III OW 28/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Artur Kuś Sędziowie: sędzia NSA Sławomir Wojciechowski (spr.) sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Marszałka Województwa [...] o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] a Starostą [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji do przetwarzaniach tworzyw sztucznych z uwzględnieniem zezwolenia na zbieranie odpadów na terenie działki o nr ewid. [...], położonej w [...], gmina [...], powiat [...] postanawia: wskazać Marszałka Województwa [...] jako organ właściwy w sprawie.

Wnioskiem z dnia 11 kwietnia 2025 r. (data prezentaty NSA) Marszałek Województwa [...], działając na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. oraz art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 41 ust. 3 ustawy z dniach 14 grudnia 2012 r. o odpadach, wniósł o rozstrzygnięcie negatywnego sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] (dalej także jako: "Marszałek") a Starostą [...] (dalej także jako: "Starosta"), poprzez wskazanie Starosty [...] jako organu właściwego do wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji do przetwarzaniach tworzyw sztucznych z uwzględnieniem zezwolenia na zbieranie odpadów na terenie działki [...]. Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący: Wnioskiem z dnia 6 lutego 2024 r. [...] Sp. z o.o. z siedzibą [...] (dalej także jako: "Wnioskodawca", "Spółka"), wystąpił do Starosty o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji przetwarzania tworzysz sztucznych z uwzględnieniem zezwolenia na zbieranie odpadów na terenie działki [...]. Starosta wezwał stronę do złożenia stosownych wyjaśnień, po uzupełnieniu których pismem z dnia 10 lipca 2024 r., znak: [...], zawiadomił Wnioskodawcę o wszczęciu postępowania. Następnie w toku prowadzonego postępowania Starosta uzyskał pozytywną opinię Burmistrza [...], postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska pozytywnie opiniujące miejsce przeznaczone do zbierania odpadów oraz instalacje do przetwarzania odpadów pod względem spełnienia wymagań określonych w przepisach ochrony środowiska, a także postanowienie Komendanta Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej stwierdzające spełnienie wymagań określonych w przepisach dotyczących ochrony przeciwpożarowej. Działając na podstawie art. 48a ust. 1 i ust. 7 ustawy o odpadach Starosta postanowieniem z dnia 31 grudnia 2024 r. ustanowił wysokość i formę zabezpieczenia roszczeń. Po wniesieniu przez Wnioskodawcę ww. zabezpieczenia, Starosta pismem z dnia 21 stycznia 2025 r. zawiadomił Wnioskodawcę o zakończeniu postępowania administracyjnego. Następnie Starosta przy piśmie z dnia 25 lutego 2025 r., znak: [...], przekazał zgodnie z właściwością Marszałkowi wniosek Wnioskodawcy o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji przetwarzania tworzysz sztucznych z uwzględnieniem zezwolenia na zbieranie odpadów. Starosta w ww. piśmie wskazał, że maksymalna łączna masa wszystkich rodzajów odpadów przewidzianych do przetworzenia, które mogą być magazynowane w tym samym czasie wynosi 33 Mg/dobę, co oznacza, w jego ocenie, zdolność instalacji do przyjmowania odpadów w ilości większej niż 10 Mg na dobę. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. poz. 1839) do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje do przetwarzania w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach odpadów inne niż wymienione w pkt 41 i 46, w tym składowiska odpadów inne niż wymienione w pkt 41, mogące przyjmować odpady w ilości nie mniejszej niż 10 ton na dobę lub o całkowitej pojemności nie mniejszej niż 25 000 ton, z wyłączeniem instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. W odpowiedzi na wniosek Starosta wniósł o uznanie Marszałka za organ właściwy w przedmiotowej sprawie, wskazując że w zakresie przetwarzania odpadów w procesie R13, tj. "Magazynowanie odpadów poprzedzające którykolwiek z procesów wymienionych w pozycji R1 – R12", mamy do czynienia z instalacją do przetwarzania odpadów, mogącą przyjmować odpady w ilości nie mniejszej niż 10 Mg (ton) na dobę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie wystąpił tzw. spór negatywny, albowiem zarówno Marszałek, jak i Starosta, uważają, że nie są właściwi do rozpoznania wniosku Spółki w przedmiocie wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów w instalacji do przetwarzaniach tworzyw sztucznych z uwzględnieniem zezwolenia na zbieranie odpadów. Właściwość organu do wydania decyzji zezwalającej na prowadzenie zbierania odpadów i prowadzenie przetwarzania odpadów wynika z art. 41 ust. 3 (Dz.U. z 2023 r. poz. 1587 ze zm.; dalej: "u.o."). Przepis ten enumeratywnie wymienia przypadki (rodzaje i skalę działalności w zakresie gospodarki odpadami), w których właściwym organem jest marszałek województwa, natomiast w pozostałych sprawach właściwy jest starosta. Zgodnie z art. 41 ust. 3 lit. a u.o., marszałek województwa jest organem właściwym dla przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Rodzaje przedsięwzięć zaliczane do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko wymienia § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. poz. 1839 ze zm.; dalej: "rozporządzenie"). W świetle § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia, instalacje do przetwarzania w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, odpadów inne niż wymienione w pkt 41 i 46, w tym składowiska odpadów inne niż wymienione w pkt 41, mogące przyjmować odpady w ilości nie mniejszej niż 10 t na dobę lub o całkowitej pojemności nie mniejszej niż 25.000 t, z wyłączeniem instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2389 ze zm.) zaliczane są do przedsięwzięć zawsze znacząco oddziałujących na środowisko. W ramach prowadzonej działalności Spółka w instalacji do przetwarzania odpadów tworzyw sztucznych będzie prowadzić przetwarzanie odpadów stosując dwa rodzaje procesów odzysku, tj.: - R13 "Magazynowanie odpadów poprzedzające którykolwiek z procesów wymienionych w pozycji R1 – R12"; - R3 "Recykling lub odzysk substancji organicznych, które nie są stosowane jako rozpuszczalniki". Wnioskodawca wskazuje, że maksymalna łączna masa wszystkich rodzajów odpadów przewidzianych do przetworzenia, które mogą być magazynowane w tym samym czasie wynosi 33 Mg (ton), a także największa łączna masa odpadów przewidzianych do przetworzenia, które mogłyby być magazynowane w tym samym czasie wynosi 33 Mg (ton). Zakład ma zatem możliwość magazynowania odpadów w ramach odzysku metodą R13 w ilości 33 Mg (ton). Wniosek złożony w przedmiotowej sprawie dotyczy instalacji mogącej przyjmować odpady w ilości 33 Mg/dobę (tony/dobę), a więc zaliczanej do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Nadto jak stanowi przepis § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia, rozstrzygająca jest ilość odpadów, jakie instalacja może przyjąć w ciągu doby. Zgodnie zaś z art. 41 ust. 3 lit. a u.o., organem właściwym w takiej sprawie jest marszałek. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 p.p.s.a. oraz art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.