Sygnatura
III OSK 2609/23
Wyrok NSA z 30 czerwca 2026 r., III OSK 2609/23 – odpady
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 30 czerwca 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Korzeniowski (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia NSA Artur Kuś sędzia del. WSA Sławomir Pauter Protokolant: starszy asystent sędziego Artur Bełczewski po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 czerwca 2023 r. sygn. akt II SA/Gd 1127/22 w sprawie ze skargi A.L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 5 sierpnia 2022 r. nr SKO.412.12.2022 w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie usunięcia odpadów oddala skargę kasacyjną.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 14 czerwca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej: Sąd I instancji), sygn. akt II SA/Gd 1127/22 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi A.L. (dalej: skarżący, skarżący kasacyjnie) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku (dalej: SKO, Kolegium) z 5 sierpnia 2022 r., nr SKO.412.12.2022 w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie usunięcia odpadów, oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem z 5 sierpnia 2022 r., wydanym na podstawie art. 58 i art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. – zwanej dalej k.p.a. ), Kolegium odmówiło skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Uzasadniając wydane postanowienie, Kolegium stwierdziło, że dokumentacja znajdująca się w aktach sprawy potwierdza, że przesyłka zawierająca decyzję Wójta Gminy G. (dalej: Wójt) z 9 lutego 2022 r. nadana została prawidłowo na adres skarżącego a kolejne czynności w trakcie doręczenia przesyłki odpowiadają wymogom określonym w art. 44 k.p.a. i dają podstawę do uznania, że doszło do fikcji doręczenia. W aktach sprawy znajduje się koperta z decyzją Wójta z 9 lutego 2022 r., która zaadresowana została do skarżącego na adres: [...] C. Jest to prawidłowy adres skarżącego, wskazany także w odwołaniu. Do koperty załączono dokument zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji. Wynika z niego, że przesyłkę skierowano na ten adres. Pierwsza próba doręczenia, zgodnie z pieczęcią poczty i adnotacją na zwrotnym potwierdzeniu odbioru nastąpiła w dniu 21 lutego 2022 r. Na dokumencie zwrotnego potwierdzenia odbioru zakreślono jednocześnie, że w związku z niezastaniem adresata przesyłkę pozostawiono w Urzędzie Pocztowym w C. na okres 14 dni, a awizo pozostawiono w skrzynce odbiorczej adresata. Kolejno na kopercie zamieszczono pieczęć informującą, że przesyłkę awizowano powtórnie w dniu 1 marca 2022 r. Finalnie, w związku z niepodjęciem przesyłki w terminie 14 dni od daty pierwszej awizacji w dniu 8 marca 2022 r. dokonano zwrotu przesyłki, o czym stanowi zamieszczona na kopercie pieczęć oraz adnotacja na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Nadto, potwierdzeniem nadania przesyłki na adres skarżącego jest znajdujący się w aktach sprawy wydruk z dziennika nadawczego organu I instancji, w którym także znajduje się prawidłowy adres skarżącego. Mając powyższe na uwadze, Kolegium stwierdziło, że nie zasługują na uwzględnienie twierdzenia skarżącego podniesione w treści wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, albowiem nie doprowadziły one do skutecznego obalenia domniemania doręczenia zastępczego w trybie przewidzianym przepisami k.p.a. We wniesionej do Sądu I instancji skardze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucając wydanie go z naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę SKO w Słupsku wniosło o jej oddalenie, w pełni podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Sąd I instancji oddalając skargę wskazał w uzasadnieniu wyroku, że w kontrolowanym postanowieniu Kolegium prawidłowo uznało, że skarżący nie wykazał braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta z 9 lutego 2022 r., a brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności stanowi konieczną i jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Okoliczność, którą przywołuje skarżący na swoje usprawiedliwienie w świetle zgromadzonych akt sprawy, nie uprawdopodobnia zaś braku winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji z 9 lutego 2022 r. Skarżący twierdzi bowiem, że nie mógł dochować terminu do wniesienia odwołania, gdyż nie została mu doręczona decyzja Wójta z 9 lutego 2022 r., jak i nie pozostawiono mu awiza zawiadamiającego o pozostawieniu przesyłki zawierającej tą decyzję w Urzędzie Pocztowym. Według Sądu I instancji, ze zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji wynika zaś, że miało miejsce zastępcze doręczenie skarżącemu przesyłki zawierającej decyzję Wójta z 9 lutego 2022 r. z zachowaniem prawidłowego trybu. W skardze kasacyjnej skarżący, reprezentowany przez adw., zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji. I. zaskarżonemu orzeczeniu na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucono: 1) mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania tj. art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 k.p.a. przejawiające się w tym, że WSA w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie i nie uwzględnił skargi pomimo uprawdopodobnienia przez skarżącego, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy w sytuacji, gdy przyczyną uchybienia terminu były okoliczności od niego niezależne, których skarżący przy zachowaniu należytej staranności nie mógł przeciwdziałać i na których wystąpienie nie miał wpływu, co powinno było skutkować uwzględnieniem skargi przez WSA w Gdańsku; 2) mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania tj. art. 133 §1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, i art. 151 p.p.s.a. przez oparcie się przez WSA na stanie faktycznym, który nie został wyjaśniony przez organy administracji I i II instancji w sposób prawidłowy, tj. z uwzględnieniem wymogów określonych w art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a., gdyż w realiach niniejszej sprawy nie doszło do podjęcia czynności zmierzających do zweryfikowania czy decyzja administracyjna została skarżącemu w sposób skuteczny doręczona, co w efekcie doprowadziło do oddalenia skargi zamiast jej uwzględnienia i uchylenia postanowienia organu drugiej instancji, jak też poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji; 3) mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a. ,art. 77 § 1 k.p.a. oraz art 80 k.p.a., przejawiające się w tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie i nie uwzględnił skargi, mimo że zebrany przez organy administracji I i II instancji materiał dowodowy nie był kompletny i nie został poddany prawidłowej i rzetelnej ocenie co nie powinno uprawniać do formułowania wniosków, że skarżącemu w sposób skuteczny doręczono decyzję administracyjną, przemawiając tym samym za uwzględnieniem skargi administracyjnej wniesionej przez skarżącego. II. Mając powyższe na uwadze wniesiono o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania; 2) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. III. Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., wniesiono o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z następujących dokumentów medycznych stanowiących załącznik do niniejszego pisma w postaci: a) zaświadczenia z Ośrodka [...] w R. z 12 lipca 2022 r.; b) kart leczenia z Samodzielnego Publicznego Specjalistycznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w L. z 26 lipca 2022 r.; c) zwolnień lekarskich ZUS ZLA z okresu 27 kwietnia 2022 r. do chwili obecnej. na fakt uprawdopodobnienia braku winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, w tym oceny stanu zdrowia psychicznego skarżącego w okresie prowadzonego postępowania administracyjnego, który uniemożliwiał mu rozpoznanie prawidłowego znaczenia podejmowanych czynności i pokierowania własnym postępowaniem oraz nie pozwalał na aktywny udział w prowadzonym postępowaniu administracyjnym i zrozumienia treści oraz znaczenia podejmowanych w nim czynności. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiona została argumentacja na poparcie sformułowanych zarzutów i wniosków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Niniejsza sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy, czyli wskazane naruszenia przepisów prawa. Rozpoznając zatem skargę kasacyjną w tak określonych granicach, NSA uznał, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania. W pierwszej kolejności należy odnieść się do wniosku o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny jest sądem kasacyjnym, którego rolą jest kontrola zgodności z prawem orzeczeń sądów administracyjnych I instancji. Postępowanie kasacyjne nie jest co do zasady postępowaniem dowodowym, a jego celem nie jest ponowne ustalanie stanu faktycznego sprawy. Dopuszczenie dowodów na tym etapie ma charakter wyjątkowy i jest możliwe, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Zatem w realiach przedmiotowej sprawy oferowane dowody ocenić przyjdzie jako zbędne z punktu widzenia wyjaśnienia istotnych wątpliwości, których Sąd w tym składzie nie powziął. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny czy przeprowadzona przez Sąd, na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2013 r., poz. 259, dalej p.p.s.a.), kontrola legalności postanowienia SKO z 5 sierpnia 2022 r., nr SKO.412.12.2022 w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie usunięcia odpadów prawidłowo wykazała, że postanowienie to jest zgodne z prawem. Zgodzić należy się z oceną Sądu I instancji, że w kontrolowanym postanowieniu Kolegium prawidłowo uznało, że skarżący nie wykazał braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta z 9 lutego 2022 r., a brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności stanowi konieczną i jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Ze zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji wynika zaś, że miało miejsce zastępcze doręczenie skarżącemu przesyłki zawierającej decyzję Wójta z 9 lutego 2022 r. z zachowaniem prawidłowego trybu. Decyzja Wójta z 9 lutego 2022 r. wysłana została skarżącemu na adres [...] C., pod którym to adresem skarżący odbierał wcześniej wysyłaną do niego w toku postępowania korespondencję. Adres ten wynika z dokumentacji zgromadzonej w sprawie zakończonej decyzją Wójta z 9 lutego 2022 r. i wskazany został przez skarżącego również we wniesionym odwołaniu. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki adresowanej do skarżącego, zawierającej decyzję z 9 lutego 2022 r., znajduje się informacja, że z powodu niemożności doręczenia przesyłki adresatowi, osobie uprawnionej do odbioru korespondencji, pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi, dozorcy domu, w dniu 21 lutego 2022 r. pozostawiano ją na okres 14 dni do dyspozycji adresata w UP C. a zawiadomienie o pozostawieniu pisma w UP umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tej przesyłki wynika, że z powodu niepodjęcia przesyłki w terminie 7 dni pozostawiono powtórne zawiadomienie w dniu 1 marca 2022 r. Daty te pokrywają się z datami wskazanymi na pieczątkach znajdujących się na przedniej stronie koperty, zawierającej tę przesyłkę, które opatrzone są podpisami doręczającego. Przesyłka została zwrócona do nadawcy w dniu 8 marca 2022 r. Ma rację Sąd I instancji, że opisane na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki informacje umożliwiały zastosowanie fikcji prawnej doręczenia, o której mowa w art. 44 k.p.a. Dokonane w niniejszej sprawie doręczenie spełniało wymogi z art. 44 k.p.a., zgodnie z którym w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) –w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ (§ 1). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4). Sąd instancji słusznie zwrócił uwagę, że aby uznać legalność doręczenia przesyłki w trybie art. 44 k.p.a. konieczne jest prawidłowe dokonanie wszystkich czynności w nim przewidzianych, tzn. pozostawienie w oddawczej skrzynce pocztowej adresata zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej wraz z informacją o możliwości jej odbioru w terminie 7 dni licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia, w przypadku niepodjęcia w powyższym terminie przesyłki - pozostawienie powtórnego zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż 14 dni od daty pierwszego zawiadomienia. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego okresu awizowania, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W świetle art. 44 k.p.a. ocena ziszczenia się skutku prawnego, o którym mowa w § 4, polegającego na uznaniu pisma za doręczone, nie może być sformułowana wyłącznie w oparciu o związek tegoż przepisu z § 1, do którego on odsyła, a więc tylko w oparciu o stwierdzenie, iż pismo było przechowywane przez pocztę przez okres czternastu dni w jej placówce pocztowej, lecz musi być powiązana także z ustaleniem, że spełnione zostały w czasie biegu tego terminu wszystkie pozostałe wymogi płynące zarówno z § 2, jak i § 3, czyli wymogi związane z pierwszym i powtórnym zawiadomieniem o nadejściu przesyłki. Wskazać należy, że w niniejszej sprawie pierwsze awizowanie przesyłki, zawierającej decyzję z 9 lutego 2022 r. nastąpiło w dniu 21 lutego 2022 r., co potwierdza zarówno data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru jak i data na przedniej stronie koperty, która opatrzona została podpisem doręczającego a tym samym brak jest podstaw do kwestionowania tej daty. To właśnie ta data wyznacza początek biegu terminu, po upływie którego możliwe było zastosowanie fikcji doręczenia. Druga próba doręczenia przesyłki nastąpiła w dniu 1 marca 2022 r., co również potwierdza zarówno data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru jak i data na przedniej stronie koperty, która opatrzona została podpisem doręczającego a tym samym brak jest podstaw do kwestionowania dokonania drugiego zawiadomienia. Zwrot przesyłki do nadawcy nastąpił w dniu 8 marca 2022 r. a więc po upływie terminu 14 dni od dnia dokonania pierwszego zawiadomienia. Zgodzić należy się z Sądem I instancji, że w okolicznościach niniejszej sprawie, wszystkie przesłanki umożliwiające zastosowanie art. 44 k.p.a. zostały spełnione. W trafnej ocenie Sądu I instancji, skarżący w toku postępowania administracyjnego nie podważył zaś wynikającej z potwierdzenia odbioru przesyłki okoliczności faktycznej, iż doręczyciel powiadomił go o przesyłce zawierającej decyzję z 9 lutego 2022 r., umieszczając zawiadomienia o tym (awiza) w skrzynce oddawczej. Twierdzenia skarżącego nie obalają domniemania prawdziwości danych ujętych w zwrotnym potwierdzeniu odbioru i skuteczności doręczenia zastępczego. Nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty przedstawione w pkt I.,2),3) petitum skargi kasacyjnej, ponieważ nie doszło do naruszenia: art. 6, art. 7, art. 58 § 1 art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a., ponieważ Kolegium podjęło wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, zbierając i rozpatrując w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy, przy jednoczesnym zachowaniu reguł oceny materiału dowodowego wskazanych w art. 80 k.p.a. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 58 § 1 k.p.a. wyjaśnić należy, że przywrócenie terminu nie jest przedmiotem uznania administracyjnego, gdyż organ administracji publicznej ma obowiązek przywrócenia terminu w przypadku, gdy zachodzi ustawowa przesłanka, tj. jeżeli zainteresowany uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (świadczy o tym zwrot "należy przywrócić"). Wobec tego istota tego postępowania sprowadza się do ustalenia, czy zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Przy czym brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z rozważeniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy oraz przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć miejsce tylko w przypadku, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W toku postępowania przed Kolegium oraz przed Sądem I instancji skarżący nie wskazał na przeszkodę, której nie mógł usunąć. Przesłanką przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny - wymagający od strony staranności. Podkreślić w tym miejscu należy, że z uprawdopodobnieniem wiąże się ustalenie jakiegoś faktu w oparciu o wiarygodne środki dowodowe, pozwalające na przekonanie się przez organ administracji o zgodności danych faktów z rzeczywistością. Uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu nie jest zatem równoznaczne z udowodnieniem tej okoliczności. Uprawdopodobnienie pojmowane jest jako środek zastępczy dowodu w ścisłym znaczeniu, jest to środek zwolniony z formalizmu zwykłego postępowania dowodowego, bowiem ma na celu przyspieszenie postępowania w sprawie. To właśnie od oceny organu administracji publicznej (sądu) zależy uznanie, czy dokonane na podstawie uprawdopodobnienia ustalenia są na tyle wiarygodne, by można było uznać za uprawdopodobnione fakty, na które strona się powołuje. Postępowanie w sprawie przywrócenia terminu opiera się na argumentach przedstawionych przez stronę, ciężar uprawdopodobnienia spoczywa na zainteresowanym, ciężar wykazania braku winy w uchybieniu terminu obciąża wnioskodawcę. Przedmiotem sprawy administracyjnej o przywrócenie terminu jest zatem ustalenie, czy zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. W kontrolowanym postanowieniu Kolegium prawidłowo uznało, że skarżący nie wykazał braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta z 9 lutego 2022 r., a brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności stanowi konieczną i jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Ze zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji wynika, że miało miejsce zastępcze doręczenie skarżącemu przesyłki zawierającej decyzję Wójta z 9 lutego 2022 r. z zachowaniem prawidłowego trybu. W petitum skargi kasacyjnej nie zarzucono naruszenia żadnej jednostki redakcyjnej art. 44 k.p.a. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzucono naruszenie art. 44 § 4 k.p.a. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie przedstawiono argumentacji adekwatnej do treści art. 44 § 4 k.p.a. potwierdzającej zasadność tego zarzutu. Zgodnie z treścią tego przepisu, "Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy". Odnosząc się do tego zarzutu na początku wyjaśnić należy, że głównym celem instytucji doręczenia zastępczego jest uniemożliwienie podmiotom uczestniczącym w postępowaniu tamowania postępowania poprzez celowe uchylanie się od odbioru korespondencji. Instytucja doręczenia zastępczego uregulowana w niniejszym artykule oparta jest "na konstrukcji fikcji prawnej poprzez uznanie, że nastąpiło doręczenie pisma, które de facto nie miało miejsca". Przepisy regulujące doręczenia zastępcze mają na celu umożliwienie prawidłowego i sprawnego przebiegu postępowania w przypadkach, gdy dokonanie doręczenia samemu adresatowi jest utrudnione np. z uwagi na jego nieobecność pod wskazanym adresem (zob. wyrok NSA z 10 września 2024 r., sygn. akt III FSK 916/23). Przepis art. 44 § 4 k.p.a. może być stosowany tylko w przypadku skierowania korespondencji na prawidłowy adres strony (zob. postanowienie NSA z 29 lutego 2012 r., sygn. akt I OSK 270/12). Skarżący twierdzi, że decyzja Wójta z 9 lutego 2022 r. w której nakazano skarżącemu, jako posiadaczowi odpadów zlokalizowanych na działkach nr: [...], obręb [...], usunięcie, w terminie 30 dni od dnia, w którym przedmiotowa decyzja stanie się ostateczna, wszystkich zgromadzonych na terenie tych działek odpadów została skierowana na błędny adres. Nie są zasadne zarzuty przedstawione w pkt I.,1),2) petitum skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. Odnosząc się łącznie do tych zarzutów wyjaśnić należy, że dla skuteczności zarzutu skargi kasacyjnej opartego na art. 134 § 1 p.p.s.a. należy wykazać, że Sąd I instancji dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy (w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym) lub z przekroczeniem granic danej sprawy; a także w przypadku gdy powinien był wyjść poza granice zakreślone zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, a tego nie uczynił, i że owo zaniechanie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy; ale również wtedy, gdy strona w postępowaniu sądowym wskazywała na istotne dla sprawy uchybienia popełnione na etapie postępowania administracyjnego bądź powołała w postępowaniu sądowym dowody, które zostały przez sąd pominięte; względnie, gdy w postępowaniu administracyjnym popełniono uchybienia na tyle istotne, a przy tym oczywiste, że bez względu na treść zarzutów Sąd I instancji nie powinien był przechodzić nad nimi do porządku (wyrok NSA z 10 grudnia 2025 r., sygn. akt III OSK 2869/22). Autor skargi kasacyjnej stawiając zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. w powiązaniu z innymi przepisami nie powołał się na wystąpienie którejkolwiek z powyższych sytuacji. Dodatkowo należy także wskazać, że w ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można skutecznie kwestionować dokonanej przez sąd oceny ustalonego stanu faktycznego z punktu widzenia jego zgodności lub niezgodności z mającym zastosowanie w sprawie stanem prawnym, czy też prawidłowości dokonanej przez sąd oceny działań organu administracji publicznej pod kątem zachowania przepisów procedur obowiązujących ten organ (por.m.in. wyroki NSA z: 25 marca 2011 r., I FSK 1862/09; 11 kwietnia 2007 r., II OSK 610/06; 15 października 2015 r., I GSK 241/14). W ramach zarzutu naruszenia powyższego przepisu nie można podważać też prawidłowości zajętego stanowiska prawnego i wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poglądów, ani prawidłowości oceny materiału dowodowego. Nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty przedstawione w pkt I.,2),3) petitum skargi kasacyjnej. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wyjaśnić należy, że orzekanie "na podstawie akt sprawy", o którym stanowi art. 133 § 1 p.p.s.a. oznacza, że Sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które stanowiły podstawę zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez wojewódzki sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. może zatem stanowić usprawiedliwioną podstawę kasacyjną wówczas, gdy Sąd przyjął i wnioskował o jakimś fakcie na podstawie źródła znajdującego się poza aktami sprawy, a więc wówczas, gdy wbrew zasadzie wyrażonej na gruncie przywołanego przepisu prawa naruszył zakaz wyprowadzania oceny prawnej na podstawie faktów i dowodów niewynikających z akt sprawy, a tym samym naruszył zakaz wykraczania poza materiał dowodowy zebrany w postępowaniu zakończonym decyzją (zob. wyrok NSA z 10 marca 2026 r., sygn. akt III OSK 2707/24). Z taką natomiast sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Nie jest zasadny zarzut przedstawiony w pkt I.,3) petitum skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wyjaśnić należy, że naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. ma miejsce w sytuacji, gdy sąd rozpoznający skargę uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tym przepisie, a okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej, jak to ma miejsce w realiach niniejszej sprawy, nie oznacza naruszenia tego przepisu (por. wyrok NSA z 19 marca 2025 r., sygn. akt III OSK 3068/23). Nie są zasadne zarzuty przedstawione w pkt I.,1),2) petitum skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 151 p.p.s.a. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wyjaśnić należy, że przepis art. 151 p.p.s.a. ma charakter wynikowy i jego zastosowanie jest za każdym razem rezultatem uznania, że w sprawie nie zaistniało tego rodzaju naruszenie przepisów prawa materialnego bądź regulacji procesowej, które uzasadniałaby wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu (zob. wyrok NSA z 3 marca 2026 r., sygn. akt III OSK 2571/24). Nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty przedstawione w pkt I.,1),2),3) petitum skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wyjaśnić należy, że Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 151 p.p.s.a., i oddalił skargę. Sąd I instancji prawidłowo nie zastosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. Mając na uwadze, że żaden z zarzutów kasacyjnych nie został uwzględniony, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 3 października 2023
- Symbol z opisem
- 6135 Odpady
- Hasła tematyczne
- Odpady
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Artur Kuś Piotr Korzeniowski /przewodniczący sprawozdawca/ Sławomir Pauter
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 184 · Dz.U. 2026 poz. 143
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
art. 58 § 1, art. 44 § 4 · Dz.U. 2021 poz. 735
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: IV SA/Wa 2766/25 · 29 czerwca 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 29 czerwca 2026 r., IV SA/Wa 2766/25 – odpady
Sygnatura: II SA/Sz 25/26 · 25 czerwca 2026
Wyrok WSA w Szczecinie z 25 czerwca 2026 r., II SA/Sz 25/26 – odpady
Sygnatura: II SA/Sz 972/25 · 25 czerwca 2026
Wyrok WSA w Szczecinie z 25 czerwca 2026 r., II SA/Sz 972/25 – odpady
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny