Numer decyzji
DNR-38/2011
Decyzja UOKiK DNR-38/2011
- Data decyzji
- 8 czerwca 2011
Treść rozstrzygnięcia
PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW Warszawa, dnia 8 czerwca 2011 r. DECYZJA DNR-1/38/2011 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z póź. zm.) oraz art. 33a ust. 2 pkt 2 w związku z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275 z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku przedsiębiorcy L. W., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą „ICON” w Rzeszowie, o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nr DNR-1/22/2011 z dnia 15 marca 2011 r., Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje w mocy zaskarŜoną decyzję. Uzasadnienie Pismem z dnia 15 kwietnia 2011 r. przedsiębiorca L. W., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą „ICON” w Rzeszowie („strona postępowania”), złoŜył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) nr DNR-1/22/2010 z dnia 15 marca 2011 r. W zaskarŜonej decyzji Prezes UOKiK uznał, iŜ przedsiębiorca L. W., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą „ICON” w Rzeszowie usunął przyczyny zagroŜeń stwarzanych przez rozpałkę zagęszczoną DRAGON GRILL a’ 500 ml i na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275 z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322) (dalej: „ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów”) umorzył postępowanie w sprawie ogólnego bezpieczeństwa tego produktu. Jednocześnie, w związku z naruszeniem przez stronę postępowania art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK DNR-70-104(30)10/11/AK 2 w pkt II zaskarŜonej decyzji, nałoŜył na nią karę pienięŜną w wysokości 12 000 zł, na podstawie art. 33a ust. 2 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa UOKiK nr DNR- 1/22/2011 z dnia 15 marca 2011 r. strona postępowania zwróciła się z prośbą o zmniejszenie lub „całkowite anulowanie” kary pienięŜnej. Uzasadniając swój wniosek strona postępowania powołała się na swą trudną sytuację finansową powstałą na skutek zadłuŜenia z powodu niezapłaconych faktur przez jej kontrahentów. Strona postępowania podniosła, iŜ ze względu na jej znaczne zadłuŜenie wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz fakt, iŜ za 2010 rok jej działalność gospodarcza wykaŜe stratę nie jest w stanie zapłacić nałoŜonej kary pienięŜnej. Strona postępowania wskazała, iŜ prowadząc jednoosobową działalność gospodarczą nie dysponuje własnym laboratorium, w którym mogłaby badać kaŜdą wytwarzaną partię produkcyjną rozpałek, a zagroŜenia związane ze wskazanymi przez Prezesa UOKiK nieprawidłowościami tych produktów dotyczyły jedynie niewielkiej ich liczby i zostały szybko wyeliminowane. Strona postępowania stwierdziła, iŜ konieczność uiszczenia przez nią nałoŜonej przez Prezesa UOKiK kary zmusi ją do zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. Jednocześnie, strona postępowania zakwestionowała sposób określenia wysokości nałoŜonej na nią kary, wskazując, iŜ jej wysokość została obliczona z uwzględnieniem przychodu ze sprzedaŜy produktu, a nie zysku, który był kilkakrotnie niŜszy. PowyŜsze, w opinii strony postępowania prowadzi do sytuacji, w której nałoŜona na nią kara pienięŜna jest wyŜsza, niŜ zysk uzyskany ze sprzedaŜy rozpałki będącej przedmiotem postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją. Strona postępowania poddała jednocześnie w wątpliwość ustalenia Prezesa UOKiK poczynione w kwestionowanej decyzji administracyjnej, odnośnie bezpieczeństwa nakrętek stosowanych do produkcji rozpałki będącej przedmiotem postępowania. Strona postępowania wskazała bowiem, iŜ fakt, Ŝe przedsiębiorca, od którego zakupiła ona te nakrętki wykonał badania laboratoryjne tych elementów w czerwcu 2010 r. (sprawozdanie z badań nr 70/2010 z dnia 24 czerwca 2010 r.) potwierdza, iŜ zmiany konstrukcyjne nakrętek