Sygnatura
III OSK 25/23
Wyrok NSA z 9 grudnia 2025 r., III OSK 25/23
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 9 grudnia 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz Sędziowie: sędzia NSA Piotr Korzeniowski (spr.) sędzia del. WSA Maciej Kobak Protokolant asystent sędziego Anna Krupa po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej C. Sp. z o.o. w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 maja 2022 r. sygn. akt IV SA/Po 116/22 w sprawie ze skargi P.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia 14 grudnia 2021 r. nr SKO-4220A/23/21 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji 1. oddala skargę kasacyjną; 2. oddala wniosek E. S.A. z siedzibą w G. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego; 3. zasądza od C. sp. z o.o. z siedzibą w O. na rzecz P.S. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 5 maja 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: Sąd I instancji), sygn. akt IV SA/Po 116/22 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 maja 2022 r. sprawy ze skargi P.S. (dalej: skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu (dalej: SKO, Kolegium) z 14 grudnia 2021 r. nr SKO-4220A/23/21 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji, w pkt 1. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy O. (dalej: Burmistrz) z 12 maja 2021 r. nr RGŻ.6220.20.2019; a w pkt 2. zasądził od SKO na rzecz skarżącego kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że Burmistrz, decyzją z 12 maja 2021 r. znak: RGŻ.6220.20.2019, na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku skarżącego, odmówił uchylenia decyzji Burmistrza z 9 stycznia 2020 r. znak RGŻ.6220.20.2019, którą organ zmienił ostateczną decyzję Wójta Gminy O. z 7 października 2016 r. znak PPK.6220.7.7.2016 o stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Organ wskazał, że skarżący nie był stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie oznaczonej symbolem RGŻ.6220.20.2019, a zakończonego ostateczną decyzją z dnia 9 stycznia 2020 r. o zmianie decyzji Wójta Gminy O. z 7 października 2016 r. znak PPK.6220.7.7.2016, którą stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Kolegium, decyzją z 14 grudnia 2021 r. nr SKO-4220A/23/21, po rozpoznaniu sprawy na skutek odwołania, utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że odwołujący się nie był stroną postępowania zakończonego decyzją z 7 października 2016 r. oraz nie posiada legitymacji do skutecznego zainicjowania postępowania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 9 stycznia 2020 r. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, skorzystał z prawa skargi do sądu administracyjnego. Skarżący zażądał uchylenia w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza, a także zasądzenia zwrotu kosztów postępowania przed sądem administracyjnym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podnosząc, że zarzuty zawarte w skardze nie mają usprawiedliwionych podstaw. Sąd I instancji, uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza z 12 maja 2021 r. nr RGŻ.6220.20.2019 wskazał, że analiza akt administracyjnych ujawnia, że wniosek o zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wpłynął do Urzędu Miejskiego Gminy w dniu 20 września 2019 r. Zgodnie z aktualną na dzień złożenia w/w wniosku treścią art. 74 ust. 3a ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko na datę złożenia wniosku stroną postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wnioskodawca oraz podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Przez obszar ten należy rozumieć: 1) działki przylegające bezpośrednio do działek, na których ma być realizowane przedsięwzięcie; 2) działki, na których w wyniku realizacji lub funkcjonowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska; 3) działki znajdujące się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem. Natomiast zgodnie z treścią art. 74 ust. 3a ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w brzmieniu aktualnym na dzień wydania zaskarżonej decyzji (14 grudnia 2021 roku), tj. treścią ustaloną na mocy ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2019, poz. 1712 ze zm.) oraz obowiązującą od dnia 24 września 2019 r., stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wnioskodawca oraz podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie w wariancie zaproponowanym przez wnioskodawcę, z zastrzeżeniem art. 81 ust. 1. Przez obszar ten rozumie się: 1) przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, oraz obszar znajdujący się w odległości 100 m od granic tego terenu; 2) działki, na których w wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska, lub 3) działki znajdujące się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem. Jednocześnie zgodnie z art. 4 ust. 1-4 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2019, poz. 1712 ze zm.), do