III OZ 242/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 października 2023 r., sygn. akt III SAB/Gl 196/22 w sprawie ze skargi Z. Z. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Gliwicach w przedmiocie informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 9 października 2023 r., sygn. akt III SAB/Gl 196/22 odrzucił skargę Z. Z. (dalej także: skarżący) na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Gliwicach w przedmiocie informacji publicznej, wskazując w uzasadnieniu, że pomimo prawidłowo doręczonego wezwania do usunięcia braków fiskalnych skargi, a także po negatywnym dla strony rozpoznaniu aż trzech wniosków o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, Z. Z. nie uiścił wpisu sądowego od wniesionej skargi. Sąd I instancji wyjaśnił, że skarżący trzykrotnie skorzystał z prawa do złożenia wniosku o prawo pomocy. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o ile za pierwszym razem wniosek taki, w razie złożenia w terminie do uiszczenia wpisu, przerywa bieg terminu do uzupełnienia braków fiskalnych, o tyle kolejna odmowa prawa pomocy rodzi obowiązek wykonania wcześniejszego wezwania. Sąd I instancji wskazał, że skarżący w dniu 25 września 2023 r. odebrał trzecie z kolei postanowienie tut. Sądu utrzymujące w mocy orzeczenie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy i zdaniem WSA w Gliwicach od tego dnia winien być liczony 7-dniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Jednak jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, skarżący w terminie tym, który upłynął bezskutecznie w dniu 2 października 2023 r., wpisu sądowego od skargi nie uiścił. W piśmie z dnia 8 listopada 2023 r. skarżący wywiódł zażalenie na powyższe postanowienie WSA w Gliwicach wnosząc o jego wyeliminowanie z obrotu prawnego. Natomiast Prezes Sądu Okręgowego w Gliwicach pismem z dnia 8 marca 2024 r. złożył odpowiedź na zażalenie skarżącego wnosząc o jego oddalenie z uwagi na to, że w ocenie organu podniesione w zażaleniu zarzuty nie odnoszą się wprost do przyczyn odrzucenia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach odpowiada prawu, mimo że jego uzasadnienie jest częściowo błędne. Jak wynika z akt sprawy, zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 kwietnia 2023 r. wezwano skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 22 kwietnia 2022 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania. Wezwanie zawierało informację, że nieuiszczenie wpisu sądowego we wskazanym terminie spowoduje odrzucenie skargi. Powyższe wezwanie doręczono skarżącemu w dniu 15 maja 2023 r., a wpis sądowy od skargi nie został w sprawie uiszczony. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach miał podstawę do zastosowania art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., który nakazuje odrzucenie skargi, od której nie został uiszczony należny wpis. Jednocześnie zaznaczyć należy, że Sąd I instancji błędnie podał w uzasadnieniu postanowienia datę doręczenia trzeciego z kolei postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach utrzymującego w mocy orzeczenie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy jako datę, od której należało liczyć termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W związku z tym wymaga podkreślenia, że pierwszy wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany przez starszego referendarza sądowego postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2022 r., sygn. akt III SPP/Gl 83/22, w którym odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i które to postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 października 2022 r., sygn. akt III SPP/Gl 83/22. Natomiast, jak już wskazywano, w dniu 24 kwietnia 2023 r. skarżący został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 22 kwietnia 2022 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. Wezwanie to doręczono skarżącemu w dniu 15 maja 2023 r. i to od tej daty należało liczyć 7-dniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Bez wpływu zaś na wynik sprawy pozostaje okoliczność ponownego występowania przez skarżącego z wnioskami o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, już po otrzymaniu wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, gdyż wnioski te wywołują skutek wyłącznie na przyszłość i nie mają wpływu na postanowienie wydane w przedmiocie odrzucenia skargi. Jednak w realiach niniejszej sprawy uznać należało, że mimo częściowo błędnego uzasadnienia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, zapadłe na jego mocy rozstrzygnięcie o odrzuceniu skargi Z. Z. było prawidłowe. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił wniesione zażalenie.