Sygnatura
I SA/Ke 174/26
Wyrok WSA w Kielcach z 25 czerwca 2026 r., I SA/Ke 174/26 – uprawnienia do kierowania pojazdami
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
- Data orzeczenia
- 25 czerwca 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza Asesor WSA Andrzej Mącznik Protokolant Starszy inspektor sądowy Michał Gajda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi Ł. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2026 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 30 marca 2026 r. nr [...], wydanym dla Ł. C., Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej "kolegium"), stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z 25 listopada 2025 r. znak: [...], [...], wydanej z upoważnienia Starosty [...]. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia kolegium wyjaśniło, że decyzją z 25 listopada 2025 r. znak: [...], [...], Starosta [...]: 1) skierował Ł. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w części teoretycznej i praktycznej w zakresie kategorii B, C; 2) zatrzymał Ł. C. prawo jazdy kategorii AM, B1, B, C1, C, nr [...]/[...], wydane 18 lipca 2025 r. na druku [...] przez Starostę [...], w związku z naruszeniem zasad ruchu drogowego i przekroczeniem 24 punktów. W decyzji tej stosownie do wymogów art. 107 § 1 k.p.a. zawarto m.in. pouczenie, że stronie przysługuje prawo wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem organu wydającego decyzję, w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. Decyzja organu pierwszej instancji z 25 listopada 2025 r. została skierowana do doręczenia Ł. C. przez operatora pocztowego - Pocztę [...] na adres zamieszkania, tj. [...], [...]. W związku z tym, że doręczyciel nie zastał adresata, ani nikogo z domowników pod adresem zamieszkania, stosownie do art. 44 § 1 pkt 1 i § 2 k.p.a. pozostawił 27 listopada 2025 r. w skrzynce listowej pierwsze zawiadomienie (awizo) o możliwości odebrania przesyłki w terminie 7 dni w Placówce Pocztowej w Z. , a 5 grudnia 2025 r. stosownie do art. 44 § 3 k.p.a. drugie zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w ww. placówce w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia. Przesyłka ta nie została jednakże odebrana w wyznaczonym terminie. Organ uznał, że w tym stanie rzeczy, stosownie do treści art. 44 § 4 k.p.a. skuteczne doręczenie decyzji nastąpiło po upływie 14-dniowego terminu od pierwszego awizowania, czyli 11 grudnia 2025 r. (czwartek). W konsekwencji, przewidziany w art. 129 § 2 k.p.a. 14-dniowy termin na wniesienie odwołania należy liczyć od 11 grudnia 2025 r. W związku z powyższym upływ 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji przypadał na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy, tj. 25 grudnia 2025 r. (pierwszy dzień Bożego Narodzenia - czwartek). Jednakże z uwagi na dyspozycję art. 57 § 4 k.p.a. przyjąć należy, że w analizowanym przypadku 14-dniowy termin do wniesienia odwołania od decyzji upłynął z dniem 29 grudnia 2025 r. (poniedziałek). Z tą datą decyzja organu pierwszej instancji stała się ostateczna. Natomiast odwołanie od przedmiotowej decyzji Ł. C. złożył - za pośrednictwem Poczty Polskiej - 19 stycznia 2026 r., co wynika z daty stempla pocztowego. W rezultacie powyższego organ stwierdził, że termin do wniesienia odwołania został uchybiony. Odwołanie zostało bowiem złożone w 21-szym dniu od dnia następującego po dacie doręczenia decyzji, a więc de facto po upływie 14-dniowego terminu do jego wniesienia. Ł. C. nie wniósł prośby o przywrócenie terminu, w której uprawdopodobniłby, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy (art. 58 § 1 k.p.a.). Z akt sprawy wynika ponadto, że z inicjatywy Starosty [...] decyzja z 25 listopada 2025 r. została - za pośrednictwem Policji - ponownie doręczona Ł. C., do rąk własnych, w miejscu jego zamieszkania (tj. [...], [...]) w dniu 12 stycznia 2026 r. [...] ponowne późniejsze doręczenie tej samej decyzji nie czyni nieskutecznym wcześniejszego doręczenia decyzji w trybie art. 44 § 4 k.p.a., gdyż bezskuteczny upływ terminu awizacji prowadzi do ziszczenia się fikcji doręczenia w ostatni jej dzień. Doręczenie decyzji w toku postępowania administracyjnego może nastąpić tylko raz, zaś ponowne doręczenie decyzji stronie nie wywołuje żadnego skutku procesowego, ma bowiem charakter jedynie informacyjny. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Ł. C. zaskarżył powyższe postanowienie w całości, zarzucając temu rozstrzygnięciu naruszenie: 1. art. 7, art. 75, art. 77, art. 78, art. 80, art. 81 k.p.a. w zakresie obowiązku po stronie organu zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego do wyjaśnienia sprawy, kolegium, rozpoznając kwestię terminu, (a więc kwestię o charakterze prejudycjalnym dla prawa do kontroli instancyjnej), było zobowiązane do działania zgodnie z art. 7 k.p.a. oraz do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego - art. 77 § 1 k.p.a., w konsekwencji ocena, że doręczenie nastąpiło 29 grudnia 2025 r., nie spełnia standardu oceny dowodów z art. 80, 2. błędne uznanie przez organ, że doszło do skutecznego doręczenia w trybie art. 44 § 4 k.p.a., bowiem w sprawie decyzję skarżącemu doręczył 12 stycznia 2026 r. funkcjonariusz policji sierżant sztabowy Ł. W., zatem odwołanie w dniu 19 stycznia 2026 r. zostało złożone z zachowaniem terminu ustawowego, 3. przedwczesne zastosowanie art. 134 k.p.a., przepis ten może zostać zastosowany dopiero po prawidłowym ustaleniu daty doręczenia decyzji, w niniejszej sprawie Starosta przekazując skargę do kolegium winien wskazać sposób, w jaki została ona doręczona skarżącemu, przez co Ł. C. nie może ponosić odpowiedzialności i zostać pozbawiony możliwości skutecznego dochodzenia swoich roszczeń, 4. brak ustalenia przez kolegium, że w sprawie doszło do bezpośredniego doręczenia decyzji przez funkcjonariusza Policji w dniu 12 stycznia 2026 r., które jako doręczenie rzeczywiste ma pierwszeństwo przed doręczeniem fikcyjnym i uruchamia bieg 14-dniowego terminu odwoławczego z art. 129 § 2 k.p.a.; 5. błędnie przyjęcie przez kolegium daty 29 grudnia 2025 r. jako początku biegu terminu odwoławczego, naruszając w ten sposób art. 129 § 2 k.p.a. w zw. z art. 44 § 4 i art. 57 § 1 k.p.a. W sytuacji nieuznania za skuteczne doręczenie decyzji przez funkcjonariusza policji w dniu 12 stycznia 2026 r. istotnym w sprawie jest przeprowadzenie dowodu z pełnej dokumentacji doręczeniowej dotyczącej przesyłki (przesyłek) obejmującej decyzję z 25 listopada 2025 r., w tym: a) wydruków/raportów z systemu śledzenia przesyłek (zdarzenia doręczeniowe), b) danych o dacie i godzinie próby doręczenia, c) danych o dacie i godzinie pozostawienia pierwszego i drugiego zawiadomienia, d) identyfikatora doręczyciela/rejonu doręczeń, e) informacji o miejscu pozostawienia zawiadomienia (skrzynka/drzwi/posesja) - o ile system to rejestruje; I. zobowiązanie operatora pocztowego Poczty Polskiej: a) do przedłożenia kopii awiz lub innych nośników potwierdzających ich sporządzenie i dystrybucję; b) zobowiązanie operatora pocztowego Poczty Polskiej