spraw wszczętych na podstawie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r. poz. 2081 oraz z 2019 r. poz. 630, 1501 i 1589) i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (24 września 2019 roku) stosuje się przepisy dotychczasowe. Jednak przepisy art. 63, art. 64 ust. 1 i 3a, art. 65, art. 74 ust. 3b-3h, art. 84 ust. 1 i 1a oraz art. 86 stosuje się w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Czynności dokonane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy przez organ właściwy w dniu wszczęcia postępowania pozostają w mocy. Z kolei do uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji wydanej na podstawie ustaw zmienianych w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, a także do wznowienia postępowania dotyczącego takiej decyzji, organem właściwym pozostaje odpowiednio organ, który ją wydał, albo organ wyższego stopnia w stosunku do tego organu. Zdaniem Sądu I instancji, analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji, a także uzasadnienia poprzedzającej ją decyzji Burmistrza z 12 maja 2021 r. znak: RGŻ.6220.20.2019, nie pozwala przyjąć stanowiska, że organy wywiązały się z opisany powyżej obowiązków z poszanowaniem art. 7, art. 28, art. 77 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3a pkt 1-3 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2018, poz. 2081 ze zm.). W skardze kasacyjnej C. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: skarżąca kasacyjnie) reprezentowana przez r.pr. na podstawie art. 173 § 1 i 2 w zw. z art. 12 w zw. z art. 176 § 1 i § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 roku poz. 329 ze zm.), zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji. Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zarzucono: 1. naruszenie prawa materialnego, to jest art. 74 ust. 3a, ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w zw. z art. 155 k.p.a., przez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji środowiskowej skarżącemu mógł przysługiwać status strony mimo, że z dokumentów zgromadzonych w aktach postępowania administracyjnego jednoznacznie wynika okoliczność przeciwna, 2. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 28, art. 77 § 1 i w zw. z art. 80 k.p.a. przez uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza z 12 maja 2021 r. na skutek nieuzasadnionej i nieznajdującej oparcia w dokumentach znajdujących się w aktach sprawy oceny, że w niniejszej sprawie organy administracji nie rozważyły czy w wyniku realizacji lub funkcjonowania planowanej przez skarżącą kasacyjnie inwestycji na nieruchomości P.S. zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska, podczas gdy z przedstawionej przez skarżącą kasacyjnie argumentacji oraz dokumentów znajdujących się w aktach niniejszej sprawy wynika, że kwestia ta nie mogła mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Na podstawie tak sformułowanych wyżej zarzutów: 1. na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 w zw. z art. 188 p.p.s.a., wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie złożonej przez skarżącego skargi z 17 stycznia 2022 r. na decyzję SKO z 14 grudnia 2021 r. SKO-4220A/23/21 utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza z 12 maja 2021 r. w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonalności ostatecznej decyzji Burmistrza z 9 stycznia 2020 r. znak: RGŻ,6220.20.2019 w przedmiocie zmiany decyzji Wójta Gminy O. z 7 października 2016 r. znak: PPK.6220.7.7.2016 w sprawie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, 2. ewentualnie w razie przyjęcia, że nie zachodzą podstawy do uwzględnienia wniosku sformułowanego w pkt 1 powyżej, na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a., w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a., wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Poznaniu. Ponadto: 3. na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a., wniesiono o rozpoznanie sprawy na rozprawie; 4. na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a., wniesiono o zasądzenie na rzecz skarżącej kasacyjnie od skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie jej zarzutów. Uczestnik postępowania E. S.A. z siedzibą w G. reprezentowany przez adw. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wskazał, że popiera skargę kasacyjną i wnosi o: zasądzenie na rzecz uczestniczki I kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżący P.S. reprezentowany przez adw. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o 1. oddalenie w całości skargi kasacyjnej; 2. zasądzenie od skarżącej kasacyjnie na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych; 3. rozpoznanie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny na posiedzeniu niejawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Niniejsza sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy, czyli wskazane naruszenia przepisów prawa. Rozpoznając zatem skargę kasacyjną w tak określonych granicach NSA uznał, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. Wszystkie zarzuty przedstawione w petitum skargi kasacyjnej oraz rozwinięte w jej uzasadnieniu nie zasługiwały na uwzględnienie. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego. W sytuacji, gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności co do zasady rozpoznaniu podlega ostatnio wymieniony zarzut. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd I instancji przepis prawa materialnego, chyba, że postawiony w skardze kasacyjnej zarzut procesowy jest w istocie konsekwencją zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego. W takiej sytuacji uzasadnione jest dokonanie jego oceny w ramach analizy tych właśnie zarzutów (materialnych). Nie jest zasadny zarzut przedstawiony w pkt 2. petitum skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 28, art. 77 § 1 i w zw. z art. 80 k.p.a. przez uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza z 12 maja 2021 r. na skutek nieuzasadnionej i nieznajdującej oparcia w dokumentach znajdujących się w aktach sprawy oceny, że w niniejszej sprawie organy administracji nie rozważyły czy w wyniku realizacji lub funkcjonowania planowanej przez skarżącą kasacyjnie inwestycji na nieruchomości skarżącego zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wskazać należy, że zgodzić należy się z Sądem I instancji, że Burmistrz przyjmując błędne założenia, co do treści/wykładni art. 155 k.p.a. w ogóle nie przeprowadził rozpoznania okoliczności sprawy, a tym samym nie dokonał ich oceny w kontekście przesłanek prawnych stanowiących o interesie prawnym skarżącego w sprawie dotyczącej zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z 9 stycznia 2020 r. znak RGŻ.6220.20.2019. Burmistrz w uzasadnieniu decyzji z 12 maja 2021 r., znak RGŻ.6220.20.2019 na str. 4 uzasadnienia wskazał w sposób lakoniczny, że "biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że wnioskodawca Pan P.S. nie był stroną postępowania nr RGŻ.6220.20.2019". Ma także rację Sąd I instancji, że Kolegium ograniczyło ocenę legitymacji skarżącego do tytułu prawnego do nieruchomości obejmującej działki o numerach [...]; obręb [...] oraz położenia tej nieruchomości względem terenu planowanej inwestycji, tj. oddzielenia terenu przedsięwzięcia od nieruchomości skarżącego przez działkę nr [...] oraz jej oddalenia od ternu inwestycji o 170 m. Ocena Kolegium nie została w żadnym zakresie odniesiona do charakteru planowanego przedsięwzięcia i jego parametrów (rozmiaru i rodzaju planowanego przedsięwzięcia) przedstawionych w dokumentacji przedłożonej przez wnioskodawcę/inwestora. W trafnej ocenie Sądu I instancji, decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 14 grudnia 2021 r. nr SKO-4220A/23/21 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji, jest obarczone istotną wadą procesową, bo nie zawiera ustaleń faktycznych oraz oceny prawnej w zakresie tego czy w wyniku realizacji lub funkcjonowania przedsięwzięcia na nieruchomości skarżącego zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska. W uzasadnieniu decyzji nie został określony/rozpoznany ani zasięg, ani rodzaj oddziaływania przedsięwzięcia na nieruchomości sąsiednie. Standard jakości środowiska jest narzędziem ochrony jakościowej, sposobem precyzowania celów takiej ochrony. Zgodnie z art. 3 pkt 34 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska 9dalej; p.o.ś.), przez standard jakości środowiska - rozumie się poziomy dopuszczalne substancji lub energii oraz pułap stężenia ekspozycji, które muszą być osiągnięte w określonym czasie przez środowisko jako całość lub jego poszczególne elementy przyrodnicze. Dopuszczalne poziomy, to maksymalne dopuszczalne stężenia substancji bądź wartości energii, charakteryzujące stan danego elementu środowiska bądź środowiska jako całości. Standardy jakości nie muszą odzwierciedlać aktualnego stanu środowiska czy jego elementu, są bowiem instrumentem ochrony kształtującej - określone nimi poziomy są wytyczną, jaką należy realizować prowadząc działania służące ochronie jakościowej. Standardy jakości są przez ustawę traktowane jako nieprzekraczalna granica dopuszczalnych skutków emisji (zob. M. Górski i in., Prawo ochrony środowiska. Komentarz, wyd. 3, 2019). Zgodnie z art. 82 p.o.ś., ochrona zasobów środowiska jest realizowana w szczególności poprzez: 1) określenie standardów jakości środowiska oraz kontrolę ich osiągania, a także podejmowanie działań służących ich nieprzekraczaniu lub przywracaniu; 2) ograniczanie emisji, na zasadach określonych w tytule III. W myśl art. 83 ust. 1 p.o.ś., określając standardy jakości środowiska, należy kierować się skalą występowania i rodzajem oddziaływania substancji lub energii na środowisko. Należy też uwzględnić treść art. 141 ust. 1 p.o.ś. Według tego przepisu, eksploatacja instalacji nie powinna powodować przekroczenia standardów jakości środowiska. Obowiązek uregulowany w art. 141 ust. 1 p.o.ś. dotyczy wszystkich podmiotów eksploatujących instalacje i urządzenia, przepis nie ogranicza go od tej strony, w szczególności do podmiotów korzystających ze środowiska (zob. M. Górski i in., Prawo ochrony środowiska. Komentarz, wyd. 3, 2019). Przedmiotowe przedsięwzięcie zgodnie z kartą informacyjną przedsięwzięcia (k. 63-111 akt adm.) zaliczone zostało do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wbrew stanowisku skarżącej kasacyjnie brak rozważenia przez orzekające organy kwestii czy w wyniku realizacji lub funkcjonowania planowanego przez skarżącą kasacyjnie przedsięwzięcia, czy na nieruchomości skarżącego zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska, mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaprzeczeniem potrzeby zbadania czy w wyniku realizacji lub funkcjonowania planowanego przez skarżącą kasacyjnie przedsięwzięcia na nieruchomości skarżącego mogą zostać przekroczone standardy jakości środowiska nie może być argumentacja przedstawiona przez skarżącą kasacyjnie oraz dokumenty znajdujących się w aktach niniejszej sprawy. Zgodnie z przytoczonym w podstawie kasacyjnej art. 77 § 1 k.p.a., na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zebrania w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego sprawy niezbędnego do jej wyjaśnienia. Postępowanie wyjaśniające prowadzone przez organ administracji publicznej powinno być zakończone po zbadaniu wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla danej sprawy, których zakres określają przepisy prawa materialnego mające zastosowanie w sprawie. Według ogólnych zasad postępowania administracyjnego, organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organy administracji publicznej są również zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.) Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji SKO z 14 grudnia 2021 r. nr SKO-4220A/23/21 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oraz poprzedzającej ją decyzję Burmistrza z 12 maja 2021 r. nr RGŻ.6220.20.2019, przez analizę dokumentów zawartych w aktach administracyjnych, Sąd I instancji zasadnie dopatrzył się tego rodzaju uchybień, które musiały skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego kwestionowanej decyzji oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza z 12 maja 2021 r. nr RGŻ.6220.20.2019. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut przedstawiony w pkt 1. petitum skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia prawa materialnego, to jest art. 74 ust. 3a ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w zw. z art. 155 k.p.a., przez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji środowiskowej skarżącemu mógł przysługiwać status strony mimo, że z dokumentów zgromadzonych w aktach postępowania administracyjnego jednoznacznie wynika okoliczność przeciwna. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wskazać należy, że zarzut naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie nie może opierać się na kwestionowaniu przyjętego stanu faktycznego, gdyż zarzut błędów w przeprowadzeniu lub ocenie dowodów i ustaleniu stanu faktycznego, winien być formułowany w ramach podstawy kasacyjnej opartej na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Powyższe przypomnienie ma istotne znaczenie w rozpoznawanej sprawie, gdyż lektura uzasadnienia skargi kasacyjnej, a zwłaszcza przedstawiony w niej sposób ujęcia naruszenia prawa materialnego, świadczy o pomieszaniu elementów składających się na naruszenie prawa materialnego i naruszenie przepisów postępowania. Zarzucając naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie, wnoszący skargę kasacyjną zobowiązany jest do wyjaśnienia, dlaczego przepis (hipoteza wyprowadzonej z tego przepisu normy prawnej), który Sąd I instancji przyjął za mający zastosowanie w sprawie, "nie przystaje" do stanu faktycznego ustalonego w sprawie i jaki przepis powinien mieć zastosowanie. Zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego wymaga wykazania i wyjaśnienia, jak dany przepis prawa powinien być stosowany ze względu na stan faktyczny sprawy albo dlaczego ze względu na ten stan faktyczny nie powinien być on stosowany, a w przypadku zarzutu niezastosowania tego przepisu, dlaczego powinien być on w sprawie zastosowany. Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku wskazał, że zgodnie z aktualną na dzień złożenia wniosku o zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wpłynął do Urzędu Miejskiego Gminy O. w dniu 20 września 2019 r. treścią art. 74 ust. 3a ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko na datę złożenia wniosku stroną postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wnioskodawca oraz podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Przez obszar ten należy rozumieć: 1) działki przylegające bezpośrednio do działek, na których ma być realizowane przedsięwzięcie; 2) działki, na których w wyniku realizacji lub funkcjonowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska; 3) działki znajdujące się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem. Sąd I instancji wskazał również w uzasadnieniu wyroku, że zgodnie z treścią art. 74 ust. 3a ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w brzmieniu aktualnym na dzień wydania zaskarżonej decyzji (14 grudnia 2021 r.), tj. treścią ustaloną na mocy ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2019, poz. 1712 ze zm.) oraz obowiązującą od dnia 24 września 2019 r., stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wnioskodawca oraz podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie w wariancie zaproponowanym przez wnioskodawcę, z zastrzeżeniem art. 81 ust. 1. Przez obszar ten rozumie się: 1) przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, oraz obszar znajdujący się w odległości 100m od granic tego terenu; 2) działki, na których w wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska, lub 3) działki znajdujące się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem. Jednocześnie Sąd I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 4 ust. 1-4 ustawy z 19 lipca 2019 roku o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2019, poz. 1712 ze zm.) do spraw wszczętych na podstawie ustaw o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r. poz. 2081 oraz z 2019 r. poz. 630, 1501 i 1589) i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (24 września 2019 r.) stosuje się przepisy dotychczasowe. Jednak przepisy art. 63, art. 64 ust. 1 i 3a, art. 65, art. 74 ust. 3b-3h, art. 84 ust. 1 i 1a oraz art. 86 stosuje się w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Czynności dokonane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy przez organ właściwy w dniu wszczęcia postępowania pozostają w mocy. Do uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji wydanej na podstawie ustaw zmienianych w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, a także do wznowienia postępowania dotyczącego takiej decyzji, organem właściwym pozostaje odpowiednio organ, który ją wydał, albo organ wyższego stopnia w stosunku do tego organu. W skardze kasacyjnej nie wskazano, jakie brzmienie art. 74 ust. 3a, ustawy środowiskowej zostało zakwestionowane przez skarżącą kasacyjnie w ramach zarzutu niewłaściwego zastosowania art. 74 ust. 3a ustawy środowiskowej w zw. z art. 155 k.p.a. Wyjaśnić należy, że art. 74 ust. 3a, ustawy środowiskowej został dodany przez art. 509 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. poz. 1566 ze zm.). Nowe brzmienie art. 74 ust. 3 ustawy środowiskowej zostało ustalone na podstawie art. 1 ustawy z 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1712 ze zm.). Prawidłowe wskazanie podstawy kasacyjnej obejmującej treść art. 74 ust. 3a, ustawy środowiskowej w pkt 1. petitum skargi kasacyjnej oraz należyte uzasadnienie skargi kasacyjnej w tym zakresie miało kluczowe znaczenie dla skuteczności wniesionej w niniejszej sprawie skargi kasacyjnej Spółki, a to przez wzgląd na wynikające z art. 183 § 1 p.p.s.a. związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego zakresem skargi kasacyjnej. Zarówno z art. 183 § 1, jak i z art. 174 oraz art. 176 p.p.s.a. wynika, że do strony wnoszącej skargę kasacyjną należy takie zredagowanie tego środka odwoławczego, które umożliwi Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu odniesienie się do stanowiska Sądu pierwszej instancji we wszystkich kwestiach, które zdaniem strony zostały nieprawidłowo przez ten Sąd rozważone czy ocenione. Zaznaczyć należy, że Sąd nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać, czy też konkretyzować zarzutów kasacyjnych lub ich uzasadnienia. Zarzut przedstawiony w pkt 1. petitum skargi kasacyjnej nie spełnia wymogów określonych omówionymi powyżej przepisami. W tej sytuacji nie ma podstaw, by stwierdzić wadliwość zaskarżonego wyroku. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. W przedmiocie kosztów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił wniosku uczestnika postępowania kasacyjnego ponieważ przepisy p.p.s.a. nie przewidują zasądzenia kosztów postępowania uczestnikom postępowania.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 4 stycznia 2023
- Symbol z opisem
- 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
- Hasła tematyczne
- Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Maciej Kobak Piotr Korzeniowski /sprawozdawca/ Przemysław Szustakiewicz /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
art. 184 · Dz.U. 2024 poz. 935
- Ustawa z dnia 16 marca 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu - tekst jedn.
art. 1 · Dz.U. 2004 nr 163 poz. 1712
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny