RGD-20/2000

1 U RZĄD O CHRONY K ONKURENCJI I K ONSUMENTÓW D ELEGATURA W G DAŃSKU 80-824 G DAŃSK , UL . P ODWALE P RZEDMIEJSKIE 30 T EL . (0-58) 346-29-32, T EL /F AX (0-58) 346-29-33, T EL . C ENTRALA (0-58) 301-50-21 E- MAIL : GDANSK @ UOKIK . GOV . PL Gdańsk, 14 lipca 2000r. RGD.532-3/00/CF DECYZJA N R RGD.20/2000 Na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., w związku z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (tekst jednolity: Dz.U. z 1999r. Nr 52, poz. 547; zm. Dz.U. z 2000r. Nr 31, poz. 381) umarza się postępowanie administracyjne wszczęte z wniosku Polskiego Związku Spedytorów Między- narodowych w Gdyni przeciwko Oddziałowi Regionalnemu Maersk Polska Sp. z o.o. w Gdy- ni pod zarzutem stosowania praktyki monopolistycznej polegającej na zawarciu porozumienia w przedmiocie ustalenia i wprowadzenia z dniem 1 lipca 1999r. opłaty dokumentacyjnej po- bieranej od kontrahentów za sporządzenie deklaracji skróconej i jej wymianę na konosament oryginalny, w jednakowej wysokości 35 zł za konosament. UZASADNIENIE Do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęło wystąpienie Polskie- go Związku Spedytorów Międzynarodowych w Gdyni (zwanego dalej Związkiem), w którym zarzuca on wskazanym agentom/maklerom okrętowym i przedstawicielom reprezentującym zagranicznych armatorów liniowych, stosowanie praktyki monopolistycznej polegającej na wprowadzeniu w jednym dniu i w jednej wysokości dodatkowej opłaty pobieranej za wydanie deklaracji skróconej w zamian za konosament oryginalny. Praktyka ta skierowana jest prze- ciwko polskim importerom sprowadzającym do kraju towary drogą morską w oparciu o u- mowę bukingową na podstawie konosamentu. W ocenie Związku, opłata ta, tzw. opłata dokumentacyjna, została wprowadzona przez agentów/maklerów samowolnie i w sprzeczności z art. 141 § 2 Kodeksu morskiego, który stanowi, iŜ za ładunek przewoŜony na podstawie konosamentu, odbiorca zobowiązany jest do zapłacenia tylko naleŜności wynikających z konosamentu lub umowy przewozu. Pod- 2 noszony przez agentów armatorów/maklerów argument, iŜ przygotowanie – zgodnie z wymo- gami nowego Kodeksu celnego - deklaracji skróconej, wymienianej następnie na konosament oryginalny, jest pracochłonne i wymaga dodatkowych nakładów, które ponosi agent, nie uza- sadnia – według wnioskodawcy – jej wprowadzenia, bowiem za wykonanie czynności leŜą- cych po stronie armatora agent winien się rozliczać z nim w ramach prowizji. Wykorzystując zmowę, agenci narzucają importerom, często rozdrobnionym i nie znającym obowiązków agentów, konieczność uiszczenia opłaty, groŜąc wstrzymaniem ładunku w przypadku jej nie uregulowania. Tendencja do wprowadzania wspomnianej opłaty, pomimo protestu Związku i odbiorców towarów, wystąpiła w latach ubiegłych, zaś w styczniu 1999r. doszło pomiędzy agentami linii Ŝeglugowych i maklerami okrętowymi do zawarcia formalnego porozumienia mającego znamiona praktyki monopolistycznej. Pismem z dnia 22 stycznia 1999r. Polski Związek Maklerów Okrętowych w Gdy- ni wystąpił do Związku o uznanie tzw. opłaty manipulacyjnej za sporządzenie i wydanie de- klaracji skróconej, polecając jednocześnie swoim członkom jej bezwzględne egzekwowanie. Następnie jedna ze skarŜonych firm, pismem z dnia 1 lipca 1999r. poinformowała Związek i firmy w nim zrzeszone, iŜ ostatecznie z tym dniem od wszystkich odbiorców ładunków w imporcie pobierana będzie zryczałtowana opłata dokumentacyjna w wysokości 35zł, przezna- czona na pokrycie wszelkich kosztów związanych z przygotowaniem deklaracji skróconej i jej wymianą na konosament oryginalny. Mając powyŜsze na uwadze, po spełnieniu wymogów formalnych przez Związek, organ antymonopolowy wszczął w dniu 21 września 1999r., prowadzone pod Nr RGD.532- 1/99/00/CF postępowanie administracyjne z wniosku Polskiego Związku Spedytorów Mię- dzynarodowych w Gdyni przeciwko Maersk Poland Ltd. w Gdyni i dziewięciu innym wska- zanym przez wnioskodawcę firmom pod zarzutem stosowania praktyk monopolistycznych polegających na zawarciu porozumienia, którego przedmiotem było ustalenie na tym samym poziomie i wprowadzenie tego samego dnia tzw. opłaty dokumentacyjnej za wymianę kono- samentu oryginalnego na deklarację skróconą, co moŜe stanowić naruszenie art. 4 ust. 1 usta- wy o przeciwdziałaniu […]. 3 Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2000r. postępowanie administracyjne przeciw- ko Biuru Regionalnemu Maersk Polska Sp. z o.o. w Gdyni zostało wyłączone do odrębnego postępowania. W dniu 31 maja 2000r. organ antymonopolowy powziął wiadomość, iŜ Oddział Regionalny Maersk Poland Sp. z o.o. w Gdyni, wobec którego wszczęte zostało postępowanie antymonopolowe i z którym – początkowo jako z Maersk Poland Ltd. w Gdyni, a następnie jako z Oddziałem Regionalnym tej Spółki – prowadzona była korespondencja w sprawie, nie posiada osobowości prawnej. Stroną w postępowaniu sądowym moŜe być Biuro Główne Ma- ersk Polska Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie. W świetle powyŜszych ustaleń, wobec faktu, iŜ Biuro Regionalne Maersk Poland Sp. z o.o. w Gdyni nie posiada legitymacji biernej do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym – w rozumieniu art. 29 K.p.a. – orzeczono, jak w sentencji. Biorąc pod uwagę zgromadzony materiał dowodowy, organ antymonopolowy rozwaŜy ewentualną moŜliwość wszczęcia postępowania administracyjnego przeciwko Biuru Głównemu Maersk Polska Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie pod zarzutem naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy antymonopolowej. POUCZENIE: Od niniejszej decyzji przysługuje stronom odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Antymonopolowego w terminie 14 dni od daty jej dorę- czenia, za pośrednictwem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatury w Gdań- sku. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Roman Jarząbek Dyrektor Delegatury UOKIK w Gdańsku