II OZ 350/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 15 września 2025 r., sygn. akt II SA/Bd 628/24 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi H. P. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 31 maja 2024 r. znak: WIR.V.7821.3.2024.KS w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego dotyczącego zezwolenia na realizację inwestycji drogowej postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 15 września 2025 r. sygn. akt II SA/Bd 628/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") odrzucił skargę H. P. (dalej jako "skarżący") na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia 31 maja 2024 r. znak: WIR.V.7821.3.2024.KS w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego dotyczącego zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Za odrzuceniem skargi przemawiał fakt, że skarżący nie uiścił wpisu sądowego do skargi po uprzednim wezwaniu go zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 5 marca 2025 r. do wykonania prawomocnego zarządzenia z 28 października 2024 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł. Zarządzenie z 5 marca 2025 r. zostało skutecznie doręczone skarżącemu 9 kwietnia 2025 r., pod rygorem odrzucenia skargi. Skoro skarżący w wyznaczonym terminie nie uiścił wpisu, to skarga podlegała odrzuceniu. Sąd zauważył, że kolejny wniosek o prawo pomocy nie przerywa biegu terminu do uzupełnienia braków fiskalnych skargi, który upłynął 16 kwietnia 2025 r. Sąd na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. zwrócił skarżącemu uiszczony wpis od pisma odrzuconego. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie i zarzucił Sądowi, że nie uwzględnił okoliczności wydania w sprawie postanowień dotyczących prawa pomocy, w których składał sprzeciwy. Skarżący podnosi, że po postanowieniu w sprawie II SPP/Bd 35/25 w terminie wpłacił 500 zł. Skarżący kwestionuje prawidłowość odmowy udzielenia mu prawa pomocy i braku zmiany postanowienia w tym zakresie pomimo wnoszonych kilkukrotnie wniosków o prawo pomocy. W dalszej części wskazuje na kwestie związane z zaskarżoną decyzją. Odnosząc się do uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Sądu skarżący wskazuje, że Sąd przywołuje tam podstawę odrzucenia skargi z art. 220 § 3 P.p.s.a. i datę doręczenia wezwania do uiszczenia wpisu w dniu 9 kwietnia 2025 r. ale nie wspomina o wniosku z 10 kwietnia 2025 r. o zwolnienie z wpisu sądowego 500 zł. – wniosku PPF. Na ten wniosek otrzymał postanowienie z 13 czerwca 2025 r. sygn. akt II SPP/Bd 35/25 utrzymujące zaskarżone postanowienie w mocy. W reakcji na to postanowienie wpłacił 500 zł w terminie siedmiodniowym. Skarżący zarzuca, że w postanowieniu z 15 września 2025 r. Sąd nie pisze o uiszczeniu wpisu 500 zł w terminie. Jego zdaniem, Sąd wskazuje na wezwanie z 4 kwietnia 2025 r. a on złożył 10 kwietnia 2025 r. wniosek o prawo pomocy i zwolnienie z wpisu. Sąd powołuje przepisy P.p.s.a., które nie mają zastosowania w jego sprawie. Wszelkie terminy zostały zachowane. Po otrzymaniu 19 lipca 2025 r. postanowienia II SPP/Bd 35/25 wpłacił 500 zł. Wpis powinien być częściowy bo to ułamek decyzji Wojewody. W dalszej części zażalenia skarżący wnosi o wyjaśnienie czym różni się wpis stosunkowy od wpisu stałego oraz przytacza okoliczności związane z wniesieniem przez niego skargi na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego. Twierdzi, że wpis powinien być cząstkowy bo obejmuje jedno zagadnienie, którego dotyczy kwestionowana decyzja. Zarzuca błędne wskazywanie przez Sąd w kierowanych do niego wezwaniach o wpis, ze skarga dotyczy decyzji Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z 28 października 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Istotą zaskarżonego postanowienia jest to, że skarżący składając skargę do sądu, na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie wynikającym z skierowanego do niego wezwania nie uiścił go. Podnoszona przez skarżącego okoliczność wielokrotnego składania przez niego wniosków o prawo pomocy w zakresie całkowitym i wydawania przez Sąd postanowień o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (postanowienie Starszego referendarza sądowego z 4 września 2024 r. sygn. akt II SPP/Bd 99/24) jak i postanowień o utrzymaniu w mocy tego postanowienia z uwagi na brak podstaw do jego zmiany (brak zmiany okoliczności świadczących o przyznaniu prawa pomocy) w odpowiedzi na kolejne wnioski o prawo pomocy skarżącego (art. 165 P.p.s.a.), nie miała wpływu na odrzucenie skargi w niniejszym postępowaniu. Istotne jest to, że już w pierwszym postępowaniu o prawo pomocy odmówiono skarżącemu zwolnienia od kosztów sądowych a więc i zwolnienia od wpisu sądowego. Kolejne wnioski o prawo pomocy zostały rozpoznane w kontekście zmiany okoliczności wpływających na udzielenie prawa pomocy i z racji tego, że okoliczności powoływane we wnioskach były tożsame z tymi poprzednio ocenionymi jako niewystarczające do udzielenia wnioskowanej pomocy, Sąd utrzymał w mocy pierwotne postanowienie odmowne z 4 września 2024 r. W tej sytuacji kwestia obowiązku uiszczenia wpisu sądowego pozostała nadal aktualną. Stąd po wydaniu pierwszego postanowienia skutkującego odmową zwolnienia z kosztów sądowych Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z 28 października 2024 r. wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu na kwotę 500 zł. W wyniku jego zaskarżenia NSA postanowieniem z 28 stycznia 2025 r. sygn. akt II OZ 901/24 oddalił zażalenie skarżącego. Dysponując prawomocnym zarządzeniem o wezwaniu do wpisu Przewodniczący Wydziału ponowił wezwanie do uiszczenia wpisu zarządzeniem z 5 marca 2025 r. Poinformowano wówczas skarżącego, że nieuiszczenie wpisu w terminie 7 dni od doręczenia wezwania skutkować będzie odrzuceniem skargi. Wezwanie doręczono 9 kwietnia 2025 r. (zpo. k. 54 akt) zatem termin do uiszczenia wpisu upływał 16 kwietnia 2025 r. W tym terminie wpis nie został uiszczony. Jak wynika z akt sprawy skarżący uiścił wpis po terminie tj. 28 lipca 2025 r. (k. 55 akt). W związku z powyższym Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu zasadnie uznał, że skargę należało odrzucić stosownie do art. 220 § 3 P.p.s.a., gdyż w terminie do tego wyznaczonym nie została opłacona. Ponieważ dokonana 26 lipca 2025 r. wpłata dotyczyła skargi odrzuconej Sąd na zasadzie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. zwrócił skarżącemu cały uiszczony przez niego wpis. Tytułem wyjaśnienia skarżącemu kiedy ustala się wpis stosunkowy wskazać należy, że taki wpis dotyczy spraw, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W innych sprawach pobiera się wpis stały (art. 231 P.p.s.a.). W niniejszej sprawie przedmiotem jest umorzenie postępowania odwoławczego dotyczącego zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Odpowiada to zakresowi prawa budowlanego i pobiera się wówczas wpis stały, gdyż zaskarżona jest decyzją, która nie dotyczy wartości pieniężnej. Gdyby zaskarżona do sądu decyzja dotyczyła np. nałożenia grzywny, to zastosowanie miałby wpis stosunkowy albowiem przedmiotem sprawy byłaby należność pieniężna. Na rodzaj wpisu i jego wysokość nie ma wpływu to czy skarżący zaskarża decyzję w niewielkim zakresie. Decyduje to czy przedmiot decyzji odnosi się do wartości pieniężnej czy nie. W związku z powyższym nie było podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia bowiem odpowiadało ono prawu. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak sentencji.