DNR-58/2007

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-40…./07/JF Warszawa, dn. lipca 2007 r. DECYZJA Nr 58/2007 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w zwi ą zku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275) oraz art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 2007 r. o zmianie ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów (Dz. U. Nr 35, poz. 215), po przeprowadzeniu post ę powania administracyjnego wszcz ę tego z urz ę du w sprawie ogólnego bezpiecze ń stwa zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczonej kodem kreskowym 5907629614449, wprowadzonej na rynek przez przedsi ę biorc ę M&Z sp. z o.o. z siedzib ą w Gdyni, umarza si ę post ę powanie administracyjne. Uzasadnienie W dniu 7 stycznia 2005 r. w ramach RAPEX - europejskiego systemu szybkiej wymiany informacji o produktach niebezpiecznych – w ę gierski Generalny Inspektor Ochrony Konsumentów zg ł osi ł informacj ę dotycz ą c ą wprowadzonej na rynek w tym pa ń stwie zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, zawieraj ą cej zbyt du żą ilo ść ftalanów. Zgodnie z przyj ę t ą procedur ą wspó ł pracy pa ń stw cz ł onkowskich Unii Europejskiej w ramach RAPEX, Urz ą d Ochrony Konsumentów i Konkurencji (UOKiK) oraz G ł ówny Inspektorat Inspekcji Handlowej (GIIH) otrzymali informacj ę o produkcie, w celu ustalenia czy znajduje si ę on na rynku polskim. Pismem z dnia 9 lutego 2007 r. GIIH przekaza ł do UOKiK protokó ł wraz z aktami kontroli dotycz ą cy zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczonej kodem kreskowym 5907629614449, wprowadzonej na rynek polski przez przedsi ę biorc ę M&Z sp. z o.o. z siedzib ą w Gdyni. Zabawka do k ą pieli delfinek ma kolor niebieski i wykonana jest z mi ę kkiego PCV. W sk ł ad zabawki wchodz ą jeden du ż y i trzy ma ł e delfinki. Zabawka sprzedawana jest w opakowaniu jednostkowym wykonanym z tworzywa sztucznego. Do opakowania do łą czono nast ę puj ą ce informacje: „Wyprodukowane w Chinach dla M&Z sp. z o.o., 81-671 Gdynia, ul. Chwaszczy ń ska 190/b” oraz ostrze ż enie o tre ś ci: „Uwaga! Produkt nieodpowiedni dla dzieci poni ż ej 3 lat. Zabawka zawiera ma ł e elementy – niebezpiecze ń stwo po ł kni ę cia. 2 Opakowanie nie jest zabawk ą – chroni ć przed dzie ć mi, nie udost ę pnia ć do zabawy, zachowa ć gdy ż zawiera wa ż ne informacje.” Na etykiecie znajduje si ę znak graficzny ostrzegawczy dotycz ą cy wieku dziecka, dla którego zabawka nie jest przeznaczona (0-3), logo – M&Z, znak CE oraz kod kreskowy: 5907629614449. Ponadto na opakowaniu znajduje si ę nadruk zawieraj ą cy m.in. informacj ę w j ę z. angielskim „w wieku powy ż ej 3 miesi ę cy” („ for ages above 3 months ”). W trakcie kontroli w sklepie z zabawkami MARCIN, znajduj ą cym si ę przy ulicy Marynarki Polskiej 65, inspektorzy reprezentuj ą cy Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Gda ń sku, Delegatura w S ł upsku, pobrali do bada ń laboratoryjnych próbk ę produktu. Badania przeprowadzone przez Specjalistyczne Laboratorium Produktów W ł ókienniczych i Analizy Instrumentalnej G ł ównego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Ł odzi wykaza ł y, ż e zawarto ść ftalanu di-izononylu (DINP) w zabawce wynosi 22,556 %, Produkt ten nie spe ł nia ł wi ę c wymaga ń okre ś lonych w rozporz ą dzeniu Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. w sprawie wprowadzenia ś rodków przewidzianych przepisami o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów w odniesieniu do produktów zawieraj ą cych ftalany, które stwarzaj ą powa ż ne zagro ż enie (Dz. U. z 2004 r. Nr 73, poz. 656), zwanym dalej „rozporz ą dzeniem Rady Ministrów”. Zgodnie z § 2 tego rozporz ą dzenia, zakazane by ł o wprowadzanie na rynek zabawek i artyku ł ów piel ę gnacyjnych przeznaczonych do opieki nad dzie ć mi, które zawieraj ą wi ę cej ni ż 0,1% ftalanów di-izononylu (DINP), di (2-etyloheksylu) (DEHP), dibutylu (DBP), di-izodecylu (DIDP), di-n-oktylu (DNOP), butylobenzylu (BBP), je ż eli wyroby te w normalnych lub daj ą cych si ę przewidzie ć warunkach mog ą by ć wk ł adane do ust przez dzieci w wieku poni ż ej 3 lat. Zawarto ść szkodliwej substancji w produkcie b ę d ą cym przedmiotem post ę powania przekracza ł a wi ę c ponad 200 razy limit dopuszczalny przez wskazane rozporz ą dzenie. Z bada ń naukowych wynika, ż e przekroczenie dopuszczalnej zawarto ś ci ftalanów w zabawkach mo ż e mie ć negatywny wp ł yw na zdrowie dzieci, w szczególno ś ci na w ą trob ę , nerki i j ą dra. W trakcie kontroli, przedsi ę biorca dostarczy ł Pomorskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Inspekcji Handlowej w Gda ń sku, Delegatura w S ł upsku kopi ę wyników bada ń wykonanego z winylu delfina KN 2304, z dnia 23 lipca 2002 r., przeprowadzonych na zgodno ść z normami EN 71-1 Bezpiecze ń stwo zabawek -- Cz ęść 1: W ł a ś ciwo ś ci mechaniczne i fizyczne oraz EN 71-2 Bezpiecze ń stwo zabawek - Cz ęść 2 - Palno ść , przez laboratorium TÜV Rheinland Product Safety GmbH z siedzib ą w Kolonii w Niemczech. W pi ś mie z dnia 14 listopada 2006 r. skierowanym do Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Gda ń sku, Delegatura w S ł upsku, przedsi ę biorca 3 o ś wiadczy ł , ż e z opakowania do łą czonego do produktu usun ął ostrze ż enie: „Zabawka zawiera ma ł e elementy - niebezpiecze ń stwo po ł kni ę cia” (w nast ę pstwie przekazanej przez Inspekcj ę Handlow ą uwagi, ż e produkt nie zawiera takich cz ęś ci) oraz zmieni ł informacj ę dotycz ą c ą kategorii wiekowej na: „Zabawka przeznaczona dla dzieci w wieku powy ż ej 18 miesi ę cy” oraz „18m”. Przedsi ę biorca poinformowa ł , ż e b łę dne etykiety zostan ą wymienione. Maj ą c na uwadze, ż e badania wykonane przez laboratorium TÜV Rheinland Product Safety GmbH nie obejmowa ł y sprawdzenia zawarto ś ci ftalanów, Prezes UOKiK uzna ł za zasadne wszcz ę cie post ę powania w sprawie zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczonej kodem kreskowym 5907629614449 na podstawie ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275), zwanej dalej „ustaw ą ogólnym bezpiecze ń stwie produktów”. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu post ę powania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z pó ź n. zm.), pismem z dnia 2 marca 2007 r. Prezes UOKiK powiadomi ł M&Z sp. z o.o. z siedzib ą w Gdyni (stron ę post ę powania) o wszcz ę ciu post ę powania administracyjnego w sprawie tego produktu. Jednocze ś nie, w drodze postanowienia z dnia 2 marca 2007 r., wydanego na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, Prezes UOKiK wyznaczy ł stronie post ę powania termin 21 dni od dnia otrzymania postanowienia na wyeliminowanie zagro ż e ń stwarzanych przez produkt b ę d ą cy przedmiotem post ę powania. Prezes UOKiK poinformowa ł stron ę post ę powania, ż e w celu wyeliminowania zagro ż e ń stwarzanych przez zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczonych kodem kreskowym 5907629614449, które zosta ł y ju ż wprowadzone na rynek niezb ę dne jest ich natychmiastowe odebranie od dystrybutorów oraz ostrze ż enie konsumentów o zagro ż eniu stwarzanym przez te produkty. Odpowiadaj ą c, w pi ś mie z dnia 19 marca 2007 r. strona post ę powania poprosi ł a o przed ł u ż enie terminu na wyeliminowanie zagro ż e ń stwarzanych przez zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczone kodem kreskowym 5907629614449, z uwagi na to, ż e odebranie zabawki od wszystkich dystrybutorów wymaga d ł u ż szego czasu. Prezes UOKiK przychyli ł si ę do tej pro ś by. Przy pi ś mie z dnia 26 kwietnia 2007 r. przedsi ę biorca M&Z sp. z o.o. przekaza ł kopi ę pisma, w którym poinformowa ł dystrybutorów o zagro ż eniach stwarzanych przez zabawk ę b ę d ą c ą przedmiotem post ę powania i wyst ą pi ł do nich z pro ś b ą o zwrócenie tych egzemplarzy zabawek, które posiadaj ą w swojej ofercie handlowej. Strona post ę powania przes ł a ł a równie ż tre ść og ł oszenia, które zosta ł o zamieszczone w trzech kolejnych wydaniach Gazety Wyborczej zawieraj ą cego opis zagro ż e ń powodowanych przez produkt oraz wskazanie przedzia ł u czasowego, w którym produkt by ł sprzedawany (od lipca 2006 r. do marca 2007 r.) wraz z kopi ą faktury zap ł aty za og ł oszenie. Ponadto strona post ę powania przekaza ł a kopi ę 4 faktury nr 0738 z dnia 13 czerwca 2006 r. po ś wiadczaj ą c ą zakup od przedsi ę biorstwa Grand (Universal) Sourcing Ltd partii licz ą cej 720 sztuk delfinków oznaczonych kodem kreskowym 5907629614449. Jednocze ś nie przedsi ę biorca przekaza ł kopi ę faktury koryguj ą cej po ś wiadczaj ą cej odkupienie od dystrybutorów 1 egzemplarza delfinka b ę d ą cego przedmiotem post ę powania oraz kopie 23 o ś wiadcze ń odbiorców, z których wynika, ż e nie posiadaj ą oni w sprzeda ż y tych produktów. Maj ą c na uwadze du żą liczb ę produktów zakupionych od chi ń skiego przedsi ę biorcy, w pi ś mie z dnia 18 maja 2007 r., Prezes UOKiK zwróci ł si ę do strony post ę powania o przekazanie faktur koryguj ą cych lub o ś wiadcze ń od wszystkich dystrybutorów, którym wcze ś niej sprzedali zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczonych kodem kreskowym 5907629614449 oraz protoko ł u zniszczenia tych produktów, które zosta ł y odebrane od dystrybutorów. Odpowiadaj ą c, przy pi ś mie z dnia 17 maja 2007 r., przedsi ę biorca M&Z sp. z o.o. przekaza ł 31 dalszych o ś wiadcze ń dystrybutorów powiadamiaj ą cych, ż e nie posiadaj ą oni w sprzeda ż y produktów b ę d ą cych przedmiotem post ę powania, 2 faktury koryguj ą ce po ś wiadczaj ą ce odebranie 3 dalszych egzemplarzy delfinków oraz zestawienie wszystkich odbiorców, którym sprzeda ł delfinki z wyszczególnieniem liczby produktów sprzedanych poszczególnym dystrybutorom. Przedsi ę biorca przes ł a ł równie ż protokó ł z dnia 8 lutego 2007 r. potwierdzaj ą cy zniszczenie 282 zabawek do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczonych kodem kreskowym 5907629614449 oraz protokó ł z dnia 30 kwietnia 2007 r. potwierdzaj ą cy zniszczenie 2 egzemplarzy tych produktów. W dniu 22 czerwca 2007 r. strona post ę powania przekaza ł a kopi ę protoko ł u z dnia 22 czerwca 2007 r. po ś wiadczaj ą cego zniszczenie 2 produktów b ę d ą cych przedmiotem post ę powania. W pi ś mie z dnia 6 czerwca 2007 r. Prezes UOKiK poinformowa ł stron ę post ę powania o przys ł uguj ą cym jej prawie do zapoznania si ę z aktami i prawie do wypowiedzenia si ę co do zebranych dowodów i materia ł ów. Strona nie skorzysta ł a z przys ł uguj ą cych jej praw. Prezes UOKiK ustali ł i stwierdzi ł . Jak wynika z kopii faktury kupna przez stron ę post ę powania od przedsi ę biorcy chi ń skiego zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczonej kodem kreskowym 5907629614449 oraz kopii faktur sprzeda ż y tego produktu dystrybutorom, zabawka zosta ł a wprowadzona na rynek polski przed dniem 16 stycznia 2007 r. W tym czasie ograniczenia w zakresie zawarto ś ci ftalanów okre ś la ł o rozporz ą dzenie Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. w sprawie wprowadzenia ś rodków przewidzianych przepisami o ogólnym 5 bezpiecze ń stwie produktów w odniesieniu do produktów zawieraj ą cych ftalany, które stwarzaj ą powa ż ne zagro ż enie (Dz. U. z 2004 r. Nr 73, poz. 656). Z dniem 16 stycznia 2007 r. zosta ł o ono zast ą pione przez rozporz ą dzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 5 lipca 2004 r. w sprawie ogranicze ń , zakazów lub warunków produkcji, obrotu lub stosowania substancji niebezpiecznych oraz zawieraj ą cych je produktów (Dz. U. 2004 r. Nr 168, poz. 1762 z pó źń . zm.). Z uwagi na dat ę wprowadzenia przez M&Z sp. z o.o. na rynek polski zabawek do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczonych kodem kreskowym 5907629614449, Prezes UOKiK podj ął dzia ł ania, bior ą c pod uwag ę stan prawny przed dniem 16 stycznia 2007 r. Prezes UOKiK, maj ą c na uwadze wyniki bada ń Specjalistycznego Laboratorium Produktów W ł ókienniczych i Analizy Instrumentalnej G ł ównego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Ł odzi stwierdzi ł , ż e zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczone kodem kreskowym 5907629614449, nie s ą bezpieczne. W opinii Prezesa UOKiK, obydwa zaproponowane przez przedsi ę biorc ę ostrze ż enia dotycz ą ce wieku dziecka, dla którego zabawka nie jest przeznaczona - poni ż ej 3 lat jak i poni ż ej 18 miesi ę cy - s ą nieodpowiednie, gdy ż nie eliminuj ą zagro ż e ń stwarzanych przez ten produkt. Rodzice kupuj ą cy tak ą zabawk ę nie s ą ś wiadomi ani wysokiego poziomu ftalanów w produkcie ani zagro ż e ń , jakie mo ż e spowodowa ć . Zmiana informacji na opakowaniu polegaj ą ca na obni ż eniu z 3 lat do 18 miesi ę cy wieku dzieci, dla których zabawka ta jest odpowiednia, jest nieuzasadniona, gdy ż zbyt du ż a zawarto ść ftalanów w zabawce stwarza niebezpiecze ń stwo dla zdrowia tak ż e tych dzieci, które maj ą powy ż ej 18 miesi ę cy. Zgodnie bowiem z §1 ust. 1 rozporz ą dzenia Rady Ministrów, obowi ą zek przestrzegania limitu dotycz ą cego zawarto ś ci ftalanów mia ł zastosowanie do wszystkich produktów, które w normalnych lub daj ą cych si ę przewidzie ć warunkach mog ą by ć wk ł adane do ust przez dzieci poni ż ej 3 lat. W zwi ą zku z tym, Prezes UOKiK uzna ł , i ż niezb ę dne jest podj ę cie przez przedsi ę biorc ę M&Z sp. z o.o. z siedzib ą w Gdyni dzia ł a ń w celu wyeliminowania zagro ż e ń stwarzanych przez zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczonych kodem kreskowym 5907629614449, które zosta ł y wprowadzone na rynek przed dniem 16 stycznia 2007 r. Przedsi ę biorca M&Z sp. z o.o. jest producentem w rozumieniu w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit. b) ustawy z o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów i w zakresie prowadzonej dzia ł alno ś ci ponosi odpowiedzialno ść za bezpiecze ń stwo produktów wprowadzonych na rynek na zasadach okre ś lonych w tej ustawie. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 2007 r. o zmianie ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów (Dz. U. Nr 35, poz. 215) do wszcz ę tych i niezako ń czonych przed dniem wej ś cia w ż ycie tej ustawy post ę powa ń administracyjnych w sprawie ogólnego 6 bezpiecze ń stwa produktu, stosuje si ę przepisy dotychczasowe, tj. ustaw ę o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów w brzmieniu przed wej ś ciem w ż ycie zmian. Stosownie do art. 10 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, producent jest zobowi ą zany wprowadza ć na rynek wy łą cznie produkty bezpieczne. Art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów przewiduje, ż e produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwyk ł ych lub innych, daj ą cych si ę w sposób uzasadniony przewidzie ć warunkach jego u ż ywania, z uwzgl ę dnieniem czasu korzystania z produktu, a tak ż e, w zale ż no ś ci od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza ż adnego zagro ż enia dla konsumentów lub stwarza znikome zagro ż enie, daj ą ce si ę pogodzi ć z jego zwyk ł ym u ż ywaniem i uwzgl ę dniaj ą ce wysoki poziom wymaga ń dotycz ą cych ochrony zdrowia i ż ycia ludzkiego. Maj ą c na uwadze art. 5 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, produkt, który nie spe ł nia wymaga ń okre ś lonych w art. 4 tej ustawy, nie jest produktem bezpiecznym. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzj ę o umorzeniu post ę powania je ś li: - producent lub dystrybutor usun ął przyczyny zagro ż e ń , - w sposób niebudz ą cy w ą tpliwo ś ci ustalono, ż e na rynku nie znajduj ą si ę produkty b ę d ą ce przedmiotem post ę powania, - w sposób niebudz ą cy w ą tpliwo ś ci ustalono, ż e na rynek nie b ę d ą wprowadzane produkty b ę d ą ce przedmiotem post ę powania. W toku post ę powania prowadzonego przez Prezesa UOKiK M&Z sp. z o.o., przedstawi ł dowody potwierdzaj ą ce podj ę cie dzia ł a ń wskazanych przez Prezesa UOKiK w postanowieniu z dnia 2 marca 2007 r., tj. wycofa ł , a nast ę pnie zniszczy ł zabawki b ę d ą ce przedmiotem post ę powania z rynku oraz ostrzeg ł konsumentów o zagro ż eniach stwarzanych przez ten produkt. O ś wiadczenia dystrybutorów produktu b ę d ą cego przedmiotem post ę powania potwierdzi ł y, i ż zabawka ta nie znajduje si ę ju ż na rynku. Prezes UOKiK uzna ł wi ę c, i ż strona post ę powania wyeliminowa ł a zagro ż enia stwarzane przez zabawki do k ą pieli delfinek w kolorze niebieskim, oznaczone kodem kreskowym 5907629614449. W zwi ą zku z powy ż szym, Prezes UOKiK orzek ł jak w sentencji. 7 Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 Kodeksu post ę powania administracyjnego od niniejszej decyzji stronie nie s ł u ż y odwo ł anie, jednak ż e strona niezadowolona z niniejszej decyzji mo ż e, w terminie 14 dni od dnia jej dor ę czenia, zwróci ć si ę do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Otrzymuje: M&Z sp. z o.o. Chwaszczy ń ska 133a 81-571 Gdynia