RKT-49/2005

1 DELEGATURA UOKiK W KATOWICACH Katowice, dnia 07. 11. 2005r. RKT-410- 07/05/AD DECYZJA Nr RKT - 49 / 2005 I. Na podstawie art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 ze zm., Dz. U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652, Dz. U. z 2004r. Nr 93, poz. 891 oraz Nr 96, poz. 959, Dz. U. z 2005r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 184, poz. 1539) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172; ze zm., Dz. U. z 2003r. Nr 6, poz. 68) – w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: odmawia si ę wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego na wniosek Zak ł adu Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. w Rybniku, ul. Kolejowa 26, w sprawie uznania za porozumienie ograniczaj ą ce konkurencj ę , o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 6 w/w ustawy, zachowania Zak ł adu Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. w Jastrz ę biu Zdroju, ul. Boczna 24, i Zak ł adu Specjalistycznych Robót Górniczych „ZSRG” Sp. z o.o. w Rybniku, ul. Brzezi ń ska 8a, polegaj ą cego na: ograniczaniu dost ę pu do rynku odmetanowania kopal ń lub eliminowaniu z tego rynku przedsi ę biorców nieobj ę tych porozumieniem, poprzez zawarcie porozumienia skierowanego przeciwko Zak ł adowi Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. w Rybniku. II. Na podstawie art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 ze zm., Dz. U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652, Dz. U. z 2004r. Nr 93, poz. 891 oraz Nr 96, poz. 959, Dz. U. z 2005r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 184, poz. 1539) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2002r. Nr 18, poz. 172 ze zm., Dz. U. z 2003r. Nr 6, poz. 68) – w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: odmawia si ę wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego na wniosek Zak ł adu Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. w Rybniku, ul. Kolejowa 26, w sprawie: 1. uznania za praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę , o której mowa w art. 8 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zachowania Zak ł adu Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. w Jastrz ę biu Zdroju, ul. Boczna 24, polegaj ą cego na bezpo ś rednim lub po ś rednim narzucaniu nieuczciwych cen, w tym cen nadmiernie wygórowanych albo ra żą co niskich, odleg ł ych terminów p ł atno ś ci lub innych warunków zakupu albo sprzeda ż y towarów, do czego mia ł o doj ść w wyniku podejmowania dzia ł a ń polegaj ą cych na narzucaniu ni ż szych cen za wykonywanie us ł ug przez Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. w Rybniku ni ż przyj ę te w Umowie handlowej Nr 3350045 z Kompani ą W ę glow ą S.A. w Katowicach z dnia 24. 01. 2005r., 2. uznania za praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę , o której mowa w art. 8 ust. 1 i 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zachowania Zak ł adu Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. w Jastrz ę biu Zdroju, ul. Boczna 24, polegaj ą cego na narzucaniu uci ąż liwych warunków umów, przynosz ą cych mu nieuzasadnione korzy ś ci, do czego 2 mog ł o doj ść w wyniku podejmowania przez Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. dzia ł a ń polegaj ą cych na narzucaniu ni ż szych cen za wykonywanie us ł ug przez Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. ni ż przyj ę te w Umowie handlowej Nr 3350045 z Kompani ą W ę glow ą S.A. w Katowicach z dnia 24. 01. 2005r. Uzasadnienie Dnia 13. 06. 2005r. do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wp ł yn ął wniosek Zak ł adu Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. w Rybniku (zwanej dalej wnioskodawc ą , spó ł k ą lub ZOK II) o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego przeciwko Zak ł adowi Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. w Jastrz ę biu Zdroju (zwanej dalej te ż ZOK) i Zak ł adowi Specjalistycznych Robót Górniczych „ZSRG” Sp. z o. o. w Rybniku (zwanej dalej równie ż ZSRG) pod zarzutami naruszenia przez ZOK i ZSRG przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (zwanej dalej tak ż e ustaw ą antymonopolow ą ). Do naruszenia mog ł o doj ść w wyniku wprowadzenia wnioskodawcy w b łą d, co do rzeczywistych intencji spó ł ek ZOK i ZSRG przy zawieraniu z wnioskodawc ą umowy o wspó ł pracy, które mia ł y na celu nie wspó ł prac ę , lecz wyeliminowanie ZOK II z rynku odmetanowania kopal ń . W zwi ą zku z tym, ż e zarzuty stawiane przez spó ł k ę ZOK II nie by ł y jednoznaczne, gdy ż nie wskaza ł a ona, które przepisy ustawy antymonopolowej mog ł y ulec naruszeniu, wezwano j ą do uzupe ł nienia z ł o ż onego wniosku (karty nr 107 i 108, pismo organu antymonopolowego z dnia 18. 07. 2005r.). Odpowied ź ZOK II na to wezwanie (karty nr 110 – 111) tak ż e by ł a niewystarczaj ą ca do podj ę cia decyzji o wszcz ę ciu post ę powania albo odmowie wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego, konsekwencj ą czego by ł o wystosowanie do przedsi ę biorcy kolejnego wezwania do usuni ę cia braków wniosku o wszcz ę cie post ę powania (karta nr 483, pismo organu antymonopolowego z dnia 12. 08. 2005r.). Wniosek z ł o ż ony przez Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. zosta ł nale ż ycie op ł acony (karta nr 124). W za łą czeniu do poszczególnych pism przedsi ę biorca przekaza ł dokumenty rejestrowe, Umow ę o wspó ł pracy z dnia 09. 11. 2004r. zawart ą pomi ę dzy ZOK II, ZOK, ZSRG, Zak ł adem Us ł ug Mechanicznych Sp. z o.o. w Jastrz ę biu Zdroju, „KAZ” Sp. z o.o. w Miko ł owie i Bartec Polska Sp. z o.o. w Tychach (karty nr 112 – 116), Umow ę handlow ą nr 3350045 na ś wiadczenie us ł ug odmetanowania dla kopal ń Kompanii W ę glowej S. A. w 2005 roku (karty nr 69 – 100), korespondencj ę pomi ę dzy spó ł kami ZOK II i ZOK dotycz ą c ą ustalenia warunków wspó ł pracy i zakresu robót przyznanego poszczególnym spó ł kom – stronom umowy o wspó ł pracy, jak równie ż protoko ł y ze spotka ń zarz ą dów ZOK II, ZOK i ZSRG, które odby ł y si ę w styczniu 2005r. (karty nr 8 – 53). Organ antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje. Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. z siedzib ą w Rybniku prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą polegaj ą c ą na ś wiadczeniu us ł ug odmetanowania kopal ń . Dzia ł alno ść w tym samym zakresie prowadz ą tak ż e spó ł ki Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK” w Jastrz ę biu Zdroju i Zak ł ad Specjalistycznych Robót Górniczych „ZSRG” w Rybniku (karty nr 6). W 2004r. Kompania W ę glowa S.A. w Katowicach (zwana dalej jako KW S.A.) og ł osi ł a przetarg na wykonanie zamówienia pod nazw ą „ Ś wiadczenie us ł ug odmetanowania dla kopal ń Kompanii W ę glowej S.A. w 2005r.” . Spó ł ka ZOK wystosowa ł a do spó ł ki ZOK II propozycj ę z ł o ż enia wspólnej oferty w w/w przetargu (karta nr 3). Spó ł ka ZOK II przysta ł a na z ł o ż on ą jej propozycj ę , w efekcie czego dnia 09. 11. 2004r. dosz ł o do zawarcia umowy o wspó ł pracy pomi ę dzy podmiotami sk ł adaj ą cymi wspóln ą ofert ę tj. spó ł kami ZOK II, ZOK, ZSRG, Zak ł adem Us ł ug Mechanicznych, KAZ i Bartec Polska (karty nr 3, 112 – 116). 3 Z pisma ZOK z dnia 06. 01. 2005r. wynika, ż e powy ż sza umowa zosta ł a podpisana przez strony bez zastrze ż enia warunków wst ę pnych, a dok ł adny zakres przyznanych prac mia ł by ć ustalony po rozstrzygni ę ciu przetargu (karta nr 8). Pe ł nomocnikiem spó ł ek – stron umowy o wspó ł pracy, przy podejmowaniu dzia ł a ń zwi ą zanych z udzia ł em w przetargu organizowanym przez Kompani ę W ę glow ą S.A., by ł a spó ł ka ZOK (karty nr 117 – 118). W zwi ą zku z tym, w celu przygotowania i z ł o ż enia wspólnej oferty, pozostali przedsi ę biorcy zostali zobowi ą zani do dostarczenia wymaganej dokumentacji spó ł ce ZOK. ZOK II poinformowa ł , ż e ZOK nie za łą czy ł do oferty wykazu pracowników ZOK II, pomimo ż e wnioskodawca stosowne dokumenty przekaza ł pe ł nomocnikowi (karta nr 4). Z akt sprawy wynika, ż e dokumenty te mog ł y by ć przekazane po terminie, w jakim przygotowano ofert ę (karta nr 8). ZOK II zarzuci ł ZOK, ż e nie informuj ą c o przebiegu przetargu, jego wyniku i nie przekazuj ą c kopii umowy handlowej z KW S.A., nie wywi ą zywa ł si ę on nale ż ycie z obowi ą zków pe ł nomocnika (karta nr 5). Po rozstrzygni ę ciu przetargu, dnia 24. 01. 2005r. zosta ł a zawarta Umowa handlowa nr 3350045 pomi ę dzy Kompani ą W ę glow ą S.A., a spó ł kami, które z ł o ż y ł y wspóln ą ofert ę (karta nr 69 - 100). W § 2 powy ż szej umowy wyszczególniono zadania, jakie us ł ugodawcy maj ą ś wiadczy ć na rzecz Kompanii W ę glowej S.A. (karty nr 70 – 74). W umowie z KW S.A., w zakresie odnosz ą cym si ę do zada ń nr 1 2, 3 i 4 spó ł ki ZOK, ZSRG oraz ZOK II wymieniono jako podmioty ś wiadcz ą ce us ł ugi i przyznano im jednakowy zakres robót. W drugiej po ł owie stycznia 2005r. w ł adze spó ł ek ZOK i ZOK II, a tak ż e innych spó ł ek - stron umowy o wspó ł pracy, odby ł y szereg spotka ń , na których mia ł y by ć podj ę te szczegó ł owe ustalenia dotycz ą ce podzia ł u zada ń wynikaj ą cych z umowy handlowej z KW S.A. ZOK z ł o ż y ł ofert ę podpisania umów na wykonanie robót obj ę tych umow ą handlow ą . W umowach tych ZOK mia ł by wyst ę powa ć jako zleceniodawca, a proponowane przez niego wynagrodzenie mia ł oby by ć ni ż sze ni ż to, które przewidziano w umowie z KW S.A. (karta nr 5). Termin rozpocz ę cia prac przewidzianych w umowie z KW S.A. wyznaczono na 01. 02. 2005r. Po jego up ł ywie ZOK II domaga ł si ę dopuszczenia swoich pracowników do wykonywania zada ń , które wykonywa ł y ju ż inne spó ł ki obj ę te umow ą o wspó ł pracy i umow ą handlow ą z KW S.A. Spó ł ka ZOK II wskaza ł a, ż e ZOK wprowadzi ł j ą w b łą d, a w/w dzia ł ania mia ł y na celu jedynie wyeliminowanie ZOK II z rynku odmetanowania kopal ń i przej ę cia tego rynku przez ZOK i spó ł ki z ni ą powi ą zane (karty nr 6 i 110). Z akt sprawy wynika, ż e przedsi ę biorcy nie osi ą gn ę li porozumienia w zakresie podzia ł u zada ń okre ś lonych umow ą handlow ą z KW S.A. Powy ż sze da ł o asumpt do wyst ą pienia z wnioskiem o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego. ZOK II zarzuci ł w pi ś mie z 30. 05. 2005r. (l. dz. 619/06/05) (karty nr 3- 7) spó ł kom ZOK i ZSRG naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Jako bezprawne okre ś lono dzia ł ania ukierunkowane na wyeliminowanie spó ł ki ZOK II z rynku us ł ug odmetanowania kopal ń obj ę tych zamówieniem KW S.A. W pi ś mie z 28. 07. 2005r. (l. dz. 758/07/05) (karta nr 110) ZOK II sformu ł owa ł nast ę puj ą ce zarzuty: - zarzut naruszenia przez ZOK i ZSRG art. 5 ust. 1 pkt 6 w wyniku zawarcia na bazie umowy o wspó ł pracy z dnia 09. 11. 2004r. porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę , zmierzaj ą cego do wyeliminowania z rynku us ł ug odmetanowania kopal ń przedsi ę biorcy nieobj ę tego tym porozumieniem tj. wnioskodawcy, - zarzut naruszenia przez ZOK art. 8 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, do czego mia ł o doj ść w wyniku zawarcia w/w porozumienia, które umo ż liwi ł o przedsi ę biorcy podj ę cie dzia ł a ń polegaj ą cych na narzucaniu nieuczciwych cen, w tym cen ra żą co niskich oraz innych warunków ś wiadczenia us ł ug, - zarzut naruszenia przez ZOK art. 8 ust. 1 i 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, do czego mia ł o doj ść w wyniku zawarcia przez t ą spó ł k ę porozumienia, o jakim mowa powy ż ej, co umo ż liwi ł o przedsi ę biorcy prowadzenie dzia ł a ń polegaj ą cych na narzucaniu uci ąż liwych warunków umów, przynosz ą cych mu nieuzasadnione korzy ś ci (karty nr 484 – 486). 4 W uzupe ł nieniu wniosku o wszcz ę cie post ę powania z dnia 19. 08. 2005r. spó ł ka ZOK II przedstawi ł a nast ę puj ą ce zarzuty stawiane spó ł kom ZOK i ZSRG: - zarzut zawarcia porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę przez Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. w Jastrz ę biu Zdroju i Zak ł ad Specjalistycznych Robót Górniczych „ZSRG” Sp. z o.o. w Rybniku, polegaj ą cego na ograniczaniu dost ę pu do rynku lub eliminowaniu z rynku przedsi ę biorców nieobj ę tych porozumieniem, o jakim mowa w art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, do czego mog ł o doj ść w wyniku zawarcia umowy o wspó ł pracy z dnia 09. 11. 2004r., eliminuj ą cej mo ż liwo ść samodzielnego wyst ą pienia przez wnioskodawc ę z ofert ą przetargow ą na udzielenie zamówienia publicznego opisanego w tej umowie oraz podj ę cia pó ź niejszych dzia ł a ń , w wyniku których zadania, które mia ł wykonywa ć wnioskodawca wykonuj ą spó ł ki, przeciwko którym wyst ą pi ł wnioskodawca, - zarzut nadu ż ywania przez Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. w Jastrz ę biu Zdroju pozycji dominuj ą cej na rynku odmetanowania kopal ń poprzez podejmowanie dzia ł a ń polegaj ą cych na bezpo ś rednim lub po ś rednim narzucaniu nieuczciwych cen, w tym cen nadmiernie wygórowanych albo ra żą co niskich, odleg ł ych terminów p ł atno ś ci lub innych warunków zakupu albo sprzeda ż y towarów, czego dotyczy art. 8 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy antymonopolowej, do czego mog ł o doj ść w wyniku narzucania przez ZOK cen za us ł ugi obj ę te umow ą handlow ą z KW S.A. ni ż szych ni ż wskazane w tej umowie, - zarzut nadu ż ywania przez Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. w Jastrz ę biu Zdroju pozycji dominuj ą cej na rynku odmetanowania kopal ń poprzez podejmowanie dzia ł a ń niezgodnych z art. 8 ust. 1 i 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cych na narzucaniu uci ąż liwych warunków umów, przynosz ą cych Zak ł adowi Odmetanowania Kopal ń nieuzasadnione korzy ś ci, do czego mog ł o doj ść w wyniku narzucania przez ZOK wnioskodawcy postanowie ń umownych przewiduj ą cych ni ż sze ceny za us ł ugi z zakresu odmetanowani kopal ń okre ś lone w umowie z KW S.A. ni ż przewidziano w tej umowie. Organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje. I. Pierwszym z zarzutów, jakie Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. postawi ł , by ł zarzut zawarcia przez spó ł ki Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK” i Zak ł ad Specjalistycznych Robót Górniczych „ZSRG” porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę wymienionego w art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z przywo ł anym przepisem zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, polegaj ą ce na ograniczeniu dost ę pu do rynku lub eliminowaniu z rynku przedsi ę biorców nieobj ę tych porozumieniem. W opinii wnioskodawcy za zawarciem niedozwolonego porozumienia przemawia to, ż e w/w spó ł ki spowodowa ł y, ż e najpierw ZOK II zawar ł z nimi umow ę o wspó ł pracy, która wykluczy ł a mo ż liwo ść samodzielnego wyst ą pienia z ofert ą w ramach przetargu og ł oszonego przez Kompani ę W ę glow ą S.A., a nast ę pnie prowadzi ł y takie dzia ł ania, które uniemo ż liwi ł y udzia ł wnioskodawcy w wykonaniu umowy zawartej z KW S.A. Wst ę pn ą przes ł ank ą , od której uzale ż nione jest podjecie dzia ł a ń przez Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest naruszenie interesu publicznoprawnego. Art. 1 ust. 1 ustawy antymonopolowej stanowi, ż e „ Ustawa okre ś la warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów ”. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów stoi na stra ż y konkurencji jako takiej, natomiast ochrona jaka z tego wynika dla poszczególnych przedsi ę biorców jest w zasadzie skutkiem ubocznym dzia ł a ń podejmowanych przez organ antymonopolowy. W niniejszym przypadku zachodzi wi ę c konieczno ść ustalenia, czy zosta ł a spe ł niona w/w przes ł anka. 5 Interes publicznoprawny nie zosta ł zdefiniowany w ustawie antymonopolowej. Z tego wzgl ę du zachodzi konieczno ść odwo ł ania si ę do orzecznictwa S ą du Okr ę gowego – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz S ą du Najwy ż szego. W wyroku z dnia 12. 06. 2002r. (sygn. akt XVII Ama 47/01) S ą d Okr ę gowy w Warszawie – S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów wskaza ł , ż e poj ę cie interesu publicznego jest poj ę ciem o niejednolitym i zmiennym charakterze. W zwi ą zku z tym w ka ż dym przypadku organ antymonopolowy powinien ustali ć , czy dosz ł o do naruszenia interesu publicznoprawnego z uwzgl ę dnieniem okoliczno ś ci specyficznych dla danej sprawy. Publiczny znaczy w ł a ś ciwy dla ogó ł u, a nie jednostki, czy grupy jednostek. Powy ż sze stanowisko S ą du zosta ł o potwierdzone w wyrokach z dnia 25. 06. 2000r. (sygn. akt XVII Ama 84/00), 28. 05. 2001r. (sygn. akt XVII Ama 82/00), 27. 06. 2001r. (sygn. akt XVII Ama 92/00), 21. 11. 2001r. (sygn. akt XVII Ama 105/00) i w wyroku z 04. 07. 2001r. (sygn. akt XVII Ama 108/00). Stanowisko S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów zosta ł o podzielone przez S ą d Najwy ż szy w wyroku z dnia 29. 05. 2001r. (sygn. akt I CKN 1217/98), w którym S ą d stwierdzi ł , ż e ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów ingeruje, gdy w wyniku pewnych ogólnych zjawisk zagro ż ona zosta ł a konkurencja jako taka, konkurencja jako zjawisko instytucjonalne, a nie gdy dosz ł o wy łą cznie do naruszenia interesu indywidualnego. Nale ż y zauwa ż y ć , ż e zachodz ą takie sytuacje, w których naruszenie interesu indywidualnego jest powi ą zane z naruszeniem interesu publicznego. S ą d Najwy ż szy w wyroku z dnia 26. 02. 2004r. (sygn. III SK 2/04) zwa ż y ł , ż e dopuszcza si ę uznanie, ż e poprzez naruszenie interesu indywidualnego dochodzi do naruszenia interesu publicznego, tj. ,,je ż eli indywidualne pogwa ł cenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów mog ł oby w jakikolwiek sposób prowadzi ć do ustanowienia lub utrwalenia monopolistycznych praktyk rynkowych, które wywo ł uj ą lub mog ą wywo ł ywa ć zakazane skutki na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej”. Uwzgl ę dniaj ą c powy ż sze orzecznictwo nale ż y przyj ąć , ż e organ antymonopolowy mo ż e podejmowa ć dzia ł ania wynikaj ą ce z ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wy łą cznie wtedy, gdy zachodzi podejrzenie, ż e dosz ł o do naruszenia interesu publicznego. Naruszenie interesu publicznoprawnego stanowi zatem warunek sine qua non uznania kompetencji Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów do rozstrzygni ę cia okre ś lonej sprawy. Interes publiczny zostaje naruszony wówczas, gdy oceniane dzia ł ania godz ą w interesy ogólnospo ł eczne i dotykaj ą szerszy kr ą g uczestników rynku i poprzez to powoduj ą zaburzenia w prawid ł owym funkcjonowaniu tego rynku. Wymienione w art. 1 cele ustawy zosta ł y okre ś lone jako równorz ę dne co sprawia, ż e praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę obejmuj ą nie tylko te, które godz ą w konkurencj ę , ale równie ż te, które – podejmowane przez przedsi ę biorców posiadaj ą cych pozycj ę dominuj ą c ą – nie godz ą c wprost w konkurencj ę , naruszaj ą interesy innych uczestników rynku. Praktyki mo ż na zatem podzieli ć na praktyki antykonkurencyjne, wywieraj ą ce bezpo ś redni wp ł yw na stan lub rozwój konkurencji i interesy konkurencyjne innych przedsi ę biorców, oraz praktyki eksploatacyjne, których istot ą jest uzyskanie korzy ś ci kosztem innych podmiotów. W przypadku praktyk eksploatacyjnych bezpo ś rednim celem lub skutkiem dzia ł a ń przedsi ę biorców jest naruszenie przede wszystkim innych ni ż konkurencyjne interesów pozosta ł ych uczestników rynku poprzez wykorzystanie przez przedsi ę biorców istniej ą cej nad kontrahentami przewagi. W ocenie organu antymonopolowego w okoliczno ś ciach niniejszej sprawy przedstawionych przez wnioskodawc ę brak jest podstaw do przyj ę cia, ż e w wyniku dzia ł a ń podj ę tych przez ZOK i ZSRG, którym zarzucono naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy antymonopolowej, dosz ł o do naruszenia interesu publicznego. Wnioskodawca podniós ł , ż e dobrowolnie zawar ł umow ę o wspó ł pracy z ZOK i ZSRG w przekonaniu, ż e z ł o ż enie wspólnej oferty w ramach przetargu og ł oszonego przez Kompani ę W ę glow ą S.A. zapewni tej ofercie wi ę ksz ą atrakcyjno ść , a wspó ł praca z w/w podmiotami przyczyni si ę do pe ł nego wykorzystania potencja ł ów poszczególnych przedsi ę biorców. Umowa o wspó ł pracy zawiera jedynie ogólne zapisy, z których nie wynika jaki w przysz ł o ś ci 6 mia ł by by ć ewentualny podzia ł zada ń . Jak wynika ze zgromadzonego materia ł u dowodowego warunki zaproponowane przez kontrahentów zosta ł y przyj ę te bez jakichkolwiek ustale ń wst ę pnych, poprzez co nie dosz ł o do uregulowania zasadniczych kwestii, jak np. przysz ł ego podzia ł u zada ń w przypadku wybrania przez KW S.A. wspólnej oferty sk ł adanej przez w/w przedsi ę biorców. Jednocze ś nie ZOK II udzieli ł pe ł nomocnictwa do wyst ę powania w jego imieniu w zwi ą zku z udzia ł em w przetargu og ł oszonym przez KW S.A. (karty nr 117 – 188). W Umowie handlowej z Kompani ą W ę glow ą S.A. wszystkie trzy spó ł ki zosta ł y wymienione, jako te, które mog ą wykona ć zadania nr 1- 4 okre ś lone w przedmiotowej umowie (karty nr 70 – 72). U ł o ż enie stosunków prawnych le ż y zatem w gestii stron umowy o wspó ł pracy i Umowy handlowej z KW S.A. ZOK II podniós ł , ż e dzia ł ania ZOK i ZSRG wskazuj ą na fakt, ż e przedsi ę biorcy ci mogli si ę porozumie ć . ZOK II okre ś li ł , ż e dzia ł ania polegaj ą ce na wyst ą pieniu do niego z ofert ą wspó ł pracy cechuje bezprawno ść , a u ich podstaw le ż a ł a ch ęć pozbawienia ZOK II mo ż liwo ś ci z ł o ż enia indywidualnej oferty w ramach przetargu, a co za tym idzie, podejmowania posuni ęć konkurencyjnych wobec dzia ł a ń ZOK i ZSRG. Wnioskodawca wskaza ł , ż e na skutek w/w okoliczno ś ci spó ł ka ZOK zyska ł a mo ż liwo ść narzucania mu niekorzystnych warunków umów dotycz ą cych ś wiadczenia us ł ug z zakresu odmetanowania kopal ń , na co on nie chcia ł przysta ć . Analiza zgromadzonego materia ł u wykaza ł a, ż e spó ł ki nie osi ą gn ęł y konsensusu w powy ż szym zakresie i nie dosz ł o do zawarcia umów (karta nr 5) pomi ę dzy ZOK II i ZOK dotycz ą cych wykonania zada ń okre ś lonych w Umowie handlowej z Kompani ą W ę glow ą . Nale ż y zauwa ż y ć , ż e w obliczu tego, i ż wnioskodawca jest jedn ą ze stron Umowy handlowej z KW S.A., to zastrze ż enie przez ZOK innych cen ni ż wynikaj ą ce z tej umowy nie powoduje narzucania zani ż onych cen, lecz kwalifikuje si ę jako nienale ż yte wykonanie umowy. Istotny jest równie ż fakt, ż e spó ł ki ZOK i ZSRG nale żą do jednej grupy kapita ł owej, na co wskazuj ą istniej ą ce pomi ę dzy nimi powi ą zania (karty nr 55 i 60 i 65). Istot ą porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę jest za ś to, ż e ze wspó ł zawodnictwa rynkowego rezygnuj ą przedsi ę biorcy dotychczas dzia ł aj ą cy niezale ż nie. Spór pomi ę dzy wnioskodawc ą , a spó ł kami, przeciwko którym skierowano wniosek dotyczy zakresu pe ł nomocnictwa, przekroczenia i niedope ł nienia obowi ą zków przez pe ł nomocnika, wprowadzenia w b łą d drugiej strony umowy, pozorno ś ci o ś wiadcze ń woli, szczegó ł owego podzia ł u zada ń i zakresu wykonywanych prac przez poszczególne strony umowy z Kompani ą W ę glow ą S.A. Okoliczno ś ci te wynikaj ą z niezachowania nale ż ytej staranno ś ci przez wnioskodawc ę w chwili zawierania umowy o wspó ł pracy. Obecna sytuacja jest konsekwencj ą niedoprecyzowania warunków łą cz ą cej strony umowy. Oczekiwania wnioskodawcy, co do przysz ł ego sposobu podzia ł u wspólnych zada ń nie znalaz ł y bowiem odzwierciedlenia w szczegó ł owych zapisach kontraktu. Interesy ZOK II nie zosta ł y odpowiednio zabezpieczone w wyniku dzia ł a ń samej spó ł ki. Powy ż ej przedstawione okoliczno ś ci sprawy pozwalaj ą przyj ąć , ż e wnioskodawca domaga si ę ochrony jego prywatnego interesu, a sprawa ma charakter cywilnoprawny. Kwestie zwi ą zane z kszta ł towaniem stosunków cywilnoprawnych pomi ę dzy przedsi ę biorcami dobrowolnie korzystaj ą cych z mo ż liwo ś ci prowadzenia wspólnych dzia ł a ń na rynku, precyzowaniem postanowie ń umów przez nich zawieranych oraz dochodzeniem wzajemnych roszcze ń z takich umów nale żą do stron tych umów, a nast ę pnie nale żą do w ł a ś ciwo ś ci s ą du powszechnego. W zwi ą zku z powy ż szym organ antymonopolowy nie jest kompetentny do tego, by w powy ż szym zakresie kszta ł towa ć stosunki umowne pomi ę dzy przedsi ę biorcami Zgodnie z art. 85 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów mo ż e, w drodze decyzji odmówi ć wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego, je ż eli w sposób oczywisty z zawartych we wniosku oraz posiadanych przez Prezesa Urz ę du informacji wynika, ż e nie naruszono zakazu okre ś lonego w art. 5 w zakresie niewy łą czonym na podstawie art. 6 i 7, lub zakazu okre ś lonego w art. 8. W zwi ą zku z tym, ż e Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów mo ż e rozstrzyga ć , czy okre ś lone dzia ł ania przedsi ę biorców naruszaj ą przepisy ustawy antymonopolowej tylko 7 wtedy, gdy dosz ł o do naruszenia interesu publicznego, a w niniejszej sprawie powy ż sza przes ł anka nie zosta ł a spe ł niona, a sprawa ma charakter cywilnoprawny, brak jest mo ż liwo ś ci wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego. Z uwagi na powy ż sze orzeczono, jak w punkcie I sentencji niniejszej decyzji. II. 1. Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. w Rybniku wniós ł o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego przeciwko Zak ł adowi Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. w Jastrz ę biu Zdroju pod zarzutem naruszenia art. 8 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, stosownie do którego zakazane jest nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym przez przedsi ę biorc ę lub kilku przedsi ę biorców w wyniku bezpo ś redniego lub po ś redniego narzucania nieuczciwych cen, w tym cen nadmiernie wygórowanych albo ra żą co niskich, odleg ł ych terminów p ł atno ś ci lub innych warunków zakupu albo sprzeda ż y towarów. Przedsi ę biorca podniós ł , ż e spó ł ka ZOK próbowa ł a narzuci ć mu w toku prowadzonych negocjacji zakres zada ń niezgodny z oczekiwaniami ZOK II oraz ceny za wykonanie us ł ug okre ś lonych w Umowie handlowej z KW S.A. inne ni ż te, które wynikaj ą z umowy z KW S.A., a wi ę c ceny nieuczciwe i zani ż one. Aby organ antymonopolowy móg ł rozwa ż y ć , czy dosz ł o do naruszenia przepisu art. 8 ustawy antymonopolowej i podj ąć ewentualne dzia ł ania zmierzaj ą ce do przywrócenia równowagi na rynku, powinien on w pierwszej kolejno ś ci ustali ć , czy dosz ł o w danej sprawie do naruszenia interesu publicznoprawnego. Do naruszenia interesu publicznego dochodzi, jak wskazano pkt I uzasadnienia niniejszej decyzji, wówczas, gdy zagro ż ono lub naruszono interes ogólnospo ł eczny, tj. wtedy, gdy okre ś lone dzia ł anie godzi w sytuacj ę szerszego kr ę gu uczestników rynku. Okoliczno ś ci niniejszej sprawy wskazuj ą na to, ż e przedsi ę biorcy jednorazowo i dobrowolnie zawarli umow ę o wspó ł pracy, w celu z ł o ż enia wspólnej oferty w ramach przetargu og ł oszonego przez Kompani ę W ę glow ą S.A. na ś wiadczenie us ł ug z zakresu odmetanowania kopal ń nale żą cych do KW S.A. w 2005r. Do jej zawarcia dosz ł o w wyniku z ł o ż enia przez ZOK spó ł ce ZOK II oferty, która zosta ł a przyj ę ta bezwarunkowo. Spó ł ka ZOK II przysta ł a na zawarcie przedmiotowej umowy, pomimo, ż e nie okre ś lono w niej wielu istotnych elementów, jak np. kwestii zwi ą zanych z ewentualnym podzia ł em zada ń w przypadku wybrania wspólnej oferty sk ł adanej przez strony umowy o wspó ł pracy. ZOK II, nie podpisuj ą c umów, w których mia ł oby doj ść do okre ś lenia zasad wykonania umowy z KW S.A., zosta ł pozbawiony mo ż liwo ś ci faktycznego uczestniczenia w wykonywaniu tej umowy. Na podstawie art. 23 ustawy z dnia 29 stycznia 2004r. Prawo zamówie ń publicznych (Dz. U. Nr 19, poz. 177 ze zm.) wykonawcy mog ą wspólnie ubiega ć si ę o udzielnie zamówienia, w takim jednak wypadku s ą oni obowi ą zani do ustanowienia pe ł nomocnika, który reprezentuje ich w post ę powaniu o udzielenie zamówienia i przy zawarciu umowy. Strony umowy o wspó ł pracy udzieli ł y pe ł nomocnictwa do reprezentowania ich w toku przetargu Zak ł adowi Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. (karty nr 117–118). Stosownie do art. 101 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) pe ł nomocnictwo mo ż e by ć w ka ż dym czasie odwo ł ane, chyba, ż e mocodawca zrzek ł si ę odwo ł ania pe ł nomocnictwa z przyczyn uzasadnionych tre ś ci ą stosunku prawnego b ę d ą cego podstaw ą udzielenia tego pe ł nomocnictwa. W niniejszym przypadku powy ż szej mo ż liwo ś ci nie wy łą czono. Gdy mocodawca stwierdza, ż e pe ł nomocnik dzia ł a wbrew jego woli lub w sposób niekorzystny dla niego, mo ż e umow ę pe ł nomocnictwa wypowiedzie ć . Jest to jeden z cywilnoprawnych ś rodków ochrony interesów poszczególnych podmiotów prawa. Tak ż e sprawa wykonania umów, jakimi spó ł ki s ą zwi ą zane powinna by ć rozpatrywana na gruncie prawa cywilnego, nie za ś administracyjnego. W niniejszym przypadku ze zgromadzonego materia ł u dowodowego nie wynika, aby mog ł o doj ść do naruszenia interesu publicznoprawnego, w zwi ą zku z czym nale ż a ł o orzec, jak w punkcie II 1 sentencji niniejszej decyzji. 8 2. ZOK II wniós ł o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego przeciwko ZOK pod zarzutem stosowania przez t ę spó ł k ę praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę okre ś lonej w art. 8 ust. 1 i 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, do czego mia ł o doj ść w wyniku podejmowania przez ZOK dzia ł a ń zmierzaj ą cych do narzucenia ZOK II uci ąż liwych warunków umów, przynosz ą cych mu nieuzasadnione korzy ś ci, w konsekwencji podejmowania przez Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK” Sp. z o.o. dzia ł a ń polegaj ą cych na narzucaniu ni ż szych cen za wykonywanie us ł ug przez Zak ł ad Odmetanowania Kopal ń „ZOK II” Sp. z o.o. ni ż przyj ę te w Umowie handlowej Nr 3350045 z Kompani ą W ę glow ą S.A. w Katowicach z dnia 24. 01. 2005r. Art. 85 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów stanowi, ż e Prezes Urz ę du mo ż e w drodze decyzji odmówi ć wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego, je ż eli w sposób oczywisty z zawartych we wniosku oraz posiadanych przez Prezesa Urz ę du informacji wynika, ż e nie naruszono zakazu, o jakim mowa w art. 5 w zakresie niewy łą czonym na podstawie art. 6 i 7, lub zakazu okre ś lonego w art. 8 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Wst ę pn ą przes ł ank ą uznania, ż e dosz ł o do naruszenia jednego z w/w przepisów jest naruszenie interesu publicznoprawnego. Do naruszenia interesu publicznoprawnego dochodzi wówczas, gdy zagro ż ony lub naruszony zostaje interes ogó ł u, szerszej grupy uczestników rynku. W niniejszym przypadku brak jest podstaw do przyj ę cia, ż e dzia ł ania podj ę te przez spó ł k ę ZOK doprowadzi ł y lub mog ą doprowadzi ć do wywo ł ania niekorzystnych skutków w sytuacji prawnej i faktycznej szerszej grupy podmiotów. Analiza zgromadzonego materia ł u dowodowego pozwala na przyj ę cie, ż e spór pomi ę dzy ZOK II i ZOK ma cechy sporu wy łą cznie cywilnoprawnego. Skutki umów zawartych przez ZOK i ZOK II nie dotykaj ą szerszego kr ę gu uczestników rynku, a jedynie strony w/w umów o wspó ł pracy i Umowy handlowej z KW S.A. Powy ż sze przes ą dza o braku mo ż liwo ś ci domagania si ę ochrony prawnej na gruncie ustawy antymonopolowej. Wobec powy ż szego orzeczono, jak w punkcie II 2 sentencji niniejszej decyzji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach. DYREKTOR DELEGATURY URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW W KATOWICACH Alicja Kral