DNR-97/2015

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW DNR - 70 - 43(29)/15/IK Warszawa, dnia 16 października 2015 r. DECYZJA nr DNR-1/97/2015 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa próbnika napięcia MN -17-019, wprowadzonego na rynek polski przez przedsiębiorcę „RAWLPLUG” s półka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że przedsiębiorca usunął przyczyny zagrożeń stwarzanych przez ten produkt i umarza postępowanie administracyjne . Uzasadnienie Pismem z 12 marca 2015 r. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej „Pre zes UOKiK” lub „organ nadzoru”) protokół wraz z aktami kontroli dotyczącymi próbnika napięcia MN -17- 019 (dalej próbnik), wprowadzonego na rynek polski przez przedsiębiorcę „RAWLPLUG” s półka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu (poprzednio „KOELNER” spółka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu). W trakcie kontroli przeprowadzonej w hurtowni w Szczecinie przy ul. Maciejowickiej 36 E, należącej do przedsiębiorcy P.P.H.U. BEKAZET Bąk Keller spółka jawna z siedzibą w Szczecinie, inspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlo wej poddali próbnik ocenie bezp ieczeństwa w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o og ólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322), 2 zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów” , posiłkując się wymagani ami normy PN-E-08509:1988 „Elektroenergetyczny sprzęt ochronny. Jednobie gunowe wskaźniki napięcia prądu przemiennego do 250 V” , zwanej dalej „normą”. Próbnik ma długość 190 mm i składa się z uchwytu (rękojeści) z przezroczystego tworzywa sztucznego, na którym trwale naniesiono oznaczenie zakresu napięcia „100 - 250V~” , znak bezpieczeństwa „B” oraz informacje „MODECO, N -17- 019, TUV, GS, CE” . Produkt posiada ogranicznik uchwytu trwale osadzony w rękojeści metalowego pręta, ukształtowanego na końcu w formie wkrętaka powleczonego izolacją, stanowiącego kołek stykowy próbnika. Kołek stykowy został zamocowany do wskaźnika w sposób uniemożliwiający jego przesuwanie lub obracanie. Część stykowa, która została pozbawiona izolacji, ma długość 14 mm. W górnej części rękojeści próbnika znajduje się metalowa okrągła płytka stanowiąca elektrodę dotykową. Po włożeniu produktu do gniazda sieciowego wewnątrz jego rękojeści pojawia się sygnał świetlny. Do próbnika dołączono tekturową etykietę, na której umieszczono m.in. informacje: nazwę produktu „Próbnik napięcia”, dane polskiego przedsiębiorcy „Wyprodukowano w P.R.C. dla KOELNER S.A., ul. Kwidzyńska 6, 51- 416 Wrocław, www .modeno.pl” , indeks: N-17- 019, zakres napięcia „100 - 250 V” oraz kod EAN – 5906757120419. W wyniku przeprowadzonych badań organoleptycznych inspektorzy Inspekcji Handlowej stwierdzili, że produkt może stwarzać zagrożenie dla użytkowników, ze względu na nieprawidłowości w zakresie rozwiązań konstrukcyjnych - wysokość ogranicznika uchwyt u próbnika, mierzona od płaszczyzny jego rękojeści wyniosła 1,7 mm, co jest niezgodne z pkt. 2.3 normy, zgodnie z którym wysokość ogranicznika uchwytu powinna wynosić 3 mm. Ponadto, nieizolowana średnica koła stykowego wyniosła 3,4 mm, natomiast w świetle pkt. 2.3 normy powinna wynosić 2 -3 mm. W związku z powyższym, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o og ólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 , z późn. zm.), pismem z 1 kwietnia 2015 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę „RAWLPLUG” s półka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa próbnika. W tym samym piśmie Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania do zajęcia stanowiska w kwestii różnic ilościowych produktów wynikających z przekazanych w toku kontroli Inspekcji Handlowej dokumentó w, tj. f aktury potwierdzającej zakup 6 000 sztuk próbników oraz wyciągu z poświadczonego zgłoszenia celnego potwierdzającego 3 zgłoszenie jedynie 3 600 sztuk tego produktu oraz ewentualnego przekazania brakujących dowodó w. Organ nadzoru zobowiązał stroną postępowania do określenia, czy prowadziła sprzedaż detaliczną produktów oraz przekazania informacji na temat liczby próbników wprowadzonych na rynek i posiadanych na stanie magazynowym , w tym przedłożenia listy dystrybutoró w ze wskaz aniem ilości produktów dostarczonych każdemu z nich oraz ewentualnych skarg lub reklamacji dotyczących tych produktów. Prezes UOKiK zwrócił się również o przekazanie ewentualnych dowodów potwierdzających wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez próbnik. Pismem z 20 kwietnia 2015 r. strona postępowania przekazała faktury zakupu oraz dokument SAD potwierdzające nabycie 15 600 sztuk próbników od chińskiego przedsiębiorcy. Ponadto, w piśmie tym strona postępowania wskazała, iż zaprzestała sprzedaży i zakupu tego produktu, nie posiada go na stanie magazynowym oraz nie wpłynęły do niej jakiekolwiek skargi i reklamacje konsumenckie dotyczące przedmiotowego próbnika. Jednocześnie strona postępowania poinformowała o podjętych działaniach mających na celu wycofanie p róbników z rynku i zwróciła się o przedłużenie terminu na przedstawienie potwierdzających to dowodó w. Pismem z 29 kwietnia 2015 r. Prezes UOKiK przychylił się do prośby strony postępowania w przedmiocie wydłużenia terminu na przekazanie dowodów działań podjętych wobec próbników wprowadzonych na rynek. Ponadto, organ nadzoru zwrócił się z prośbą o przedstawienie listy dystrybutorów próbników ze wskazaniem ilości poszczególnych produktów dostarczonych każdemu z nich, z uwzględnieniem ceny jednostkowej sprzedaży. Pismem z 14 maja 2015r. strona postępowania przekazała zestawienie dystrybutoró w wraz z ilością sprzedanych im próbnikó w w latach 2014- 2015. Jednocześnie strona postępowania wskazała, że poinformowała odbiorców o zagrożeniach stwarzanych przez kwestionowane produkty i o konieczności dokonania ich zwrotu, na dowód czego przekazała wzór oświadczeń skierowanych do kontrahentó w. Pismem z 22 czerwca 2015 r. Prezes UOKiK z wrócił się do strony postępowania z prośbą o przekazanie pozostałych dowodów potwierdzających wycofanie próbnikó w z rynku oraz ich zniszczenie. Pismem z 10 lipca 2015 r. strona postępowania przekazała książkę nadawczą z listą dystrybutorów, do których zostały wysłane informacje o zagrożeniu stwarzanym przez próbnik oraz potwierdzenia odbioru tych pism. Pismem z 16 lipca 2015 r. Prezes UOKiK, na podstawie art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, wezwał stronę postępowania do usunięcia brakó w 4 formalnych pisma z dnia 10 lipca 2015 r. poprzez przedstawienie ww. pisma zgodnie z reprezentacją strony postępowania, określoną w Krajowym Rejestrze Sądowym, gdyż podanie wniesione pisemnie powinno być podpisane przez wnoszące go. Ponadto, organ nadzoru zwrócił się o przekazanie dowodów podjęcia działań wobec próbnikó w zakupionych przez dystrybutorów, tj. faktur korygujących bądź oświadczeń kontrahentó w o nieposiadaniu próbników na stanie magazynowym oraz w przypadku zwrotu tych produktów, dokumentów potwierdzających ich zwrot do dostawcy albo ich zniszczenie. Przy piśmie z 21 lipca 2015 r. strona postępowania przekazała pismo uzupełnione o podpis osoby upoważnionej oraz przedłożyła oświadczenia pięciu kontrahentó w o nieposiadaniu przedmiotowych produktó w na stanie magazynowym. Pismami z 31 lipca 2015 r. Prezes UOKiK zwrócił się do pięciu z trzydziestu czterech dystrybutorów, którzy w latach 2014 - 2015 zakupili próbnik, a którzy nie odpowiedzieli na skierowane do nich przez stronę postępowania pisma, aby ww. oświadczenia przekazali organowi nadzoru, a w przypadku posiadania kwestionowanych próbnikó w, przekazali dowody potwierdzające ich zwrot dostawcy, tj. do strony postępowania. W odpowiedzi na powyższe trzech dystrybutorów przesłało oświadczenia o nieposiadaniu w sprzedaży przedmiotowych próbników. Natomiast dwóch kontrahentów poinformowało organ nadzoru o zwrocie kwestionowanych produktów do do stawcy. Odnosząc się do powyższego, pismem z 17 sierpnia 2015 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, że nie przekazała dowodów wskazujących na odebranie próbników od przedsiębiorcy „Koelner Centrum” spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Pabianicach, a także faktur korygujących potwierdzających ich zwrot do dostawcy lub protokołu likwidacji wraz z dokumentacją fotograficzną. Pismem z 12 sierpnia 2015r. strona postępowania przekazała zestawienie zwrotów próbników od kontrahentów. Następnie przy piśmie z 26 sierpnia 2015 r. strona postępowania przesłała faktury korygujące potwierdzające odebranie 564 sztuk kwestionowanych produktów od siedmiu dystrybutorów oraz zadeklarowała, iż sprzeda je poza obszar Unii Europejskiej, niezwłocznie dostarczając stosowne dokumenty po dokonaniu transakcji. Pismem z 7 września 2015r. Prezes UOKiK przychylił się do propozycji strony postępowania w zakresie sprzedaży próbnikó w poza obszar Unii Europejskiej. Zastrzegając , iż nie zna regulacji dotyczących tych produktów w innych państwach, w związku z tym ryzy ko sprzedaży spoczywa na przedsiębiorcy . Ponadto, Prezes UOKiK zwrócił się o przekazanie dowodów podjęcia działań wobec próbnikó w za kupionych przez pozostałych dystrybutorów bądź oświadczeń o ich nieposiadaniu. W tym samym piśmie organ nadzoru 5 poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzen ia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Pismem z 30 września 2015 r. strona postępowania przedstawiła fakturę oraz dokument odprawy celnej potwierdzające sprzedaż 564 próbnikó w rosyjskiemu przedsiębiorcy. Jednocześnie wskazała, iż ponownie poinformowała pozostałych dystrybutorów o zagrożeniach stwarzanych przez kwestionowane próbniki i możliwości ich zwrotu. Ponadto, strona postępowania przedłożyła oświadczenia o nieposiadaniu próbnikó w od siedmiu dystrybu toró w. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca „RAWLPLUG” spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą we Wrocławiu wprowadził próbniki na rynek polski i jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit. b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z tym przepisem, producentem jest przedstawiciel wytwórcy, a jeżeli wytwórca nie wyznaczył przedstawiciela – importer produktu, w przypadkach gdy wytwórca nie prowadzi działalności w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. W aktach sprawy znajdują się trzy faktury potwierdzające zakup przez stronę postępowania 15 600 próbników od chińskiego przedsiębiorcy w 2014 roku. Ponadto, na etykiecie dołączonej do próbnika widnieje informacja, że „Wyprodukowano w P.R.C. dla KOELNER S.A., ul. Kwidzyńska 6, 51 -416 Wrocław, www .modeno.pl” , indeks: N-17- 019, zakres napięcia „100 - 250 V” oraz kod EAN – 5906757120419. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Oceniając bezpieczeństwo produktu, zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, 6 uwzględnia się również wygląd produktu, jego oznakowanie, ostrzeżenia i instrukcje dotyczące jego użytkowania oraz wszelkie inne udostępniane konsumentowi wskazówki lub informacje dotyczące produktu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, nie jest produktem bezpiecz nym. W myśl art. 6 ust. 3 pkt 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, bezpieczeństwo produktu ocenia się z uwzględnieniem spełniania przez produkt wymagań wynikających z dobrowolnych norm krajowych państw członkowskich Unii Europejskiej będących transpozycją norm europejskich innych niż normy uznane przez Komisję Europejską za zgodne z przepisami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktów. Z uwagi na fakt, że norma PN -E- 08509:1988 „ Elektroenergetyczny sprzęt ochronny. Jednobiegunowe wskaźniki napięcia prądu przemiennego do 250 V ” jest wyżej opisanym rodzajem normy, Prezes UOKiK dokonał oceny bezpieczeństwa próbnika z uwzględnieniem określonych w niej wymagań. W wyniku przeprowadzonych badań organoleptycznych inspektorzy Inspekcji Handlowej stwierdzili, że produkt może stwarzać zagrożenie dla użytkownikó w z uwagi na zbyt małą wysokość ogranicznika uchwytu próbnika. Niedostateczna jego wysokość może być przyczyną ześlizgnięcia się palców dłoni z próbnika w czasie czynności sprawdzan ia napięcia i zetknięcia ich z częściami będącymi pod napięciem, co w efekcie może doprowadzić do porażenia prądem elektrycznym. Wskazano również, iż zbyt duża średnica koła stykowego może utrudniać szybkie jego wyjęcie np. z gniazdka sieciowego, co stwarz a zagrożenie porażenia prądem. W toku postępowania strona nie kwestionowała wyników badań organoleptycznych , nie przedstawiła też żadnych dowodów, które świadczyłyby o tym, że próbnik jest bezpieczny. W związku z tym, Prezes UOKiK uznał, że próbnik nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przy czyny zagrożeń. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że przedsiębiorca „RAWLPLUG” s półka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu zakupił 15 600 sztuk próbnika od chińskiego przedsiębiorcy i wprowadzał go na rynek w latach 2014 - 2015. Strona postępowania sprzedała próbniki 34 dystrybutorom (29 przedsiębiorcom polskim oraz 5 przedsiębiorcom zagranicznym). W toku postępowania jego strona przekazała dowody świadczące o tym, że 7 wszyscy dystrybutorzy zostali poinformowani o wadach produktu i możliwości jego zw rotu. Ponadto, strona postępowania przekazała faktury korygujące VAT potwierdzające odebranie od siedmiu kontrahentów 564 sztuk próbnika oraz oświadczenia od 15 odbiorcó w o jego nieposiadaniu na stanie magazynowym. Następnie kwestionowane produkty sprzedała przedsiębiorcy rosyjskiemu, na dowód czego przedłożyła fakturę oraz dokument odprawy celnej. Dokonując analizy materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego, Prezes UOKiK uznał, iż przedstawione dowody świadczące o podjęciu przez stronę postępowania działań mających na celu usunięcie zagrożeń stwarzanych przez próbnik są wiarygodne i wystarczające do uznania, że przedsiębiorca „RAWLPLUG” s półka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu wyeliminował zagrożenia stwarzane przez w w. produkt. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w związku z art. 29 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o och ronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2015 r. poz. 184) oraz na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże s trona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak Otrzymuje: Rawlplug s.a. ul. Kwidzyńska 6 51- 146 Wrocław