RPZ-17/2002

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W POZNANIU 61-851 Poznań, ul. Zielona 8 Tel. (0-61) 852-15-17, Tel/Fax (0-61) 852-77-50, Tel. (0-61) 851-86-41 E-mail: poznan@uokik.gov.pl Poznań, dnia 5 lipca 2002r. RPZ - 582-w/1/02/MK DECYZJA Nr RPZ - 17/2002 Na podstawie art. 85 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 122, poz. 1319) , w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, odmawia się wszczęcia postępowania antymonopolowego na wniosek Powiatowego Rzecznika Konsumentów z Konina w sprawie stosowania przez Autoryzowany Serwis Volkswagena Ignaszak sp.j. w Kaliszu praktyk ograniczających konkurencję określonych w art. 8 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy. Uzasadnienie W dniu 5 kwietnia 2002r. wpłynął do Delegatury Urzędu w Poznaniu wniosek Powiatowego Rzecznika Konsumentów w Koninie, o wszczęcie postępowania administracyjnego przeciwko Autoryzowanemu Serwisowi Volkswagena Ignaszak sp.j. z Kalisza (zwanego dalej Ignaszak sp.j.). Do wniosku załączone zostało wystąpienie TUiR “Polonia” S.A. Oddział w Koninie. W wystąpieniu tym zarzucono Ignaszak Sp.J. z Kalisza stosowanie zawyŜonych stawek roboczogodzin za usługi blacharskie i lakiernicze, co mogłoby spełniać przesłanki praktyki ograniczającej konkurencję określonej w art. 8 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy. W uzasadnieniu TUiR “Polonia” S.A. podaje, iŜ ma zawarte, na terenie byłego woj. konińskiego, porozumienia z 5 zakładami naprawczymi, których przedmiotem jest określenie stawek roboczogodzin w rozliczeniu szkód komunikacyjnych. Stawki roboczogodzin ustalone zostały w wysokości: blacharstwo - 60zł netto lakiernictwo - 65zł netto. Na negocjowanie stawek i podpisanie umowy nie zgodził się m.in. Autoryzowany Serwis Volkswagena Ignaszak Sp. J. z Kalisza. Proponowane przez ten zakład stawki kształtują się na poziomie: blacharstwo - 95zł netto lakiernictwo - 115zł netto. Zdaniem TUiR “Polonia” S.A. ceny usług stosowane przez skarŜony zakład (dowolne stawki oparte na nieuzasadnionych kosztach) naraŜają klientów na ponoszenie wyŜszych opłat niŜ TUiR “Polonia” S.A. refunduje. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów zwaŜył co następuje. W świetle art. 85 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu moŜe, w drodze decyzji, odmówić wszczęcia postępowania antymonopolowego, jeŜeli w sposób oczywisty z zawartych we wniosku oraz posiadanych przez Prezesa Urzędu informacji wynika, Ŝe nie naruszono zakazu określonego w art. 5, w zakresie niewyłączonym na podstawie art. 6 i 7, lub zakazu określonego w art. 8. Przed wydaniem takiej decyzji Prezes Urzędu moŜe przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, którego celem jest uzyskanie dodatkowych informacji niezbędnych do rozstrzygnięcia o wszczęciu lub odmowie wszczęcia postępowania antymonopolowego. Przesłanką stosowania praktyki ograniczającej konkurencję wskazanej w art. 8 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy jest przede wszystkim posiadanie przez podmiot skarŜony pozycji dominującej rynku relewantnym, czyli rynku właściwym dla konkretnej sprawy. Rynkiem produktowym w przedstawianym stanie faktycznym jest rynek powypadkowych usług blacharsko - lakierniczych w okresie objętym gwarancją, a dotyczących samochodów marki Volkswagen i Audi. PowyŜsze określenie rynku zdeterminowane zostało przez zasady gwarancji udzielanej przez producenta. Zgodnie ze standardowymi warunkami gwarancji udzielanej przy zakupie fabrycznie nowych samochodów tych marek kupujący traci uprawnienia z tytułu gwarancji w przypadku m.in. dokonania obsługi pojazdu w nieautoryzownej stacji obsługi. Zatem własciciele pojazdów marek Volkswagen i Audi nie mają, w ocenie Urzędu, wyboru. Jeśli nie chcą utracić uprawnień muszą dokonywać napraw u autoryzowanego serwisanta. Obszar, na którym rozpatrywane jest kwestionowane zachowanie podmiotu (rynek lokalny) określono na teren byłego województwa konińskiego. Odpowiedzialnością rynkową Ignaszak Sp. J., zgodnie z podpisana umową dealerską, objęte zostały następujący powiaty: Konin, Słupca, Turek oraz gminy Koło, Babiak, Grzegorzew, Kościelec, Osiek Mały. Obecnie na tym terenie Ignaszak sp.j. jest jedynym autoryzowanym zakładem naprawczym wykonującym powypadkowe naprawy gwarancyjne samochdów, które zakupione zostały w sieci dealerskiej Volkswagen Polska. MoŜna więc przyjąć, ze przy tak wąskiej identyfikacji rynku, Ignaszak sp. j. z Kalisza posiada pozycję dominującą w rozumieniu art. 4 pkt 9 ww. ustawy. Nie moŜna jednak nie zauwaŜyć, iŜ przepływ klientów w sieci Volkswagena jest dość nieograniczony. Odwiedzający poszeczgólne autoryzowane stacje Volkswagena są często przypadkowymi “gośćmi”. Posiadacz pojazdu wskazanej marki nie rzadko dokonuje napraw w zakładzie prowadzącym działalność na zupełnie innym obszarze odpowiedzialności rynkowej. By postawić przedsiębiorcy zarzut stosowania praktyk ograniczających konkurencję, nie wystarcza wykazać, Ŝe posiada on siłę rynkową podmiotu dominującego naleŜy takŜe udowodnić, Ŝe jest ona przez niego naduŜywana. W tym przypadku przez kształtowanie cen na zawyŜonym poziomie. W związku z powyŜszym Urząd zbadał reguły ustalania cen w sieci VW oraz porównał je ze stawkami proponowanymi przez inne autoryzowane stacje obsługi, tj. przynajmniej potencjalnych konkurentów skarŜonego przedsiębiorcy, którzy działają na podobnych rynkach. NaleŜy podkreślić, iz metoda porównawcza jest powszechnie akceptowana, równieŜ w orzecznictwie Sądu Antymonopolowego dla oceny czy przedsiębiorca pobiera nadmiernie wygórowane ceny za swoje usługi. Zebrane w toku postępowania wyjaśnienia nie uprawniają Urzędu do sformułowania zarzutu narzucenia przez .Autoryzowaną Stację Obsługi Ignaszak Sp. J. z siedzibą w Kaliszu cen na raŜąco wygórowanym poziomie. Po pierwsze ceny stosowane przez Ignaszak Sp. J. z Kalisza nie są całkowicie swobodnie kształtowane przez tą spółkę. W sieci VW ceny są uśrednianie. Następnie ze względu na róŜne obszary odpowiedzialności poszczególnych dealerów oraz zróŜnicowane koszty działalności, ceny napraw dokonywanych przez konkretnego Dealera są uzgadniane z Importerem. Po drugie, wśród porównywanych przez Urząd stawek roboczogodzin. znajdują się zarówno wyŜsze jak i niŜsze od przyjętych przez Ignaszak Sp.J. Dla przykładu moŜna wskazać stawki w wysokości 100zł netto za roboczogodzinę przy usłudze blacharskiej świadczonej przez P.H.U. Super- Pol Autoryzowanego Dealera VW z Leszna oraz 75zł netto za taką samą usługę wykonaną przez Peugeot Konin Broniszewski i Wspólnicy Sp. J. z Konina. Przy czym według wyjaśnień ostatniej Spółki w rozliczeniach z STU ERGO Hestia S.A. moŜe, na podstawie Biuletynu Handlowego Serwisu i Części zamiennych nr 4/2002r. z 26.04.2002r., stosować stawki na poziomie 80zł netto przy usługach blacharskich i 95zł netto przy lakierniczych. Autoryzowany Serwis Ignaszak Sp.J. z Kalisza zawarł umowę o naprawę samochodów, równieŜ ze wskazaniem stawek, z PZU oraz Alianz. W sprawie poruszonej przez TUiR “Polonia” S.A. stosowanie róŜnorodnych stawek z uwagi na podmiot, z którym zawarto umowę mogłoby w świetle ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów naruszać prawa konkurencji i związane z nią interesy konsumentów. W tym stanie rzeczy, przyjmując iŜ stawki roboczogodzin nie są wyznaczane w sposób dowolny przez Autoryzowany Serwis Ignaszak Sp.J. z Kalisza oraz, Ŝe wysokością nie odbiegają znacząco od stawek, które oferują inne autoryzowane stacje obsługi, Urząd nie znalazł podstaw do wszczęcia postępowania antymonopolowego. Z tych względów orzeczono jak w sentencji. Od niniejszej decyzji przysługuje stronie prawo wniesienia odwołania do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Antymonopolowego, w terminie dwóch tygodni od jej doręczenia, za pośrednictwem Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu. Otrzymuje: Powiatowy Rzecznik Konsumentów w Koninie Al. I - go Maja 9 62 - 510 Konin W imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Zastępca Dyrektora Delegatury w Poznaniu Jarosław Kruger