RWA-17/2004

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW w Warszawie RWA-55/2/39/2000/MM Warszawa, dn. 25 czerwca 2004 roku Decyzja Nr RWA-17/2004 I. Na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18 poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego na wniosek CR MEDIA S.A. w Warszawie w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: nie stwierdza si ę stosowania przez Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie i Orkla Press Polen AS w Oslo (Norwegia) praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, stanowi ą cej porozumienie na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym polegaj ą ce na ustalaniu pomi ę dzy Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie oraz Orkla Press Polen AS w Oslo (Norwegia) cen na og ł oszenia i reklamy prasowe zamieszczane w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym oraz zasad ich kszta ł towania . II. Na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18 poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego na wniosek CR MEDIA S.A. w Warszawie w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: nie stwierdza si ę stosowania przez Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie i Orkla Press Polen AS w Oslo (Norwegia) praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, stanowi ą cej porozumienie na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym polegaj ą ce na podziale ogólnopolskiego rynku og ł osze ń i reklamy prasowej zamieszczanych w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym wed ł ug kryteriów podmiotowych na skutek ustalenia przez ww. spó ł ki sprzeda ż y powierzchni reklamowej w prasie o zasi ę gu regionalnym wy łą cznie spó ł ce Media Tak Sp. z o.o. w Warszawie. III. Na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18 poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego na wniosek CR MEDIA S.A. w Warszawie w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: nie stwierdza si ę stosowania przez Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie i Orkla Press Polen AS w Oslo (Norwegia) praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, stanowi ą cej porozumienie na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym polegaj ą ce na ograniczeniu dost ę pu do ogólnopolskiego rynku og ł osze ń i reklamy prasowej zamieszczanych w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym i eliminowaniu z tego rynku przedsi ę biorców, w tym Wnioskodawc ę – nieobj ę tych porozumieniem, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy; IV. Na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18 poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego na wniosek CR MEDIA S.A. w Warszawie w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: nie stwierdza si ę stosowania przez Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie i Orkla Press Polen AS w Oslo (Norwegia) praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, stanowi ą cej porozumienie na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym polegaj ą ce na ustalaniu przez ww. spó ł ki warunków umów, których przedmiotem jest umieszczanie og ł osze ń i reklam w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym, zawieranych z osobami trzecimi m.in. Wnioskodawc ą . V. Na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego na wniosek CR MEDIA S.A. w Warszawie w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: nie stwierdza si ę stosowania przez spó ł k ę Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie: 2 1. praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym poprzez zastrze ż enie mo ż liwo ś ci nieudzielenia rabatu je ż eli zleceniodawc ą publikacji og ł oszenia jest agencja reklamowa dzia ł aj ą ca na rzecz innej agencji reklamowej, uprzywilejowuj ą c w ten sposób niektórych przedsi ę biorców. 2. praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym poprzez dyskryminuj ą c ą Wnioskodawc ę odmow ę ś wiadczenia us ł ug publikacji og ł osze ń prasowych. 3. praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym poprzez narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci na skutek oferowania publikacji og ł osze ń we wszystkich tytu ł ach, z którymi Polskapresse Sp. z o.o. wspó ł pracuje, mimo i ż kontrahent – Wnioskodawca zainteresowany jest tylko niektórymi. 4. praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym poprzez narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci na skutek ustalenia warunków p ł atno ś ci za ś wiadczon ą us ł ug ę w postaci „przedp ł aty” w wysoko ś ci 100% warto ś ci ś wiadczenia. 5. praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym poprzez narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci na skutek ograniczenia odpowiedzialno ś ci za nienale ż yte wykonanie umowy do równowarto ś ci og ł oszenia lub reklamy. 6. praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym poprzez narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci na skutek uzale ż nienia sposobu naprawienia szkody wynikaj ą cej z nienale ż ytego wykonywania umowy od uznaniowej decyzji Polskapresse Sp. z o.o. 7. praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym poprzez narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci na skutek wykluczenia mo ż liwo ś ci automatycznego wpisu nowego klienta na list ę klientów reprezentowanych wobec Polskapresse Sp. z o.o. przez Wnioskodawc ę , z uwagi na fakt, i ż mo ż e on by ć ju ż klientem Polskapresse Sp. z o.o. lub innej agencji, z któr ą Polskapresse Sp. z o.o. ju ż wspó ł pracuje. 3 UZASADNIENIE W dniu 29 grudnia 1999r. do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wp ł yn ął wniosek spó ł ki CR MEDIA S.A. w Warszawie 1 (zwanej dalej: Wnioskodawc ą lub CR MEDIA) o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego (uzupe ł niony pismem z dnia 10 marca 2000r. oraz rozszerzony pismem z dnia 17 kwietnia 2000r.) o wszcz ę cie post ę powania w sprawie stosowania praktyk monopolistycznych przez spó ł ki: Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie (zwana dalej: Polskapresse) oraz Orkla Press Polen AS w Oslo, w Norwegii (zwana dalej: Orkla), dwóch koncernów prasowych (zwanych dalej, wspólnie: Wydawcami). Wnioskodawca postawi ł zarzut nadu ż ywania przez Polskapresse pozycji dominuj ą cej na rynku, poprzez sprzeda ż us ł ug w sposób powoduj ą cy uprzywilejowanie niektórych podmiotów, a tak ż e poprzez odmow ę sprzeda ż y us ł ug, dyskryminuj ą c ą Wnioskodawc ę przy braku alternatywnych ź róde ł zaopatrzenia oraz poprzez narzucanie uci ąż liwych warunków umów tj. w sposób okre ś lony w art. 5 ust. 2 pkt 3, 4 i 6 ustawy z dnia 24 lutego1990r. ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (Dz. U. z 1999r. Nr 52, poz. 547 z pó ź n. zm.) 2 . Jak podnosi Wnioskodawca, Polskapresse wyst ę puje na rynku w podwójnej roli: jako wydawca wi ę kszo ś ci tytu ł ów prasy regionalnej oraz broker prasowy. W zwi ą zku z czym, w stosunku do „w ł asnych” tytu ł ów dyktuje warunki wed ł ug w ł asnego uznania i jest w stanie wymusza ć swoje po ś rednictwo w zakupie innych tytu ł ów przez odmow ę wspó ł pracy w zakresie „w ł asnych” tytu ł ów. Zdaniem CR MEDIA, brak zgody na prowadzenie dzia ł alno ś ci za po ś rednictwem Polskapresse zamyka bowiem mo ż liwo ść podejmowania dzia ł a ń reklamowych, gdy ż najbardziej poczytne dzienniki regionalne kapita ł owo zale ż ne od Polskapesse odmawiaj ą bezpo ś redniej wspó ł pracy. CR MEDIA zarzuci ł o równie ż , ż e Polskapresse oraz Orkla faktycznie zawar ł y porozumienie, na mocy którego dysponuj ą 24 tytu ł ami prasy regionalnej na 35 istniej ą cych. W pa ź dzierniku 1999r. pojawi ł a si ę nieoficjalna informacja o przygotowaniach Wydawców do powo ł ania wspólnego biura sprzeda ż y powierzchni reklamowej w tytu ł ach nale żą cych do wydawców. Zdaniem CR MEDIA, powo ł anie przez Wydawców tego biura mia ł o na celu utworzenie jednego podmiotu, maj ą cego prawo i mo ż liwo ść zakupu reklam prasowych dla wszystkich potencjalnych reklamodawców i ich przedstawicieli (domy mediowe, agencje reklamowe, brokerzy reklamowi). W my ś l tych za ł o ż e ń , zdaniem CR MEDIA, pozbawiono rynek reklamowy mo ż liwo ś ci zakupu powierzchni reklamowej bezpo ś rednio w dziennikach. W opinii Wnioskodawcy, pomi ę dzy Polskapresse a Orkla dosz ł o do zawarcia porozumienia polegaj ą cego na: 1. ustalaniu mi ę dzy sob ą cen oraz zasad ich kszta ł towania, pomimo ze obaj przedsi ę biorcy s ą wobec siebie konkurentami, 2. podziale rynku wed ł ug kryterium podmiotowego, gdy ż Polskapresse i Orkla ustali ł y, ż e b ę d ą zbywa ć swoje towary (us ł ugi) tylko jednemu podmiotowi – spó ł ce Media Tak, 1 W trakcie prowadzonego post ę powania antymonopolowego spó ł ka CR MEDIA Sp. z o.o. zosta ł a przekszta ł cona w spó ł k ę akcyjn ą – wpisu do Rejestru Przedsi ę biorców w Krajowym Rejestrze S ą dowym dokonano w dniu 7 marca 2003r. (aktualny odpis z Rejestru Przedsi ę biorców KRS – za łą cznik do pisma CR MEDIA z dnia 19 maja 2003r.). 2 Z dniem 1 kwietnia 2001r. wesz ł a w ż ycie ustawa z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j.: Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804) zwana dalej ustaw ą o ochronie konkurencji i konsumentów, która zast ą pi ł a ustaw ę z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (Dz. U. z 1999r. Nr 52, poz. 547 z pó ź n. zm.). 4 3. ograniczeniu dost ę pu do rynku i eliminowaniu z rynku przedsi ę biorców nie obj ę tych porozumieniem, m.in. CR MEDIA, 4. ustaleniu pomi ę dzy sob ą warunków umowy zawieranych z osobami trzecimi, m.in. CR MEDIA, poprzez narzucanie przez spó ł k ę Media Tak niekorzystnych warunków umów tym osobom. Prezes Urz ę du zawiadomieniem z dnia 21 kwietnia 2000r. poinformowa ł Wnioskodawc ę oraz Polskapresse i Orkla o wszcz ę ciu post ę powania administracyjnego w sprawie: I. stosowania przez Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie i Orkla Press Polen AS w Oslo (Norwegia) praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę stanowi ą cych porozumienie na rynku polegaj ą ce na: 1. ustalaniu pomi ę dzy sob ą cen na og ł oszenia prasowe oraz zasad ich kszta ł towania, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 4 pkt 1 ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów; 2. podziale rynku wed ł ug kryteriów podmiotowych na skutek ustalenia przez ww. spó ł ki sprzeda ż y towarów (us ł ug) wy łą cznie spó ł ce Media Tak Sp. z o.o., co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 4 pkt 2 ww. ustawy; 3. ograniczenie dost ę pu do rynku i eliminowaniu z rynku przedsi ę biorców, w tym Wnioskodawc ę – nieobj ę tych porozumieniem, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 4 pkt 4 ww. ustawy; 4. ustalaniu przez ww. spó ł ki warunków umów zawieranych z osobami trzecimi m.in. Wnioskodawc ą , co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 4 pkt 5 ww. ustawy; II. stosowania przez spó ł k ę Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , polegaj ą cych na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na rynku poprzez: 1. zastrze ż enie mo ż liwo ś ci nieudzielenia rabatu je ż eli zleceniodawc ą publikacji og ł oszenia jest agencja reklamowa dzia ł aj ą ca na rzecz innej agencji reklamowej, uprzywilejowuj ą c w ten sposób niektórych przedsi ę biorców, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy; 2. dyskryminuj ą c ą Wnioskodawc ę odmow ę ś wiadczenia us ł ug publikacji og ł osze ń prasowych, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy; 3. narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci m.in. na skutek: • oferowania publikacji og ł osze ń we wszystkich tytu ł ach, z którymi Polskapresse Sp. z o.o. wspó ł pracuje, mimo i ż kontrahent – Wnioskodawca zainteresowany jest tylko niektórymi; • ustalenia warunków p ł atno ś ci za ś wiadczon ą us ł ug ę w postaci „przedp ł aty” w wysoko ś ci 100% warto ś ci ś wiadczenia; • ograniczenia odpowiedzialno ś ci za nienale ż yte wykonanie umowy do równowarto ś ci og ł oszenia lub reklamy; • uzale ż nienia sposobu naprawienia szkody wynikaj ą cej z nienale ż ytego wykonania umowy od uznaniowej decyzji Polskapresse Sp. z o.o.; • wykluczenia mo ż liwo ś ci automatycznego wpisu nowego klienta na list ę klientów reprezentowanych wobec Polskapresse Sp. z o.o. przez Wnioskodawc ę , z uwagi na 5 fakt, i ż mo ż e on by ć ju ż klientem Polskapresse Sp. z o.o. lub innej agencji, z któr ą Polskapresse Sp. z o.o. ju ż wspó ł pracuje, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy. Odpowiadaj ą c na zawiadomienie o wszcz ę ciu post ę powania Orkla stwierdzi ł a, obszernie uzasadniaj ą c swoje stanowisko, i ż zarzuty postawione przez CR MEDIA s ą bezpodstawne i nie maj ą uzasadnienia w przestawionym przez Wnioskodawc ę materiale. Orkla podnios ł a, i ż w sprawie przed Prezesem UOKiK, wszcz ę tej na podstawie wniosku uprawnionego podmiotu, ci ęż ar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, w tym wypadku na CR MEDIA. Tymczasem – zdaniem Orkla – pismo z dnia 17 kwietnia 2000r., w którym CR MEDIA postawi ł a zarzut zawarcia pomi ę dzy wydawcami nielegalnego porozumienia nie wskazuje ż adnych dowodów na zawarcie i wykonywanie takiego porozumienia (pismo Orkla z dnia 7 czerwca 2000r.). Polskapresse równie ż uzna ł a postawione zarzuty za bezzasadne i nietrafne, gdy ż kwestionowane przez Wnioskodawc ę stanowisko Polskapresse jest standardem na rynku reklamy, powszechnie stosowanym przez wydawców takich gazet jak Gazeta Wyborcza czy Rzeczpospolita. Polskapresse uwa ż a zarzuty nadu ż ycia pozycji dominuj ą cej za niezasadne z tej tylko przyczyny, i ż Polskapresse nie posiada pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym. Co wi ę cej, w ubieganiu si ę o przychody z tytu ł u bud ż etów reklamowych o zasi ę gu ogólnopolskim ani Polskpresse, ani Orkla nie s ą konkurentami – nie dysponuj ą bowiem samodzielnie towarem (powierzchni ą reklamow ą w dziennikach ukazuj ą cych si ę na terenie ca ł ej Polski), jaki mo ż na by na tym rynku zaoferowa ć (pismo Polskapresse z dnia 19 czerwca 2000r.). W trakcie prowadzonego post ę powania strony podtrzymywa ł y prezentowane przez siebie stanowiska. Z dniem 1 kwietnia 2001r. wesz ł a w ż ycie ustawa z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst. jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm). Zgodnie z art. 117 ww. ustawy traci moc ustawa z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów(Dz. U. z 1999r. Nr 52, poz. 547 z pó ź n. zm.). W ś wietle art. 113 ww. ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów post ę powania wszcz ę te na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów prowadzi si ę na podstawie przepisów niniejszej ustawy. W zwi ą zku z tym strony zosta ł y zawiadomione, i ż od tego czasu przedmiotowe post ę powanie antymonopolowe prowadzone by ł o w sprawie: I. stosowania przez Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie i Orkla Press Polen AS w Oslo (Norwegia) praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę stanowi ą cych porozumienie na rynku polegaj ą ce na : 1. ustalaniu pomi ę dzy sob ą cen na og ł oszenia prasowe oraz zasad i kszta ł towania, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów; 2. podziale rynku wed ł ug kryteriów podmiotowych na skutek ustalenia przez ww. spó ł ki sprzeda ż y towarów (us ł ug) wy łą cznie spó ł ce Media Tak Sp. z o.o., co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy; 3. ograniczenie dost ę pu do rynku i eliminowaniu z rynku przedsi ę biorców, w tym Wnioskodawc ę – nieobj ę tych porozumieniem, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy; 4. ustalaniu przez ww. spó ł ki warunków umów zawieranych z osobami trzecimi m.in. Wnioskodawc ą , co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy; 6 II. stosowania przez spó ł k ę Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę polegaj ą cych na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na rynku poprzez: 1. zastrze ż enie mo ż liwo ś ci nieudzielenia rabatu je ż eli zleceniodawc ą publikacji og ł oszenia jest agencja reklamowa dzia ł aj ą ca na rzecz innej agencji reklamowej, uprzywilejowuj ą c w ten sposób niektórych przedsi ę biorców, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 1 ww. ustawy; 2. dyskryminuj ą c ą Wnioskodawc ę odmow ę ś wiadczenia us ł ug publikacji og ł osze ń prasowych, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 1 ww. ustawy; 3. narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci m.in. na skutek: • oferowania publikacji og ł osze ń we wszystkich tytu ł ach, z którymi Polskapresse Sp. z o.o. wspó ł pracuje, mimo i ż kontrahent – Wnioskodawca zainteresowany jest tylko niektórymi; • ustalenia warunków p ł atno ś ci za ś wiadczon ą us ł ug ę w postaci „przedp ł aty” w wysoko ś ci 100% warto ś ci ś wiadczenia; • ograniczenia odpowiedzialno ś ci za nienale ż yte wykonanie umowy do równowarto ś ci og ł oszenia lub reklamy; • uzale ż nienia sposobu naprawienia szkody wynikaj ą cej z nienale ż ytego wykonania umowy od uznaniowej decyzji Polskapresse Sp. z o.o.; • wykluczenia mo ż liwo ś ci automatycznego wpisu nowego klienta na list ę klientów reprezentowanych wobec Polskapresse Sp. z o.o. przez Wnioskodawc ę , z uwagi na fakt, i ż mo ż e on by ć ju ż klientem Polskapresse Sp. z o.o. lub innej agencji, z któr ą Polskapresse Sp. z o.o. ju ż wspó ł pracuje, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy (zawiadomienie z dnia 8 maja 2001r.). W dniu 4 wrze ś nia 2003r. strony post ę powania zosta ł y poinformowane o zako ń czeniu zbierania materia ł u dowodowego. Jednak wobec braku sprecyzowania zarzutów postawionych w prowadzonym post ę powaniu antymonopolowym - tj. m.in. braku wskazania rynku w ł a ś ciwego w sprawie, co by ł o niezgodne z now ą lini ą orzecznicz ą S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakazuj ą c ą u ś ci ś lenie zarzutów post ę powania antymonopolowego - Prezes Urz ę du zobligowany by ł do konkretyzacji zarzutów przeciwko Polskapresse i Orkla. Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2004r. zarzuty post ę powania zosta ł y skonkretyzowane w ten sposób, ż e post ę powanie prowadzono pod zarzutami: I. podejrzenia stosowania przez Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie i Orkla Press Polen AS w Oslo (Norwegia) praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę stanowi ą cych porozumienie na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym polegaj ą ce na : 1. ustalaniu pomi ę dzy Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie oraz Orkla Press Polen AS w Oslo (Norwegia) cen na og ł oszenia i reklamy prasowe zamieszczane w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym oraz zasad ich kszta ł towania, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów; 2. podziale ogólnopolskiego rynku og ł osze ń i reklamy prasowej zamieszczanych w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym wed ł ug kryteriów podmiotowych na skutek ustalenia przez ww. spó ł ki sprzeda ż y powierzchni reklamowej w prasie o zasi ę gu regionalnym 7 wy łą cznie spó ł ce Media Tak Sp. z o.o. w Warszawie, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy; 3. ograniczenie dost ę pu do ogólnopolskiego rynku og ł osze ń i reklamy prasowej zamieszczanych w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym i eliminowaniu z tego rynku przedsi ę biorców, w tym Wnioskodawc ę – nieobj ę tych porozumieniem, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy; 4. ustalaniu przez ww. spó ł ki warunków umów, których przedmiotem jest umieszczanie og ł osze ń i reklam w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym, zawieranych z osobami trzecimi m.in. Wnioskodawc ą , co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy; II. podejrzenia stosowania przez spó ł k ę Polskapresse Sp. z o.o. w Warszawie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę polegaj ą cych na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym poprzez: 1. zastrze ż enie mo ż liwo ś ci nieudzielenia rabatu je ż eli zleceniodawc ą publikacji og ł oszenia jest agencja reklamowa dzia ł aj ą ca na rzecz innej agencji reklamowej, uprzywilejowuj ą c w ten sposób niektórych przedsi ę biorców, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 1 ww. ustawy; 2. dyskryminuj ą c ą Wnioskodawc ę odmow ę ś wiadczenia us ł ug publikacji og ł osze ń prasowych, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 1 ww. ustawy; 3. narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci na skutek oferowania publikacji og ł osze ń we wszystkich tytu ł ach, z którymi Polskapresse Sp. z o.o. wspó ł pracuje, mimo i ż kontrahent – Wnioskodawca zainteresowany jest tylko niektórymi, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy; 4. narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci na skutek ustalenia warunków p ł atno ś ci za ś wiadczon ą us ł ug ę w postaci „przedp ł aty” w wysoko ś ci 100% warto ś ci ś wiadczenia, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. pkt 6 ww. ustawy; 5. narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci na skutek ograniczenia odpowiedzialno ś ci za nienale ż yte wykonanie umowy do równowarto ś ci og ł oszenia lub reklamy, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 6ww. ustawy; 6. narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci na skutek uzale ż nienia sposobu naprawienia szkody wynikaj ą cej z nienale ż ytego wykonywania umowy od uznaniowej decyzji Polskapresse Sp. z o.o., co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy; 7. narzucanie uci ąż liwych warunków publikacji og ł osze ń prasowych przynosz ą cych spó ł ce Polskapresse Sp. z o.o. nieuzasadnione korzy ś ci na skutek wykluczenia mo ż liwo ś ci automatycznego wpisu nowego klienta na list ę klientów reprezentowanych wobec Polskapresse Sp. z o.o. przez Wnioskodawc ę , z uwagi na fakt, i ż mo ż e on by ć ju ż klientem Polskapresse Sp. z o.o. lub innej agencji, z któr ą Polskapresse Sp. z o.o. ju ż wspó ł pracuje, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy. W trakcie prowadzonego post ę powania strony wielokrotnie przekazywa ł y informacje i dokumenty maj ą ce charakter tajemnicy przedsi ę biorstwa wraz z wnioskiem o ograniczenie - w 8 trybie art. 62 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów - pozosta ł ym stronom prawa wgl ą du w materia ł dowodowy zgromadzony w aktach. I tak, - postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2000r. ograniczono, na wniosek Polskapresse, spó ł ce CR MEDIA prawa wgl ą du do materia ł u dowodowego w cz ęś ci dotycz ą cej informacji przekazanych przez Polskapresse pismem z dnia 19 czerwca 2001r.; postanowieniem z dnia 19 lutego 2001r. S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzyma ł postanowienie Prezesa Urz ę du w mocy - sygn. akt XVII Amz 18/00; - prawomocnym postanowieniem z dnia 19 wrze ś nia 2001r. ograniczono, na wniosek Polskapresse, spó ł ce CR MEDIA prawa wgl ą du do cz ęś ci materia ł u dowodowego przekazanego przez Polskapresse pismem z dnia 30 czerwca 2001r. oraz pismem z dnia 6 wrze ś nia 2001r.; - prawomocnym postanowieniem z dnia 20 wrze ś nia 2001r. ograniczono, na wniosek Orkla, spó ł ce CR MEDIA prawa wgl ą du do materia ł u dowodowego w cz ęś ci dotycz ą cej informacji przekazanych przez Orkla pismem z dnia 24 lipca 2001r.; - prawomocnym postanowieniem z dnia 28 marca 2002r. ograniczono, na wniosek Polskapresse, spó ł ce CR MEDIA prawa wgl ą du do materia ł u dowodowego w cz ęś ci dotycz ą cej informacji przekazanych przez Polskapresse pismem z dnia 31 stycznia 2002r.; - postanowieniem z dnia 13 czerwca 2002r. ograniczono, na wniosek CR MEDIA, spó ł kom Polskapresse i Orkla prawa wgl ą du do materia ł u dowodowego w cz ęś ci dotycz ą cej informacji przekazanych przez CR MEDIA pismami z dnia 27 maja 2002r. i 26 kwietnia 2002r.; postanowieniem z dnia 16 grudnia 2002r. S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów zmieni ł postanowienie Prezesa Urz ę du w cz ęś ci - sygn. akt XVII Amz 17/02; - prawomocnym postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2002r. ograniczono, na wniosek Orkla, spó ł ce CR MEDIA prawa wgl ą du do materia ł u dowodowego w cz ęś ci dotycz ą cej informacji przekazanych przez Orkla pismem z dnia 14 lipca 2002r.; - prawomocnym postanowieniem z dnia 7 sierpnia 2002r. ograniczono, na wniosek Polskapresse, spó ł ce CR MEDIA prawa wgl ą du do materia ł u dowodowego w cz ęś ci dotycz ą cej informacji przekazanych przez Polskapresse pismem z dnia 15 lipca 2002r. oraz odmówiono ograniczenia, na wniosek Polskapresse, spó ł ce CR MEDIA prawa wgl ą du do materia ł u dowodowego przekazanego przez Polskapresse obejmuj ą cego informacje zawarte w za łą czniku nr 7 do pisma z dnia 15 lipca 2002r.; - prawomocnym postanowieniem z dnia 23 marca 2004r. ograniczono na wniosek Polskapresse spó ł ce CR MEDIA prawo wgl ą du do materia ł u w cz ęś ci dotycz ą cej informacji przekazanych pismem spó ł ki Polskapresse z dnia 19 lutego 2004r. Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustali ł , co nast ę puje. Wnioskodawca w sprawie – CR MEDIA S.A. prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą na rynku us ł ug reklamowych i promocyjnych do 1996r. Dzia ł alno ść ta by ł a prowadzona w oparciu o wspó ł prac ę z rozg ł o ś niami radiowymi jako mediami wykorzystywanymi do ś wiadczenia us ł ug reklamowych. Wspó ł prac ę z gazetami w celu prowadzenia dzia ł alno ś ci reklamowej w prasie CR MEDIA rozpocz ęł a w 1999r. (pismo CR MEDIA z dnia 10 marca 2000r.). 9 Obecnie CR Media zajmuje si ę doradztwem w zakresie planowania kampanii radiowych, prasowych i internetowych oraz zakupem mediów w tych obszarach. Oferuje równie ż analizy badawcze rynku mediów i reklamy. Od roku 2000 prowadzi monitoring wydatków reklamowych w 100 rozg ł o ś niach radiowych na terenie ca ł ej Polski. W ś ród oferowanych przez siebie us ł ug CR MEDIA wskazuje: - Planowanie kampanii reklamowych w radiu, prasie i internecie, - Zakup czasu reklamowego oraz powierzchni reklamowej, - Badania, analizy, raporty na temat rynku mediów i reklamy, - Monitoring wydatków reklamowych, - Szkolenia i seminaria dotycz ą ce rynku mediów i reklamy, - Doradztwo w zakresie promocji i reklamy, - Sponsoring, - Planowanie i organizacja niestandardowych form promocji, - Przygotowanie strategii mediowych ( ź ród ł o: www.cr-media.pl ). Ze wzgl ę du na rodzaj prowadzonej dzia ł alno ś ci CR MEDIA mo ż na sklasyfikowa ć jako brokera zajmuj ą cego si ę kupowaniem czasu i powierzchni reklamowej na zlecenie klientów, b ę d ą cego po ś rednikiem pomi ę dzy domem sprzeda ż y a agencjami reklamowymi. CR MEDIA wspó ł pracowa ł a z wieloma wydawcami prasy lokalnej, w tym min. Wydawnictwem Jagiellonia S.A. (wydawca Dziennika Polskiego), Górno ś l ą skim Towarzystwem Prasowym Sp. z o.o. (wydawca Trybuny Ś l ą skiej), Oficyna Wydawnicz ą „G ł os Wielkopolski” Sp. z o.o. (wydawca G ł osu Wielkopolskiego), Wydawnictwem Echo Media Sp. z o.o. (wydawca Echa Dnia), Dziennikarsk ą Oficyn ą Wydawnicz ą Rondo Sp. z o.o. (wydawca G ł osu Koszali ń skiego i G ł osu S ł upskiego). W lutym 1999r. CR MEDIA rozpocz ęł a rozmowy z Polskapresse w kwestii zawarcia umowy o wspó ł pracy w zakresie dzia ł alno ś ci reklamowej CR MEDIA na ł amach dzienników regionalnych kontrolowanych przez Polskapresse. Polskapresse Sp. z o.o., której podstawow ą dzia ł alno ś ci ą jest wydawanie i druk gazet, g ł ównie dzienników regionalnych, jest cz ęś ci ą grupy kapita ł owej Polskaprese. Grup ę kapita ł ow ą Polskpresse, tworz ą oprócz niej: • Media Tak Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie; • Gratka Sp. z o.o. z siedzib ą w Gda ń sku; • Spó ł ka Wydawnicza „Tele Magazyn” Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie; • Wielkopolski Dom Mediowy Sp. z o.o. z siedzib ą w Poznaniu; • Górno ś l ą skie Towarzystwo Prasowe Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach; • Dom Prasy Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach; • Wydawnictwo Jarmark Sp. z o.o. z siedzib ą w Ł odzi; • Prasowe Konsorcjum Inwestycyjne Sp. z o.o. z siedzib ą w Ł odzi; Od roku 1994 grupa Polskapresse stanowi cz ęść koncernu Verlagsgruppe Passau. G ł ównym i jedynym udzia ł owcem Polskapresse Sp. z o.o. jest spó ł ka Pol-Print Medien Gmbh z siedzib ą w Passau, która posiada w niej 100% udzia ł ów. Polskapresse Sp. z o.o. do ko ń ca listopada 2003r. wydawa ł a na terenie Polski 10 dzienników regionalnych: • Dziennik Ba ł tycki; • Dziennik Ł ódzki; • Dziennik Polski; • Dziennik Zachodni; • Trybuna Ś l ą ska; • Express Ilustrowany; 10 • Gazeta Krakowska; • Gazeta Pozna ń ska; • G ł os Wielkopolski; • Gazeta Wroc ł awska. W 1992r. powsta ł w strukturze Polskapresse jako dom sprzeda ż y prasy dzia ł Polskapresse Media. Celem jego dzia ł alno ś ci by ł o reprezentowanie wszystkich gazet regionalnych wobec og ł oszeniodawców i agencji reklamowych dysponuj ą cy bud ż etami ponadregionalnymi. Dzia ł alno ść w zakresie pozyskiwania og ł osze ń lokalnych prowadzona by ł a zawsze przez poszczególne tytu ł y prasowe i ich wydawców, lokalnie przez biura og ł osze ń oraz lokalnych akwizytorów. Dzia ł Polskapresse Media ś wiadczy ł równie ż na rzecz niektórych klientów us ł ugi w zakresie doradztwa medialnego oraz uczestnictwo w realizacji kampanii reklamowych uwzgl ę dniaj ą cych inne media. Polskapresse przedstawi ł a CR MEDIA projekt umowy, okre ś laj ą cy zasady wspó ł pracy w przypadku, gdy prowadzone przez CR MEDIA kampanie reklamowe przewidywa ć b ę d ą umieszczenie og ł osze ń lub reklam w dziennikach regionalnych (§ 1). Po zapoznaniu si ę z zaproponowanym projektem, CR MEDIA zg ł osi ł a w dniu 11 lutego 1999r. zastrze ż enia do zawartych w umowie propozycji [tajemnica przedsi ę biorstwa] Polskapresse nie zaakceptowa ł a zastrze ż e ń zaproponowanych przez Wnioskodawc ę i nie wnios ł a do umowy postulowanych zmian, natomiast CR MEDIA, reprezentowana przez kancelari ę prawn ą przedstawi ł a dodatkowe uwagi, ze szczególn ą negacj ą § 7 (za łą cznik nr 5 do pisma CR MEDIA z dnia 10 marca 2000r.). W odpowiedzi Polskapresse przes ł a ł a w dniu 22 kwietnia 1999r. zmieniony projekt umowy, [tajemnica przedsi ę biorstwa] . Odnosz ą c si ę pismem z dnia 8 czerwca 1999r. do projektu Polskapresse, CR MEDIA m.in. zastrzeg ł a, i ż [tajemnica przedsi ę biorstwa] . Z kolei Polskapresse odnios ł a si ę do uwag Wnioskodawcy pismem z dnia 10 czerwca 1999r. [tajemnica przedsi ę biorstwa] . Po kilkumiesi ę cznym okresie rozmów (sierpie ń – listopad 1999) strony nie dosz ł y do porozumienia w sprawie zakresu wy łą czno ś ci, zasad sk ł adania zamówie ń oraz wzajemnych gwarancji finansowych. Bez odpowiedzi ze strony Polskapresse pozosta ł a tak ż e propozycja CR MEDIA odno ś nie systemu rabatów. Wnioskodawca postulowa ł , aby [tajemnica przedsi ę biorstwa] . W tzw. mi ę dzyczasie, tzn. z dniem 30 sierpnia 1999r., Polskapresse wprowadzi ł a zmiany do regulaminu przyjmowania og ł osze ń i reklam prasowych do swoich tytu ł ów. Nowe zapisy otrzyma ł y brzmienie: 20a - W umowach o publikacj ę og ł osze ń – reklam mog ą by ć stosowane rabaty, niezale ż nie od bonifikat wynikaj ą cych z cennika. Wydawca mo ż e nie przyzna ć rabatu je ż eli zleceniodawc ą jest agencja reklamowa dzia ł aj ą ca na rzecz innej agencji reklamowej. 20b - Dla realizacji uprawnienia z pkt 20a wydawca mo ż e za żą da ć od zleceniodawcy stosownego pisemnego o ś wiadczenia. 20c - Je ż eli uzgodniony zosta ł rabat, a w trakcie realizacji zlecenia oka ż e si ę , ż e zleceniodawca – agencja reklamowa, dzia ł a na rzecz innej agencji, rabat ulega cofni ę ciu ze skutkiem od pierwszej publikacji. W pa ź dzierniku 1999r. pojawi ł a si ę pierwsza nieoficjalna informacja o przygotowaniach Polskapresse i Orkla do powo ł ania wspólnego biura sprzeda ż y powierzchni reklamowej w tytu ł ach nale żą cych do Wydawców. W marcu 2000r. rozpocz ęł a dzia ł alno ść Media Tak Sp. z o.o. w Warszawie. [tajemnica przedsi ę biorstwa] . Koncern Orkla Press jest obecny w Polsce od 1990 roku i nale ż y do najwi ę kszych koncernów medialnych na polskim rynku prasy codziennej. Prasowa dzia ł alno ś ci koncernu Orkla w Polsce jest zorganizowana w formie holdingu, którego spó ł k ą nadrz ę dn ą jest Orkla 11 Press, w której 100 proc. udzia ł ów ma Orkla Media. Orkla Press Polen AS z siedzib ą w Oslo (Norwegia) – b ę d ą ca stron ą niniejszego post ę powania jest firm ą dzia ł aj ą c ą na polskim rynku od 1999r., b ę d ą c ą inwestorem strategicznym i bran ż owym na rynku dzienników. Dzia ł alno ść operacyjn ą w imieniu koncernu prowadzi Orkla Press Polska Sp. z o.o. w Warszawie (pismo Orkla z dnia 7 czerwca 2000r. oraz www.orkla-press.pl ). Orkla wydawa ł a na terenie Polski 15 tytu ł ów regionalnych: • G ł os Pomorza • Gazeta Lubelska • S ł owo Polskie • Wieczór Wroc ł awia • Nowa Trybuna Opolska • Gazeta Pomorska • Dziennik Wieczorny • Nowiny • Dziennik Wschodni • Gazeta Wspó ł czesna • Kurier Poranny MediaTak, okre ś laj ą c si ę jako dom sprzeda ż y mediów regionalnych, kontynuuje dzia ł alno ść dzia ł u Polskapresse Media. W ś ród swoich us ł ug Media Tak oferuje: - planowanie i realizowanie kampanii prasowych w tytu ł ach regionalnych, - informacje o bie żą cych wydaniach, cyklicznych dodatkach oraz ofertach specjalnych w dziennikach, - analizy czytelnictwa prasy, - analizy sprzeda ż y egzemplarzowej gazet, - prezentacje zachowa ń konsumentów, - raporty dotycz ą ce wydatków reklamowych w prasie . Umowy zawierane pomi ę dzy Media Tak a wydawcami dzienników regionalnych (Polskapresse, Orkla, a tak ż e wydawcami niezale ż nymi) reguluj ą zasad ę wy łą czno ś ci we wzajmnych stosunkach. Zgodnie z w § 3: 1. Strony ustalaj ą , ż e realizacja przez wydawc ę zlecenia w ramach reklamowych kampanii ogólnopolskich lub pochodz ą cych od (ewentualnie na rzecz) podmiotów maj ą cych siedzib ę b ą d ź central ę na terenie województwa mazowieckiego, b ą d ź te ż zlece ń przez takie podmioty finansowanych, odbywa ć si ę b ę dzie wy łą cznie przez Media Tak. 2. Poj ę cie „centrala” dla celów niniejszej Umowy rozumie si ę jako: - spó ł ki prawa handlowego i cywilnego maj ą ce siedzib ę na terenie województwa mazowieckiego wraz z oddzia ł ami terenowymi, - dyrekcje i zarz ą dy sieci handlowych. 3. W przypadku gdyby którykolwiek z podmiotów opisanych w ust. 1 i 2 powy ż ej zwróci ł si ę do wydawcy o umieszczenie og ł oszenia w dzienniku, wydawca zobowi ą zany jest niezw ł ocznie skierowa ć takiego klienta do Media Tak. 4. Wydawca ma prawo przyj ąć zlecenie od oddzia ł ów terenowych („Oddzia ł Terenowy”) spó ł ek prawa handlowego i cywilnego maj ą cych siedzib ę na terenie województwa mazowieckiego („Zlecenie Lokalne”) pod warunkiem, ż e: a) Zlecenie dotyczy akcji promocyjnej lub informacyjnej („Akcja”) ograniczaj ą cej si ę wy łą cznie do regionu, w którym ukazuje si ę dziennik, b) Akcja nie jest koordynowana przez Central ę , ani przez agencj ę reklamow ą wspó ł pracuj ą c ą z dana spó ł k ą z dana spó ł k ą , c) Przy przyjmowaniu Zlecenia Lokalnego cena netto og ł oszenia (nie pomniejszona o prowizj ę dla Media Tak) zaproponowana przez wydawc ę Oddzia ł owi Terenowemu 12 nie mo ż e by ć inna od ceny proponowanej Media Tak w sytuacji obs ł ugi centrali danego Oddzia ł u Terenowego. Postanowienia niniejszego punktu nie dotycz ą terenowych oddzia ł ów sieci handlowych. Kwestia cen zosta ł a natomiast ustalona w § 5 ust. 1 umów łą cz ą cych Media Tak z wydawcami, który to zapis otrzyma ł nast ę puj ą ce brzmienie: 1. Strony ustalaj ą , i ż cena publikacji og ł osze ń zleconych przez Media Tak b ę dzie obliczana w oparciu o aktualny cennik og ł osze ń obowi ą zuj ą cych w dzienniku, z uwzgl ę dnieniem cen obowi ą zuj ą cych w trakcie akcji promocyjnych z zastrze ż eniem ust. 3 i 4. 2. Wydawca zobowi ą zany jest do niezw ł ocznego informowania Media Tak na pi ś mie o planowanych zmianach cenników og ł osze ń w dzienniku. Informacja ta musi by ć dostarczona Media Tak nie pó ź niej ni ż na 30 dni przed dat ą wej ś cia w ż ycie planowanej zmiany. 3. Strony dopuszczaj ą sytuacje, w której uwzgl ę dniaj ą c wielko ść zlecenia oraz warunki jego realizacji Strony uzgadniaj ą cen ę za publikacj ę og ł osze ń inn ą ni ż zdefiniowana w punkcie 1 powy ż ej. W takim wypadku wymagana jest ka ż dorazowa akceptacja Wydawcy. Zdaniem CR MEDIA , dzia ł ania Polskapresse i Orkli nosz ą znamiona praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Przede wszystkim, jak zaznacza CR MEDIA, Polskapresse wyst ę puje na rynku w podwójnej roli: jako wydawca wi ę kszo ś ci tytu ł ów prasy regionalnej oraz jako broker prasowy. W zwi ą zku z czym, w stosunku do „w ł asnych” tytu ł ów dyktuje warunki wedle swego uznania i jest w stanie wymusza ć swoje po ś rednictwo w zakupie innych tytu ł ów przez odmow ę wspó ł pracy w zakresie w ł asnych tytu ł ów. Z drugiej strony – argumentuje Wnioskdawca – tytu ł y nale żą ce do Polskapresse odmawiaj ą wspó ł pracy z agencjami, w tym z CR MEDIA, zas ł aniaj ą c si ę podpisan ą z Polskapresse umow ą i wy łą czno ś ci ą udzielon ą temu podmiotowi. Przez „Tytu ł prasowy” zgodnie z brzmieniem propozycji umowy przes ł anej przez Polskapresse w dniu 10 lutego 1999r. jest rozumiany [tajemnica przedsi ę biorstwa] . CR MEDIA twierdzi, ż e od momentu zawarcia tego porozumienia gazety nale żą ce do Orkli zacz ęł y wypowiada ć umowy CR MEDIA. W nadziei na zawarcie umów handlowych przedstawiciele CR MEDIA odbyli szereg spotka ń z reprezentantami biur reklam dzienników regionalnych Orkla. Rozmowy nie doprowadzi ł y do podpisania umów. [tajemnica przedsi ę biorstwa] . CR MEDIA podnosi, i ż w tej sytuacji Polskapresse konsekwentnie nie przyjmuje do realizacji zlece ń Wnioskodawcy lub, przyjmuj ą c je, nie udziela rabatu agencyjnego, co w rzeczywisto ś ci czyni jak ą kolwiek ofert ę nieatrakcyjn ą i zamyka przed CR MEDIA rynek. Dla zobrazowania takiej sytuacji Wnioskodawca przedstawi ł prób ę zlecenia Polskapresse kampanii dla swojego klienta Daewoo Motor Polska. CR MEDIA nie otrzyma ł a odpowiedzi od Polskapresse w sprawie zakupu powierzchni w: Nowej Trybunie Opolskiej, Ekspresie Ilustrowanym, Wiadomo ś ciach Dnia, Dzienniku Ba ł tyckim, Dzienniku Zachodnim, Gazecie Olszty ń skiej, natomiast z propozycji kalkulacji dotycz ą cej zamieszczenia reklamy w Gazecie Wspó ł czesnej wynika ł o, ż e CR MEDIA nie zosta ł a przyznana prowizja agencyjna. Jako przyk ł ad niezgodnych z prawem dzia ł a ń Polskapresse CR MEDIA wskazuje realizowan ą przez siebie w dniach 1-29 wrze ś nia 1999r., na zlecenie Agencji MTR Media i SIGNUM kampani ę reklamow ą ZURICH SOLIDARNI. [tajemnica przedsi ę biorstwa] . Tak wi ę c Wnioskodawca wskazuje, ż e w ramach swojej dzia ł alno ś ci próbowa ł nawi ą za ć wspó ł prac ę z lokalnymi agencjami tak by zapewni ć swoim klientom korzystny dost ę p do reklamy w dziennikach regionalnych. Niestety dzia ł alno ść tak ą w zupe ł no ś ci uniemo ż liwia ł a postawa i podejmowane przez Media Tak kroki w celu uniemo ż liwienia 13 realizowania w ten sposób kampanii reklamowych bez wzgl ę du na fakt czy by ł y to kampanie lokalne czy te ż ponad regionalne. Niemo ż liwo ść ich realizacji wynika ł a nie z powodu ich zasi ę gu, lecz z uwagi na fakt, ż e podmiotem uczestnicz ą cym w ich realizacji by ł o CR MEDIA. W takich sytuacjach po powzi ę ciu informacji o zleceniu lokalnej agencji przez Wnioskodawc ę realizacji kampanii reklamowej Media Tak interweniowa ł o w niniejszej sprawie u przedmiotowej agencji, co zwykle skutkowa ł o wstrzymaniem zleconej kampanii. W wypadku „niepodporz ą dkowania si ę ” agencji zaleceniom Media Tak s ą one traktowane mniej korzystne ni ż pozosta ł e. CR MEDIA podkre ś li ł o jednak, ż e dzia ł ania takie nie s ą niemal ż e nigdzie uregulowane i wyst ę puj ą w ramach stosowanej przez Media Tak praktyki, której potwierdzenie jest trudne, gdy ż brak jest podmiotów na tyle niezale ż nych by za ś wiadczy ć o istnieniu tej prakytki. CR MEDIA argumentuje, ż e w takiej sytuacji nie ma mo ż liwo ś ci zakupu powierzchni reklamowej w tytu ł ach zale ż nych od Polskapresse bez jej po ś rednictwa, bezpo ś rednio od danej gazety. Wnioskodawca zwraca uwag ę , ż e w takiej sytuacji nie mo ż na w ogóle mówi ć o alternatywnych ź ród ł ach zaopatrzenia w us ł ugi, gdy ż ka ż dy tytu ł ma innego rodzaju adresatów, inn ą liczb ę czytelników, inn ą tematyk ę itp. co powoduje, ż e okre ś lona reklama nie mo ż e by ć umieszczona w dowolnym tytule lecz w indywidualnie oznaczonym i maj ą cym z punktu widzenia danej reklamy okre ś lone parametry. Reklama opublikowana w konkretnym tytule jest tam opublikowana nie tylko dlatego, ż e jest tam wolne miejsce b ą d ź jest ta ń sza powierzchnia, ale dlatego ż e ma dotrze ć do okre ś lonego dla tej reklamy kr ę gu adresatów. Zatem – jak twierdzi CR MEDIA – dotarcie do jakiejkolwiek grupy czytelniczej jest niemo ż liwe bez po ś rednictwa Polskapresse, a to ze wzgl ę du na jej pozycj ę rynkow ą . Specyfik ą kampanii organizowanych przez klientów centralnych jest korzystanie z mediów lokalnych na terenie ca ł ego kraju. Oferta, w której brakuje kilku regionów jest niepe ł na. Bardzo rzadko zdarzaj ą si ę bowiem kampanie reklamowe, nie obejmuj ą ce swym zasi ę giem takich regionów jak ł ódzki, gda ń ski czy olszty ń ski, co czyni jak ą kolwiek inn ą ofert ę niekonkurencyjn ą w stosunku do Polskapresse. Zdaniem CR MEDIA zatem, praktyk ą ograniczaj ą ca konkurencj ę jest uzale ż nianie sprzeda ż y powierzchni w tytu ł ach nale żą cych do grupy Polskapresse od zakupu powierzchni w innych tytu ł ach równie ż za po ś rednictwem Polskapresse. Wspólne przedsi ę wzi ę cie Polskapresse i Orkli doprowadzi – w opinii Wnioskodawcy - do sytuacji, w której z 17 regionów, w 8 nikt inny nie jest w stanie zrealizowa ć kampanii lokalnej, a w 6 oferta jest powa ż nie ograniczona. CR MEDIA wyja ś nia ł o, ż e w przygotowywaniu kampanii reklamowych dobór tytu ł ów regionalnych odbywa si ę na zasadzie najlepszego czytelnictwa w danym regionie. Nawet wi ę c je ś li w pewnych regionach istniej ą jakie ś dzienniki alternatywne oferowanie ich „na si łę ” by ł oby dzia ł aniem na szkod ę klienta. Niejednolita struktura czytelnicza powoduje równie ż to, i ż nawet w regionach, w których dzienniki Polskapresse nie s ą najsilniejszym medium (dawne województwa: pozna ń skie i wroc ł awskie) cze ść kampanii, powinna by ć realizowana za ich pomoc ą . Przyk ł adowo – osoby z mniejszych miast i wsi z terenu dawnego województwa pozna ń skiego ch ę tniej si ę gaj ą po Gazet ę Pozna ń sk ą (wydawan ą przez Polskpresse), ni ż po wielkomiejski G ł os Wielkopolski; osoby z dawnych województw tarnowskiego i nowos ą deckiego preferuj ą Gazet ę Krakowsk ą (nale żą c ą do Polskapresse) ni ż Dziennik Polski (25% udzia ł ów Polskapresse), który jest czytany g ł ównie w Krakowie. Nie mog ą c reprezentowa ć ca ł ego rynku bardzo trudno jest obs ł ugiwa ć jakichkolwiek ponadregionalnych klientów, nie mówi ą c ju ż o bezstronnym i optymalnym dla klienta tworzeniu oferty. CR MEDIA argumentuje, ż e Polskapresse ma pe ł n ą ś wiadomo ść tej sytuacji i niczym nie uzasadnia wy łą czno ś ci na tytu ł y niezale ż ne od niej. Próba uzasadnienia polega ł a na wskazaniu, ż e wy łą czno ść na niezale ż ne tytu ł y czerpie z zapisów umów o wspó ł prac ę z tymi gazetami, co jest – zdaniem Wnioskodawcy – nieprawd ą , gdy ż CR MEDIA z tymi gazetami realizuje wspó ł prac ę bezpo ś rednio. Wed ł ug Wnioskodawcy, tre ść zapisu § 7 pierwszej wersji 14 umowy przes ł anej do CR MEDIA oddaje motywy, którymi kieruje si ę Polskapresse w swoim dzia ł aniu tj. maksymalne zmonopolizowanie rynku prasy regionalnej. Wnioskodawca formu ł uj ą c zarzut naruszenia przez Polskapresse art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wskazuje, i ż korzy ś ci, jakie uzyska ł aby Polskapresse na skutek zawarcia umowy z CR MEDIA na podyktowanych warunkach to: • prowizja od obrotu generowanego przez CR MEDIA z tytu ł u reklam zamieszczanych w tytu ł ach niezale ż nych, • niczym nieograniczona mo ż liwo ść dyktowania cen oraz ustalania rabatów, • pe ł na kontrola przez Polskapresse ofert cenowych CR MEDIA w stosunku do oferty Polskapresse – oferta cenowa CR MEDIA w pe ł ni uzale ż niona od cen dyktowanych przez Polskapresse, • kontrola Polskapresse nad udost ę pnianiem CR MEDIA najlepszych stron reklamowych we wszystkich tytu ł ach – mo ż liwo ść prowadzenia restrykcyjnej wobec CR MEDIA polityki rezerwacji miejsc og ł oszeniowych, • pe ł na kontrola Polskapresse nad klientami CR MEDIA oraz mo ż liwo ść przedstawienia tym klientom konkurencyjnych ofert cenowych – Polskapresse dysponowa ł y pe ł nym obrazem kampanii dzi ę ki przesy ł anym przez CR MEDIA planom kampanii. W ś ród negatywnych skutków dla rynku CR MEDIA wymienia: • wzrost cen us ł ug reklamowych, • zmonopolizowanie rynku – brak innych dostawców powierzchni reklamowej w prasie regionalnej, • preferowanie w ł asnych tytu ł ów przy realizacji kampanii reklamowych, a przez to nieproporcjonalne w stosunku do si ł y poszczególnych tytu ł ów wp ł ywy gazet zale ż nych od Polskapresse, • uzale ż nianie wydawców niezale ż nych od Polskapresse i Orkla, od jednego wielkiego zleceniodawcy, co w konsekwencji mog ł oby prowadzi ć do przej ę cia kolejnych tytu ł ów. Ponadto zdaniem CR MEDIA, Polskapresse i Orkla zawar ł y porozumienie, na mocy którego dysponuj ą 24 tytu ł ami prasy regionalnej na 35 istniej ą cych. Gazety zale ż ne od Orkli rozwi ą za ł y z CR MEDIA umowy i kieruj ą Wnioskodawc ę z zamówieniami do Polskaprsse, która konsekwentnie odmawia wykonywani zlece ń CR MEDIA, z tym ż e w wi ę kszym zakresie, bo z uwzgl ę dnieniem tytu ł ów nale żą cych do Orkli. Powo ł ana natomiast przez Wydawców spó ł ka Media Tak zajmuje si ę dystrybucj ą powierzchni reklamowej we wszystkich tych tytu ł ach. W opinii Wnioskodawcy, dzia ł ania Polskapresse i Orkli stanowia naruszenie art. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. CR MEDIA dowodzi ł (karta 765-773), ż e utworzona przez Wydawców spó ł ka Media Tak nie jest jedynie domem sprzeda ż y lecz zarówno domem sprzeda ż y jak i klasycznym brokerem w stosunku do innych gazet lokalnych. Prowadzi sprzeda ż nie tylko gazet, które powierzy ł y jej reprezentowanie ale tak ż e tych, które maj ą w ł asne biura og ł osze ń (np. Ekspres Bydgoski, Nowo ś ci Toru ń skie, G ł os Wielkopolski, Super Nowo ś ci, Kurier Szczeci ń ski) i przyjmuj ą zlecenia na tych samych zasadach od ró ż nych po ś rednik6w. Mówienie w przypadku tych gazet o reprezentowaniu jest nieporozumieniem - jest raczej reprezentacj ą samozwa ń cz ą . Dla CR MEDIA, oczywistym jest, ż e CR Media i Media Tak (wcze ś niej Polskapresse ) pozostaj ą w stosunku konkurencji. Wnioskodawca wskazuje równie ż , ż e istnienie na rynku wielu przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w danej dziedzinie gospodarczej np. takich jak CR MEDIA sprawia, ż e rynek jest zatomizowany i stosunkowo jednorodny. To w ł a ś nie dzi ę ki uczestnictwu wielu podmiotów o ró ż norodnych funkcjach rynkowych (sprzedawcy, po ś rednicy, odbiorcy, itd.) ka ż dy z przedsi ę biorców posiada stosunkowo niewielki udzia ł w rynku, w wyniku czego charakteryzuje ich wysoki stopie ń niezale ż no ś ci od zachowa ń konkurentów i kontrahentów, co stwarza idealne warunki do wytworzenia i utrzymania stanu wolnej konkurencji. CR MEDIA pe ł ni ą c funkcj ę 15 po ś rednika u ł atwi/upraszcza negocjacje warunków zakupu towarów, a tym samym warunków uczestnictwa w rynku. Odbiorcom jest zdecydowanie pro ś ciej ustala ć warunki wspó ł pracy z podmiotom, posiadaj ą cym podobn ą pozycj ę rynkow ą . W zwi ą zku z tym: 0. poszczególny uczestnik obrotu nie ma mo ż liwo ś ci dyktowania warunków uczestnictwa w obrocie pozosta ł ym jego uczestnikom, 0. u ł atwiony jest przep ł yw us ł ug oferowanych przez jednego sprzedawc ę na rzecz drugiego, 0. roz ł o ż ona zostaje koncentracja kapita ł owa - cz ęść zysku pochodz ą ca ze sprzeda ż y pozostaje u po ś rednika, dzi ę ki czemu pozycja sprzedawcy g ł ównego nie jest wzmocniana nadmiernie, co r6wnowa ż y si ł y na rynku, 0. CR MEDIA jako po ś rednik u ł atwia podmiotom zainteresowanym wej ś cie, uczestniczenie oraz opuszczenie rynku; przedstawia podmiotom alternatywne oferty wyst ę puj ą ce na rynku (oferty jednego sprzedawcy s ą konfrontowane z ofertami innych sprzedawców). Powy ż sze jednoznacznie – zdaniem CR MEDIA - wskazuje, i ż obecno ść wi ę kszej liczby podmiotów po ś rednicz ą cych tj. CR MEDIA pozytywnie kszta ł tuje rynek w ten sposób, ż e u ł atwia rozwój konkurencji i nie sprzyja tworzeniu si ę uk ł adów zale ż no ś ci mi ę dzy podmiotami prowadz ą cymi okre ś lon ą dzia ł alno ść gospodarcz ą w bran ż y reklamowej. Polskapresse i Orkla dzia ł aj ą na rynku w ł a ś ciwym - rynku dzienników lokalnych. Przed powstaniem Media Tak zarówno Polskapresse jak i Orkla by ł y firmami ze sob ą konkuruj ą cymi tak pod wzgl ę dem zakupu kolejnych tytu ł ów jak i prowadzenia sprzeda ż y miejsca reklamowego w dziennikach nale żą cych do poszczególnych wydawnictw. Do momentu powstania Media Tak oba podmioty mia ł y podobny potencja ł . Powsta ł y podmiot przej ął pozycj ę dominuj ą c ą Polskapresse i Orkla w zakresie powierzchni reklamowej w gazetach lokalnych (mo ż liwo ś ci dotarcia do czytelników gazet lokalnych z przekazem reklamowym). CR MEDIA podkre ś la ł a równie ż , ż e cenniki poszczególnych tytu ł ów prasowych s ą przygotowywane i kszta ł towane przez Media Tak. W zwi ą zku z tym, i ż Media Tak maj ą c wy łą czno ść na sprzeda ż kszta ł tuje najistotniejsze elementy oferty handlowej np. ceny po jakich klient (np. CR MEDIA) nabywa reklamy, kszta ł tuj ą c zatem samodzielnie ceny zbytu, ż ongluj ą c udzielanymi poszczególnym podmiotom rabatami. Dzia ł ania Polskapresse i Orkla (Media Tak) prowadz ą – zdaniem CR MEDIA - do monopolizacji, nie tylko w poj ę ciu monopolu informacyjnego, ale tak ż e monopolu gospodarczego. Zakup tytu ł ów to inwestycja, która musi zwraca ć si ę w postaci wp ł ywów z reklamy. W dziedzinie tej oba podmioty prowadz ą praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę , uniemo ż liwiaj ą c zakup powierzchni reklamowej bezpo ś rednio w poszczególnych tytu ł ach prasowych. Dzia ł ania takie mo ż na podejmowa ć jedynie za po ś rednictwem Media Tak. Polskapresse ustosunkowuj ą c si ę do zarzutów stwierdzi ł a, i ż uwa ż a je za niezasadne ju ż tylko z tej przyczyny, ż e ani Polskapresse, ani nawet wszyscy wydawcy dzienników lokalnych nie posiadaj ą pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym. Co wi ę cej, w ubieganiu si ę o przychody z tytu ł u bud ż etów reklamowych o zasi ę gu ogólnopolskim Polskapresse i Orkla nie s ą konkurentami – nie dysponuj ą bowiem samodzielnie towarem (powierzchnia reklamowa w dziennikach ukazuj ą cych si ę na terenie Polski), jaki mo ż na by na rynku zaoferowa ć . Szczegó ł owe zarzuty postawione przez Wnioskodawc ę Polskapresse uwa ż a za nietrafne, gdy ż kwestionowane stanowisko Polskapresse jest standardem na rynku reklamy, powszechnie stosowanym przez wydawców takich gazet jak Gazeta Wyborcza czy Rzeczpospolita. W opisywanych przez Wnioskodawc ę negocjacjach umowy, z punktu widzenia Polskapresse (a obecnie Media Tak) zasadnicz ą przeszkod ą w doj ś ciu do porozumienia by ł y przede wszystkim nadmiernie wygórowane, odbiegaj ą ce od standardów obowi ą zuj ą cych na rynku i niczym nieuzasadnione żą dania finansowe CR MEDIA. Jako drugi powód niedoj ś cia do porozumienia Polskapresse wskazuje prowadzon ą przez CR MEDIA dzia ł alno ść borokersk ą 16 wobec tytu ł ów reprezentowanych przez Polskapresse, w której to dzia ł alno ś ci CR MEDIA stosowa ł a nie zawsze uczciwe zasady. Nagminne by ł y praktyki sk ł adowania ofert gazetom, które udzieli ł y Polskapresse wy łą czno ś ci. W sytuacji, gdy gazety te kierowa ł y CR MEDIA do swojego przedstawiciela w Warszawie podejmowane by ł y próby omijania tych zasad poprzez „wynajmowanie” kolejnego po ś rednika w postaci agencji lokalnej i przedstawianie oferty jako „regionalnej”. W sytuacji takiej zrozumia ł y jest – zdaniem Polskapresse – brak zaufania domu sprzeda ż y do kontrahenta i dba ł o ść o precyzyjne uregulowanie zasad wspó ł pracy w umowie. Odnosz ą c si ę szczegó ł owo do zarzutów jej postawionych stwierdzi ł a, i ż poza kwestiami finansowymi pozosta ł e zagadnienia sporne pomi ę dzy Polskapresse i Wnioskodawc ą zosta ł y w zasadzie uzgodnione. Polskapresse zwraca uwag ę , ż e najwy ż sze wynagrodzenie prowizyjne przyznawane przez dom sprzeda ż y najwi ę kszym agencjom reklamowym legitymuj ą cym si ę wysoka wiarygodno ś ci ą i d ł u ż szym okresem wspó ł pracy wynosi 10% -15%, za ś rabat dla brokerów mie ś ci si ę zwykle pomi ę dzy 10%-11%. CR MEDIA (b ę d ą c brokerem, a wi ę c po ś rednikiem mi ę dzy domem sprzeda ż y a agencjami reprezentuj ą cymi klientów) żą da ł a dla siebie prowizji znacznie wy ż szych, wykraczaj ą cych poza znane Polskapresse standardy rynkowe. Polskapresse przedstawi ł a zestawienie propozycji rabatów Wnioskodawcy i swoich (karta - 285) zwraca uwag ę , ż e jedynie dolna granica propozycji rabatowych zg ł aszanych przez CR MEDIA nawi ą zuje do stawek oferowanych przez dom sprzeda ż y, górna granica dalece poza nie wykracza. Polskapresse podkre ś la, ż e w trakcie tocz ą cych si ę ponad pó ł tora roku rozmów wykazywa ł a zawsze wiele dobrej woli, co nie mog ł o jednak oznacza ć , jak zapewne chcia ł oby CR MEDIA, zaakceptowania żą da ń , które wykracza ł yby poza przyj ę te na rynku standardy. Przerwa w negocjacjach pojawi ł a si ę natomiast w chwili ujawnienia si ę okoliczno ś ci zwi ą zanych z realizacj ą zlecenia ZURICH SOLIDARNI, jednoznacznie wskazuj ą cy na niew ł a ś ciwe post ę powanie CR MEDIA wobec og ł oszeniodawców, a tak ż e wielokrotnych, podejmowanych przez CR MEDIA prób obej ś cia domu sprzeda ż y jako reprezentanta prasy regionalnej. Polskapresse prezentuj ą c swoje stanowisko przedstawi ł a struktur ę rynku reklamy, gdzie po stronie poda ż owej wskaza ł a media, wydawców, domy sprzeda ż y mediów, a po stronie popytowej og ł oszeniodawców i po ś redników: agencje reklamowe, domy mediowe, brokerów (karta akt - 252 i nast.). Jak stwierdza Polskapresse, media regionalne mog ą dzia ł a ć na rynku reklamowym bezpo ś rednio (biura og ł osze ń ) lub poprzez struktury zewn ę trzne. Zwykle jest tak, ż e na rynku lokalnym sprzeda ż powierzchni reklamowej odbywa si ę poprzez biuro og ł osze ń b ę d ą ce dzia ł em wydawnictwa lub poprzez lokalnych akwizytorów. Natomiast na rynku reklamy ogólnokrajowej sprzeda ż powierzchni reklamowej powierzana jest przedstawicielom wydawnictwa – tzw. domom sprzeda ż y mediów, które wyst ę puj ą w interesie i na rzecz mediów, prezentuj ą c na rynku ich ofert ę . Przedstawiaj ą c struktur ę rynku Polskapresse powo ł a ł a si ę na do ś wiadczenia europejskie. W opinii Polskapresse, do ś wiadczenia francuskie pokaza ł y, ż e znaczna liczba po ś redników pomi ę dzy dwoma g ł ównymi podmiotami na tym rynku tj. mediami (i ich przedstawicielami – domami sprzeda ż y) a og ł oszeniodawcami, w szczególno ś ci tworz ą ce si ę „ ł a ń cuchy” po ś redników handluj ą cych powierzchni ą reklamow ą , prowadzi do sytuacji, w której relacje, zw ł aszcza finansowe, pomi ę dzy poszczególnymi podmiotami nie s ą jasne i sprzyjaj ą korupcji oraz nadu ż yciom. Wyd ł u ż anie si ę „ ł a ń cucha” po ś redników powoduje, ż e oferta wydawcy przestaje by ć konkurencyjna, zmniejsza si ę bowiem margines mar ż y, z której mo ż e zrezygnowa ć kolejny po ś rednik. W rezultacie konieczno ść utrzymania si ę na rynku reklamowym zmusza do udzielania coraz wi ę kszych upustów, z których klient ko ń cowy (og ł oszeniodawca) nie ma szansy skorzysta ć , a zwykle nawet o ich istnieniu nie wie. Zastrze ż enia o mo ż liwo ś ci nieudzielenia rabatów w przypadku wyst ą pienia kolejnego po ś rednika maj ą wi ę c na celu z jednej strony obron ę interesu gazet, a z drugiej maksymaln ą przejrzysto ść relacji handlowych, 17 na czym zyskuj ą og ł oszeniodawcy, którzy bardzo cz ę sto nie s ą nawet ś wiadomi, jak wielu po ś redników zaanga ż owanych jest w kampani ę ich produktu i jakie upusty mogliby zyska ć nie korzystaj ą c z „ ł a ń cucha” po ś redników. Rozwi ą zanie to wi ę c nie tylko nie ogranicza konkurencji, ale wr ę cz j ą chroni. Analogiczne postanowienia – jak podaje Polskapresse – znajduj ą si ę na przyk ł ad w umowach stosowanych przez wydawc ę Gazety Wyborczej, a tak ż e zawarte s ą w standardach zakupu czasu reklamowego telewizji publicznej i nie s ą przez ich klientów traktowane jako dyskryminuj ą ce. Wnioskodawca nie wykaza ł w post ę powaniu, na czym mia ł yby polega ć negatywne skutki takich postanowie ń umownych. Ponadto nale ż y mie ć na uwadze, i ż zgodnie z pogl ą dem powszechnie przyj ę tym w doktrynie i orzecznictwie przepisy prawa amtymonopolowego nie mog ą s ł u ż y ć ochronie interesów poszczgólnych przedsi ę biorców. W niniejszej sprawie oczywiste jest, i ż Wnioskodawca u ż ywa argumentów nie znajduj ą cych odzwierciedlenia w stanie faktycznym wy łą cznie w swoim interesie, który nie jest uzasadniony konieczno ś cia ochrony abstrakcyjnie pojmowanych przedsi ę biorców przed dzia ł anami podmiotu dominuj ą cego, ani trosk ą o klientów. Polskapresse zaprzecza równie ż jakoby odmawia ł a wspó ł pracy z CR MEDIA. Ś wiadcz ą o tym chocia ż by d ł ugotrwa ł e negocjacje i liczne propozycje ze strony Polskapresse maj ą ce na celu uregulowanie zasad tej wspó ł pracy w umowie. Odmowa dotyczy warunków wspó ł pracy, które CR MEDIA próbuje narzuci ć . Nie mo ż na bowiem wymaga ć od przedstawiciela tytu ł ów prasowych aby zaakceptowa ł żą danie finansowe nie mieszcz ą ce si ę standardach rynkowych. Zdaniem Polskapresse, nie mo ż na te ż mówi ć o braku alternatywnych ź róde ł zaopatrzenia. Je ś li zauwa ż y ć , ż e ca ł y czas mowa jest o ponadregionalnych kampaniach reklamowych, istnieje ca ł y szereg sposobów dotarcia z reklam ą do adresatów. Reklama w lokalnych mediach prasowych jest jedynie jedn ą z wielu mo ż liwo ś ci jak np. reklama w prasie centralnej, magazynach, radiu i telewizji. Odnosz ą c si ę do zarzutu oferowania przez Polskapresse publikacji og ł osze ń we wszystkich tytu ł ach, z którymi Polskapresse wspó ł pracuje, mimo ż e kontrahent zainteresowany jest tylko niektórymi, Polskapresse stwierdzi ł a, i ż oferuje jedynie mo ż liwo ść zamieszczania reklam i og ł osze ń we wszystkich tytu ł ach, z którymi wspó ł pracuje. Rzecz ą do ustalenia przez klienta jest, w jakim zakresie z oferty tej skorzysta. Natomiast Polskapresse nie dostrzega ż adnych uci ąż liwo ś ci dla klientów w fakcie, i ż oferta Polskapresse jest bogata. Odpieraj ą c kolejny zarzut, Polskapresse analizuje projekt negocjowanej umowy. [tajemnica przedsi ę biorstwa] Oznacza to wbrew twierdzeniom Wnioskodawcy, ż e nie istnieje obowi ą zek doknywania przedp ł at. Odr ę bnym zagadnienim jest koniczno ść liczenia si ę og ł oszeniodawcy z mo ż liwo ś ci ą zmiany ceny w przypadku z ł o ż enia zamówienia na zamieszczenie reklamy ze znacznym wyprzedzeniem, jak równie ż mo ż liwo ść zabezpieczenia si ę przez og ł oszeniodawc ę przed takim ryzykiem. Polskapresse powo ł uj ą c si ę na powszechno ść takich rozwi ą za ń na rynku reklamy przytacza zapisy „Ogólnych zasad zamieszczania og ł osze ń wymiarowych i reklam” w Rzeczpospolitej i Gazecie Wyborczej („Wynagrodzenie Wydawcy […] jest ustalane na podstawie […] cennika […] obowi ą zuj ą cego w dniu emisji og ł oszeni lub reklamy – przy p ł atno ś ci dokonywanej z do ł u po ukazaniu si ę og ł oszania lub reklamy, na podstawie faktury lub rachunku Wydawcy.”). Polskapresse nie uznaje równie ż za zasadny zarzutu dotycz ą cego proponowanych przez ni ą zasad uznawania reklamacji i rekompensaty za ź le wykonan ą us ł ug ę . Przede wszystkim zauwa ż a, ż e nigdy nie by ł to kluczowy punkt negocjacji z CR MEDIA, a poza tym praktyka dowodzi, ż e ż aden z klientów, nigdy nie mia ł powodów aby kwestionowa ć postepowanie Polskapresse w sprawach likwidowania szkód wynikaj ą cych z b łę dnej publikacji og ł osze ń . Jest - zdaniem Polskapresse – naturalne, ż e przedstawiciel gazety musi mie ć na uwadze interes wydawcy i wnikliwie analizowa ć reklamacje ze strony agencji. Propozycje dotycz ą ce sposobu naprawienia szkody nigdy nie s ą tylko inicjatyw ą domu sprzeda ż y, a zawsze musz ą uwzgl ę dnia ć stanowiko wydawcy w tej kwestii. Przy czym tryb za ł atwienia reklamacj nie 18 wy łą cza mo ż liwo ś ci dochodzenia odpowiedzialno ś ci domu sprzeda ż y lub tytu ł u prasowego na zasadach ogólnych. Wykluczenie natomiast mo ż liwo ś ci automatycznego wpisu nowego klienta na list ę reprezentowanych wobec Polskapresse przez CR MEDIA, z uwagi na fakt, i ż mo ż e on by ć ju ż klientem Polskapresse lub innej agencji, z któr ą Polskaprsse ju ż wpsó ł pracuje ma swoje ź ród ł o w zasadzie przejrzysto ś ci stosunków handlowych. Jak argumentuje Polskapresse, wydaje si ę pozbawione sensu umieszczanie na li ś cie klientów obj ę tych rabatem klienta, który ju ż jest przez Polskapresse obs ł ugiwany, lub ma ju ż innego ni ż CR MEDIA po ś rednika, z którym dom sprzeda ż y wspó ł pracuje. Taki zabieg nie by ł by korzystny – zdaniem Polskapresse – dla tytu ł u prasowego, ani te ż dla samego klienta, który traci w pewnym momencie orientacj ę , kto reprezentuje jego interesy w ramach okre ś lonej kampanii i do kogo trafiaj ą p ł acone przez niego pieni ą dze. Zarazem jasne jest, ż e klient ka ż dej agencji mo ż e zmieni ć swojego przedstawiciela. Dlatego te ż Polskapresse w ż aden sposób nie wyklucza mo ż liwo ś ci sk ł adania przez CR MEDIA zlece ń na rzecz klientów niewymienionych na li ś cie stanowi ą cej za łą cznik do umowy, a co wi ę cej przewidywa ł a mo ż liwo ść obj ę cia takich klientów rabatem agencyjnym, zastrzegaj ą c sobie prawo odmowy obj ę cia klienta upustem w uzasadnionych przypadkach. Zarazem – podkre ś la Polskapresse – proponowane by ł o wyra ź ne postanowienie zakazuj ą ce Polskapresse zwracania si ę z w ł asn ą ofert ą do klientów CR MEDIA. Wprowadzenie takich zasad wyklucza mozliwo ść nadu ż y ć , takich jak w przypadku kampani „ZURICH SOLIDARNI”. Polskapresse przedstawi ł a swoj ą wersj ę przebiegu i przyczyn konfliktu wokó ł tej kampani (karta akt 257 – 261). Jej zdaniem, og ł oszeniodawca de facto zleci ł przeprowadzenie kampani innej ni ż CR MEDIA firmie (co potwierdza sam Wnioskdawca) i nie mia ł on zapewne nawet ś wiadomo ś ci istnienia „ ł a ń cucha” przynajmniej trzech po ś redników przy dokonywaniu zakupu powierzchni w prasie lokalnej. Polskapresse zaprzeczy ł a równie ż jakoby zawar ł a z Orkla porozumienie ograniczaj ą ce konkurencj ę . Jedyne co potwierdzi ł a to fakt, i ż w wyniku zawarcia porozumienia pomi ę dzy Wydawcami uzgodniono zasad ę realizacji zlece ń reklamowych w ramach kampanii ogólnopolskich wy łą cznie za po ś rednictwem Media Tak. Ustalenia takie s ł u żą interesom prasy lokalnej, gdy ż umo ż liwiaj ą jej aktywne zaistnienie na rynku reklamy ogólnopolskiej oraz udzia ł w podziale ogólnopolskich bud ż etów reklamowych. Polskpresse zwraca uwag ę , ż e zgodnie z art. 232 k.p.c. strony s ą obowi ą zane wskazywa ć dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodz ą skutki prawne. W post ę powaniu antymonopolowym prowadzonym na wniosek to wnioskodawca ma obowi ą zek wykaza ć i uzasadni ć prawdziwo ść swoich twierdze ń . Natomiast w prowadzonym post ę powaniu Wnioskodawca nie przedstawil ż adnych dowodów na poparcie tezy, ż e pomi ę dzy Polskapresse a Orkla zawarte zosta ł o porozumienie, które stanowi podstaw ę zarzutów opartych na art. 5 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencj i konsumentów. Praktyka S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów jasno wskazuje, ż e wszelkie rodzaje porozumie ń musz ą by ć poparte niezbitymi dowodami, a post ę powania w takich przypadkach nie mo ż na opiera ć wy łą cznie na niczym nie popartych twierdzeniach strony przeciwnej. Jak stwierdza Polskapresse, cenniki og ł osze ń poszczególnych gazet kszt ł atowane s ą wy łą cznie przez poszczególne tytu ł y. Nie istniej ą ż adne porozumienia pomi ę dzy stronami maj ą ce na celu kszta ł towanie tych cenników. Sam pomys ł takiego ingerowania w cenniki regionalne jest nierealny, bior ą c po uwag ę specyfik ę rynków lokalnych oraz samych tytu ł ów. Dom sprzeda ż y nie tylko nie ma wp ł ywu na cenniki gazet, ale wr ę cz ma obowi ą zek konstruowa ć swoje oferty w oparciu o cenniki obowi ą zuj ą ce w tytu ł ach, co wynika zrówno z umów, jakie zawiera z wydawcami gazet, jak i z umów zwieranych z agencjami reklamowymi. Media Tak nie ma te ż wp ł ywu na podejmowane przez poszczególne tytu ł y decyzje o ewentualnym udzieleniu rabatów pozacennikowych – pole negocjacji z klientem wyznaczone jest przez poziom mar ż y Media Tak. W przypadkach, gdy oczekiwania klienta niemo ż liwe s ą 19 do zrealizowania w granicach tej mar ż y decyzje o ewentualnym udzieleniu rabatu dodatkowego podejmuj ą same gazety i nie zawsze s ą to decyzje pozytywne. W tym zakresie wspó ł praca z tytu ł ami nale żą cymi do wspólników Media Tak niczym nie ró ż ni sie od wspólpracy z wydawcam niezale ż nymi. Polskapresse dodaje równie ż , i ż gdyby Media Tak mia ł a wp ł yw na na tre ść cenników poszczególnych tytu ł ów, nie stanowi ł by dla ń problemu postulat CR MEDIA by ceny og ł osze ń by ł y przez Media Tak gwarantowane. Polskapresse podkre ś li ł a równie ż , ż e zasi ę g tytu ł ów wydawanych przez Wydawców nie pokrywa si ę (z wyj ą tkiem regionu wroc ł awskiego), co oznacza, ż e Wydawcy nie konkuruj ą ze sob ą ani na rynku reklamy ogólnopolskiej (gdy ż ż aden z nich nie dysponuje produktem w postaci powierzchni zdatnej do ralizacji ogólnopolskiej kampanii reklamowej) ani na rynku reklamy lokalnej (gdy ż za wyj ą tkiem jednego regionu Wydawcy spotykaj ą si ę z konkurencj ą jedynie innych wydawców lokalnych). Polskapresse stwierdza, ż e wprowadzenie zasady wy łą czno ś ci w zakresie sprzeda ż y powierzchni reklamowej przez Media Tak dla potrzeb reklamy ogólnopolskiej nie jest w ż adnej mierze naruszeniem art. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Misj ą domu sprzeda ż y Media Tak jest bowiem sprzeda ż powierzchni reklamowej wy łą cznie na potrzeby podmiotów realizuj ą cych kampanie o charakterze ponadregionalnym, co wynika bezpo ś rednio z umów zawieranych pomi ę dzy Media Tak a dziennikami wydawanymi przez Orkla. Zarzut podzia ł u rynku na skutek ustalenia przez Wydawców sprzeda ż y us ł ug wy łą cznie Media Tak zawiera – podnosi Polskapresse - nie ś cis ł o ść . Media Tak nie jest bowiem przez Wydawców traktowana jako podmiot, któremu sprzedaje si ę powierzchni ę reklamow ą , ale jako wy łą czny przedstawiciel tytu ł ów na danym terenie. W obrocie powierzchni ą reklamow ą Media Tak znajduje sie wi ę c po tej samej stronie co gazeta, a nie po stronie podmiotów takich jak CR MEDIA czy agencje reklamowe. Wobec tego nie mo ż na mówi ć o wykluczeniu pewnych podmiotów poprzez uprzywilejowanie innych. Media Tak, b ę d ą c przedstawicielem gazet, w ich iminiu sprzedaje powierzchni ę wielu ró ż nym podmiotom. Polskapresse zaprzecza tak ż e istnieniu porozumienia pomi ę dzy Wydawcami, które mia ł oby na celu ograniczenie dost ę pu do rynku i eliminowanie z rynku przedsi ę biorców, w tym CR MEDIA, nie obj ę tych porozumieniem. Rol ą Media Tak jest umo ż liwienie prasie regionalnej konkurowania z mediami ogólnopolskimi, nie za ś konkurowanie z podmiotami znajduj ą cymi si ę po przeciwnej stronie rynku reklamy. Beneficjentami dzia ł alno ś ci Media Tak s ą wi ę c gazety. Przy czym – co Polskapresse podkre ś la – dzia ł alno ść Media Tak nie ogranicza si ę do dzia ł ania na rzecz gazet nale żą cych do Polskapresse i Orkla, ale rozci ą ga si ę na ca łą pras ę regionaln ą , czego dowodem jest codzienna wspó ł praca Media Tak z gazetami spoza obu tych grup, a tak ż e obecno ść innych tytu ł ow we wszystkich materia ł ach promocyjnych domu sprzeda ż y. Na marginesie Polskapresse dodaje, ż e Instytut Badawczy SMG/KRC zrealizowa ł badanie w ś ród pracowników domów mediowych, którzy wskazali Media Tak jako najlepsze biuro reklamy prasowej. Ponadto podnosi, i ż jak donosz ą serwisy informacyjne CR MEDIA Consulting S.A. sta ł a si ę wy łą cznym przedstawicielem stacji radiowych nale żą cych do Grupy Agora. Obrazuje to – zdaniem Polskapresse - ż e organizacja sprzeda ż y powierzchni reklamowej w ró ż nych mediach przez wy łą cznych przedstawicieli staje si ę zjawiskiem coraz powszechniejszym na polskim rynku reklamy. Polskapresse twierdzi równie ż , ż e nie uzgadnia ł a nigdy z Orkla warunków umów zawieranych z CR MEDIA. Warunki negocjowane przez Polskapresse, a nast ę pnie Media Tak w celu zawarcia umowy z Wnioskodawc ą nigdy nie by ł y przedmiotem porozumie ń czy ustale ń pomi ę dzy Wydawcami. Orkla odpowiadaj ą c na zarzuty stwierdzi ł a, ż e brak jest jakichkolwiek podstaw do postawienia zarzutu zawarcia porozumienia pomi ę dzy Orkla i Polskapresse, którego sutkiem jest wyeliminowanie i ograniczenie konkurencji na rynku w ł a ś ciwym lub ustalanie cen 20 i warunków sprzeda ż y/zakupu towarów. Jedynym „porozumieniem” zawartym pomi ę dzy Wydawcami by ł a umowa sprzeda ż y [tajemnica przedsi ę biorstwa] . Orkla argumentuje, ż e dzienniki grupy Orka oraz Polskapresse nie s ą w stosunku do siebie konkurentami w rozumieniu ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Jedynie na terenie województwa dolno ś l ą skiego oba podmioty maj ą konkuruj ą ce ze sob ą dzienniki. Zdaniem Orkla, na konkurencyjno ść obu grup nale ż y spojrze ć w przedmiotowej sprawie przez pryzmat dzia ł alno ś ci spó ł ki Media Tak oraz rynku, na jakim ona dzia ł a. Przyjmuj ą c, ż e rynkiem w ł a ś ciwym dla Media Tak jest ogólnopolski rynek reklamy tzn. kampanie reklamowe obejmuj ą ce swoim obszarem ca ł y kraj (o czym mowa b ę dzie poni ż ej) to nale ż y stwierdzi ć , ż e obie grupy w tym wypadku nie s ą konkurentami, a wr ę cz przeciwnie dopiero ich wspólne dzia ł anie pozwala reklamodawcy dotrze ć z reklam ą na obszar ca ł ego kraju. W ż adnym wypadku – zdaniem Orkli – nie mo ż na stwierdzi ć , ż e obie grupy s ą dla siebie konkurentami w tym zakresie, przyk ł adowo Dziennik Ba ł tycki (Gda ń sk) nie mo ż e konkurowa ć z Nowinami (Rzeszów) na rynku ogólnopolskich reklam. Reklamodawca chc ą cy da ć reklam ę ogólnopolsk ą zamie ś ci j ą w obu dziennikach, nie stoi on bowiem przed wyborem, który z nich wybra ć . Ponadto to nie dzienniki nale żą ce do obu grup, ani nie Media Tak decyduj ą , gdzie b ę dzie zamieszczona reklama, a reprezentant reklamodawcy czyli np. CR MEDIA jako broker og ł oszeniowy. Media Tak nie ustala równie ż cen, gdy ż w stosunku do brokerów wyst ę puje jako reprezentant dzienników i nie ma wp ł ywu na cenniki obowi ą zuj ą ce w poszczególnych dziennikach, a kwestia umów zosta ł a ustalona w § 5 ust. 1 umów łą cz ą cych Media Tak z dziennikami. Orkla zwraca uwag ę , ż e Polskapresse i Orkla maj ą ró ż ne cenniki i ceny og ł osze ń po zawarciu umowy spó ł ki Media Tak nie zosta ł y w ż aden sposób zunifikowane, a nawet odbiegaj ą znacznie od siebie. W rzeczywisto ś ci okre ś lona jest tylko wysoko ść prowizji jak ą Media Tak pobiera od spó ł ek nale żą cych do Wydawców. W przypadku podmiotów trzecich polityk ę prowizji kszta ł tuje Media Tak – nie ma ż adnego porozumienia w tym zakresie pomi ę dzy Wydawcami. Orkla podnosi równie ż , i ż ustalenie zasad wy łą czno ś ci samo w sobie nie jest praktyk ą ograniczaj ą c ą konkurencj ę i nie stanowi podzia ł u rynku. Powo ł uj ą c si ę na prawodawstwo europejskie Orka stwierdzi ł a, i ż z uwagi na korzy ś ci jakie przynosz ą transakcje wy łą czne, tak ż e dla rozwoju konkurencji, nie ma uzasadnionych powodów, alby na tle stosowania ustawy przejawia ć wobec nich nadmierny rygoryzm. Porozumienia w sprawie transakcji wy łą cznych nie naruszaj ą postanowie ń ustawy, je ż eli ż adne z przedsi ę biorstw w nich uczestnicz ą cych nie ma pozycji dominuj ą cej, a tak jest w przedmiotowej sprawie. Równie ż sam fakt, ż e ostatecznie wszelkie reklamy maj ą by ć zlecane za po ś rednictwem Media Tak nie jest przejawem ograniczenia dost ę pu do rynku. Ka ż dy z potencjalnych klientów ma mo ż liwo ść dania og ł oszenia po cenach, jakie obowi ą zuj ą w poszczególnych gazetach, tak wi ę c nie ma ograniczenia mo ż liwo ś ci dost ę pu ze strony klienta – og ł oszeniodawcy. Orkla przyzna ł a jednak, ż e pewne ograniczenie wyst ę puje, gdy mowa jest o brokerach, którzy nie maj ą mo ż liwo ś ci bezpo ś redniej negocjacji z gazetami. Fakt wyboru tylko jednego reprezentanta interesów gazet nie mo ż e by ć jednak traktowany jako ograniczanie dost ę pu do rynku. Media Tak z zasady swojego przedmiotu dzia ł alno ś ci w ogóle nie interesuje si ę kampaniami lokalnymi i zbieraniem og ł osze ń drobnych. Poza tym spó ł ka ta jest zorganizowana jako dom sprzeda ż y operuj ą cy na rynku ogólnopolskim i cho ć by ze wzgl ę dów techniczo- organizacyjnych nie by ł aby zdolna pozyskiwa ć reklam lokalnych lub regionalnych. Ponadto – zdaniem Orkla – za ł o ż enie przez Wydawców wspólnego przedsi ę biorcy reprezentuj ą cego pras ę regionaln ą na rynku reklamy ogólnopolskiej nie ma bezpo ś redniego wp ł ywu na rynek, ani na zachowania rynkowe poszczególnych podmiotów. Podmioty reprezentowane przez Media Tak uzyska ł y jedynie profesjonalnego reprezentanta, który jest w stanie stawi ć czo ł a silnym reklamodawcom lub brokerom niejednokrotnie staraj ą cym si ę narzuci ć regionalnym gazetom niekorzystne warunki wspó ł pracy. 21 Od samego pocz ą tku Orkla rozwa ż a ł a plany utworzenia domu sprzeda ż y z partnerem posiadaj ą cym odpowiednie do ś wiadczenie i wiedz ę w tym zakresie. Rozmowy by ł y prowadzone równolegle zarówno z Polskapresse jak i z CR MEDIA. W obu przypadkach planowane by ł o utworzenie podmiotu na wzór Media Tak. Spó ł ki Grupy Orkla wspó ł pracowa ł y w zakresie og ł osze ń ze spó ł k ą Polskapresse przed powstaniem Media Tak Sp. z o.o. W roku 1999 udzia ł przychodów z og ł osze ń spó ł ki grupy Orkla [tajemnica przedsi ę biorstwa] . Tak wi ę c cyfry te obrazuj ą jednoznacznie, ż e utworzenie wspólnej spó ł ki przez Orkla i Polskapresse nie mia ł o wi ę kszego wp ł ywu na generowane przychody poszczególnych wydawców, a umowa o wy łą czno ść w reprezentowaniu spó ł ek nie spowodowa ł a zachwiania, czy rozregulowania rynku og ł osze ń . Orkla przedstawi ł a równie ż dane, z których wynika, ż e ponad [tajemnica przedsi ę biorstwa] przychodów dzienników grupy Orkla z og ł osze ń nie pochodzi od Media Tak. Jedn ą z podstawowych kwestii spornych pomi ę dzy stronami post ę powania by ł o zdefiniowanie rynku w ł a ś ciwego w niniejszej sprawie oraz pozycji rynkowej przedsi ę biorców, których dotyczy zarzut stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Zdaniem CR MEDIA: Rynek w ł a ś ciwy w przedmiotowej sprawie jest nie tylko rynkiem w uj ę ciu przedmiotowym (gdzie towarem s ą us ł ugi reklamowe), ale tak ż e terytorialnym obejmuj ą cy zasi ę g prasy lokalnej. W zwi ą zku z powy ż szym na rynku, na którym dzia ł aj ą Polskapresse i Orkla, CR MEDIA przez produkt rozumie si ę reklam ę w danym medium tj. telewizja, radio, prasa, magazyny, kino, reklama zewn ę trzna, direct mail, umo ż liwiaj ą ce dotarcie do wybranej grupy ludzi, w odpowiednim czasie i w odpowiednim miejscu. O substytucyjno ś ci ś rodka przekazu ś wiadczy ł atwo ść z jak ą dany produkt mo ż e by ć zast ą piony innym. W zaistnia ł ym przypadku nie ma mowy o substytucyjno ś ci poszczególnych mediów wzgl ę dem siebie. Ka ż de medium wykorzystywane w kampaniach reklamowych spe ł nia odmienne funkcje komunikacyjne. Podstawowe ró ż nice polegaj ą na: a) odmiennym charakterze przekazu (wizualnym, d ź wi ę kowym, dynamicznym, statycznym, etc.), b) odmiennej grupie docelowej (osobach, do których dociera medium), c) odmiennym sposobie „konsumpcji” medium (rano, wieczorem, na ulicy, w domu, etc.), d) innym „czasie reakcji” medium (moment rozpocz ę cia kampanii uzale ż niony jest od technicznych mo ż liwo ś ci jej realizacji - druku, dostarczenia kopii, etc.), e) odmiennej technice dzia ł ania perswazyjnego mediów, f) innej cz ę sto ś ci kontaktu z odbiorc ą (miesi ę czniki, tygodniki, dzienniki, programy codziennie, etc.), g) innej zawarto ś ci (informacyjnej, specjalistycznej, poradnikowej, etc.). Radio i telewizja nie mog ą wyst ę powa ć jako ź ród ł a substytucyjne, gdy ż : - grupy odbiorców prasy, radia i telewizji nie pokrywaj ą si ę - forma przekazu jest odmienna - sposób odbioru informacji jest odmienny, - media te wykorzystywane s ą przez reklamodawc6w do prowadzenia zupe ł nie innych typów kampanii. CR MEDIA konkluduje, ż e nie ma mo ż liwo ś ci zast ą pienia reklamy prasowej reklam ą radiow ą czy telewizyjn ą . Dzienniki ogólnopolskie nie mog ą by ć natomiast traktowane jako substytut dla dzienników regionalnych przede wszystkim dlatego, ż e dzia ł aj ą one na ró ż nych obszarach geograficznych (z jednym wyj ą tkiem – gdy w dziennikach regionalnych realizowana 22 jest kampania reklamowa maj ą ca za cel pokrycie 100% terytorium kraju). W zwi ą zku z tym nie jest spe ł niony warunek zachowania jednolito ś ci terytorialnej. W przypadku dzienników regionalnych korzy ś ci wynikaj ą ce z ich u ż ycia (trudne a wr ę cz niemo ż liwe do osi ą gni ę cia przez inne media) polegaj ą na: ) mo ż liwo ś ci realizacji specyficznych celów komunikacyjnych bazuj ą cych na: - informacyjno ś ci dzienników regionalnych, - wiarygodno ś ci dzienników regionalnych, - lokalno ś ci dzienników regionalnych - polegaj ą cej na blisko ś ci do czytelnika, traktowaniu pierwszoplanowo regionalnych wiadomo ś ci, zaanga ż owaniu w lokalne ś rodowisko, tradycji zwi ą zanej z czytaniem danego tytu ł u, etc., b) mo ż liwo ś ci dotarcia do czytelników „ekskluzywnych” dzienników lokalnych (nie czytaj ą cych ż adnej innej prasy lokalne), c) mo ż liwo ś ci promocji w tytu ł ach o najlepszych wska ź nikach czytelnictwa. Suma zasi ę gu wszystkich gazet regionalnych w ca ł ej Polsce znacznie przekracza zasi ę g jakiejkolwiek gazety ogólnopolskiej. Równie ż w wi ę kszo ś ci regionów czytelnictwo poszczególnych gazet jest wi ę ksze, ni ż analogiczne czytelnictwo prasy ogólnopolskiej. Wskazuj ą c na powy ż sze, CR MEDIA stwierdza, ż e dzienniki ogólnopolskie nie stanowi ą substytutu dla dzienników regionalnych, gdy ż nie zapewniaj ą one dotarcia do tych samych odbiorców. Z tego te ż powodu nie do zaakceptowania jest teza, i ż substytutem dla gazet regionalnych s ą lokalne dodatki do gazet ogólnopolskich. Ponad 50% osób w wieku powy ż ej 15 lat deklaruj ą cych czytelnictwo dzienników lokalnych czyta tylko i wy łą cznie dzienniki lokalne, a wi ę c nale żą ce do Polskapresse i Orkla nie wykazuj ą zainteresowania dodatkami do gazet ogólnopolskich. Zatem nie mo ż e by ć mowy o jakiejkolwiek substytucyino ś ci dodatków lokalnych do wyda ń dzienników ogólnopolskich wzgl ę dem regionalnych. A zatem w przedmiotowej sprawie - zdaniem CR MEDIA - dodatki regionalne dzienników ogólnopolskich nie stanowi ą substytutu dzienników regionalnych. Tote ż CR MEDIA stwierdza, ż e w danej sprawie rynkiem w ł a ś ciwym przy dzia ł alno ś ci jak ą prowadzi CR MEDIA i na którym Wnioskodawca spotyka si ę z dzia ł alno ś ci ą Orkla i Polskapresse jest wy łą cznie prasa lokalna – odbiorcy komunikatów reklamowych - czytelnicy dzienników lokalnych z poszczególnych województw . Substytutem dla tak poj ę tego kana ł u dystrybucyjnego przekazu reklamowego jest inny kana ł dystrybucyjny gwarantuj ą cy osi ą gni ę cie przez przekaz reklamowy za ł o ż onych wska ź ników mediowych i warunków przekazu przy tych samych nak ł adach. W praktyce nie istnieje inny taki kana ł , który stanowi ł by substytut dla dzielników Polskapresse i Orkla gwarantuj ą cy identyczn ą lub zbli ż on ą charakterystyk ę . Podkre ś lenia równie ż wymaga fakt, i ż obecnie na rynku nie istnieje podmiot o wystarczaj ą co silnej pozycji ekonomicznej i rozwojowej, czy te ż zasi ę gu geograficznym dzia ł ania, który w krótkim czasie móg ł by zast ą pi ć Polskapresse czy te ż Orkla. Oczywistym jest, ż e Polskapresse i Orkla posiadaj ą pozycj ę dominuj ą c ą na rynku prasy lokalnej w poszczególnych województwach. Najnowsze dane wskazuj ą , ż e Wydawcy posiadaj ą ponad 40% udzia ł u w nak ł adzie sprzedanym, w rynku czytelnictwa oraz wydatków reklamowych. Zdaniem Polskapresse: Rynkiem w ł a ś ciwym w sprawie jest rynek ponadregionalnych bud ż etów reklamowych , na tym rynku bowiem - wed ł ug Polskapresse – konkuruj ą media reklamowe takie jak prasa (codzienna, tygodniki, centralna i lokalna) oraz media elektroniczne. Oferta mediów jest na rynku substytutywna i o ostatecznym udziale poszczególnych mediów w bud ż ecie reklamowym decyduje przede wszystkim konkurencyjno ść mediów (koszt dotarcia z reklam ą do adresata) oraz zwi ą zana z ni ą efektywno ść ró ż nych form reklamy. Istotnymi cechami, które determinuj ą rynek w ł a ś ciwy w ninieszej sprawie s ą : 23 - udzia ł w rynku, po stronie popytowej, wy łą cznie nabywców no ś ników reklamy ponadregionalnej; krytetium to prowadzi do wyeliminowania z rynku w ł a ś ciwego nabywców no ś ników reklamy stricte lokalnej (klientów biur og ł osze ń , lokalnych og ł oszeniodawców, lokalnych agencji reklamowych), nie konkuruj ą cych w walce o klienta z brokerami reklamowymi oraz agencjami o zasi ę gu ogólnopolskim, - konieczno ść zapewnienia po stronie poda ż owej mo ż liwo ś ci zamieszczenia reklamy na terenie calego kraju; kryterium to prowadzi do uwzgl ę dnienia w rynku w ł a ś ciwym wy łą cznie mediów reklamowych dysponuj ą cych ofert ą o zasi ę gu dopasowanym do potrzeb klientów, - znaczny stopie ń substytutywno ś ci ro ż nych no ś ników takiej reklamy; kryterium to prowadzi do uwzgl ę dnienia w definicji rynku w ł a ś ciwego oferty mediów substytutywnych dla reklamy o zasi ę gu ponadregionalnym, zamieszczanej w prasie lokalnej, - udzia ł w rynku po stronie poda ż owej wyznaczany jest nie tyle przez liczb ę sprzedawanych egzemplarzy gazet lub rozmiar sprzedanej powierzchni reklamowej co poprzez obrót realizowany z nabywcami no ś ników reklamy ponadregionalnej i udzia ł tego obrotu w ogólnych wydatkach na tego rodzaju reklam ę ; istotne jest bowiem, by udzia ł konkuruj ą cych mediów w rynku w ł a ś ciwym ocenia ć wedle jednolitego i wspólnego dla wszystkich mediów kryterium finansowego, jakim jest obrót. Dla niniejszego post ę powania kluczow ą kwesti ą jest zagadnienie sybstytutywno ś ci ró ż nych mediów reklamowych. Kieruj ą c si ę jedynie intuicj ą , mo ż na przyj ąć , ż e ró ż ne media reklamowe (dzienniki lokalne, dzienniki ogólnopolskie, tabloidy, magazyny, radio lokalne, radio ogólnopolskie, telewizja) s ą , co do zasady, niesubstytutywne. Teza ta – wed ł ug Polskapresse – pozornie wydaje si ę znajdowa ć potwierdzenie zarówno w popularnych opracowaniach na temat reklamy medialnej jak i w statycznej analizie przypadków. W rzeczywisto ś ci, dla niektórych produktów lub us ł ug ró ż ne media mog ą by ć sybstytutywnym kana ł em reklamowym. Na poparcie swojej tezy Polskapresse przywo ł uje orzeczenie Komisji Europejskiej, w której za rynek w ł a ś ciwy dla dzia ł alno ś ci reklamowej uznano ca ł y rynek prasy (karta akt – 1328). Jednoznacznym dowodem substytutywno ś ci mediów reklamowych jest – zdaniem Polskapresse: a) istnienie w skali czasu przep ł ywów wydatków na reklam ę tych samych produktów lub us ł ug pomi ę dzy róznymi no ś nikami reklamy, b) istnienie w tym samym czasie ró ż nych strategii reklamowych (propozycji wydatków na reklamy zamieszczanych w ró ż nych mediach) w odniesieniu do to ż samych towarów lub us ł ug. Je ś li przep ł ywy wydatków na reklam ę dla to ż samych produktów lub us ł ug istniej ą w skali kilku kolejnych lat jest to dowodem, i ż media reklamowe w odniesieniu do tych produktów i dla okreslonej grupy odbiorców reklamy by ł y de facto substytutywne, pomi ę dzy tymi mediami istnia ł stosunek konkurencji, za ś propozycje udzia ł u poszczególnych mediów w konkretnych media planach wynika ł y jedynie z warunków oferowanych przez media na konkurencyjnym rynku (g ł ównie warunków finansowych). Do podobnej konkluzji prowadzi ć musi równie ż stwierdzenie faktu, ż e reklama to ż samych produktów lub us ł ug, adresowana do to ż samego odbiorcy, zamieszczana jest w ró ż nych mediach reklamowych. Na popracie swojej tezy Polskapresse przedstawi ł a struktur ę wydatków reklamowych sieci supermarketów (karta akt – 912b-912c), udzia ł prasy i stacji telewzyjnych w wydatkach na reklam ę w 2000r. operatora telefonii komórkowej (karta akt – 912c-912d) oraz banków (akrta akt 912d-912f), z których to danych wynika – zdaniem Polskapresse – i ż niezale ż nie od ró ż nic, jakie zachodz ą pomi ę dzy poszczególnymi mediami, mo ż na mówi ć o substytutywno ś ci reklamy w telewizji oraz reklamy prasowej (zw ł aszcza reklamy w dziennikach regionalnych). 24 Nies ł uszna jest równie ż – w opinii Polskapresse – teza postawiona przez Wnioskodawc ę , i ż brak jest mo ż liwo ś ci zast ą pienia reklamy w dziennikach lokalnych reklam ą w dziennikach ogólnopolskich. Istot ą dzienników ogólnopolskich jest potencjalna mo ż liwo ść dotarcia z reklam ą do czytelników prasy na terenie ca ł ego kraju. Tak ą sam ą mo ż liwo ść stwarza łą czna oferta reklamowa prasy lokalnej. Dzienniki ogólnopolskie posiadaj ą ce wk ł adki lub mutacje lokalne umow ż liwiaj ą dotarcie z raklam ą jedynie do okre ś lonych regionów kraju. Tak ą sam ą mo ż liwo ść stwarzaj ą tytu ł y prasy lokalnej. Reklama realizowana w ramach bud ż etu ponadregionalnego nie musi zreszt ą obejmowa ć terenu ca ł ego kraju przy wykorzystaniu ka ż dego medium reklamowego. Prawd ą jest, ż e prasa lokalna, jako z istoty swej „rozszczepiona” u ł atwia adresowanie przekazu reklamowego wy łą cznie do czytelników w okre ś lonych regionach kraju. Podobn ą w ł a ś ciwo ść maj ą jednak równie ż tytu ł y prasy ogólnopolskiej (w tym czasopisma) z lokalnymi dodatkami lub mutacjami, lokalne rozg ł o ś nie radiowe i telewizyjne. Polskapresse dodaje równie ż , ż e wyra ź nie zwi ę kszona sprzeda ż wyda ń magazynowych gazet (wydania weekendowe) wskazuje wyra ź nie na fakt i ż wydanie magazynowe pe ł ni faktycznie funkcj ę tygodnika. Tak bowiem nale ż y interpretowa ć fakt, ż e wydanie magazynowe sprzedaj ę si ę w nak ł adzie 2-9 - krotnie wi ę kszym od pozosta ł ych wyda ń dzienników. Nie bez znaczenia jest te ż okoliczno ść , ż e w ł a ś nie wydania magazywnowe stanowi ą g ł ówny no ś nik reklam i og ł osze ń . Wydania magazynowe gazet codziennych staj ą si ę coraz bardziej konkurencyjne dla oferty reklamowej tygodników (w tym ilustrowanych) i czasopism.W rezultacie ś rednio 35% ca ł kowitych przychodów gazet regionalnych z reklamy pochodzi z magazynowych wyda ń tych dzienników. Z drugiej strony, w niektórych regionach kraju funkcje dziennika regionalnego pe ł ni tygodnik (Tygodnik Siedlecki, Tygodnik Ostro łę cki – ukazuj ą ce si ę dwa razy w tygodniu, przy czym jedno wydanie pe ł ni funkcje informacyjne, drugi magazynowe). Polskapresse podnosi tak ż e, i ż dla prasy regionalnej rol ę substytutywn ą mog ą stanowi ć w przekazie reklamowym równie ż tygodniki ilustrowane (np. Naj, Pani Domu, Przyjació ł ka) oraz miesi ę czniki (np. Claudia). Jak wynika z bada ń , w szeregu regionów kraju 40-50% czytelników tytu ł ów prasy lokalnej czyta równie ż przynajmniej jeden z wymienionych wy ż ej tytu ł ów czasopism. Z przedstawionych wy ż ej powodów w planach kampanii reklamowych reklam ę w prasie zwykle traktuje si ę zbiorczo, adresuj ą c ja do czytelników gazet i czasopism. Analiza zachowa ń reklamodawców prowadz ą cych ponadregionalne kampanie reklamowe wskazuje na du ż e wahania udzia ł u poszczególnych mediów w bud ż ecie reklamowym. Zmiany proporcji pomi ę dzy reklam ą w dziennikach ogólnopolskich i tygodnikach oznaczaj ą , z punktu widzenia reklmodawcy, ż e media te s ą substytutywne. Polskapresse argumentuje, ż e zdefiniowanie rynku w ł a ś ciwego jako rynku ponadregionalnych bud ż etów reklamowych wynika z w ą skiej segmentacji rynku z punktu widzenia przedmiotowego, zgodnie z wytycznymi doktryny oraz orzecznictwa antymonopolowego. Nie mo ż na bowiem sprowadza ć do wspólnego mianownika: - zamieszczanej w mediach regionalnych reklamy lokalnej, pozyskiwanej za po ś rednictwem lokalnych biur og ł osze ń , - zamieszczanej w mediach regionalnych reklamy ponadregionalnej, realizowanej w ramach ponadregionalnych (zwykle ogólnopolskich) bud ż etów reklamowych, pozyskiwanej za po ś rednictwem domu sprzeda ż y. Zdaniem Orkla: Nale ż y pami ę ta ć , ż e towar jakim jest gazeta (w tym gazeta codzienna) to specyficzny, z ł o ż ony towar. Poprzez produkt jakim jest gazeta sprzedawane s ą g ł ównie towary innego zupe ł nie rodzaju ni ż klasycznie pojmowane dobra konsumpcyjne. S ą to przede wszystkim informacja, miejsce reklamowe i miejsce og ł oszeniowe. Zatem na towar zbiorczy, jakim jest gazeta sk ł ada si ę kilka towarów, które dopiero w zespole tworz ą produkt, jaki znajduje nabywców. Jednak nie tylko towar, lecz tak ż e uznanie przez nabywców takiego towaru za substytut determinuje uznanie rynku za w ł a ś ciwy. Wyodr ę bnienie towarów wymaga 25 uwzgl ę dnienia ich szczególnych w ł a ś ciwo ś ci (przeznaczenie, funkcja, cena). O substytutywno ś ci produktu towarowego ś wiadczy ł atwo ść z jak ą dany produkt mo ż e by ć zast ą piony przez inny (po stronie popytu), jak i zdolno ść dostawców do zmiany profilu produkcji i zaanga ż owania ś rodków w celu efektywnego zaspakajania popytu, a wi ę c w sposób konkurencyjny. Je ż eli zatem na danym rynku mamy do czynienia z gazet ą codzienn ą i tygodnikiem, to chocia ż jako produkt b ę d ą spe ł nia ć podobne wymogi (np. charakter informacyjny gazety, zawarto ść oraz forma reklam i og ł osze ń drobnych o podobnej lub takiej samej tematyce) to jednak mog ą one by ć jako no ś nik informacji zakwalifikowane do ró ż nych rynków w ł a ś ciwych, chocia ż by ze wzgl ę du na inny zakres odbiorców, do których b ę d ą dociera ć oraz ze wzgl ę du na inne granice czasowe docierania do tych odbiorców, mimo ż e z pewno ś ci ą pewna ich grupa b ę dzie si ę pokrywa ł a. W przedmiotowej sprawie z punktu widzenia Media Tak rynkiem w ł a ś ciwym jest ogólnopolski rynek reklam, a dok ł adnie ogólnopolski rynek bud ż etów reklamowych . P ł aszczyzn ą wspó ł zawodnictwa konkurentów (CR MEDIA i Media Tak) s ą bud ż ety ogólnopolskich kampanii reklamowych, jak równie ż kampanii pochodz ą cych od podmiotów maj ą cych siedzib ę na terenie województwa mazowieckiego. W tym wypadku przy okre ś leniu rynku w ł a ś ciwego jako rynku reklamy ogólnopolskiej CR MEDIA ma przewag ę nad Media Tak, gdy ż planuje i przeprowadza kampanie za po ś rednictwem nie tylko prasy. W ramach tego ż rynku znajduj ą si ę wi ę c równie ż inne no ś niki reklamy ni ż dzienniki, a wi ę c magazyny, radio, telewizja, outdoor, kino. Ogólnopolskie kampanie reklamowe s ą bowiem prowadzone poprzez wszystkie z wy ż ej wymienionych no ś ników reklamy. Tak wi ę c nale ż y przyj ąć ż e w danej sprawie rynkiem w ł a ś ciwym jest rynek reklamy ogólnopolskiej (krajowe kampanie reklamowe), na którym wyst ę puje co najmniej kilka no ś ników reklamy, a mianowicie: telewizja, radio, dzienniki, magazyny, kino, reklama zewn ę trzna i direct mail. Niezaprzeczalne jest równie ż – zdaniem Orkla – ż e jedynie za po ś rednictwem dzienników lokalnych i regionalnych mo ż liwe jest prowadzenie kampanii o ró ż nym zasi ę gu, od miejscowych (lokalnych), regionalnych, ponadregionalnych do ogólnopolskich. Ka ż dy z „poziomów” ma jednak swój substytut no ś nika reklamy. Generalnie mo ż na wskaza ć , ż e no ś nikiem reklamy alternatywnym w dziennikach regionalnych (lokalnych) dla og ł osze ń : a) lokalnych – mog ą by ć tygodniki, bezp ł atne dzienniki, lokalne dzienniki og ł oszeniowe (np. Auto Gie ł da na terenie woj. dolno ś l ą skiego), lokalne rozg ł o ś nie radiowe, lokalne telewizje kablowe, b) regionalne – tygodniki, bezp ł atne dzienniki og ł oszeniowe, lokalne radio (np. Radio Kolor – Warszawa, Wroc ł aw), czy telewizja (np. TVP3), outdoor, dodatki do wyda ń ogólnopolskich gazet, c) ponadregionalne – tygodniki, magazyny kolorowe, czasopisma specjalistyczne, lokalne radio i telewizja, outdoor, dodatki do wyda ń ogólnopolskich gazet, d) ogólnopolskie – dzienniki ogólnopolskie, tygodniki, magazyny kolorowe, outdoor, radio, telewizja. Orkla nie zaprzecza, ż e prasa lokalna mo ż e i jest samodzielnym no ś nikiem reklamy, o czym ś wiadczy cho ć by wysoko ść przychodów osi ą ganych z tytu ł u reklamy. Nie mo ż na jedna zgodzi ć si ę , ż e jest to jedyny no ś nik reklamy, a zw ł aszcza jedyny no ś nik umo ż liwiaj ą cy prowadzenie kampanii ogólnopolskich. Brak jest równie ż jakichkolwiek przes ł anek do uznania twierdzenia o ró ż norodno ś ci obszarów geograficznych dzienników regionalnych oraz dzienników ogólnopolskich. Twierdzenie Wnioskodawcy, ż e dzienniki regionalne i ogólnopolskie „dzia ł aj ą na ró ż nych obszarach geograficznych” nie jest zasadne. Kampanie ogólnopolsk ą mo ż na prowadzi ć zarówno w dziennikach wspó ł pracuj ą cych z Media Tak, jak i w dziennikach ogólnopolskich lub w dodatkach regionalnych Gazety Wyborczej posi ł kuj ą c si ę tytu ł ami nie wspó ł pracuj ą cymi z Media Tak – nie wspominaj ą c o mediach elektronicznych typu radio czy telewizja. Tak wi ę c 26 reklamodawca ma w zasadzie do wyboru co najmniej trzy alternatywne ź ród ł a w ramach prasy codziennej. Celem reklamy jest dotarcie do konkretnego odbiorcy, potencjalnego nabywcy dóbr i us ł ug reklamodawcy. Oczywi ś cie cz ę stotliwo ść wydawania gazet ma znaczenie, jednak ż e z punktu widzenia reklamodawcy najwa ż niejsza jest ocena mo ż liwo ś ci dotarcia do grupy docelowej, do której skierowana jest reklama. Nale ż y równie ż pami ę ta ć , ż e pozycja reklamowa tytu ł u na rynku to wypadkowa zasi ę gu (liczba osób jaka w ogóle czyta dany tytu ł ) i cz ę stotliwo ść , z jak ą si ę ga po niego czytelnik (ile wyda ń dziennika czyta w tygodniu). To w ł a ś nie grupa czytelników jest istotnym czynnikiem branym pod uwag ę przez agencje reklamowe. Orkla przedstawi ł a dane, z których wynika, ż e w okresie stycze ń -kwiecie ń 2001r. Orkla i Polskapresse w sumie uzyska ł y 27% wszystkich wp ł ywów z reklamy w ca ł ej prasie codziennej, natomiast w ramach bud ż etów kierowanych do dzienników regionalnych 49,83%. Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów zwa ż y ł , co nast ę puje Praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę ujawniaj ą si ę na rynku w ł a ś ciwym. Ich istot ą jest zawieranie niezgodnych z prawem porozumie ń oraz nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej na rynku (si ł y rynkowej) poprzez ograniczenie przez przedsi ę biorc ę samodzielno ś ci pozosta ł ych uczestników rynku i wymuszenie, aby uczestniczyli w obrocie na zasadach im narzuconych i mniej korzystnych ni ż by to wynika ł o z dzia ł ania nieskr ę powanych mechanizmów rynkowych w warunkach istnienia konkurencji. Dlatego te ż ustalenie rynku w ł a ś ciwego dla danej sprawy to konieczny warunek zastosowania przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Kwestia metodyki wyznaczenia rynku w ł a ś ciwego ma istotne znaczenie dla poprawnego stosowania przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z zaleceniami orzecznictwa antymonopolowego, europejskiego ustawodawstwa antymonopolowego oraz zgodnie z orzecznictwem Trybuna ł u Wspólnot Europejskich nale ż y zmierza ć do takiej segmentacji sfery obrotu, aby w oparciu o przyj ę te kryteria wyodr ę bni ć mo ż liwie w ą sko zakre ś lone rynki. Zgodnie z art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Przy czym przez towary nale ż y rozumie ć zarówno rzeczy, jak i energi ę , papiery warto ś ciowe i inne prawa maj ą tkowe, us ł ugi, a tak ż e roboty budowlane. Rynek w ł a ś ciwy – jak wynika z powy ż eszej definicji ustawowej - jest terminem znacznie w ęż szym od poj ę cia rynku w sensie ekonomicznym ograniczony jest bowiem wy łą cznie do pewnych towarów i terytorium, które w danej sprawie maj ą znaczenie z punktu widzenia konkurencji i interesu uczestników rynku. Na poj ę cie rynku w ł a ś ciwego sk ł adaj ą si ę poj ę cia rynku w ł a ś ciwego produktowo, rynku w ł a ś ciwego terytorialnie, oraz rynku w ł a ś ciwego czasowo. W przedmiotowej sprawie ustalenie rynku w ł a ś ciwego by ł o jednym z kluczowych i jednocze ś nie bardzo skomplikowanych problemów. W opinii Prezesa Urz ę du, w ż adnym razie nie mo ż na przyzna ć racji Wydawcom, którzy jako rynek w ł a ś ciwy uznaj ą ogólnopolski rynek bud ż etów reklamowych. Nie mo ż na równie ż uzna ć jako rynek w ł a ś ciwy rynku us ł ug reklamowych dzienników regionalnych o zasi ę gu terytorialnym obejmuj ą cym pras ę lokaln ą na terenie Rzeczpospolitej Polskiej, jak chce tego 27 Wnioskodawca. Tak wyznaczone rynki nie s ą bowiem w ł a ś ciwe dla uczestników tego post ę powania. Zdaniem Prezesa Urz ę du, stosunek pomi ę dzy Wnioskodawc ą a Wydawcami ma charakter pionowy. CR MEDIA jest „struktur ą po ś redni ą ”, dzia ł a jako swoisty łą cznik pomi ę dzy reklamodawcami tj. firmami zlecaj ą cymi umieszczanie swoich reklam w mediach a odbiorcami tych ż e reklam, w tym wypadu ich publikatorami, czyli dysponentami mediów. Jest zatem faktem, i ż CR MEDIA jest zainteresowana dost ę pno ś ci ą reklamy w czasopismach Wydawców, na co sam zwraca ł uwag ę w trakcie prowadzonego post ę powania, a ograniczanie tej dost ę pno ś ci sta ł o si ę podstaw ą zarzutu kierowanego wobec Polskapresse i obu Wydawców. Nie mo ż na uzna ć wi ę c aby strony post ę powania by ł y konkurentami tj. aby wprowadzali lub mogli wprowadza ć albo nabywali lub mogli nabywa ć , w tym samym czasie towary na rynku w ł a ś ciwym (art. 4 pkt 10 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów). Nale ż y podkre ś li ć , ż e w przypadku przedsi ę biorstw powi ą zanych pionowo, jak w niniejszej sprawie, dzia ł ania przedsi ę biorcy na jednym rynku produktu mo ż e skutkowa ć na innym rynku okre ś lonym produktowo. W przedmiotowej sprawie istotne jest wi ę c pole dzia ł ania Polskapresse i Orkla, które daje mo ż liwo ść wp ł ywu na dzia ł ania Wnioskodawcy. Takim polem jest – bez w ą tpienia – dysponowanie powierzchni ą reklamow ą w dziennikach regionalnych. Dysponowanie tak ą powierzchni ą mo ż e natomiast mie ć miejsce jedynie w przypadku posiadania mediów, w których ta powierzchnia istnieje. To zatem dzi ę ki swojej dzia ł alno ś ci wydawniczej obie spó ł ki maj ą sposobno ść oddzia ł ywania na Wnioskodawc ę . Pozycja zajmowana przez przedsi ę biorc ę jako wydawc ę ma bezpo ś redni wp ł yw na jego pozycj ę zajmowan ą na rynku rozpowszechniania reklam. Oznacza to, i ż im wi ę ksze jest czytelnictwo gazet danego wydawcy, tym wi ę ksze s ą jego przychody z reklam. Dzia ł alno ść wydawnicza obu spó ł ek, która mo ż e by ć wzi ę ta pod uwag ą przy wyznaczaniu rynku w ł a ś ciwego to prasa codzienna. Nie mo ż na bowiem uzna ć za substytut reklamy prasowej reklamy w innych mediach, w tym elektronicznych jak radio, telewizja, internet. Trudno nie zgodzi ć si ę z argumentami przedstawianymi CR MEDIA szczegó ł owo, dotycz ą cymi odmienno ś ci funkcji komunikacyjnych, jakie spe ł nia reklama prasowa, takich jak odmienny charakter przekazu, grupa docelowa, sposób „konsumpcji” mediów, technika dzia ł ania perswazyjnego, czy zawarto ść . Przedstawiane przez Polskapresse analizy dotycz ą ce przep ł ywu ś rodków przeznaczanych na reklam ę przez og ł oszeniodawców pomi ę dzy mediami mo ż e faktycznie ś wiadczy ć o utracie znaczenia prasy jako no ś nika reklamy, jednak - w opinii Prezesa Urz ę du – nie dowodzi sybstytutywno ś ci tych mediów. Reklama prasowa jest bowiem jednym z segmentów no ś ników przekazu reklamowego, ukierunkowanym na konkretnego odbiorc ę , pos ł uguj ą cym si ę w ł asnym j ę zykiem i charakterem. O ile reklamodawcy coraz cz ęś ciej si ę gaj ą po inne media to jednak nie rezygnuj ą z reklamy prasowej, traktuj ą j ą jako dope ł nienie ca ł o ś ci kampanii reklamowych. Jest prawdopodobne, ż e ze wzgl ę du na rozwój techniczny ś rodków przekazu nie tylko reklama prasowa przestanie funkcjonowa ć ale tak ż e sama prasa. Jednak obecnie media planerzy opracowuj ą c koncepcj ę medialn ą kampanii reklamowych w wi ę kszym lub mniejszym stopniu uwzgl ę dniaj ą w niej pras ę , bez niej bowiem strategia by ł aby niepe ł na, a pewna grupa odbiorców mog ł aby zosta ć pomini ę ta. Celem reklamodawcy jest dotarcie ze swoim produktem lub us ł ug ą nie do odbiorców jako takich, ale do konkretnie okre ś lonej ich cz ę sci, tzw. grupy docelowej. Reklamodawcy lokuj ą swoje bud ż ety reklamowe w wielu mediach, a wybór konkretnego zale ż y od jego ogl ą dalno ś ci, z uwzgl ę dnieniem np. profilu demograficznego odbiorców i ich zamo ż no ś ci. Oczywi ś cie koszt dotarcia do odbiorcy odgrywa ogromne znaczenie przy planowaniu kampanii, jednak ten koszt mo ż e zale ż e ć od konkretnych okoliczno ś ci i warunków zaoferowanych przez poszczególne media w okre ś lonym czasie, od tego czy b ę d ą one 28 finansowo konkurencyjne czy te ż nie. Maksymalizacja zysków ze sprzeda ż y reklam, do której d ążą tak wydawcy jak i np. nadawcy radiowi i telewizyjni, sprawia, i ż dopasowuj ą oni swoje oferty do potrzeb reklamodawców. Nie mo ż na tak ż e pomin ąć , i ż wybór mediów zale ż y nie tylko od kosztu dotarcia do odbiorcy, ale tak ż e od samego produktu, którego specyfika mo ż e zmusza ć do wi ę kszego wykorzystania konkretnego medium np. prasy. Wyznaczaj ą c rynek w ł a ś ciwy dla sprawy Prezes Urz ę du musi dokona ć pewnego rodzaju generalizacji poprzez obserwacje sta ł ych tendencji rynkowych, tak po stronie poda ż owej, jak i popytowej. Ta konieczno ść generalizacji nakazuje uzna ć pras ę jako odr ę bny od innych mediów no ś nik reklamy. Specyfika prasy codziennej, a tak ż e konieczno ść wspomnianej generalizacji wyklucza równie ż - zdaniem Prezesa Urz ę du – mo ż liwo ść uznania za jej substytut czasopism, tak o charakterze informacyjnym, jak i magazynowych, b ą d ź ilustrowanych. O braku takie substytutywno ś ci ś wiadcz ą wszystkie przytoczonej wy ż ej argumenty dotycz ą ce mediów elektronicznych. Podobie ń stwo, a tak ż e mo ż liwo ść zast ą pienia reklamy w gazecie codziennej reklam ą w czasopismach jest jedyne pozorna i wynika z to ż samo ś ci ś rodka przekazu czyli prasy. Jednak nawet odbiorca takiej reklamy czyli czytelnik gazet codziennych mo ż e by ć ró ż ny. Oczywiste jest, ż e dochodzi do sytuacji, w której sta ł y czytelnik gazety codziennej jest równie ż czytelnikiem czasopism. Mo ż na równie ż zaobserwowa ć okresy, w których czytelnictwo czasopism wzrasta w stosunku do czytelnictwa gazet codziennych, co zgodnie trybem rozumowania Polskapresse, ś wiadczy ć mo ż e o substytutywno ś ci obu przeka ź ników. Do takich sytuacji dochodzi np. w okresie wakacyjnym, kiedy wzrasta czytelnictwo czasopism ilustrowanych, a tak ż e zwyk ł o si ę przyjmowa ć , ż e w tym czasie pras ę tzw. kobiec ą czytaj ą równie ż m ęż czy ź ni. Jednak takie zjawiska nie zmieniaj ą faktu, i ż czytelnik poszczególnych czasopism jest ró ż ny pod wzgl ę dem preferencji i zainteresowa ń , co determinuje wybór konkretnych czasopism przez reklamodawców w zale ż no ś ci od oferowanego produktu. W opinii Prezesa Urz ę du, wyznaczaj ą c rynek w ł a ś ciwy produktowo spo ś ród prasy codziennej nale ż y wyodr ę bni ć pras ę o zasi ę gu regionalnym. Prezes Urz ę du uznaje przy tym jako substytuty gazet lokalnych/regionalnych dodatki lokalne lub mutacje lokalne dzienników ogólnopolskich. W tym miejscu nale ż y si ę gn ąć do uwag przedstawionych w trakcie post ę powania przez Orkla, dotycz ą cych specyfiki towaru jakim jest gazeta. Mianowicie towar jest no ś nikiem innych produktów: informacji, miejsca og ł oszeniowego i miejsca reklamowego. Informacja w gazecie regionalnej ukierunkowana jest g ł ównie na wydarzenia o charakterze lokalnym, a istot ą og ł osze ń zamieszczanych w gazecie regionalnej jest ograniczony, lokalny kr ą g ich adresatów. Gazety regionalne s ą zatem ukierunkowane na odbiorc ę /czytelnika, zorientowanego g ł ównie na ż ycie lokalne. Wa ż n ą rol ę prasy lokalnej, a tak ż e jej odr ę bno ś ci w stosunku do prasy ogólnopolskiej dostrzegaj ą coraz cz ęś ciej wydawcy prasy ogólnopolskiej. Ś wiadcz ą o tym coraz cz ęś ciej pojawiaj ą ce si ę dodatki lokalne do gazet ogólnopolskich. Wydawcy ponadregionalni staraj ą si ę w ten sposób przyci ą gn ąć innych ni ż do tej pory czytelników, dostrzegaj ą c ich specyfik ę . Takie cechy powoduj ą , ż e czytelnicy gazet regionalnych stanowi ą odr ę bn ą grup ę odbiorców reklam w tej ż e prasie zamieszczanych. Pomini ę cie ich w planowanych kampaniach równie ż ogólnopolskich by ł oby strata dla reklamodawców. Tymi samymi cechami co gazety regionalne charakteryzuj ą si ę dodatki lokalne gazet ogólnopolskich lub ich lokalne mutacje. Nie mo ż na im zatem odmówi ć substytutywno ś ci w stosunku do gazet regionalnych i odmówi ć przynale ż no ś ci do tego samego rynku produktowego. Przedmiotowa sprawa dotyczy, co wynika z dzia ł alno ś ci Polskapresse (konkretnie dzia ł u Polskapresse Media), a nast ę pnie Media Tak, czego odzwierciedleniem s ą umowy łą cz ą ce tych przedsi ę biorców z wydawcami gazet lokalnych. Zgodnie z twierdzeniami Orkla i Polskapresse, misj ą Polskapresse Media oraz Media Tak jest sprzeda ż powierzchni reklamowej wy łą cznie na potrzeby podmiotów realizuj ą cych kampanie o charakterze 29 ponadregionalnym. Natomiast umowa z wydawcami gazet regionalnych ustala wy łą czno ść dla Media Tak, która sta ł a si ę podstaw ą zarzutu zawarcia pomi ę dzy Polskapresse a Orkla porozumienia, g ł ównie na realizacj ę zlecenia w ramach reklamowych kampanii ogólnopolskich. Rynku w ł a ś ciwego geograficznie w przedmiotowej nie mo ż na wi ę c ogranicza ć do poszczególnych regionów, ale - uzna ć nale ż y - i ż obejmuje on teren ca ł ego kraju. W przedmiotowej sprawie Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł zatem jako rynek w ł a ś ciwy w sprawie ogólnopolski rynek prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym, o czym powiadomi ł strony postanowieniem z dnia 30 stycznia 2004r. konkretyzuj ą cym zarzuty post ę powania Rozpatruj ą c zarzut stosowania przez Polskapresse praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę okre ś lonych w art. 8 ust. 2 przy definiowaniu rynku nale ż y równie ż uwzgl ę dni ć aspekt czasowy. Polskapresse prowadzi ł a bowiem swoj ą dzia ł alno ść w zakresie reprezentowania gazet regionalnych wobec og ł oszeniodawców i agencji reklamowych dysponuj ą cych bud ż etami ponadregionalnymi do marca 2000r. W tym czasie rozpocz ęł a swoj ą dzia ł alno ść spó ł ka Media Tak, która jako dom sprzeda ż y kontynuowa ł a dzia ł alno ść Polskapresse. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów w art. 4 pkt 4 okre ś la porozumienia jako: a) umowy zawierane mi ę dzy przedsi ę biorcami, mi ę dzy zwi ą zkami przedsi ę biorców oraz mi ę dzy przedsi ę biorcami i ich zwi ą zkami albo niektóre postanowienia tych umów, b) uzgodnienia dokonane w jakiejkolwiek formie przez dwóch lub wi ę cej przedsi ę biorców lub ich zwi ą zki, c) uchwa ł y lub inne akty zwi ą zków przedsi ę biorców lub ich organów statutowych. Wnioskodawca zarzuci ł Polskapresse oraz Orkla zawarcie porozumienia polegaj ą cego na ustalaniu cen na og ł oszenia i reklamy prasowe zamieszczane w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym oraz zasad ich kszta ł towania (pkt I sentencji decyzji), a tak ż e zawarcie porozumienia, polegaj ą cego na ustalaniu przez ww. spó ł ki warunków umów, których przedmiotem jest umieszczanie og ł osze ń i reklam w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym, zawieranych z osobami trzecimi m.in. Wnioskodawc ą (pkt IV sentencji decyzji). Z uwagi na zbie ż no ść kwalifikacji prawnej tj. naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w tej cz ęś ci decyzji rozwa ż one zostan ą dwa zarzuty tzn. te wskazane w pkt I i IV sentencji decyzji. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, polegaj ą ce w szczególno ś ci na ustalaniu bezpo ś rednio lub po ś rednio, cen i innych warunków zakupu lub sprzeda ż y towarów. Spo ś ród wszystkich porozumie ń kartel cenowy (tj. porozumienie poziome o koordynacji cen) uznawany jest za jedno z najci ęż szych narusze ń zakazu praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Ceny s ą bowiem elementem umowy na ogó ł najsilniej oddzia ł uj ą cym na relacje konkurencyjne mi ę dzy przedsi ę biorcami, a zarazem wp ł ywaj ą cym na wybór ofert przez odbiorców, inne warunki umowy cz ę sto traktowane s ą przez nich przy ostatecznym wyborze jako drugorz ę dne. Konkurencja cenowa pomi ę dzy przedsi ę biorcami pozwala na utrzymanie cen na poziomie mo ż liwym do zaakceptowania przez konkurentów i ich kontrahentów, a zarazem wymusza na tych pierwszych wzrost efektywno ś ci. Za porozumienia cenowe uznaje si ę porozumienia, których przedmiotem jest uzgodnienie nie tylko cen ale tak ż e mar ż handlowych i narzutów do cen, a ponadto wszelkich rabatów, opustów oraz sk ł adników kalkulacyjnych ceny, wp ł ywaj ą cych na ostateczny poziom cen. Zakazem porozumie ń , o którym mowa w at. 5 ust. 1 pkt 1 obj ę te s ą równie ż uzgodnienia innych ni ż cenowe warunków sprzeda ż y lub zakupu towarów, je ż eli wywieraj ą negatywne skutki dla warto ś ci chronionych ustaw ą . Nie jest przy tym niezb ę dne, aby by ł y to 30 warunki przedmiotowo istotne, bez których umowa nie dosz ł aby do skutku; mog ą to by ć dowolne warunki z punktu widzenia wa ż no ś ci umowy (warunki nie istotne lub podmiotowo istotne). Wa ż ne jest ż e zniekszta ł caj ą konkurencj ę . Porozumienia takie zakazane s ą zarówno wtedy gdy zawierane s ą przez konkurentów jak i przez przedsi ę biorców z konkurentami. Porozumienie ograniczaj ą ce konkurencje, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 jest zatem uznawane za jedno z powa ż niejszych narusze ń prawa antymonopolowego. Jednak, na co s ł usznie wskazywa ł a Polskapresse w trakcie prowadzonego post ę powania, ka ż de naruszenie prawa musi zosta ć udowodnione. Tymczasem prowadzone post ę powanie nie dowiod ł o aby Wydawcy ustalali ceny oraz zasady ich kszta ł towania, ani te ż aby ustalali inne warunki umów. Przede wszystkim odnie ść si ę tutaj nale ż y do samej definicji ustawowej porozumienia tj. do przytoczonego wy ż ej art. 4 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W niniejszej sprawie, dla stwierdzenia porozumienia, nale ż a ł o ustali ć istnienie umowy zawartej pomi ę dzy Polskapresse i Orkla lub dokonanie pomi ę dzy tymi przedsi ę biorcami uzgodnie ń w jakiejkolwiek innej formie. Po pierwsze nale ż y stwierdzi ć , i ż prowadzone post ę powanie nie dowiod ł o, aby Wydawcy zawarli mi ę dzy sob ą jakiekolwiek umowy. Mo ż liwo ś ci istnienia takich umów nie wskazuje tak ż e Wnioskodawca. Jedyna umowa podpisana przez Wydawców, na co zwróci ł a zreszt ą uwag ę Orkla, to umowa sprzeda ż y [tajemnica przedsi ę biorstwa] . Jednak posiadanie udzia ł ów w tej samej spó ł ce nie ś wiadczy o zawarciu porozumienia, o jakim mowa w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów, czego b łę dnie wydaje si ę dopatrywa ć CR MEDIA. W swoich pismach Wnioskodawca wielokrotnie podkre ś la ł siln ą pozycj ę spó ł ki Media Tak, a postanowienia umów zawieranych przez Media Tak by ł y przez Wnioskodawc ę kwestionowane. Jednak ani razu Wnioskodawca nie podniós ł zarzutu wobec tego przedsi ę biorcy, a wr ę cz konsekwentnie go jako adresata jakiegokolwiek zarzutu pomija ł , podtrzymuj ą c jedynie postawione ju ż zarzuty wobec udzia ł owców tego ż przedsi ę biorcy tj. Polskapresse i Orkla. Trzeba w tym miejscu zwróci ć uwag ę , i ż zgodnie z orzecznictwem S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów przy wszcz ę ciu post ę powania na wniosek, Prezes Urz ę du jest zwi ą zany jego zakresem i tre ś ci ą . Nie ma zatem uprawnie ń do modyfikowania jego tre ś ci (por. wyrok SOKiK z dnia 7 stycznia 2004r sygn,. akt XVII Ama 24/03). Tymczasem powo ł anie do ż ycia wspólnego przedsi ę biorcy, nawet przez konkurentów, z zasady nie jest zakazane i nale ż y przyj ąć , ż e przedsi ę biorca ten dzia ł a na rynku samodzielnie i podejmuje autonomiczne decyzje. Oczywi ś cie by ł oby z ł udzeniem utrzymywa ć , i ż g ł ówni udzia ł owcy nie maj ą wp ł ywu na dzia ł alno ść swojej spó ł ki. Jednak czym innym jest podejmowanie strategicznych decyzji w ł a ś cicielskich, a czym innym bezpo ś redni wp ł yw na konkretne dzia ł ania spó ł ki. Obaj Wydawcy podpisali z Media Tak umowy dotycz ą ce reprezentowania ich tytu ł ów prasowych przez Media Tak w kampaniach ogólnopolskich. Obaj Wydawcy s ą zatem reprezentowani wobec CR MEDIA, innych reklamodawców, brokerów i agencje reklamowe przez jednego przedsi ę biorc ę – Media Tak. Nie ma natomiast ż adnych dowodów na dokonywanie pomi ę dzy Polskapresse i Orkla ustale ń maj ą cych wp ł yw na umowy zawierane przez Media Tak, tak w odniesieniu do stosowanych cen i zasad ich kszta ł towania jak i do innych warunków umowy. Co wi ę cej nale ż y zwróci ć uwag ę , i ż nie mo ż na dostrzec nie tylko wspólnych dzia ł a ń Wydawców ale nawet dzia ł a ń samej spó ł ki Media Tak, które mia ł oby na celu kszta ł towanie w jakikolwiek sposób cenników poszczególnych tytu ł ów prasowych, a taki w ł a ś nie zarzut stawia CR MEDIA. Analiza przedstawionych przez Wydawców ofert cennikowych poszczególnych tytu ł ów ś wiadczy o tym, ż e ró ż ni ą si ę one mi ę dzy sob ą , a umowa zawierana przez MediaTak z wydawcami w § 5 wyra ź nie ustala, ż e ceny publikacji og ł osze ń zleconych przez Media Tak b ę dzie obliczana w oparciu o aktualny cennik og ł osze ń obowi ą zuj ą cy w dzienniku. Odst ę pstwem od tej zasady mo ż e by ć sytuacja, w której uwzgl ę dniaj ą c wielko ść zlecenia oraz warunki jego realizacji. Wtedy strony uzgadniaj ą inn ą cen ę za publikacj ę , jednak wymaga ona ka ż dorazowej akceptacji wydawcy dziennika. Zatem 31 jedyny wp ł yw jaki Media Tak posiada na wysoko ść op ł at to udzielane rabaty. Ich wysoko ść jest ustalana w umowie zawieranej z reklamodawcami lub ich przedstawicielami. Zamiar stosowania zbli ż onych rabatów wobec wszystkich klientów nie mo ż ne jednak stanowi ć zarzutu, gdy ż oznacza jednolite traktowanie klientów. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3 zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, polegaj ą ce w szczególno ś ci na podziale rynku zbytu lub zakupu. Istot ą tego porozumienia jest wy łą czenie konkurencji mi ę dzy stronami porozumienia na skutek rezygnacji z konkurowania na okre ś lonym rynku w tym samym czasie. Zgodnie z kryteriami przyj ę tymi w orzecznictwie antymonopolowym kryteriami zakazanego podzia ł u rynku, dokonywanego przez przedsi ę biorców, s ą : kryterium terytorialne, asortymentowe i podmiotowe. Podzia ł rynku (rynków) wed ł ug kryterium podmiotowego wyst ę puje wówczas, gdy przedsi ę biorcy w drodze porozumienia uzgadniaj ą konkurentów lub ich grupy, o których nie konkuruj ą . Porozumienia, na których podstawie wy łą czona zostaje konkurencja wed ł ug kryterium podmiotowego, mog ą by ć sformu ł owane zarówno w sposób pozytywny (okre ś lenie, komu b ę d ą sprzedawa ć towary poszczególni uczestnicy porozumienia lub od kogo b ę d ą je kupowa ć ), jak równie ż w sposób negatywny (z kim umów nie b ę d ą zawiera ć poszczególni przedsi ę biorcy). Zdaniem Wnioskodawcy, Wydawcy zawarli porozumienie, na mocy którego podzielili ogólnopolski rynek og ł osze ń i reklamy prasowej zamieszczanych w prasie codziennej o zasi ę gu regionalnym wed ł ug kryteriów podmiotowych na skutek ustalenia przez Wydawców sprzeda ż y powierzchni reklamowej w prasie o zasi ę gu regionalnym wy łą cznie Media Tak. Zdaniem Prezesa Urz ę du, sformu ł owany przez CR MEDIA zarzut jest chybiony. Analogicznie do wcze ś niej rozpatrywanego zarzutu nale ż y stwierdzi ć , ż e brak jest podstaw do uznania, i ż Polskapresse i Orkla zawar ł y w jakiejkolwiek formie mi ę dzy sob ą porozumienie. W materiale dowodowym przedstawionym przez strony w trakcie post ę powania nie mo ż na doszuka ć si ę ż adnych przes ł anek dla uznania zarzutu za zasadny. Wnioskodawca nie przedstawia ł równie ż w trakcie post ę powania ż adnych wniosków dowodowych, które mog ł yby prowadzi ć do udowodnienia stawianych przez niego tez. Umowy, które stanowi ą podstaw ę zarzutu CR MEDIA, zawarte zosta ł y przez Orkla i Polskaparesse z Media Tak. Jednak umowy te – na co s ł usznie zwraca uwag ę Polskapresse – nie dotycz ą sprzeda ż y spó ł ce Media Tak powierzchni reklamowej. Media Tak, b ę d ą c domem sprzeda ż y jest reprezentantem wydawców wobec drugiej strony czyli reklamodawców. Media Tak sprzedaje wi ę c, ale nie odsprzedaje, powierzchni ę reklamow ą w imieniu Polskapresse i Orkla oraz innych wydawców reklamodawcom, w tym agencjom reklamowym. Nast ę pnie zleca wydawcom us ł ug ę polegaj ą ca na umieszczaniu reklam w gazecie. Na tym polegaj ą zasady dzia ł ania domów sprzeda ż y, a wi ę c równie ż Media Tak, i trudno jest czyni ć z tego zarzut. Co istotne, i co by ł o ju ż w tej decyzji przez Prezesa Urz ę du podnoszone, Wnioskodawca skierowa ł swoje zarzuty wobec Polskapresse i Orkla. Tymczasem wybór wspólnego reprezentanta nie stanowi porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę . Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 6 zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, polegaj ą ce w szczególno ś ci na ograniczeniu dost ę pu do rynku lub eliminowaniu z rynku przedsi ę biorców nie obj ę tych porozumieniem. Mog ą one wyst ę powa ć jako porozumienia poziome zawierane przez konkurentów jak i pionowe, których stronami s ą przedsi ę biorcy dzia ł aj ą cy na ró ż nych szczeblach produkcji lub dystrybucji. Porozumienia takie mog ą by ć równie ż zawierane przez przedsi ę biorców dzia ł aj ą cych na odmiennych, jednak ż e zwykle wówczas powi ą zanych ze sob ą rynkach. 32 Porozumienia poziome prowadz ą wprost do os ł abienia konkurencji w drodze wp ł ywania na struktur ę podmiotow ą rynku. Porozumienia te mog ą zmierza ć do ograniczenia liczby uczestników rynku, na którym zawieraj ą cy je wspólnie dzia ł aj ą . Mog ą one równie ż oddzia ł ywa ć na inne rynki, np. na rynki, na których dzia ł aj ą ich kontrahenci. Faktem jest, i ż stwierdzenia Polskapresse o próbie skrócenia „ ł a ń cucha” po ś redników, mog ą wyda ć si ę niepokoj ą ce. Takie podej ś cie do kontrahentów mo ż e bowiem oznacza ć ch ęć wyeliminowania cz ęś ci z nich z rynku i wp ł ywania na struktur ę podmiotow ą rynku. Takie dzia ł anie wobec legalnie dzia ł aj ą cych wed ł ug prawa polskiego na rynku przedsi ę biorców jest niedopuszczalne, bez wzgl ę du na do ś wiadczenia w innych krajach europejskich. Jednak dotychczas dzia ł ania Wydawców w tym zakresie ogranicza ł y si ę do szczegó ł owego weryfikowania kolejnych po ś redników poprzez sprawdzanie ich umocowania do reprezentowania reklamodawców. Brak jest natomiast przes ł anek do uznania ograniczania dost ę pu do rynku i eliminowania z rynku przedsi ę biorców nieobj ę tych porozumieniem, w tym Wnioskodawcy. Fakt niezawarcia umowy pomi ę dzy Media Tak a Wnioskodawc ą , który - w ocenie Prezesa Urz ę du – utrudnia CR MEDIA funkcjonowanie na rynku i sta ł si ę faktyczn ą podstaw ą zarzutu eliminowania z rynku ma swoje ź ród ł o w sporze dotycz ą cym umowy zaproponowanej wcze ś niej przez Polskapresse, a zakwestionowanej przez CR MEDIA. Jednak trudno jest tutaj dostrzec zamiar wyeliminowania z rynku Wnioskodawcy. Nie mo ż na pomin ąć , i ż w przypadku konfliktu dotycz ą cego warunków umowy w ł a ś ciw ą drog ą pozostaje wyst ą pienia do s ą du o ustalenie warunków umów. W tym aspekcie nale ż y równie ż doda ć , i ż w odniesieniu do zarzutu z art. 5 ust. 1 pkt 6 pozostaj ą aktualne uwagi Prezesa Urz ę du o braku jakichkolwiek dowodów na istnienie umów b ą d ź ustale ń w jakiejkolwiek innej formie pomi ę dzy Polskapresse i Orkla, co definitywnie neguje mo ż liwo ść stwierdzenia porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę . Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zakazane jest nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym przez jednego lub kilku przedsi ę biorców. Nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej, którego dotyczy powo ł any wy ż ej przepis, tak i jak wszystkie praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę , ujawnia si ę na rynku w ł a ś ciwym. Jak wskazano na wst ę pie tej cz ęś ci decyzji Prezes Urz ę du uzna ł za rynek w ł a ś ciwy, ogólnopolski rynek prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym, a w odniesieniu do zarzutów przeciwko Polskapresse rynek w ł a ś ciwy czasowo zosta ł wyznaczony do marca 2000r. Rozpatruj ą c zatem zarzut nadu ż ycia przez Polskpresse pozycji dominuj ą cej nale ż y zbada ć pozycje rynkow ą tego przedsi ę biorcy na rynku w ł a ś ciwym, w ww. okresie. Zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy – przez pozycj ę dominuj ą c ą rozumie si ę pozycj ę przedsi ę biorcy, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa si ę , ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40%. Analizuj ą pozycje rynkow ą Polskapresse, Prezes Urz ę du wzi ął przede wszystkim pod uwag ę szczegó ł owe dane przedstawione przez samego Wnioskodawc ę we wniosku o wszcz ę cie post ę powania (karta akt – 133-181). Przy czym, zdaniem Prezesa Urz ę du, kryterium najlepiej oddaj ą cym si łę rynkow ą wydawcy prasowego jest liczba rozpowszechnianych egzemplarzy. Jest o kryterium tym bardziej istotne z punktu widzenia reklamodawców gdy ż wskazuje na wielko ść kr ę gu odbiorców reklam umieszczanych w nale żą cych do wydawcy gazetach. Bior ą c pod uwag ę ten sam punkt widzenia niejako pomocniczo pos ł u ż y ć si ę mo ż na kryterium nak ł adu gazet, co dla reklamodawców oznacza potencjalny kr ą g odbiorców reklamy. Jak podaje sam Wnioskodawca, Polskapresse dysponowa ł a do marca 2000r. 11 z 35 tytu ł ów prasy regionalnej. Dodatkowo nale ż y uwzgl ę dni ć w rozwa ż aniach - zgodnie z 33 uznanym przez Prezesa Urz ę du rynkiem w ł a ś ciwym w sprawie - dodatki lokalne (mutacje) Gazety Wyborczej oraz Super Expressu. I tak, procentowy udzia ł Polskapresse w ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym wynosi ł 33,09%, czyli poni ż ej przyj ę tego przez ustaw ę o ochronie konkurencji i konsumentów domniemanego progu 40% udzia ł u w rynku. Oczywi ś cie istot ą domniemania jest przyj ę cie a priori , ż e wskazany udzia ł w rynku przes ą dza o pozycji rynkowej danego przedsi ę biorcy. Domniemanie to mo ż e zosta ć obalone, przedsi ę biorca mo ż e bowiem wykaza ć , ż e pomimo wy ż szego ni ż 40% udzia ł u w rynku nie s ą spe ł nione wszystkie przes ł anki zawarte w definicji pozycji dominuj ą cej, z drugiej za ś strony Prezes Urz ę du mo ż e udowodni ć , ż e przedsi ę biorca tak ą pozycje posiada mimo nieosi ą gania pu ł apu 40% udzia ł u w rynku. W przedmiotowej sprawie brak jest podstaw dla obalenia domniemania ustawowego. Nie mo ż na bowiem stwierdzi ć , i ż Polskapresse mia ł a mo ż liwo ść zapobiegania skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym i dzia ł ania niezale ż nie od konkurentów i kontrahentów. Mimo bardzo powa ż nej liczby rozpowszechnionych egzemplarzy Polskapresse spotyka ł a si ę z siln ą konkurencj ą innych wydawców. Najsilniejszym konkurentem Polskapresse by ł a Orkla, posiadaj ą ca w tym czasie [tajemnica przedsi ę biorstwa] udzia ł u w rynku, Oczywi ś cie istnia ł y regiony w których Polskpresse by ł a zdecydowanym liderem rynkowym (woj. ł ódzkie – [tajemnica przedsi ę biorstwa] , woj. ma ł opolskie – [tajemnica przedsi ę biorstwa] , woj. pomorskie – [tajemnica przedsi ę biorstwa] , woj. ś l ą skie – [tajemnica przedsi ę biorstwa] , woj. warminsko-mazurskie – [tajemnica przedsi ę biorstwa] , woj. wielkopolskie – [tajemnica przedsi ę biorstwa] , woj. dolno ś l ą skie – [tajemnica przedsi ę biorstwa] rozpowszechnianych egzemplarzy), jednak w pozosta ł ych jej udzia ł y w rynku nie przekraczaj ą 3%, a w niektórych rejonach kraju w ogóle nie by ł a obecna (woj. kujawsko-pomorskie, lubelskie, podlaskie, zachodniopomorskie). Taki uk ł ad si ł pomi ę dzy przedsi ę biorcami powoduje, i ż na ryku ogólnopolskim Polskapresse zmuszona by ł a podejmowa ć walk ę o klienta, w tym wypadku reklamodawc ę . Warunkiem zastosowania wobec przedsi ę biorcy art. 8 ustawy jest udowodnienie faktu posiadania przez niego pozycji dominuj ą cej na rynku. Jak wskazano powy ż szej Polskapresse nie posiada ł a pozycji dominuj ą cej na ogólnopolskim rynku prasy codziennej o zasi ę gu regionalnym w okresie do marca 2000r. dlatego te ż żą danie Wnioskodawcy w zakresie stwierdzenia stosowania przez Polskapresse praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę nie mo ż e zosta ć uwzgl ę dnione. Maj ą c powy ż sze na wzgl ę dzie, orzeczono jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem niniejszej Delegatury. 34 Z up. Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Otrzymuj ą : Pan Igor Magiera Pe ł nomocnik CR MEDIA S.A. Kancelaria Adwokacka ul. Smulikowskiego 11 m 8 00-389 Warszaw Pan Dariusz Krupa Pe ł nomocnik spó ł ki Orkla Press Polen AS Orkla Press Polska Sp. z o.o. ul. Domaniewska 41 (budynek ORION) 02-672 Warszawa Polskapresse Sp. o.o. ul. Lewartowskiego 6 00-190 Warszawa 35