Numer decyzji
RLU-11/2000
Decyzja UOKiK RLU-11/2000
- Data decyzji
- 14 lipca 2000
Treść rozstrzygnięcia
Lublin , dnia 14 lipca 2000 r. RLU –52S-3/111/2000/ MW DECYZJA RLU – NR 11/2000/MW Na podstawie : I . Art. 104 k.p.a. i art. 8 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów ( Dz. U. z 1999 r. Nr 52 poz. 547 ze zm. ) po rozpatrzeniu sprawy wszczętej na wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomość B. , ul. Szeroka w B. przeciwko Miejskiemu Przedsiębiorstwu Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. ul. Warszawska 27 w B. stwierdza się stosowanie i nakazuje zaniechania stosowania praktyki monopolistycznej , polegającej na Ŝądaniu od odbiorcy wnioskującego zmianę mocy zamówionej uzasadnienia w postaci audytu energetycznego, co stanowi praktykę monopolistyczną z art. 5 ust. 1 w/w ustawy . II. Art. 104.k.p.a. w związku z art. 5 ust. 1 pkt. 6 ustawy powołanej w pkt. I decyzji, po rozpatrzeniu sprawy wszczętej na wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomość B. , ul. Szeroka w B. przeciwko Miejskiemu Przedsiębiorstwu Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. w B. odmawia się Ŝądaniu stwierdzenia stosowania i nakazania zaniechania stosowania praktyki monopolistycznej , polegającej na narzuceniu przez dostawcę uciąŜliwych warunków w postaci jednomiesięcznego terminu wypowiedzenia umowy oraz narzuceniu zawyŜonej wysokości mocy zamówionej w umowie o dostawę energii . Uzasadnienie W dniu 7 lutego 2000 r wpłynął wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomość B. , ul. Szeroka Nr 12,14,16,18 w B. ( zwanej dalej „Wspólnotą Mieszkaniową ” ) o wszczęcie postępowania oraz o wydanie decyzji stwierdzającej stosowanie praktyki monopolistycznej przez Miejskie 2 Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej sp. z. o. o. w B. ( zwanej dalej „MPEC B. ” ) . Wnioskodawca domagał się : - stwierdzenia stosowania praktyki monopolistycznej , polegającej na naduŜyciu pozycji dominującej przez MPEC – B. poprzez odmowę zawarcia umowy w trybie art. 66 ustawy prawo energetyczne ze Wspólnotą Mieszkaniową oraz nakazanie zawarcia takiej umowy i zapłatę Wspólnocie kwoty 93471,73 zł w terminie 30 dni od daty wydania decyzji tytułem zwrotu kosztów budowy węzła cieplnego oraz o nakazanie obniŜenia przez MPEC B. od dnia zawarcia umowy ze Wspólnotą Mieszkaniową umowy o dostarczenie ciepła do dnia 1 lutego 2000 r. mocy zamówionej do wysokości 0,450 MW, ewentualnie stwierdzenia stosowania praktyki monopolistycznej , polegającej na naduŜyciu pozycji dominującej, poprzez stwierdzenie, Ŝe finansowanie przez Wspólnotę Mieszkaniową węzła cieplnego było wymuszone praktyką monopolistyczną . Wnioskodawca wyjaśnił , Ŝe developer PPUH „Kombinat Budowlany” Sp. z o.o. w B. wybudował w B. przy ul. Szerokiej cztery budynki mieszkalne, zasilane ze wspólnego węzła cieplnego umieszczonego w budynku przy ul. Szerokiej 16 w B. . Całość inwestycji , łącznie z budową węzłów cieplnych finansowana była przez 112 przyszłych lokatorów , którzy w 1996 r. utworzyli Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomość B.. Kombinat Budowlany od 1996 r. pełnił funkcję Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej . Kombinat Budowlany w imieniu własnym zawarł w 1996 r. z Miejskim Przedsiębiorstwem Energetyki Cieplnej Sp. z. o.o w B. umowę o dostawę ciepła do budynków tworzących Wspólnotę Mieszkaniową , z mocą zamówionej w wysokości 660 kW – co wynikało z dokumentacji technicznej , którą od 1.01. 1999 r. zmniejszono do 605 kW. Dnia 26.03. 1999 r powołano nowy Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej , który podpisał z MPEC B. nową umowę 402/99 w dniu 03.05. 1999 r. o dostawę ciepła . Wnioskodawca podnosi , Ŝe jeszcze przed podpisaniem umowy Zarząd wnosił do MPEC B. o obniŜenie mocy zamówionej do wys. 450 kW , lecz dostawca warunkował dalsze dostawy energii od zaakceptowania przez odbiorcę mocy zamówionej w wysokości 605 kW. Dostawca zaŜądał od Wspólnoty Mieszkaniowej przedstawienia audytu zawierającego analizę mocy zamówionej dla przedmiotowego węzła w wys. 450 kW. Zdaniem wnioskodawcy, wysokość mocy zamówionej w umowie o dostawę energii nr 402/99 z dnia 31.05. 1999 r. jest narzuconym , uciąŜliwym warunkiem umowy, który przynosi dostawcy energii nieuzasadnione korzyści . Ponadto , wnioskodawca podnosi , Ŝe wszystkie umowy o dostawę ciepła dotyczące Wspólnot Mieszkaniowych , którymi zarządzała spółka Kombinat Budowlany i dla których była pośrednikiem w dostarczaniu energii cieplnej miały okres wypowiedzenia 6 miesięcy, podczas gdy umowa dotycząca 3 wnioskodawcy określała termin wypowiedzenia umowy na 1 miesiąc . Zdaniem Wspólnoty Mieszkaniowej jest to kolejny uciąŜliwy warunek umowy , poniewaŜ w tym okresie nie było technicznych moŜliwości przygotowania się Wspólnoty do podpisania nowej umowy w oparciu o audyt. Wnioskodawca podkreśla , Ŝe MPEC nie od wszystkich odbiorców energii Ŝąda przedstawienia audytu w przypadku Ŝądania zmiany mocy zamówionej . Zdaniem Wspólnoty świadczy to o wykorzystywaniu monopolistycznej pozycji dostawcy energii na rynku . Przedmiotowy węzeł cieplny został na wniosek Kombinatu Budowlanego przekazany w październiku 1996 r. bezpłatnie na rzecz Gminy B., która w grudniu 1996 r. wniosła go w formie aportu do Miejskiego Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. w B. . Wnioskodawca podnosi, Ŝe bezpłatne przekazanie węzła cieplnego przez Kombinat Budowlany w 1996 r. na rzecz Gminy B. było bezwzględnie niewaŜne , poniewaŜ w chwili przekazania Kombinat Budowlany będąc współwłaścicielem nieruchomości , a więc i węzła cieplnego nie posiadał pełnomocnictwa pozostałych współwłaścicieli do zbycia ( darowania ) tego węzła , natomiast działając jako Zarząd Wspólnoty powinien posiadać zgodę członków Wspólnoty w formie uchwały na dokonanie takiej czynności . Wspólnota nigdy nie wyraziła zgody na darowanie Gminie węzła cieplnego . W tej sytuacji Wspólnota Mieszkaniowa domaga się zwrotu od MPEC B. poniesionych kosztów związanych z budową węzła cieplnego, natomiast dostawca wykorzystując swoją pozycję na rynku odmawia podjęcia rokowań . Zdaniem wnioskodawców powyŜsze zachowania stanowi przejaw praktyki monopolistycznej , polegającej na narzucaniu uciąŜliwych warunków umowy , na uzaleŜnianiu zawarcia umowy od przyjęcia lub spełnienia przez drugą stronę innego świadczenia nie związanego z przedmiotem umowy , którego nie przyjęłaby lub nie spełniłaby , mając zapewnioną moŜliwość wyboru , jak równieŜ stwarzanie konsumentom uciąŜliwych warunków dochodzenia swoich prawa . W odpowiedzi na wszczęcie postępowania MPEC B. stwierdził , Ŝe wniosek Wspólnoty o stwierdzenie stosowania praktyk monopolistycznych jest nieuzasadniony oraz złoŜył wyjaśnienia w sprawie . Stanowczo odmawia rozliczenia kosztów budowy węzła cieplnego , połoŜonego przy ul. Szerokiej 16 , poniewaŜ sprawa kosztów budowy węzła nie dotyczy MPEC – B.. Węzeł cieplny został wniesiony w formie aportu na majątek MPEC przez Gminę B. , która otrzymała go od „Kombinatu Budowlanego”. Rozliczenie kosztów budowy węzła powinno nastąpić więc , na podstawie umowy pomiędzy P.P. U. H. „Kombinat Budowlany” i właścicielami lokali . Odnośnie zamiany mocy zamówionej MPEC wyjaśnił , Ŝe ciepło zakupywane jest u jego wytwórcy Elektrociepłowni B. , z którą podpisywane są roczne umowy na zakup energii cieplnej z określeniem rocznego zamówienia mocy 4 cieplnej. Wymaganie przedstawienia audytu skierowane jest do odbiorców wyłącznie w przypadku wniosków Ŝądających raŜąco wysokich obniŜek mocy zamówionej. W przypadku Wspólnoty Mieszkaniowej przedstawiony audyt zawierał niekompletne wyliczenia , dlatego pismem z dnia 23 grudnia 1999 r. został zwrócony i do dnia podjęcia decyzji o zmianie mocy zamówionej opracowanie takie nie nadeszło . Natomiast 1 – miesięczny termin wypowiedzenia umowy o dostawę energii z Kombinatem Budowlanym był wprowadzony wyjątkowo z tej przyczyny, Ŝe Kombinat Budowlany był administratorem budynków przy ul .Szerokiej 12,14,16,18 do czasu powołania wspólnoty mieszkaniowej wymienionych budynków . Organ antymonopolowy , po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego ustalił następujący stan faktyczny : Developer „Kombinat Budowlany” sp. z o.o. z siedzibą w B. jako uŜytkownik wieczysty nieruchomości połoŜonej w B. przy ul. Szerokiej wybudował cztery budynki mieszkalne . „Kombinat Budowlany” wybudował równieŜ węzeł cieplny na potrzeby inwestycji, mieszczący się w budynku przy ul Szerokiej 16. Wartość inwestycji- węzła cieplnego wynosiła 93,471, 73 zł. Węzeł cieplny został uruchomiony i włączony do sieci cieplnej MPEC 19 grudnia 1995 r. Inwestycja finansowana była przez developera , a pośrednio przez przyszłych właścicieli lokali mieszczących się w wybudowanych budynkach , którzy na podstawie umowy przedwstępnej kupna – sprzedaŜy lokali zobowiązani byli do zapłaty ceny w formie rat. Po wybudowaniu lokalu , lokator aktem notarialnym nabywał odrębną własność do lokalu mieszkalnego, określony ułamkiem udział w części wspólnej budynków i urządzeń słuŜących do wspólnego uŜytku współwłaścicieli oraz udział we uŜytkowaniu wieczystym działki . Zarząd nieruchomością w oparciu o przepisy ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali oraz w oparciu o regulamin wspólnoty mieszkaniowej miał sprawować „Kombinat Budowlany” . W 1996 r. powstała z mocy prawa Wspólnota Mieszkaniowa wybierając w dniu 26 marca 1997 r. na Zarząd Wspólnoty P.P.H. U. „Kombinat Budowlany”Sp. z o.o. W trakcie inwestycji Kombinat zawarł we własnym imieniu i na własną rzecz w dniu 5.01. 1996 r. umowę z MPEC B. o dostawę energii cieplnej Nr 2178 wraz z aneksem Nr 3 z dnia 23 .10.1996 r. z mocą zamówioną 666 kW. Z dniem 01.01. 1999 r. Kombinat jako Zarząd Wspólnoty zawarł z MPEC umowę o sprzedaŜ ciepła 11/99 , która w par. 8 stanowiła , Ŝe okres wypowiedzenia umowy wynosi 1 miesiąc , a moc zamówiona na wniosek „Kombinatu Budowlanego” od 1 stycznia 1999 r. zmniejszona będzie do 605 kW. MPEC nie Ŝądał od odbiorcy analizy mocy zamówionej dla węzła cieplnego . Zmiana mocy zamówionej moŜliwa będzie jedynie raz w roku , na podstawie wniosku , zawierającego udokumentowany pobór mocy z okresu minimum ostatniego roku . Umowa przewidywała , Ŝe granicą zarządu stron , a więc granicą własności są zawory 5 odcinające w komorze znajdującej się na sieci ciepłowniczej , a więc przed węzłem cieplnym zlokalizowanym w budynku przy ul. Szerokiej 16. Konsekwencja powyŜszego jest , Ŝe węzeł cieplny był własnością odbiorcy ciepła. Uchwałą Nr 193/890/96 z dnia 9 października 1996 r. Zarząd Miasta Białegostoku uwzględnił wniosek PPUH „Kombinat Budowlany” z dnia 27.05.1996 r. i wyraził zgodę na nieodpłatne przyjęcie na rzecz Gminy B. węzła cieplnego w budynku przy ul. Szerokiej 16 o wartości 93,471, 73 zł. W dniu złoŜenia wniosku o nieodpłatne przejęcie węzła cieplnego Kombinat Budowlany posiadał 40122/76965 udziałów we współwłasności Mieszkaniowej , zaś w dniu przekazania na rzecz Gminy 5754/76965 udziałów we współwłasności . Był więc współwłaścicielem węzła cieplnego. Następnie, Zarząd Gminy B. aktem notarialnym z dnia 30 .12. 1996 r. wniósł w/w węzeł cieplny jako aport do MPEC Sp. z. o.o. Kombinat Budowlany pełnił funkcję Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej do dnia 26 .03. 1999 r. MPEC wypowiedział z jednomiesięcznym okresem wypowiedzenia umowę o dostawę ciepłą nr 11/99 pomiędzy MPEC B. a Kombinatem Budowlanym. Nowy Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej podpisał z dostawcą nową umowę o dostawę ciepła w dniu 31.05.1999r. Nr 402/99 z mocą zamówioną 605 kW . Par. 7 umowy zawierał zapis , Ŝe zmiana wielkości mocy zamówionej dla danego obiektu moŜe być realizowana 1 raz w roku kalendarzowym w oparciu o wniosek zawierający udokumentowany pobór energii cieplnej z okresu minimum ostatniego roku, oraz Ŝe wniosek o zmianę wielkości mocy zamówionej musi być zgłoszony dostawcy w terminie do 1 października roku poprzedzającego kalendarzowy rok wprowadzenia zmiany . Po podpisaniu umowy Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej - pismo z dnia 10.06. 1999 r. zaczął domagać się od MPEC zwrotu części kosztów poniesionych na budowę węzła cieplnego oraz domagać się zmiany mocy zamówionej z 605 kW na mniejszą . MPEC B. –pismem z dnia 17.06. 1999 nie podjął rokowań odnośnie rozliczeń za budowę węzła cieplnego , twierdząc , Ŝe uwagi Wspólnoty Mieszkaniowej winny być kierowane do ”Kombinatu Budowlanego”. W kwestii zmiany mocy zamówionej wyjaśnił , Ŝe podstawą mocy zamówionej przyjętej w umowie był projekt techniczny , a warunki jej zmiany reguluje par. 7 podpisanej umowy . Wyjaśnił teŜ , Ŝe jednomiesięczny termin wypowiedzenia umowy z dnia 26.03. 1999 r. był wyjątkowo zastosowany wobec przewidywanej rychłej zmiany Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej. W kolejnym piśmie z dnia 29.06. 1999 r. Wspólnota Mieszkaniowa podnosi , Ŝe zapis par. 8 umowy z dnia 26.03.1999 r. narusza równość partnerów umowy 6 oraz powołuje się na art. 66 ustawy Prawo energetyczne Ŝądając zwrotu części nakładów na budowę węzła cieplnego. W odpowiedzi – pismo z dnia 13.07 1999 MPEC poinformował , Ŝe przejął węzeł cieplny od gminy B. , a nie od „Kombinatu Budowlanego” ,a wobec tego roszczenia Wspólnoty są nieuzasadnione . Wspólnota Mieszkaniowa złoŜyła w dniu 23.11. 1999 r. ofertę MPEC B. w trybie art. 66 ustawy Prawo energetyczne dotyczącą odpłatnego przekazania węzła cieplnego wybudowanego kosztem właścicieli lokali tworzących Wspólnotę Mieszkaniową. Wspólnota zaŜądała kwoty 93 471 , 73 zł tytułem przekazanego na rzecz MPEC – węzła cieplnego . W odpowiedzi MPEC pismem z dnia 29.11.1999 r. poinformował , Ŝe przedmiotowy węzeł cieplny został nieodpłatnie przekazany przez PPUH Kombinat Budowlany na rzecz Gminy B. , która następnie przekazała go na stan majątkowy i do eksploatacji MPEC – B.. Oznaczało to nie przyjęcie oferty Wspólnoty Mieszkaniowej . W dniu 2.12.1999 MPEC B. zwrócił Narodowej Agencji Poszanowania Energii S.A. w Warszawie opracowanie p.t. „Analiza mocy zamówionej dla węzła cieplnego dot. budynku przy ul . Szerokiej 16 w B. celem uzupełnienia , twierdząc , Ŝe naleŜy wyznaczyć największy pobór ciepła niezbędnego w ciągu godziny. W odpowiedzi , NAPE S.A. w Warszawie wyjaśniła , Ŝe wartość 0,4168 MW powinna być przyjęta jako moc zamówiona dla analizowanego węzła. MPEC – pismem z dnia 23. 12.1999 ponownie zwrócił audyt prosząc o uzupełnienie wyliczeń i wyznaczenie największego obliczeniowego poboru ciepłą – mocy zamówionej spełniając wymogi polskich norm. Wspólnota Mieszkaniowa poniosła koszt opracowania przez NAPE S.A. w Warszawie w/w audytu w wys. 2 074, 00 zł . W dniu 03.02.2000 r. Wspólnota Mieszkaniowa złoŜyła w MPEC wniosek o zmianę mocy zamówionej w umowie 402/99 do wysokości 450 ,00KW z mocą obowiązującą od 1 czerwca 1999 r. Ostatecznie strony podpisały aneks do umowy o dostawę energii cieplnej z dnia 31.05. 1999 r. odnośnie zmiany mowy zamówionej z 605 k na 450 kW z mocą obowiązującą od 01.02. 2000 r. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatura w Lublinie zwaŜył co następuje : I . Art. 5 ust. 1 zawiera ogólną klauzulę stanowiącą , Ŝe za praktyki monopolistyczne uznaje się naduŜywanie pozycji dominującej na rynku . Dalej, 7 ustawodawca penalizuje przykładowe zachowania – naduŜycia siły rynkowej , jednak katalog ten nie jest zamknięty. Nie wymaga dowodu kwestia posiadania pozycji dominującej przez MPEC – B. na rynku dostawy energii cieplnej . MPEC –B. jest monopolistą sieciowym , a pozycja ta jest pozycją kwalifikowaną wobec pozycji dominującej w rozumieniu art. 2 pkt. 7 ustawy o przeciwdziałaniu , a zatem naleŜy do niego stosować – zawarty w art. 5 ust. 1 ustawy antymonopolowej – zakaz naduŜywania pozycji dominującej . Zdaniem Urzędu , ogólna dyspozycję w/w przepisu wypełnia zachowanie MPEC, polegające na Ŝądaniu od odbiorcy energii wnioskującego zmianę w umowie o dostawę energii wysokości mocy zamówionej przedstawienia audytu , zawierającego analizę mocy zamówionej dla danego obiektu . Uprawnienie po stronie odbiorcy w przedmiocie zmniejszenia dostawy energii cieplnej jest bezdyskusyjne .Zawiera go zapis par. 7 ust. 2 umowy Nr 402/99 o dostawę energii , który stanowi , Ŝe wniosek odbiorcy energii o zmianę mocy zamówionej powinien zawierać udokumentowany pobór energii cieplnej z okresu minimum ostatniego roku . Postępowanie Wspólnoty Mieszkaniowej nie jest równieŜ sprzeczne z obowiązującymi przepisami ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne oraz przepisami wykonawczymi. W ocenie Urzędu , jak wynika z analizy materiału dowodowego , a w szczególności korespondencji pomiędzy stronami oraz Narodową Agencją Poszanowania Energii S.A. w Warszawie, MPEC w odpowiedzi na działania Wspólnoty Mieszkaniowej w celu zmniejszenia mocy zamówionej z 605 kW do 450 kW zaŜądał opracowania analizy mocy zamówionej dla węzła cieplnego . Wspólnota Mieszkaniowa za wykonanie audytu zapłaciła NAPM S.A. w Warszawie kwotę zł 2 074,00 zł. Działania MPEC w tym względzie mieszczą się w ocenie Urzędu w kategorii naduŜycia siły rynkowej wobec Wspólnoty Mieszkaniowej. Odbiorca energii nie ma obowiązku uzasadniać dostawcy swojej decyzji o obniŜeniu zapotrzebowania na moc , w szczególności za pomocą przedkładania kosztownego audytu energetycznego .Dostawca energii musi ponosić ryzyko prowadzonej działalności gospodarczej , w tym zmniejszenia się popytu na oferowany towar . Prawidłowe określenie we wniosku o moc zamówioną ilości i parametrów zamawianego nośnika energii leŜy w interesie odbiorcy , zaś jego zaniedbania w tej kwestii nie mogą obciąŜać odbiorcy . Zmniejszając ilość zamawianego ciepła Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej , a nie MPEC ponosi odpowiedzialność wobec członków Wspólnoty za ewentualne niedogrzanie mieszkań i dostawę niedostatecznie ciepłej wody uŜytkowej. 8 Obowiązek uzasadnienia przez odbiorcę wniosku o zmianę mocy zamówionej poprzez przedstawienie analizy tej mocy w formie audytu nie wynika równieŜ z przepisów prawa . Z drugiej strony przed nadmiernym zagroŜeniem interesu dostawcy , wynikającym z faktu , Ŝe MPEC jest jedynie dystrybutorem energii cieplnej, zakupywanej na podstawie rocznych umów od elektrociepłowni , chroni dostawcę zapis umowy , Ŝe zmiana zapotrzebowania na moc moŜliwa jest tylko raz w roku . Mając powyŜsze na względzie, Urząd nie przyjął odmiennej argumentacji MPEC , poniewaŜ uznał , Ŝe nie jest racjonalna ani teŜ uzasadniona. Dodatkowo , Ŝądanie przez MPEC uzasadnienia zmiany mocy zamówionej w formie audytu jedynie od niektórych odbiorców energii , w sytuacji , gdy Ŝądanie takie nie jest przedstawiane wszystkim odbiorcom wnioskującym zmianę mocy zamówionej stanowi praktykę monopolistyczna , polegającą na podziale rynku pod względem podmiotowym tj. praktykę z art./ 5 ust. 1 pkt. 2 ustawy o przeciwdziałaniu /.../. W związku z powyŜszym , zarzucana MPEC praktyka monopolistyczna została udowodniona . II . Urząd dokonał oceny zachowania MPEC B., polegającego na w narzuceniu w umowie o dostawę ciepła zawyŜonej mocy zamówionej oraz odmowie dostawcy obniŜenia tej mocy oraz narzuceniu w umowie 11/99 z Kombinatem Budowlanym jedmomiesięcznego terminu do wypowiedzenia tej umowy pod kątem art. 5 ust. 1 pkt 6 , 7i 8 ustawy o przeciwdziałaniu /.. ./ zgodnie z Ŝądaniem wnioskodawcy . W/w przepis art. 5 ust. 1 pkt.6 stanowi , Ŝe praktyką monopolistyczną jest naduŜywanie pozycji dominującej na rynku , poprzez narzucanie uciąŜliwych warunków umowy , przynoszących podmiotowi narzucającemu te warunki nieuzasadnione korzyści , przy czym : - narzucanie warunków umowy; - uciąŜliwość narzuconych warunków ; - nieuzasadnione korzyści po stronie przedsiębiorcy narzucającego te warunki są przesłankami , które muszą wystąpić łącznie . Praktyka monopolistyczna z art. 5 ust. 1 pkt. 6 ustawy antymonopolowej moŜe mieć miejsce w sytuacji , gdy podmiot dominujący z racji swojej pozycji rynkowej narzuca w umowie uciąŜliwe warunki – w okolicznościach niniejszej sprawy zawyŜoną moc szczytową , oraz jednomiesięczny termin wypowiedzenia umowie o dostawę energii cieplnej , które to warunki kontrahent musi przyjąć nie mając wyboru innego dostawcy energii . ZawyŜona moc szczytowa dla odbiorcy jest uciąŜliwym warunkiem umowy poniewaŜ ściśle wiąŜe się z pobieraniem wyŜszych opłat za pobór energii cieplnej . 9 Art. 5 ust. 1 pkt. 7 w/w ustawy stanowi , Ŝe za praktyki monopolistyczne uznaje się uzaleŜnienie zawarcia umowy od przyjęcia lub spełnienia przez drugą stronę innego świadczenia nie związanego z przedmiotem umowy , którego nie przyjęłaby ,mając zapewnioną moŜliwość wyboru. Z kolei art. 5 ust. 1 pkt. 8 w/w ustawy stanowi , Ŝe praktyką monopolistyczną jest stwarzanie konsumentom uciąŜliwych warunków dochodzenia swoich praw. Jak wynika z pkt. I decyzji MPEC – B. na rynku dostawy energii cieplnej jest monopolistą sieciowym , a pozycja ta jest pozycją kwalifikowaną wobec pozycji dominującej w rozumieniu art. 2 pkt. 7 ustawy o przeciwdziałaniu , a zatem naleŜy do niego stosować – zawarty w art. 5 ust. 1 ustawy antymonopolowej – zakaz naduŜywania pozycji dominującej . O odniesieniu do zarzutu Wspólnoty Mieszkaniowej dotyczącego narzucenia Wspólnocie uciąŜliwego warunku umowy w postaci zawyŜonej mocy zamówionej przez okres od 31.05. 1999 r do 1.02. 2000 Urząd nie dopatrzył się spełnienia przesłanki dotyczącej narzucenia uciąŜliwego warunku umowy . Moc zamówiona w wys. 605 kW wynikała z poprzedniej umowy dotyczącej przedmiotowo tej samej sieci cieplnej , a przed podpisaniem umowy z dnia 31.05. 1999 r. Wspólnota Mieszkaniowa nie występowała do MPEC – B. o obniŜenie mocy w planowanej umowie . Twierdzenia Wspólnoty w tym względzie , Ŝe wnioskowała moc zamówioną w niŜszej wysokości , a umowę podpisała pod przymusem braku dostaw energii cieplnej nie są poparte Ŝadnymi dowodami . Pierwsze pismo Wspólnoty odnośnie zmiany mocy zamówionej datowane jest 10.06. 1999 r . a więc po podpisaniu umowy o dostawę energii i ma jedynie formę zapytania czy moŜliwa jest zmiana mocy zamówionej w umowie i w oparciu o jaki audyt? W ocenie Urzędu, w świetle postanowień umowy o dostawę energii , a w szczególności postanowień o moŜliwości zmiany mocy zamówionej jedynie raz do roku MPEC nie narzucił w umowie 402/99 wysokości mocy zamówionej oraz nie odmówił Wspólnocie Mieszkaniowej zmiany mocy zamówionej z 605 kW na 450 kW . Wniosek Wspólnoty o zmianę mocy zamówionej datowany jest 03.02. 2000 r. , natomiast aneks do umowy Nr 402/99 obniŜający moc zamówioną do 450 kW miał obowiązywać od dnia 01.02. 2000 r. Zgodnie z cyt. przez dostawcę przepisami Rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf (... ) oraz zapisami umowy o dostawę ciepła zmiana mocy zamówionej moŜliwa jest tylko raz w roku . Skoro więc , w 1999 r. raz juŜ dostawca obniŜył moc zamówioną , to zgodnie z postanowieniami umowy o dostawę ciepła oraz zgodnie z przepisami w/w rozporządzenia odbiorca nie moŜe domagać się ponownego obniŜenia mocy zamówionej w tym samym roku . Tym samym nie wypełniona została przesłanka , polegająca na 10 narzuceniu uciąŜliwych warunków umowy dostawy energii , brak jest więc podstaw by stwierdzić stosowanie praktyki monopolistycznej przez MPEC B. odnośnie powyŜszego zarzutu . W tej sytuacji bezpodstawne jest Ŝądanie Wspólnoty wyraŜone we wniosku nakazania przez organ antymonopolowy obniŜenia przez MPEC mocy zamówionej od dnia zawarcia umowy o dostawę ciepła ze Wspólnotą Mieszkaniową ( pomijając formalnoprawny brak kompetencji Urzędu w tym względzie ) . Natomiast , ocena przez Urząd pod w/w kątem zapisu umowy Nr 11/99 pomiędzy Kombinatem Budowlanym a MPEC , na podstawie którego termin do wypowiedzenia tej umowy wynosił jeden miesiąc , nie prowadzi do wniosku , Ŝe zapis ten dla Wspólnoty Mieszkaniowej stanowił uciąŜliwy warunek umowy . Urząd nie podziela poglądu wnioskodawcy , Ŝe tak krótki termin wypowiedzenia poprzedniej umowy uniemoŜliwił praktycznie Wspólnocie właściwe przygotowanie się do podpisania nowej umowy o dostawę energii – stąd zastrzeŜenia Wspólnoty do podpisanej umowy ( pismo z dnia 10.06. 1999 r.) Zdaniem Urzędu , Wspólnota mogła podjąć stosowne działania jeszcze przed rozpoczęciem okresu wypowiedzenia – wszak powołała nowy Zarząd 26.03. 1999 r. Ponadto , Wspólnota nawet nie uprawdopodobniła , Ŝe zawierała umowę o dostawę ciepła Nr 402/99 pod presją czasową – mogła próbować negocjować warunki umowy – czego nie uczyniła , a dostawa energii przez ten czas mogła odbywać się bezumownie . W ocenie Urzędu, wyŜej opisane działania MPEC nie wypełniają równieŜ przesłanek art. 5 ust. 1 pkt.7 i 8 ustawy o przeciwdziałaniu . Organ antymonopolowy w oparciu o art. 97 par 1 pkt. 4 k.p.a. oraz art. 100 k.p.a. wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w części dotyczącej zarzutu odmowy rozliczenia przejętego przez dostawcę węzła cieplnego , wybudowanego kosztem Wspólnoty Mieszkaniowej do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd powszechny . Ocenia stanu faktycznego oraz stanu prawnego organu antymonopolowego w odniesieniu do zarzutu Wspólnoty Mieszkaniowej dotyczącego stosowania przez dostawcę praktyki monopolistycznej , polegającej na naduŜywaniu pozycji dominującej poprzez odmowę dokonania rozliczeń z tytułu przejęcia na majątek i w zarząd przez MPEC – B. węzła cieplnego wybudowanego kosztem właścicieli lokali tworzących Wspólnotę Mieszkaniową oraz Ŝądanie zwrotu od dostawcy kwoty 93 471,73 zł z tego tytułu prowadzi do wniosku , Ŝe organ antymonopolowy , nie moŜe podjąć decyzji w sprawie bez wcześniejszego rozstrzygnięcia przez sąd powszechny kwestii własności przedmiotowego węzła cieplnego w powództwie cywilnym . 11 Mając powyŜsze na względzie Urząd orzekł jak w sentencji. Od decyzji niniejszej słuŜy odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Antymonopolowego za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie dwutygodniowym od dnia doręczenia decyzji. Otrzymuje : 1/ Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomość 12,14,16, 18 Ul. Szeroka 14/20 2/ MPEC Sp. z o.o. ul. Warszawska 27 B. : Z upowaŜnienia Prezesa UOKIK Dyrektor Delegatury w Lublinie Krzysztof Daszyński
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- RLU –52S-3/111/2000/ MW
- Rodzaj praktyki
- Nadużywanie pozycji dominującej
- Kara finansowa
- nie
- Branża
- 35.30 Wytwarzanie i zaopatrywanie w parę wodną, gorącą wodę i powietrze do układów klimatyzacyjnych
- Strony
- Miejskie Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. w B.
- Odwołanie do sądu
- Tak
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów