II SA/Gd 1008/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 4 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Gdańsku sprawy ze skargi M. B. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 31 października 2025 r., nr WOP.7721.41.2022.JS w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.

M. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z 31 października 2025 r., którą uchylono zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Puckim w całości i rozstrzygając sprawę co do istoty nakazano skarżącemu rozbiórkę budynku o konstrukcji stalowej i wymiarach wynoszących 2,00 m x 3.00 m, pełniącego funkcję gospodarczą, usytuowanego na terenie działki nr [...], obręb ewidencyjny K. (oznaczonego literą [...] na mapie będącej załącznikiem do decyzji). Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 15 grudnia 2025 r., pismem z 18 grudnia 2025 r. wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia - poprzez podpisanie skargi bądź nadesłanie skargi zawierającej własnoręczny podpis. Wezwanie doręczono skarżącemu 29 grudnia 2025 r., zatem termin na usunięcie braków upłynął 5 stycznia 2026 r. (poniedziałek). W dniu 30 grudnia 2025 r. (data stempla pocztowego) skarżący wskazał swój numer PESEL, nie uzupełniając jednak wskazanego w wezwaniu braku formalnego, tj. braku podpisu. Następnie pismem z 2 stycznia 2026 r. skarżący wniósł o umorzenie decyzji Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku. Postanowieniem z 7 stycznia 2026 r. II SPP/Gd 177/25 referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym. Pismem z 20 stycznia 2026 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych poinformowała, że pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego została wyznaczona radca prawny A. T. (Kancelaria Radcy prawnego ul. S. [...], S.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wydanym w dniu 16 lutego 2026 r. postanowieniem odrzucił skargę M. B. na ww. decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku. Postanowienie zostało nadane przesyłką pocztową za zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu 24 lutego 2026 r. i w dniu 13 marca 2026 r. zostało zwrócone nadawcy. Pismem z 4 marca 2026 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych poinformowała, że radca prawny A. T. w dniu 27 lutego 2026 r. odebrała pismo OIRP z dnia 20 stycznia 2026 r. o wyznaczeniu jej pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego. W rezultacie postanowienie zostało wysłane do pełnomocnika ponownie w dniu 20 marca 2026 r. i po dwukrotnym awizowaniu przesyłka została zwrócona nadawcy w dniu 8 kwietnia 2026 r. Zarządzeniem sędziego sprawozdawcy – została uznana za doręczoną 13 kwietnia 2026 r. (k. 57 akt). W dniu 20 marca 2026 r. wpłynęła potwierdzona za zgodność z oryginałem przez radcę prawnego R. S. kopia pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego przez radcę prawnego A. T., opatrzona datą 13 marca 2026 r. W dniu 27 marca 2026 r. (data stempla pocztowego) skarżący, reprezentowany przez ustanowionego radcę prawnego, zastępowanego przez pełnomocnika substytucyjnego, złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, jednocześnie załączając zażalenie. We wniosku wskazano jako adres do doręczeń – adres pełnomocnika substytucyjnego. W zażaleniu wyjaśniono, że o treści postanowienia o odrzuceniu skargi pełnomocnik skarżącego dowiedziała się 20 marca 2026 r. od pełnomocnika substytucyjnego, który w tym dniu zbadał akta sprawy. W dniu 16 kwietnia 2026 r. (czwartek) pełnomocnik substytucyjny złożył osobiście w siedzibie Sądu wniosek o przywrócenie terminu do złożenia podpisanego egzemplarza skargi, wskazując w pierwszej kolejności, że wraz z wezwaniem do usunięcia braków skargi wysłano do skarżącego także inne pisma. Skarżący, będący osobą niepełnosprawną, nie mógł przy tym odnaleźć wśród otrzymanych pism wezwania i o braku formalnym dowiedział się 8 kwietnia 2026 r. podczas rozmowy z pełnomocnikiem substytucyjnym. Pełnomocnik substytucyjny wyjaśnił dalej, że niezwłocznie po ustanowieniu, skierował do skarżącego pismo z 24 marca 2026 r., z prośba o pilny kontakt telefoniczny, w odpowiedzi na co w dniu 8 kwietnia 2026 r. skarżący skontaktował się z nim telefonicznie i w dniu 8 kwietnia 2026 r. wysłał do pełnomocnika substytucyjnego egzemplarz podpisanej skargi, którą pełnomocnik ten otrzymał 13 kwietnia 2026 r. Pełnomocnik substytucyjny wyjaśnił, że nie było możliwości wysłania przesyłki drogą pocztową w dniu 15 kwietnia 2026 r., gdyż w placówce pocztowej odmówiono nadania listu poleconego po godzinie 16. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek podlega odrzuceniu jako spóźniony. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej jako p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu winno być wniesione w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Natomiast spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnym (art. 88 p.p.s.a.). Spóźniony jest ten wniosek o przywrócenie terminu, który został wniesiony po upływie siedmiodniowego terminu liczonego od chwili ustania przyczyny uchybienia terminowi (por. postanowienie NSA z 5 grudnia 2014 r. sygn. I OZ 1125/14, CBOSA). Wymóg zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu w powyższym siedmiodniowym terminie jest warunkiem formalnym rozpoznania wniosku, który sąd ma obowiązek badać w pierwszej kolejności, przed dokonaniem jego oceny merytorycznej, a więc przed rozpoznaniem, czy uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony. Przedmiotem złożonego przez stronę wniosku jest przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W pierwszej kolejności wskazania wymaga, że na gruncie niniejszej sprawy brak jest podstaw do skutecznego zakwestionowania przez stronę skarżącą skuteczności doręczenia wezwania do usunięcia braków skargi. Jak wynika z załączonego do akt zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 16), skarżący własnoręcznym podpisem potwierdził odbiór w dniu 29 grudnia 2025 r. przesyłki zawierającej: odpis odpowiedzi na skargę, zawiadomienie o wyznaczeniu sędziego sprawozdawcy, pouczenia, a także wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi. Nie ma zatem wątpliwości, że przesyłka zawierała wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi. Należy wobec powyższego przyjąć, że świadomy zawartości przesyłki skarżący potwierdził jej odbiór w całości, bez żadnych zastrzeżeń. Wskazać należy, że przesłanie kilku dokumentów w jednej przesyłce jest stosowane w praktyce i zrozumiałe z uwagi na potrzebę ograniczania kosztów funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości (por.m.in. postanowienie NSA z 26 marca 2019 r. sygn. akt II GZ 40/19; postanowienie NSA z 17 września 2019 r. sygn. akt I GZ 294/19). Nie ulega wątpliwości, że znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru jest dokumentem urzędowym - korzystającym z domniemania prawdziwości. Samo twierdzenie strony, że przesyłka nie zawierała wszystkich pism wyraźnie wskazanych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, jest niewystarczające do obalenia tego domniemania. Skarżący ma 75 lat, jest osobą o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, z niepełnosprawnością ruchową, co wynika ze złożonego przez niego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jako przyczynę uchybienia terminu wskazano brak wiedzy skarżącego o wezwaniu go do uzupełnienia braków skargi. Skarżący nie może bowiem znaleźć wezwania. Wnoszący o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków wskazuje przy tym, że skarżący dopiero w dniu 8 kwietnia 2026 r. dowiedział się o wystosowanym wezwaniu. W zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi wyjaśniono natomiast, że o treści postanowienia o odrzuceniu skargi pełnomocnik skarżącego dowiedziała się 20 marca 2026 r. od pełnomocnika substytucyjnego, który w tym dniu zbadał akta sprawy. Odnosząc się do deklarowanej daty powzięcia informacji o występującym w sprawie braku formalnym wskazać należy, że zdaniem Sądu w składzie orzekającym skarżący miał możliwość zapoznania się z treścią wezwania w dniu 29 grudnia 2025 r., kiedy odebrał przesyłkę zawierającą ww. wezwanie. Jednakże, nawet jeśli, podana we wniosku przyczyna uchybienia terminowi by ustąpiła nie 20 marca 2026 r., jak wskazano w zażaleniu, a w dniu 8 kwietnia 2026 r., jak twierdzi pełnomocnik substytucyjny, to termin złożenia wniosku o jego przywrócenie by upłynął 15 kwietnia 2026 r. Tymczasem, wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi został złożony osobiście w siedzibie Sądu - 16 kwietnia 2026 r., a więc po upływie terminu do jego złożenia. Bez wpływu na powyższe pozostają złożone przez pełnomocnika substytucyjnego wyjaśnienia o odmowie przyjęcia przesyłki w placówce pocztowej w dniu 15 kwietnia 2026 r. po godzinie 16.00. Na marginesie już zatem wskazania wymaga, że profesjonalny pełnomocnik substytucyjny, wskazujący, że odmówiono mu przyjęcia przesyłki w placówce pocztowej po godzinie 16, miał możliwość nadania tej przesyłki w innej placówce pocztowej, bądź też – skorzystania z możliwości wniesienia go drogą elektroniczną. W takim stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 88 p.p.s.a. zobligowany był do odrzucenia wniosku jako spóźnionego, o czym orzeczono, jak w sentencji postanowienia.