I SA/Wr 817/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Horobiowski,, Sędziowie: Sędzia WSA Piotr Kieres (sprawozdawca),, Asesor WSA Łukasz Cieślak, Protokolant: Specjalista Anna Terlecka, , po rozpoznaniu w Wydziale I, na rozprawie w dniu 14 maja 2024 r. sprawy ze skargi: S. S., M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 9 maja 2022 r. nr SKO 4011/350/22 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 r.: oddala skargę w całości.

Przedmiotem skargi S. S., M. S. (dalej jako: Podatnicy, Skarżący) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej jako SKO, Organ odwoławczy) z 9 maja 2022 r., nr SKO 4011/350/2022 utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza S. (dalej jako Burmistrz, Organ I instancji) z 3 lutego 2022 r. nr WP.3123.353.2022.MS w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 r. Organ I instancji swoją decyzją wymierzył Podatnikom łączne zobowiązanie pieniężne w wysokości 4.968,00 zł płatne w IV ratach po 1.242,00 zł w tym: – podatek od nieruchomości: grunty – obszar rewitalizacji 1.434 m2 x 3,40 zł = 4.875,60 zł; – podatek rolny 0,3900 ha = 0,6022 ha przeliczeniowego x 153,70 zł = 92,56 zł. Od decyzji Burmistrza zostało wniesione odwołanie, w którym podnoszono, że decyzja pierwszoinstancyjna została wydana w oparciu o informację podatkową złożoną przez Podatników na wezwanie Organu. Podkreślono, że podstawą opodatkowania z decyzji jest art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. d) ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (test jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 1170 ze zm.) – dalej jako u.p.o.l., określający stawkę podatku od gruntów niezbudowanych, objętych obszarem rewitalizacji, o którym mowa w ustawie o rewitalizacji i położonych na terenach, dla których miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje przeznaczenie pod zabudowę mieszkaniową, usługową albo zabudowę o przeznaczeniu mieszanym, obejmującym wyłącznie te zabudowy, jeżeli od dnia wejścia w życie tego planu w odniesieniu do tych gruntów upłynął okres 4 lat, a w tym czasie nie zakończono budowy zgodnie z przepisami prawa budowlanego. Tymczasem Podatnicy nie rozpoczęli żadnego przedsięwzięcia budowlanego z przyczyn nieleżących po Ich stronie: brak skomunikowania działki nr [...] z drogami, przez środek działki biegnie energetyczna linia napowietrzna. Tym samym nie było możliwym podjęcie jakiegokolwiek przedsięwzięcia budowlanego i w konsekwencji jego zakończenie. Ponadto Podatnicy podnosili okoliczności dotyczące nabycia przedmiotowej nieruchomości wskazując, że z umowy zawartej ze zbywcą – Gminą S. wynika, że kupowana działka nie leży na terenie specjalnej strefy rewitalizacji – nie została taka strefa utworzona, a i nie znajduje się na terenie, dla którego wyznaczony jest obszar rewitalizacji. Tymczasem stosowny dokument o rewitalizacji był opracowywany, a uchwała o wyznaczeniu obszaru zdegradowanego i obszaru rewitalizacji została przyjęta zaledwie 9 dni po zawarciu umowy tj. w dniu 30.06.2016 r. W wyniku rozpoznania odwołania SKO utrzymało w mocy decyzję Burmistrza stając na stanowisku, że zostały wypełnione warunki wynikające z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. d) u.p.o.l. W zakresie podatku od nieruchomości, sporna co do opodatkowania działka o pow. [...] m2 spełnia warunki do opodatkowania stawką podwyższoną – została sklasyfikowana jako (Bz) – tereny rekreacyjno wypoczynkowe, jest gruntem niezabudowanym, położonym na obszarze rewitalizacji (uchwalą nr [...] z [...] czerwca 2016 na lata 2016-2023). Jakkolwiek z zestawienia dat: zawarcie umowy zamiany (nabycia przez Podatników przedmiotowej działki [...]), w formie aktu notarialnego - 21 czerwca 2016 r. i podjęcia ww. uchwały z [...] czerwca 2016 r. wynika rzeczywiście, że w dacie umowy przedmiotowa działka nie znajdowała się na obszarze rewitalizacji, a kilka dni później już tak, to wypełnione zostały warunki do opodatkowania w oparciu o ww. przepis u.p.o.l. Spełnione zostały wskazane w tym przepisie warunki – działka [...] położona na terenie [...].[...]U, dla którego plan zagospodarowania przestrzennego z uchwały nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...].08.2016 (Dz. U. Woj. Doln. z dnia 09.09.2016 r., poz. [...]) przewiduje zabudowę usługową z urządzeniami i obiektami towarzyszącymi (wszedł w życie 24 września 20146 r.), działka niezabudowana (nawet nie rozpoczęto zabudowy), na obszarze rewitalizowanym i upłynęły 4 lata od dnia wejścia w życie planu zagospodarowania przestrzennego. Tym samym możliwym było opodatkowanie stawką z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. d) u.p.o.l., w wysokości 3,40 zł/m2 (uchwała Rady Miejskiej w S. nr [...] z [...] listopada 2021 r., w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok 2022 (Dz. Urz. Woj. Doln. z 2021 r., poz. [...])). W zakresie podatku rolnego SKO nie stwierdziło nieprawidłowości. W złożonej na decyzję Organu odwoławczego skardze zarzucono naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit d) u.p.o.l., przez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że Podatnicy w okresie 4 lat nie zakończyli budowy zgodnie z przepisami prawa budowlanego, gdy budowy nie rozpoczęto, przy czym brak realizacji budowy wynikał z: – braku dróg dojazdowych do nieruchomości, które to gmina zobowiązana była zapewnić oraz – z posadowienia napowietrznej linii energetycznej wymagającej usunięcia. Wskazano również na naruszenie art. 107 § 3, w związku z art. 8 § 1 i art. 11 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.) przez sporządzenie lakonicznego uzasadnienia, co narusza zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, zasadę przekonywania oraz nie wyjaśnia Podatnikom zasadności przesłanek, którymi kierowało się SKO. W oparciu o zarzuty skargi wniesiono o uchylenie, w części dotyczącej podatku od nieruchomości, zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie - na rzecz Skarżących od organu - zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazano, że nierozpoczęcie przez Podatników budowy spowodowane było przyczynami leżącymi po stronie Gminy i przedsiębiorcy energetycznego. Podkreślono, że zgodnie z wykładnią językową przesłanką nałożenia podatku, w oparciu o przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 d) u.p.o.l. jest niezakończenie budowy w ciągu 4 lat. Tymczasem w rozpatrywanej sprawie Skarżący budowy w ogóle nie rozpoczęli, co winno skutkować brakiem możliwości nałożenia wyższego podatku. Celem powołanego przepisu miało być nałożenie podatku na podmiot, który nie zakończył budowy, a nie na podmiot, który jej w ogóle nie rozpoczął. W dalszej części wskazano, że celem ustawy o rewitalizacji miało być stworzenie mechanizmu zachęcającego właścicieli nieruchomości, położonych na obszarze rewitalizacji do wzięcia udziału w działaniach prowadzących do odnowy tego obszaru – realizacji zagospodarowania terenu zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Gmina winna podejmować działania zachęcające właścicieli do realizacji prywatnych inwestycji, w obszarze rewitalizacji, zgodnie z powołanym planem zagospodarowania przestrzennego, natomiast w sprawie rozpatrywanej Gmina S. nie realizowała swoich zadań wynikających m.in. z ustawy o rewitalizacji, nie współdziałała ze Skarżącymi, nie dokonano budowy dróg publicznych, a przez środek nieruchomości Skarżących przebiegają napowietrzne linie wysokiego napięcia, wymagające przebudowy. Planowana przez Skarżących inwestycja jest niemożliwa do realizacji z przyczyn leżących po Stronie Gminy S. – za co Skarżący nie mogą ponosić negatywnych konsekwencji. Ponadto uzasadnienia decyzji organów obu instancji są lakoniczne, a SKO miało zaniechać zbadania przyczyn nierozpoczęcia budowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022, poz. 2492 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a., ogranicza podstawy prawne uwzględnienia skargi do stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., które to ograniczenie nie ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie (odnosi się, bowiem do skarg dotyczących interpretacji indywidualnych). Skarga okazała się nieuzasadnioną. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest opodatkowanie działki Skarżących w oparciu o przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. d) u.p.o.l., zgodnie z którym to przepisem: "Rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie od gruntów niezabudowanych objętych obszarem rewitalizacji, o którym mowa w ustawie z dnia 9 października 2015 r. o rewitalizacji (Dz. U. z 2018 r. poz. 1398 oraz z 2019 r. poz. 730), i położonych na terenach, dla których miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje przeznaczenie pod zabudowę mieszkaniową, usługową albo zabudowę o przeznaczeniu mieszanym obejmującym wyłącznie te rodzaje zabudowy, jeżeli od dnia wejścia w życie tego planu w odniesieniu do tych gruntów upłynął okres 4 lat, a w tym czasie nie zakończono budowy zgodnie z przepisami prawa budowlanego – 3,40 zł od 1 m2 powierzchni." Na rok 2022 obowiązywała zaś dla ww. nieruchomości, na terenie gminy S. stawka w wysokości 3,40 zł - zgodnie z § 1 pkt 1 lit. d) uchwały Rady Miejskiej w S. nr [...] z [...] listopada 2021 r., w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok 2022 (Dz. Urz. Woj. Doln. z 2021 r., poz. [...]). Zdaniem Sądu wszystkie wymogi do rozliczenia Skarżącym podatku od nieruchomości odnośnie działki nr [...], w oparciu o ww. przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. d) u.p.o.l., w oparciu o ww. stawkę podatku dla nieruchomości zostały spełnione. Z niekwestionowanego - przez Skarżących, a ustalonego - zdaniem Sądu - w sposób prawidłowy stanu faktycznego wynikało bowiem: – objęcie przedmiotowej działki uchwałą Rady Miejskiej w S. z [...] czerwca 2016 r. nr [...] w sprawie wyznaczenia obszaru zdegradowanego i obszaru rewitalizacji w Gminie S. na lata 2016-2023, która weszła w życie w 2016 r.; – wykazanie przedmiotowej działki w planie zagospodarowania przestrzennego jako przeznaczonej na zabudowę usługową (uchwały nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...].08.2016 (Dz. U. Woj. Doln. z dnia 09.09.2016 r., poz. [...]) z urządzeniami i obiektami towarzyszącymi, który to plan wszedł w życie 24 września 2016 r.); – oraz brak zakończenia budowy (brak rozpoczęcia inwestycji) na przedmiotowej działce w 4 lata od wejścia w życie przytoczonej uchwały, w przedmiocie zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem Sądu, termin 4 lat liczony od wejścia w życie planu zagospodarowania przestrzennego należy rozumieć w ten sposób, że taki okres czasu podatnik ma na przeprowadzenie całego procesu budowlanego, aby jego nieruchomość nie została objęta stawką, do której odwołuje się art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. d) u.p.o.l. Wskazane natomiast przez Skarżących okoliczności związane, czy to z nabyciem działki, czy też przyczyny nierozpoczęcia procesu budowlanego, nie mają znaczenia dla zastosowania wspomnianego przepisu, z uwagi na brak podstawy prawnej. W szczególności, to że w dacie zakupu nieruchomość nie jest objęta obszarem rewitalizacji nie oznacza że taki obszar nie może zostać uchwalony w przyszłości i objąć nabytą nieruchomość. Kwestia realizacji przez gminę zadań z ustawy o rewitalizacji (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 485 ze zm.) – dalej jako u.rew., pozostaje poza zakresem kontroli sądowoadministracyjnej sprawy wymiaru podatku od nieruchomości, w oparciu o przepisy u.p.o.l. Podnieść w tym miejscu należy, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny nie może wyjść poza granice sprawy – rozumianej jako przedmiot objęty zaskarżoną decyzją. Zaskarżona decyzja SKO z 9 maja 2022 r. oraz poprzedzająca ją decyzja Burmistrza S. z 3 lutego 2022 r. to rozstrzygnięcia, których przedmiotem jest wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego – podatku rolnego i spornego podatku od nieruchomości za 2022 r., ustalony w oparciu o u.p.o.l. i ustawę z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm.) – w dalszej części jako o.p. Natomiast zawarte w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. d) u.p.o.l. odwołanie do u.rew. dotyczy wyłącznie pojęcia obszaru rewitalizacji – art. 10 u.rew., a nie działań gminy po jego uchwaleniu. Sąd w niniejszej sprawie nie może weryfikować zasadności objęcia działki nr [...] obszarem rewitalizacji. Na marginesie Sąd jedynie wskazuje, że kwestie ewentualnego wprowadzenia strony umowy w błąd przez kontrahenta mogą być przedmiotem roszczeń odszkodowawczych, czy też innych na gruncie prawa cywilnego. Ponadto ewentualny brak możliwości realizacji inwestycji na przedmiotowym gruncie przez Skarżących może być rozważany w kontekście ulg w spłacie zobowiązań podatkowych – por. art. 67a i nast. o.p. (Sąd nie przesądza o skuteczności potencjalnych żądań w tym zakresie). W kwestii zarzutu dotyczącego przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, Sąd wskazuje, że przepisy te nie stanowiły podstawy procedowania przy wymiarze podatku od nieruchomości, albowiem właściwymi są tutaj przepisy o.p. Mając zaś na uwadze przepisy tego drugiego aktu, Sąd ocenił, że zaskarżona decyzja w sposób prawidłowy przedstawiła podstawy i sposób wymiaru Skarżącym łącznego zobowiązania. Co się tyczy decyzji wydanej w pierwszej instancji, to Sąd nie podziela stanowiska jakoby miałaby ona nie wypełniać wymogów z art. 210 § 1 pkt 6 oraz § 4 o.p., albowiem, mając na uwadze specyfikę wymiaru podatku od nieruchomości osobom fizycznym, została ona wydana w oparciu o złożoną przez Skarżących informację – co Skarżący potwierdzają (str. 2 pisma (odwołania) z 10 listopada 2021 r.). Decyzja odwzorowywała stan faktyczny i zawierała właściwą podstawę prawną w zakresie prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. Nie stwierdzając naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa, jak i innych naruszeń, które nakazywałyby Sądowi na podstawie art. 145 p.p.s.a. wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego rozstrzygnięcia SKO, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w oparciu o art. 151 p.p.s.a., obowiązany był skargę - jako nieuzasadnioną, oddalić.