poczyniono dopiero w 2010 r., a nie, jak twierdzi ich dostawca – w 2009 r. Strona postępowania podniosła równieŜ, iŜ nie jest producentem przedmiotowych nakrętek do butelek, w które pakowane były rozpałki i w zakresie spełniania przez nie wymagań bezpieczeństwa opierała się na deklaracjach przedsiębiorcy, od którego dokonywała zakupu tych elementów. Wskazała ponadto, iŜ przedsiębiorca ten nie informował jej o ewentualnych nieprawidłowościach, które mogą wynikać z faktu stosowania do nich butelek pochodzących od innego wytwórcy. Strona postępowania oświadczyła jednocześnie, iŜ wskazane przez Prezesa UOKiK wątpliwości dotyczące wagi oddanych przez nią do utylizacji butelek, w które pakowana była rozpałka objęta przedmiotem niniejszego postępowania pozostają bez znaczenia dla niniejszej sprawy i nie mają wpływu na fakt, iŜ ww. opakowania z rozpałek, które nie zostały jeszcze 3 sprzedane przez jedynego dystrybutora tych produktów oraz te znajdujące się w magazynie strony postępowania zostały wycofane z rynku i zniszczone. Strona postępowania stwierdziła ponadto, iŜ oprócz oceny organoleptycznej wytwarzanej przez siebie rozpałki przy ocenie bezpieczeństwa tego produktu kierowała się równieŜ recepturą otrzymaną wraz z substancją zagęszczającą – kwasem poliakrylowym, dostarczoną przez przedsiębiorcę będącego dostawcą ww. surowca, a opracowaną przez wytwórcę wskazanej substancji zagęszczającej. Zwróciła równieŜ uwagę na fakt, iŜ zaniŜenie lepkości produkowanej rozpałki wystąpiło po dokonanej przez nią zmianie dostawcy substancji zagęszczającej (strona wskazała, iŜ zaczęła stosować do produkcji rozpałki kwas poliakrylowy wytwarzany przez innego przedsiębiorcę, pod inną nazwą handlową). Ponadto strona ponownie powołała się na okoliczność podnoszoną w toku postępowania zakończonego decyzją Prezesa UOKiK nr DNR-1/22/2011 z dnia 15 marca 2011 r., podtrzymując swoje twierdzenia dotyczące niespełnienia wymagań bezpieczeństwa jedynie przez pewną partię kwestionowanych rozpałek. W konsekwencji powyŜszego strona uznała, iŜ przy ustalaniu wysokości kary pienięŜnej, nałoŜonej przez Prezesa UOKiK na podstawie art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, bezpodstawnie posłuŜono się wielkością sprzedaŜy produktu objętego postępowaniem za cały 2010 rok. Jednocześnie, do swego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa UOKiK nr DNR-1/22/2010 z dnia 15 marca 2011 r. strona postępowania dołączyła sprawozdanie z badań laboratoryjnych produktu, przeprowadzonych w kwietniu 2011 r. przez EkoNaft sp. z o.o. Laboratorium ENL z siedzibą w Trzebini, które zobowiązała się przekazać przed wznowieniem produkcji rozpałki. Z przekazanego przez stronę sprawozdania z badań laboratoryjnych rozpałki wynikało, iŜ jej lepkość dynamiczna wynosi 2668 mPas. Pismem z dnia 2 maja 2011 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o prawach, przysługujących jej na mocy art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego. Strona postępowania nie skorzystała z przysługujących jej praw. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził, co następuje: Zadaniem organu odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie sprawy i ocena materiału dowodowego, dotyczącego stanu faktycznego stwierdzonego w czasie wydania decyzji przez organ I instancji, uzupełnionego o nowe okoliczności faktyczne, pominięte przez organ I instancji, jak i te okoliczności faktyczne, które po wydaniu decyzji przez organ I instancji uległy zmianie oraz te, które w świetle zmienionych przepisów prawa mają znaczenie prawne (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lipca 2000 r., sygn. akt: V SA 102/00). PowyŜsze stanowisko Sądu 4 nie traci na aktualności takŜe w przypadku postępowania administracyjnego prowadzonego przez Prezesa UOKiK na podstawie przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, w