DNR-42/2017

P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Departament Nadzoru Rynku pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 14 35 < faks 22 827 03 04 dnr@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl DNR - 7 2 0 - 19 ( 17 ) / 17 / IK Warszawa, dnia 18 lipca 2017 r. DECYZJA nr DNR - 1/ 42 /2017 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 1 3 ustawy z 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2016 r. poz. 2047 ), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa sofy MAGIC, wprowadzonej na rynek przez przedsiębiorcę „ RAMETA” Spółdzielnia Meblarska Zakład Pracy Chronionej z siedzibą w Raciborzu, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że przedsię biorca usunął przyczyny zag rożeń stwarzanych przez produkt i umarza postępowanie administracyjne. Uzasadnienie Pismem z 8 lutego 2017 r. P omorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej „Prezes UOKiK” lub „organ nadzoru” ) protokół wraz z aktami kontroli dotyczący sofy MAGIC , zwanej dalej „sofą ”, wprowadzonej na rynek przez przedsiębiorcę „RAMETA” Spółdzielnia Meblarska Zakład Pracy Chronionej z siedzibą w Raciborzu. W trakcie kontroli przeprowadzonej w sklepie mebl owym „ABRA” przy ul. Szczecińskiej 41 w Słupsku należącym do przedsiębiorcy ABRA spółka akcyjna z siedzibą w Krakowie , inspektorzy reprezentujący P omorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej poddali ocenie bezpieczeństwa i badani om organoleptyc znym przedmiotową sofę w oparciu o przepisy ustawy z 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie prod uktów (Dz. U. z 2016 r. poz. 2047 ), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów” , 2 a następnie pobrali i przekazali do Instytutu Technologii D rewna w Poznaniu w celu poddania jej badaniom laboratoryjnym. Badania sofy zostały przeprowadzone w oparciu o wymagania pkt 7.2 normy PN - EN 1725:2001 „Meble mieszkalne – Łóżka i materace – Wymagania bezpieczeństwa i metody badań”. Sofa MAGIC jest to mebel mieszkaniowy, wypoczynkowy o konstrukcji skrzyniowo – szkieletowej tapicerowany o wymiarach: 195 cm x 98 cm x 74/88 cm. Sofa posiada funkcję do siedzenia dla 2 - 3 osób oraz spania dla 2 osób. Powierzchnia przeznaczona do spania składa się z dwóch części ru chomych, tj. z oparcia o wymiarach ok. 71 cm x 195 cm, zamocowanego do tylnej skrzyni dwoma zawiasami i oparcia o wymiarach ok. 82 cm x 195 cm, podnoszonego i wysuwanego do przodu. Sofa dodatkowo posiada trzy poduchy służące jako oparcie, dwie małe poduszk i ozdobne oraz pojemnik na pościel wykonany z płyt drewnopochodnych. Bezpośrednio na produkcie zamieszczono etykietę z m. in. n azwą i adresem producenta. Do produktu dołączono również kartę gwarancyjną wraz z instrukcją użytkowania, wymiarami i warunkami u żytkowania oraz sposobem konserwacji, itp. W toku badań laboratoryjnych stwierdzono, iż część leżyskowa poddana obciążeniu traci stateczność i przechyla się do pozycji pionowej. Po rozłożeniu sofy i obciążeniu poduchy oparciowej następuje uniesienie krawęd zi wewnętrznej tej poduchy do góry (tj. oparcie składa się, wracając do ustawienia pionowego), co może spowodować upadek użytkownika na podłogę. W związku z ustaleniami Inspekcji Handlowej, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie w tej sprawie postępowani a administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ) pismem z 17 lutego 2017 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsię biorcę „RAMETA” Spółdzielnia Meblarska Zakład Pracy Chronionej z siedzibą w Raciborzu (dalej „strona postępowania”) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogóln ego bezpieczeństwa sofy . Jednocześnie , w dr odze postanowienia z 20 lutego 2017 r. , wydanego na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów , Prezes UOKiK wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni od dnia otrzymania powyższego postanowienia na wyeliminowanie zag rożeń stwarzanych przez produkt będący przedmiotem , wskazując jednocześnie, jakie działania powinna w tym zakresie podjąć i jakie dowody potwierdzające ich podjęcie przekazać. Pismem z 16 marca 2017 r. strona postępowania poinformowała Prezesa UOKiK, i ż jest producentem sofy MAGIC i ż e od kwietnia 2015 roku wprowadziła na rynek 310 sztuk sofy, które sprzedała sieci handlowej „ABRA”. W tym samym piśmie strona postępowania 3 przedstawiła swoje stanowisko stwierdzając, iż mebel powinien być użytkowny zgodnie z jego przez naczeniem , a siadanie lub stawanie na p łytę zagłówka, podłokietnika, krawędziach oparć, może doprowadzić do nieodwracalnych zmian , o czym informuje karta gwarancyjna wydawana konsumentowi . Jednocześnie wskazała , iż sofa jest produktem bezpiecznym zgodnie z art. 4 ust.1 ustawy o ogólnym bezpiecz eństwie produktów jeśli weźmie się pod uwagę normalne jej użytkowanie, w trakcie którego wykluczone jest naruszenie jej stateczności . Pismem z 28 marca 2017 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, że nie podziela jej stanowiska . Organ nadzoru zw rócił uwagę, iż zawarte w karcie gwarancyjnej ostrzeżenia „Siadanie lub stawanie na płytę zagłówka, podłokietnika, krawędziach oparć, może doprowadzić do nieodwracalnych zmian w meblu” , odnosi się do sytuacji kiedy użytkownik korzysta z mebla niezgodnie z jego przeznaczeniem, zaś przeprowadzona ocena bezpieczeństwa produktu dotyczy normalnego użytkowania sofy , zarówno jako miejsca do siedzenia, jak i miejsca do leżenia. W tym samym piśmie Prezes UOKiK wskazał, iż w przypadku gdyby po zapoznaniu się z przeka zaną dokumentacją strona postępowania nadal podtrzymywała swoje stanowisko w zakresie bezpi eczeństwa ww. sofy, powinna przedłożyć potwierdzające to dowody w postaci, np. wyn ików badań laboratoryjnych . W piśmie z 12 kwietnia 2017 r. strona postępowania prze dłożyła kartę gwarancyjną z naniesionymi zmianami polegającymi na dodaniu informacji, iż „zabrania się siadania i stawania na krawędzi oparcia po jego rozłożeniu gdyż grozi to upadkiem ” . Ponadto, strona postępowania zakwestionowała ustalenia zawarte w prot okole badania wytrzymałości i bezpieczeństwa mebla do leżenia , w zakresie negatywnej oceny w punkcie „ stateczność ” . Pismem z 4 maja 2017 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, iż nie zaakceptował propozycji wyeliminowania zagrożeń stwarzanych p rzez sofę poprzez dołączenie do niej jedynie nowej kary gwarancyjne j. O rgan nadzoru wskazał , iż sofa nie jest produktem bezpiecznym w trakcie zwykłego (zgodnego z przeznaczeniem) użytkowani a , natomiast ostrzeżenie zawarte w przedstawionej instrukcji dotycz y niewłaściwego używania mebla. Jednocześnie Prezes UOKiK zwrócił uwagę, iż w sprawozdaniu z badań laboratoryjnych ww. sofy sporządzonych przez Instytut Technologii Drewna z siedzibą w Poznaniu jednoznacznie wskazano, iż badania stateczności sofy zostały p rzeprowadzone na podstawie normy PN - EN 1725:2001 „Meble mieszkaniowe – Łóżka i Materace – Wymagania Bezpieczeństwa i metody badań” pkt 7.2 Stateczność oraz w oparciu o metodę badawczą D4 w niej zawartą. 4 Pismem z 15 maja 2017 r. strona postępowania oświadcz yła, iż w stosunku do sof wprowadzonych na rynek podjęto działania naprawcze polegające na montażu dodatkowej podpórki (nóżki), rozkładanej w sposób intuicyjny przez docelowego użytkownika, a także dołączyła wzór instrukcji użytkowania uzupełnionej o schem at rozkładania sofy i podpórki. W tym samym piśmie oświadczyła, iż wykaz sklepów, w których podjęto stosowne działania zostanie przekazany po zakończeniu prac modernizacyjnych. Pismem z 25 maja 2017 r. Prezes UOKiK zwrócił się z prośbą o wskazanie przyk ładowego sklepu sieci „ABRA”, w którym pojęto stosowne działania naprawcze wobec kwestionowanej sofy oraz o poinformowanie dystrybutora o konieczności wstrzymania sprzedaży pozostałych egzemplarzy sofy do czasu zaakceptowania przez Prezesa UOKIK podjętyc h działań. Pismem z 31 maja 2017 r. Prezes UOKiK zwrócił się do Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej o przeprowadzenie kontroli w sklepie meblowym „ABRA”, w celu stwierdzenia czy po zamontowaniu deklarowanej podpórki kwestionowana sofa spełnia ogólne wymagania bezpieczeństwa. Pismem z 31 maja 2017 r. strona postępowania wskazała, iż przedstawiciele punktów handlowych otrzymali ustną rekomendację wstrzymania się ze sprzedażą ww. mebli do czasu przeprowadzenia stosownej kontroli bezpieczeń stwa mebla . Pismem z 13 czerwca 2017 r. Lubelski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej poinformował Prezesa UOKiK o wynikach kontroli przeprowadzonej w sklepie meblowym „ABRA” w Zamościu. W toku badań organoleptycznych inspektorzy Inspekcji Handlowej s twierd zili, iż zastosowane rozwiązanie konstrukcyjne polegające na zamontowaniu składanej nóżki zapewnia wymaganą stateczność i stabilność mebla, tj. pozostawienie poduch leżyska w położeniu zapewniającym użytkownikowi bezpieczne leżenie/spanie. Jednocześn ie zwrócili uwagę, iż do produktu nie dołączono słownej lub graficznej instrukcji o konieczności rozłożenia przez użytkownika sofy nóżki wspierającej w celu zapewnienia stabilności i stateczności mebla podczas leżenia/spania. Pismem z 21 czerwca 2017 r. Pr ezes UOKiK poinformował stronę postępowania o wynikach kontroli przeprowadzonej przez Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej wobec sofy MAGIC. W tym samym piśmie organ nadzoru zwrócił się z prośbą o załączenie do egzemplarzy produktów, w których zamontowano podpórki , instrukcji wskazującej na sposób rozłoże nia przez użytkownika sofy oraz przedłożenia oświadczenia dystrybutora potwierdzającego wykonanie stosownych działań naprawczych w 17 punktach handlowych sieci „ABRA”. W tym samym piśmie Prezes UOKiK poinformował stronę 5 p ostępowania o przysługu jącym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań. Pismem z 30 czerwca 2017 r. strona postępowania oświadczyła, iż przesłała do 17 punktów handlowych sieci ABRA, w których dokonano modernizacji kwestionowanej sofy zaktualizowaną instrukcję użytkowania, na potwierdzenie czego przedłożyła dowód nadania listami poleconymi. Ponadto, strona postępowania wsk azała, iż działania naprawcze zostały podjęte w ww. sklepach, czego dowodem są protokoły zakończenia montażu . Prezes UOKiK ustalił i stwierdził : Sofa MAGIC została wprowadzona na rynek prze z przedsiębiorcę „RAMETA” Spółdzieln ia Meblarska Zakład Pracy Chronionej z siedzibą w Raciborzu , który jest jej producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit. a ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z tym przepisem, za producenta uznaje się przedsiębiorcę prowadzącego działalność p olegającą na wytwarzaniu produktu albo każdą inną osobę, która występuje jako wytwórca, umieszczając na produkcie bądź do niego dołączając swoje nazwisko, nazwę, znak towarowy bądź inne odróżniające oznaczenie. Strona postępowania w piśmie z 16 marca 2017 r. oświadczyła, iż jest produc entem kwestionowanego mebla . Ponadto, d o produktu dołączono oznaczenie : „RAMETA ” Spółdzielnia Meblarska Zakład Pracy Chronionej . Podmiotem, na którego przepisy ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów nakładają szczeg ólne obowiązki jest przed e wszystkim producent produktu. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeńs twie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu urucho mienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, nie jest produktem bezpiecznym. 6 Podstawę do wszczęcia niniejszego postępowania stanowiły wyniki badań laboratoryjnych sofy MAGIC przeprowadzone przez Instytut Technologii Drewna w Poznaniu . W toku ww. badań stwierdzono , iż część leżyska poddana obciążeniu traci stateczność i przechyla się do pozycji pionowej. Po rozłożeniu sofy i obciążeniu p oduchy oparciowej następuje uniesienie krawędzi wewnętrznej tej poduchy do góry (tj. oparcie składa się, wracając do ustawienia pionowego), co może spowodować upadek użytkownika na podłogę, w wyniku czego może dojść do stłuczenia, złamania bądź uszkodzenia ciała lub urazu głowy. W początkowym etapie postępowania jego strona zakwestionowała ocenę bezpieczeństwa produktu przeprowadzoną przez Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej . N ie przedstawiła jednak żadnych dowodów, które św iad czyłyby o tym, że sofa MAGIC jest produktem bezpieczny m , a w dalszym toku podjęła współpracę w celu wyeliminowania zagrożeń. W związku z powyższym, Pr ezes UOKiK uznał, że kwestionowany produkt nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpie czeństwie produktów . W świetle art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagrożeń. W toku niniejszego postępowania jego s trona oświadczyła , iż od kwietnia 2015 roku wyprodukowała, a następnie wprowadziła do obrotu 310 sztuk s ofy MAGIC, sprzedając je jednemu dystrybutorowi. W trakcie postępowania jego strona podjęła działania mające na celu wyeliminowanie zag rożeń stwarzanych przez produkt będący jego przedmiotem , które polegały na montażu metalowych podpórek w 17 egzemplarzach sofy posiadanej przez dystrybutora , czego dowodem są protokoły zakończenia montażu. Jednocześnie w toku badań organoleptycznych przeprowadzonych przez Wojewódzkiego Lubelskiego Inspektora Inspekcji Handlowej potwierdzono, iż zastosowane rozwiązanie konstrukcyjne polegające na zamontowaniu składanej nóżki zapewnia wymaganą stateczność i stabilność mebla. Dokonując analizy materiału dowodowego zgr omadzone go w toku postępowania Prezes UOKiK uznał, iż przedstawione w toku postępowania dowody św iadczące o podjęciu przez stronę postępowania działań mających na celu usunięcie zagrożeń stwarzanych przez kwestionowaną sofę są wiarygodne i wystarczające do uznania , że stro n a postępowania - przedsiębiorca „RAMETA” Spółdzielnia Meblarska Zakład Pracy Chronionej z siedzibą w Raciborzu - wyeliminowała zagroże nia stwarzane przez przedmiotowy produkt . 7 W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji . Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 oraz na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Otrzymuje: z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Dep artamentu Nadzoru Rynku Anna MAzurak