II OZ 467/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H.B. i T. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 grudnia 2024 r. sygn. akt II SA/Lu 874/24 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi H. B. i T.B. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 26 września 2024 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2024 r. sygn. akt II SA/Lu 874/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił H. B. i T. B. wstrzymania wykonania decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 26 września 2024 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że decyzją z 26 września 2024 r. Wojewoda Lubelski utrzymał w mocy decyzję Starosty Lubartowskiego z 10 lipca 2024 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia M. i J. J. pozwolenia na budowę budynku gospodarczego z instalacjami w obszarze mieszkaniowym, na działkach o nr [...], [...], [...], [...], obręb. [...]. W skardze na powyższą decyzję H. B. i T. B. zawarli wniosek o wstrzymanie realizacji pozwolenia na budowę. Wniosek nie zawierał uzasadnienia. Uzasadniając odmowę uwzględnienia powyższego wniosku Sąd podniósł, że obowiązek przedstawienia okoliczności uprawdopodabniających zaistnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Brak wskazania we wniosku konkretnej szkody grożącej skarżącemu na skutek wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Skarżący nie wykazali zatem istnienia przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie sposób uznać, że skarżącym grozi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w razie wykonania zaskarżonej decyzji, skoro sami skarżący żadnego takiego zagrożenia nie wskazali. Podstawy do uwzględnienia wniosku nie mogły natomiast stanowić zawarte w skardze zarzuty co do prawidłowości zaskarżonej decyzji, albowiem argumenty te mogą stać się przedmiotem oceny Sądu dopiero na etapie rozpoznawania skargi. Sąd jednocześnie wskazał, że wykonanie obiektu budowlanego jest zdarzeniem faktycznym, który można odwrócić. Jego odwrócenie zależy tylko od możliwości technicznych inwestora. Zażaleniem H. B. i T. B. zaskarżyli powyższe postanowienie, zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono nieuwzględnienie faktu, iż ewentualna realizacja zaskarżonej decyzji skutkować będzie wyrządzeniem znacznej szkody w majątku skarżących (zacienienie ogrodu warzywnego i wykluczenie możliwości założenia paneli fotowoltaicznych), spowoduje trudne do odwrócenia skutki i spowoduje trwałą zmianę rzeczywistości. Z uwagi na powyższe w zażaleniu wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia przez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na zażalenie M. i J. J. wnieśli o jego oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Z treści art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wynika, iż wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu, ani czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu skargi sądowi, sąd może, na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, za wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wnioskodawca musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności. Sąd ma obowiązek zbadać, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Okoliczności wskazane we wniosku muszą mieć charakter konkretny i zindywidualizowany, pozwalający ustalić, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do danego wnioskodawcy. Wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego słuszne jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, że w przedmiotowym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżący nie uprawdopodobnili okoliczności, które wskazywałyby na wystąpienie przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie Sąd ocenia jedynie, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Słusznie zatem w zaskarżonym postanowieniu wskazano, że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Jednocześnie zwrócenia uwagi wymaga, że również i podniesione w zażaleniu okoliczności nie mogły wpłynąć na odmienną niż dokonana w zaskarżonym postanowieniu ocenę wniosku skarżących. Podnoszone przez skarżących argumenty, oparte na kwestionowaniu wysokości projektowanego obiektu budowlanego oraz zgodności przedmiotowej inwestycji z przepisami prawa, w tym w zakresie kwestii zacienienia, dotyczą kontroli legalności zaskarżonej decyzji w zakresie zgodności z obowiązującym porządkiem prawnym, która będzie mogła się odbyć dopiero na etapie merytorycznego rozpoznawania sprawy przez Sąd pierwszej instancji. Argumentacja taka nie może być przedmiotem oceny na etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ stanowiłaby nieuprawniony przedsąd. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.