którym to postępowaniu funkcję odwołania pełni wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W istocie bowiem jego rola polega na doprowadzeniu do kontroli decyzji wydanej przez organ w pierwszej instancji. Z uwagi na powyŜsze, w postępowaniu w przedmiocie ponownego rozpatrzenia sprawy organ powinien rozpatrzyć sprawę na nowo w jej całokształcie, nie ograniczając się jedynie do rozpatrzenia zarzutów strony podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, badając zarówno jej zgodność z prawem, jak i celowość i słuszność rozstrzygnięcia. Przedmiotem postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją Prezesa UOKiK nr DNR- 1/22/2011 z dnia 15 marca 2011 r. było dokonanie oceny bezpieczeństwa wprowadzonej przez stronę postępowania na polski rynek rozpałki. W toku ww. postępowania, na podstawie badań laboratoryjnych produktu, przeprowadzonych przez Specjalistyczne Laboratorium Badania Paliw i Produktów Chemii Gospodarczej Urzędu Ochrony Konkurencji Konsumentów z siedzibą w Bydgoszczy, organ nadzoru uznał, iŜ rozpałka zagęszczona DRAGON GRIIL a’ 500 ml nie spełnia ogólnych wymagań bezpieczeństwa. Okoliczność ta nie była kwestionowana przez stronę postępowania ani w toku postępowania zakończonego skarŜoną decyzją, ani teŜ we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. i jest bezsporna. Strona postępowania nie przedstawiła takŜe we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Ŝadnych nowych dowodów, które wskazywałyby na bezpieczeństwo rozpałki bę dącej przedmiotem postępowania. W szczególności stwierdzić naleŜy, iŜ za dowód taki nie moŜe być uznane przedstawione przez stronę sprawozdanie z badań laboratoryjnych produktu, przeprowadzonych w kwietniu 2011 r. przez EkoNaft sp. z o.o. Laboratorium ENL z siedzibą w Trzebini. ZauwaŜyć bowiem naleŜy, iŜ przedmiotowe wyniki badań laboratoryjnych nie dotyczą rozpałki, której oceny bezpieczeństwa dokonywał Prezes UOKiK w zakończonym skarŜoną decyzją postępowaniu administracyjnym, a jedynie tych produktów, które strona postępowania wprowadza na polski rynek po wznowieniu produkcji w bieŜącym roku kalendarzowym. Wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej decyzją Prezesa UOKiK nr DNR- 1/22/2011 z dnia 15 marca 2011 r., strona postępowania zakwestionowała zasadność nałoŜenia przez Prezesa UOKiK w niniejszej sprawie kary pienięŜnej na podstawie art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów i przedstawiła okoliczności, które w jej opinii uzasadniają powyŜsze twierdzenie. Ponadto, strona postępowania zakwestionowała prawidłowość wyliczenia wysokości kary pienięŜnej nałoŜonej kwestionowaną decyzją i zwróciła się z prośbą o jej zmniejszenie lub anulowanie. 5 W pierwszej kolejności strona postępowania powołała się na swą trudną sytuację ekonomiczną, uzasadniając, iŜ okoliczność ta przemawia za obniŜeniem lub odstąpieniem od wymierzenia kary nałoŜonej przez Prezesa UOKiK w skarŜonej decyzji. Organ nadzoru nie uznał argumentów strony postępowania, jako okoliczności uzasadniających jej Ŝądanie. NaleŜy zauwaŜyć, iŜ zgodnie z ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów za wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa Prezes UOKiK moŜe nałoŜyć na producenta karę pienięŜną w wysokości 100 000 zł. Argument dotyczący sytuacji materialnej strony postępowania nie stanowi, w opinii Prezesa UOKiK, podstawy do zmniejszenia wysokości kary, a tym bardziej, odstąpienia od jej wymierzenia. ZauwaŜyć naleŜy, iŜ wykazywanie strat przez działalność gospodarczą strony postępowania oraz jej zadłuŜenie wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie są okolicznościami, które mogłyby przemawiać za uprzywilejowaniem strony w stosunku do innych podmiotów. ObciąŜenia natury publicznej, a do takich zaliczają się podatki oraz świadczenia na rzecz ZUS, są ze swojej natury normalnymi kosztami wynikającymi z uczestnictwa w obrocie gospodarczym i pozbawione są cech nadzwyczajności, a zgodnie z Wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2000 r., sygn. akt: I SA/Ka 1188/99 „gromadzenie środków na pokrycie kosztów działalności gospodarczej, (…), jak i zapłatę ciąŜących na prowadzącym działalność gospodarczą danin publicznych jest immanentną cechą planowania tej działalności”. NiezaleŜnie od powyŜszego zauwaŜyć naleŜy, iŜ strona postępowania, pomimo powołania się na swą złą sytuację finansową i trudności z zapłatą kary pienięŜnej, nie przedstawiła organowi nadzoru Ŝadnych dowodów na potwierdzenie swoich argumentów. PoniewaŜ okoliczności, na które powołuje się strona postępowania nie zostały przez nią udowodnione, a nawet uprawdopodobnione, nie mogły być wzięte przez organ nadzoru przy obniŜeniu wysokości kary, a tym bardziej przy odstąpieniu od jej wymierzenia. Prezes UOKiK podkreśla równieŜ, iŜ organ nadzoru jest uprawniony do nałoŜenia kary pienięŜnej, o której mowa w art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, za samo wprowadzenie na rynek produktu, który nie jest bezpieczny i fakt jej nałoŜenia nie jest uzaleŜniony od kondycji finansowej danego przedsiębiorcy. Niniejsze stanowisko Prezesa UOKiK znalazło potwierdzenie i akceptację w orzecznictwie sądów administracyjnych, m. in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt: VI SA/Wa 2423/10, w którym Sąd przyznał, iŜ konieczność odwoływania się przez Prezesa UOKiK do sytuacji ekonomicznej strony postępowania „(…) skutkować by mogło nakładaniem minimalnej, czy nieadekwatnej do wartości wprowadzonego do obrotu produktu kary w kaŜdym przypadku, gdy działalność karanego przedsiębiorstwa byłaby deficytowa lub gdyby działało ono w zawyŜonej strukturze kosztów”. Na marginesie wspomnieć więc tylko moŜna, Ŝe trudna sytuacja finansowa, na którą powołuje się strona postępowania, w opinii organu nadzoru, w pewnych przypadkach i po przedstawieniu dowodów potwierdzających 6 tę okoliczność, moŜe być potraktowana jako wystąpienie waŜnego interesu podatnika, tj. przesłanki upowaŜniającej do wystąpienia z wnioskiem o rozłoŜenie zapłaty kary na raty, stosownie do art. 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.). Strona postępowania zarzuciła takŜe Prezesowi UOKiK, iŜ ustalając korzyść majątkową osiągniętą ze sprzedaŜy produktu będącego przedmiotem postępowania, nie rozpatrywał jej w kategoriach rzeczywistego zysku. Odnosząc się do powyŜszego, Prezes UOKiK stwierdza, iŜ okoliczność ta nie moŜe mieć wpływu na negatywną ocenę prawidłowości ustaleń w przedmiocie wysokości kary pienięŜnej nałoŜonej skarŜoną decyzją. NaleŜy zauwaŜyć, Ŝe definicja pojęcia „korzyść majątkowa” została wprowadzona i obowiązuje we wszystkich postępowaniach prowadzonych na podstawie przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Nie jest ona w sposób zamierzony toŜsama z zyskiem, na które to pojęcie powołuje się strona postępowania. Zarzut, Ŝe to właśnie takim terminem przy określaniu wysokości kary powinien posługiwać się Prezes UOKiK nie znajduje Ŝadnej racjonalnej podstawy. Prezes UOKiK zdefiniował pojęcie „korzyści majątkowej osiągniętej ze sprzedaŜy produktu” dla celów prowadzonych przez siebie postępowań, wyjaśnił teŜ stronie w jaki sposób określił wysokość korzyści majątkowej w dotyczącym jej postępowaniu, a sama strona w Ŝaden sposób nie neguje, by określona w ten sposób korzyść majątkowa nie odpowiadała prawdzie. Prawidłowość ww. rozwiązania została potwierdzona m. in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt: VI SA/Wa 2423/10, w którym stwierdzono, Ŝe „cywilistyczne rozumienie pojęcia korzyści majątkowej na tle tego rodzaju spraw byłoby nieracjonalne, gdyŜ kaŜdorazowo prowadziłoby do analizy finansowej całego przedsiębiorstwa, powyŜsze zaś wykracza poza ramy i cele ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów” . Ponadto podkreślenia wymaga równieŜ fakt, iŜ kryterium to ma jedynie charakter pomocniczy, a określając wysokość kary Prezes UOKiK wziął równieŜ pod uwagę szereg innych okoliczności. Strona postępowania wskazała ponadto, Ŝe jako przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą nie ma moŜliwości przeprowadzania własnych badań laboratoryjnych produktów wprowadzanych na rynek i musi kierować się deklaracjami producentów komponentów uŜywanych do ich wytwarzania. Prezes UOKiK nie uznał ww. argumentu strony postępowania za okoliczność uzasadniającą jej łagodniejsze traktowanie. ZauwaŜyć naleŜy, iŜ ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie róŜnicuje podstawowego obowiązku producenta, jakim jest wprowadzanie na rynek wyłącznie produktów bezpiecznych (art. 10 ww. ustawy) od zakresu i zasięgu działalności gospodarczej producentów produktów. Wprowadzając na rynek produkty przeznaczone do uŜytku konsumentów strona postępowania winna działać z naleŜytą starannością 7 wymaganą w stosunku do profesjonalisty prowadzącego działalność gospodarczą. Ponadto zauwaŜyć naleŜy, iŜ strona postępowania zmieniała recepturę i komponenty słuŜące do produkcji rozpałki. W związku z powyŜszym powinna ona zachować szczególne wymogi ostroŜności i dołoŜyć wszelkich starań, aby zmiany, których celem miała być wskazana przez stronę optymalizacja kosztów produkcji nie przyczyniły się do obniŜenia bezpieczeństwa dostarczanych przez nią konsumentom produktów. Nie moŜna w tym miejscu nie odnieść się równieŜ do deklarowanej przez stronę zgodności wytwarzanej przez nią rozpałki z wymaganiami bezpieczeństwa określonymi w normie PN-EN 1860-3:2005/A1:2006 Urządzenia, paliwa stałe i podpałki do grilla. Część 3: Podpałki do rozpalania paliw stałych stosowane w urządzeniach do grillowania. Wymagania i metody badań. Deklaracja strony postępowania dotycząca zgodności rozpałki z wymaganiami bezpieczeństwa określonymi dla tego rodzaju produktów powinna znajdować oparcie w rzeczywistości i być poparta stosownymi dowodami. Opieranie się jedynie na deklaracjach innych przedsiębiorców, bez przeprowadzenia własnych ustaleń w zakresie bezpieczeństwa wprowadzanego na polski rynek produktu, nie moŜe być uznane za dołoŜenie naleŜytej staranności wymaganej od profesjonalisty. Z tej samej przyczyny Prezes UOKiK nie uznał takŜe twierdzeń strony postępowania, odnoszących się do kwestionowania przez nią ustaleń poczynionych przez organ nadzoru w decyzji DNR-1/22/2011 w zakresie bezpieczeństwa i terminu zmian konstrukcyjnych dokonanych w nakrętkach uŜywanych do produkcji kwestionowanych rozpałek. W powyŜszym zakresie Prezes UOKiK opierał się na jednoznacznych wynikach badań laboratoryjnych nakrętek, przedstawionych przez przedsiębiorcę będącego wytwórcą tych elementów i jednocześnie dostawcą strony postępowania (sprawozdanie z badań laboratoryjnych nr 70/2010 z dnia 24 czerwca 2010 r.). Podnoszenie przez stronę postępowania, iŜ termin przeprowadzenia ww. badań wskazuje, Ŝe zmiany konstrukcyjne tych elementów, przystosowujące je do wymagań bezpieczeństwa, przeprowadzone zostały później, niŜ na to wskazuje wytwórca tych elementów, nie zostało poparte jakimikolwiek dowodami. Przedmiotowe badania przeprowadzone zostały przez Specjalistyczne Laboratorium Badania Paliw i Produktów Chemii Gospodarczej Urzędu Ochrony Konkurencji Konsumentów z siedzibą w Bydgoszczy na zlecenie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, a nie wytwórcy tych produktów, w związku z czym nie miał on wpływu na termin ich przeprowadzenia. NiezaleŜnie od powyŜszego, strona postępowania, jako wytwórca produktu finalnego – rozpałek, powinna zadbać o bezpieczeństwo wszystkich komponentów stosowanych w procesie produkcyjnym (w tym takŜe ich opakowań). W szczególności wskazać naleŜy, iŜ nawet zastosowanie komponentów, które same w sobie spełniają wymagania w zakresie bezpieczeństwa (np. bezpiecznych butelek, czy dozowników) nie przesądza o bezpieczeństwie produktu finalnego, a odpowiedzialność za jego bezpieczeństwo spoczywa na producencie (w tym przypadku – stronie postępowania). 8 Strona postępowania wskazała takŜe, iŜ przy ustalaniu wysokości kary pienięŜnej Prezes UOKiK powinien był wziąć pod uwagę fakt, iŜ nieprawidłowości wskazane w decyzji DNR-1/22/2011 dotyczyły jedynie pewnej partii produkcyjnej rozpałki. To stanowisko strony postępowania, w opinii organu nadzoru, nie jest zasadne i nie znajduje odzwierciedlenia w materiale dowodowym zgromadzonym w toku postępowania. Strona nie przekazała bowiem Ŝadnych dowodów, które potwierdzałyby prawidłowość jej twierdzeń w powyŜszym zakresie i pozwoliły na takie uznanie. Stwierdzić trzeba, iŜ przypuszczenia strony postępowania, jakoby wady rozpałki powstały na skutek – podnoszonej przez nią w toku postępowania, jak równieŜ we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – zmiany dostawcy substancji zagęszczającej (kwasu poliakrykowego), nie zostały poparte Ŝadnymi dowodami. W szczególności zaś, strona postępowania nie dysponowała dowodami, które wskazywałyby na bezpieczeństwo rozpałki wprowadzanej na rynek przed dokonaniem ww. zmiany komponentów. Ponadto, w toku postępowania administracyjnego zakończonego kwestionowaną decyzją strona postępowania przekazała dowody potwierdzające wycofanie od jedynego dystrybutora podpałek 312 sztuk tych produktów oświadczając jednocześnie, iŜ są to wszystkie podpałki znajdujące się w posiadaniu tego przedsiębiorcy. Tym samym strona postępowania nie prowadziła ustaleń mających na celu stwierdzenie, czy produkty znajdujące się u dystrybutora pochodzą z ewentualnej, wadliwej partii produkcyjnej. PowyŜsze, w opinii organu nadzoru, potwierdza twierdzenie, Ŝe wykryte nieprawidłowości dotyczyły wszystkich kwestionowanych podpałek, bądź teŜ wskazują, Ŝe strona nie potrafiła wskazać wadliwej partii produkcyjnej podpałki. W opinii organu nadzoru, argumentem przemawiającym za obniŜeniem kary pienięŜnej, nałoŜonej na stronę w skarŜonej decyzji, nie jest równieŜ powoływana przez nią we wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. okoliczność szybkiego wyeliminowania zagroŜeń stwarzanych przez produkt będący przedmiotem postępowania. W pierwszym rzędzie wskazać trzeba, iŜ fakt usunięcia przyczyn zagroŜeń stwarzanych przez ten produkt został dostrzeŜony przez Prezesa UOKiK w kwestionowanej decyzji, czego wyrazem było stwierdzenie tego faktu w sentencji decyzji i umorzenie postępowania w sprawie ogólnego bezpieczeństwa rozpałki zagęszczonej DRAGON GRILL a’ 500 ml, na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. W związku z powyŜszym, pomimo, Ŝe dowody potwierdzające wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez produkt budziły pewne wątpliwości organu nadzoru (czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji DNR-1/22/2011 z dnia 15 marca 2011 r.), uznał on, iŜ brak jest podstaw do ich kwestionowania i zostały one uwzględnione przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy. Prezes UOKiK nie moŜe zgodzić się ponadto ze stanowiskiem strony postępowania, odnoszącym się „szybkości” wyeliminowania zagroŜeń stwarzanych przez podpałki. ZauwaŜyć naleŜy, iŜ czas podjęcia działań naprawczych przez stronę postępowania został 9 potraktowany w decyzji Prezesa UOKiK nr DNR-1/22/2011 jako okoliczność obciąŜającą i wpływającą na jej niekorzyść. Jak bowiem wskazał Prezes UOKiK w kwestionowanej decyzji, dowody świadczące o wycofaniu rozpałki od jedynego dystrybutora tego produktu pochodzą z listopada 2010 r., podczas gdy strona przyznała, iŜ powzięła wiadomość, Ŝe wprowadzona przez nią na rynek rozpałka nie jest bezpieczna juŜ w maju 2010 r. W opinii Prezesa UOKiK, stanowisko organu nadzoru rynku odnoszące się do powyŜszej kwestii, a zawarte w skarŜonej decyzji, jest zasadne i prawidłowe. Nie moŜna bowiem nie mieć na uwadze, iŜ podpałka będąca przedmiotem niniejszego postępowania jest produktem sezonowym (według oświadczenia strony postępowania, wytwarzanym przez nią w okresie od marca do sierpnia). Wycofanie tego produktu z rynku po sezonie (tj. w listopadzie 2010 r.), pomimo posiadania wiedzy, iŜ nie spełnia on wymogów bezpieczeństwa pół roku wcześniej (tj. w maju 2010 r.) musiało być potraktowane jako okoliczność przemawiająca na niekorzyść strony. NiezaleŜnie od powyŜszego, wskazując na okoliczności uzasadniające swoje rozstrzygnięcie, w kwestionowanej decyzji organ nadzoru nałoŜył na stronę postępowania karę pienięŜną w związku z naruszeniem przez nią art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Legalność ww. rozstrzygnięcia dokonanego przez Prezesa UOKiK w decyzji wydanej w I instancji nie moŜe, w opinii organu nadzoru, budzić wątpliwości. Przypomnieć bowiem naleŜy, iŜ naruszenie art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów stanowi samoistną przesłankę do zastosowania art. 33 a ust. 2 pkt 2 tej ustawy, tj. nałoŜenia kary pienięŜnej za wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa, niezaleŜnie od późniejszej eliminacji zagroŜenia stwarzanego przez ten produkt. Ponadto, organ nadzoru stoi na stanowisku, iŜ nałoŜenie przez Prezesa UOKiK w decyzji DNR-1/22/2011 na stronę postępowania kary pienięŜnej było takŜe uzasadnione względami celowości i słuszności. Wskazać bowiem naleŜy, iŜ w stosunku do strony postępowania toczyło się wcześniej postępowanie prowadzone na podstawie przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów, którego przedmiotem była równieŜ rozpałka o podobnej nazwie handlowej, a takŜe tych samych wadach – tj. nieprawidłowo zamocowanym dozowniku oraz zawyŜonej temperaturze zapłonu (zakończone decyzją Prezesa UOKiK nr 104/2008 z dnia 27 listopada 2008 r.). Podobieństwo produktów w obu tych postępowaniach (zwłaszcza zaś wad, które zostały w nich wykryte) jest zachowane, pomimo faktu dyskredytowania przez stronę ustaleń powyŜszym zakresie, z powołaniem się na okoliczność, Ŝe rozpałka będąca przedmiotem niniejszego postępowania jest rozpałką zagęszczoną, tj. produktem wyłączonym z zakresu normy PN-EN 1860-3:2005/A1:2006 Urządzenia, paliwa stałe i podpałki do grilla. Część 3: Podpałki do rozpalania paliw stałych stosowane w urządzeniach do grillowania. Wymagania i metody badań w części, w jakiej określa ona wymagania bezpieczeństwa odnoszące się do minimalnej temperatury zapłonu. ZauwaŜyć bowiem naleŜy, iŜ niekwestionowane przez 10 stronę badania laboratoryjne produktu, przeprowadzone przez Specjalistyczne Laboratorium Badania Paliw i Produktów Chemii Gospodarczej Urzędu Ochrony Konkurencji Konsumentów z siedzibą w Bydgoszczy, jednoznacznie wykazały, Ŝe gęstość kwestionowanej rozpałki nie pozwalała na zaklasyfikowanie jej jako podpałki zagęszczonej, tj. występującej w postaci płynu zagęszczonego lub Ŝelu. Mając powyŜsze na uwadze, organ nadzoru doszedł do przekonania, Ŝe nałoŜenie kary pienięŜnej na stroną postępowania było zasadne, bowiem ponownie wprowadziła ona na rynek produkt niebezpieczny, mimo świadomości istnienia zakazu w tym zakresie, naraŜając konsumentów na niebezpieczeństwo wywołania poŜaru, a w konsekwencji spowodowanie obraŜeń ciała, a nawet śmierci. Głównym zatem celem kary pienięŜnej, nałoŜonej na stronę w skarŜonej decyzji administracyjnej, było w tym przypadku poniesienie dolegliwości za ponowne naraŜenie konsumentów na ryzyko utraty Ŝycia lub zdrowia wskutek wprowadzenia na rynek produktu niespełniającego ogólnych wymagań bezpieczeństwa. Ponadto, podąŜając za linią orzecznictwa dotyczącą charakteru tej kary stwierdzić trzeba, Ŝe oprócz wymiaru represyjnego dla konkretnego przedsiębiorcy, ma ona takŜe spełniać funkcje prewencyjne i odnosić skutek względem innych przedsiębiorców. NaleŜy takŜe zauwaŜyć, Ŝe w podobnych sytuacjach organ nadzoru nakładał na innych przedsiębiorców kary w zbliŜonej wysokości, co w przypadku strony niniejszego postępowania. Art. 33a ust. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie stanowi, Ŝe wysokość kary ustala się uwzględniając w szczególności stopień oraz okoliczności naruszenia obowiązków. W zaskarŜonej decyzji Prezes UOKiK w sposób szczegółowy i wyczerpujący wskazał na okoliczności, jakimi kierował się przy ustalaniu wysokości kary pienięŜnej. Po pierwsze, działalność strony postępowania ma charakter profesjonalny. Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika powinność obywateli co najmniej podstawowej orientacji w przepisach prawnych. Zakres wymaganej wiedzy jest zróŜnicowany – nie ulega wątpliwości, Ŝe lepsza znajomość prawa jest oczekiwana od osoby prowadzącej działalność gospodarczą w określonej dziedzinie – powinna ona być zorientowana w przepisach prawnych regulujących tę działalność w stopniu wystarczającym do jej poprawnego prowadzenia (wyrok NSA OZ w Gdańsku z 29 listopada 2000 r., I SA/Gd 1185/98). Jako okoliczność obciąŜającą stronę postępowania Prezes UOKiK potraktował równieŜ fakt, iŜ wprowadziła ona na rynek produkt posiadający szereg nieprawidłowości, a nade wszystko okoliczność, iŜ jest to jej kolejne naruszenie przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów (wobec strony toczyło się juŜ wcześniej postępowanie dotyczące podpałki o podobnych właściwościach). W związku z naruszeniem art. 10 ust 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów Prezes UOKiK w decyzji nr DNR-1/22/2011 z dnia 15 marca 2011 r. nałoŜył na stronę 11 postępowania karę w wysokości 12 000 zł. Wymierzając niniejszą karę, Prezes UOKiK uwzględnił powaŜne naruszenie przez stronę postępowania przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów, polegające na ponownym wprowadzeniu na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa. Mimo tego, zauwaŜyć naleŜy, Ŝe organ nadzoru określił wysokość przedmiotowej kary na stosunkowo niskim poziomie, biorąc pod uwagę fakt, iŜ ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów ustaliła jej maksymalną wysokość jako 100 000 zł. Zgodnie z art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: 1) utrzymuje zaskarŜoną decyzję w mocy, albo 2) uchyla zaskarŜoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo 3) umarza postępowanie odwoławcze. Po dokonaniu ponownej analizy zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, zarówno pod kątem oceny legalności, jak i celowości wydanego rozstrzygnięcia, Prezes UOKiK uznał, Ŝe kara w wymiarze 12 000 zł jest adekwatna do stopnia oraz okoliczności naruszenia obowiązku, o którym mowa w art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. W opinii organu nadzoru rynku decyzja Prezesa UOKiK nr DNR-1/22/2011 z dnia 15 marca 2011 r. była prawidłowa, a tym samym brak jest podstaw do jej uchylenia. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Pouczenie: Zgodnie z art. 52 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z póź. zm.) od niniejszej decyzji przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę naleŜy wnieść w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Małgorzata Kozak Wiceprezes
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- DNR-70-104(30)10/11/AK
- Rodzaj praktyki
- Ogólne bezpieczeństwo produktów
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 20.59 Produkcja pozostałych wyrobów chemicznych, gdzie indziej niesklasyfikowana
- Region
- Podkarpackie
- Strony
- Decyzja utrzymująca w mocy decyzję nr DNR-1/22/2011 z dnia 15 marca 2011 r.
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów