Numer decyzji
RWA-18/2004
Decyzja UOKiK RWA-18/2004
- Data decyzji
- 29 czerwca 2004
Treść rozstrzygnięcia
PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW w Warszawie RWA-54/12/2003/DM Warszawa, dn. 29 czerwca 2004 r. DECYZJA Nr RWA – 18/2004 I. Na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w zwi ą zku z art. 80 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j.: Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172 ze zm.) - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: umarza si ę post ę powanie antymonopolowe wszcz ę te z urz ę du w zwi ą zku z podejrzeniem zawarcia przez spó ł k ę Roche Polska Sp. z o.o. w Warszawie i spó ł k ę HAND-PROD Sp. z o.o. w Warszawie zakazanego prawem porozumienia wertykalnego ograniczaj ą cego konkurencj ę na krajowym rynku obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą , polegaj ą cego na ograniczeniu spó ł ce HAND-PROD prawa do okre ś lania ceny sprzeda ż y leków firmy Roche, zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , tj. Recormonu i NeoRecormonu, poprzez ustalenie w Umowie dotycz ą cej magazynowania, podpisanej przez ww. spó ł ki w dniach 6 i 10 marca 1998 r., i ż sprzeda ż tych leków dokonywana przez spó ł k ę HAND-PROD b ę dzie si ę odbywa ć po tej samej cenie, po której zosta ł y one nabyte od spó ł ki Roche Polska, a wi ę c po cenach uzgodnionych, co mog ł o stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jako bezprzedmiotowe . II. Na podstawie art. 9 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j.: Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego z urz ę du - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: uznaje si ę za ograniczaj ą c ą konkurencj ę i naruszaj ą c ą zakaz, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, praktyk ę polegaj ą c ą na zawarciu przez spó ł k ę Roche Polska Sp. z o.o. w Warszawie i spó ł k ę HAND-PROD Sp. z o.o. w Warszawie zakazanego prawem porozumienia wertykalnego ograniczaj ą cego konkurencj ę na krajowym rynku obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą , polegaj ą cego na ograniczaniu spó ł ce HAND-PROD prawa do okre ś lania w przetargach centralnych ceny sprzeda ż y leków firmy Roche zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , tj. Recormonu i NeoRecormonu i oferowaniu ich w tych przetargach po cenach uzgodnionych, co zosta ł o wprowadzone Aneksem z dnia 12 marca 1999 r., zmieniaj ą cym pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania podpisanej przez ww. spó ł ki w dniach 6 i 10 marca 1998 r. i nakazuje zaniechania jej stosowania. III. Na podstawie art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j.: Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172 ze zm.) - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: nak ł ada si ę na spó ł k ę Roche Polska Sp. z o.o. w Warszawie kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 235.850 z ł (dwie ś cie trzydzie ś ci pi ęć tysi ę cy osiemset pi ęć dziesi ą t z ł otych), p ł atn ą do bud ż etu Pa ń stwa. IV. Na podstawie art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j.: Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172 ze zm.) - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: nak ł ada si ę na spó ł k ę HAND-PROD Sp. z o.o. w Warszawie kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 70.755 z ł (siedemdziesi ą t tysi ę cy siedemset pi ęć dziesi ą t pi ęć z ł otych), p ł atn ą do bud ż etu Pa ń stwa. UZASADNIENIE Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatura w Warszawie prowadzi ł post ę powanie wyja ś niaj ą ce, maj ą ce na celu wst ę pne ustalenie, czy nast ą pi ł o naruszenie przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j.: Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.) uzasadniaj ą ce wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego, w zwi ą zku z powzi ę ciem informacji o prawdopodobnym uzgadnianiu pomi ę dzy spó ł k ą Roche Polska Sp. z o.o. w Warszawie, spó ł k ą Janssen – Cilag Polska Sp. z o.o. w Warszawie (dzia ł aj ą c ą do 1 stycznia 2003 r. jako oddzia ł spó ł ki Johnson & Johnson Poland Sp. z o.o.) i ich dystrybutorami warunków sk ł adanych ofert w ramach przetargów organizowanych przez Kasy Chorych, Zak ł ady Opieki Zdrowotnej i szpitale na zakup farmaceutyków, zawieraj ą cych erytropoetyn ę , co mog ł o wskazywa ć na zawarcie zakazanego prawem porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę . 2 W toku tego post ę powania ustalono, i ż dystrybucj ą leków spó ł ki Roche Polska Sp. z o.o. w Warszawie (zwanej dalej: spó ł k ą Roche Polska) zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , tj.: Recormonu i NeoRecormonu zajmuje si ę hurtownia farmaceutyczna – spó ł ka HAND-PROD Sp. z o.o. w Warszawie (zwana dalej: spó ł k ą HAND-PROD). W zwi ą zku z powy ż szym zapoznano si ę z tre ś ci ą umów łą cz ą cych spó ł k ę Roche Polska z ww. hurtowni ą farmaceutyczn ą , dotycz ą cych zasad dystrybucji tych leków. Ustalono, ż e dystrybucja Recormonu i NeoRecormonu przez spó ł k ę HAND-PROD odbywa si ę w oparciu o Umow ę dotycz ą c ą magazynowania („Storage Agreement”), podpisan ą w dniach 6 i 10 marca 1998 r. oraz Umow ę dystrybucyjn ą z dnia 7 listopada 2001 r. Co prawda w tre ś ci Umowy dotycz ą cej magazynowania pojawia si ę nazwa leku Recormon, ale odnosi si ę ona tak ż e do nowego leku - NeoRecormonu, który jest tym samym lekiem co Recormon, tyle tylko, ż e w innej postaci. Powy ż sze potwierdza zreszt ą sama Spó ł ka, która w pi ś mie z dnia 20 marca 2003 r., zawieraj ą cym uwagi do Protoko ł u Kontroli, przeprowadzonej przez pracowników Delegatury UOKiK w Warszawie, o ś wiadczy ł a, i ż zasady wspó ł pracy ze spó ł k ą HAND-PROD w zakresie dystrybucji NeoRecormonu reguluje umowa „Storage Agreement”. Analiza zapisów Umowy dotycz ą cej magazynowania, zw ł aszcza rozdzia ł u 6 tej umowy: „ Dalsza sprzeda ż HAND-PROD stronom trzecim ”, wskazywa ł a, i ż mo ż e tu dochodzi ć do ograniczania swobody w kszta ł towaniu polityki cenowej przez spó ł k ę HAND-PROD w odniesieniu do dalszej sprzeda ż y tych leków. Zapis pkt 6.2 tej umowy stanowi ł bowiem, ż e: „ HAND-PROD zobowi ą zuje si ę do sprzeda ż y Produktów Kontraktowych [leków: Recormon i NeoRecormon] po tej samej cenie, po której zosta ł y nabyte od Roche, bez dodatkowych podwy ż sze ń , o ile nie zosta ł o to uzgodnione na pi ś mie z Roche. HAND-PROD zobowi ą zuje si ę , co miesi ą c, dostarcza ć Roche egzemplarz cennika HAND-PROD ”. Uwzgl ę dniaj ą c zebrany w sprawie materia ł dowodowy Prezes Urz ę du, postanowieniem z dnia 24 lipca 2003 r., wszcz ął z urz ę du post ę powanie antymonopolowe w zwi ą zku z podejrzeniem zawarcia przez spó ł k ę Roche Polska i spó ł k ę HAND-PROD zakazanego prawem porozumienia wertykalnego ograniczaj ą cego konkurencj ę na krajowym rynku obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą , polegaj ą cego na ograniczeniu spó ł ce HAND-PROD prawa do okre ś lania ceny sprzeda ż y leków firmy Roche, zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , tj. Recormonu i NeoRecormonu, poprzez ustalenie w Umowie dotycz ą cej magazynowania, podpisanej przez ww. spó ł ki w dniach 6 i 10 marca 1998 r., i ż sprzeda ż tych leków dokonywana przez spó ł k ę HAND-PROD b ę dzie si ę odbywa ć po tej samej cenie, po której zosta ł y one nabyte od spó ł ki Roche Polska, a wi ę c po cenach uzgodnionych, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W odpowiedzi na wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego i postawiony zarzut, strony z ł o ż y ł y wyja ś nienia. Spó ł ka Roche Polska w pi ś mie z dnia 13 sierpnia 2003 r. podnios ł a, ż e jest faktem zawarcie ze spó ł k ą HAND-PROD Umowy dotycz ą cej magazynowania, jednak – co podkre ś li ł a – by ł a ona przez strony zmieniona Aneksami z 1999 r. i z 2000 r., które doprowadzi ł y tak ż e do zmiany pkt 6.2. ww. umowy. Zwróci ł a jednocze ś nie uwag ę , ż e w dniu 7 listopada 2001 r. strony podpisa ł y Umow ę dystrybucyjn ą , która jednak nie uchyli ł a postanowie ń Umowy dotycz ą cej magazynowania. W zwi ą zku z tym obowi ą zywa ł y mi ę dzy stronami dwie umowy, które regulowa ł y zasady odsprzeda ż y produktów farmaceutycznych spó ł ki Roche Polska na rzecz osób trzecich. 3 Niezale ż nie od powy ż szego, Spó ł ka podnios ł a, i ż na gruncie umów łą cz ą cych obie spó ł ki, spó ł ka HAND-PROD nigdy nie by ł a zmuszana do stosowania cen odsprzeda ż y wskazanych przez spó ł k ę Roche Polska, co mog ł oby narusza ć postanowienia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Podkre ś li ł a tak ż e, ż e w dniu 15 marca 2003 r. strony zawar ł y now ą Umow ę dystrybucyjn ą , która zast ą pi ł a wcze ś niejsze porozumienia i ustalenia pomi ę dzy stronami. W pi ś mie z dnia 16 grudnia 2003 r., spó ł ka Roche Polska zawar ł a dodatkowe wyja ś nienia w przedmiotowej sprawie. Wskaza ł a, ż e jak wynika z zebranego w sprawie materia ł u dowodowego w 1998 r. spó ł ki: Roche Polska i HAND-PROD zawar ł y Umow ę dotycz ą c ą magazynowania. Zgodnie z pkt 6.2 tej umowy, spó ł ka HAND-PROD zobowi ą zywa ł a si ę do sprzeda ż y produktów kontraktowych po tej samej cenie, po której zosta ł y nabyte od spó ł ki Roche Polska, bez dodatkowych podwy ż sze ń , o ile nie zosta ł o to uzgodnione na pi ś mie ze spó ł k ą Roche Polska. Podkre ś li ł a, i ż zgodnie z przyj ę tym orzecznictwem antymonopolowym i pogl ą dami doktryny, przepis pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania stanowi tzw. klauzul ę ustalania ceny odsprzeda ż y, która mo ż e by ć , w okre ś lonych okoliczno ś ciach, zakazana przez prawo. Jednak – w ocenie Spó ł ki – w omawianej sprawie istniej ą okoliczno ś ci przemawiaj ą ce za ł agodniejszym potraktowaniem sprawy. Ma o tym stanowi ć to, ż e: 1) przepis pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania zawiera klauzul ę ustalania maksymalnej ceny odsprzeda ż y, a prawo wspólnotowe dopuszcza w pewnych sytuacjach ustalanie maksymalnych cen odsprzeda ż y, 2) porozumienie nie wywar ł o negatywnych skutków na rynek w ł a ś ciwy. W konsekwencji, spó ł ka Roche Polska wyst ą pi ł a z wnioskiem o zakwalifikowanie przedmiotowej sprawy jako „sprawy mniejszej wagi” i potraktowanie jej zgodnie z dyspozycj ą art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W ocenie Spó ł ki zakwalifikowanie tej sprawy jako sprawy mniejszej wagi winno nast ą pi ć z uwagi na nast ę puj ą ce okoliczno ś ci: o klauzula ustalania cen odsprzeda ż y zawarta w przepisie pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania nie by ł a przez strony wykonywana, w efekcie czego w praktyce nigdy nie wywo ł a ł a skutku rynkowego w postaci wyeliminowania, ograniczenia lub naruszenia w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, o klauzula ustalania cen odsprzeda ż y zawarta w przepisie pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania dotyczy ł a ustalania maksymalnej ceny odsprzeda ż y, a takie ustalanie ceny mo ż e by ć dozwolone zgodnie z rozporz ą dzeniem Komisji Europejskiej Nr 2790/1999 z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie umów wertykalnych, o klauzula ustalania ceny odsprzeda ż y zosta ł a przez strony uchylona przed wszcz ę ciem post ę powania antymonopolowego. Spó ł ka HAND-PROD pismem z dnia 13 sierpnia 2003 r. zakwestionowa ł a zasadno ść zarzutu naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Podnios ł a, i ż nie kwestionuje istnienia zapisu pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania, który zobowi ą zywa ł spó ł k ę HAND-PROD do sprzeda ż y produktów kontraktowych po tej samej cenie, po której zosta ł y nabyte od spó ł ki Roche Polska, bez dodatkowych podwy ż sze ń , o ile nie zosta ł o to uzgodnione na pi ś mie. Zaznaczy ł a tak ż e, i ż wypada uzna ć stanowisko UOKiK, ż e zapis w tym kszta ł cie jest ustalaniem ceny sprzeda ż y przez producenta. Jednak – co podkre ś li ł a Spó ł ka – zazwyczaj celem takiego zapisu jest ustalenie odpowiednio wysokiej mar ż y, która ustabilizuje cen ę ostateczn ą na odpowiednio wysokim poziomie. W analizowanym tu przypadku zarówno cel, jak i skutek przyj ę tego w umowie zapisu nie ma charakteru antykonkurencyjnego. Pozbawienie spó ł ki HAND-PROD prawa do dodawania w ł asnej mar ż y wp ł yn ęł o wy łą cznie pozytywnie na konkurencj ę na rynku erytropoetyny. 4 Spó ł ka podnios ł a, ż e wy łą cznym celem i skutkiem takiego u ł o ż enia stosunków producent – dystrybutor by ł o uniemo ż liwienie dystrybutorowi swobodnego podwy ż szania mar ż y do takiej wysoko ś ci, przy której konkurencja z Eprexem [drugim rozpowszechnianym w Polsce lekiem zawieraj ą cym ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę ] stawa ł aby si ę trudna lub niemo ż liwa. Taka ś cis ł a wspó ł praca mia ł a miejsce w relacjach mi ę dzy spó ł k ą HAND-PROD a firm ą Boehringer Mannheim (do 1998 r. by ł a producentem Recormonu) w warunkach hegemonii konkurencyjnego leku Eprex. Taka praktyka ustalania cen sprzeda ż y wyst ę puj ą ca pomi ę dzy Boehringer Mannheim a spó ł k ą HAND-PROD zosta ł a automatycznie zapisana przez spó ł k ę Roche Polska w umowie z dnia 10 marca 1998 r., tj. w pierwszej umowie zawartej pomi ę dzy Roche Polska i spó ł k ą HAND-PROD po przej ę ciu Boehringer Mannheim przez firm ę ROCHE. Spó ł ka HAND-PROD zasygnalizowa ł a jednocze ś nie, ż e praktyka ta zosta ł a przerwana w dniu 12 marca 1999 r., gdy podpisano Aneks do Umowy dotycz ą cej magazynowania, który zmienia ł pkt 6.2 ww. umowy. Od tego momentu spó ł ka HAND-POD mog ł a swobodnie kszta ł towa ć mar żę handlow ą . Natomiast w odniesieniu do ofert centralnych dosz ł o do stricte upowa ż nienia do ustalenia ceny, a nie jej rzeczywistym ustaleniem, zakazanym przez art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Upowa ż nienie takie nie jest bowiem ani bezpo ś rednim ani po ś rednim ustaleniem warunków sprzeda ż y. Jest to upowa ż nienie do ustalania mar ż , jednak samo ustalenie mar ż y – które jest zakazane przez ustaw ę – nie nast ą pi ł o. Ponadto, co podkre ś li ł a Spó ł ka, praktyka dystrybucyjna w ogóle nie przebiega ł a w sposób zapisany w Aneksie. Mimo, ż e postanowienia umowy z dnia 12 marca 1999 r. upowa ż nia ł y spó ł k ę Roche do incydentalnego decydowania o mar ż y, jednak nie skorzysta ł a ona z zawartego w ww. aneksie upowa ż nienia. Na koniec Spó ł ka zwróci ł a uwag ę , ż e z uwagi na podpisanie ww. aneksu i usuni ę cie z dniem 12 marca 1999 r. zakazanego przez ustaw ę o ochronie konkurencji i konsumentów porozumienia, nast ą pi ł up ł yw rocznego terminu okre ś lonego w art. 93 ustawy, pozwalaj ą cego na wszcz ę cie i prowadzenie post ę powania antymonopolowego. Dlatego te ż z powodów formalnych post ę powanie to winno zosta ć umorzone. Uwzgl ę dniaj ą c z ł o ż one przez strony wyja ś nienia w aspekcie zmiany zapisów Umowy dotycz ą cej magazynowania oraz maj ą c na uwadze tre ść Aneksu z dnia 12 marca 1999 r., którego t ł umaczenie przysi ę g ł e przed ł o ż y ł y strony, nale ż a ł o – w ramach tocz ą cego si ę post ę powania – uwzgl ę dni ć powy ż szy fakt. Aneks ten zmieni ł bowiem m.in. brzmienie pkt 6.2 ww. umowy, a co za tym idzie zasady post ę powania mi ę dzy stronami w zakresie kszta ł towania cen na produkty kontraktowe (umowne) tj. leki firmy Roche, zawieraj ą ce ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę – Recormon i NeoRecormon. Nowy zapis pkt 6.2 ww. umowy, obowi ą zuj ą cy od 12 marca 1999 r., brzmia ł w sposób nast ę puj ą cy: „ Przy sprzeda ż y Produktów Umownych, z wyj ą tkiem sprzeda ż y dokonywanej w drodze centralnych przetargów, HAND-PROD mo ż e ustali ć dodatkow ą mar żę zgodnie ze stosownymi polskimi przepisami w tym zakresie. W przypadku centralnych przetargów, HAND-PROD b ę dzie sprzedawa ć Produkty Umowne po cenie ustalanej ka ż dorazowo, z uwzgl ę dnieniem dodatkowej mar ż y do ustalenia przez ROCHE. HAND-PROD b ę dzie co miesi ą c dostarcza ć ROCHE kopi ę cennika HAND-PROD ”. Powy ż szy zapis ukszta ł towa ł wi ę c porozumienie cenowe w innym kszta ł cie, ni ż to pierwotnie strony ustali ł y. Ograniczenie mo ż liwo ś ci swobodnego kszta ł towania cen utrzymano bowiem jedynie w odniesieniu do sytuacji realizowania zamówie ń na leki: Recormon i NeoRecormon, w ramach przetargów centralnych. Zezwolono natomiast spó ł ce HAND-PROD, by w innych sytuacjach (innych przetargach) mog ł a swobodnie okre ś la ć cen ę 5 sprzeda ż y, poprzez ustalanie dodatkowej mar ż y. Jednak ż e – w ocenie Prezesa Urz ę du – mimo zaw ęż enia stosowania pkt 6.2 ww. umowy tylko do pewnych sytuacji, tj. zamówie ń realizowanych w drodze przetargów centralnych, zapis ten móg ł w dalszym ci ą gu narusza ć art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Dlatego te ż postanowieniem z dnia 3 lutego 2004 r. rozszerzono zakres niniejszego post ę powania i postawiono spó ł kom nowy zarzut, który dotyczy ł : podejrzenia zawarcia przez spó ł k ę Roche Polska i spó ł k ę HAND-PROD zakazanego prawem porozumienia wertykalnego ograniczaj ą cego konkurencj ę na krajowym rynku obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą , polegaj ą cego na ograniczaniu spó ł ce HAND-PROD prawa do okre ś lania w przetargach centralnych ceny sprzeda ż y leków firmy Roche zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , tj. Recormonu i NeoRecormonu i oferowaniu ich w tych przetargach po cenach uzgodnionych, co zosta ł o wprowadzone aneksem z dnia 12 marca 1999 r., zmieniaj ą cym pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania podpisanej przez ww. spó ł ki w dniach 6 i 10 marca 1998 r., co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W odpowiedzi na rozszerzenie post ę powania, strony z ł o ż y ł y nast ę puj ą ce wyja ś nienia. Spó ł ka Roche Polska – pismem z dnia 20 lutego 2004 r. – podnios ł a, i ż jej stanowisko odno ś nie zarzucanej praktyki ustalania cen odsprzeda ż y, wprowadzonej na podstawie pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania, a nast ę pnie kontynuowanej na podstawie postanowienia Aneksu zmieniaj ą cego pkt 6.2 tej umowy, zosta ł o przedstawione w jej pi ś mie z dnia 16 grudnia 2003 r. Ponownie wyst ą pi ł a z postulatem zastosowania w niniejszej sprawie art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Niezale ż nie od powy ż szego, wskaza ł a, ż e zarzucana praktyka ustalania ceny w przetargach centralnych na podstawie Aneksu zmieniaj ą cego postanowienie pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania nie by ł a przez strony wykonywana, w efekcie czego w praktyce nigdy nie wywo ł a ł a skutku rynkowego w postaci wyeliminowania, ograniczenia lub naruszenia w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym. Ponadto, kwestionowany przepis zosta ł przez strony uchylony przed rozpocz ę ciem post ę powania antymonopolowego. Spó ł ka Roche Polska podnios ł a jednocze ś nie, i ż w zwi ą zku ze sformu ł owaniem przez Prezesa Urz ę du dwóch zarzutów, jednego dotycz ą cego wcze ś niejszego stanu faktycznego, a drugiego dotycz ą cego pó ź niejszego stanu faktycznego, wnosi – maj ą c na uwadze art. 93 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów – o umorzenie post ę powania w zakresie zarzutu dotycz ą cego wcze ś niejszego stanu faktycznego, tj. zarzutu dotycz ą cego ograniczenia spó ł ce HAND-PROD prawa do okre ś lania ceny sprzeda ż y. Z kolei spó ł ka HAND-PROD, najpierw pismem z dnia 19 marca 2004 r. wnios ł a o rozwa ż enie mo ż liwo ś ci zastosowania wzgl ę dem niej trybu przewidzianego przez art. 89 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Nast ę pnie pismem z dnia 8 kwietnia 2004 r. – odnosz ą c si ę do nowego zarzutu – stwierdzi ł a, i ż nie podlega dyskusji, ż e zawar ł a ze spó ł k ą Roche Polska porozumienie (Aneks z dnia 12 marca 1999 r.), w którym ustalono, ż e spó ł ka Roche Polska b ę dzie okre ś la ć ceny sprzeda ż y leków zawieraj ą cych EPO, proponowane przez spó ł k ę HAND-PROD w tzw. przetargach centralnych, tj. przetargach organizowanych przez Ministerstwo Zdrowia. Jednak ż e wniosek, ż e porozumienie takie jest zakazane wydaje si ę – w ocenie Spó ł ki – nie w pe ł ni uzasadnione. Ustalono bowiem w tym porozumieniu, ż e spó ł ka HAND-PROD sprzeda w przetargu centralnym zakupione od spó ł ki Roche Polska leki po cenie ustalonej ad casu przez Roche. Ustalono jednak tak ż e wynagrodzenie za us ł ugi przypadaj ą ce jej w przypadku wykonywania dostawy na przetargu centralnym. Oba te zapisy nale ż y interpretowa ć w kontek ś cie punktu 5.1 Umowy dotycz ą cej magazynowania, gdzie ustala si ę sprzeda ż bez mar ż y oraz wynagrodzenia. 6 Spó ł ka podkre ś li ł a tak ż e, ż e oczywist ą biznesow ą intencj ą stron przy powy ż szym uk ł adaniu stosunków handlowych by ł o bardziej zawarcie porozumienia agencyjnego i logistycznego ni ż typowo dystrybucyjnego. Dlatego te ż spó ł ka HAND-PROD by ł a w przypadku przetargów centralnych w istocie agentem, do którego przepisy zakazuj ą ce porozumie ń cenowych nie powinny mie ć zastosowania. Podnios ł a wreszcie, ż e nie odnajduje w zarzucanej praktyce negatywnego wp ł ywu na rynek obrotu erytropoetyn ą . Postanowieniem z dnia 7 maja 2004 r., Prezes Urz ę du zaliczy ł w poczet dowodów nast ę puj ą ce dokumenty: Akt Za ł o ż ycielski spó ł ki Roche Polska, Akt Notarialny z dnia 20 listopada 2002 r. – Uchwa ł a Nadzwyczajnego Zgromadzenia wspólników spó ł ki HAND-PROD, O ś wiadczenie Prezesa Zarz ą du spó ł ki HAND-PROD – Pana Leszka P. Rafa ł a dotycz ą ce udzia ł u Spó ł ki w rynku oraz fragment pisma spó ł ki Johnson & Johnson Poland Sp. z o.o. w Warszawie z dnia 15 wrze ś nia 2003 r. (str. 1-6) wraz za łą cznikami 1 i 6. Pismem z dnia 7 maja 2004 r. zawiadomiono strony o zako ń czeniu zbierania materia ł u dowodowego. Z materia ł em dowodowym, zgromadzonym w aktach sprawy, zapoznali si ę pe ł nomocnicy stron post ę powania, którzy przybyli do Urz ę du w dniu 19 maja 2004 r. Pe ł nomocnik spó ł ki HAND-PROD o ś wiadczy ł , ż e chce z ł o ż y ć dodatkowe wyja ś nienia w sprawie. Pismo zosta ł o jednak z ł o ż one dopiero w dniu 25 czerwca 2004 r., a wi ę c ju ż po wyznaczonym terminie zako ń czenia post ę powania, w momencie gdy projekt decyzji by ł gotowy. Spó ł ka podnios ł a w tym pi ś mie m.in., i ż zawarcie porozumienia okre ś laj ą cego de facto maksymalne ceny zbytu produktów przez dystrybutora dla produktu wchodz ą cego na zmonopolizowany rynek w ż adnym przypadku nie mog ł o mie ć na celu wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku EPO. Zanegowa ł a tak ż e wyst ą pienie negatywnego skutku dla rynku. Natomiast pismem z dnia 4 czerwca 2004 r. – nawi ą zuj ą cym do zawiadomienia o zako ń czeniu zbierania materia ł u dowodowego w ramach niniejszego post ę powania – spó ł ka Roche Polska wnios ł a, maj ą c na uwadze uchylenie z dniem 1 maja 2004 r. art. 89 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, o uwzgl ę dnienie argumentacji przedstawionej w pi ś mie z dnia 16 grudnia 2003 r., w którym Spó ł ka wyst ą pi ł a o zastosowanie art. 89, przy wydawaniu decyzji w sprawie w obecnym stanie prawnym. Podkre ś li ł a raz jeszcze, ż e za ł agodniejszym traktowaniem spó ł ki Roche Polska przemawiaj ą okoliczno ś ci towarzysz ą ce sprawie, a w szczególno ś ci fakt niewykonywania omawianego postanowienia i co za tym idzie, brak jakiegokolwiek skutku rynkowego zarzucanej praktyki. Przes ł ank ą przemawiaj ą c ą za ł agodniejszym potraktowaniem stron mo ż e by ć tak ż e zaniechanie stosowania praktyki oraz to, ż e spó ł ka Roche Polska nie uzyska ł a ż adnych korzy ś ci maj ą tkowych w wyniku stosowania zarzucanej praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę . Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje . Spó ł ka Roche Polska nale ż y do ś wiatowej grupy ROCHE, która jest jedn ą z najwi ę kszych na ś wiecie firm farmaceutycznych. Przedmiotem dzia ł alno ś ci te spó ł ki jest m.in. produkcja wyrobów farmaceutycznych, sprzeda ż hurtowa i detaliczna wyrobów farmaceutycznych, prace badawczo – rozwojowe w dziedzinie nauk przyrodniczych i technicznych. 7 W zakresie swej dzia ł alno ś ci spó ł ka Roche Polska importuje i rozprowadza na terenie Polski lek zawieraj ą cy ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę o nazwie NeoReocormon (wyst ę puj ą cy wcze ś niej tak ż e pod nazw ą Recormon), którego wytwórc ą jest F. Hoffmann - La Roche Ltd w Bazylei (Szwajcaria). Spó ł ka HAND-PROD prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą , której przedmiotem jest m.in. produkcja leków i preparatów farmaceutycznych, sprzeda ż hurtowa i detaliczna wyrobów farmaceutycznych, prace badawczo – rozwojowe w dziedzinie nauk medycznych i farmacji, dzia ł alno ść piel ę gniarek i po ł o ż nych. Spó ł ka wspó ł pracuje ze spó ł k ą Roche Polska w zakresie dystrybucji leku NeoRecormon (Recomon). NeoRecormon i Recormon to leki produkowane w Mannheim w Niemczech przez firm ę F. Hoffman - La Roche. W sk ł ad tych leków – jako substancja czynna – wchodzi epoetyna beta (rekombinowana ludzka erytropoetyna), która jest hormonem pobudzaj ą cym wytwarzanie krwinek czerwonych. Stosowany jest w szpitalnym leczeniu pacjentów, maj ą c na celu zast ę powanie w organizmie ludzkim niedoboru erytropoetyny. Obecnie spó ł ka Roche Polska rozprowadza w Polsce jedynie NeoRecormon, który ma taki sam sk ł ad i takie samo zastosowanie jak Recormon. Ró ż nica mi ę dzy obydwoma lekami polega na postaci farmaceutycznej: Recormon mia ł posta ć proszku i rozpuszczalnika do sporz ą dzania roztworu do iniekcji, natomiast NeoRecormon wyst ę puje jako ampu ł kostrzykawka z roztworem do wstrzykni ęć . Z uwagi na to, ż e NeoRecomon wyst ę puje w wygodniejszej postaci (ampu ł kostrzykawka), Spó ł ka zaprzesta ł a rozprowadza ć Recormon. Erytropoetyna to glikoproteinowa substancja hormonalna, wytwarzana w wi ę kszo ś ci przez nerki, pobudzaj ą ca wytwarzanie przez komórki szpiku krwinek czerwonych (erytrocytów). Zmniejszenie wytwarzania krwinek czerwonych, zwi ą zana z niedoborem erytropoetyny, powoduje niedokrwisto ść (anemi ę ). U pod ł o ż a niedokrwisto ś ci le ż y b ą d ź niewydolno ść nerek b ą d ź choroba nowotworowa. Stosowane sposoby leczenia niedokrwisto ś ci to: hemodializa, paratyroidektomia, terapia androgonami, przetoczenia krwi, leczenie ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą . Uznaje si ę , i ż najskuteczniejsz ą i w najmniejszym stopniu obarczon ą skutkami ubocznymi metod ą w leczeniu niedokrwisto ś ci jest podawanie pacjentom ludzkiej rekombinowanej erytropoetyny. Obiektywn ą miar ą leczenia z zastosowaniem ludzkiej rekombinowanej erytropoetyny jest wzrost hematokrytu i hemoglobiny. Wyk ł adnikiem skuteczno ś ci leczenia powinno by ć ust ą pienie klinicznych objawów niedokrwisto ś ci (anemii). Istniej ą trzy sposoby podawania ludzkiej rekombinowanej erytropoetyny: do ż ylnie, podskórnie i wyj ą tkowo dootrzewnowo. Podaje si ę j ą choremu w jednostkach. Przy niewydolno ś ci nerek dawk ą podstawow ą [okre ś la si ę j ą czasem mianem dawki nefrologicznej] jest 1.000 jednostek (IU), natomiast przy zastosowaniu onkologicznym dawk ą podstawow ą [tzw. dawka onkologiczna] jest 10.000 jednostek (IU). Ludzka rekombinowana erytropoetyna wyst ę puje w trzech postaciach. Najpowszechniejsze to: erytropoetyna alfa i erytropoetyna beta. Trzecim rodzajem erytropoetyny jest erytropoetyna gamma, która od niedawna jest stosowana w leczeniu. Podkre ś la si ę , ż e efekt kliniczny (terapeutyczny) tych specyfików jest identyczny. Zarówno erytropoetyna alfa, jak i erytropoetyna s ą stosowane przy leczeniu anemii, spowodowanej niedoborem erytropoetyny. Na rynku polskim oferowane s ą dwie postaci erytropoetyny. Spó ł ka Johnson & Johnson Poland dystrybuuje w Polsce erytropoetyn ę alfa – pod nazw ą handlow ą Eprex . Drugim typem erytropoetyny oferowanym w Polsce jest erytropoetyna beta. Jest to dystrybuowany w ł a ś nie przez spó ł k ę Roche Polska NeoRecormon (wcze ś niej tak ż e Recormon). Na rynek polski nie zosta ł a, jak dotychczas, wprowadzona erytropoetyna gamma. 8 W sprawach o stosowanie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , kwesti ą zasadnicz ą dla wydania rozstrzygni ę cia jest okre ś lenie rynku w ł a ś ciwego w sprawie. Zgodnie z art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Przy czym przez towary nale ż y rozumie ć zarówno rzeczy, jak i energi ę , papiery warto ś ciowe i inne prawa maj ą tkowe, us ł ugi, a tak ż e roboty budowlane. W celu wyznaczenia rynku w ł a ś ciwego, niezb ę dne jest zatem uwzgl ę dnienie szczególnych cech danego produktu (wyodr ę bnienie rynku produktowego) oraz okre ś lenie obszaru, na którym jest on dystrybuowany i gdzie warunki konkurencji s ą wystarczaj ą co jednorodne (wyodr ę bnienie rynku geograficznego). Dla wyznaczenia rynku w ł a ś ciwego konieczne jest ponadto uwzgl ę dnienie aspektu pionowego (wertykalnego) rynku, a to ze wzgl ę du na mo ż liwo ść istnienia ró ż nych faz obrotu towarowego. Definiuj ą c zatem rynek w ł a ś ciwy w przedmiotowej sprawie trzeba mie ć na uwadze produkt, którego dotycz ą negowane przez Prezesa Urz ę du zapisy Umowy dotycz ą cej magazynowania, jego zastosowanie, substytuty, poziom dystrybucji, ź ród ł a zaopatrzenia. Oceniane w toku niniejszego post ę powania relacje (stosunki) gospodarcze pomi ę dzy spó ł k ą Roche Polska i spó ł k ą HAND-PROD zwi ą zane s ą z dystrybucj ą NeoRecormonu (Recormonu). Zatem w odniesieniu do tych leków b ę dzie ustalany rynek w ł a ś ciwy. Wyodr ę bnienie rynku produktowego wi ąż e si ę z uwzgl ę dnieniem szczególnych cech danego produktu. W ś wietle powo ł anej wy ż ej definicji ustawowej rynku w ł a ś ciwego, jego aspekt produktowy odnosi si ę do „ rynku towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty ”. Jak wyja ś niono to ju ż wcze ś niej spó ł ka Roche Polska sprowadza do Polski i rozprowadza tu lek o nazwie NeoRecomon (wcze ś niej tak ż e Recormon), natomiast spó ł ka Johnson & Johnson Poland sprzedaje lek o nazwie Eprex. Oba leki zawieraj ą ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę i wykorzystywane s ą w leczeniu niedokrwisto ś ci, zarówno o pod ł o ż u nefrologicznym, jak i onkologicznym. Jednak ż e mamy tu do czynienia z dwoma postaciami erytropoetyny: erytropoetyn ą alfa i erytropoetyn ą beta. I tak: Eprex – to erytropetyna alfa, natomiast NeoRecormon – erytropoetyna beta. Nale ż y zatem rozwa ż y ć , czy obie postacie erytropoetyny s ą wzgl ę dem siebie substytutywne, a co za tym idzie, czy stanowi ą jeden rynek w uj ę ciu produktowym. Dzia ł anie zarówno erytropoetyny alfa (Eprex), jak i erytropoetyny beta (NeoRecormon), polega na pobudzeniu wytwarzania przez organizm ludzki czerwonych krwinek (erytrocytów) i stosowany jest w leczeniu niedokrwisto ś ci. Zatem efekt kliniczny stosowania obu tych leków (obu postaci erytropoetyny) jest identyczny. Oba te leki stosowane s ą jedynie w leczeniu szpitalnym. Na podstawie ulotek informacyjnych dotycz ą cych obu tych leków, nale ż y stwierdzi ć , i ż wyst ę puj ą one w takich samych dawkach, tj. od 500 do 10.000 jednostek (standardowe to 1.000, 2.000, 3.000, 4.000, 5.000 i 10.000 jednostek [IU]), w formie roztworu do iniekcji podskórnych i do ż ylnych. Status obu tych leków jest taki sam. Zarówno Eprex, jak i NeoRecormon nie s ą obj ę te cen ą urz ę dow ą , jak równie ż nie s ą umieszczone w wykazie leków refundowanych. Cena Eprexu i NeoRecormonu kszta ł tuje si ę na poziomie 56-58 z ł za 1.000 IU netto. Uzasadnione jest zatem twierdzenie, i ż zarówno ze wzgl ę du na przeznaczenie, w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , oraz cen ę obie postacie erytropoetyny (oba ww. leki) s ą wzgl ę dem siebie substytutywne. 9 Na koniec nale ż y jeszcze zauwa ż y ć , i ż szpitale zakupuj ą ce erytropoetyn ę , zamawiaj ą – co wynika z analizy Biuletyny Zamówie ń Publicznych – jeden b ą d ź drugi lek. Bardzo cz ę sto wyst ę puj ą sytuacje, gdy przedmiotem zamówienia jest ogólnie erytopoetyna, bez wskazywania konkretnej postaci. W innych sytuacjach szpital zamawia ł oba te leki jednocze ś nie. To wszystko wskazuje, ż e w ocenie odbiorców, tj. szpitali, Eprex – erytropoetyna alfa i NeoRecormon – erytropoetyna beta uznawane s ą za leki substytutywne. Reasumuj ą c, stwierdzi ć nale ż y, i ż z punktu widzenia medycznego nie ma ró ż nic pomi ę dzy erytropoetyn ą beta i erytropoetyn ą alfa. Zastosowanie ich bez w ą tpienia jest takie same, albowiem spe ł niaj ą tak ą sam ą rol ę lecznicz ą . Cena obu preparatów kszta ł tuje si ę na identycznym poziomie. Wreszcie nabywcy tych leków uznaj ą je za substytuty. Maj ą c powy ż sze na uwadze uznano, i ż obie postacie erytropoetyny s ą substytutywne, a wi ę c leki: NeoRecormon (Recormon) i Eprex stanowi ą jeden rynek produktowy. Uwzgl ę dniaj ą c powy ż sze, nale ż a ł o – w ocenie Prezesa Urz ę du – jako rynek produktowy uzna ć rynek leków zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę . Drugim zasadniczym elementem rynku w ł a ś ciwego jest kryterium geograficzne , przez co nale ż y rozumie ć geograficzny obszar, na którym warunki konkurencji s ą jednakowe dla wszystkich konkurentów. W tym zakresie rozwa ż ania odno ś nie cen erytropoetyny w Polsce, warunków dostaw oraz mo ż liwo ś ci zaopatrywania si ę w te specyfiki, przekonuj ą , i ż mamy tu do czynienia z rynkiem ogólnokrajowym. Ceny oraz warunki zakupu erytropoetyny s ą identyczny w ca ł ej Polsce. Nie ma wewn ę trznych barier, które ogranicza ł yby mo ż liwo ść zakupu (dostaw) tych ż e specyfików. Przedsi ę biorcy rozprowadzaj ą cy NeoRecormon i Eprex s ą w stanie dostarczy ć lek do ka ż dego szpitala w Polsce w ci ą gu 24 godzin. Tym samym oczywistym jest, i ż w ł a ś ciwie wyznaczonym pod wzgl ę dem geograficznym rynkiem jest obszar Polski. Jednocze ś nie brak jest podstaw by przyj ąć , ż e jest to rynek szerszy, o zasi ę gu cho ć by europejskim. W ka ż dym kraju obowi ą zuje bowiem inna cena na te specyfiki. Wi ąż e si ę to z ró ż n ą polityk ą ka ż dego kraju w zakresie ochrony zdrowia, w tym systemem refundacji, zakresem wykorzystania tych leków czy procedurami zaopatrywania si ę w nie. Uwzgl ę dniaj ą c powy ż sze trzeba przyj ąć , i ż w ł a ś ciwym w sprawie b ę dzie rynek krajowy . Przy wyznaczaniu rynku w ł a ś ciwego w sprawie trzeba tak ż e mie ć na uwadze aspekt pionowy (wertykalny) rynku , a to ze wzgl ę du na mo ż liwo ść istnienia ró ż nych faz obrotu towarowego. W tym przypadku istotne jest zakre ś lenie faz obrotu (dystrybucji) leków zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowana erytropoetyn ę . Leki zawieraj ą ce ludzk ą rekombinowan ą erytopoetyn ę sprowadzaj ą do Polski dwie spó ł ki: Johnson & Johnson Poland i Roche Polska, które za po ś rednictwem trzech hurtowni farmaceutycznych dostarczaj ą lek do szpitali. Hurtowniami tymi s ą : 1) Hurtownia Ś rodków Farmaceutycznych i Artyku ł ów Sanitarnych HURTOFARM, 2) spó ł ka COMPOL, które dystrybuuj ą lek firmy Janssen-Cilag, rozprowadzany w Polsce przez spó ł k ę Johnson & Johnson Poland oraz 3) spó ł ka HAND-PROD dystrybuuj ą ca lek firmy Roche. Odbiorc ą ko ń cowym tych leków s ą zak ł ady opieki zdrowotnej (szpitale, stacje dializ). Trzeba tu jednak zaznaczy ć , ż e dostaw ą erytropoetyny do tych odbiorców zajmuj ą si ę nie tylko hurtownie, ale równie ż bezpo ś rednio same firmy farmaceutyczne. Tak wi ę c importerzy tych leków (spó ł ki: Roche Polska i Johnson & Johnson Poland) nie tylko dostarczaj ą lek hurtowniom, ale równie ż wyst ę puj ą na rynku jako dystrybutorzy. Odnosz ą c te rozwa ż ania do przedmiotowej sprawy, nale ż y wskaza ć , i ż spó ł ka Roche Polska jest importerem leku, który wyst ę puje na rynku jako dostawca hurtowy i detaliczny, a spó ł ka HAND-PROD jest podmiotem, który jest jedynym hurtowym odbiorc ą NeoRecormonu oraz dostawc ą leku do odbiorców finalnych. 10 W formie graficznej b ę dzie to przedstawia ć si ę nast ę puj ą co: Roche Polska HAND–PROD Szpitale Szpitale Powy ż sze wyra ź nie obrazuje wi ę c, ż e relacje pomi ę dzy spó ł k ą Roche Polska a spó ł k ą HAND-PROD oddzia ł uj ą zarówno na stosunki pomi ę dzy nimi, ale równie ż na warunki dostawy erytropoetyny do szpitali, jako odbiorców finalnych. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę zasadnym jest wytyczenie jednego rynku, uwzgl ę dniaj ą cego wszystkie relacje handlowe tam zachodz ą ce. Dla potrzeb tocz ą cego si ę post ę powania antymonopolowego, przyjmiemy zatem istnienie jednego rynku w uj ę ciu pionowym, który okre ś limy ogólnie jako rynek obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą . Uwzgl ę dniaj ą c powy ż sze za rynek w ł a ś ciwy w niniejszej sprawie nale ż y uzna ć krajowy rynek obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą . Na tak okre ś lonym rynku, udzia ł spó ł ki Roche Polska , liczony udzia ł em w sprzeda ż y leków zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , wynosi ponad 30 % . Ustalenie powy ż szego udzia ł u nast ą pi ł o na podstawie zestawienia warto ś ci sprzeda ż y tych leków przez dwóch dostawców, tj. spó ł ki Roche Polska (lek NeoRecormon) i spó ł ki Johnson & Johnson Poland (lek Eprex). Ustalenia Urz ę du, potwierdzi ł a spó ł ka Johnson & Johnson Poland, która przedstawi ł a Prezesowi Urz ę du zestawienie o udzia ł ach w rynku erytropoetyny w latach 1995 - 2002 (w łą czone do akt niniejszego post ę powania postanowieniem z dnia 7 maja 2004 r.). Ź ród ł em tych informacji by ł a – dokonana przez Spó ł k ę – analiza przetargów na dostaw ę erytropoetyny. Wyniki tego zestawienia pokazuj ą , ż e w latach 1999 - 2002, udzia ł spó ł ki Roche Polska w rynku sprzeda ż y erytropoetyny kszta ł towa ł si ę na poziomie 35-40%. Z powy ż szym koresponduj ą wyja ś nienia Prezesa spó ł ki HAND-PROD – Pana Leszka P. Rafa ł a, z ł o ż one w ramach kontroli Spó ł ki (w łą czone do akt niniejszego post ę powania postanowieniem z dnia 7 maja 2004 r.), który o ś wiadczy ł , ż e udzia ł spó ł ki HAND-PROD – jedynego dystrybutora leków firmy Roche zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , w rynku sprzeda ż y w Polsce ludzkiej rekombinowanej erytropoetyny waha si ę na poziomie 30-40%. Co najmniej w tych samych granicach musi wi ę c kszta ł towa ć si ę te ż udzia ł spó ł ki Roche Polska. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę , nale ż y stwierdzi ć , i ż udzia ł spó ł ki Roche Polska w rynku w ł a ś ciwym, co najmniej od 1999 r., przekracza próg 30%. Prezes Urz ę du, zarzuci ł stronom niniejszego post ę powania stosowanie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę na krajowym rynku obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą , przejawiaj ą cych si ę w zawarciu zakazanych przez prawo porozumie ń . Prezes Urz ę du uzna ł , i ż mamy tu do czynienia z porozumieniami o charakterze wertykalnym. 11 Relacje handlowe dotycz ą ce dystrybucji i sprzeda ż y leku NeoRecormon (Recormon) pomi ę dzy spó ł k ą Roche Polska i spó ł k ą HAND-PROD, kszta ł towa ł y Umowa dotycz ą ca magazynowania podpisana przez strony 6 i 10 marca 1998 r. (obowi ą zuj ą ca od dnia 15 marca 1998 r.), zmieniona w cz ęś ci Aneksami z dnia 12 marca 1999 r. i z dnia 1 stycznia 2001 r. oraz Umowa dystrybucyjna z dnia 7 listopada 2001 r. W dniu 15 marca 2003 r., strony zawar ł y now ą Umow ę dystrybucyjn ą . Umowa dystrybucyjna z dnia 7 listopada 2001 r. mia ł a charakter ramowy, okre ś la ł a w sposób ogólny zasady dystrybucji preparatów farmaceutycznych z oferty spó ł ki Roche Polska. Zawiera ł a ona m.in. zapisy o zasadach nabywania tych ż e preparatów, warunkach zap ł aty, sankcjach z tytu ł u opó ź nie ń w p ł atno ś ciach, gwarancji. Jednak zasadnicze regulacje odnosz ą ce si ę do dystrybucji leków zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , tj. NeoRecormonu i Recormonu, kszta ł towa ł a Umowa dotycz ą ca magazynowania, a zw ł aszcza jej rozdzia ł 6, nosz ą cy tytu ł „ Dalsza sprzeda ż HAND- PROD stronom trzecim ”. I tak w pierwotnej wersji tej umowy zawiera ł a ona zapisy o zasadach sprzeda ż y produktów kontraktowych, tj. leku NeoRecormon i Recormon (pkt 6.1.), obowi ą zku sprzeda ż y tych produktów po tej samej cenie, po której zosta ł y nabyte od spó ł ki Roche (pkt 6.2), o zakresie sprzeda ż y (pkt 6.3), gwarancjach zdolno ś ci dostawy (pkt 6.4), sytuacjach uznanych za sprzeda ż (pkt 6.5), promocji i reklamie produktów kontraktowych (pkt 6.6), kosztach powsta ł ych w wyniku roszcze ń nabywców (pkt 6.7) i zasadach udzielania rabatu przy sprzeda ż y produktów kontraktowych (pkt 6.8). Rozdzia ł ten w sposób ca ł o ś ciowy kszta ł towa ł system dystrybucji ww. leków przez spó ł k ę HAND-PROD. Zmiany, jakie wprowadzi ł do Umowy dotycz ą cej magazynowania, Aneks z dnia 12 marca 1999 r., dotyczy ł y pkt 5.1 oraz – w rozdziale 6 – pkt 6.2. Zmiana pkt 6.2 polega ł a na zaw ęż eniu obowi ą zku ustalania cen odsprzeda ż y produktów umownych do ofert sk ł adanych na dostaw ę erytropoetyny w ramach przetargów centralnych. Kolejny Aneks, z dnia 1 stycznia 2001 r. powtórzy ł zmiany, które wprowadzi ł Aneks z 1999 r. Punkt 6.2 utrzyma ł brzmienie nadane mu tym wcze ś niejszym Aneksem. Warto nadmieni ć , ż e Umowa dystrybucyjna z dnia 7 listopada 2001 r. nie uchyli ł a zapisów Umowy dotycz ą cej magazynowania, która okre ś la ł a zasady dystrybucji Recormonu i NeoRecomonu przez spó ł k ę HAND-PROD. Omówione powy ż ej regulacje Umowy dotycz ą cej magazynowania wskazuj ą , ż e pomi ę dzy spó ł k ą HAND-PROD i spó ł k ą Roche zachodz ą relacje pionowe charakterystyczne dla porozumie ń dystrybucyjnych (wertykalnych). Spó ł ka Roche Polska wyst ę puje w tych relacjach jako importer leku NeoRecormon (Recormon) i dostawca tego leku, za ś spó ł ka HAND-PROD jest dystrybutorem, tj. przedsi ę biorc ą , który zakupuje towary obj ę te porozumieniem z zamiarem ich odsprzeda ż y na szczeblu detalicznym. Spó ł ki te wyst ę puj ą wi ę c na dwóch szczeblach obrotu i nie zmienia tego fakt, ż e spó ł ka Roche Polska prowadzi te ż sprzeda ż bezpo ś rednio do ostatecznego u ż ytkownika (tu: szpitali). Zgodnie za ś z definicj ą , zawart ą w § 2 pkt 1 rozporz ą dzenia Rady Ministrów z dnia 13 sierpnia 2002 r. w sprawie wy łą czenia okre ś lonych porozumie ń wertykalnych spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę (Dz. U. Nr 142, poz. 1189 ze zm.), przez porozumienie wertykalne rozumie si ę porozumienie zawierane mi ę dzy dwoma lub wi ę cej przedsi ę biorcami, dzia ł aj ą cymi – w ramach takiego porozumienia – na ró ż nych szczeblach obrotu, których celem jest zakup, sprzeda ż lub odsprzeda ż towarów. W niniejszej sprawie okoliczno ś ci faktyczne, jak i tre ść przedmiotowej Umowy dotycz ą cej magazynowania, a zw ł aszcza jej rozdzia ł u 6, wype ł niaj ą tre ść powy ż szej definicji, zatem umowne relacje handlowe pomi ę dzy ww. przedsi ę biorcami nale ż y uzna ć za porozumienia wertykalne . Nie mo ż na przy tym zgodzi ć si ę z argumentami spó ł ki HAND-PROD, i ż intencj ą stron by ł o bardziej zawarcie porozumienia agencyjnego i logistycznego, ni ż typowo 12 dystrybucyjnego. Zapisy rozdzia ł u 6 Umowy dotycz ą cej magazynowania zawiera bowiem – co wywiedziono powy ż ej – wszystkie typowe elementy umowy dystrybucyjnej i przyznaj ą spó ł ce HAND-PROD we wzajemnych stosunkach handlowych rol ę dystrybutora. Z ca łą pewno ś ci ą uregulowania zawarte w ww. umowie musz ą by ć wi ę c traktowane jako porozumienie wertykalne. I. Prezes Urz ę du, postanowieniem z dnia 24 lipca 2003 r., wszcz ął z urz ę du post ę powanie w sprawie podejrzenia zawarcia przez spó ł k ę Roche Polska i spó ł k ę HAND-PROD zakazanego prawem porozumienia wertykalnego ograniczaj ą cego konkurencj ę na krajowym rynku obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą , polegaj ą cego na ograniczeniu spó ł ce HAND-PROD prawa do okre ś lania ceny sprzeda ż y leków firmy Roche, zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , tj. Recormonu i NeoRecormonu, poprzez ustalenie w Umowie dotycz ą cej magazynowania, podpisanej przez ww. spó ł ki w dniach 6 i 10 marca 1998 r., i ż sprzeda ż tych leków dokonywana przez spó ł k ę HAND-PROD b ę dzie si ę odbywa ć po tej samej cenie, po której zosta ł y one nabyte od spó ł ki Roche Polska, a wi ę c po cenach uzgodnionych, co mog ł o stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zarzut ten postawiono stronom w zwi ą zku z pierwotnym brzmieniem pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania podpisanej 6 i 10 marca 1998 r. Zgodnie z jego brzmieniem strony umówi ł y si ę , ż e sprzeda ż NeoRecormonu (Recormonu) dokonywana przez spó ł k ę HAND-PROD b ę dzie si ę odbywa ć po tej samej cenie, po której zosta ł y one nabyte od spó ł ki Roche Polska, bez dodatkowych podwy ż sze ń o ile nie zosta ł o to uzgodnione na pi ś mie z t ą spó ł k ą . Jednak zapis pkt 6.2 ww. umowy, dotycz ą cy kszta ł towania ceny odsprzeda ż y ww. leków – w oparciu o który sformu ł owano powy ż szy zarzut – zosta ł zmieniony Aneksem z dnia 15 marca 1999 r. Nowe brzmienie tego przepisu wyra ź nie zmieni ł o zakres uzgodnie ń , co do ustalania ceny odsprzeda ż y erytropoetyny. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę , nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e powy ż sza praktyka – zarzucona stronom w postanowieniu z dnia 24 lipca 2003 r. – zosta ł a przez strony zaniechana z dniem podpisania ww. aneksu, tj. w dniu 15 marca 1999 r. Zgodnie z art. 93 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie wszczyna si ę post ę powania w sprawie stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , je ż eli od ko ń ca roku, w którym zaprzestano ich stosowania, up ł yn ął rok. Jak wskazano wy ż ej, strony zaniecha ł y stosowania ww. praktyki 15 marca 1999 r. Dlatego te ż zgodnie z powo ł anym wy ż ej art. 93 ustawy, post ę powanie w powy ż szym zakresie powinno zosta ć wszcz ę te do dnia 31 grudnia 2000 r. Tymczasem post ę powanie antymonopolowe w przedmiotowej sprawie zosta ł o wszcz ę te w dniu 24 lipca 2003 r. Oznacza to, i ż w rozpatrywanej sprawie nast ą pi ł o przedawnienie mo ż liwo ś ci podj ę cia przez Prezesa Urz ę du post ę powania antymonopolowego w sprawie stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę i w konsekwencji wydania decyzji w takiej sprawie. Zgodnie art. 105 § 1 k.p.a., gdy post ę powanie z jakiejkolwiek przyczyny sta ł o si ę bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzj ę o umorzeniu post ę powania. W orzecznictwie utrwalony jest pogl ą d, ż e przes ł anka bezprzedmiotowo ś ci wyst ę puje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygni ę cia danej sprawy w ogóle b ą d ź nie by ł o podstaw do jej rozpoznania w drodze post ę powania administracyjnego. Naczelny S ą d Administracyjny w wyroku z dnia 24 kwietnia 2003 r. (sygn. akt III SA 13 2225/01) podniós ł , ż e bezprzedmiotowo ść post ę powania oznacza brak którego ś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkuj ą cego tym, i ż nie mo ż na za ł atwi ć sprawy przez rozstrzygni ę cie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, ko