DNR-65/2016

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW DNR - 730 - 265 ( 20 )/15 /JWS Warszawa, 19 kwietnia 2016 r. DECYZJA DNR-2/ 65 /2016 Na podstawie art. 41 c ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 38 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (Dz. U. z 2014 r., poz. 1645 z późn. zm.), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów u marza wszczęte z urzędu pos t ępowanie administracyjne wobec dystrybutora HIPO – P.G.GOŁDA SPÓŁKA JAWNA z siedzibą w Bieniewie - Parceli w sprawie wprowadzonej do obrotu zabawki produkcji chiń skiej - KARABIN M- 16A4 Z WIBRACJĄ 38 CM , #H11892/TY1169A , kod EAN 5907700691758, niespełniającej wymagań określonych w § 8 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 83, poz. 45 4 z późn. zm.) oraz w pkt 1.14. załącznika nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do ww. rozporządzenia, w związku z wycofaniem ww. wyrobu z obrotu. UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej w dniach 07 – 22 kwietnia 2015 r. w sklepie przy ul. Ochotniczej 6/5 w Lublinie, należącym do Lesława Sychuta, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: SYCHUT LESŁAW EDUCO CENTRUM POMOCY EDUKACYJNEJ w Lublinie, inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Lublinie stwierdzili w ofercie handlowej, m.in. zabawkę - KARABIN M-16A4 Z WIBRACJĄ 38 CM , #H11892/TY1169A, kod EAN 5907700691758. Z dokumentów załączonych do akt sprawy wynikało, że przedmiotowa zabawka zakupiona została przez HIPO-P.G. GOLDA Sp.j., Bieniewo-Parcela 27, 05-870 Blonie, Polen w liczbie 720 szt. od holenderskiego przedsiębiorcy - Van Manen Veenendaal B.V., Wageningselaan 8, 3903 LA Veenendaal, NETHERLANDS. Natomiast kontrolowany Lesław Sychut nabył tę zabawkę w liczbie 12 szt. od HIPO-P.G. GOŁ DA Sp.j., z siedzibą w Bieniewie-Parceli 27 , za fakturą VAT 2015/1092 z dnia 19.03.2015 r. Przedmiotowy wyrób jest to zabawka bateryjna przedstawiająca karabin. Zabawka wykonana została ze sztywnego tworzywa sztucznego. Karabin posiada dwa przyciski: pierwszy uruchamia światło latarki znajdującej się poniżej lufy, drugi – jak spust uruchamia 2 efekty dźwiękowe i świetlne. W rękojeści znajduje się pojemnik na baterie, zamknięty pokrywą zabezpieczoną śrubką. W pojemniku umieszczone są 3 baterie oznakowane: R6P SIZE AA 1,5 V. Opakowanie zabawki stanowi tekturowe pudełko z częściowo wyciętą ścianką. Na etykiecie naklejonej na opakowanie umieszczono następujące informacje:  nazwę wyrobu: „ KARABIN M- 16A4 Z WIBRACJĄ 38 CM, #H11892/TY1169A” ;  kod EAN 5907700691758;  logo i dane importera: „HIPO Sp.j., 05 -8 70 Błonie, Bieniewo Parcela 27,www.hipo.pl ” ;  dane producenta: „ TIANYUAN PLASTIC CO, LTD., NO. 16. 1 LANE MANMEN BAHAN INDUSTRIAL PARK LAIMEI WAY, CHENGHAI AREA, SHANTOU CITY, GUANGDONG, CHINA”;  info rmacje i ostrzeżenia: „OSTRZEŻENIE! NIEODPOWIEDNIE DLA DZIECI W WIEKU PONIŻEJ 3 LAT. RYZYKO POŁKNIĘCIA – MAŁE ELEMENTY. ZACHOWAĆ ETYKIETĘ, ZAWIERA WAŻNE INFORMACJE”;  instrukcję użytkowania zabawki na baterie. Badania laboratoryjne przeprowadzone w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Lublinie (Sprawozdanie z badań nr 109/2015 z dnia 05.05.2015 r.) wykazały, iż przedmiotowa zabawka nie jest zgodna z:  pkt 7.1 i pkt 7.2 normy PN-EN 71:2011 „ Bezpie czeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne” , z uwagi na ostrzeżenie o obecności małych elementów podczas gdy zabawka nie posiada odłączalnych małych części;  pkt 4.20.2.2 normy PN-EN 71-1:2015-01 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne” , z uwagi na zawyżony poziom ciśnienia akustycznego emisji skorygowanego charakterystyką A;  pkt 7.4 normy PN-EN 62115:2013 „Zabawki elektryczne. Bezpieczeństwo użytkowania” , z uwagi na niekompletną instrukcję dla zabawek bateryj nych, brakuje informacji: a) akumulatory ładowane są tylko pod nadzorem osób dorosłych, b) akumulatory należy przed ładowaniem wyjąć z zabawki, c) nie należy wkładać różnych typów baterii. Mając na uwadze stwierdzone niezgodności, Lubelski Wojewódzki In spektor Inspekcji Handlowej uznał, iż zabawka ta nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. 3 Nr 83, poz. 454 z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem MG” i przekazał akta z przeprowadzonej kontroli Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanemu dalej również „Prezesem UOKiK”), w celu wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zg odności (Dz. U. z 2014 r., poz. 1645 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o systemie oceny zgodności” lub w skrócie „uosoz”. Prezes UOKiK pismem z dnia 13 sierpnia 2015 r. zawiadomił przedsiębiorcę HIPO – P.G. GOŁDA SPÓŁKA JAWNA z siedzibą w Bienie wie - Parceli 27 (zwanego dalej „stroną postępowania”) o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzonego do obrotu wyrobu niespełniającego wymagań określonych w następujących przepisach: 1) § 8 ust. 3 rozporządzenia M G, z uwagi na brak w instrukcji następujących informacji, mających wpływ na bezpieczne użytkowanie zabawki:  akumulatory ładowane są tylko pod nadzorem osób dorosłych,  akumulatory należy przed ładowaniem wyjąć z zabawki,  nie należy wkładać różnych typów baterii; 2) pkt 1.14. załącznika nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa ” do rozporządzenia MG, z uwagi na przekroczenie dopuszczalnego poziomu dźwięku, co stwarza niebezpieczeństwo uszkodzenia słuchu dziecka (stwierdzono 80,7 dB, zgodnie z normą - do 70 dB). W odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania, w piśmie z dnia 15 września 2015 r . (data wpływu do UOKiK 17 września 2015 r.) stron a postępowania zakwestionowała wyniki badań laboratoryjnych, argumentując, że kwestionowany wyrób, w jej ocenie, nie jest zabawką bliskouszną, w związku z czym należałoby go zaklasyfikować albo do „zabawek do trzymania w ręku” , albo do „zabawek wydających dźwięki” - w przypadku, których dopuszczalny poziom dźwięku wynosi do 90dB. Ponadto strona postępowania nie zgodziła się z zakwestionowaniem braku w instrukcji informacji o postępowaniu z akumulatorami, bowiem, jak uzasadniała, zabawka ta jest przeznaczona do używania wyłą cznie z bateriami typu AA (1,5V). Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w piśmie z dnia 30 września 2015 r. wyjaśnił stronie postępowania, że przedmiotowa zabawka nie jest pistoletem przeznaczonym do trzymania w ręku, lecz karabinem, który dziecko przykłada do głowy w okolicy ucha i naciska spust. Nadto Prezes UOKiK poinformował, że w świetle definicji zabawki bliskousznej określonej w pkt 3.10 normy PN -EN 71-1:2015- 01 „Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne”, zabawka bliskouszna jest to zabawka, która w oczywisty sposób jest zaprojektowana tak, aby emitowała dźwięk, 4 przeznaczona do użytku w odległości 2,5 cm od ucha. Jako przykład zabawek bliskou sznych Prezes UOKiK wskazał zabawkę - telefon oraz zabawkę - karabin z głośnikiem w korpusie. Ponieważ kwestionowany karabin został zaklasyfikowany do zabawek bliskousznych, kategoria narażenia 3, to zgodnie z pkt 4.20.2.2 normy PN -EN 71-1:2015- 01, uśredniony w czasie poziom ciśnienia akustycznego emisji, skorygowany charakterystyką A, LpA, wytwarzany przez zabawkę bliskouszną podczas badania zgodnie z pkt 8.28. 2.1 ww. normy, nie powinien przekraczać 70 dB. Odnosząc się do drugiego zarzutu strony postępowania, Prezes UOKiK wyjaśnił, że w przypadku braku możliwości używania akumulatorów, należy taką informację zapisać w instrukcji i wówczas zbędne jest umieszczani e informacji o postępowaniu z akumulatorami. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 23 października 2015 r. (data wpływu do UOKiK 29 października 2015 r.) strona postępowania poinformowała, iż podjęła dobrowolne działania naprawcze polegające na „zaklejeniu głośnika znajdującego się w korpusie karabinu przy pomocy naklejki, co znacznie przytłumiło dźwięk i obniżyło jego poziom”. Jednocześnie strona postępowania zwróciła się z zapytaniem, czy może zlecić we własnym zakresie ponowne badanie laboratoryjne karabinu. W piśmie z dnia 21 grudnia 2015 r. Prezes UOKiK odnosząc się do przeprowadzonych przez stronę postepowania działań naprawczych, poinformował, że usunięcie niezgodności musi mieć charakter trwały, co oznacza, że nie będzie możliwe odklejen ie naklejki przez dziecko. W związku z tym, że zaklejenie głośnika naklejką będzie niewystarczające do usunięcia stwierdzonej niezgodności, należy wycofać zabawkę z obrotu, a przed ponownym udostępnieniem zabawki konsumentom konieczne jest przeprowadzenie badań laboratoryjnych - zleconych przez stronę postępowania we własnym zakresie. Jednocześnie Prezes UOKiK zwrócił się o przekazanie rozliczenia sprzedaży zabawki oraz dowodów potwierdzających powiadomienie konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach. W dniu 19 stycznia 2016 r. strona postępowania przekazała drogą elektroniczną rozliczenie sprzedaży 672 szt. kwestionowanego karabinu do 39 odbiorców, w tym dwóch nie mających siedziby na terenie Polski oraz wydruk ogłoszenia ze swojej strony int ernetowej. Jednocześnie strona postępowania poinformowała, że ma na stanie 48 szt. tej zabawki. Następnie przy piśmie z dnia 28 stycznia 2016 r. (data wpływu 01 lutego 2016 r.) strona postępowania załączyła część dowodów w postaci oświadczeń 20 kontrahentów o nieposiadaniu na stanie kwestionowanego wyrobu, jak również dowód potwierdzający opublikowanie wymaganego ogłoszenia w dzienniku „Gazeta Prawna” z dnia 20 stycznia 2016 r. Brakujące dowody w postaci oświadczeń 12 kontrahentów o niep osiadaniu wyrobu na stanie magazynowy m oraz 5 faktur korygujących potwierdzających wycofanie z obrotu 5 48 szt. zabawki, strona postępowania załączyła przy pismach z dnia 08 i 10 lutego 2016 r. (data wpływu do UOKiK 15 lutego 2016 r.) . Wobec przed stawienia wszystkich wymaganych dowodów, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w piśmie z dnia 17 marca 2016 r. poinformował stronę postępowania o prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia się, co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie. Strona postępowania z praw tych nie skorzystała. W piś mie z dnia 19 kwietnia 2016 r., przesłanego pocztą elektroniczną , strona postępowania poinformowała, że ma na stanie łącznie 113 szt. kwestionowanej zabawki: zwroty w liczbie 58 szt., reklamacje 4 szt. oraz zabawki niesprzedane w liczbie 51 szt. Do pisma strona załączyła 2 faktury korygujące potwierdzające wycofanie 10 szt. tej zabawki. Jednocześnie strona postępowania oświadczyła, że wszystkie 113 szt. karabinów zostanie zniszczone i wyrzucone. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził: Zgodnie z treścią przepisu art. 41a ust. 1 ustawy o systemie oc eny zgodności , stroną postępowania jest osoba, która wprowadziła do obrotu lub oddała do użytku wyrób niezgodny z zasadniczymi , szczegółowymi lub innymi wymaganiami, wobec której postępowanie zostało wszczęte . Stroną postępowania może być także dystrybuto r. Zaś zgodnie z treścią przepisu art. 5 pkt 23 uosoz, za dystrybutora uważa się osobę fizyczną lub prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która dostarcza lub udostępnia wyrób po jego wprowadzeniu do obrotu. Przepis art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oceny zgodności stanowi, iż wyroby wprowadzane do obrotu lub oddawane do użytku podlegają ocenie zgodności z zasadniczymi wymaganiami określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 1 uosoz. W przypadku zabawek, zastosowanie mają przepisy rozporządzenia MG. W wyniku badań laboratoryjnych przeprowadzonych w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek UOKiK w Lublinie stwierdzono, że przedmiotowa zabawka jest niezgodna z pkt 7.1 i pkt 7.2 normy PN-EN 71:2011 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne” oraz z pkt 4.20.2.2 normy PN-EN 71-1:2015-01 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne” , oraz z pkt 7.4 normy PN-EN 62115:2013 „Zabawki elektryczne. Bezpieczeństwo użytkowania” (Sprawozdanie z badań nr 109/2015 z dnia 05.05.2015 r.). W oparciu o wyniki badań próbki zabawki, Prezes UOKiK uznał, iż nie spełnia ona 6 wymagań określonych w § 8 ust. 3 rozporządzenia Minis tra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 83, poz. 454 z późn. zm.) , zwa nego dalej „rozporządzeniem MG”, oraz w pkt 1.14. załącznika nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa ” do rozporządzenia MG . Treść przepisu § 8 ust. 3 rozporządzenia MG stanowi, że instrukcje użytkowania oraz ostrzeżenia dotyczące bezpieczeństwa powinny zwracać uwagę użytkownika lub jego opiekuna na zagrożenie i ryzyko urazu związane z użytkowaniem zabawek oraz na sposoby wyeliminowania takiego zagrożenia i ryzyka. Zaś z treści przepisu pkt 1.14. załącznika nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa ” do rozporządzenia MG wynika, że zabawki wydające dźwięk są zaprojektowane w taki sposób, aby poziom wydawanego przez nie d źwięku, pod względem maksymalnych wartości hałasu impulsowego i ciągłego, nie powodował uszkodzenia słuchu. Wskazane niezgodności uzasadniały w szczęcie przez Prezesa UOKiK postępow ania administracyjnego wobec HIPO – P.G.GOŁDA SPÓŁK A JAWNA z siedzi bą w Bieniewie - Parceli, w sprawie wprowadzonej do obrotu zabawki - KARABIN M- 16A4 Z WIBRACJĄ 38 CM , #H11892/TY1169A, kod EAN 5907700691758, które miało na celu doprowadzenie do usunięcia niezgodności lub wycofania wyrobu z obrotu oraz powiadomienia kon sumentów o niezgo dnościach wyrobu . Bezspornym jest, że przedmiotowa zaba wka nie spełnia zasadniczych wymagań bezpieczeństwa i zagraża zdrowiu ich użytkowników – dzieci. Zawyżony poziom decybeli stwarza ryzyko uszkodzenia słuchu dziecka. W toku prowadzonego postępowania strona postępowania zakwestionowała, że przedmiotowy wyrób nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu MG , lecz o statecznie przyjęła argumentację Prezesa UOKIK i podjęła działania mające na celu wycofanie karabinu z obrotu. Na dowód przeprowadzonych działań przedstawiła zestawienie 39 odbiorców wraz z rozliczeniem sprzedaży 672 szt. zabawki oraz 10 faktur korygujących potwierdzają cych wycofanie od 9 kontrahentów 58 szt. kwestionowanej zabawki, jak również oświadczeni a 30 kontrahentów o nieposiadaniu zabawki na stanie magazynowym. Nadto strona postępowania przedstawiła dowody potwierdzające powiadomienie konsumentów o stwierdzonych ni ezgodnościach w postaci ogłoszenia internetowego i prasowego. Należy zaznaczyć, że a ktualnie na stanie magazynowym strony postępowania znajduje się łącznie 113 szt. kw estionowanej zabawki (zwrócone 5 8 szt. + reklamacje 4 szt. oraz niesprzedane 51 szt.), które, zgodnie z oświadczeniem strony, będą zniszczone. Zgromadzony w toku prowadzonego postępowania materiał dowodowy jest wystarczający do uznania, iż przedmiotowa zabawka została wycofana z obrotu, a konsumenci poinformowani zostali o stwierdzonych niezgodnościach. 7 Stosownie do art. 41c ust. 2 pkt 2 ustawy o systemi e oceny zgodności, organ prowadzący postępowanie wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeżeli stwierdzi, że wyrób został wycofany z obrotu. Zaś z godnie z treścią art. 38 ust. 3 pkt 1 uosoz, postępowania w zakresie wprowadzonych do obrotu lub oddanych do użytku wyrobów niezgodnych z zasadniczymi, szczegółowymi lub innymi wyma ganiami prowadzi Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Zgodnie z art. 2 pkt 15 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 765/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. – ustanawiającego wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru rynku odnoszące się do warunków wprowadzania produktów do obrotu i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 339/93 (Dz.U.UE. L. 08.218.30) przez „wycofanie z obrotu” należy rozumieć zapobieżenie udostępnieniu na rynku produktu w danym łańcuchu dostaw, co oznacza, że zarówno wyroby niesprzedane, jak i zwrócone do m agazynu strony postępowania (96 szt.), nie będą przez nią ponownie udostępnione. W tym stanie rzeczy postanowiono, jak w sentencji. P o u c z e n i e Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracy jnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23) w zw. z art. 43b ustawy o systemie oceny zgodności, od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa UOKiK Zastępca Dyrektora DNR Jadwiga Gunerka