II OZ 1268/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 18 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń D. K. i D. K.1 oraz K. P. i R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 czerwca 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 76/24 o odrzuceniu skargi D. K. i K. P. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 listopada 2023 r. nr 1944/2023 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: 1. oddalić zażalenia D. K. i K. P.; 2. odrzucić zażalenia D. K.1 i R. P.

K. P. i D. K. (dalej: skarżące) wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 15 listopada 2023 r. nr 1944/2023 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 października 2024 r., VII SA/Wa 76/24, wezwano osobno każdą ze skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od skargi – w kwocie 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 535; dalej: rozporządzenie), w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniami z 12 grudnia 2024 r. (II OZ 765/24 i II OZ 766/24) oddalił zażalenia wywiedzione przez skarżące od powyższych zarządzeń. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 1 kwietnia 2025 r. każda ze skarżących została wezwana do wykonania prawomocnych zarządzeń z 9 października 2024 r. wzywających do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Zaskarżonym postanowieniem z 20 czerwca 2025 r., VII SA/Wa 76/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 220 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odrzucił skargę K. P. i D. K. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że wezwania do wykonania prawomocnych zarządzeń Przewodniczącego Wydziału VII z 9 października 2024 r. zostały skutecznie doręczone D. K. w dniu 22 kwietnia 2025 r., natomiast K. P. – 23 kwietnia 2025 r. Termin siedmiodniowy do uiszczenia wpisów przez skarżące upłynął odpowiednio w dniu 29 kwietnia 2025 r. i 30 kwietnia 2025 r. Skarżące nie uiściły jednak wymaganych wpisów. Pismem z 7 lipca 2025 r. zażalenie na powyższe postanowienie wniosła D. K. i D. K.1. Pismem z 9 lipca 2025 r. zażalenie na powyższe postanowienie wniosła K. P. i R. P. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenia nie zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie po prawomocnym, w stosunku do K. P. i D. K., zakończeniu postępowań w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy (co nastąpiło postanowieniami Sądu I instancji z 19 września 2024 r., VII SPP/Wa 115/24 i VII SPP/Wa 116/24); wezwaniu skarżących zarządzeniami z 9 października 2024 r. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi po 100 złotych; oraz potwierdzeniu przez Naczelny Sąd Administracyjny legalności ww. zarządzeń z 9 października 2024 r. (zob.: postanowienia NSA o sygn. akt II OZ 765/24 i II OZ 766/24) – zaistniały podstawy do wydania przez Przewodniczącego Wydziału zarządzeń z 1 kwietnia 2025 r. o wezwaniu K. P. oraz D. K. do wykonania prawomocnych zarządzeń Przewodniczącego Wydziału VII z 9 października 2024 r., wzywających odpowiednio obie skarżące do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie po 100 zł, pod rygorem odrzucenia skargi. Przy pismach z 7 kwietnia 2025 r. wezwania te zostały doręczone D. K. w dniu 22 kwietnia 2025 r., a K. P. w dniu 23 kwietnia 2025 r. A więc odpowiednio do 29 kwietnia 2025 r. oraz 30 kwietnia 2025 r. skarżącym biegł termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi – jak trafnie wskazał Sąd I instancji. Pomimo tego skarżące nie uiściły wpisu sądowego w terminie zakreślonym przez Sąd, co też potwierdza znajdująca się w aktach sprawy informacja, że w rejestrze opłat sądowych nie zidentyfikowano wpłaty do niniejszej sprawy do dnia 3 czerwca 2025 r. Takie zaś okoliczności uprawniały Sąd I instancji do zastosowania art. 220 § 3 p.p.s.a. i odrzucenia skargi K. P. oraz D. K. Z kolei argumentacja zawarta w zażaleniu tej oceny skutecznie nie podważa, ponieważ skupia się na innych zagadnieniach niż wynikające z art. 220 § 3 p.p.s.a. Ponadto należy wskazać, że na zarządzenia z 1 kwietnia 2025 r. wyzywające do wykonania prawomocnych zarządzeń z 9 października 2024 r. o wezwaniu skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od skargi zostały wniesione pisma pt. "zażalenie", jednak tego rodzaju zarządzenia są niezaskarżalne, ponieważ ich przedmiotem jest tylko wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, o czym prawidłowo pouczono skarżące przy pismach z 7 kwietnia 2025 r. Odnosząc się do zażaleń wniesionych przez R. P. i D. K.1 wskazać należy, że zgodnie zaś z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może natomiast wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia – w tym przypadku wyłącznie skarżących. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Zaskarżone postanowienie w przedmiocie odrzucenia skargi K. P. i D. K. dotyczyło wyłącznie uprawnień procesowych tych osób. R. P. i D. K.1 nie mogli zatem wnieść skutecznie zażalenia na ww. postanowienie odrzucające skargę innych podmiotów, co uprawniało Naczelny Sąd Administracyjny do odrzucenia zażalenia wniesionego przez R. P. i D. K.1 jako niedopuszczalnego. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1. W punkcie 2. postanowienia orzeczono na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.