ń cz ą ce post ę powanie bez jego merytorycznego rozstrzygni ę cia. Bezprzedmiotowo ść wynika z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Bezprzedmiotowo ść post ę powania administracyjnego to brak przedmiotu post ę powania. Tym przedmiotem jest za ś konkretna sprawa, w której organ administracji pa ń stwowej jest w ł adny i jednocze ś nie zobowi ą zany rozstrzygn ąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowi ą zkach indywidualnego podmiotu. W analizowanej tu sprawie mamy do czynienia z tak ą w ł a ś nie sytuacj ą . Prezes Urz ę du wszcz ął bowiem post ę powanie w sprawie, w której z uwagi na up ł yw terminu przedawnienia, nie móg ł ju ż rozstrzygn ąć merytorycznie sprawy. Z tego wzgl ę du konieczne sta ł o si ę umorzenie post ę powania w trybie art. 105 § 1 k.p.a. Za takim rozwi ą zaniem opowiada si ę zreszt ą równie ż S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W wyroku z dnia 20 maja 2002 r. (sygn. akt XVII Ama 91/01) stwierdzi ł , ż e w sytuacji, gdy Prezes Urz ę du wszcz ął post ę powanie, mimo up ł ywu terminu o jakim mowa powy ż ej, to post ę powanie powinno zosta ć umorzone na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę , Prezes Urz ę du umorzy ł post ę powanie w sprawie podejrzenia zawarcia przez spó ł k ę Roche Polska i spó ł k ę HAND-PROD zakazanego prawem porozumienia wertykalnego ograniczaj ą cego konkurencj ę na krajowym rynku obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą , polegaj ą cego na ograniczeniu spó ł ce HAND-PROD prawa do okre ś lania ceny sprzeda ż y leków firmy Roche, zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , tj. Recormonu i NeoRecormonu, poprzez ustalenie w Umowie dotycz ą cej magazynowania, podpisanej przez ww. spó ł ki w dniach 6 i 10 marca 1998 r., i ż sprzeda ż tych leków dokonywana przez spó ł k ę HAND-PROD b ę dzie si ę odbywa ć po tej samej cenie, po której zosta ł y one nabyte od spó ł ki Roche Polska, a wi ę c po cenach uzgodnionych. II. Prezes Urz ę du, postanowieniem z dnia 3 lutego 2004 r., postawi ł stronom – w ramach niniejszego post ę powania – drugi zarzut w zwi ą zku z podejrzeniem zawarcia porozumienia wertykalnego ograniczaj ą cego konkurencj ę na krajowym rynku obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą , polegaj ą cego na ograniczaniu spó ł ce HAND-PROD prawa do okre ś lania w przetargach centralnych ceny sprzeda ż y leków firmy Roche zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , tj. Recormonu i NeoRecormonu i oferowaniu ich w tych przetargach po cenach uzgodnionych, co zosta ł o wprowadzone Aneksem z dnia 12 marca 1999 r., zmieniaj ą cym pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania podpisanej przez ww. spó ł ki w dniach 6 i 10 marca 1998 r. Zarzut ten postawiono w zwi ą zku ze zmian ą tre ś ci pkt 6.2. Umowy dotycz ą cej magazynowania, który zmieni ł – w stosunku do pierwotnych zapisów – regulacje odno ś nie ustalania ceny odsprzeda ż y leków spó ł ki Roche Polska zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę . W ocenie Prezesa Urz ę du, powy ż sza praktyka wyczerpuje znamiona zakazanego porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę , okre ś lonego w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z tym przepisem zakazane jest porozumienie, polegaj ą ce na ustalaniu, bezpo ś rednio lub po ś rednio, cen i innych warunków zakupu lub sprzeda ż y towarów. Zakaz, o którym mowa wy ż ej ma zastosowanie zarówno do porozumie ń zawieranych mi ę dzy konkurentami (porozumienia horyzontalne lub poziome), jak i zawieranych mi ę dzy partnerami rynkowymi, dzia ł aj ą cymi na ró ż nych szczeblach obrotu (porozumienia wertykalne lub pionowe). 14 Zgodnie z § 10 rozporz ą dzenia Rady Ministrów w sprawie wy łą czenia okre ś lonych porozumie ń wertykalnych spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę - nie podlegaj ą wy łą czeniu spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę , te zapisy porozumie ń wertykalnych, które bezpo ś rednio lub po ś rednio, samodzielnie lub w powi ą zaniu z innymi okoliczno ś ciami, maj ą na celu lub powoduj ą ograniczenie prawa nabywcy do ustalania ceny sprzeda ż y przez narzucenie przez dostawc ę minimalnych lub o okre ś lonej wysoko ś ci (sztywnych) cen sprzeda ż y towarów obj ę tych porozumieniem. Jakkolwiek przepisy powo ł anego wy ż ej rozporz ą dzenia nie mog ą tu mie ć zastosowania – z uwagi na zbyt wysoki, bo przekraczaj ą cy 30%, udzia ł spó ł ki Roche Polska (tu: dostawcy) w rynku w ł a ś ciwym – to jednak brzmienie ww. przepisu, wskazuje, i ż obowi ą zuj ą ce w tym zakresie regulacje prawne w sposób zdecydowany i jednoznaczny uznaj ą za bezprawn ą praktyk ę narzucania dystrybutorom cen sprzeda ż y towarów, nawet gdyby udzia ł y by ł y ni ż sze i nie przekracza ł y 30%. Pokazuje to jak bardzo restryktywnie do praktyk ograniczania autonomii polityki cenowej podchodzi ustawodawca, upatruj ą c w nich – zreszt ą s ł usznie – najwi ę ksze zagro ż enie dla konkurencji. W ocenie Prezesa Urz ę du, zapis pkt 6.2. Umowy dotycz ą cej magazynowania, w kszta ł cie nadanym mu przez Aneks z dnia 12 marca 1999 r., kszta ł towa ł w sposób wyra ź ny obowi ą zek uzgadniania przez dystrybutora (tu: spó ł k ę HAND-PROD) cen sprzeda ż y Recormonu i NeoRecormonu, oferowanego w ramach przetargów centralnych. Przetargi centralne organizowane by ł y przez Ministra Zdrowia. Na podstawie tego przetargu wybierany by ł dostawca leku dla wi ę kszo ś ci jednostek s ł u ż by zdrowia. Stron ą umowy o dostaw ę leków stawa ł si ę wówczas Minister Zdrowia, który nast ę pnie rozdysponowywa ł te leki do poszczególnych jednostek. Zapis wprowadzony Aneksem z dnia 12 marca 1999 r., wprowadzi ł ograniczenia w zakresie swobody kszta ł towania ceny sprzeda ż y Recormonu (NeoRecormonu) w ramach takich przetargów. Tre ść nowego pkt 6.2. ogranicza bowiem prawa nabywcy (spó ł ki HAND- PROD) do ustalania cen sprzeda ż y leków w ramach przetargów centralnych, poprzez narzucenie ich wysoko ś ci przez dostawc ę (spó ł k ę Roche Polska). Nast ę powa ć to mia ł o poprzez ka ż dorazowe ustalanie ceny, po której b ę dzie sprzedawany Recormon (NeoRecormon), uwzgl ę dniaj ą cej równie ż wysoko ść mar ż y. Swoistym zabezpieczeniem i kontrol ą stosowanych przez spó ł k ę HAND-PROD cen mia ł by ć obowi ą zek – równie ż zawarty w ww. zapisie – dostarczania co miesi ą c spó ł ce Roche Polska kopii cennika HAND-PROD. Nale ż y podkre ś li ć , i ż niezale ż nie od skutku jaki ten zapis wywo ł a ł , jego celem by ł o wprowadzenie ogranicze ń w polityce cenowej dystrybutora leku, w odniesieniu do zamówie ń sk ł adanych w ramach przetargów centralnych, poprzez oferowanie tych leków po cenach uzgodnionych z dostawc ą . Faktem jest, i ż w ramach reformy s ł u ż by zdrowia, zak ł adom opieki zdrowotnej (ZOZ) przekazano cz ęść uprawnie ń , które dotychczas realizowa ł Minister Zdrowia, w tym m.in. organizacj ę przetargów na zakup i dostaw ę produktów farmaceutycznych. Nast ą pi ł o to z pocz ą tkiem 1999 r. Od tego momentu Minister Zdrowia odszed ł od organizowania centralnych przetargów na dostaw ę erytropoetyny i zak ł ady opieki zdrowotnej przeprowadza ł y we w ł asnym zakresie procedur ę przetargow ą na dostaw ę leków, zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę . Takie zasady obowi ą zuj ą tak ż e obecnie. Ukszta ł towanie zasad zamawiania erytropoetyny w powy ż szy sposób oznacza, ż e pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania nie by ł stosowany. Istotne jest jednak dla oceny niniejszej sprawy, ż e strony – wprowadzaj ą c ten zapis – nie mog ł y przewidzie ć , ż e przetargi centralne nie b ę d ą organizowane. Zreszt ą na mocy Aneksu z dnia 1 stycznia 2001 r., a wi ę c w momencie kiedy utrwalona ju ż by ł a sytuacja, w której to poszczególne zak ł ady opieki 15 zdrowotnej zamawia ł y leki, utrzymano tre ść pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania, wprowadzonego Aneksem z dnia 12 marca 1999 r. Strony podtrzyma ł y zatem wol ę istnienia zasady okre ś lania przez spó ł k ę Roche Polska cen odsprzeda ż y jej leków, zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , w ramach przetargów centralnych, mimo, ż e w tym czasie takie przetargi faktycznie nie by ł y ju ż organizowane. Za ł o ż enia wspó ł pracy handlowej zak ł ada ł y wi ę c – co jest w ocenie Prezesa Urz ę du niesporne – ż e w ka ż dym przypadku, gdyby przetarg centralny mia ł by ć organizowany, cena oferowana przez spó ł k ę HAND-PROD mia ł a by ć uzgodniona ze spó ł k ą Roche Polska. Prezes Urz ę du nie neguje przy tym faktu, ż e w efekcie odej ś cia od organizowania przetargów centralnych nie dosz ł o do realizacji tego zapisu. Jednak fakt uzgodnienia i wpisania do umowy dystrybucyjnej takiego antykonkurencyjnego zapisu, którego celem by ł o ograniczenie swobody dystrybutora do ustalania ceny odsprzeda ż y, stanowi ju ż praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę . Strony post ę powania zgodnie zreszt ą podnosi ł y, ż e zapis pkt 6.2, w brzmieniu nadanym mu Aneksem z dnia 12 marca 1999 r. mo ż e stanowi ć klauzul ę ustalania ceny odsprzeda ż y i narusza ć tym samym przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Spó ł ka Roche Polska w pi ś mie z dnia 16 grudnia 2003 r. podnios ł a, ż e „ na mocy zmienionego postanowienia pkt 6.2, HAND-PROD mia ł pe ł n ą niezale ż no ść w kszta ł towaniu swojej polityki cenowej, za wyj ą tkiem jednak ż e przetargu centralnego ”. Wskaza ł a jedynie, ż e – w jej ocenie – spó ł ka Roche Polska mia ł a prawo ustala ć maksymaln ą cen ę odsprzeda ż y w przypadku przetargu centralnego, co winno zosta ć ocenione ł agodniej z uwagi na liberalniejsze podej ś cie prawa konkurencji do ustalania w ramach porozumie ń wertykalnych maksymalnych cen odsprzeda ż y. Z kolei spó ł ka HAND-PROD w pi ś mie z dnia 8 kwietnia 2004 r. wskaza ł a, ż e „ nie podlega dyskusji, ż e spó ł ka HAND-PROD zawar ł a ze spó ł k ą Roche Polska porozumienie, w którym ustalono, ż e spó ł ka Roche Polska b ę dzie okre ś la ć ceny sprzeda ż y leków zawieraj ą cych EPO, proponowane przez spó ł k ę HAND-PROD w tzw. przetargach centralnych ”. Prezes Urz ę du odrzuca argumenty przywo ł ywane przez strony post ę powania, ż e w ramach uzgodnie ń zawartych w pkt 6.2 Umowy dotycz ą ce magazynowania, strony umówi ł y si ę o ustalaniu ceny maksymalnej odsprzeda ż y erytropoetyny. W ocenie Prezesa Urz ę du tre ść omawianego pkt 6.2 ww. umowy, w sposób wyra ź ny wskazuje na to, ż e mamy tu do czynienia z cen ą sztywn ą . Strony ustali ł y bowiem, ż e w przypadku ofert centralnych, spó ł ka HAND-PROD sprzedawa ć b ę dzie produkty obj ę te Umow ą (Recormon i NeoRecormon) po cenie ustalonej osobno dla ka ż dego przypadku, z uwzgl ę dnieniem mar ż y, co do której decyzje podejmie spó ł ka Roche Polska. Mamy tu wi ę c do czynienia ustaleniem konkretnej wysoko ś ci ceny (sprzeda ż „ po cenie ustalonej ka ż dorazowo ”), która mia ł a obejmowa ć mar żę , równie ż ustalon ą przez spó ł k ę Roche Polska („ z uwzgl ę dnieniem mar ż y, co do której decyzje podejmie spó ł ka Roche ”). Wobec powy ż szego nale ż a ł o uzna ć , ż e uzgodnienie zawarte w pkt 6.2 umowy dotyczy ł o stosowania sztywnych cen sprzeda ż y NeoRecormonu (Recormonu) w ramach ofert sk ł adanych w przetargach centralnych. Uzgodnienia, co do stosowania cen sztywnych, nie podlegaj ą za ś wy łą czeniu spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę ani na podstawie przepisów prawa wspólnotowego (powo ł ywane przez spó ł k ę Roche Polska rozporz ą dzenie rozporz ą dzeniem Komisji Europejskiej Nr 2790/1999 z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie stosowania art. 81 ust. 3 Traktatu do grup wertykalnych porozumie ń i praktyk uzgodnionych), jak i prawa krajowego (rozporz ą dzenie Rady Ministrów w sprawie wy łą czenia okre ś lonych porozumie ń wertykalnych spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę ). 16 Uwzgl ę dniaj ą c powy ż sze, Prezes Urz ę du uzna ł , ż e zapis pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania, o tre ś ci wprowadzonej Aneksem z dnia 12 marca 1999 r., stanowi ł porozumienie wertykalne polegaj ą ce na bezpo ś rednim ustalaniu pomi ę dzy spó ł k ą Roche Polska i spó ł k ą HAND-PROD cen sprzeda ż y Recormonu i NeoRecormonu w ramach przetargów centralnych. Nale ż y jednocze ś nie stwierdzi ć , ż e strony nie wycofa ł y si ę z zapisów Umowy dotycz ą cej magazynowania, w tym negowanego w tym post ę powaniu pkt 6.2. Co prawda spó ł ka Roche Polska i spó ł ka HAND-PROD zawar ł y w dniu 15 marca 2003 r. Umow ę dystrybucyjn ą , która na nowo uregulowa ł a stosunki handlowe mi ę dzy ww. przedsi ę biorcami w sferze dystrybucji produktów farmaceutycznych spó ł ki Roche Polska i ustali ł y – o czym mówi § 22 – ż e umowa niniejsza zast ę puje wszelkie dotychczasowe umowy i ustalenia. Jednak w § 6 tej umowy znalaz ł si ę zapis, i ż wszelkie ustalenia dotycz ą ce NeoRecormonu pozostaj ą niezmienne a ż do momentu zmian w zasadach refundacji dializoterapii (w tym preparatów erytropoetyny). Oznacza to – w ocenie Prezesa Urz ę du – ż e regulacje dotycz ą ce dystrybucji NeoRecormonu, w tym zapisy Umowy dotycz ą cej magazynowania pozosta ł y niezmienione. Gdyby strony rzeczywi ś cie chcia ł y, by ca ł o ść stosunków handlowych pomi ę dzy spó ł k ą Roche Polska i spó ł k ą HAND-PROD by ł a uregulowana w nowej Umowie dystrybucyjnej, nie znalaz ł o by si ę tam zastrze ż enie o niezmienno ś ci ustale ń odno ś nie leku NeoRecormon, a doda ć trzeba, ż e nie dosz ł o w mi ę dzyczasie do zmian w zasadach refundacji dializoterapii i preparatów erytropoetyny. Tak wi ę c strony nie zaniecha ł y stosowania przedmiotowej praktyki, wynikaj ą cej z ustale ń zawartych w pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania. Maj ą c powy ż sze na uwadze, Prezes Urz ę du stwierdzi ł stosowanie praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , poprzez zawarcie przez spó ł k ę Roche Polska i spó ł k ę HAND- PROD zakazanego prawem porozumienia wertykalnego ograniczaj ą cego konkurencj ę na krajowym rynku obrotu ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą , polegaj ą cego na ograniczaniu spó ł ce HAND-PROD prawa do okre ś lania w przetargach centralnych ceny sprzeda ż y leków firmy Roche zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę , tj. Recormonu i NeoRecormonu i oferowaniu ich w tych przetargach po cenach uzgodnionych, co zosta ł o wprowadzone Aneksem z dnia 12 marca 1999 r., zmieniaj ą cym pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania podpisanej przez ww. spó ł ki w dniach 6 i 10 marca 1998 r. i nakaza ł jej zaniechanie. Zgodnie z tre ś ci ą art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, okre ś la ona warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów. Organ administracji - Prezes Urz ę du, w toku post ę powania i przy wydawaniu decyzji jest zatem rzecznikiem interesu publicznego, co wynika równie ż z jego zada ń w strukturze administracji publicznej – m.in. art. 7 kpa. Decyzja administracyjna mo ż e bowiem dotyczy ć nie tylko stron, lecz jej skutki mog ą rozci ą ga ć si ę tak ż e na inne osoby – osoby fizyczne, jednostki organizacyjne. 1 W rozstrzyganych przez Prezesa Urz ę du post ę powaniach zasadnym jest zatem ustalenie, czy nast ą pi ł o naruszenie interesu publicznoprawnego. Interes publiczny w post ę powaniu administracyjnym nie jest poj ę ciem jednolitym i sta ł ym. Opieraj ą c si ę na orzecznictwie antymonopolowym przyjmuje si ę , ż e z naruszeniem interesu publicznoprawnego mo ż emy mie ć do czynienia w przypadku gdy skutki dzia ł a ń 1 „Kodeks post ę powania administracyjnego. Komentarz” B. Adamiak, J. Borkowski - wyd. C.H. BECK, Warszawa 1996, str. 57 17 sprzecznych z ustaw ą o ochronie konkurencji i konsumentów dotkni ę ty jest szerszy kr ą g uczestników rynku, b ą d ź gdy te dzia ł ania wywo ł uj ą na rynku inne niekorzystne zjawiska. W przedmiotowej sprawie, skutki stwierdzonej praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę mog ą dotyka ć wielu podmiotów. Istot ą przetargu centralnego jest bowiem to, ż e Minister Zdrowia zamawia leki dla wi ę kszo ś ci publicznych jednostek s ł u ż by zdrowia. Tak wi ę c ograniczenia w kszta ł towaniu ceny sprzeda ż y – w przypadku organizacji przetargów centralnych – dotyka ł yby wielu jednostek, które wykorzystuj ą leki zawieraj ą ce ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę . Jednocze ś nie – co równie ż bardzo istotne – tego typu przetargi s ą organizowane na dostawy o du ż ej warto ś ci. Ustalanie cen odsprzeda ż y Recormonu i NeoRecormonu wp ł ywa te ż generalnie na rynek obrotu lekami zawieraj ą cymi ludzk ą rekombinowan ą erytropoeytyn ę , zak ł ócaj ą c mechanizmy konkurencji. Fakt uzgadniania cen godzi bowiem w podstawow ą wolno ść gospodarcz ą , jak ą jest swoboda przedsi ę biorcy w kszta ł towaniu cen oferowanych produktów. W ten sposób os ł abia si ę konkurencyjno ść takiego przedsi ę biorcy. Jest zatem bezsprzecznym, i ż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z naruszeniem interesu publicznoprawnego. W toku post ę powania, zarówno spó ł ka Roche Polska, jak i spó ł ka HAND-PROD wyst ą pi ł y do Prezesa Urz ę du z wnioskiem o zastosowanie w niniejsze sprawie art. 89 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, poprzez uznanie sprawy, jako „sprawy mniejszej wagi”. Prezes Urz ę du nie znalaz ł podstaw by procedur ę przewidzian ą w ww. artykule zastosowa ć w tej sprawie. Zgodnie z art. 89 ustawy, w sprawach mniejszej wagi dla ochrony konkurencji i konsumentów, je ż eli na podstawie okoliczno ś ci sprawy, informacji zawartych we wniosku lub b ę d ą cych podstaw ą wszcz ę cia post ę powania z urz ę du, a tak ż e dotychczasowego orzecznictwa w sprawach antymonopolowych, Prezes oceni, ż e naruszenie zakazu stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę jest bezsporne, mo ż e on po wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego, wst ą pi ć do przedsi ę biorcy lub zwi ą zku przedsi ę biorców, przeciwko któremu post ę powanie zosta ł o wszcz ę te o przyznanie si ę do naruszenia przepisów ustawy. W ocenie Prezesa Urz ę du spraw ę porozumienia cenowego, ujawnionego na krajowym rynku obrotu ludzka rekombinowan ą erytropoetyn ą nie mo ż na uzna ć za spraw ę mniejszej wagi. Po pierwsze porozumienie cenowe, wynikaj ą ce z bezpo ś redniego narzucenia sztywnych cen odsprzeda ż y produktu jest najci ęż szym ograniczeniem konkurencji w relacjach dostawca – dystrybutor i winno by ć w sposób bezwzgl ę dny pi ę tnowane. Po drugie ma ono miejsce na rynku w ł a ś ciwym, gdzie dzia ł a niewielu przedsi ę biorców (tylko pi ęć podmiotów, w tym dwóch dostawców i trzech dystrybutorów), co ju ż ogranicza konkurencyjno ść rynku. Wreszcie strony post ę powania, tj. spó ł ka Roche Polska jest jedynym importerem NeoRecormonu (Recormonu), a spó ł ka HAND-PROD – jedynym dystrybutorem tych leków w Polsce, tak wi ę c dodatkowe ograniczenia w relacjach mi ę dzy tymi podmiotami nie mog ą by ć uznane za bagatelne. Te wszystkie elementy wskazuj ą , ż e nie by ł o mo ż liwe zakwalifikowanie niniejszej sprawy jako sprawy mniejszej wagi i wobec tego nie by ł o mo ż liwe zastosowanie trybu przewidzianego w art. 89 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Jednocze ś nie nale ż y podnie ść , ż e ustaw ą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 93, poz. 891), z dniem 1 maja 2004 r. zosta ł uchylony art. 89 powy ż szej ustawy. 18 Stosownie do art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urz ę du mo ż e na ł o ż y ć na przedsi ę biorc ę , w drodze decyzji, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci nie wi ę kszej ni ż 10% przychodu, osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enie kary, je ż eli przedsi ę biorca ten, cho ć by nieumy ś lnie, dopu ś ci ł si ę naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 5, w zakresie niewy łą czonym na podstawie art. 6 i art. 7, lub naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 8. Za udowodnione nale ż y uzna ć , i ż dosz ł o do zawarcia przez spó ł k ę Roche Polska i spó ł k ę HAND-PROD zakazanego porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę . Przedsi ę biorcy ci dopu ś cili si ę wi ę c naruszenia zakazu, o których mowa w art. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, które nie zosta ł y wy łą czone na podstawie art. 6 i 7 tej ustawy. Zgodnie z art. 83 Konstytucji RP, ka ż dy ma obowi ą zek przestrzegania prawa Rzeczypospolitej Polskiej. Obowi ą zek znajomo ś ci i przestrzegania norm prawa ci ąż y tym bardziej na profesjonalnych uczestnikach obrotu rynkowego, takich jak spó ł ki Roche Polska i HAND-PROD. Podmioty profesjonalnie dzia ł aj ą ce na rynku powinny przewidzie ć , ż e podejmowane przez nie dzia ł ania b ę d ą uznane przez Prezesa Urz ę du za praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę i nie mog ą skutecznie dowodzi ć braku ś wiadomo ś ci naruszenia prawa konkurencji. W ocenie Prezesa Urz ę du, charakter praktyki, której dopu ś cili si ę obaj przedsi ę biorcy w pe ł ni uzasadnia na ł o ż enie na nich kary pieni ęż nej. Jednak z uwagi na fakt, ż e stopie ń zawinienia, sytuacja finansowa i ekonomiczna spó ł ki Roche Polska i spó ł ki HAND-PROD s ą ró ż ne, nale ż a ł o kar ę pieni ęż n ą wyra ź nie zró ż nicowa ć . Przychód spó ł ki Roche Polska, zgodnie ze Sprawozdaniem F-01/I-01 o przychodach, kosztach i wyniku finansowym oraz nak ł adach na ś rodki trwa ł e za okres od pocz ą tku roku do ko ń ca IV kwarta ł u 2003 r. – wyniós ł 357.991.000 z ł . Natomiast przychód spó ł ki HAND- PROD (wed ł ug Rachunku zysków i strat – wariantu kalkulacyjnego) za okres od 1 stycznia 2003 r. do 31 grudnia 2003 r. wyniós ł 240.426.499,71 z ł . Prezes Urz ę du wymierzy ł wi ę c spó ł ce Roche Polska kar ę w wysoko ś ci 50.000 euro, co stanowi równowarto ść 235.850 z ł (dwie ś cie trzydzie ś ci pi ęć tysi ę cy osiemset pi ęć dziesi ą t z ł otych), natomiast spó ł ce HAND-PROD – kar ę w wysoko ś ci 15.000 euro, stanowi ą cej równowarto ść 70.755 z ł (siedemdziesi ą t tysi ę cy siedemset pi ęć dziesi ą t pi ęć z ł otych). Warto ść euro zosta ł a przeliczona wed ł ug kursu ś redniego walut obcych og ł oszonych przez Narodowy Bank Polski 31 grudnia 2003 r. – Tabela nr 253/A/NBP/2003, stosownie do art. 115 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zgodnie z którym warto ść euro, o której mowa w przepisach ww. ustawy podlega przeliczeniu na z ł ote wed ł ug kursu ś redniego walut obcych og ł oszonego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roku kalendarzowego poprzedzaj ą cego rok na ł o ż enia kary. Kurs ten wynosi ł 4,7170 z ł . Przy wymierzaniu spó ł ce Roche Polska kary w wysoko ś ci 50.000 euro, co stanowi równowarto ść 235.850 z ł , Prezes Urz ę du uzna ł , i ż musi ona posiada ć przede wszystkim charakter represyjny. Decyduj ą ce o na ł o ż eniu kary by ł o przekonanie Prezesa Urz ę du, i ż stwierdzona w niniejszym post ę powaniu praktyka, mog ł aby – w przypadku powrotu do systemu przetargów centralnych – wywo ł a ć wiele negatywnych skutków. Strony za ś , mimo ż e przez ju ż d ł ugi okres czasu nie organizowano takich przetargów, wci ąż utrzymywa ł y zapis o obowi ą zku uzgadniania cen sprzeda ż y leków zawieraj ą cych ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ę w ramach takich przetargów. Utrzyma ł y ten zapis w Aneksie z dnia 1 stycznia 2001 r., nie zmieni ł y go podpisuj ą c w dniu 7 listopada 2001 r. Umow ę dystrybucyjn ą i nie odst ą piono od nich równie ż zawieraj ą c now ą Umow ę dystrybucyjn ą z dnia 15 marca 2003 r. W ocenie Prezesa Urz ę du zapis § 6 tej umowy, zgodnie z którym wszelkie ustalenia dotycz ą ce NeoRecormonu pozostaj ą niezmienne a ż do momentu zmian w zasadach refundacji dializoterapii, oznacza, ż e wszystkie wcze ś niej 19 dokonane mi ę dzy stronami ustalenia, w tym o charakterze umownym, które dotyczy ł y NeoRecomonu nie zmieni ą si ę , niezale ż nie od tre ś ci § 22 tej umowy. W innym wypadku zastrze ż enie zawarte w § 6 nie mia ł o by znaczenia, a nale ż y za ł o ż y ć , i ż strony post ę puj ą racjonalnie i wprowadzaj ą do umów zapisy, które maj ą ich wi ą za ć . Dlatego fakt utrzymywania przez strony zanegowanego w tym post ę powaniu zapisu determinuje na ł o ż enie kary w takiej w ł a ś nie wysoko ś ci. Kara na ł o ż ona na spó ł k ę Roche Polska w pe ł ni odpowiada stopniowi jej zawinienia. Trzeba bowiem stwierdzi ć , ż e to Spó ł ka – z racji swej si ł y kontraktowej (jedyny importer leku Recormon i NeoRecormon) i wysokiego udzia ł u w rynku obrotu lekami zawieraj ą cymi ludzk ą rekombinowan ą erytropoetyn ą – mia ł a decyduj ą cy wp ł yw na kszta ł t porozumienia zawartego ze spó ł k ą HAND-PROD Trzeba jednocze ś nie zauwa ż y ć , i ż kara w wysoko ś ci 50.000 euro stanowi jedynie 0,66% kary maksymalnej. Jest to wi ę c kara minimalna i jest w minimalnym stopniu dotkliwa dla spó ł ki Roche Polska. Wymierzaj ą c kar ę w tej wysoko ś ci, Prezes Urz ę du mia ł na uwadze to, ż e w rzeczywisto ś ci zapis pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania nigdy nie zosta ł zastosowany, w zwi ą zku z czym negatywny skutek rynkowy (pomijaj ą c element zagro ż enia) nie nast ą pi ł . Uwzgl ę dni ł te ż fakt, ż e spó ł ka Roche Polska jak dotychczas nie osi ą gn ęł a korzy ś ci maj ą tkowych w zwi ą zku z zarzucan ą jej praktyk ą . Bior ą c powy ż sze pod uwag ę nale ż a ł o wi ę c wywa ż y ć kar ę i na ł o ż y ć grzywn ę w stosunkowo niewielkiej wysoko ś ci. Na ł o ż enie na spó ł k ę HAND-PROD ni ż szej kary, wynika przed wszystkim z faktu, ż e jako dystrybutor leku, mia ł mniejsze mo ż liwo ś ci negocjowania warunków wspó ł pracy handlowej. Ponadto trzeba mie ć na wzgl ę dzie to, ż e zapis pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania w istocie ogranicza ł jej swobody gospodarcze. Nie ulega jednak w ą tpliwo ś ci, ż e spó ł ka ta – godz ą c si ę na ustalenia, co do uzgodnie ń cen – dzia ł a ł a z rozeznaniem i powinna by ć ś wiadoma naruszenia prawa konkurencji. Oznacza to, ż e równie ż jej dzia ł anie by ł o zawinione. W tej sytuacji Prezes Urz ę du uzna ł za uzasadnione na ł o ż enie kary pieni ęż nej równie ż na tego przedsi ę biorc ę . Kara w wysoko ś ci 15.000 euro, stanowi ą ca równowarto ść 70.755 z ł ., jest jednak kar ą minimaln ą wynosi bowiem jedynie 0,29% kary maksymalnej. Taka kara odpowiada stopniowi zawinienia spó ł ki HAND-PROD. Prezes Urz ę du wzi ął tu pod uwag ę brak negatywnych skutków na rynek, ale te ż musia ł uwzgl ę dni ć realne zagro ż enie, jakie niós ł ze sob ą zapis pkt 6.2 Umowy dotycz ą cej magazynowania. W tym ś wietle na ł o ż enie przedmiotowych kar, jak i ich wysoko ść , s ą w pe ł ni uzasadnione. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę , orzeka si ę jak w sentencji. Od niniejszej decyzji przys ł uguje stronom odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów za po ś rednictwem Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury w Warszawie, w terminie dwutygodniowym od dnia dor ę czenia decyzji. 20 Stosownie do art. 105 ust. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów – kar ę pieni ęż n ą nale ż y ui ś ci ć w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji, na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie: nr 51101010100078782231000000, w banku NBP O/O Warszawa. Otrzymuje : Pani Katarzyna Ol ę dzka Pe ł nomocnik spó ł ki ROCHE Polska Sp. z o.o. So ł tysi ń ski Kawecki & Szl ę zak Doradcy Prawni ul. Wawelska 15 B 02-034 Warszawa Pan Andrzej Pop ł awski Pe ł nomocnik spó ł ki HAND-PROD Sp. z o.o. Kancelaria Radcy Prawnego Al. Jana Paw ł a II 34 00-141 Warszawa 21
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- RWA-54/12/2003/DM
- Rodzaj praktyki
- Porozumienia ograniczające konkurencję
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 21 PRODUKCJA PODSTAWOWYCH SUBSTANCJI FARMACEUTYCZNYCH ORAZ LEKÓW I POZOSTAŁYCH WYROBÓW FARMACEUTYCZNYCH
- Region
- Mazowieckie
- Strony
- Roche Polska Sp. z o.o. w Warszawie i HAND-PROD Sp. z o.o. w Warszawie
- Odwołanie do sądu
- Tak
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów