RKT-33/2001

1 PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW W KATOWICACH ____________________________________________________________________________ 40-024 Katowice, ul. Powstańców 41a Tel./Fax (0-32) 256-46-96, Tel/Fax (0-32) 255-26-47, Tel. /Fax (0-32) 255-44-04 E-mail: katowice@uokik.gov.pl Katowice, dn.31.10.2001r. RKT-565-s-01/01/MK DECYZJA nr RKT-33/2001 I. Na podstawie art. 78 ust. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 122, poz. 1319) po rozpatrzeniu odwołania „Castorama Polska „ Sp. z o.o. w Warszawie od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 12 września 2001r, nr RKT-31/2001, wydanej w sprawie postępowania antymonopolowego wszczętego na wniosek „Castorama Polska „ Sp. z o.o. w Warszawie przeciwko Gminie Katowice w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uchyla się w całości zaskarŜoną decyzję. II. Na podstawie art.104 k.p.a oraz art.11 ust.1 w związku z art.8 ust.2 pkt 3 i 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. z 2000r. Nr 122, poz. 1319) po przeprowadzeniu postępowania antymonopolowego wszczętego na wniosek „Castorama Polska” Sp. z o.o. w Warszawie przeciwko Gminie Katowice, w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nie stwierdza się stosowania przez Gminę Katowice, zajmującej na rynku właściwym pozycję dominującą, praktyk ograniczających konkurencję polegających na: - przeciwdziałaniu ukształtowaniu się warunków niezbędnych do powstania bądź rozwoju konkurencji poprzez nierównoprawne traktowanie przez Gminę Katowice, przedsiębiorców posiadających w uŜytkowaniu wieczystym nieruchomości przez ustalanie opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste działek naleŜących do Gminy Katowice, w ten sposób, iŜ „Castorama Polska” Sp. z o.o. ponosi z tytułu powyŜszych opłat cięŜary większe niŜ inni przedsiębiorcy działający na tym samym rynku i uiszczający opłaty roczne za uŜytkowanie wieczyste w niŜszej wysokości. -stosowaniu w podobnych umowach z osobami trzecimi niejednolitych warunków umów, stwarzających tym osobom zróŜnicowane warunki konkurencji, poprzez róŜne traktowanie przez Gminę Katowice przedsiębiorców posiadających w uŜytkowaniu wieczystym nieruchomości na terenie tej Gminy i ustalanie opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości naleŜących do Gminy Katowice, w ten sposób iŜ „Castorama Polska” Sp. z o.o. ponosi z tytułu powyŜszych opłat cięŜary większe niŜ inni przedsiębiorcy działający na tym samym rynku i uiszczający opłaty roczne za uŜytkowanie wieczyste w niŜszej wysokości. 2 Uzasadnienie Ad.I Do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatura w Katowicach (zwany dalej organem antymonopolowym) wpłynął wniosek „Castorama Polska” Sp. z o.o. w Warszawie (zwana dalej Wnioskodawcą), dotyczący wszczęcia postępowania antymonopolowego przeciwko Gminie Katowice w sprawie stosowania praktyk monopolistycznych polegających na: -podwyŜszaniu przez Gminę Katowice wysokości opłaty rocznej za uŜytkowanie wieczyste działek, co do których Gmina posiada kompetencje do ich podwyŜszania, tylko niektórym podmiotom, co zdaniem wnioskodawcy stanowi podział rynku według kryteriów podmiotowych, -jednostronnym, dowolnym modyfikowaniu wysokości opłaty rocznej za uŜytkowanie wieczyste gruntu naleŜącego do Gminy w wysokości odbiegającej od rzeczywistej wartości gruntu, co zdaniem wnioskodawcy stanowi narzucanie przez Gminę Katowice uciąŜliwych warunków umów niektórym podmiotom. PowyŜej opisane praktyki monopolistyczne naruszały zdaniem Wnioskodawcy przepisy art.5 ust.1 pkt 2 i 6 ustawy z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (Dz.U. z 1999r. Nr 52, poz. 547 ze zmian. Dz.U. z 2000r. Nr 31, poz. 381; Dz.U. z 2000r. Nr 60, poz. 704). Po wstępnym zbadaniu sprawy organ antymonopolowy odmówił na podstawie art.21 ust.4 w/w ustawy, wszczęcia postępowania antymonopolowego, o czym poinformował stronę pismem z dnia 19.03.2001r. (karta nr 109). Do zajęcia takiego stanowiska skłoniła organ antymonopolowy przeprowadzona analiza rynku opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste. Jako rynek właściwy w tej sprawie organ antymonopolowy przyjął rynek gruntów oddawanych w uŜytkowanie wieczyste na terenie Gminy Katowice, wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych, na którym to terenie posiada swoją działkę Wnioskodawca. Jak wynikało z w/w analizy rynku, opłata roczna za uŜytkowanie gruntów Gminy przeznaczonych na cele komercyjne i usytuowane wzdłuŜ głównych dróg komunikacyjnych wynosiła 3% od średniej wartości nieruchomości w zł/m2 tj. od 110 zł./m2 do 224zł./m2. Wobec czego opłata uiszczana przez Wnioskodawcę w wysokości (…)% od wartości nieruchomości-(…)zł./m2, naleŜy do opłat mieszczących się w tym przedziale. Na tej podstawie organ antymonopolowy stanął na stanowisku, iŜ Gmina nałoŜyła na Wnioskodawcę opłatę roczną w wysokości mieszczącej się w opłatach średnio stosowanych względem przedsiębiorców prowadzących działalność komercyjną na gruntach naleŜących do Gminy, usytuowanych wzdłuŜ jednej z głównych arterii komunikacyjnych, co potwierdza, Ŝe nie doszło do naruszenia przez Gminę przepisów ustawy antymonopolowej z dnia 24.02.1990r. W konsekwencji pismem z dnia 19.03.2001r. organ antymonopolowy, odmówił wszczęcia postępowania. W terminie przewidzianym w art.21 ust.4 w/w ustawy, Wnioskodawca pismem z dnia 09.04.2001r. (karta nr 117) podtrzymał swój wniosek o wszczęcie postępowania. W/w pismo zawierało zarzuty względem Gminy Katowice, zdefiniowane w świetle obowiązującej od dnia 01.04.2001r. ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. z 2000r. Nr 122, poz.1319 – zwana dalej ustawą antymonopolową).W piśmie z dnia 09.04.2001r. Wnioskodawca określił zarzuty stawiane poprzednio, jako naduŜycie przez Gminę Katowice zakazów, o jakich mowa w art.8 ust.2 pkt 3 i 5 ustawy antymonopolowej. Ponadto Wnioskodawca zarzucił organowi antymonopolowemu niewłaściwe określenie rynku właściwego w tej sprawie, poprzez zawęŜenie go do prawa ustalania przez organy gminy opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości naleŜących do Gminy, podczas gdy organy te w ramach wykonywania zadań zleconych mają takŜe prawo do ustalania opłat rocznych za uŜytkowanie 3 nieruchomości naleŜących równieŜ do Skarbu Państwa. Oprócz tego Wnioskodawca zarzucił zbyt duŜe zawęŜenie rynku właściwego pod względem geograficznym, tylko do jednej duŜej arterii komunikacyjnej. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ antymonopolowy wszczął na wniosek „Castorama Polska” Sp. z o.o. postępowanie antymonopolowe w sprawie naduŜywania przez Gminę Katowice pozycji dominującej na rynku ustalania opłat za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości na terenie Gminy . W odpowiedzi na postanowienie o wszczęciu postępowania (karta nr 203) Gmina Katowice wyjaśniła, iŜ Zarząd Miasta dokonuje aktualizacji opłat rocznych gruntów stanowiących własność Miasta Katowice na bieŜąco w stosunku do wszystkich płatników. Natomiast Prezydent Miasta wykonujący od 01.01.1999r. zadania z zakresu administracji rządowej aktualizuje opłaty za uŜytkowanie gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa sukcesywnie w ramach bardzo ograniczonych środków finansowych jakie ma do dyspozycji na dany rok z dotacji z budŜetu państwa. W tej sytuacji nie jest moŜliwe ze względów finansowych i technicznych ustalenie nowych opłat na gruntach naleŜących do Skarbu Państwa wszystkim uŜytkownikom jednocześnie, wobec tego konieczne stało się przyjęcie kryteriów warunkujących kolejność dokonywanych aktualizacji opłat. Prowadzone przeciwko Gminie Katowice postępowanie antymonopolowe zakończono, wydając w dniu 12.09.2001 roku decyzję nr RKT – 31/2001, na mocy której w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nie stwierdzono stosowania przez Gminę Katowice praktyk ograniczających konkurencję polegających na: - przeciwdziałaniu ukształtowaniu się warunków niezbędnych do powstania bądź rozwoju konkurencji poprzez nierównoprawne traktowanie przez Gminę Katowice, przedsiębiorców posiadających w uŜytkowaniu wieczystym nieruchomości przez ustalanie opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste działek naleŜących do Gminy Katowice, w ten sposób, iŜ „Castorama Polska” Sp. z o.o. ponosi z tytułu powyŜszych opłat cięŜary większe niŜ inni przedsiębiorcy działający na tym samym rynku i uiszczający opłaty roczne za uŜytkowanie wieczyste w niŜszej wysokości; -stosowaniu w podobnych umowach z osobami trzecimi niejednolitych warunków umów, stwarzających tym osobom zróŜnicowane warunki konkurencji, poprzez róŜne traktowanie przez Gminę Katowice przedsiębiorców posiadających w uŜytkowaniu wieczystym nieruchomości na terenie tej Gminy i ustalanie opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości naleŜących do Gminy Katowice, w ten sposób iŜ „Castorama Polska” Sp. z o.o. ponosi z tytułu powyŜszych opłat cięŜary większe niŜ inni przedsiębiorcy działający na tym samym rynku i uiszczający opłaty roczne za uŜytkowanie wieczyste w niŜszej wysokości. Od decyzji nr RKT- 31/2001 z dnia 12.09.2001 roku odwołanie wniosła „Castorama Polska” Sp. z o.o. w Warszawie. Jedną z podstaw rozstrzygnięcia zawartego w decyzji nr RKT- 31/2001 było ustalenie, Ŝe rynkiem właściwym w sprawie w aspekcie geograficznym jest rynek oddawania w uŜytkowanie wieczyste nieruchomości, usytuowanych wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych Katowic, m. in. Al.Roździeńskiego, ul.Chorzowskiej, Al.Korfantego, Al.Górnośląskiej, ul.Kochłowicka, ul.T.Kościuszki. Za taka segmentacją rynku przemawiał, zdaniem organu antymonopolowego fakt, Ŝe lokalizacja nieruchomości jest podstawowym elementem decydującym o wartości danej nieruchomości, oraz to, Ŝe inwestorzy, zajmujący się działalnością komercyjną, w pierwszej kolejności poszukują terenów pod duŜe inwestycje, korzystnie usytuowanych względem centrum miasta i posiadających dogodne warunki transportu. Ustalono, Ŝe na tak określonym terenie znajduje się ogółem 69 uŜytkowników wieczystych, z czego 46 uŜytkowników posiada nieruchomości Skarbu Państwa, 23 naleŜących do Gminy, natomiast jeden z uŜytkowników posiada nieruchomości Gminy i Skarbu Państwa. UŜytkownicy ci posiadają ogółem w uŜytkowaniu ogółem 267 4 nieruchomości gruntowych tj. działek, z czego do Skarbu Państwa naleŜy 206 działek (77%), a do Gminy Katowice- 61 działek (23%). Działki te zajmują ogółem około 1.350.000 m2 powierzchni, z czego 88% jest w posiadaniu Skarbu Państwa, a 12% jest własnością Gminy. W prowadzonym postępowaniu antymonopolowym Urząd stał na stanowisku, Ŝe Skarb Państwa nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy antymonopolowej i nie wszczyna się przeciwko niemu postępowania. Pomimo takiego stanowiska organu antymonopolowego, przy ocenie zajmowanej na rynku właściwym przez Gminę pozycji uwzględniono, Ŝe do Skarbu Państwa naleŜy 206 działek (77%), a do Gminy Katowice- 61 działek (23%). Działki te zajmują ogółem około 1.350.000 m2 powierzchni, z czego 88% jest w posiadaniu Skarbu Państwa, a 12% jest własnością Gminy. Na powyŜej określonym rynku, spośród nieruchomości gruntowych przeznaczonych do prowadzenia działalności komercyjnej, Gmina Katowice przekazała w uŜytkowanie wieczyste 23% nieruchomości z tego terenu, które stanowiły 12% powierzchni oddanej w uŜytkowanie wieczyste z przeznaczeniem na prowadzenie na nich działalności komercyjnej. Pozostałe nieruchomości gruntowe stanowią własność Skarbu Państwa. W konsekwencji w/w ustaleń przyjęto , Ŝe pod względem ilości nieruchomości gruntowych (działek) jak i powierzchni w m2 na powyŜej określonym rynku, udział Gminy Katowice nie osiągnął wymaganych zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy antymonopolowej 40% na rynku właściwym w niniejszej sprawie. Dlatego teŜ, organ antymonopolowy stwierdził, iŜ w myśl art.4 pkt 9 ustawy antymonopolowej, Gmina Katowice nie posiada na rynku nieruchomości gruntowych, oddawanych w uŜytkowanie wieczyste na cele produkcyjno-usługowo-handlowe na terenie Gminy Katowice, które to nieruchomości są usytuowane wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych miasta, pozycji dominującej. W związku z powyŜszym stwierdzono, Ŝe zachowanie Gminy Katowice z racji nie posiadania przez tego przedsiębiorcę pozycji dominującej, nie podlega ocenie w świetle art. 8 ust.2 pkt 1- 7 ustawy antymonopolowej. W swoim odwołaniu wnioskodawca podniósł między innymi, Ŝe jeśli Skarb Państwa nie jest przedsiębiorcą, to Gmina ma pozycję dominującą, bo za wyjątkiem Skarbu Państwa jest jedynym przedsiębiorcą na rynku właściwym. Organ antymonopolowy uznał słuszność podniesionego w w/w zakresie zarzutu odwołania, czego konsekwencją musiało być uchylenie decyzji nr RKT- 31/2001 z dnia 12.09.2001 w trybie art.78 ust. 4 ustawy antymonopolowej. Ad. II. Oceniając ponownie zasadność zarzutów przedstawionych Gminie Katowice organ antymonopolowy ustalił, co następuje: Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000r. Nr 46, poz. 543 ze zmian.-zwana dalej ust.o g.n.), tj. art.71 ust.1, za oddanie nieruchomości gruntowej w uŜytkowanie wieczyste pobiera się pierwszą opłatę i opłaty roczne. Opłaty z tytułu uŜytkowania wieczystego ustala się według stawki procentowej od ceny nieruchomości gruntowej określonej zgodnie z art.67 ust.o g.n. W niniejszym przypadku, zgodnie z art.72 ust.1 pkt 5 ust.o g.n stawka ta wynosi 3% ceny. Zmiana wysokości tej opłaty, zgodnie z art.76 ust.1 moŜe zostać dokonana zarządzeniem wojewody w stosunku do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa lub uchwałą rady miasta w stosunku do gruntów stanowiących własność gminy, z tym, Ŝe opłata moŜe być aktualizowana nie częściej niŜ raz w roku, jeŜeli wartość tej nieruchomości ulegnie zmianie- art.77 ust.1 ust.o g.n. Zmiany opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste dokonuje właściwy organ. Zgodnie z art.4 pkt 9 ust. o g.n., przez właściwy organ naleŜy rozumieć starostę powiatowego, wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa albo zarząd gminy, w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność gminy. Ponadto- zgodnie z art.4 punkt 9b[1] ust. o g.n przez starostę naleŜy rozumieć równieŜ prezydenta miasta na prawach powiatu.W przedmiotowej sprawie na podstawie art.77 ust. 1 ust. o g.n do dokonywania zmiany opłat jest 5 uprawniony Prezydent Miasta Katowice w stosunku do gruntów naleŜących do Skarbu Państwa oraz Zarząd Gminy Katowice w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Gminy. Zgodnie z art.78 ust.o g.n., właściwy organ zamierzający zaktualizować opłatę roczną z tytułu uŜytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej wypowiada na piśmie dotychczasową wysokość opłaty, przesyłając równocześnie ofertę przyjęcia nowej jej wysokości. UŜytkownik wieczysty w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia moŜe złoŜyć do samorządowego kolegium odwoławczego-zwanego dalej „Kolegium”, wniosek o ustalenie, Ŝe aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Od orzeczenia Kolegium właściwy organ lub uŜytkownik wieczysty moŜe wnieść sprzeciw w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Wniesienie sprzeciwu jest równoznaczne z Ŝądaniem przekazania sprawy do sądu powszechnego. Gospodarując zasobem nieruchomości naleŜących do Skarbu Państwa, zgodnie z art.23 ust.1 ust.o g.n Prezydent Katowic zapewnia wycenę nieruchomości naleŜących do Skarbu Państwa, a takŜe wykonuje czynności związane z naliczeniem naleŜności za nieruchomości udostępniane z zasobu oraz prowadzi windykację tych naleŜności. Od wpływów osiąganych m.in. z opłat z tytułu trwałego uŜytkowania wieczystego, Prezydent Katowic potrąca 5% środków, które stanowią dochód powiatu,w którym znajdują się nieruchomości. W niniejszej sprawie, 5% z pobieranych przez Prezydenta Katowic opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości naleŜących do Skarbu Państwa, stanowi dochód Gminy Katowice, gdyŜ jest to miasto na prawach powiatu. Jak wskazano to wcześniej, organem właściwym do aktualizacji opłat gruntów naleŜących do Skarbu Państwa zlokalizowanych na terenie Gminy Katowice, jest Prezydent Katowic wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. Natomiast w stosunku do gruntów naleŜących go Gminy Katowice, organem właściwym w zakresie aktualizacji opłat rocznych, jest Zarząd Gminy Katowice. Powierzone Prezydentowi Katowic zadania, finansowane są z budŜetu państwa w ramach corocznie przyznanych na ten cel dotacji, natomiast Zarząd Gminy realizuje swoje zadania w ramach budŜetu Gminy (karta nr 205). W stosunku do gruntów naleŜących do Gminy Katowice, aktualizacja opłat rocznych za uŜytkowanie nieruchomości przeznaczonych na cele komercyjne, tj. handlowo-usługowo – przemysłowe, dokonywana jest co roku (karty nr 176-185 i nr188-197). Jak wynika z posiadanych przez organ antymonopolowy informacji, Wojewoda Śląski przekazuje co rocznie na cele aktualizacji opłat rocznych, środki znacznie mniejsze od zakładanych przez Prezydenta Miasta Katowice potrzeb (karta nr 205), co obrazuje poniŜsza tabela opracowana na podstawie informacji zebranych w aktach sprawy (karta nr 265): Tabela nr 1 Zapotrzebowanie na środki finansowe dla aktualizacji opłat za nieruchomości naleŜące do Skarbu Państwa Otrzymane dotacje od Skarbu Państwa na aktualizację tych opłat Wyszczególnienie 1999 2000 2001 1999 2000 2001 Wartościowo w złotych (…) (…) (…) (…) (…) (…) Ilość uŜytkow ników którym podwyŜszono opłaty. (…) (…) (…) (…) (…) (…) * usytuowane wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych miasta 6 Jak wynika z powyŜszej tabeli Prezydent Miasta Katowice otrzymuje corocznie środki na aktualizację gruntów naleŜących do Skarbu Państwa w wysokości od kilku do 10% procent w stosunku do zgłaszanych potrzeb. Przekazywanie przez Wojewodę środków finansowych w tak nieznacznej wysokości, zmusiło Prezydenta Miasta do określenia kryteriów jakimi będzie się on kierował przy wyznaczaniu kolejności aktualizacji opłat. Z przekazanych przez Gminę informacji wynika, iŜ przy aktualizacji opłat rocznych przyjęto od 1996r., iŜ Zarząd Miasta Katowice realizuje zasadę aktualizacji opłat rocznych za uŜytkowanie gruntów naleŜących do Gminy a przeznaczonych na cele mieszkalne co dwa lata, natomiast na cele przemysłowo-handlowo-usługowe corocznie (karta nr 63). Natomiast Prezydent Katowic wykonujący od 01.01.1999r. zadania w zakresie aktualizacji opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości Skarbu Państwa aktualizuje je sukcesywnie, w ramach bardzo ograniczonych środków finansowych jakie ma do dyspozycji na dany rok w ramach dotacji z budŜetu państwa (karta nr 203). W pierwszej kolejności dokonuje się aktualizacji opłat rocznych za grunty, które są uŜytkowane przez płatników uŜytkujących nieruchomości połoŜone na gruntach gminy i Skarbu Państwa np. „Castorama Polska” Sp. z o.o. Przy dokonywaniu aktualizacji opłat rocznych za uŜytkowanie gruntów naleŜących do Skarbu Państwa, bierze się takŜe pod uwagę drastyczne dysproporcje pomiędzy aktualnymi opłatami, a cenami rynkowymi, oraz sposób uŜytkowania gruntów tj. np. stacja benzynowa lub supermarket (karta nr 205). PoniewaŜ z obserwacji rynku nieruchomości wynika, iŜ największe ceny osiągają grunty komercyjne, dysponując znikomą ilością środków finansowych, mając na uwadze znoszenie drastycznych dysproporcji między opłatami za uŜytkowanie gruntów naleŜących do Gminy i Skarbu Państwa zasadna jest zdaniem Prezydenta Miasta, aktualizacja opłat od tych gruntów w pierwszej kolejności. Działki będące w uŜytkowaniu wieczystym „Castorama Polska” Sp. z o.o. numerach 104/2 i 185/3 połączone 24.02.2000r. w jedną działkę o nr 185/4, stanowią własność Gminy Katowice, natomiast działki 690/5, 691/5 a takŜe 613/5 stanowią własność Skarbu Państwa. Jak wynika z operatu szacunkowego opracowanego przez rzeczoznawcę majątkowego z dnia 30 października 2000r., ustalającego wysokość opłaty rocznej za uŜytkowanie w/w nieruchomości naleŜących do Skarbu Państwa oraz Gminy Katowice (karta nr 89) wszystkie w/w nieruchomości są połoŜone w pobliŜu Al.Roździeńskiego. Zmiana wartości tych nieruchomości oraz wysokości opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste przez Wnioskodawcę tych gruntów, kształtowała się następująco (karta nr 306): Tabela nr 2: Kolejne aktualizacje wartości nieruchomości Kolejne zmiany wysokości opłaty rocznej za uŜytkowanie nieruchomości tj. 3% wartości nieruchomości Lp. Numer działki, lokalizacj a Właściciel działki Rok Ogółem wartość nieruchomoś ci Wartość nierucho mości w zł/m2 Rok Ogółem wysokość opłaty rocznej za nieruchomoś ć W zł/m2 (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) 1. 690/5 691/6 łącznie 77.423 m2 Skarb Państwa (…) (…) (…) (…) (…) (…) 7 (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) 2. 104/2 i 185/3 połączone w 2000r. w działkę nr 185/4– 3.793m2 Gmina Katowice (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) (…) 3. 613/5- 6.166 m2 Skarb Państwa (…) (…) (…) (…) (…) (…) Jak wynika z powyŜszej tabeli Zarząd Miasta Katowice oraz Prezydent Miasta corocznie dokonywali zmiany wysokości opłat rocznych za uŜytkowanie gruntów naleŜących do Gminy Katowice i Skarbu Państwa. JednakŜe Wnioskodawca nie zgadzając się z takim zachowaniem w/w organów wniósł zaŜalenia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a następnie sprzeciw od orzeczenia Kolegium do Sądu Powszechnego (karta nr 306). Z powodu prowadzenia niniejszego postępowania antymonopolowego, Sąd Powszechny na wniosek strony, zawiesił rozpatrzenie sprzeciwu „Castorama Polska” Sp. z o.o. od orzeczenia Kolegium, do czasu zakończenia sprawy przez organ antymonopolowy. Organ antymonopolowy zwaŜył co następuje: Do uznania przez organ antymonopolowy na podstawie art. 9 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. z 2000r. Nr 122, poz. 1319)- zwana dalej ustawą antymonopolową, iŜ dany przedsiębiorca naduŜył pozycji dominującej na rynku poprzez praktyki o jakich mowa w art.8 ust.2 pkt 1 do pkt 7, konieczne jest wykazanie, iŜ oprócz naruszenia w danej sprawie interesu publicznoprawnego, przedsiębiorca ten na danym rynku właściwym posiada pozycję dominującą. Zgodnie z art.4 pkt 9 ustawy antymonopolowej, przez pozycję dominującą rozumie się pozycję przedsiębiorcy, która umoŜliwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku właściwym przez stworzenie moŜliwości działania w znacznym zakresie niezaleŜnie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów. Domniemywa się, Ŝe przedsiębiorca ma pozycję dominującą, jeŜeli jego udział w rynku przekracza 40%. Warunkiem koniecznym do ustalenia pozycji na rynku jest ustalenie rynku relewantnego-właściwego w sprawie. Kwestia metodyki wyznaczania rynku ma istotne znaczenie dla właściwego stosowania przepisów ustawy antymonopolowej. Zgodnie z zaleceniami orzecznictwa antymonopolowego, europejskiego ustawodawstwa antymonopolowego oraz zgodnie z orzecznictwem Trybunału Wspólnot Europejskich , naleŜy zmierzać do takiej segmentacji sfery obrotu, aby w oparciu o przyjęte kryteria wyodrębnić moŜliwie wąsko zakreślone rynki. ( por. S. Gronowski, Konkurencja i organy powołane do jej ochrony , dodatek do „Wokandy ‘ – „Podatki, opłaty, cła”, 1993, nr 3, s. 37). Zgodnie z art. 4 pkt 8 ustawy antymonopolowej, poprzez rynek właściwy rozumie się rynek towarów, które ze względu na ich przeznaczenie, cenę oraz właściwości, w tym jakość, uznawane są przez ich nabywców za substytuty oraz są oferowane na obszarze, na którym ze względu na ich rodzaj i właściwości, istnienie barier dostępu do rynku, preferencje konsumentów, znaczące róŜnice cen, panują zbliŜone warunki konkurencji. Rynek odnosi się więc przedmiotowo do wszystkich wyrobów jednego rodzaju, które ze względu na swoje szczególne właściwości odróŜniają się od innych wyrobów w taki sposób, Ŝe nie istnieje moŜliwość dowolnej ich zamiany. Uwzględniając kryterium przedmiotowe, czyli określenie towaru, który na danym rynku spotyka się z popytem i podaŜą oraz określenie terytorium geograficznego, na którym sprzedawany jest dany towar, przyjęto, Ŝe w niniejszej sprawie rynkiem przedmiotowym jest 8 rynek oddawania w uŜytkowanie wieczyste duŜych nieruchomości gruntowych przeznaczonych na cele produkcyjne, handlowe i usługowe na terenie Gminy Katowice. Natomiast dla określenia terytorium geograficznego danego rynku, konieczne jest wyodrębnienie obszaru, na którym panują zbliŜone warunki konkurencji. Biorąc pod uwagę preferencje potencjalnych inwestorów, aby lokalizować swoje inwestycje w pobliŜu głównych dróg komunikacyjnych miasta, które umoŜliwiają korzystne warunki prowadzenia działalności, naleŜy zdaniem organu antymonopolowego na potrzeby niniejszego postępowania, uznać jako odrębny rynek geograficzny, rynek oddawania w uŜytkowanie wieczyste nieruchomości, usytuowanych wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych Gminy Katowice. Przemawia za tym zainteresowanie potencjalnych inwestorów w pierwszej kolejności w poszukiwaniu terenu pod duŜe inwestycje, które są usytuowane korzystnie względem centrum miasta, a takŜe umoŜliwiają korzystne warunki transportu. Dlatego teŜ pod względem preferencji inwestorów, nieruchomości gruntowe usytuowane wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych miasta stanowią pod względem geograficznym odrębny rynek od nieruchomości usytuowanych na pozostałym obszarze Gminy. Ze względu na waŜny warunek decydujący o przejęciu w uŜytkowanie wieczyste danej nieruchomości gruntowej, jakim jest lokalizacja danej nieruchomości, rynkiem geograficznym w tej sprawie są nieruchomości usytuowane wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych miasta Katowice, m.in. Al.Roździeńskiego, ul.Chorzowska, Al.Korfantego, Al. Górnośląska, ul.Kochłowicka, ul.Kościuszki w Katowicach. Za takim określeniem terytorialnym rynku właściwego w tej sprawie przemawia równieŜ stanowisko zawarte przez Wnioskodawcę w piśmie z dnia 9 kwietnia 2001r. (karta nr 117), w którym dowodzi on, iŜ Gmina Katowice w sposób nierównoprawny podwyŜsza opłaty roczne za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości tylko niektórym uŜytkownikom, posiadającym w uŜytkowaniu grunty w najatrakcyjniejszych punktach miasta. Ponadto, jak wynika z zebranych w postępowaniu operatów szacunkowych, lokalizacja nieruchomości stanowi waŜny element decydujący o wartości danej nieruchomości. Potwierdza to pismo Gminy Katowice z dnia 06.06.2001r. (karta nr 206), z którego wynika, iŜ lokalizacja danej nieruchomości jest najwaŜniejszym czynnikiem decydującym o wartości rynkowej danej nieruchomości. Organ antymonopolowy podnosi, Ŝe stosowanie przy ustalaniu rynku właściwego dla rynku nieruchomości, czy teŜ dla rynku lokali uŜytkowych, takich kryteriów jak: lokalizacja, rodzaj prowadzonej działalności, standard i usytuowanie względem centrum miasta, jest zgodne z dotychczasowym orzecznictwem Sądu Antymonopolowego. Przykładowo – oceniając rynek lokali uŜytkowych stwierdzono, Ŝe biorąc pod uwagę mechanizmy rynkowe oraz ze względu na zdecydowanie korzystniejsze moŜliwości prowadzenia działalności gospodarczej lokale uŜytkowe usytuowane w tzw. ścisłym, handlowym centrum miasta, stanowią odrębny rynek, pomimo podobnego do pozostałych lokali uŜytkowych pod względem przedmiotowym asortymentu.(por. wyrok Sądu Antymonopolowego z dnia 20.07.1994 roku- sygn. akt XVII Amr 14/94 , „Wokanda” 1995 , nr 4). Dla inwestorów zainteresowanych prowadzeniem działalności handlowej lub usługowej dla nieograniczonej potencjalnie liczby klientów podstawowe znaczenie ma umoŜliwienie im swobodnego dojazdu, zorganizowanie duŜej ilości miejsc parkingowych oraz płynnych dostaw do danego obiektu. Dla tego typu inwestorów nieruchomości niewielkie obszarowo, połoŜone przy bocznych drogach dojazdowych, lub w ścisłym centrum, gdzie dojazd z zasady jest utrudniony, nie są substytutywne. Wobec czego organ antymonopolowy stanął na stanowisku, iŜ rynkiem właściwym w tej sprawie jest rynek nieruchomości gruntowych oddawanych w uŜytkowanie wieczyste na cele produkcyjno-usługowo-handlowe na terenie Gminy Katowice, które to nieruchomości są usytuowane wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych miasta tj. Al.Roździeńskiego, ul.Chorzowskiej, Al.Korfantego, Al. Górnośląskiej, ul.Kochłowickiej i ul.Kościuszki w Katowicach. Na tak określonym rynku spotykają się podmioty po stronie podaŜy jak i popytu. W niniejszej sprawie po stronie popytowej są przedsiębiorcy posiadający w uŜytkowaniu 9 wieczystym nieruchomości gruntowe przeznaczone na cele komercyjne. Natomiast po stronie podaŜy znajdują się podmioty, które przekazały w uŜytkowanie nieruchomości gruntowe przeznaczone na cele komercyjne. Na terenie Gminy Katowice są to przede wszystkim nieruchomości gruntowe naleŜące do Gminy Katowice oraz Skarbu Państwa. Inne jednostki samorządu terytorialnego lub ich związki z racji nikłej ilości posiadanych nieruchomości przeznaczonych do oddania w uŜytkowanie wieczyste w określonej powyŜej lokalizacji, nie mają w tym postępowaniu praktycznie Ŝadnego znaczenia. Dlatego teŜ rynek nieruchomości przeznaczonych na większe cele komercyjne i oddawanych w uŜytkowanie wieczyste na terenie Gminy Katowice jest praktycznie rynkiem, na którym po stronie podaŜy znajdują się wyłącznie grunty naleŜące do Skarbu Państwa i Gminy Katowice. Zasady gospodarki tymi nieruchomościami reguluje wspomniana ustawa z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami. W piśmie z dnia 09.04.2001r. (karta nr 117) będącym podtrzymaniem wniosku z dnia 31.01.2001r. oraz w aktualizacji wniosku z dnia 26.04.2001r. (karta nr 138), Wnioskodawca sformułował zarzuty przeciwko Gminie Katowice, dlatego teŜ ocenie w niniejszym postępowaniu przez organ antymonopolowy podlegają zachowania Gminy w stosunku do gruntów do niej naleŜących. Wnioskodawca w piśmie z dnia 31.01.2001r. (karta nr 2) wyraził pogląd, iŜ Zarząd Miasta Katowice z racji wykonywania zadań własnych oraz zleconych z zakresu administracji rządowej posiada prawo do aktualizacji opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości naleŜących do Gminy i Skarbu Państwa, jednakŜe jak wynika z przytoczonych wcześniej regulacji przepisów ust.o g.n do aktualizacji opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowych, dokonywanych na podstawie art.77 ust. 1 ust. o g.n., uprawniony jest Prezydent Miasta Katowice w stosunku do gruntów naleŜących do Skarbu Państwa, a Zarząd Gminy Katowice w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Gminy. Tak więc po stronie podaŜy są dwa rodzaje gruntów, do których aktualizacji opłat rocznych posiadają uprawnienia dwa róŜne organy tj. Prezydent Miasta Katowice, który reprezentuje Skarb Państwa wykonując zadania zlecone z zakresu administracji rządowej zgodnie z art.11 ust.1 w związku z art.9 i art.9b [1] ust. o g.n., oraz Zarząd Gminy Katowice, która reprezentuje Gminę. Z racji tego, iŜ po stronie podaŜowej są róŜni właściciele gruntów, prawo do ustalania opłat rocznych za uŜytkowanie tych gruntów mają dwa róŜne organy. Organ antymonopolowy stanął na stanowisku, iŜ pomimo tego, Ŝe Prezydent Miasta jest członkiem Zarządu Miasta Katowice, czyli organu wykonawczego Gminy, w zakresie ustalania opłat rocznych za uŜytkowanie gruntów naleŜących do Państwa reprezentuje tylko Skarb Państwa. Pomimo tego, iŜ jest członkiem Zarządu Miasta to w zakresie ustalania opłat rocznych reprezentuje dwóch róŜnych właścicieli. Nie moŜna z racji tego, iŜ jest to ta sama osoba, utoŜsamiać nieruchomości Skarbu Państwa z nieruchomościami naleŜącymi do Gminy. Dlatego teŜ w niniejszym postępowaniu organ antymonopolowy nie oceniał zachowania Prezydenta Miasta Katowice na rynku ustalania opłat rocznych za nieruchomości gruntowe będące własnością Skarbu Państwa. Organ antymonopolowy pragnie równieŜ wskazać, iŜ zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem antymonopolowym, Skarb Państwa nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy antymonopolowej i nie wszczyna się przeciwko niemu postępowania. Artykuł 4 ustawy antymonopolowej określa, kto moŜe w myśl tej ustawy posiadać status przedsiębiorcy. Zgodnie z art.4 pkt 1a przedsiębiorcą jest m.in. osoba prawna lub jednostka organizacyjna nie mająca osobowości prawnej organizująca lub świadcząca usługi o charakterze uŜyteczności publicznej. Wprawdzie Skarb Państwa w myśl art.33 k.c. jest osobą prawną, jednakŜe w niniejszej sprawie, do uznania go za przedsiębiorcę konieczne byłoby wykazanie, iŜ zatrudnia czynniki wytwórcze, produkuje i sprzedaje dobra lub usługi w celu uzyskania zysku. Zdaniem organu antymonopolowego Ŝaden z w/w czynników nie został spełniony. Ponadto niniejszej działalności Skarbu Państwa, którego zadania wykonuje Prezydent Miasta, nie moŜna zdaniem organu antymonopolowego zaliczyć do usługi o charakterze uŜyteczności publicznej. 10 W polskim prawie brak jest legalnej definicji zarówno uŜyteczności publicznej, jak i przedsiębiorstwa uŜyteczności publicznej. Przyjmuje się jednakŜe, iŜ usługi publiczne są to usługi słuŜące realizacji celów publicznych. Z dotychczasowego orzecznictwa antymonopolowego wynika, iŜ przymiotu organu uŜyteczności publicznej nie ma np. organ celny (postanowienie Sądu Antymonopolowego z dn.18.11.1998r. XVII Ama 83/98) nie funkcjonuje bowiem na zasadach zbliŜonych do prowadzenia działalności gospodarczej, a więc w sposób zarobkowy i z nastawieniem na wypracowanie zysku. Natomiast organ celny jest organem administracji państwowej. Jego działalność finansowa, tak po stronie dochodów i wydatków, opiera się na zasadach prawa budŜetowego, a więc według odmiennych reguł, niŜ ma to miejsce w odniesieniu do przedsiębiorców. Zdaniem organu antymonopolowego analogicznie w analizowanym przypadku, biorąc pod uwagę charakter sprawy, Skarbu Państwa nie moŜna uznać za przedsiębiorcę. Z racji tego, iŜ wniosek „Castorama Polska” Sp. z o.o. skierowany był przeciwko Gminie Katowice, ocenie organu antymonopolowego w niniejszym postępowaniu podlega tylko zachowanie Gminy na powyŜej określonym rynku właściwym w tej sprawie. Ponadto organ antymonopolowy pragnie wskazać, iŜ Zarząd Miasta Katowice jest organem wykonawczym Gminy Katowice. JednakŜe organ antymonopolowy ocenia skutki rynkowe działań podejmowanych przez organy Gminy, a nie działalność tych organów. Dlatego teŜ organ antymonopolowy nie moŜe zgodzić się z tezą zawartą we wniosku o wszczęcie postępowania z dnia 31.01.2001r. (karta nr 8), iŜ Gmina moŜe dopuszczać się praktyk monopolistycznych poprzez działalność organów tak stanowiących, jak i wykonawczych Gminy, co spowodowało określenie przez Wnioskodawcę strony pozwanej jako Zarządu Miasta Katowice. Organy wykonawcze jednostek samorządu terytorialnego np. Zarząd Gminy, działają w imieniu tych jednostek, tj. np. Gminy, dlatego teŜ stroną postępowania moŜe być tylko Gminą, a nie jej organ wykonawczy, który nie posiada zgodnie z ustawą antymonopolową statusu przedsiębiorcy i tym samym nie moŜe być stroną postępowania. Analogicznie w przypadku spółek prawa handlowego, stroną jest dana spółka akcyjna lub z o.o., a nie jej zarząd czy teŜ Rada Nadzorcza. Reasumując, organ antymonopolowy określił, iŜ rynkiem właściwym w sprawie jest rynek nieruchomości gruntowych, oddawanych w uŜytkowanie wieczyste na cele produkcyjno-usługowo-handlowe na terenie Gminy Katowice, które to nieruchomości są usytuowane wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych miasta, m.in. tj. Al.Roździeńskiego, ul.Chorzowskiej, Al.Korfantego, Al. Górnośląskiej, ul.Kochłowickiej, ul.Kościuszki. Warunkiem koniecznym do stwierdzenia naruszenia przez Gminę zakazów o jakich mowa w art.8 jest udowodnienie, iŜ Gmina Katowice na określonym powyŜej rynku właściwym posiada pozycję dominującą. Zgodnie z art.4 pkt 9 ustawy antymonopolowej przez pozycję dominującą rozumie się pozycję przedsiębiorcy, która umoŜliwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku właściwym przez stworzenie mu moŜliwości działania w znacznym zakresie niezaleŜnie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów. Domniemywa się, Ŝe przedsiębiorca ma pozycję dominującą, jeŜeli jego udział w rynku przekracza 40%. Pismem z dnia 10.05.2001r. (karta nr 166 – 167) organ antymonopolowy zwrócił się do Gminy Katowice o wyszczególnienie uŜytkowników wieczystych nieruchomości w Gminie Katowice, wzdłuŜ głównych tras przelotowych (tj. Al.Roździeńskiego, ul.Chorzowskiej, Al.Korfantego, Al.Górnośląskiej, ul.Kochłowicka, ul.T.Kościuszki) wraz z wysokością opłat rocznych za ich uŜytkowanie. Z przesłanej przez Gminę odpowiedzi (karty nr od 188 do 198) wynika, iŜ na określonym powyŜej terenie znajduje się ogółem 69 uŜytkowników wieczystych, z czego 46 uŜytkowników posiada nieruchomości Skarbu Państwa, 23 naleŜących do Gminy, natomiast jeden z uŜytkowników posiada nieruchomości Gminy i Skarbu Państwa. 11 UŜytkownicy ci posiadają ogółem w uŜytkowaniu ogółem 267 nieruchomości gruntowych tj. działek, z czego do Skarbu Państwa naleŜy 206 działek (77%), a do Gminy Katowice- 61 działek (23%). Działki te zajmują ogółem około 1.350.000 m2 powierzchni, z czego 88% jest w posiadaniu Skarbu Państwa, a 12% jest własnością Gminy. W świetle zajmowanego przez organ antymonopolowy stanowiska (nie kwestionowanego przez wnioskodawcę), Ŝe Skarb Państwa nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy antymonopolowej, naleŜy stwierdzić, iŜ na powyŜej określonym rynku właściwym, Gmina Katowice jest jedynym podmiotem przekazującym nieruchomości gruntowe przeznaczone do prowadzenia działalności komercyjnej w uŜytkowanie wieczyste. Tym samym udział Gminy Katowice znacznie przekracza pułap wymaganych zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy antymonopolowej 40% na rynku właściwym w niniejszej sprawie.W związku z powyŜszym organ antymonopolowy stwierdził, Ŝe w myśl art.4 pkt 9 ustawy antymonopolowej, Gmina Katowice posiada na rynku nieruchomości gruntowych, oddawanych w uŜytkowanie wieczyste na cele produkcyjno-usługowo-handlowe na terenie Gminy Katowice, które to nieruchomości są usytuowane wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych miasta, pozycję dominującą. Z tego względu zachowanie Gminy Katowice z racji posiadania przez tego przedsiębiorcę pozycji dominującej, podlega ocenie w świetle art.8 ust.2 pkt 1-7 ustawy antymonopolowej. Oprócz posiadania pozycji dominującej, warunkiem koniecznym do uznania danego zachowania za praktykę ograniczającą konkurencję, o jakiej mowa w art.8 ust.2 pkt 3 i 5 jest udowodnienie, iŜ działania Gminy Katowice poprzez aktualizację opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości tylko niektórym podmiotom, przeciwdziałały ukształtowaniu się warunków niezbędnych do powstania bądź rozwoju konkurencji oraz, iŜ działania Gminy Katowice polegały na stosowaniu w podobnych umowach z osobami trzecimi niejednolitych warunków umów, stwarzających tym osobom zróŜnicowane warunki konkurencji. Jak wykazano w niniejszej decyzji „Castorama Polska” Sp. z o.o. jest uŜytkownikiem wieczystym działek naleŜących do Gminy Katowice oraz Skarbu Państwa. Wnioskodawca uŜytkuje działki nr 104/2 i 185/3 naleŜące do Gminy Katowice (od 2000r. nastąpiła zmiana powierzchni działek na 3.793m2 i na nr 185/4). Począwszy od 1997r. Wnioskodawca za uŜytkowanie w/w działek uiszczał opłaty wskazane na kartach nr 31 i 306 w aktach sprawy oraz w tabeli nr 2 w niniejszej decyzji (str.6). Oprócz tego Wnioskodawca posiada w uŜytkowaniu wieczystym nieruchomości gruntowe naleŜące do Skarbu Państwa o numerach 690/5, 691/5 a takŜe 613/5. Wartość tych działek wynosiła do 1999r. – około 9zł/m2. W 2000r. –102,46 zł./m2 (działki nr 690/5 i 691/5) a od 2001r. -146,34zł/m2. Z informacji przekazanych przez Gminę Katowice w piśmie z dnia 24.05.2001r. (karty od nr 187 do nr 197),wynika , Ŝe wzdłuŜ głównych arterii komunikacyjnych Gmina oddała w uŜytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowe przeznaczone pod działalność komercyjną tj. produkcyjną, usługową i handlową, 23 przedsiębiorcom reprezentującym te działy gospodarki. Przedsiębiorcy ci posiadają w uŜytkowaniu wieczystym 69 nieruchomości gruntowych (działek), wartość tych działek w poszczególnych latach wynosiła: Tabela nr 3 ROK Wartość od-do w zł/m2 Średnio w zł/m2 Wartość nieruchomości uŜytkowanych przez wnioskodawcę w zł/m2 (działka nr 104.2 i 185/3,nowy nr 185/4) 1997 (…) (…) (…) 1998 (…) (…) (…) 1999 (…) (…) (…) 2000 (…) (…) (…) 12 2001 (…) (…) (…) Wartość nieruchomości gruntowych oraz opłat rocznych za uŜytkowanie wieczyste nieruchomości naleŜących do Gminy Katowice w większości przypadków była aktualizowana co roku. Spośród 24 podmiotów jedynie 5 z nim, od czasu oddania przez Gminę nieruchomości w uŜytkowanie wieczyste, co nastąpiło w 1997-1999, do tej pory nie zmieniono opłaty rocznej. JednakŜe wysokość tych opłat ( ustalona w trybie przetargowym ) w chwili oddawania nieruchomości w uŜytkowanie wieczyste była znacznie wyŜsza od średnich opłat uiszczanych przez innych uŜytkowników. UŜytkownicy ci uiszczali opłaty roczne na poziomie wyŜszym niŜ inni uŜytkownicy, gdyŜ w chwili przejęcia nieruchomości w uŜytkowanie wieczyste, oszacowana wartość tych nieruchomości wynosiła 359-396zł/m2, co z kolei skutkowało takŜe i wyŜszymi opłatami rocznymi za ich uŜytkowanie. Wartość tych nieruchomości, jak wynika z powyŜszej tabeli, była znacznie wyŜsza od średniej wartości rynkowej nieruchomości usytuowanych na obszarze geograficznym rynku właściwego w tej sprawie. UŜytkownicy ci do chwili obecnej uiszczają opłaty w takiej wysokości. Opłaty te są jak wynika z zebranych przez Urząd informacji (karty nr od 187 do 197), opłatami jednymi z najwyŜszych w interesującym Urząd na potrzeby tego postępowania obszarze w Gminie Katowice. W związku z powyŜszym nie zlecanie przez Gminę opracowywania nowych operatów szacunkowych dla tych nieruchomości, a tym samym i nie podwyŜszanie opłat rocznych tym uŜytkownikom przez okres kilku lat, jest zdaniem organu antymonopolowego uzasadnione. Pozostałym uŜytkownikom Gmina Katowice powyŜsza opłaty roczne sukcesywnie kaŜdego roku, tak aby wysokość tych opłat rosła w zbliŜonym tempie, nie była nadmiernie zdywersyfikowana, a ich poziom był w relatywnie porównywalny w stosunku do wszystkich uczestników rynku. Jak wynika z powyŜszej tabeli Wnioskodawca od 1997r. uiszczał opłaty roczne na poziomie znacznie niŜszym niŜ średnia . Ponadto wysokość opłat do 2000r. była zbliŜona do dolnej granicy przedziału, obrazującego rozpiętość pomiędzy najniŜszą, a najwyŜszą opłatą roczną w danym roku. Wobec tego naleŜy stwierdzić, iŜ Wnioskodawca ponosił z tytułu uiszczania opłat rocznych za uŜytkowanie nieruchomości naleŜących do Gminy Katowice, cięŜary w takiej samej lub niŜszej wysokości, co inni uŜytkownicy wieczyści. Analiza uiszczanych opłat rocznych przez Wnioskodawcę i innych uŜytkowników wieczystych nie wskazuje na to, iŜ Gmina Katowice, aktualizując opłaty roczne uŜytkownikom wieczystym stosuje w podobnych umowach z osobami trzecimi niejednolite warunki umów, które to stwarzają tym osobom zróŜnicowane warunki konkurencji. Ponadto zebrane i zanalizowane przez organ antymonopolowy informacje nie wskazują na to, iŜ Gmina Katowice na rynku uŜytkowania wieczystego nieruchomości, przeciwdziała ukształtowaniu się warunków niezbędnych do powstania i rozwoju konkurencji. Gmina Katowice podwyŜsza opłaty roczne zdecydowanej większości uŜytkowników wieczystych w wysokości wynikającej z opracowanych przez rzeczoznawców majątkowych operatów szacunkowych nieruchomości. Opłaty są podwyŜszane z zasady kaŜdego roku i aktualizacja dotyczy z zasady większości uŜytkowników. PodwyŜki opłat zmierzają do ustalenia wysokości opłat za uŜytkowanie 1m2 w porównywalnej wysokości. Nie opracowywanie nowych operatów szacunkowych, a tym samym i nie podwyŜszanie opłat rocznych za uŜytkowanie nieruchomości wąskiej grupie uŜytkowników, którzy uiszczają od kilku lat opłaty roczne w znacznie wyŜszej niŜ pozostali uŜytkownicy wysokości, jest zdaniem organu antymonopolowego uzasadnione. Wnioskodawca w tym postępowaniu jest zdaniem organu antymonopolowego traktowany przez Gminę Katowice w taki sam sposób jak i inni przedsiębiorcy uŜytkujący grunty Gminy Katowice. Jak wykazano powyŜej wartość nieruchomości uŜytkowanych przez Wnioskodawcę jest podwyŜszana w taki sam sposób jak i innym uŜytkownikom, a wartość nieruchomości, a takŜe i wysokość opłat rocznych za uŜytkowanie nieruchomości, nie odbiega od średniej wysokości wartości nieruchomości 13 ustalonej przez Gminę. Organ antymonopolowy stwierdził, iŜ Gmina Katowice podwyŜsza opłaty roczne co do zasady wszystkim uŜytkownikom niezaleŜnie od ich sytuacji finansowej. Tak więc nie potwierdził się zarzut wnioskodawcy, iŜ Gmina Katowice podwyŜsza opłaty roczne tylko tym uŜytkownikom, którzy są w stanie ponieść tej wysokości cięŜary. Jak opisano to wcześniej, w przypadkach kiedy opłaty nie są co roku podwyŜszane, uŜytkownicy ci uiszczają opłaty na poziomie, niŜ pozostali uŜytkownicy wieczyści w tym i Wnioskodawca. Wskazani przez Wnioskodawcę we wniosku o wszczęcie postępowania przedsiębiorcy państwowi, uŜytkują nieruchomości gruntowe naleŜące do Skarbu Państwa. Dlatego teŜ zmiana wartości tych nieruchomości a takŜe opłat rocznych za ich uŜytkowanie, nie była przedmiotem oceny organu antymonopolowego w tym postępowaniu. Zdaniem organu antymonopolowego, działalność Gminy Katowice nie wskazuje na to, iŜ poprzez coroczne ustalanie wartości nieruchomości oddawanych w uŜytkowanie wieczyste a takŜe zmianę opłat rocznych za ich uŜytkowanie, Gmina ta stosuje w podobnych umowach z osobami trzecimi uciąŜliwe lub niejednolite warunki umów, stwarzające tym osobom zróŜnicowane warunki konkurencji oraz, Ŝe działania Gminy przeciwdziałają ukształtowaniu się warunków niezbędnych do rozwoju konkurencji. Ponadto organ antymonopolowy pragnie wskazać, iŜ ustawa antymonopolowa, podobnie jak wcześniej obowiązująca ustawa z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (Dz.U. z 1999r. nr 52, poz.547 ze zmian. Dz.U. z 2000r. nr 31, poz. 381 , Dz.U. z 2000r. nr 60, poz.704 ) określa cel przyjętej w niej regulacji, jakim jest zapewnienie rozwoju konkurencji, ochrony przedsiębiorców naraŜonych na stosowanie praktyk monopolistycznych oraz ochrona interesów konsumentów. Tak określony cel ustawy pozwala przyjąć iŜ ma ona charakter publicznoprawny i słuŜy ochronie ogólnospołecznego interesu. Ustawa antymonopolowa znajduje zatem zastosowanie wówczas gdy, zagroŜony lub naruszony jest interes publiczny, polegający na zapewnieniu właściwych warunków funkcjonowania rynku gospodarczego. Ustawa zatem chroni konkurencję jako zjawisko o charakterze instytucjonalnym i znajduje zastosowanie w przypadku zagroŜenia naruszenia konkurencji, przez co naleŜy rozumieć jedynie takie działania, które dotykają sfery interesów szerszego kręgu uczestników rynku gospodarczego, a więc gdy dotyczą konkurencji rozumianej nie jako sytuację pojedynczego przedsiębiorcy, lecz jako zjawisko charakteryzujące funkcjonowanie gospodarki. Celem ustawy nie jest więc ochrona indywidualnego przedsiębiorcy. Stanowisko takie zawarł Sąd NajwyŜszy w wyroku z dnia 29 maja 2001r. (sygn.akt I CKN 1217/98). Niniejsza sprawa została wszczęta na wniosek indywidualnego przedsiębiorcy, który jest jednym z 23 przedsiębiorców działających na poniŜej określonym rynku właściwym w tej sprawie. Wnioskodawca poprzez działania Gminy Katowice, co wynika z zawiadomienia o wszczęciu postępowania, upatruje stosowania względem siebie przez Gminę niedozwolonych w ustawie antymonopolowej działań. Wobec czego niniejsza sprawa dotyczy sprawy indywidualnej, a nie sprawy dotyczącej interesu publicznego. Jak wynika z ustaleń organu antymonopolowego w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia interesów innych przedsiębiorców działających na rynku właściwym, a takŜe i chronionego interesu konsumentów. Niniejsza sprawa dotyczy sporu indywidualnego pomiędzy Gminą Katowice, a Wnioskodawcą i jej rozwiązanie leŜy w kompetencjach sądu powszechnego. Wobec czego nawet gdyby organ antymonopolowy ustalił, Ŝe zaszły przesłanki uzasadniające stwierdzenie naruszenia przez Gminę Katowice na rynku właściwym, zakazów o jakich mowa w art.8 ust.2 pkt 3 i 5 ustawy antymonopolowej, z racji tego iŜ sprawa dotyczy sporu indywidualnego, organ antymonopolowy nie mógłby wydać decyzji, o jakiej mowa w art.9 ustawy antymonopolowej. We wniosku o wszczęcie postępowania pełnomocnik „Castorama Polska” Sp. z o.o. w Warszawie wniósł o przyznanie mu kosztów wywołanych niniejszym postępowaniem (karta nr 1). Pismem z dnia 07.08.2001r. organ antymonopolowy poinformował strony 14 postępowania, iŜ w świetle art.76 ustawy antymonopolowej roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeŜeli strona w terminie 7 dni od daty otrzymania niniejszego pisma, nie złoŜy spisu kosztów albo wniosku o przyznanie kosztów według przepisów odrębnych. Pismem z dnia 13 sierpnia 2001r. (karta nr 318-319) Wnioskodawca złoŜył spis kosztów poniesionych przez niego w tym postępowaniu. Natomiast druga strona postępowania tj. Gmina Katowice w wyznaczonym terminie, takiego spisu kosztów nie złoŜyła. Artykuł 69 ust. 1 ustawy antymonopolowej stanowi, Ŝe w postępowaniu wszczętym na wniosek, strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić drugiej stronie, na jej Ŝądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. śądania zawarte we wniosku „Castorama Polska” Sp. z o.o. w Warszawie nie zostały uwzględnione przez organ antymonopolowy, co zawarto w sentencji niniejszej decyzji, a stanowisko organu antymonopolowego zawarte jest w uzasadnieniu decyzji. Po przeprowadzeniu postępowania antymonopolowego organ antymonopolowy stwierdził, iŜ Ŝaden z dwóch zarzutów Wnioskodawcy nie jest uzasadniony, co znalazło potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym jak i zawarte w uzasadnieniu decyzji. W związku z czym naleŜy stwierdzić, iŜ po przeprowadzeniu postępowania antymonopolowego, organ antymonopolowy nie uwzględnił Ŝądań Wnioskodawcy zawartych we wniosku, co zawarł w sentencji niniejszej decyzji. Wobec czego stroną przegrywającą w tym postępowaniu jest Wnioskodawca tj. „Castorama Polska” Sp. z o.o. w Warszawie. JednakŜe z racji tego, iŜ Gmina Katowice nie złoŜyła spisu kosztów, organ antymonopolowy nie rozstrzyga postanowieniem o kosztach, jakie powinien zwrócić Wnioskodawca Gminie Katowice. Biorąc powyŜsze pod uwagę organ antymonopolowy orzekł, jak w sentencji decyzji. Od niniejszej decyzji stronom przysługuje prawo wniesienia odwołania do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Antymonopolowego za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Katowicach w terminie dwutygodniowym od dnia doręczenia decyzji. DYREKTOR DELEGATURY Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach ALICJA KRAL