Numer decyzji
RŁO-56/2012
Decyzja UOKiK RŁO-56/2012
- Data decyzji
- 24 grudnia 2012
Treść rozstrzygnięcia
PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA w ŁODZI ul. Piotrkowska 120 90-006 Łódź tel. (42) 636 36 89, fax (42) 636 07 12 e’mail: lodz@uokik.gov.pl RŁO-61-38/12/AM Łódź, dnia 24 grudnia 2012 r. DECYZJA Nr RŁO 56/2012 I. Na podstawie art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331, ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 5 i 6 tej ustawy w zw. z § 2 pkt 4 i §5 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 107, poz. 887), po przeprowadzeniu postępowania w sprawie podejrzenia stosowania przez Roberta Smagałę, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą HELP COMP Robert Smagała z siedzibą w Łodzi, praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów – działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów po uprawdopodobnieniu stosowania przez Roberta Smagałę, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą HELP COMP Robert Smagała z siedzibą w Łodzi praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów , o których mowa w art. 24 ust. 1, art. 24 ust. 2 oraz art. 24 ust. 2 pkt 2 powołanej na wstępie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegających na: 1) bezprawnym stosowaniu w regulaminie sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ postanowienia sprzecznego z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2000r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1225), nakładającego na konsumenta obowiązek zapłaty ceny przed otrzymaniem towaru, 2) bezprawnym stosowaniu w regulaminie sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ postanowienia o treści: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 10 dni roboczych przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu” , które jest sprzeczne z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1225), 3) bezprawnym zaniechaniu informowania konsumentów, przy użyciu środka porozumiewania się na odległość, najpóźniej w chwili złożenia im propozycji zawarcia umowy, o miejscu i sposobie składania reklamacji na towary zakupione w sklepie 2 internetowym prowadzonym na stronie http://www.disystem.pl/ , co jest sprzeczne z art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1225), i przyjęciu zobowiązania Roberta Smagały, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą HELP COMP Robert Smagała z siedzibą w Łodzi, do podjęcia działań zmierzających do zapobieżenia tym naruszeniom poprzez dokonanie zmian w regulaminie sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ poprzez: - zmianę postanowienia o treści: „1. Zapłata przed dostarczeniem towaru na podstawie wystawionej przez DISYSTEM faktury pro-forma. 2. Zapłata gotówką w siedzibie firmy (dotyczy odbiorów osobistych). 3. Zapłata kurierowi przy odbiorze paczki (obowiązuje przy zamówieniach nie przekraczających kwoty maksymalnie 500 zł.” na postanowienie o treści: „1. Zapłata przed dostarczeniem towaru na podstawie wystawionej przez DISYSTEM faktury pro-forma. 2. Zapłata gotówką w siedzibie firmy (dotyczy odbiorów osobistych). 3. Zapłata kurierowi przy odbiorze paczki. Przy zamówieniach powyżej 500 zł opłata kurierowi po uprzednim uiszczeniu opłaty transportowej obliczonej zgodnie z wartością paczki.”; - zmianę postanowienia o treści: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 10 dni roboczych przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu.” na postanowienie o treści: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 14 dni przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu.”; − zmianę postanowień o treści: „ Podstawą składania spraw reklamacyjnych oraz zwrotów jest opinia serwisu danej marki stwierdzająca usterkę bądź wadę w działaniu reklamowanego sprzętu.” i „ Każdy zakupiony w naszym sklepie towar jest fabrycznie nowy i posiada kartę gwarancyjną. W przypadku gwarancji zewnętrznej warunki realizacji oraz lista punktów serwisowych wymienione są w druku gwarancji dołączonej do towaru.” na postanowienia o treści: „Podstawą składania spraw reklamacyjnych oraz zwrotów jest opinia serwisu danej marki stwierdzająca usterkę bądź wadę w działaniu reklamowanego sprzętu. Każdy zakupiony w naszym sklepie towar jest fabrycznie nowy i posiada kartę gwarancyjną. W przypadku gwarancji zewnętrznej warunki realizacji oraz lista punktów serwisowych wymienione są w druku gwarancji dołączonej do towaru. Reklamacje składamy w siedzibie firmy 90-626 Łódź, ul. Żeromskiego 60” oraz - poinformowanie konsumentów, z którymi zostały zawarte umowy na podstawie regulaminu sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ zawierającego postanowienia zakwestionowane przez Prezesa Urzędu o zmianach w tym regulaminie wynikających ze złożonego zobowiązania, - zamieszczenie na stronie http://www.disystem.pl/ informacji o zmianach regulaminu wynikłych ze złożonego zobowiązania nakłada się na Roberta Smagałę, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą HELP COMP Robert Smagała z siedzibą w Łodzi, obowiązek wykonania przyjętego 3 zobowiązania poprzez wprowadzenie zmian w regulaminie sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ w sposób wynikający ze złożonego zobowiązania, poinformowanie konsumentów, z którymi zostały zawarte umowy na podstawie regulaminu sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ zawierającego zakwestionowane postanowienia o zmianach w tym regulaminie wynikających ze złożonego zobowiązania oraz zamieszczenie na stronie http://www.disystem.pl/ informacji o zmianach regulaminu wynikłych ze złożonego zobowiązania, w terminie 2 tygodni (dwóch tygodni) od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji. II. Na podstawie art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331, ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 5 i 6 tej ustawy w zw. z § 2 pkt 4 i §5 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 107, poz. 887), – działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: nakłada się na Roberta Smagałę, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą HELP COMP Robert Smagała z siedzibą w Łodzi, obowiązek złożenia informacji o stopniu realizacji przyjętego zobowiązania , zawierającej dowody wprowadzenia zmian w regulaminie sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ wynikających ze złożonego zobowiązania, dowody poinformowania konsumentów, z którymi zostały zawarte umowy na podstawie regulaminu sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ zawierającego zakwestionowane postanowienia o zmianach w tym regulaminie wynikających ze złożonego zobowiązania oraz dowody zamieszczenia na stronie http://www.disystem.pl/ informacji o zmianach regulaminu wynikłych ze złożonego zobowiązania, w terminie 3 tygodni (trzech tygodni) od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji. Uzasadnienie W dniach od dnia 8 listopada 2011 r. do dnia 7 marca 2012 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej: „Prezesem Urzędu”) przeprowadził z urzędu postępowanie wyjaśniające pod sygn. RŁO-405-33/11/AM, w toku którego ustalił, że Robert Smagała w ramach działalności gospodarczej prowadzonej pod nazwą HELP COMP Robert Smagała z siedzibą w Łodzi – zwany dalej: „Robertem Smagałą” – prowadzi sklep internetowy pod adresem http://www.disystem.pl/ , w którym sprzedaje komputery, akcesoria komputerowe oraz sprzęt telekomunikacyjny. Podstawą zawierania umów sprzedaży na odległość w sklepie internetowym prowadzonym pod adresem http://www.disystem.pl/ jest opracowany przez Roberta Smagałę regulamin dostępny na stronie internetowej sklepu. Akceptacja przez konsumenta tego regulaminu jest warunkiem dokonywania zakupów w sklepie. Analiza regulaminu wykazała, że w pkt V pn. „Forma płatności” zawiera on postanowienie o treści: 1. „Zapłata przed dostarczeniem towaru na podstawie wystawionej przez DISYSTEM faktury pro-forma.”. 4 2. „Zapłata gotówką w siedzibie firmy (dotyczy odbiorów osobistych.”. 3. „Zapłata kurierowi przy odbiorze paczki (obowiązuje przy zamówieniach nie przekraczających kwoty maksymalnie 500 zł).”. z którego wynikało, że przy zamówieniach powyżej 500 złotych jedyną formą płatności jest przedpłata. Przepis art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (Dz. U. Nr 22 poz. 271) – zwanej dalej: „ustawą o ochronie niektórych praw konsumentów” stanowi tymczasem, że umowa zawierana na odległość nie może nakładać na konsumenta obowiązku zapłaty ceny lub wynagrodzenia przed otrzymaniem świadczenia. Opracowany przez Roberta Smagałę regulamin zawierał ponadto w części VIII pn. „Reklamacje i gwarancje” w pkt 4 postanowienie o treści: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 10 dni roboczych przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu.” , które mogło być sprzeczne z przepisem art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów . Wskazany przepis stanowi, iż zwrot tego, co strony świadczyły powinien nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni. Dodatkowo, ani regulamin stosowany przez Roberta Smagałę, ani też zgromadzone w postępowaniu wyjaśniającym pozostałe dokumenty przekazywane przez Roberta Smagałę konsumentom w trakcie realizacji zamówienia złożonego w sklepie internetowym nie zawierały postanowień wskazujących miejsce i sposób składania reklamacji. Jedyne postanowienia, które regulowały kwestię składania reklamacji znajdowały się w rozdziale VIII regulaminu pn. „Reklamacje i gwarancje” i miały treść: − pkt 5 „ Podstawą składania spraw reklamacyjnych oraz zwrotów jest opinia serwisu danej marki stwierdzająca usterkę bądź wadę w działaniu reklamowanego sprzętu.”, − pkt 6 „ Każdy zakupiony w naszym sklepie towar jest fabrycznie nowy i posiada kartę gwarancyjną. W przypadku gwarancji zewnętrznej warunki realizacji oraz lista punktów serwisowych wymienione są w druku gwarancji dołączonej do towaru.”. Wskazane postanowienia regulowały kwestie sposobu rozpatrywania reklamacji przez sprzedawcę lub gwaranta, nie zawierały jednakże informacji o tym, gdzie i w jaki sposób konsument może złożyć reklamację u sprzedawcy z tytułu niezgodności towaru konsumpcyjnego z umową w trybie ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej oraz o zmianie kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 141 poz. 1176, ze zm.). Przepis art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów stanowi, iż konsument powinien być poinformowany przy użyciu środka porozumiewania się na odległość, najpóźniej w chwili złożenia mu propozycji zawarcia umowy o miejscu i sposobie składania reklamacji. W ocenie Prezesa Urzędu wymogu tego nie spełniało przekazanie konsumentowi przez Roberta Smagałę informacji jedynie o tym, że do każdego towaru załączona jest karta gwarancyjna. W tym stanie rzeczy Prezes Urzędu uznał, iż wyniki postępowania wyjaśniającego dają podstawy do postawienia Robertowi Smagale zarzutu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, o których mowa w art. 24 ust. 1, art. 24 ust. 2 oraz art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (zwanej dalej: „ustawą o ochronie konkurencji i konsumentów”). W rezultacie, w dniu 4 lipca 2012 r. Prezes Urzędu wszczął z urzędu Postanowieniem Nr 1/61-38/12 (dowód: karty Nr 1-2) postępowanie w sprawie podejrzenia stosowania przez Roberta Smagałę, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą HELP COMP Robert Smagała z siedzibą w Łodzi, praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, o których mowa w art. 24 ust. 1, art. 5 24 ust. 2 oraz art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegających na: 1) bezprawnym stosowaniu w regulaminie sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ postanowienia sprzecznego z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2000r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1225), nakładającego na konsumenta obowiązek zapłaty ceny przed otrzymaniem towaru, 2) bezprawnym stosowaniu w regulaminie sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ postanowienia o treści: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 10 dni roboczych przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu” , które jest sprzeczne z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1225), 3) bezprawnym zaniechaniu informowania konsumentów, przy użyciu środka porozumiewania się na odległość, najpóźniej w chwili złożenia im propozycji zawarcia umowy, o miejscu i sposobie składania reklamacji na towary zakupione w sklepie internetowym prowadzonym na stronie http://www.disystem.pl/ , co jest sprzeczne z art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1225), Robert Smagała ustosunkował się do przedstawionego zarzutu w ten sposób, iż złożył do Prezesa Urzędu wniosek o wydanie decyzji zobowiązującej w jego sprawie (dowód: karty Nr 45, 51-54). Wyjaśnił, iż w terminie 7 dni od dnia doręczenia mu decyzji zobowiązującej wprowadzi do regulaminu sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ następujące zmiany: - postanowienie o treści: „1. Zapłata przed dostarczeniem towaru na podstawie wystawionej przez DISYSTEM faktury pro-forma. 2. Zapłata gotówką w siedzibie firmy (dotyczy odbiorów osobistych). 3. Zapłata kurierowi przy odbiorze paczki (obowiązuje przy zamówieniach nie przekraczających kwoty maksymalnie 500 zł.” otrzyma brzmienie: „1. Zapłata przed dostarczeniem towaru na podstawie wystawionej przez DISYSTEM faktury pro-forma. 2. Zapłata gotówką w siedzibie firmy (dotyczy odbiorów osobistych). 3. Zapłata kurierowi przy odbiorze paczki. Przy zamówieniach powyżej 500 zł opłata kurierowi po uprzednim uiszczeniu opłaty transportowej obliczonej zgodnie z wartością paczki.”; - postanowienie o treści: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 10 dni roboczych przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu.” otrzyma brzmienie: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 14 dni przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu.”; − postanowienie o treści: „ Podstawą składania spraw reklamacyjnych oraz zwrotów jest opinia serwisu danej marki stwierdzająca usterkę bądź wadę w działaniu reklamowanego sprzętu.” i „ Każdy zakupiony w naszym sklepie towar jest fabrycznie nowy i posiada kartę gwarancyjną. W przypadku gwarancji zewnętrznej warunki realizacji oraz lista punktów serwisowych wymienione są w druku gwarancji dołączonej do towaru.” otrzyma brzmienie: „Podstawą składania spraw reklamacyjnych oraz zwrotów jest opinia serwisu danej marki stwierdzająca usterkę bądź wadę w działaniu reklamowanego sprzętu. 6 Każdy zakupiony w naszym sklepie towar jest fabrycznie nowy i posiada kartę gwarancyjną. W przypadku gwarancji zewnętrznej warunki realizacji oraz lista punktów serwisowych wymienione są w druku gwarancji dołączonej do towaru. Reklamacje składamy w siedzibie firmy 90-626 Łódź, ul. Żeromskiego 60”. Dodatkowo Robert Smagała wyjaśnił, że obecnie w obrocie nie znajdują się żadne umowy, do których miałby zastosowanie regulamin sklepu internetowego w brzmieniu będącym podstawą wszczęcia postępowania przez Prezesa Urzędu. Jeśli jednak umowy takie zostaną zawarte w okresie pomiędzy złożeniem przez niego zobowiązania, a doręczeniem mu decyzji zobowiązującej, to powiadomi konsumentów będących stronami takich umów o zmianach w regulaminie wynikających ze złożonego zobowiązania drogą elektroniczną w terminie 7 dni od dnia wprowadzenia nowego regulaminu w życie. Robert Smagała zobowiązał się ponadto do zamieszczenia na stronie internetowej swojego sklepu informacji o zmianach dokonanych w regulaminie wynikających z wydania decyzji zobowiązującej. Załącznikiem do oświadczenia Roberta Smagały był projekt nowego regulaminu sklepu, który zawierał zmiany wskazane w zobowiązaniu (dowód: karty Nr 52-54). Prezes Urzędu ustalił, co następuje: Robert Smagała prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą HELP COMP Robert Smagała jest przedsiębiorcą wpisanym do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej (dane zawarte na stronie internetowej prowadzonej pod adresem http://www.ceidg.gov.pl/ ). Robert Smagała prowadzi sklep internetowy pod adresem http://www.disystem.pl/ , w którym sprzedaje komputery, akcesoria komputerowe oraz sprzęt telekomunikacyjny. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów umowy zawierane z konsumentem bez jednoczesnej obecności obu stron, przy wykorzystaniu środków porozumiewania się na odległość, w szczególności drukowanego lub elektronicznego formularza zamówienia niezaadresowanego lub zaadresowanego, listu seryjnego w postaci drukowanej lub elektronicznej, reklamy prasowej z wydrukowanym formularzem zamówienia, reklamy w postaci elektronicznej, katalogu, telefonu, telefaksu, radia, telewizji, automatycznego urządzenia wywołującego, wizjofonu, wideotekstu, poczty elektronicznej lub innych środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. 144, poz. 1204) – zwanej dalej: „ustawą o świadczeniu usług drogą elektroniczną” – są umowami na odległość, jeżeli kontrahentem konsumenta jest przedsiębiorca, który w taki sposób zorganizował swoją działalność. W tym stanie rzeczy Prezes Urzędu ustalił, że Robert Smagała, jako przedsiębiorca, prowadzi działalność polegającą na zawieraniu z konsumentami umów na odległość w rozumieniu ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów i w ramach tej działalności podlega reżimowi wskazanej ustawy. Podstawą zawierania umów sprzedaży na odległość w sklepie internetowym prowadzonym pod adresem http://www.disystem.pl/ jest opracowany przez Roberta Smagałę regulamin dostępny na stronie internetowej sklepu. Akceptacja przez konsumenta tego regulaminu jest warunkiem dokonywania zakupów w sklepie. 7 Analiza regulaminu wykazała, że w pkt V pn. „Forma płatności” zawiera on postanowienie o treści: 1. „Zapłata przed dostarczeniem towaru na podstawie wystawionej przez DISYSTEM faktury pro-forma.”. 2. „Zapłata gotówką w siedzibie firmy (dotyczy odbiorów osobistych).”. 3. „Zapłata kurierowi przy odbiorze paczki (obowiązuje przy zamówieniach nie przekraczających kwoty maksymalnie 500 zł).”. z którego wynika, że przy zamówieniach powyżej 500 złotych jedyną formą płatności jest przedpłata. Powyższą praktykę pobierania płatności za towar o wartości powyżej 500 złotych potwierdzają także wyjaśnienia Roberta Smagaly złożone w toku postępowania wyjaśniającego (dowód: karta Nr 21). Przepis art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów stanowi, że umowa zawierana na odległość nie może nakładać na konsumenta obowiązku zapłaty ceny lub wynagrodzenia przed otrzymaniem świadczenia. Opracowany przez Roberta Smagałę regulamin zawiera ponadto w części VIII pn. „Reklamacje i gwarancje” w pkt 4 postanowienie o treści: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 10 dni roboczych przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu.” , które może być uznane za sprzeczne z przepisem art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów . Wskazany przepis stanowi, iż zwrot tego, co strony świadczyły powinien nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni. Dodatkowo, ani regulamin stosowany przez Roberta Smagałę, ani też zgromadzone w postępowaniu wyjaśniającym pozostałe dokumenty przekazywane przez Roberta Smagałę konsumentom w trakcie realizacji zamówienia złożonego w sklepie internetowym nie zawierają postanowień wskazujących miejsce i sposób składania reklamacji. Jedyne postanowienia, które regulują kwestię składania reklamacji znajdują się w rozdziale VIII regulaminu pn. „Reklamacje i gwarancje” i mają treść: − pkt 5 „ Podstawą składania spraw reklamacyjnych oraz zwrotów jest opinia serwisu danej marki stwierdzająca usterkę bądź wadę w działaniu reklamowanego sprzętu.”, − pkt 6 „ Każdy zakupiony w naszym sklepie towar jest fabrycznie nowy i posiada kartę gwarancyjną. W przypadku gwarancji zewnętrznej warunki realizacji oraz lista punktów serwisowych wymienione są w druku gwarancji dołączonej do towaru.”. Wskazane postanowienia regulują kwestie sposobu rozpatrywania reklamacji przez sprzedawcę lub gwaranta, nie zawierają jednakże informacji o tym, gdzie i w jaki sposób konsument może złożyć reklamację u sprzedawcy z tytułu niezgodności towaru konsumpcyjnego z umową. Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej oraz o zmianie kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 141 poz. 1176, ze zm.) – zwana dalej: ustawa o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej - sprzedawca odpowiada wobec kupującego, jeżeli towar konsumpcyjny w chwili jego wydania jest niezgodny z umową. Zgodnie z art. 13 ust. 4 in fine tej ustawy gwarancja na sprzedany towar konsumpcyjny nie wyłącza, nie ogranicza, ani nie zawiesza uprawnień kupującego wynikających z niezgodności z umową. Przepis art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów stanowi, iż konsument powinien być poinformowany przy użyciu środka porozumiewania się na odległość, najpóźniej w chwili złożenia mu propozycji zawarcia umowy o miejscu i sposobie składania reklamacji. W odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania Robert Smagała złożył do Prezesa Urzędu wniosek o wydanie decyzji zobowiązującej w jego sprawie (dowód: karty Nr 45, 51-54). Wyjaśnił, iż w terminie 7 dni od dnia doręczenia mu decyzji zobowiązującej 8 wprowadzi do regulaminu sklepu internetowego prowadzonego na stronie http://www.disystem.pl/ następujące zmiany. Postanowienie o treści: „1. Zapłata przed dostarczeniem towaru na podstawie wystawionej przez DISYSTEM faktury pro-forma. 2. Zapłata gotówką w siedzibie firmy (dotyczy odbiorów osobistych). 3. Zapłata kurierowi przy odbiorze paczki (obowiązuje przy zamówieniach nie przekraczających kwoty maksymalnie 500 zł.” otrzyma brzmienie: „1. Zapłata przed dostarczeniem towaru na podstawie wystawionej przez DISYSTEM faktury pro-forma. 2. Zapłata gotówką w siedzibie firmy (dotyczy odbiorów osobistych). 3. Zapłata kurierowi przy odbiorze paczki. Przy zamówieniach powyżej 500 zł opłata kurierowi po uprzednim uiszczeniu opłaty transportowej obliczonej zgodnie z wartością paczki.”. Zmiana postanowienia polega na odstąpieniu od narzucania konsumentom, którzy zakupują towar o wartości powyżej 500,00 zł obowiązku uiszczenia ceny za towar przed jego otrzymaniem. Powyższe doprowadza treść postanowienia do stanu zgodnego z przepisem art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów, który stanowi, że umowa zawierana na odległość nie może nakładać na konsumenta obowiązku zapłaty ceny lub wynagrodzenia przed otrzymaniem świadczenia. Postanowienie o treści: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 10 dni roboczych przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu.” otrzyma brzmienie: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 14 dni przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu.”. Zmiana postanowienia polega na wprowadzeniu do niego 14-dniowego terminu zwrotu ceny uiszczonej za towar, który następnie został przez konsumenta zwrócony. Zmieniona treść postanowienia jest zgodna z przepisem art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów , który stanowi, iż zwrot tego, co strony świadczyły powinien nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni. Postanowienie o treści: „ Podstawą składania spraw reklamacyjnych oraz zwrotów jest opinia serwisu danej marki stwierdzająca usterkę bądź wadę w działaniu reklamowanego sprzętu.” i „ Każdy zakupiony w naszym sklepie towar jest fabrycznie nowy i posiada kartę gwarancyjną. W przypadku gwarancji zewnętrznej warunki realizacji oraz lista punktów serwisowych wymienione są w druku gwarancji dołączonej do towaru.” otrzymają brzmienie: „Podstawą składania spraw reklamacyjnych oraz zwrotów jest opinia serwisu danej marki stwierdzająca usterkę bądź wadę w działaniu reklamowanego sprzętu. Każdy zakupiony w naszym sklepie towar jest fabrycznie nowy i posiada kartę gwarancyjną. W przypadku gwarancji zewnętrznej warunki realizacji oraz lista punktów serwisowych wymienione są w druku gwarancji dołączonej do towaru. Reklamacje składamy w siedzibie firmy 90-626 Łódź, ul. Żeromskiego 60”. Nowe brzmienie wskazanych postanowień zawiera informację o miejscu i sposobie składania reklamacji zarówno z tytułu gwarancji, jak i niezgodności towaru konsumpcyjnego z umową. Postanowienia te pozostają w zgodzie z przepisem art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów, który stanowi, iż konsument powinien być poinformowany przy użyciu środka porozumiewania się na odległość, najpóźniej w chwili złożenia mu propozycji zawarcia umowy o miejscu i sposobie składania reklamacji. Dodatkowo Robert Smagała wyjaśnił, że obecnie w obrocie nie znajdują się żadne umowy, do których miałby zastosowanie regulamin sklepu internetowego w brzmieniu 9 będącym podstawą wszczęcia postępowania przez Prezesa Urzędu. Jeśli jednak umowy takie zostaną zawarte w okresie pomiędzy złożeniem przez niego zobowiązania, a doręczeniem mu decyzji zobowiązującej, to powiadomi konsumentów będących stronami takich umów o zmianach w regulaminie wynikających ze złożonego zobowiązania drogą elektroniczną w terminie 7 dni od dnia wprowadzenia nowego regulaminu w życie. Robert Smagała zobowiązał się ponadto do zamieszczenia na stronie internetowej swojego sklepu informacji o zmianach dokonanych w regulaminie wynikających z wydania decyzji zobowiązującej. Załącznikiem do oświadczenia Roberta Smagały był projekt nowego regulaminu sklepu, który zawierał zmiany wskazane w zobowiązaniu. (dowód: karty Nr 52-54) Z oświadczeń Roberta Smagały wynika jednoznacznie, że zobowiązanie przedsiębiorcy dotyczy jednoczesnego wprowadzenia zmian w zakwestionowanych postanowieniach regulaminu, jak i w ewentualnie zawartych, obowiązujących umowach zawartych w oparciu o dotychczas obowiązujący regulamin. Przedsiębiorca osiągnął w 2009 r. przychód w wysokości (tajemnica przedsiębiorstwa). Prezes Urzędu zważył, co następuje: Podstawą do rozstrzygania sprawy w oparciu o przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów jest uprzednie zbadanie przez Prezesa Urzędu, czy w danej sprawie zagrożony został interes publicznoprawny. Stwierdzenie, że to nastąpiło pozwala na realizację celu tej ustawy, wskazanego w art. 1 ust. 1, którym jest określenie warunków rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasad podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsiębiorców i konsumentów. Zdaniem Prezesa Urzędu rozpatrywana sprawa ma charakter publicznoprawny, albowiem wiąże się z ochroną interesu wszystkich konsumentów, którzy są lub będą klientami Przedsiębiorcy. Interes publicznoprawny przejawia się także w postaci zbiorowego interesu konsumentów. Innymi słowy, naruszenie zbiorowego interesu konsumentów jest jednocześnie naruszeniem interesu publicznoprawnego. Zatem uzasadnione było w niniejszej sprawie podjęcie przez Prezesa Urzędu działań przewidzianych w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów – zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Stosownie do art. 24 ust. 2 ww. ustawy, przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy, w szczególności: 1) stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, z późn. zm.); 2) naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji; 3) nieuczciwe praktyki rynkowe lub czyny nieuczciwej konkurencji. Wskazany przepis zawiera otwarty katalog działań stanowiących praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów. Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jeżeli w toku postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów zostanie uprawdopodobnione – na podstawie okoliczności sprawy, informacji zawartych w zawiadomieniu, o którym mowa w art. 100 ust. 1, lub innych informacji będących podstawą wszczęcia postępowania, że przedsiębiorca stosuje praktykę, o której mowa w art. 24, a przedsiębiorca, któremu jest zarzucane naruszenie tego przepisu, zobowiąże się do podjęcia lub zaniechania określonych działań zmierzających do zapobieżenia naruszeniom, 10 Prezes Urzędu może, w drodze decyzji, nałożyć obowiązek wykonania tych zobowiązań. W decyzji tej, jak wynika z art. 28 ust. 3, Prezes Urzędu nakłada na przedsiębiorcę obowiązek składania w wyznaczonym terminie informacji o stopniu realizacji zobowiązań. Ponadto, jak wynika powyżej art. 28 ust. 2 ustawy powyżej decyzji takiej Prezesa Urzędu może określić termin wykonania zobowiązań. Przytoczony powyżej przepis jako przesłanki warunkujące możliwość wydania decyzji wskazuje: uprawdopodobnienie, że przedsiębiorca stosuje praktykę, o której mowa w art. 24 oraz zobowiązanie się przedsiębiorcy, któremu jest zarzucane naruszenie tego przepisu, do podjęcia lub zaniechania działań zmierzających do zapobieżenia tym naruszeniom. W niniejszym postępowaniu wymaga zatem rozważenia, czy wskazane warunki zaistniały w odniesieniu do działań i zobowiązań Roberta Smagały, a ponadto, czy w przypadku ich wystąpienia uzasadnione jest przyjęcie zobowiązania tego przedsiębiorcy i wydanie przez Prezesa Urzędu decyzji w oparciu o ww. przepis. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, a stosownie do art. 24 ust. 2 ww. ustawy, przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy. Tym samym dla uprawdopodobnienia stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów konieczne jest uprawdopodobnienie kumulatywnego spełnienia trzech przesłanek: 1) działanie lub zaniechanie przedsiębiorcy, 2) noszące znamiona bezprawności, 3) godzące w zbiorowy interes konsumentów. Ad 1) Stosownie do art. 4 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, ilekroć w ustawie jest mowa o przedsiębiorcy, rozumie się przez to przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej (…). Przedsiębiorcą w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447, ze zm. – zwanej dalej: „ustawą o swobodzie działalności gospodarczej”) jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną – wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Ponadto, zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą w dniu złożenia wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej albo po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym. Przepis art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej definiuje działalność gospodarczą jako zarobkową działalność wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodową, wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły. Robert Smagała jest wpisany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej. Przedmiotem jego działalności jest m.in. sprzedaż detaliczna komputerów i sprzętu telekomunikacyjnego. Robert Smagała posiada zatem status przedsiębiorcy, jako osoba fizyczna prowadząca we własnym imieniu działalność gospodarczą polegającą na świadczeniu w sposób zorganizowany i ciągły w celach zarobkowych działalności handlowej. 11 Wobec powyższego Prezes Urzędu stwierdził, że pierwsza przesłanka art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów została spełniona . Ad 2) Bezprawność tradycyjnie ujmowana jest jako sprzeczność z obowiązującym porządkiem prawnym. Porządek prawny obejmuje normy prawa powszechnie obowiązującego, a także nakazy i zakazy wynikające z zasad współżycia społecznego i dobrych obyczajów (wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 13 listopada 2007 r., sygn. akt XVII AmA 45/07). Bezprawność jest kategorią obiektywną. Rozważenia przy ocenie bezprawności wymaga zatem kwestia, czy zachowanie przedsiębiorcy było zgodne, czy też niezgodne z obowiązującymi zasadami porządku prawnego. Porządek prawny, którego naruszenie może skutkować naruszeniem artykułu 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów obejmuje normy prawa powszechnie obowiązującego, a także nakazy i zakazy wynikające z zasad współżycia społecznego i dobrych obyczajów. Same przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie regulują konstrukcji bezprawności działań przedsiębiorcy. Tym samym, w celu konkretyzacji przesłanki bezprawności należy sięgnąć do przepisów innych ustaw. Na ich podstawie możliwe jest dokonanie oceny działań przedsiębiorcy w aspekcie ich zgodności z prawem (por. wyrok Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 23 czerwca 2006 r. - sygn. akt XVIII AmA 32/05). W art. 24 ust. 2 ustawodawca wskazał natomiast przykładowe rodzaje praktyk, które naruszają zbiorowe interesy konsumentów, zaliczając do nich stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego, naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji, nieuczciwe praktyki rynkowe lub czyny nieuczciwej konkurencji. Katalog ten nie jest wyczerpujący. Zatem oprócz praktyk wskazanych bezpośrednio przez ustawodawcę w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów, za praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów można uznać zachowania naruszające przepisy innych ustaw, które nakładają na przedsiębiorcę określone obowiązki względem konsumenta. Bezprawność postanowienia wskazanego w pkt I.1 sentencji niniejszej decyzji Punkt V pn. „Forma płatności” regulaminu sklepu internetowego prowadzonego przez Roberta Smagałę zawiera postanowienie o treści: 1. „Zapłata przed dostarczeniem towaru na podstawie wystawionej przez DISYSTEM faktury pro-forma.”. 2. „Zapłata gotówką w siedzibie firmy (dotyczy odbiorów osobistych).”. 3. „Zapłata kurierowi przy odbiorze paczki (obowiązuje przy zamówieniach nie przekraczających kwoty maksymalnie 500 zł).”. Z postanowienia tego wynika, że przy zamówieniach powyżej 500 złotych jedyną dostępną dla konsumenta formą płatności jest przedpłata. Powyższą praktykę pobierania płatności potwierdziły wyjaśnienia Roberta Smagaly złożone w toku postępowania wyjaśniającego. Przepis art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów stanowi tymczasem, że umowa zawierana na odległość nie może nakładać na konsumenta obowiązku zapłaty ceny lub wynagrodzenia przed otrzymaniem świadczenia. Robert Smagała zastrzegł zatem w sposób bezprawny, iż przy zamówieniach o wartości powyżej 500,00 zł konsument ma 12 obowiązek uiszczenia ceny przed otrzymaniem towaru. W taki sposób przerzucił na konsumenta ryzyko związane z niedostarczeniem towaru. Bezprawność postanowienia wskazanego w pkt I.2 sentencji niniejszej decyzji Opracowany przez Roberta Smagałę regulamin zawiera w części VIII pn. „Reklamacje i gwarancje” w pkt 4 postanowienie o treści: „Pieniądze zostaną zwrócone w ciągu 10 dni roboczych przelewem bankowym na konto wskazane przez Nabywcę lub przekazem pocztowym na adres wskazany w zamówieniu.” , które może być uznane za sprzeczne z przepisem art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów . Wskazany przepis stanowi, iż zwrot tego, co strony świadczyły powinien nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni. W przepisie jest mowa o 14 dniach kalendarzowych. Poprzez zastrzeżenie przez Roberta Smagałę terminu 10 dni roboczych na dokonanie zwrotu pieniędzy wpłaconych przez konsumenta tytułem zapłaty ceny za towar, przedsiębiorca uzyskał możliwość wydłużenia ustalonego przez ustawę maksymalnego terminu, w jakim powinien rozliczyć się z konsumentem. Bezprawność zaniechania wskazanego w pkt I.3 sentencji niniejszej decyzji Regulamin stosowany przez Roberta Smagałę, ani też zgromadzone w postępowaniu wyjaśniającym pozostałe dokumenty przekazywane przez Roberta Smagałę konsumentom w trakcie realizacji zamówienia złożonego w sklepie internetowym nie zawierają postanowień wskazujących miejsce i sposób składania reklamacji. Jedyne postanowienia, które regulują kwestię składania reklamacji znajdują się w rozdziale VIII regulaminu pn. „Reklamacje i gwarancje” i mają treść: − pkt 5 „ Podstawą składania spraw reklamacyjnych oraz zwrotów jest opinia serwisu danej marki stwierdzająca usterkę bądź wadę w działaniu reklamowanego sprzętu.”, − pkt 6 „ Każdy zakupiony w naszym sklepie towar jest fabrycznie nowy i posiada kartę gwarancyjną. W przypadku gwarancji zewnętrznej warunki realizacji oraz lista punktów serwisowych wymienione są w druku gwarancji dołączonej do towaru.”. Wskazane postanowienia regulują kwestie sposobu rozpatrywania reklamacji przez sprzedawcę lub gwaranta, nie zawierają jednakże informacji o tym, gdzie i w jaki sposób konsument może złożyć reklamację u sprzedawcy z tytułu niezgodności towaru konsumpcyjnego z umową. Zgodnie z art. 4 w zw. z art. 13 ust. 4 in fine ustawy o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej konsument ma możliwość zgłaszania reklamacji na zakupiony towar, zgodnie ze swoim wyborem, albo u sprzedawcy, albo u gwaranta. Przepis art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów stanowi, iż konsument powinien być poinformowany przy użyciu środka porozumiewania się na odległość, najpóźniej w chwili złożenia mu propozycji zawarcia umowy o miejscu i sposobie składania reklamacji. Pominięcia przez Roberta Smagałę informacji o możliwości miejscu składania reklamacji na towar w przypadku korzystania przez konsumenta z uprawnień wynikających z ustawy o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej jest działaniem bezprawnym, gdyż stanowi o zaniechaniu podania konsumentowi pełnej informacji wymaganej przez przepisy prawa. Przedsiębiorca, który nie realizuje obowiązku informacyjnego stosuje praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów wskazaną w art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów polegającą na naruszaniu obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji. W związku z powyższym, w ocenie Prezesa Urzędu, zostało uprawdopodobnione , iż działania Roberta Smagały są bezprawne. 13 Ad 3) Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie podaje definicji „zbiorowego interesu konsumentów”, wskazując jednak w przepisie art. 24 ust. 3, że nie jest nim suma indywidualnych interesów konsumentów. Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów oznacza zatem narażenie na uszczerbek interesów znacznej grupy lub wszystkich konsumentów, poprzez stosowaną przez przedsiębiorcę praktykę, obejmującą tak działania, jak i zaniechania. Ponadto, godzenie w zbiorowe interesy konsumentów może polegać zarówno na ich naruszeniu, jak i na zagrożeniu ich naruszenia. O tym, czy naruszony został interes zbiorowy, nie zawsze przesądza kryterium ilościowe, ponieważ niekiedy jeden ujawniony przypadek naruszenia prawa konsumenta może być przejawem stosowanej praktyki naruszającej interes zbiorowy. W jednym z orzeczeń Sąd Najwyższy stwierdził, iż nie jest zasadne uznawanie, że postępowanie z tytułu naruszenia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów można wszcząć tylko wtedy, gdy zagrożone są interesy wielu odbiorców, a nie jest to możliwe w sytuacji, gdy pokrzywdzonym jest tylko jeden konsument. Wydawane orzeczenie ma bowiem wymiar znacznie szerszy, pełni także funkcję prewencyjną, służy bowiem ochronie także nieograniczonej liczbie potencjalnych konsumentów (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 września 2003 r., sygn. akt I CKN 504/01). Dla uprawdopodobnienia naruszenia zbiorowych interesów konsumentów istotne jest ustalenie, że konkretne działanie przedsiębiorcy nie ma ściśle określonego adresata, lecz jest kierowane do nieoznaczonego z góry kręgu podmiotów. Oznacza to, że nie ilość faktycznych, potwierdzonych naruszeń, ale przede wszystkim ich charakter, a w związku z tym możliwość (chociażby tylko potencjalna) wywołania negatywnych skutków wobec zbiorowości przesądza o naruszeniu zbiorowego interesu. W niniejszej sprawie bez wątpienia mamy do czynienia z naruszeniem praw potencjalnie znacznej liczby konsumentów, tj. tych, którzy zapoznali się, bądź mogli zapoznać się ze stosowanym przez przedsiębiorcę wzorcem umowy zawierającym kwestionowane postanowienia i zawarli, bądź mogli zawrzeć umowę z przedsiębiorcą. W tej sytuacji bezprawne zachowanie przedsiębiorcy nie dotyczy interesów poszczególnych osób, których sprawy mają charakter jednostkowy, indywidualny i niedający się porównać z innymi, lecz mamy do czynienia z naruszonymi uprawnieniami określonego kręgu konsumentów, których sytuacja jest identyczna i wspólna dla całej grupy kontrahentów przedsiębiorcy. Interes konsumentów należy przy tym rozumieć jako interes prawny (a nie faktyczny), a więc uznany przez ustawodawcę na zasługujący na ochronę i zabezpieczenie. Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów powiązane jest z naruszaniem interesów gospodarczych konsumentów. Pod tym pojęciem należy rozumieć zarówno naruszenie interesów stricte ekonomicznych (o wymiarze majątkowym), jak również prawo konsumentów do uczestniczenia w przejrzystych i niezakłóconych przez przedsiębiorcę warunkach rynkowych, zapewniających konsumentom dokonywanie transakcji handlowych z przedsiębiorcami przy całkowitym zrozumieniu rzeczywistego sensu ekonomicznego i prawnego warunków dokonywanych czynności na etapie przedkontraktowym oraz w czasie wykonywania umowy, czego urzeczywistnieniem jest m.in. abstrakcyjnie pojmowane prawo do rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji w komunikacji pomiędzy przedsiębiorcą a konsumentem. W tym też aspekcie w niniejszej sprawie nastąpiło naruszenie interesu gospodarczego konsumentów poprzez skierowanie do nich przekazu w formie wzorca umowy, którego treść – przekształcająca się w tożsamą treść zawartej umowy – nie przedstawiała prawdziwych, rzetelnych i pełnych informacji. Wobec tego Prezes Urzędu stwierdził, że trzecia przesłanka niezbędna do uprawdopodobnienia stosowania przez Przedsiębiorcę praktyki wskazanej w art. 24 ust. 14 1 i 2 oraz art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów została spełniona . Ad pkt I sentencji niniejszej decyzji. Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jeżeli w toku postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów zostanie uprawdopodobnione – na podstawie okoliczności sprawy, informacji zawartych w zawiadomieniu, o którym mowa w art. 100 ust. 1, lub innych informacji będących podstawą wszczęcia postępowania, że przedsiębiorca stosuje praktykę, o której mowa w art. 24, a przedsiębiorca któremu jest zarzucane naruszenie tego przepisu, zobowiąże się do podjęcia lub zaniechania określonych działań zmierzających do zapobieżenia tym naruszeniom, Prezes Urzędu może, w drodze decyzji, nałożyć obowiązek wykonania tych zobowiązań. Jak wykazano w niniejszej decyzji, zostało uprawdopodobnione, że przedsiębiorca stosuje praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów, określone w art. 24 ust. 1 oraz w art. 24 ust. 2 i 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Jednocześnie przedsiębiorca zobowiązał się do podjęcia działań zmierzających do zapobieżenia wskazanym naruszeniom poprzez stosowną zmianę określonych postanowień regulaminu sklepu internetowego. Wprowadzenie – do stosowanego przez przedsiębiorcę wzorca umowy – zamiast postanowień zakwestionowanych w toku postępowania postanowień o treści wskazanej w zobowiązaniu eliminuje z obrotu postanowienia bezprawne oraz niepełne doprowadzając działania przedsiębiorcy do zgodności z przepisami ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów. Jednocześnie, wobec okoliczności, iż Robert Smagała zobowiązał się do równoczesnego wyeliminowania zakwestionowanych w toku postępowania postanowień również z potencjalnie zawartych umów z konsumentami oraz do opublikowania informacji o zmianie regulaminu sklepu na stronie internetowej sklepu, Prezes Urzędu uznał złożone przez Roberta Smagałę zobowiązanie za zupełne, gdyż w równorzędny sposób zabezpiecza interesy prawne konsumentów, którzy zawarli umowy z tym przedsiębiorcą i konsumentów, którzy mogą zawrzeć tego typu umowy w przyszłości. Biorąc powyższe pod uwagę, stosownie do przepisu art. 28 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu nałożył na Roberta Smagałę obowiązek wykonania przyjętego zobowiązania w terminie dwóch tygodni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji. Termin dwutygodniowy Prezes Urzędu uznał za realny i wystarczający do wykonania zobowiązania. Termin wyznaczony w decyzji jest dłuższy od terminu zaproponowanego przez Roberta Smagałę, który w toku postępowania zadeklarował wykonanie zobowiązania w ciągu 7 dni od dnia doręczenia mu decyzji, a zatem uwzględnia deklaracje przedsiębiorcy i jego możliwości w zakresie wprowadzenia zmian, o których mowa w zobowiązaniu. Wobec spełnienia przesłanek wydania decyzji na podstawie art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu orzekł jak w punkcie I sentencji niniejszej decyzji. Ad pkt II sentencji niniejszej decyzji. Jednocześnie, zgodnie z art. 28 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w decyzji nakładającej na przedsiębiorcę obowiązek wykonania zobowiązania, Prezes Urzędu 15 nakłada na przedsiębiorcę obowiązek składania w wyznaczonym terminie informacji o stopniu realizacji zobowiązań. Stosownie do ww. przepisu, Prezes Urzędu zobowiązał Roberta Smagałę do złożenia sprawozdania o stopniu realizacji przyjętego zobowiązania w terminie trzech tygodni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji. Mając na uwadze, że w toku postępowania Robert Smagała deklarował wykonanie zobowiązania w terminie 7 dni od doręczenia mu decyzji, co pozwala przyjąć, że zobowiązanie może być wykonane przed upływem terminu na wykonanie zobowiązania wyznaczonego w decyzji, Prezes Urzędu uznał, że termin trzech tygodni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji jest wystarczający do złożenia przez Roberta Smagałę sprawozdania. W związku z tym Prezes Urzędu orzekł jak w punkcie II sentencji niniejszej decyzji. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 28 § 1 i 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Łodzi. Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury Barbara Romańczak-Graca
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- RŁO-61-38/12/AM
- Rodzaj praktyki
- Ochrona zbiorowych interesów konsumentów
- Kara finansowa
- nie
- Branża
- 47.91 Sprzedaż detaliczna prowadzona przez domy sprzedaży wysyłkowej lub Internet
- Region
- Łódzkie
- Strony
- HELP COMP Robert Smagała z siedzibą w Łodzi
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów