Ts 231/17

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 23 października 2020 r. Pozycja 325 POSTANOWIENIE z dnia 21 lipca 2020 r. Sygn. akt Ts 231/17 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Bartłomiej Sochański – przewodniczący Michał Warciński – sprawozdawca Wojciech Sych , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zaża lenia na postanowienie T rybunału Ko nstytu- cyjneg o z 20 sierpnia 2019 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej sp. z o.o. z siedzibą w T. , p o s t a n a w i a: nie uwzg lędnić zażalenia . Orzeczenie zapadło jednogłośnie . UZASADNIENI E 1. W skardze konstytucyjnej , wniesione j do Trybunału Konstytucyjnego 13 grudnia 2017 r. (data nadania) , sp. z o.o. z sie dzibą w T. (dalej: skar żąc a ) , wystąpił a o stwierdzenie, że : 1) art. 998 § 2 zdanie drugie ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1822, ze zm.; dalej: k.p.c.) jest niezgodny z art. 2, art. 32 ust. 1, a rt. 45 ust. 1 i art. 78 Konstytucji Rzec zypospolitej Polskiej; 2) art. 767 4 § 1 k.p.c. jest niezgodny z art. 2, art. 32 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 78 i art. 176 ust. 1 Konstytucji; 3) art. 922 k.p.c. jest niezgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 i art. 45 ust. 1 Konstytucji . 2. Po stanow ieniem z 20 sierpnia 2019 r. , dorę czo nym pełnomocnikowi skarżącej 10 września 2019 r. , Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalsz ego biegu skard ze kon- stytucyjnej . W uzasadnieniu Trybunał wskazał , że zakwestionowany w skardze art. 998 § 2 zdanie drugie k.p.c. oraz art. 922 k.p.c. stan owił y podstawę wydania jedynie postanowienia Sądu Okręgowego w T. z 25 sierpnia 2017 r. (sygn. akt [ … ] ) , nie był y natomiast podstawą wydania pozostałych orzeczeń wskazanych przez skarżącą jako orzeczenia naruszające jej prawa lub wolności k onstytucyjne. Z arzuty skargi w zakresie dotyczącym tych przepisów odnosiły się ponadto do praw lub wolności wierzycieli , a nie skarżącej , przez c o miały cha- rakter abstrakcyjny. Natomiast w odniesieniu do możliwości poddania kontroli art. 767 4 § 1 k.p.c., T rybunał stwierdził, że skarga w t ym zakresie została wniesiona z przekroczeniem ustawowego terminu. Zwrócił także uwagę, że nie można przyjąć, aby to w normatywnej tre- OTK ZU B/2020 Ts 231/17 poz. 325 2 ści tego przepisu tkwiła bezpośrednia przyczyna zarzucanego w skardze naruszeni a praw kon- stytucyjnych . 3. W zażaleniu z 17 września 2019 r. (data nadania) skarżąca zakwestionował a posta- nowienie T rybunału Konstytucyjnego z 20 sierpnia 2019 r. oraz wniosła o nadanie skardze konstytucyjnej dalszego biegu . Skarżąca z arzuciła naruszenie art. 61 us t. 4 pkt 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konsty tucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p. TK) w związku z art. 79 ust. 1 Konstytucji przez: 1) błędne przyjęcie , jakoby skarga konstytucyjna n ie spełniała wymogów określonych w ustawie, skoro skarżąca wskazała, że zarzuty skarg i konstytucyjnej odnoszą się do jej praw i wolności oraz nie uchybiła terminowi do złożeni a skargi konstytucyjnej, a brak zgodności z Konstytucją przepisu art. 767 4 § 1 k. p.c. został za kwestionowany prawidłowo , 2) brak podstaw do odmowy nadania skardze dalszego biegu , poni eważ nie zostały spełnione przesłanki wymienione kumulatywnie w art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p. TK . Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. 1. Zgodn ie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po- stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393 ; dalej: u.o.t.p. TK) , skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Kon- sty tucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyj nej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5 - 8 u.o.t.p. TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Tr ybunał bada przede wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2 . Trybunał stwierdza , że kwestionowane postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty sformułowane w zażaleniu nie podwa żają podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. 3. Zdaniem skarżącej skarga spełnia wszelkie wymogi określone w art. 79 ust. 1 Kon- stytucji , ponieważ odnosi się do jej praw i wolności . Tr ybunał przypomina, że zgodnie z art. 53 ust. 1 pk t 2 u.o.t.p. TK skarga powinna zawierać wskazanie, która konstytucyjna wo lność lub prawo skarżącego oraz w jaki sposób zostało – jego zdaniem – naruszone. S kar- żąca wprawdzie wskazała , jakie prawa lub wolności wynikają z powołanych przez nią wzor- ców konstyt ucyjnych, ale przedstawiony w uzasadnieniu sposó b ich naruszenia wskazuje, że dotyczą one wierzycieli, ni e stanowią natomiast praw lub wolności przysługujących skarżą- cej. W zażaleniu podniesiono , że naruszen ie praw i wolności wierzycieli oddział uje bezp o- śr ednio na ograniczenie praw i wo lności dłużnika. N ie wskazała jednak , jakie jej prawa i wol- ności konstytucyjne – jako dłużnika – i w jaki sposób zostały ograniczone. Nie można uznać za spełnienie przesłanek skargi konstytucyjnej stwierdzenia skarżącej , że b rak naruszenia praw i wolności wierzycieli spowodowałb y pozytywny dla niej skutek, ponieważ ich cele były zbieżne – uzyskanie jak najwyższej ceny sprzedaży , aby zaspokoić wierzycieli w naj- szerszym możliwym zakresie . 4. Skarżąca nie podw ażyła także ustaleń dotyczących odmowy nadania skardze dal- szego biegu w zakresie , w jakim jej przedmiotem był art. 767 4 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1822, ze zm.; dalej: k.p.c.) . OTK ZU B/2020 Ts 231/17 poz. 325 3 Po pierwsze , skarżąca twierdzi, że skargę w zakresie wszystkich zarzutów złożyła w terminie. Jej zdaniem złożenie wcześniej skargi konstytucyjnej dotyczącej braku możliwo- ści zaskarżenia odmowy dokonania dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości nie było możliwe . Należy przypomnieć, ż e z godnie z art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK , skarga konstytucyjna może być wniesiona po wyczerpaniu drogi prawnej, o ile droga ta jest przewidziana, w ciągu 3 miesięcy od dnia doręczenia skarżącemu prawomocnego wyroku, ostatecznej decyzji lub innego ostateczneg o rozstrzygnięcia. W chwili uzyskania przez skarżącego prawomocnego orzeczenia sądowego, a więc orzeczenia , od którego nie przysługują już zwyczajne środki odwoławcze, zostaje s pełniony obowiązek wynikający z art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK . Trybunał zwraca u wa gę, że w sprawie skarżącej na wcześniejszym etapie postępowania, jeszcze przed przysądzeniem własności , zapadały orzeczenia , kt órymi sądy rozstrzygały prawomocnie zagadnienie możliwości złożenia zażalenia na postanowienie sądu podtrzymujące postano- wienie k omornika o oddaleniu wniosku o sporządzenie dodat kowego opisu i oszacowania . Zostały one wskazane w skardze jako orzeczenia , z którymi skarżąca łączy narusze nie przy- sługujących jej praw. W związku z tym, że rozstrzygały one prawomocnie kwestie będące prze d miotem zarzutu brak u możliwości złożenia zażalenia , to właśnie od ich doręczenia po- winien być liczony termin wni esienia skargi konstytucyjne j w zakresie , w jakim jej przedmio- tem uczyniono art. 767 4 § 1 k.p.c. D latego Trybunał prawidłowo stwierdził , że w od niesieniu do tego przepisu skarga została wniesio na po terminie. Po drugie, nie można przyjąć, aby wyłączenie możliwości złożenia środka odwoł aw- czego od postanowienia sądu w przedmiocie skargi na odmowę sp orządzenia dodatkowego odpisu i oszacowania nier uchomości wynikało wy łącznie – i w pierwszym rzędzie – z treści zakwestionowanego art. 767 4 § 1 k.p.c. Przepis ten ustanawia bowiem jedynie generalną regu- łę , zgodnie z którą zażalenie na postanowienie sądu przys ługuje w wypadkach wskazanych w ustawie. Dlat ego skarga powinna zostać skierowana przeciwko przepisom normującym możliwość zakwestionowania postanowienia sądu uwzględniające go lub oddalające go skargę na czynność komornika , polegającą na dokonaniu opisu i oszacowania , jak równie ż dokona- niu dodatkowego opisu i oszacowania, a w szczególności przeciwko zaistniałemu w ich treści pominięciu, polegającemu na nieuwzględnieniu możliwości zaskarżenia postan owienia w przedmiocie skargi na czynność komornika w postaci odmowy s porządzenia dodatkowego opisu i oszac owania nieruchomości. Tych zaś unormowań – jak wskazał Trybunał w zakwe- stionowanym postanowieniu – skarżąca nie uczyniła przedmiotem skargi konstytucyjnej. Mając powyższe na względzie , Trybunał Konstytucyjny – na podstawie art. 61 ust. 8 u .o.t.p. TK – nie uwzględnił zażalenia.