II GZ 81/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Mirosław Trzecki po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia "M. Spółki z o.o." Spółki k. w J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 listopada 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 829/15 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia w sprawie ze skargi "M. Spółki z o.o." Spółki k. w J. na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rejestracji używanych odbiorników i ustalenia opłaty za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 24 listopada 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 829/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił M. Sp. z o.o. w J. (dalej przywoływana również jako: skarżąca, spółka) przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia z [...] kwietnia 2016 r. na postanowienie tego Sądu o odmowie przyznania spółce prawa pomocy. Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca zaprzeczyła, aby w sprawie zachodziła niemożność osobistego doręczenia jej przez Pocztę Polską pisma zawierającego wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. Podała, że nieusunięcie braków formalnych zażalenia nastąpiło bez winy strony, gdyż Poczta Polska wbrew ustaleniom przyjętym przez Sąd, nie zawiadomiła spółki o pozostawieniu przesyłki sądowej. W ocenie WSA skarżąca nie zdołała obalić domniemania o prawidłowości doręczenia zastępczego. Z akt sprawy wynika bowiem, że pracownik Poczty Polskiej próbował doręczyć pismo pod adres wskazany przez skarżącą jako adres do korespondencji, będący jednocześnie siedzibą Spółki. Z adnotacji umieszczonych na kwestionowanej przesyłce wynika, że awizo pozostawiano w drzwiach adresata dwukrotnie – [...] maja 2016 r., a następnie [...] maja 2016 r. Zatem, w analizowanym przypadku doręczenie zastępcze spełniało warunki określone w art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.), a przesyłkę należało uznać za doręczoną z dniem [...] czerwca 2016 r. WSA podał, że skarżąca wskazała również, że adres – siedziba spółki pokrywa się z miejscem prowadzenia przez nią kawiarni czynnej przez siedem dni w tygodniu i święta, co jej zdaniem wyklucza sytuację niemożności doręczenia wezwania bezpośrednio. Sąd stwierdził, że wbrew sugestii strony sytuacja pozostawienia awiza w drzwiach adresata miała już miejsce w sprawie [...] grudnia 2015 r., gdy skarżąca była wzywana do podpisania sprzeciwu. Wezwanie było przesłane na ten sam adres, awizo pozostawiono w drzwiach adresata [...] grudnia 2015 r., a przesyłkę sądową doręczono [...] grudnia 2015 r. upoważnionemu pracownikowi. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego zmianę poprzez przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie. Zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 86 § 1 p.p.s.a. poprzez ich błędne zastosowanie i uznanie, że skarżący nie dokonał w terminie czynności, tj. uzupełnienia braków formalnych zażalenia bez swojej winy i skutecznie doręczono mu wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zażalenia, podczas gdy wezwanie nie zostało nigdy doręczone na adres, który jest wskazanym przez skarżącego adresem siedziby, a tym samym skarżący nie uzupełnił braków formalnych zażalenia bez swojej winy, co skutkowało odmową przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. Skarżąca stwierdziła, że w miesiącu, w którym rzekomo próbowano doręczyć przesyłkę pocztową, tj. w maju, kawiarnia prowadzona przez nią jest czynna godz. 9-19. Z uwagi na specyfikę branży kawiarnia jest otwarta 7 dni w tygodniu, również w święta. Nie było zatem możliwe, aby nie można było skarżącej doręczyć wezwania do usunięcia braków formalnych zażalenia. Zdaniem spółki Sąd wbrew zasadom doświadczenia życiowego oraz logiki uznał, że skarżąca nie zdołała obalić domniemania prawidłowości doręczenia zastępczego, podczas gdy prawidłowa ocena przedłożonych dokumentów zgodna z zasadami logiki oraz doświadczenia życiowego powinna doprowadzić do wniosku, że skarżącej nie próbowano nawet doręczyć przesyłki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu administracyjnym podjęta po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie jednak do art. 86 § 1 p.p.s.a., sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Jak stanowi art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Z powyższych przepisów wynika, że przywrócenie terminu jest możliwe pod następującymi warunkami: 1) nastąpiło uchybienie terminu do dokonania czynności, 2) strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu, 3) dokonała jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, 4) uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony oraz 5) w wyniku uchybienia terminu powstały dla strony ujemne skutki procesowe. Oznacza to, że strona składająca wniosek o przyznanie prawa pomocy co do zasady przyznaje, że do uchybienia terminowi rzeczywiście doszło. Wobec tego, powinna była wykazać spełnienie przesłanek, o których mowa w art. 86-87 p.p.s.a. Tymczasem skarżąca w toku postępowania toczącego się na podstawie art. 86 § 1 i następnych p.p.s.a. kwestionuje przede wszystkim to, że skutecznie doręczono jej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. Konsekwencją przyjęcia stanowiska strony za słuszne byłoby stwierdzenie, że nie doszło do uchybienia terminowi do uzupełnienia braków formalnych, a tym samym nie byłoby podstaw do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Powyższe działania spółki pozostają w sprzeczności i powodują, że zażalenie skarżącej nie mogło zostać uwzględnione. Zdaniem NSA argumenty podniesione przez skarżącą nie mogą odnieść skutku w postępowaniu z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, ponieważ – jak zostało już powiedziane – składając taki wniosek spółka zgodziła się z tym, że uzupełniła braki formalne zażalenia po terminie. Za powyższym stanowiskiem przemawia również to, że spółka zarządzeniem z [...] października 2016 r. została poinformowana o skutkach złożenia zażalenia na odrzucenie zażalenia i wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych tego zażalenia. Przewodniczący Wydziału V WSA w Warszawie wezwał jednocześnie skarżącą do określenia, który z wzajemnie wykluczających się wniosków spółka popiera (por. k. 330 akt administracyjnych). Skoro skarżąca podtrzymała wniosek o przywrócenie terminu, to tym samym zaakceptowała stwierdzenie, że uchybiła terminowi do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. W tym stanie sprawy, wobec niewykazania okoliczności przemawiających za brakiem winy skarżącej w uchybieniu terminowi do uzupełnienia braków formalnych zażalenia, NSA uznał , że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.