Numer decyzji
DIH-37/2017
Decyzja UOKiK DIH-37/2017
- Data decyzji
- 23 maja 2017
Treść rozstrzygnięcia
P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW DIH - 709 - 32 ( ) / 1 7 / J S Warszawa , ma ja 20 1 7 r. DECYZJA DIH - 1/ 37 /201 7 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 u stawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2016 r . poz. 23 , z późn. zm. ), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1059 , z późn. zm. ), art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych ( D z. U. z 201 6 r. poz. 1604 z późn. zm. ) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po rozpa t rzeniu odwołania prze dsiębiorcy Rest – Krak Gastrox Sp. z o.o., Sp. k. z siedzibą w Żywcu od decyzji Małopol s kiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji H andlowe j w Krakowie nr 13/2017 z 2 7 stycznia 201 7 r. (nr akt sprawy: WŻ .8361. 1 96 .2016 ) , którą ww. przedsiębiorcy wymierz on o karę pieniężną w wysokości 4. 400 , 00 zł (słownie: cztery tysiące czterysta złot ych ) , z tytułu wprowadzenia do obrotu dwudziestu ośmiu partii produktów (w tym 23 własnej produkcji w opakowaniach jednostkowych i 5 oferowanych „luzem” ) o łącznej wartości 2.126,36 zł, nieodpowiadających jakości handlowej z uwa gi na nieprawidłowe oznakowanie , u trzymuje w mocy zaskarżoną decyzję . UZASADNIENIE W to ku kontr oli przeprowadzonej w dnia ch 2, 17, 26 sierpnia , 15 września i 31 października 2016 r. przez inspek torów reprezentujących Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Krakowie , zwanego dalej również „ Małopol skim WIIH” , w placówce „K rakowiacy i Górale” mie szcząc ej się w Krzyszkowicach 310, należąc ej do prze dsiębiorc y Rest – Krak Gastrox Sp. z o.o., Sp. k. z siedzibą w Żywcu , zwanego dalej również „stroną” , stwierdzono niewłaściwą jakość handlową z uwagi na nieprawidłowe oznakowanie dw udziestu ośmiu partii produktów o łącznej wartości 2.126,36 zł , w tym : 23 partii własnej produkcji w opakowaniach jednostkowych tj.: pierogów z mięsem, pasztetu z jelenia 300g – 2 partie, dżem u agrestow ego 310g – 7 partii, dzik a w galarecie 450g – 5 parti i, pasztet u z dzika 300g – 8 partii 5 partii oferowanych „luzem” , tj.: schab u gotowan ego , baleron u , szynk i gotowan ej , kiełbas y wołowo - wieprzowej , pasztet u wieprzowego . Strona 2 z 14 Stwierdzone nieprawidłowości w oznakowaniu produktów opakowanych polegały na : nieuwid ocznieni u : w nazwie środka spożywczego albo bezpośrednio przy niej lub w wykazie składników procentowej ilości mięsa występującego w nazwie pasztet u z jelenia (2 partie), dzik a w galarecie (5 partii), pasztet u z dzika (8 partii) , pierogach z mięsem (1 p artia), co s tanowił o naruszenie przepisów zawartych w : art. 9 ust. 1 lit. d) w związku z art. 22 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności , zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. U. L Nr 304 z dnia 22.11.2011r., str. 18 z późn. zm.) , zwanego dalej „rozporządzeniem 1169/2011” . danych szczegółowych towarzyszących nazwie – pasztet z jelenia (2 partie), dżem agr e stowy (7 partii), pasztet z dzika (8 partii), dzik w galarecie (5 partii), a dotyczących warunków fizycznych jakim je podd a no – pasteryzacja, co stanowiło naruszenie art. 9 ust. 1 lit. a) w związku z art. 17 ust. 1 oraz Z ał. VI część A pkt 1 rozp orządzenia 1169/2011 , instrukcji użycia pierogów z mięsem , co stanowiło naruszenie art. 9 ust. 1 lit. j) rozporządzenia 1169/2011, masy netto (podano tylko ilość w sztukach) na opakowaniach pierogów z mięsem , co stanowiło naruszenie art. 9 ust. 1 lit. e) r ozporządzenia 1169/2011 , daty cyfrowej odnoszącej się do terminu przydatności do spożycia oraz n u meru partii produkcyjnej dla dżemu agrestowego (1 partia) , co stanowiło naruszenie art. 9 ust. 1 lit. f) rozporządzenia 1169/2011 oraz § 1 ust. 1 w związku z § 2 pkt 4 r ozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu znakowania niektórych grup i rodz a jów artykułów rolno - spożywczych kodem identyfikacyjnym partii produkcyjnej (Dz. U. z 2004 r. n r 83, poz. 772) , niektórych składników w wykazie składników w przypadku : pierogów z mięsem, pasztetu z jelenia i pasztetu z dzika przy pozycji prz y prawy - dodatków do żywności obecnych w nich i nadal pełniących funkcje technologiczne w got owym produkcie – wzmacniacz y smaku: glutaminian u monosodow ego ( obecn ego w Vega i delikat) i inozynian u disodow ego ( obecn ego w V e ga), barwnik ów : ryboflawin y , kurkumin y ( obecn ych w Vega), karmel u amoniaka l n ego ( obecn ego w delikat), kwas u cytrynowego ( obecneg o w delikat) , seler a ( alergenu obecn ego w Vega), Strona 3 z 14 pasztetu z jelenia i pasztetu z dzika przy pozycji bułka tarta jej składników, w tym informacji o obecnych alergenach – mąk i pszenn ej , sezamu , pasztetu z jelenia i pasztetu z dzika składników faktycznie użytych w procesie produkcji – podgardle wieprzowe, wątróbka drobiowa i olej rz e pakowy, dżemu agres towego składnika faktycznie użytego w procesie produkcji – Żelfix u 3:1 wraz z jego wykazem składników lub s a mego wykazu składników – cuk ru , substancj i żelując ej (pektyny), regulator a kwasowości (kwas u cytrynow ego ), substancj i konserwując ej (kwas sorbow ego ) , dzika w galarecie składnika faktycznie użytego w procesie produkcji – żel a tyn y spożywcz ej wieprzow ej , dzika w galarecie przy składniku rosół, informacji o obecności selera ( alerg e nu ) , co stanowiło naruszenie art. 9 ust. 1 lit. b) - c) w związku z art . 21 i Zał. VII część E pkt 1 oraz 2a - b . w tym samym polu widzenia co nazwa wyrażeń „sporz ą dzono z … g owoców na 100 g produktu” i „łączna zawartość cukru … g na 100 g produktu” w oznakowaniu dżem u agrestow ego (7 partii) , co stanowiło naruszenie § 12 ust. 4 pkt 1 i 2 r ozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoj u Wsi z dnia 23 grudnia 2014r. w sprawie znakowania poszczególnych rodzajów środków spożywczych (Dz. U. z 2015r., poz. 29 z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem w sprawie znakowania” zamieszczeni u na opakowaniach : pierogów z mięsem dobrowolnej informacji o treści „100% Naturalne” wpr o wadzającej konsume n tów w błąd, gdyż faktycznie do ich produkcji użyto: przyprawy warzywnej Vega i przypraw y w płynie Knorr, zawier a jąc ych w swoim składzie substancje dodatkowe, które dalej pełnią takie funkcje w gotowym produkcie – w składzie przyprawy warzywnej Vega wymi e niono wzmacniacz smaku: glutamini an monosodowy i inozynian disodowy oraz barwnik: ryboflawina i kurkumina, natomiast w przypraw ie w pł y nie Knorr wym ieniono wzmacniacz smaku (glutaminian monosodowy), barwnik (karmel amoniakalny), kwas (kwas cytrynowy), co stanowiło naruszenie art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia 1169/2011, pierogów z mięsem, pasztetu z jelenia i pasztetu z dzika dobrowolnej inform a cji o treści: „Wyrób nie zawiera konserwantów ani innych sztucznych doda t ków” wprowadzającej konsumentów w błąd, gdyż faktycznie do ich produkcji użyto składniki ( przyprawy warzywnej Vega i przypraw y w płynie Knorr ) zawierając ych inne dodatki niż konserwanty – w składzie prz y prawy warzywnej Vega „wymieniono wzmacniacz smaku: glutaminian m o nosodowy i inozynian disodowy oraz barwnik: ryboflawina i kurkumina, n a tomiast w przypraw ie w płynie Knorr wymieniono wzmacniacz sm a ku (glutaminian monosodowy), barwnik (karme l amoniakalny), kwas (kwas c y trynowy), Strona 4 z 14 dalej pełniące takie funkcje w got o wych produktach, co stanowiło naruszenie art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia 1169/2011 , dżemu agrestowego dobrowolnych informacji o treści „100% Naturalny” i „Wyrób nie zawiera kons erwantów ani innych sztucznych dodatków” wpr o wadzającej konsumentów w błąd, gdyż faktycznie do jego produkcji użyto Że l fix 3:1 w proszku w skład którego wchodziły substancje żelujące (pektyny), regulator kwasowości (kwas cytrynowy), su b stancj a konserwując a (kwas sorbowy), które dalej pełnią takie funkcje w got o wym produkcie, co stanowiło naruszenie art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia 1169/2011 , dżemu agrest o wego , dzika w galarecie, pasztetu z dzika nieczytelnej daty cyfrowej lub nieczytelnych poszczególnyc h jej składników odnoszących się do terminu przydatności do spożycia a tym samym nieczytelnego numeru partii produkcyjnej , co naruszało art. 13 ust. 1 - 2 rozporządzenia 1169/2011. Stwierdzone nieprawidłowości w oznakowaniu produktów oferowanych luzem (bez o pakowań) polegały na: niepodaniu w miejscu sprzedaży na wywieszce lub w inny sposób w miejscu dostępnym bezpośrednio dla konsumenta finaln e go wykazu składników dla przetworów mięsnych tj.: schabu gotowanego, baleronu, szynki gotowanej, kiełbasy w o łowo - wiep rzowej, pasztetu wieprzowego oraz podani u nieprawidłowej nazwy na wywieszce (znajdującej się przy oferowanej wędlinie), tj. nazwy „Kiełb a sa wołowo - wieprzowa”, podczas gdy na etykiecie producenta pochodzącej z op a kowania zbiorczego widniało „Kiełbasa wiep rzowo - wołowa”, a w składzie w y mieniono m.in. „mięso wieprz o we (86,6%), mięso wołowe (8,6%)”, co stanowiło naruszenie przepisów § 19 ust. 1 pkt 1, 3 oraz ust. 2 rozporządzeniem w sprawie znakowania. Stwierdzone nieprawidłowości udokumentowano w Protokole k ontroli z 31 października 2016 r. (nr akt kontroli: WŻ.8361.196.2016 ) , którego jeden egzemplarz pozostawiono osobie upoważnionej do r e prezentowania strony . Wobec stwierdzonych nieprawidłowości , p i smem z 28 listopada 2016 r. (doręczonym zgodnie z potwierdz eniem odbioru w dniu 2.12.2016 r.) , Małopol ski WIIH zawia domił p rzedsiębiorc ę Rest – Krak Gastrox Sp. z o.o., Sp. k. z siedzibą w Żywcu , o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie wymierzenia, na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych (D z. U. z 2016 r. poz. 1604 z późn. zm. ) , zwanej dalej „ ustawą o jakości handlowej ” , kar y pieniężnej z tyt ułu wprowadzenia do obrotu dwudziestu ośmiu partii produktów (w tym 23 własnej prod ukcji w opakowaniach jednostkowych i 5 oferowanych „luzem”) o łącznej wartości 2.126,36 zł, nieodpowiadających jakości handlowej z uwagi na nieprawidłowe oznakowanie, Strona 5 z 14 oraz pouczono ją o przysługującym prawie do czynnego udziału w każdym stadium pos tępowani a administracyjnego, m.in. składania w y jaśnień i wniosków dowodowych, przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów. Z uwagi na to, że s trona nie dostarczyła dokumentów dotyczących wielkości obr o tów i przychodu firmy osiągniętych od cz asu rozpoczęcia działalności gospodarczej, Małopolski WIIH postanowieniem z dnia 22 grudnia 2016 r. przedłużył termin prowadz o nego postępowania administracyjnego do dnia 27 stycznia 2017 r., wzywając ją jednocz e śnie do dostarczenia powyższych danych w ter minie 7 dni od daty doręczenia ww. aktu. Pismem z 16 stycznia 2017 r. oraz prośbą złożoną telefonicznie w dniu 17 stycznia 2017 r. strona zwróc iła się do Małopolski ego WIIH o ponowne przesłanie pism z 28 listopada 2016 r. Zostały one (wystąpienie i wszczę cie postępowania administracyjnego) wysłane w dniu 17 stycznia 2017 r. drogą elektroniczną (na wskazany adres: imprezy@krakowiacyigorale.pl). Pismem z 20 stycznia 2017 r. s trona przesłała informację o sposobie realizacji wniosków pokontrolnych oraz o wysok ości zarejestrowanego obrotu w czterech kasach fiskalnych, znajdujących się w kontrolowanej placówce. Nie sk o rzystała natomiast z innych przysługujących jej praw. Po przeprowadzeniu postępowania adm i ni stracy jn ego, decyzją z 2 7 stycznia 201 7 r. (nr akt sp rawy: WŻ.8361.196.2016 ), Małopol ski WIIH wymierzył prz edsiębiorc y Rest – Krak Gastrox Sp. z o.o., Sp. k. z siedzibą w Żywcu , w oparciu o art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej , karę pieniężną w wysokości 4.400,00 zł z tytułu wprowadzenia do obrot u dwudziestu ośmiu partii produktów (w tym 23 własnej produkcji w opakowaniach jednostkowych i 5 oferowanych „luzem” ) o łącznej wartości 2.126,36 zł, nieodpowiadających jakości handlowej z uwa gi na nieprawidłowe oznakowanie. P i smem z 9 lutego 201 7 r. stro na złożyła do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów , zwanego dalej również „Prezesem UOKiK ”, odwołanie od ww. decyzji , wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w c ałości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Z najdalej posuniętej ostrożności wymierzenie kary w minimalnej prawem przewidzianej wysokości. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie prawa materialnego , a to : art . 7 Kpa i 10 § 1 oraz 77 § 1 Kpa polegające na niezapewnieniu jej czynnego udziału w sprawie, a w szczególności niewyznaczenia terminu końcowego zaznajomienia się z aktami postępowania przed wydaniem decyzji, co uniemożliwiło jej podjęcie obrony i wypowied zenia się co do gromadzonego materiału dowodowego i miało zasadniczy wpływ na wydanie zaskarżonej decyzji, Strona 6 z 14 107 § 1 i 3 Kpa polegające na sporządzeniu uzasadnienia w sposób sprzeczny z tym przepisem i niewyjaśnieniu podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, a w szczególności faktów , którym organ dał wiarę oraz faktów i dowodów, którym odmówił wiary oraz przyczyn przyjęcia takiego stanowiska, art. 40a ust. 1 pkt 3 oraz ust. 4 ustawy o jakości handlowej polegające na niewłaściwym zastosowaniu prowadzącym do nieuzasadnionego przyjęcia , iż oznaczenia produktów nie odpowiadały jakości handlowej, z uwagi na niewłaściwe oznakowanie. z daleko posuniętej ostrożności art. 40a ust. 1 pkt 3 oraz ust. 4 oraz art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej polegające na wymierzeniu rażąco surowej kary. W uzasadnieniu odwołania strona wskazała, że jej zdaniem postępowanie administracyjne w niniej szej sprawie było prowadzane w sposób sprzeczny z przepisami zapewniającymi stronie czynny udział na każdym etapie postępowania, możliwość wypowiadania się co do zgromadzonego materiału. a w szczególności zaznajomienia się z akta mi przed wydaniem decyzji. W opinii strony organ pierwszej instancji po przeprowadzeniu kontroli zasadniczo prowadził postępowanie nie informując o jego eta pach oraz wynikach, co strona poczytywała za możliwość umorzenia postępowania z uwagi na brak przesłanek do prowadzenia postępowania. Strona stwierdziła także, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika jedynie, że organ stwierdził inny skład produktów a niżeli faktycznie zamieszczony na etykiecie oraz wskazał liczne przepisy w oparciu o które prowadził postępowanie pomijając przy tym w całości wyjaśnienia stronie w oparciu o jakie dowody i czynności oraz kiedy przeprowadzone przyjął, iż dopuścił się czynu za który została mu wymierzona kara. Na samym końcu strona wskazała, że kwota kary jest rażąco wygórowana z uwagi na wysokie koszty funkcjonowania firmy. Pismem z 3 marca 201 7 r. , Prezes UOKiK poinformował p rze dsiębiorc ę Rest – Krak Gastrox Sp. z o .o., Sp. k. z siedzibą w Żywcu , iż przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie, stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, na podstawie art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – K odeks postępowania a dministra cyjnego ( Dz. U. z 2016 r. poz. 23 , z późn. zm. ), zwanej dalej „Kpa ” , prawo do zapoznania się z aktami sprawy , a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa . Prez es Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zważył, co następuje. Zgodnie z art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa Strona 7 z 14 żywnościowego, powołujące go Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. UE L 31 z 01.02.2002 r. , s. 1 , z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem 178/2002” , podmioty działające na rynku spożywczym i pasz zapewniają, na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji, w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, zgodność tej żywności z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności i kontrolowanie przestrzegania tych wymogów. W myśl art. 8 ust. 1 rozporządzenia 1169/2011, podmiotem działającym na rynku spożywczym odpowiedzialnym za informację na temat żywności jest podmiot, pod którego nazwą lub firmą jest wprowadzany na rynek dany środek spożywczy lub – jeżeli ten podm iot nie prowadzi działalności w Unii – importer danego środka na rynek Unii. Jak stanowi natomiast art. 8 ust. 2 tego rozporządzenia, podmiot działający na rynku spożywczym odpowiedzialny za informację na temat żywności zapewnia obecność i rzetelność infor macji na temat żywności zgodnie z mającym zastosowanie prawem dotyczącym informacji na temat żywności oraz wymogami odpowiednich przepisów krajowych. Zgodnie zaś z art. 8 ust. 5 tego rozporządzenia, podmioty działające na rynku spożywczym zapewniają przest rzeganie w przedsiębiorstwach pozostających pod ich kontrolą wymogów prawa dotyczącego informacji na temat żywności i odpowiednich przepisów krajowych mających znaczenie dla ich działalności i upewniają się, że wymogi te są spełnione. Rozporządzenie 1169/2 011 w art. 6 stanowi, że każdemu środkowi spożywczemu przeznaczonemu do dostarczenia konsumentowi finalnemu lub do zakładów żywienia zbiorowego muszą towarzyszyć informacje na temat żywności zgodnie z tym rozporządzeniem. Zgodnie z art. 7 ust. 1 lit. a) r ozporządzenia 1169/2011 informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd, w szczególności, co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego ch a rakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca p o chodzen ia, metod w y twarzania lub produkcji. Przepis art. 9 ust. 1 rozporządzenia 1169/2011 stanowi, że w oznakowaniu opakowanej żywności przeznaczonej dla konsumenta obowiązkowe jest podanie między innymi nazwy żywności (lit. a), wykazu składników (lit. b), wsze lki ch składnik ów lub substancj i pomocnicz ych (…) powodując ych alergie lub reakcje nietolerancji, użyt ych przy wytworzeniu lub przygotowywaniu żywności i nadal obecn ych w pr o dukcie gotowym, nawet jeżeli ich forma uległa zmianie (lit. c), iloś ci określonych składników lub kategorii składników (lit. d), ilości netto żywności (lit. e) , daty minimalnej trwałości lub terminu przydatności do spożycia ( …) ( lit. f), instrukcji użycia, w przypadku gdy w razie braku takiej instrukcji odp o wiednie użycie danego środka sp o żywczego byłoby utrudnione (lit. j) . W myśl art. 13 ust. 1 rozporządzenia 1169/2011 , bez uszczerbku dla przepisów krajowych przyjętych na mocy art. 44 ust. 2, obowiązkowe informacje na temat żywności Strona 8 z 1 4 muszą być umieszczone w widocznym miejscu w taki spo sób, aby były dobrze widoczne, wyraźnie czytelne oraz, w stosownych przypadkach, nieusuwalne. Nie mogą być w żaden sposób ukryte, zasłonięte, pomniejszone ani przerwane jakimikolwiek innymi nadrukami, ilustracjami czy innym materiałem. Stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej, wprowadzane do obrotu artykuły rolno - spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych ar tykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. Pojęcie jakości handlowej zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 5 tej ustawy jako cechy artykułu rolno - spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizyko - chemicznych i mi krobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi. Według § 12 ust. 4 pkt 1 i 2 rozporządzenia w sprawie znakowania w tym samym polu widzenia co nazwa należy wskazać zawartość owoców produkcie gotowym do spożycia przy użyciu wyrażeń „sporz ą dzono z … g owoców na 100 g produktu” i „łączna zawartość cukru … g na 100 g produktu”. Rozporządzenie w sprawie znakowania w § 19 ust. 1 pkt 1, 3 stanowi, że w przypadku środków spożywczych oferowanych do sprzedaży konsumentowi finalnemu lub zakładom żywienia zbiorowego bez opakowania lub w przypadku pakowania środków spożywczych w pom ieszczeniach sprzedaży na życzenie konsumenta finalnego lub ich pakowania do bezzwłocznej sprzedaży podaje się m.in. nazwę środka spożywczego wskazaną w sposób określony w art. 17 rozporządzenia 1169/2011, wykaz s kładników – zgodnie z art. 18 – 20 rozporządz enia 1169/2011, z uwzględnieniem informacji, o których mowa w art. 21 tego rozporządzenia (składniki alergenne) . Zgodnie z § 19 ust. 2 ww. rozporządzenia w sprawie znakowania , informacje, o których mowa w ust. 1, podaje się w miejscu sprzedaży n a wywieszce dotyczącej danego środka spożywczego lub w inny sposób, w miejscu dostępnym bezpośrednio konsumentom. Ustawa o jakości handlowej w art. 40a ust. 1 pkt 3 wskazuje, że każdy, kto wprowadza do obrotu artykuł y rolno - spożywcze nieodpowiadają ce jakoś ci handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów, podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wp rowadzenie tych artykułów rolno - spożywczych do obrotu, nie niższej jednak niż 500 zł. Ustalając wysokość kary pieniężnej, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej, na podstawie art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej , uwzględnia stopień szkodliwości czy nu, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno - spożywczych i Strona 9 z 14 wielkość jego obrotów oraz przychodu, a także wartość kontrolowanych artykułów rolno - spożywczych. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji z akwestionował , dwadzieścia osiem partii produktów (w tym 23 własnej produkcji w opakowaniach jednostkowych i 5 oferowanych „luzem”) o łącznej wartości 2.126,36 zł, oferowan ych do sprzedaży, w placówce należącej do strony nieodpowiadających jakości handlowe j z uwagi na nieprawidłowe oznakowanie. Z daniem Prezesa UOKiK, Małopol ski WIIH właściwie uznał, że strona wprowadziła do obrotu ww. parti e produktów o niewłaściwej jakości handlowej , co skutk owało wymierzenie m jej kar y pieniężnej z tego tytułu . Odwo łując s ię od decyzji, strona wn iosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuc iła naruszenie prawa materialnego , a to: art. 7 Kpa i 10 § 1 oraz 77 § 1 Kpa polegające na niezapewnieniu odwołującemu czynnego udziału w sprawie, a w szczególności niewyznaczenia terminu końcowego zaznajomienia się z aktami postępowania przed wydaniem dec yzji, co uniemożliwiło odwołującemu podjęcie obrony i wypowiedzenia się co do gromadzonego materiału dowodowego i miało zasadniczy wpływ na wydanie zaskarżonej decyzji, 107 § 1 i 3 Kpa polegające na sporządzeniu uzasadnienia w sposób sprzeczny z tym przepi sem i niewyjaśnieniu podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, a w szczególności faktów którym organ dał wiarę oraz faktów i dowodów, którym odmówił wiary oraz przyczyn przyjęcia takiego stanowiska, art. 40a ust. 1 pkt 3 oraz ust. 4 ustawy o jakości handl owej polegające na niewłaściwym zastosowaniu prowadzącym do nieuzasadnionego przyjęcia iż oznaczenia produktów nie odpowiadały jakości handlowej, z uwagi na niewłaściwe oznakowanie. z daleko posuniętej ostrożności art. 40a ust. 1 pkt 3 oraz ust. 4 oraz art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej polegające na wymierzeniu rażąco surowej kary. Na samym końcu strona wskazała, że kwota kary jest rażąco wygórowana z uwagi na wysokie koszty funkcjonowania firmy. Odnosząc się do powyższego, Prezes UOKiK zauważ a, że oznakowanie dwudzie stu o śmiu partii produktów (w tym 23 własnej produkcji w opakowaniach jednostkowych i 5 oferowanych „luzem” ) o łącznej wartości 2.126,36 zł , wprowadzonych do obrotu przez stronę, zostało zakwestionowane w toku kontroli przeprowadzo nej w dniach 2, 17, 26 sierpnia, 15 września i 31 października 2016 r. w placówce „Krakowiacy i Górale” w mieszczącej się w Krzyszkowicach 310 . Szczegóły w zakresie stanu faktycznego, jak ró wnież prawnego zostały zawarte w protokole kontroli z 31 październ ika 2016 r. (nr akt kontroli: WŻ.8361.196.2016 ) , z pełnym zacytowaniem naruszonych przepisów prawa. Należy też Strona 10 z 14 zaznaczyć, że strona nie wniosła żadnych uwag bezpośrednio do protokołu kontroli, jak również na piśmie w ustawow ym 7 - dniowym terminie od dnia pr zedstawienia protokołu do podpisu , choć miała takie prawo na mocy art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1059, z późn. zm. ) , o czym została w sposób prawidłowy pouczona. Zatem strona zgodziła się z usta leniami kontroli zawartymi w protokole kontroli. Ujawnione w trakcie kontroli nieprawidłowości dały podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, o czym strona została zawiadomiona pisme m z 28 listopada 2016 r., doręczonym za potwierdzeniem odbioru w dniu 2 grudnia 2016 r., w którym została prawidłowo pouczona o przysługującym prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania administracyjnego, tj. m.in. składania wyjaśnień i wnios ków dowodowych, przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów, zgodnie z art. 10 Kpa. Strona nie skorzystała z tych praw, nie udzieliła również odpowiedzi na wystąpienie pokontrolne skierowane do niej wraz z ww. zawiadomieniem o wszczę ciu postępowania administracyjnego. Z uwagi na fakt niedostarczenia przez stronę również dokumentów dotyczących wielkości obrotów i przychodu osiągniętych od czasu rozpoczęcia działalności gospodarczej, postanowieniem z 22 grudnia 2016 r. (doręczonym 28 gr udnia 2016 r.) Małopolski WIIH przedłużył termin prowadzonego postępowania do dnia 27 stycznia 2017 r., wzywając jednocześnie stronę do dostarczenia powyższych danych w terminie siedmiu dni od daty doręczenia ww. postanowienia. Dodatkowo w dniu 2 stycznia 2017 r., skierowa no do strony pismo ponaglające udzielenia odpowiedzi na wystąpienie pokontrolne. Jak wynika z akt sprawy dopiero pismem z 16 stycznia 2017 r. oraz telefonicznie w dniu 17 stycznia 2017 r. strona zwróciła się do organu pierwszej instancji o ponowne przesłanie prawidłowo doręczonych pism z 28 listopada 2016 r. (wystąpienie pokontrolne i wszczęcie po stępowania administracyjnego), które jeszcze raz zostały stronie wysłane w dniu 17 stycznia 2017 r. , tym razem drogą elektroniczną na wskazany adr es e - mail. W odpowiedzi na powyższe , p ismem z 20 stycznia 2017 r. , strona przesłała informację o sposobie realizacji wniosków pokontrolnych oraz wysokości zarejestrowanego obrotu w czterech kasach fiskalnych, znajdujących się w kontrolowanej placówce. Stro na nie skorzystała z prawa składania wniosków dowodowych, czy innych przysługujących jej praw, mimo iż została o tym pouczona ( dwukrotnie ), a w wydanym postanowieniu z 22 grudnia 2016 r., Małopolski WIIH w skazał jednoznacznie termin zakończenia postępowani a administracyjnego. Zaznaczyć też należy, że poza wykorzystaniem ustaleń kontroli zawartych w protokole kontroli z 31 października 2016 r. (nr akt kontroli: WŻ.8361.196.2016 ) , jak również szczegółowo przedstawionych w piśmie informującym o wszczęciu postę powania Strona 11 z 14 administracyjnego, nie zostały przeprowadzone żadne czynności procesowe, mogące mieć wpływ na ocenę do tychczas zebranych materiałów dowodowych. Zatem postawione zarzuty naruszenia art. 7 Kpa , art.10 § 1 oraz art. 77 § 1 Kpa w szczególności o braku możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego, w złożonym odwołaniu, zdaniem Prezesa UOKiK nie znajdują uzasadnienia. Strona była w posiadaniu wszystkich dowodów znajdujących się w aktach sprawy oraz miała możliwość wypowiedzenia s ię co do nich, czego nie uczyniła. Wyznaczając w piśmie wszczynającym postępowanie administracyjne z 28 listopada 2016 r. termin możliwości wypowiedzenia się co do zebranych materiałów dowodowych i przysługujących praw, organ pierwszej instancji wskazał ty m samym termin końcowego zaznajomienia się z aktami postępowania przed wydaniem decyzji z czego strona stara się uczynić zarzut. Odnośnie zarzutu naruszenia przez organ pierwszej instancji art. 107 § 1 i 3 Kpa, Prezes UOKiK wskazuje, że decyzja administra cyjna stanowi całość, w której poszczególne części, w szczególności podstawa prawna, przesłanki faktyczne, rozstrzygnięcie oraz jego uzasadnienie są nierozerwalnie związane, wzajemnie się warunkują i uzupełniają, a więc powinny być oceniane łącznie. W ocen ie Prezesa UOKiK, zaskarżona decyzja odpowiada wymogom art. 107 Kpa, gdyż odzwierciedla ustalenia faktyczne, a rozważania organu nawiązują do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i przepisów prawa. Z akt sprawy wynika, że organ pierwszej instancji podjął wszelkie dostępne kroki w celu rzetelnego wyjaśnienia sprawy i zebrania wszystkich dowodów, ponadto na każdym etapie należycie informował stronę o podejmowanych czynnościach oraz pouczał ją o przysługujących jej uprawnieniach, pozostając tym samym w zgodzie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego. Strona jako profesjonalista na rynku artykułów spożywczych powinna wykonywać działalność ze świadomością obowiązującego stanu prawnego i wynikających z niego konsekwencji, w szczególności w zakre sie prowadzonej przez nią działalności. Z akt tych wynika, że materiał dowodowy pozwalał jednoznacznie na przyjęcie, że strona wprowadziła do obrotu produkty niezgodne z przepisami jakości handlowej ze względu na brak wymaganego przepisami oznakowania. Org an pierwszej instancji wydając zaskarżoną decyzję zebrał spójny i wyczerpujący materiał dowodowy, w sposób niebudzący wątpliwości dowodzący, że ustalony stan faktyczny daje podstawy do wymierzenia kontrolowanemu kary pieniężnej na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej. Jednakże organ drugiej instancji zauważa, że s posób zredagowania uzasadnienia zaskar żonej decyzji, w szczególności przedstawiony opis stanu faktycznego mógł zostać sformułowany w sposób bardziej przejrzysty i precyzyjny, w szczególności pod katem zestawienia nieprawidłowości z naruszeniem konkretnych przepisów. Przytoczenie regulacji wraz z ich zacytowaniem dopiero na końcu opisu wszystkich nieprawidłowości może budzić wątpliwości co do tego, które przepisy zostały konkret nie naruszone w kontekście opisanych przez organ pierwszej instancji Strona 12 z 14 nieprawidłowości. Dysponując kompletnym materiałem dowodowym w niniejszej decyzji Prezesa UOKiK nieścisłości te zostały usunięte. Odnosząc się do zarzutu niewłaściwego zastosowania ar t. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej prowadzącego do nieuzasadnionego, zdaniem strony, przyjęcia iż oznaczenia produktów nie odpowiadały jakości handlowej, Prezes UOKiK z całą stanowczością stwierdza, że zakwestionowane przez Małopolskiego WIIH p rodukty oferowane w placówce „Krakowiacy i Górale” należącej do przedsiębiorcy Rest – Krak Gastrox Sp. z o.o., Sp. k. z siedzibą w Żywcu nie spełniały wymagań przepisów z zakresu oznakowania artykułów rolno - spożywczych. Nie ulega, wątpliwości, że w ninie jszej sprawie strona nie zapewniła konsumentom pełnych informacji o oferowanych produktach. Tym samym strona odpowiada na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej za wprowadzenie do obrotu artykułu rolno - spożywczego niewłaściwej jakości h andlowej. Nieprawidłowe oznakowanie stanowi niedopełnienie obowiązku zapewnienia zgodności oferowanych produktów z wymogami powszechnie obowiązującego polskiego i europejskiego prawa żywnościowego. Prezes UOKiK zauważa również, że przepisy te zostały ustan owione dla zapewnienia konsumentom rzetelnej informacji o nabywanych środkach spożywczych, bez konieczności podejmowania dodatkowych działań zmierzających do ich uzyskania. Brak pełnej i zgodnej z prawdą informacji o składnikach, w tym obecności alergenów, w istotny sposób narusza prawa konsumentów. Dodać należy, że celem prawa żywnościowego, zgodnie z art. 8 rozporządzenia 178/2002, jest ochrona interesów konsumentów dlatego jego przestrzeganie powinno stanowić podstawę dokonywania przez konsumentów świado mego wyboru związanego ze spożywaną przez nich żywnością. Wprowadzanie na rynek żywności, która nie jest oznakowana w sposób w przepisach przewidziany, jak w przedmiotowej sprawie, pozbawia konsumentów możliwości świadomego wyboru. Żywność taka nie odpowia da wymogom w zakresie jakości i jako taka nie powinna być wprowadzona na rynek, co wynika z art. 4 o jakości handlowej. W kwestii wysokości kary , która w odczuciu strony jest rażąco wygórowan a, Prezes UOKiK wskazuje, że Małopol ski WIIH zastosował karę pien iężną będącą dwukrotno ścią wartości zakwestionowanych produktów . Natomiast zgodnie z dyspozycją art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej mógł wymierzyć karę w wysokości odpowiadającej pięciokrotnej wartości ko rzyści majątkowej uzyskanej lub która m ogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie artykułów rolno - spożywczych nieodpowiadających jakości handlowej do obrotu, która w tym przypadku wynosiła by 1 0. 631 , 8 zł (5 x 2.126,36 zł) . Należy przy tym zaznaczyć, że brak i w oznakowani u dotyczył y dwudziestu ośm iu partii produktów , a nie kilku produktów . Prezes UOKiK wskaz uje , że celem ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych jest przede wszystkim ochrona konsumentów przed nieuczciwymi praktykami Strona 13 z 14 handlowymi, dlatego też kary wymierzane w tego rodzaj u sprawach, po uwzględnieniu kryteriów ich wymierzania określonych w art. 40a ww. ustawy, nie mogą być symboliczne. Zauważyć też należy, że ww. art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej statuuje odpowiedzialność administracyjną podmiotów, wobec k tórych stwierdzono naruszenie wymagań wspomnianego pra wa. Odpowiedzialność wynikająca z ww. przepisów ma charakter obiektywny i powstaje z chwilą popełnienia naruszenia. Obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej opiera się na zasadzie ryzyka (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2010 r., sygn. II OSK 1079/12). Oznacza to, że wystarczającą przesłanką tej odpowiedzialności jest samo stwierdzenie nieprzestrzegania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków. Odpowiedzialność obiektywna jest więc niezależna od jakichkolwiek okoliczności. Wobec powyższego, z uwagi na nieprzestrzeganie przepisów regulujących jakość handlową artykułów rolno - spożywczych skutkujące naruszeniem interesów konsumentów, Prezes UOKiK nie znalazł argumentów przemawiających za zmianą wysokości kary pieniężnej wymierzonej stronie na mocy decyzji Małopolskiego WIIH. Nie ulega, wątpliwości, że strona w niniejszej sprawie nie zapewniła konsumentom pełnych info rmacji o oferowanych produktach. Tym samym strona odpowiada na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej za wprowadzenie do obrotu artykułów rolno - spożywczych niewłaściwej jakości handlowej. Nieprawidłowe oznakowanie stanowi niedopełnienie obowiązku zapewnienia zgodności oferowanych produktów z wymogami powszechnie obowiązującego polskiego i europejskiego prawa żywnościowego. Prawo to nie przewiduje możliwości zwolnienia się z tego obowiązku i stanowi, że jego celem jest ochrona interesów konsumentów. Ze zgromadzonego w n iniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, że ustalając wysokość kary pieniężnej, organ pierwszej instancji wziął pod uwagę wszystkie przesłanki wymienione w art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej, tj. stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia, dotychczasową działalność strony na rynku artykułów rolno - spożywczych, wielkość jej obrotów i przychodu, a także wartość kontrolowanych produktów, co znajduje swój wyraz w treści zaskarżonej decyzji. W ocenie Prezesa UOKiK wymierzona kara jest właściwa do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, aby w sprzedaży dostępne były tylko artykuły rolno - spożywcze odpowiadające jakości handlowej, a także będzie najmniej uciążliwa z możliwych dostępnych środków. Jednocześnie zdaniem Prezesa UOKiK wymier zona kara, zgodnie z art. 17 ust 2 rozporządzenia 178/2002, spełni funkcję prewencyjną i represyjną, skłaniając kontrolowanego do przestrzegania przepisów o jakości handlowej. Zgodnie z art. 40a ust. 6 i 7 ustawy o jakości handlowej, karę pieniężną, o któ rej mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek Strona 14 z 14 bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Krakowie w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się ostateczna. Prezes Urzę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów , zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej . Zatem, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekc ji Handlowej, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 Kpa , organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję . Biorąc powyższe po d uwagę , Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów orzekł, jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie Zgodnie z art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 , z późn. zm. ) od niniejszej decyzji przysługuje skarga wnoszona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w te rminie 30 dni od dnia doręczenia de cyzji, za pośrednictwem Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Do należności pieniężnych nie uiszczonych w terminie stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – O rdynacja podatkowa (Dz. U . z 201 7 r. poz. 201 , z późn. zm. ). z up. PREZESA URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW ZASTĘPCA DYREKTORA Departamentu Inspekcji Handlowej Dariusz Łomowski Otrzymują: 1. Pan Wieńczysław Grzyb Kancelaria Adwokacka „Grzyb i Grzyb” pełnomocnik Rest – Krak Gastrox Sp. z o.o. Sp.k. z siedzibą w Żywcu ul. Batorego 16 34 - 300 Żywiec 2. Małopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Han dlowej w Krakowie 3. a/a
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- DIH-709-32( )/17/JS
- Rodzaj praktyki
- Pozostałe
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 10.85 WYTWARZANIE GOTOWYCH POSIŁKÓW I DAŃ
- Region
- Podkarpackie
- Strony
- Rest – Krak Gastrox Sp. z o.o., Sp. k. z siedzibą w Żywcu
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów