Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SAB/Łd 111/26

Wyrok WSA w Łodzi z 25 czerwca 2026 r., II SAB/Łd 111/26

Wynik

Zobowiązano organ do załatwienia wniosku

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia
25 czerwca 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Dnia 25 czerwca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marcin Olejniczak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka, Sędzia WSA Beata Czyżewska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 czerwca 2026 roku sprawy ze skargi Ł. D. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy Daszyna w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia 1. zobowiązuje Wójta Gminy Daszyna do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Wójt Gminy Daszyna dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, które miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. wymierza Wójtowi Gminy Daszyna grzywnę w wysokości 2.000 (dwa tysiące) złotych; 5. zasądza od Wójta Gminy Daszyna na rzecz skarżącego Ł. D. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. ał

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Skargą z 3 marca 2026 r. skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, Ł. D.(dalej "skarżący") zakwestionował bezczynność i przewlekłe prowadzenie przez Wójta Gminy Daszyna (dalej "organ") postępowania administracyjnego w sprawie wydania – na jego wniosek z 7 kwietnia 2025 r. – decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji złoża "Jarochów IV" w miejscowości Jarochów, na części działki ewidencyjnej nr [...], gmina D., powiat [...]. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że pismem z 7 kwietnia 2025 r. zwrócił się do Wójta Gminy Daszyna o wydanie decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji złoża "Jarochów IV", a postępowanie wszczęte zostało 8 kwietnia 2025 r. Wniosek Inwestora skierowany został do organów opiniujących tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Łodzi oraz Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w Łowiczu. Wójt Gminy Daszyna, obwieszczeniem z 8 maja 2025 r., zawiadomił o konieczności wydłużenia terminu na wydanie decyzji do 9 czerwca 2025 r. ze względu na brak opinii wyżej wymienionych organów. Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w Łowiczu stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia procedury oceny oddziaływania na środowisko. Pismo wpłynęło do Urzędu Gminy Daszyna 13 maja 2025 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Łodzi również stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia procedury oceny oddziaływania na środowisko. Pismo wpłynęło do Urzędu Gminy Daszyna 19 maja 2025 r. Organy opiniujące nie miały uwag do złożonej dokumentacji a jej uzupełnianie nie było konieczne. Wójt Gminy Daszyna, obwieszczeniem z 9 czerwca 2025 r. zawiadomił o konieczności wydłużenia terminu na wydanie decyzji do 8 sierpnia 2025 r. ze względu na szczególnie skomplikowany charakter sprawy oraz konieczność wnikliwego przeanalizowania zgromadzonej dokumentacji. Następnie 8 sierpnia 2025r. Wójt wydał obwieszczenie, w którym zawiadomił o ponownej konieczności wydłużenia terminu na wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ze względu na szczególnie skomplikowany charakter sprawy. Wyznaczył nowy termin do 8 października 2025 r. Obwieszczeniem z 8 października 2025 r. Wójt ponownie wydłużył termin na wydanie decyzji środowiskowej do dnia 8 grudnia 2025 r. z tych samych względów. W ocenie skarżącego, uzgodnienie przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska warunków realizacji przedsięwzięcia oraz opinia Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w Łowiczu, zgodnie z ustawą z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko - powinno zakończyć postępowanie wyjaśniające i stanowić podstawę do obwieszczenia o zgromadzonym materiale dowodowym. Ponadto Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, postanowieniem z 8 grudnia 2025 r. stwierdziło przewlekłość postępowania prowadzonego przez Wójta Gminy Daszyna. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium uznało bezsprzecznie, że Wójt w sposób przewlekły prowadził przedmiotowe postępowanie, skoro 19 maja 2025 r. wpłynęła ostatnia wymagana opinia to kolejne przedłużanie podjęcia działań ze strony organu tylko w oparciu o skomplikowany charakter sprawy jest świadectwem przewlekłości. Zdaniem skarżącego wyjaśnienia Wójta, iż procedura postępowania jest pracochłonna i obszerna, bo wymaga analizy zgromadzonej dokumentacji są Działanie to jest szczególnie niezrozumiałe, biorąc pod uwagę inne postępowania w takich samych przypadkach (decyzje środowiskowe dotyczące eksploatacji złóż), które kończą się wydaniem decyzji w bardzo krótkich terminach. Jako przykłady wymieniono postępowania dotyczące: innych złóż. Wyjaśniono nadto, że po wydaniu przez Kolegium postanowienia zobowiązującego Wójta Gminy Daszyna do wydania w terminie 30 dni decyzji środowiskowej, organ pismem z 5 stycznia 2026 r. (otrzymanym 16 stycznia 2026 r.) wezwał wnioskodawcę do przedstawienia informacji, dotyczącej potencjalnych zmian w zakresie stosunków wodnych. Stosownych wyjaśnień w tej sprawie udzielono 16 stycznia 2026 r. Dalej obwieszczeniem z 6 lutego 2026 r. Wójt zawiadomił o braku możliwości dotrzymania ustawowego terminu załatwienia sprawy i wyznaczył nowy termin - 3 kwietnia 2026 r. W ocenie skarżącego ustawiczne i przewlekłe przedłużanie terminu wydania decyzji środowiskowej uniemożliwia wnioskodawcy ubieganie się o uzyskanie koncesji na wydobywanie kopaliny. Przewlekłość procedury w tym przypadku działa na niekorzyść wnioskodawcy, który ponosi koszty związane z dotychczasowym zainwestowaniem w planowaną eksploatację złoża. Przedłużanie postępowania, które kilkakrotnie zostało poczynione przez Wójta Gminy Daszyna, nie jest uzasadnione, a organ nie poczynił w tym czasie żadnych czynności, który pozwoliłyby na postęp w sprawie i zakończenie procedury. W ocenie strony postępowanie trwa dłużej niż standardowe terminy postępowań dotyczących decyzji środowiskowych (przykładem są wskazane decyzje środowiskowe wydawane przez ten organ), a już z pewnością przekroczone zostały terminy określone w kodeksie postępowania administracyjnego oraz termin wskazany w postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W odpowiedzi na skargę organ uznał skargę za bezzasadną wyjaśniając, że nie pozostaje ani w bezczynności, ani w stanie przewlekłego prowadzenia postępowania. Przeciwnie, działania podejmowane w sprawie są prowadzone przez organ zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego oraz w granicach obowiązujących przepisów prawa. Organ zaznaczył, że postępowanie dotyczące wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji złoża "Jarochów IV" ma charakter szczególnie skomplikowany, zarówno pod względem faktycznym, jak i prawnym, co wynika z zakresu dokumentacji złożonej przez inwestora oraz konieczności pozyskania niezbędnych uzgodnień, opinii i informacji uzupełniających. W toku postępowania prowadzone były liczne czynności związane z weryfikacją dokumentacji i uzyskiwaniem stanowisk organów współdziałających, w tym Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Łodzi oraz Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w Łowiczu. Wskazane stanowiska organów współdziałających zawierały liczne, szczegółowe wymagania, których ocena, przełożenie na treść przyszłej decyzji oraz weryfikacja zgodności z innymi elementami dokumentacji wymagały pogłębionej, rzetelnej i wszechstronnej analizy. Realizacja tych obowiązków, wynikających z ustawowych zasad ustalania stanu faktycznego i zapewnienia zgodności przyszłego rozstrzygnięcia z prawem, w sposób obiektywny wymagały dodatkowego czasu, co uzasadniało przedłużenie terminu zakończenia postępowania. W wyniku rozpoznania ponaglenia strony Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 8 grudnia 2025 r. stwierdziło przewlekłość prowadzonego postępowania, jednocześnie wskazując, iż nie miała ona charakteru rażącego naruszenia prawa. Jednocześnie Kolegium zobowiązało Wójta do załatwienia sprawy poprzez wydanie stosownego rozstrzygnięcia w terminie 30 dni od dnia otrzymania przedmiotowego postanowienia. Wykonując powyższe postanowienie, organ niezwłocznie podjął czynności zmierzające do załatwienia sprawy w zakreślonym terminie. Przy czym działania te musiały być prowadzone z uwzględnieniem obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania kompletnego materiału dowodowego, warunkującego możliwość wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. W toku prowadzonego postępowania, po dokonaniu szczegółowej analizy zgromadzonej dokumentacji, ujawniły się liczne wątpliwości natury faktycznej oraz formalnoprawnej, które uniemożliwiały wydanie rozstrzygnięcia na podstawie niekompletnych materiałów dowodowych. W konsekwencji organ zobowiązany był do wielokrotnego kierowania do skarżącego wezwań do uzupełnienia braków, w tym do doprecyzowania przedstawionych informacji (pisma z: 5 stycznia 2026 r., 10 marca 2026 r., 19 marca 2026 r., 26 marca 2026 r. oraz 31 marca 2026 r.). Na powyższe wezwania skarżący udzielał odpowiedzi (pisma z: 16 stycznia 2026 r., 11 marca 2026 r., 26 marca 2026 r., 30 marca 2026 r.), jednakże, w ocenie organu, miały one charakter fragmentaryczny (niepełny) i nie usuwały wszystkich wskazanych przez organ niejasności, co uniemożliwiało organowi wydanie rzetelnego rozstrzygnięcia. W konsekwencji powyższego organ, działając w granicach i na podstawie prawa - w szczególności mając na względzie obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego - zmuszony był do ponownego kierowania do skarżącego kolejnych wezwań. Powyższe okoliczności, w ocenie organu, miały istotny wpływ na czas trwania postępowania, a podejmowane przez organ czynności nie stanowiły przejawu bezczynności ani przewlekłości, lecz były konsekwencją konieczności uzupełnienia braków leżących po stronie skarżącego oraz zapewnienia prawidłowego i zgodnego z prawem toku postępowania administracyjnego. Organ podkreślił, że każdorazowo, w terminach wynikających z art. 36 § 1 k.p.a. informował strony postępowania w formie obwieszczenia o konieczności przedłużenia terminu załatwienia sprawy, wskazując przyczyny takiego działania oraz wyznaczając nowe terminy zakończenia postępowania. Obwieszczenia wydawane 8 maja 2025 r., 9 czerwca 2025 r., 8 sierpnia 2025 r. oraz 8 października 2025 r., 8 grudnia 2025 r. oraz 6 lutego 2026 r. jednoznacznie potwierdzają, że organ prowadził postępowanie w sposób transparentny, zgodny z Kodeksem postępowania administracyjnego oraz z zachowaniem obowiązku informacyjnego wobec stron. Mając na uwadze konstytucyjną rangę ochrony środowiska, organ podnosił, że jest zobowiązany do zachowania szczególnej staranności w procesie weryfikacji wpływu planowanych przedsięwzięć na środowisko. W związku ze szczególnie skomplikowanym charakterem sprawy oraz trwającą analizą zgromadzonej dokumentacji (w tym oczekiwaniem na uzupełnienie brakujących informacji) organ nie miał możliwości wcześniejszego zakończenie postępowania. Wskazano, iż organ prowadzi postępowanie w sposób sprawny i bez zbędnej zwłoki, czego wyrazem jest częstotliwość podejmowanych czynności, w tym kierowanych pism. Mając powyższe na uwadze, organ stanął na stanowisku, iż skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania pozostaje bezzasadna, gdyż przedmiotowe postępowanie prowadzone jest zgodnie z obowiązującymi przepisami, przy zachowaniu należytej staranności, a wszystkie działania podejmowane są sukcesywnie i w ścisłym związku z koniecznością rzetelnego wyjaśnienia sprawy przed wydaniem decyzji. Postępowanie ma charakter szczególnie skomplikowany, a jego tok determinowany był w znacznej mierze koniecznością wielokrotnego kierowania przez organ wezwań do doprecyzowania przedstawionych informacji oraz ich dalszej weryfikacji. Okoliczności te, w opinii organu, obiektywnie wpływały na czas trwania postępowania, wyłączając możliwość uznania, iż doszło do bezczynności lub przewlekłości po stronie organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do treści art. 3 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 - p.p.s.a.). sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego artykułu, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W myśl art. 149 ustawy p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Ponadto sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b ustawy p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.). Warunkiem dopuszczalności skargi jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 p.p.s.a.). W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania niezbędne jest obecnie złożenie ponaglenia, o czym stanowi art. 37 § 3 k.p.a. Dopiero po wyczerpaniu wskazanego trybu strona może wnieść skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Dla uznania wyczerpania przez stronę, przywołanej sekwencji zdarzeń, wystarczające jest wykazanie, że złożyła ona stosowny środek. Przepis art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Przesłanka ta została w rozpatrywanej sprawie spełniona. Skarga w przedmiotowej sprawie dotyczy bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania przez Wójta Gminy Daszyna w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. W myśl art. 35 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.). Zgodnie z art. 35 § 3, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W myśl art. 35 § 3a k.p.a. załatwienie sprawy w postępowaniu uproszczonym powinno nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie miesiąca od dnia wszczęcia postępowania. Natomiast przepis art. 35 § 4 k.p.a. stanowi, że przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 i 3a. Stosownie zaś do art. 35 § 5 k.p.a. do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów doręczania z wykorzystaniem publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu. Warto w tym miejscu zaznaczyć, że złożona skarga zarzuca jednocześnie bezczynność jak i przewlekłe prowadzenie postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie zwracał uwagę na rozróżnienie między bezczynnością, a przewlekłością postępowania. Definicja legalna "bezczynności" wprowadzona do k.p.a. z dniem 1 czerwca 2017 r., stanowi, że stan ten zachodzi, jeżeli "nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1" (art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.). W tym ujęciu dochowanie przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, względnie jego sukcesywne przedłużanie z zachowaniem aktów staranności przewidzianych w art. 36 k.p.a. – co do zasady - wyklucza możliwość skutecznego postawienia organowi zarzutu bezczynności. Z kolei pod pojęciem "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny, przez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy. Potwierdza to definicja legalna "przewlekłości" wprowadzona do k.p.a. z dniem 1 czerwca 2017 r., zgodnie z którą stan ten zachodzi, jeżeli "postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy" (art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie ulega przy tym wątpliwości, że zastosowanie przywołanych, kodeksowych definicji "bezczynności" oraz "przewlekłości" rozciąga się także na przepisy p.p.s.a., co oznacza, że skarga na bezczynność organu jest skargą na "bezczynność" w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., zaś skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania jest skargą na "przewlekłość", o której mowa w art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. Skoro niniejsza sprawa dotyczy zarówno bezczynności, jak i przewlekłego prowadzenia postępowania, to sąd zobowiązany jest wskazać w uzasadnieniu wyroku, które działania organu miały w jego ocenie charakter bezczynności, a które przewlekłości oraz określić, które działania organu stanowią bezczynność rażąco naruszającą prawo, a które stanowią o przewlekłości rażąco naruszającej prawo (por. wyrok WSA w Łodzi z 29 sierpnia 2024 r. II SAB/Łd 75/24 i powołane tam orzeczenia; postanowienie NSA z 26 lipca 2012 r. II OSK 1360/12). W sprawie bezspornym jest, że Wójt Gminy Daszyna nie dochował terminu załatwienia sprawy administracyjnej, zarówno ogólnego z art. 35 k.p.a., jak i wyznaczonego z art. 36 § 1 k.p.a. Jak wskazano wyżej pojęcie "bezczynności" rozumieć należy jako niewydanie w terminie decyzji lub postanowienia w terminie w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1" (art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.). W ocenie sądu z bezczynnością organu w niniejszej sprawie nie mamy jednak do czynienia, a to z tej zasadniczej przyczyny, że organ każdorazowo sukcesywnie stosownie do obowiązku wynikającego z art. 36 § 1 k.p.a. zawiadamiał strony o niezałatwieniu sprawy w terminie, podając przyczyny zwłok, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Formalnie organ nie pozostawał więc w bezczynności. Z tego powodu skarga w tym zakresie została oddalona, o czym orzeczono w punkcie trzecim wyroku. Pozostało zatem ocenić, czy Wójt Gminy Daszyna prowadzi postępowanie w sposób przewlekły i czy jego postępowanie nosi znamiona działania o charakterze rażącym. Jak podkreśla się w orzecznictwie, przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 5. Warszawa 2012, s. 44; J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, s. 69-70), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski (w): B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011, s. 238). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (zob. wyrok NSA z 5 lipca 2012 r., II OSK 1031/12). Przez przewlekłe prowadzenie postępowania należy także rozumieć sytuację, w której organ prowadzący postępowanie kilkakrotnie wyznaczał nowy termin załatwienia sprawy bez wyczerpującego podania przyczyny niedotrzymania poprzednio wyznaczonych terminów (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 kwietnia 2015 r., I FSK 1881/14). Dla stwierdzenia, czy organ administracyjny pozostawał w "przewlekłości" nie ma znaczenia to, czy podejmował w trakcie postępowania jakiekolwiek czynności, a nawet rozstrzygnięcia, lecz to czy rzeczywiście podjęte przez niego działania doprowadziły do sprawnego załatwienia postępowania bez zbędnej zwłoki. Przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania administracyjnego zaistnieje wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 2 kwietnia 2014 r., II SAB/Go 24/14). Zważywszy treść art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz powyższe poglądy, które skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, w ocenie sądu nie budzi wątpliwości, że Wójt Gminy Daszyna prowadzi postępowanie w sposób przewlekły. Zdaniem sądu, pomimo tego, że organ podejmował czynności zmierzające do załatwienia sprawy, to nie charakteryzowały się one sprawnością i starannością niezbędną do załatwienia sprawy w terminie wynikającym z przepisów prawa. Przewlekłość miała miejsce z całą pewnością od 8 sierpnia 2025 r., kiedy to organ wydłużył termin wydania decyzji do 8 października 2025 r. nie podając w istocie w treści obwieszczenia powodów wydłużenie terminu. Analogiczna sytuacja dotyczy obwieszczenia z 8 października 2025 r., 8 grudnia 2025 r., a znajduje to potwierdzenie w treści postanowienia SKO z 8 grudnia 2025 r., stwierdzającym przewlekłość postępowania prowadzonego przez Wójta Gminy Daszyna. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy zasadnie przyjął, że postępowanie prowadzone jest w sposób przewlekły, skoro ostatnia wymagana opinia wpłynęła do organu 19 maja 2025 r., a organ po uzyskaniu wymaganych opinii nie wzywał inwestora do uzupełnienia wniosku i nie podejmował innych działań zmierzających do ustalenia stanu sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce także po tej dacie, pomimo tego, że organ pismami z 5 stycznia 2026 r., 10 marca 2026 r., 19 marca 2026 r., 23 marca 2026 r., 31 marca 2026 r. wzywał inwestora o dodatkowe informacje, jednocześnie wydłużając termin załatwienia sprawy, na które inwestor każdorazowo odpowiadał,. W ocenie sądu działanie organu miało charakter czynności pozornych, zmierzających jedynie do przedłużania toczącego się postępowania, z tego względu, że organ analizował wniosek inwestora prawie rok, miał więc wystarczający czas by zażądać jego uzupełnienia. Także kilka wezwań, zamiast jednego zbiorczego, wysyłanych do inwestora, po prawie roku procedowania w sprawie oraz ich treść w zestawieniu z treścią postanowienia organu odwoławczego, stwierdzającego stan przewlekłego prowadzenia postępowania prowadzi do wniosku, że podejmowane przez Wójta działania nie zmierzają w swej istocie do załatwienia sprawy. Sąd zaznacza w tym miejscu, że postępowanie w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest oparte na zasadzie skargowości i z tego powodu organ jest co do zasady związany wnioskiem inwestora. Zgłoszone żądanie dla organu jest wiążące. Jak wynika z art. 74 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach inwestor dołącza w przypadku przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko - raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku gdy wnioskodawca wystąpił o ustalenie zakresu raportu w trybie art. 69 - kartę informacyjną przedsięwzięcia. Dokonując więc oceny wniosku strony organ ma ograniczony zakres materiału dowodowego. Opiera się bowiem na złożonych przez inwestora dokumentach. W rozpoznawanej sprawie jest nim karta informacyjna przedsięwzięcia, a organ zamiast oceny kluczowego dowodu wielokrotnie wydłużał termin załatwienia sprawy, w istocie bez podania uzasadnionego powodu. Podobnie działał po wydaniu przez Kolegium postanowienia z 8 grudnia 2025 r. kilkukrotnie wzywając inwestora o kolejne uzupełnienia wniosku. Jeśli zdaniem organu wskazane w pismach kwestie w istocie wymagały zajęcia stanowiska przez inwestora, należało jednym wezwaniem zażądać zbiorczych wyjaśnień. Kierowanie do inwestora kolejnych pism z żądaniem wyjaśnień pojedynczych wątpliwości, w ocenie sądu nosi znamiona działań pozornych . W konsekwencji chronologia zaistniałych w sprawie zdarzeń uzasadnia, tezę, że w sprawie mamy do czynienia z ewidentną przewlekłością postępowania. Nie ulega wątpliwości, że organ podejmował działania, niemniej jednak działania te nie zmierzały do załatwienia sprawy. Były podejmowane w zbyt dużych odstępach czasu, terminy, załatwienia sprawy były przedłużane wielokrotnie, a wezwania kierowane do inwestora w istocie nie doprowadziły do załatwienia sprawy wszczętej jego wnioskiem. Wobec tak prowadzonego postępowania sąd uznał, że czynności podejmowane przez organ po otrzymaniu prawomocnego wyroku miały charakter pozorny, a ich celem było nieuzasadnione przedłużanie postępowania. Podejmowane przez organ działania nie doprowadziły do podważenia treści wniosku inwestora, co stanowi przejaw wykonywania czynności pozorujących prowadzenie postępowania. Niewydanie dotąd rozstrzygnięcia kończącego postępowanie administracyjne pozostaje w oczywistym związku z zachowaniem organu, które należy odczytać jako intencjonalnie nastawienie do tego, aby nie zakończyło się ono sprawnie i skutecznie. Wezwania kierowane do inwestora doprowadziły do rozciągnięcia w czasie postępowania administracyjnego do rozmiarów znacznie przekraczających standard prowadzenia sprawy, przewidziany nawet dla sprawy szczególnie skomplikowanej w rozumieniu art. 35 § 3 k.p.a. Należy podkreślić, że wydłużenie terminu załatwienia sprawy, przewidziane w art. 36 k.p.a., ma przede wszystkim zapewniać stronie informację o perspektywie czasowej zakończenia postępowania i powodach jego wydłużenia i stanowi wykonanie ciążącego na organie obowiązku informacyjnego. Przepis ten nie może natomiast być traktowany instrumentalnie i być wykorzystywany jedynie jako mechanizm odłożenia rozpoznania sprawy na czas znacznie przekraczający terminy ustawowe. W ocenie sądu przedłużenie terminu do załatwienia niniejszej sprawy nie znajduje przekonującego uzasadnienia w stopniu skomplikowania sprawy, które byłoby determinowane koniecznością rozważenia rozległych lub zawiłych kwestii prawnych lub faktycznych dotyczących problemów poruszanych w toku prowadzonego postępowania, czy też innymi okolicznościami mającymi wpływ na wynik sprawy. Uwzględniając funkcję terminów dyscyplinujących dla organów prowadzących postępowanie, oraz brak efektu w postaci oczekiwanych przez skarżącego rezultatów, poprzez zakończenie sprawy przez organ w określonej prawem formie, sąd uznał, że zarzut przewlekłego prowadzenia postępowania przez Wójta Gminy Daszyna w rozpoznaniu sprawy okazał się w pełni uzasadniony i dlatego na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku, zobowiązując organ do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Orzekając w zakresie uregulowanym w art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy Daszyna miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w punkcie drugim sentencji wyroku. Rażące naruszenie prawa było dla sądu orzekającego w kontrolowanej sprawie oczywiste i niezasługujące na akceptację w demokratycznym państwie prawa. Zdaniem sądu wydłużanie postępowania jedynie w celu odroczenia momentu wydania decyzji narusza terminy załatwienia sprawy w sposób rażący i nie mający uzasadnienia w okolicznościach rozpoznawanej sprawy. W przedmiocie wymierzonej organowi z urzędu grzywny sąd orzekł na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. (punkt czwarty wyroku). Ta decyzja sądu jest determinowana celem skargi, którym powinno być zapobieżenie przewlekłości mogącej zaistnieć w przyszłości w innych postępowaniach, gdy zaniechaniu organu towarzyszyłyby podobne okoliczności do stwierdzonych w kontrolowanej sprawie, jeżeli zostały one przez sąd ocenione jednoznacznie negatywnie. Sąd doszedł do przekonania, że grzywna w wysokości określonej w pkt czwartym sentencji wyroku w najwłaściwszy sposób zrealizuje cel dyscyplinujący środka określonego w art. 149 § 2 p.p.s.a., a także najlepiej zmobilizuje organ administracji do zakończenia prowadzonego postępowania w sposób odpowiadający prawu. Sąd miał na uwadze także wskazywane przez skarżącego straty finansowe jakie poniósł oczekując na załatwienie sprawy, co uniemożliwia mu uzyskanie stosowne koncesji. O kosztach postępowania sądowego, obejmujących wysokość uiszczonego wpisu, sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Kontrolowana sprawa, z uwagi na swój przedmiot została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. AA

Informacje o sprawie

Data wpływu
3 kwietnia 2026
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie Przewlekłość postępowania
Skarżony organ
Wójt Gminy
Sędziowie
Agata Sobieszek-Krzywicka Beata Czyżewska Marcin Olejniczak /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny