II OZ 1925/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń K. P., R. P., D. K. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 583/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 stycznia 2024 r. nr 108/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: 1. oddalić zażalenie K. P. i D. K.; 2. odrzucić zażalenie R. P. i D. K.

Postanowieniem z 16 października 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 583/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 11 stycznia 2024 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że zarządzeniami z dnia 4 grudnia 2024 r. skarżące zostały wezwane do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie po 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżące wniosły zażalenia od tych zarządzeń. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniami z dnia 12 marca 2025 r. oddalił zażalenia. Z uwagi na powyższe, zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału VII z 14 kwietnia 2025 r. każda ze skarżących została wezwana do wykonania prawomocnego zarządzenia z 4 grudnia 2024 r. wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego zostało doręczone D. K. 29 maja 2025 r., natomiast K. P. 6 maja 2025 r. W zakreślonym terminie żadna ze skarżących nie uiściła należnego wpisu od skargi wobec czego, powołanym na wstępie postanowieniem z 9 lipca 2025 r. WSA w Warszawie odrzucił skargę. Pismami z 10 listopada 2025 r. zażalenia na powyższe postanowienie wnieśli K. P., R. P. oraz D. K. i D. K. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie K. P. i D. K. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.) od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie natomiast do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Z powyższych przepisów wynika, że zasadą jest obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma (skargi). Wyjątki od takiego obowiązku wymieniają przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i są to przedmiotowo-podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.) czy też instytucja prawa pomocy (art. 243 p.p.s.a. i następne). W niniejszej sprawie skarżące K. P. i D. K. nie były zwolnione z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi z mocy przepisów powołanej wyżej ustawy i nie zostały zwolnione z tego obowiązku na podstawie orzeczenia sądu. Po prawomocnym zakończeniu postępowań w przedmiocie odmowy przyznania skarżącym prawa pomocy oraz rozpoznania zażaleń na zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisów zaistniały podstawy do wydania przez Przewodniczącego Wydziału VII zarządzeń z dnia 14 kwietnia 2025 r. o wezwaniu K. P. oraz D. K. do wykonania prawomocnych zarządzeń Przewodniczącego Wydziału VII z dnia 4 grudnia 2024 r., wzywających odpowiednio obie skarżące do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie po 100 zł, pod rygorem odrzucenia skargi. Z akt sprawy wynika, że pomimo powyższego wezwania skarżące nie uiściły przedmiotowego wpisu. Sąd pierwszej instancji prawidłowo w tych okolicznościach przyjął, że skarżące nie uzupełniły braku fiskalnego skargi i na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę. Z tych względów zażalenie K. P. i D. K. należało oddalić. Zażalenie wniesione przez R. P. i D. K. podlegało natomiast odrzuceniu jako niedopuszczalne. R. P. i D. K. nie byli bowiem stronami postępowania – nie byli adresatami zaskarżonego postanowienia Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nie wnosili skargi i nie wykazali, aby wynik przedmiotowego postępowania sądowoadministracyjnego dotyczył ich interesów prawnych. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oraz jak w pkt 2 w oparciu o art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.