II GZ 481/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia N.S.a r.l. w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 1775/23 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi N. S.a r.l. w L. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 11 lipca 2023 r. nr DNP-VII.491.3.2023 w przedmiocie ustanowienia tymczasowego zarządu przymusowego postanawia: umorzyć postępowanie zażaleniowe.

Postanowieniem z dnia 16 października 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 1775/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił N. z siedzibą w L. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 11 lipca 2023 r., nr DNP-VII.491.3.2023, w przedmiocie ustanowienia tymczasowego zarządu przymusowego. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, Sąd I instancji po odniesieniu się do treści przepisów art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") stwierdził, że nie kwalifikują się do wykonania te akty administracyjne, które dla zaistnienia stanu prawnego lub faktycznego w nich określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. Nawiązując do powyższego uznał, że zaskarżona decyzja Ministra Rozwoju i Technologii o ustanowieniu tymczasowego zarządu przymusowego oraz wyznaczeniu osoby zarządcy w żaden sposób nie powoduje, że skarżący został zobowiązany do podjęcia określonych czynności, czy wykonania jakiegokolwiek obowiązku. Sąd I instancji podkreślił, że wydanie zaskarżonej decyzji umożliwiła inna, ostateczna decyzja, tj. decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 25 kwietnia 2022 r. nr DPP-WSOPiSG-0272-2/22 o wpisaniu skarżącego na listę podmiotów, o której mowa w art. 2 ust. 1 ustawy. I to ta decyzja zablokowała możliwość korzystania przez skarżącego ze środków finansowych. W ocenie Sądu I instancji, jakkolwiek faktycznie decyzja o ustanowieniu zarządu w trybie art. 6b ust. 2 w zw. z art. 6b ust. 1 ustawy wydawana jest w celu przejęcia na rzecz Skarbu Państwa lub innego podmiotu własności środków finansowych, funduszy lub zasobów gospodarczych podmiotu wpisanego na listę prowadzoną przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych (art. 2 ust. 1 ustawy), to jednak samo już przejęcie tej własności następuje na skutek wydania kolejnej decyzji w trybie art. 6b ust. 5 ustawy. Zatem nie nastąpiło w ocenie Sądu I instancji przejęcie mienia skarżącego na podstawie zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, która ma jedynie na celu ustanowienie zarządu w celu przejęcia własności i wyznaczenie osoby zarządcy mającego za zadanie wykonywanie czynności określonych w art. 6a ust. 11 pkt 1-4 ustawy, do czasu przejęcia własności na podstawie decyzji, o której mowa w ust. 5. Argumentacja skarżącego powołana w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji odnosi się zdaniem Sądu I instancji do skutku na razie potencjalnego, przyszłego przejęcia własności i braku wpływu na ustalenie wysokości odszkodowania za tę własność. Nie zaś do skutków samego ustanowienia zarządu i wyznaczenia osoby zarządcy. Sąd I instancji podkreślił, że samo ustanowienie zarządu w celu przejęcia własności i wyznaczenie osoby zarządcy nie spowodowało, ani zamrożenia środków finansowych skarżącego, ani też przejęcia akcji stanowiących jego własność. Zaskarżona decyzja miała jedynie na celu ustanowienie zarządu i wprowadzenie do spółki osoby, która przejęciem tej własności będzie miała dopiero się zająć. Nie zasługiwał zdaniem Sądu I instancji na uwzględnienie argument skarżącego dotyczący zaistnienia niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, których wystąpienie skarżący upatruje w tym, że zarząd przymusowy ustanowiono na okres 6 miesięcy, który to termin ma charakter terminu maksymalnego (art. 6a ust. 5 w zw. z art. 6b ust. 2 ustawy), zaś przejęcie własności może nastąpić praktycznie w każdym momencie od chwili opublikowania decyzji do upływu 6 miesięcy od daty jej publikacji. Zdaniem skarżącego istnieje więc wysokie prawdopodobieństwo, że merytoryczne rozstrzygnięcie przez sąd skargi na tę decyzję nie nastąpi przed przejęciem należących do skarżącego akcji G. S.A. Jeżeli chodzi o to zagadnienie Sąd I instancji wskazał, że choć zarząd przymusowy ustanowiono zaskarżoną decyzją na okres 6 miesięcy, to jednak skarżący pomija to, że nawet jeśli w tym okresie wydana zostanie decyzja o przejęciu jego własności na podstawie art. 6 ust. 5 ustawy, to decyzja ta, zgodnie z art. 3 ust. 6 w zw. z art. 6 ust. 5 ustawy, będzie podlegała zaskarżeniu do sądu. Skarżący uprawniony będzie zatem do żądania poddania kontroli sądowej wydanej decyzji o przejęciu jego własności. Wobec tego nie można zdaniem Sądu I instancji uznać, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji pozbawi skarżącego prawa do sądu w tej konkretnej sprawie. Sąd I instancji podkreślił także, że zaskarżona decyzja będzie podlegała kontroli sądu pod względem jej zgodności z prawem (a zatem również w aspekcie ziszczenia się w sprawie przesłanek ochrony ważnego interesu publicznego, ochrony interesu ekonomicznego państwa lub zapewnienia bezpieczeństwa państwa) dopiero w toku merytorycznego rozstrzygania sprawy. W ocenie Sądu I instancji skarżący nie wykazał zatem, że wydanie zaskarżonej decyzji spowoduje w sferze faktycznej i prawnej skarżącego wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego zmianę ii wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, względnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie spraw Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 61 § 3 p.p.s.a. polegające na przyjęciu, że Skarżąca nie wykazała zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków na skutek wydania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu zażalenia przedstawiono argumentację na potwierdzenie powyższego zarzutu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Natomiast zgodnie z art. 152 § 1 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że przed rozpoznaniem zażalenia na postanowienie z dnia 10 października 2023 r. w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, doszło do wydania orzeczenia w sprawie głównej, tj. rozpoznano skargę na przedmiotową decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 stycznia 2024 r. uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącego. Po wydaniu wyroku Sądu I instancji uwzględniającego skargę, zaskarżona decyzja nie wywołuje skutków prawnych (zob. postanowienia NSA z dnia: 14 września 2023 r., sygn. III OZ 385/23, 2 sierpnia 2023 r., sygn. III OZ 358/23, 17 stycznia 2023 r., sygn. II GZ 507/22). Rozpoznanie zażalenia na postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji stało się zatem bezprzedmiotowe. Skarżąca w chwili obecnej korzysta z ochrony tymczasowej przed skutkami wykonania decyzji, co wynika z art. 152 § 1 p.p.s.a., a to z uwagi na uwzględnienie skargi przez Sąd I instancji. Z tych względów, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 i art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.