do przedłożenia protokołów wewnętrznych/zapisów reklamacyjnych dotyczących doręczeń na adres strony w okresie 11-12.2025 r. (w tym ewentualnych zgłoszeń o niepozostawianiu awiz), c) złożonych reklamacji w zakresie braku doręczenia wskazanej korespondencji i sposobu jej rozpoznania w okresie od listopada 2025 r. do kwietnia 2026 r.; II. przeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadka doręczyciela obsługującego rejon w dniach 27 listopada 2025 r. i 5 grudnia 2025 r. na okoliczność: a) czy podejmowano próbę doręczenia, b) czy i gdzie pozostawiono zawiadomienia, c) czy były obiektywne przeszkody w umieszczeniu awiza w skrzynce/drzwiach/posesji, d) czy doręczyciel pamięta szczególne okoliczności dotyczące tej nieruchomości (np. brak dostępu, uszkodzona skrzynka, ogrodzenie); III. przeprowadzenie dowodu z zeznań domowników I. S., na adres [...], [...], na okoliczność braku awiz w skrzynce/drzwiach/posesji w dniach wskazanych przez SKO; IV. przeprowadzenie dowodu z oględzin miejsca doręczeń (adresu [...], [...]) na okoliczność: a) istnienia i dostępności oddawczej skrzynki pocztowej, b) możliwości umieszczenia zawiadomienia na drzwiach mieszkania, c) ewentualnego "widocznego miejsca przy wejściu na posesję" w rozumieniu art. 44 § 2 k.p.a., d) czy warunki techniczne sprzyjały pozostawieniu awiza; V. przeprowadzenie dowodu z fotografii skrzynki pocztowej na okoliczność warunków pozostawienia zawiadomienia; VI. przeprowadzenie dowodu z reklamacji przesyłki pocztowej dotyczącej decyzji starosty jak i innej przesyłki pocztowej potwierdzających, że skarżący nie otrzymywał również innej korespondencji - na okoliczność problemów z doręczeniami w rejonie. W uzasadnieniu skarżący podał, że to z zaskarżonego postanowienia dowiedział się o tym, że Starosta [...] kierował w drodze doręczenia tradycyjnego decyzję z 25 listopada 2026 r., która została dwukrotnie awizowana, o czym skarżący nie wiedział, gdyż w skrzynce na listy nie było żadnego awiza. Doręczenia w dniu 12 stycznia 2026 r. dokonał mu funkcjonariusz Policji, który pouczył go, że od tego momentu rozpoczyna się termin do wniesienia odwołania od decyzji. W tym czasie dokonał on reklamacji na poczcie i oczekuje na jej rozpoznanie. Skarżący dowiedział się również, że inna przesyłka kierowana do niego w już w 2026 r. również nie została doręczona, mimo dwukrotnego awizowania, a awiza w skrzynce na listy nie było. W sprawie z akt wynika, że decyzja nie została w ogóle podjęta z placówki pocztowej przez stronę, natomiast organ pierwszej instancji doprowadził następnie do jej rzeczywistego doręczenia za pośrednictwem Policji w dniu 12 stycznia 2026 r. Oznacza to, że w obrocie prawnym pojawiło się późniejsze, realne doręczenie decyzji do rąk własnych strony, dokonane przez funkcjonariusza Policji. Z istoty instytucji doręczenia wynika, że pierwszeństwo należy przyznać doręczeniu rzeczywistemu, a doręczenie fikcyjne (zastępcze) ma znaczenie tylko wtedy, gdy faktyczne doręczenie nie nastąpiło. Skoro organ sam dążył do ponownego doręczenia, podejmując czynności z udziałem Policji, wprost potwierdził, że nie uważał doręczenia zastępczego z art. 44 k.p.a. za wystarczające dla zapewnienia stronie realnej możności działania w postępowaniu. W świetle k.p.a. doręczenie przez funkcjonariusza Policji jest pełnoprawnym sposobem doręczenia decyzji administracyjnej, prowadzącym do skutecznego i rzeczywistego poinformowania strony o treści rozstrzygnięcia. Przyjęcie przez kolegium, że termin odwoławczy upłynął 29 grudnia 2025 r., oznacza pominięcie skutków późniejszego, rzeczywistego doręczenia decyzji, a tym samym błędną wykładnię art. 44 k.p.a. w powiązaniu z art. 129 § 2 i art. 57 § 1 k.p.a. Orzecznictwo, na które powołuje się kolegium, dotyczy sytuacji, w których pierwotne doręczenie (pocztą, za pokwitowaniem lub w trybie art. 44 k.p.a.) było niewątpliwie prawidłowe, a ponowne doręczenie miało charakter techniczny, informacyjny lub porządkowy. Wówczas oczywiście nie ma podstaw do uznawania, że każdy kolejny egzemplarz tej samej decyzji uruchamia nowy bieg terminów. W sprawie Ł. C. mamy natomiast specyficzną sekwencję zdarzeń: organ po upływie okresu awizowania zdecydował się na skorzystanie z innego sposobu doręczenia i doprowadził do bezpośredniego okazania decyzji stronie, za pośrednictwem Policji. Tym samym organ sam uznał, że wcześniejszy sposób doręczenia nie zrealizował celu, jakiemu służy doręczenie (realne poinformowanie strony). Skoro realne doręczenie nastąpiło 12 stycznia 2026 r., to dopiero od tej daty można mówić o tym, że strona została skutecznie poinformowana o treści rozstrzygnięcia i że uruchomiony został bieg terminu odwoławczego z art. 129 § 2 k.p.a. W odpowiedzi na skargę kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe wyjaśnienia w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Aktem poddanym sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 30 marca 2026 r., którym stwierdzono uchybienie przez Ł. C. terminu do wniesienia odwołania od decyzji wydanej z upoważnienia Starosty [...] z dnia 25 listopada 2025 r. orzekającej o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w części teoretycznej i praktycznej w zakresie kategorii B, C oraz o zatrzymaniu prawa jazdy kategorii AM, B1, B, C1, C, nr [...]/[...], wydanego 18 lipca 2025 r. na druku [...] przez Starostę [...], w związku z naruszeniem zasad ruchu drogowego i przekroczeniem 24 punktów. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691). Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Ustawodawca precyzuje zarazem tę regulację poprzez wskazanie w art. 127 § 1 k.p.a., że stronie przysługuje odwołanie od decyzji wydanej w pierwszej instancji. Jak wynika z kolei z art. 129 § 1 i 2 k.p.a. odwołanie należy wnieść do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia danej decyzji stronie. Zachowanie tego terminu stanowi przy tym warunek konieczny skutecznego podważenia rozstrzygnięcia, z którym nie zgadza się strona. W razie upływu wskazanego terminu organ odwoławczy będzie natomiast zobowiązany - w świetle art. 134 k.p.a. - do stwierdzenia w drodze postanowienia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że regulacja art. 134 k.p.a. wyznacza zakres postępowania organu odwoławczego, określanego mianem wstępnego, rozpoczynającego działania organu wyższego stopnia od badania zaistnienia formalnych przesłanek dopuszczalności środka zaskarżenia. Na tym etapie postępowania organ odwoławczy jest obowiązany ocenić, czy dany środek zaskarżenia jest dopuszczalny i czy został wniesiony w terminie. Jeżeli czynności postępowania wstępnego ujawnią brak wystąpienia formalnych przesłanek odwołania, to obowiązkiem organu jest wydanie postanowienia kończącego ostatecznie postępowanie w sprawie. Akt ten nie tylko kończy etap postępowania wstępnego, lecz jednocześnie całe postępowanie dwuinstancyjne. Dopiero pozytywny rezultat wskazanych czynności rodzi automatycznie prawo i jednocześnie obowiązek organu odwoławczego zbadania sprawy i jej merytorycznego rozstrzygnięcia. Ten etap nazywany jest w literaturze przedmiotu postępowaniem rozpoznawczym, podczas którego przeprowadzane jest postępowanie wyjaśniające, co do merytorycznych aspektów sprawy. Oznacza to, że jedynie po ustaleniu przez organ wyższego stopnia, że środek zaskarżenia został skutecznie wniesiony, może on badać kwestie materialnoprawne sprawy (zob. wyrok WSA w Gliwicach z 11 października 2019 r. sygn. akt II SA/Gl 738/19, wszystkie przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). W judykaturze wskazuje się również, że podjęcie przez organ odwoławczy czynności zmierzających do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy każdorazowo poprzedza postępowanie wstępne, w trakcie którego organ ten podejmuje czynności mające na celu ustalenie m.in., czy środek odwoławczy został wniesiony z zachowaniem terminu. Przeprowadzenie tych czynności wstępnych jest obligatoryjne. Ewentualne ustalenie, że odwołanie wniesiono z uchybieniem terminu skutkuje tym, że organ nie rozpoznaje odwołania merytorycznie, nie rozważa argumentacji strony, lecz postanowieniem stwierdza uchybienie terminu do wniesienia odwołania, zgodnie z art. 134 k.p.a. W razie przekroczenia terminu organ odwoławczy nie bada zatem odwołania pod kątem merytorycznym, lecz na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdza uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Stwierdzenie uchybienia terminu nie jest bowiem zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (zob. wyrok NSA z 18 listopada 2021 r., sygn. akt II GSK 845/21). Zdaniem sądu zaskarżone postanowienie zostało wydane po prawidłowym ustaleniu przesłanek przewidzianych w art. 134 k.p.a. i odpowiada przepisom prawa. Jak podniesiono na wstępie rozważań, organ orzekając na podstawie w/w przepisu obowiązany jest ustalić przede wszystkim dwie zasadnicze okoliczności: datę rozpoczęcia biegu terminu na wniesienie środka zaskarżenia oraz datę wniesienia przez stronę środka zaskarżenia (por. wyrok NSA z 15.06.2020 r., I OSK 1700/19, LEX nr 3056217). W niniejszej sprawie druga z tych okoliczności jest niesporna, bowiem zarówno skarżący, jak i SKO w Kielcach prawidłowo wskazują, że odwołanie od decyzji organu I instancji zostało wniesione 19 stycznia 2026 r. Sporna natomiast jest data jej doręczenia, a w konsekwencji początek biegu 14 dniowego terminu do wniesienia odwołania. Według organu do skutecznego doręczenia decyzji pierwszoinstancyjnej doszło w dniu 11 grudnia 2025 r. i nastąpiło ono w trybie doręczenia zastępczego (art. 44 § 1-4 k.p.a.). Natomiast skarżący wywodzi, że decyzję otrzymał w dniu 12 stycznia 2026 r i została mu ona doręczona przez funkcjonariusza Policji do rąk własnych (art. 39 § 2 i 3 k.p.a.). Zdaniem sądu prawidłowe jest stanowisko organu. Nie ulega jednak wątpliwości, że w sprawie doszło do dwukrotnego doręczenia decyzji skarżącemu – pierwszego – poprzez przesłanie korespondencji przesyłką pocztową i na skutek jej niepodjęcia w terminie, przyjęcia fikcji doręczenia (doręczenia w trybie zastępczym) oraz drugiego – przez doręczenie decyzji przez funkcjonariusza Policji, co nastąpiło po uprzednim wystosowaniu przez organ prośby o doręczenie wskazanej korespondencji za pokwitowaniem (pismo z dnia 19 grudnia 2025 r., k. 12). Jednakże, co wymaga podkreślenia, przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego nie jest znana instytucja "kolejnych" doręczeń decyzji administracyjnej tym samym podmiotom. Oznacza to, że taka praktyka organu administracyjnego jest błędna, a co za tym idzie, nie może wywoływać skutków prawnych doręczenia, o jakich mowa w art. 39–48 K.p.a. (tak: M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A Wróbel Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. IX Opubl.: WKP 2026, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24.10.2018r., II OSK 2647/16). W związku z tym, że organ tylko raz może skutecznie doręczyć decyzję danej stronie, należało ustalić kiedy doręczenie nastąpiło w kontrolowanej sprawie. Innymi słowy, w jakiej dacie doszło do - zgodnego z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego – doręczenia decyzji organu I instancji stronie postępowania. Od tej daty rozpoczyna następnie bieg 14 dniowy termin do wniesienia odwołania. Jest to termin prekluzyjny, co oznacza, że złożone po jego upływie odwołanie jest bezskuteczne. Zdaniem sądu, w realiach kontrolowanej sprawy słusznie SKO w K. przyjęło, że decyzja organu I instancji została doręczona skarżącemu w trybie zastępczym w dniu 11 grudnia 2025 r., a termin do złożenia odwołania od w/w decyzji upływał 29 grudnia 2025 r. Należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 42 § 1 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy albo na adres do korespondencji wskazany w bazie adresów elektronicznych. Zgodnie z art. 44 § 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4). Z art. 44 k.p.a. wynika, że skuteczność wskazanego w nim sposobu doręczania pism uzależniona została od bezwzględnego zachowania wymogów określonych w tym przepisie, w szczególności od prawidłowego zawiadomienia adresata o pozostawieniu pisma, które może być odebrane. Osoba doręczająca powinna w treści takiego zawiadomienia poinformować o pozostawieniu pisma procesowego do odbioru, precyzyjnie wskazać miejsce (nazwę instytucji i jej adres), w którym pismo może być odebrane, wskazać, że pismo może zostać odebrane w terminie 7 dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w art. 44 § 1 k.p.a. Omawiane doręczenie polega na konstrukcji fikcji prawnej poprzez uznanie, że nastąpiło doręczenie pisma, które de facto nie miało miejsca. Warunkiem przyjęcia przez organ takiej fikcji prawnej, prowadzącej do uznania, że nastąpiło doręczenie, jest dysponowanie przez ten organ niebudzącym wątpliwości dowodem potwierdzającym, że przesłanki określone w art. 44 k.p.a. zostały spełnione, co ma miejsce w ocenianej sprawie. W sprawie nie jest sporne, że organ prowadząc postępowanie kierował korespondencję do Ł. C. na prawidłowy adres jego zamieszkania – tj. [...], [...]. Sam autor skargi, w jej treści powołuje właśnie ten adres, jako właściwy dla skarżącego. W aktach sprawy brak jest informacji o zmianie adresu zamieszkania strony, nie wskazano też adresu do korespondencji. Podnieść trzeba, że operator pocztowy wykonał czynności, o których mowa w art. 44 § 1-3 k.p.a., a w konsekwencji, doręczenia dokonano w sposób prawidłowy. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki adresowanej do skarżącego, a zawierającej decyzję organu I instancji, przesyłkę awizowano po raz pierwszy w dniu 27 listopada 2025 r, ponownie natomiast w dniu 5 grudnia 2025 r. Niewątpliwie, przesyłka była przechowywana do dyspozycji adresata w placówce pocztowej w Z. przez okres 14 dni, a zawiadomienie o możliwości jej odbioru pozostawiano w skrzynce oddawczej skarżącego, co wynika z adnotacji na kopercie i załączonego do niej druku zwrotnego potwierdzenia odbioru. Wobec nieodebrania przesyłki przez adresata z placówki pocztowej w terminie 14 dni, na mocy art. 44 § 4 k.p.a., przesyłkę zasadnie uznano za doręczoną 11 grudnia 2025 r. na zasadzie fikcji doręczenia. Zatem ostatnim dniem do wniesienia odwołania był dzień 29 grudnia 2025r., a to przy uwzględnieniu regulacji zawartej w art. 57 § 4 k.p.a., zgodnie z którą, jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. Czternasty dzień licząc od dnia doręczenia tj. 11 grudnia 2025r. to 25 grudnia – dzień ustawowo wolny od pracy, kolejne dni były również ustawowo wolne od pracy, stąd nastąpiło "przesunięcie" końca terminu na poniedziałek 29 grudnia 2025 r. Tymczasem, odwołanie zostało nadane w urzędzie pocztowym dopiero 19 stycznia 2026 r. a zatem już po przekroczeniu ustawowego terminu na jego złożenie (art. 129 § 1 i 2 k.p.a.). Ustalenie powyższego zobowiązywało organ odwoławczy do zastosowania w kontrolowanej sprawie art. 134 k.p.a. Dodać w tym miejscu należy, że zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki, a także adnotacje znajdujące się na zwróconych do nadawcy przesyłkach wypełnione przez pracowników poczty jako dokumenty urzędowe korzystają z domniemania prawdziwości. W niniejszej sprawie okoliczności dotyczące dat kolejnych zawiadomień o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej, sposobu, w jaki adresat został zawiadomiony o nadejściu przesyłki oraz gdzie i w jakim terminie może ją odebrać, nie nasuwają wątpliwości, gdyż wynikają z materiału dowodowego sprawy, tj. koperty i zwrotnego potwierdzenia odbioru dołączonego do przesyłki. Na tym dokumencie urzędowym znajdują się adnotacje doręczyciela o dopełnieniu wszystkich wskazanych przez ww. przepisy warunków, pozwalających na stwierdzenie skuteczności doręczenia. Fikcja doręczenia może zostać obalona, gdy adresat udowodni, że w istocie nie nastąpiło zastosowanie tej formy doręczenia, jednakże skarżący nie wykazał tego w niniejszej sprawie. Wprawdzie do skargi dołączył dwie reklamacje z dnia 17 kwietnia 2026 r., z których jedna dotyczyła wadliwego doręczenia decyzji z dnia 25 listopada 2025 r. (brak awiz w skrzynce pocztowej), jednakże, jak wskazał pełnomocnik skarżącego na rozprawie w dniu 25 czerwca 2026 r. reklamacje te zostały załatwione negatywnie przez Pocztę, która nie stwierdziła żadnych nieprawidłowości w ramach zakwestionowanych czynności. Tym samym nie ma żadnych podstaw do podważenia prawidłowości doręczenia decyzji w trybie zastępczym. Wbrew treści skargi, ponowne późniejsze doręczenie tej samej decyzji przez funkcjonariusza Policji, jakkolwiek również dopuszczalne, co do formy, przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (art. 39 § 2 i 3 k.p.a.), nie czyni nieskutecznym wcześniejszego doręczenia decyzji w trybie art. 44 § 4 k.p.a. Jak już natomiast podkreślono na wstępie niniejszego uzasadnienia, doręczenie decyzji w toku postępowania administracyjnego może nastąpić tylko raz, zaś ponowne doręczenie decyzji stronie nie wywołuje żadnego skutku procesowego (por. wyroki NSA: z 28 kwietnia 2015 r., sygn. II GSK 348/14; z 26 października 2017 r., sygn. II OSK 244/16). Nie ma przy tym znaczenia, że drugie z doręczeń nastąpiło do rąk własnych strony. Przepisy prawa nie wyróżniają żadnego ze sposobów doręczenia i nie różnicują skutków doręczenia w zależności od sposobu, czy trybu doręczenia. Skuteczne jest zatem pierwsze, prawidłowe – czyli spełniające ustawowe warunki – doręczenie aktu administracyjnego w sprawie. Stąd nie może mieć również oczekiwanego przez skarżącego znaczenia okoliczność, że to sam organ I instancji zwrócił się o ponowne doręczenie decyzji przez funkcjonariusza Policji, czy podkreślana "realność" drugiego doręczenia. To, że starosta wadliwie ocenił skuteczność dokonanego doręczenia w trybie zastępczym nie jest wiążące ani dla organu odwoławczego, ani dla sądu administracyjnego, który dokonuje oceny danych czynności z perspektywy ich zgodności z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Skutek doręczenia decyzji przewidziany w art. 44 § 4 k.p.a. nie zależy od woli organu, ale jedynie od tego, czy prawidłowo zrealizowano wszystkie etapy doręczenia. Okoliczności związane z ponownym doręczeniem skarżącemu decyzji mogą być natomiast, zdaniem sądu, uzasadnieniem wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Mając na względzie powyższe nie mogły odnieść spodziewanego skutku zarzuty skargi dotyczące uchybienia przepisom postępowania dowodowego, albowiem prawidłowo ustalono stan faktyczny w kontekście daty doręczenia decyzji organu I instancji stronie postępowania. W konsekwencji organ nie naruszył również art. 44 § 4 k.p.a., art. 129 § 2 k.p.a. oraz art. 57 § 1 k.p.a. Natomiast przepis art. 134 k.p.a. w realiach sprawy prawidłowo został zastosowany przez kolegium i wskazany jako podstawa prawna zapadłego rozstrzygniecia. Końcowo podać trzeba, że sąd na rozprawie w dniu 25 czerwca 2026 r. działając na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. dopuścił dowód z dokumentów – dwóch reklamacji z dnia 17 kwietnia 2026 r., natomiast odmówił przeprowadzenia pozostałych dowodów wnioskowanych w skardze. Zgodnie z treścią art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może (z urzędu lub na wniosek stron) przeprowadzić wyłącznie dowody uzupełniające z dokumentów, jeśli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Z brzmienia cytowanego przepisu jednoznacznie wynika, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym jest ograniczone wyłącznie do dowodów z dokumentów. Prowadzenie jakichkolwiek innych dowodów poza dowodami z dokumentów, np. dowodu z zeznań świadków, przesłuchania strony, oględzin nie jest dopuszczalne. Nie mogły zatem być uwzględnione przez sąd wnioski dowodowe skarżącego dotyczące przesłuchania świadków – listonosza oraz domowników na wskazane okoliczności dowodowe, czy oględzin miejsca doręczeń. Natomiast dopuszczone dowody z dokumentów – reklamacji, wraz z wyjaśnieniami pełnomocnika strony o ich nieuwzględnieniu przez Pocztę, nie wpłynęły na wynik kontroli zaskarżonego postanowienia. Nie został bowiem w żaden sposób podważony skutek doręczenia decyzji organu I instancji w trybie zastępczym. Mając na względzie powyższe sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 4 maja 2026
- Symbol z opisem
- 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
- Hasła tematyczne
- Podatkowe postępowanie
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Andrzej Mącznik Jacek Kuza Magdalena Chraniuk-Stępniak /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
art. 127 par.1, art. 15, art. 129, art. 134, art. 44 par. 1-4, art. 39 par.2 i par.3, art. 42 par.1, art. 57 par.4, · Dz.U. 2025 poz. 1691
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II GSK 1180/23 · 25 czerwca 2026
Wyrok NSA z 25 czerwca 2026 r., II GSK 1180/23 – uprawnienia do kierowania pojazdami
Sygnatura: II GSK 1951/22 · 25 czerwca 2026
Wyrok NSA z 25 czerwca 2026 r., II GSK 1951/22 – uprawnienia do kierowania pojazdami
Sygnatura: III SA/Wr 62/26 · 25 czerwca 2026
Wyrok WSA we Wrocławiu z 25 czerwca 2026 r., III SA/Wr 62/26 – uprawnienia do kierowania pojazdami
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny