DNR-109/2009

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-214(10 )/09/BZ Warszawa, dn.30 października 2009 r. DECYZJA nr DNR-1/109/2009 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 1 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275 oraz z 2007 r. Nr 35, poz. 215 oraz z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa zapalniczki gazowej CLIPPER CP 11 RH Classic Large [55], wprowadzonej na rynek przez przedsiębiorcę KOST Kościelnicki Stefaniak spółka jawna z siedzibą w Częstochowie, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, Ŝe te produkty są bezpieczne i umarza postępowanie administracyjne . Uzasadnienie Dnia 10 września 2009 r. wpłynął do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) protokół wraz z aktami kontroli przeprowadzonej przez Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, dotyczący zapalniczki gazowej CLIPPER CP 11 RH Classic Large [55], zwanej dalej „zapalniczką”. Kontrola została przeprowadzona w naleŜącym do przedsiębiorcy RUCH S.A. z siedzibą w Warszawie, Oddziale w Krakowie - Zespół w Tarnowie, przy ul. Warsztatowej 5. Zapalniczka gazowa to produkt jednorazowy, krzesiwowy, nienastawny, gasnący samoczynnie z palnikiem dyfuzyjnym o wysokości całkowitej 7,5 cm, posiadający jednokolorowy nieprzezroczysty zbiorniczek na skroplony gaz w kształcie walca o przekroju 1,7 cm. Zapalniczka została w górnej części zakończona metalową osłoną otaczającą wylot zaworu palnikowego. W dnie zapalniczki umieszczony został ślepy zawór – atrapa zaworu słuŜącego do powtórnego napełniania. Wokół ślepego zaworu wytłoczono: „FLAMA GAS 2 S.A.; 31004; 55; NOM PAT PEND REGIST CLIPPER”. Zapalniczka nie posiada Ŝadnych ostrych krawędzi. Na kaŜdej sztuce znajduje się znak graficzny CLIPPER oraz informacja „Made in Spain”. Ponadto, na kaŜdym produkcie naklejono ulotkę o wymiarach 48mm x 15 mm, zawierającą następujące informacje: „OstrzeŜenie. Trzymać z dala od dzieci. Zapalać zapalniczkę z dala od twarzy. Zawiera gaz łatwopalny pod ciśnieniem. Nie wystawiać na działanie temperatury powyŜej 50 C ani na działanie promieni słonecznych. Nie przekłuwać, nie wrzucać do ognia. Po uŜyciu upewnić się czy płomień całkowicie zgasł. Ponad widocznym płomieniem wytwarza się bardzo wysoka temperatura. NaleŜy zachować wyjątkową ostroŜność, aby uniknąć oparzenia i poŜaru. Nie pozostawiać w stanie zapalonym dłuŜej niŜ 10 sekund”. Dodatkowo, na kaŜdej sztuce został zamieszczony piktogram poparty pogrubionym opisem słownym świadczącym o zastosowaniu utrudnień uruchomienia przez dzieci: „Zapalniczka z utrudnionym uruchomieniem dla dzieci”. Na ulotce podano kod EAN 8 412765 008504 oraz nazwę i adres importera: „KOST Kościelnicki Stefaniak Spółka Jawna. Biuro Handlowe: 42-200 Częstochowa, ul. Krótka 29/31; tel. +48 34 3740649”, a takŜe adres strony internetowej: http://www.kost.com.pl . W wyniku przeprowadzonych badań organoleptycznych inspektorzy Inspekcji Handlowej stwierdzili, Ŝe zapalniczka nie jest zgodna z normą PN-EN 13869:2006 Zapalniczki. Zapalniczki z utrudnionym uruchamianiem dla dzieci. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań, gdyŜ istnieje duŜe prawdopodobieństwo, Ŝe produkt nie posiada zabezpieczenia przed uruchomieniem przez dzieci z uwagi na fakt, iŜ przedsiębiorca KOST Kościelnicki Stefaniak sp. j. z siedzibą w Częstochowie nie przedłoŜył inspektorom Inspekcji Handlowej kompletu dokumentów świadczących o spełnianiu przez produkt wymagań w/w normy. W opinii inspektorów Inspekcji Handlowej pismo pochodzące od amerykańskiego urzędu Consumer Produkt Safety Commission, którego adresatem jest hiszpański producent, nie jest jednoznacznym potwierdzeniem spełniania przez przedmiotową zapalniczkę odpowiednich wymogów, jeśli nie towarzyszy mu szczegółowy raport z przeprowadzonych badań. Inspektorzy Inspekcji Handlowej mieli równieŜ wątpliwości co do faktu, czy produkt słuŜy do wielokrotnego napełniania gazem, pomimo informacji na zapalniczce o takim przeznaczeniu produktu. Dodatkowo, inspektorzy Inspekcji Handlowej zwrócili uwagę na to, iŜ wielkość liter w oznakowaniu znajdującym się bezpośrednio na zapalniczce (instrukcje, ostrzeŜenia) moŜe utrudniać odczytanie istotnych dla bezpiecznego uŜytkowania informacji. W związku z powyŜszym, opierając się na rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 26 kwietnia 2007 r. w sprawie wprowadzania środków przewidzianych przepisami o ogólnym bezpieczeństwie produktów w odniesieniu do zapalniczek (DZ. U. Nr 77, poz. 515) uznano, iŜ istnieje powaŜne ryzyko dla zdrowia i Ŝycia uŜytkowników. Prezes 3 UOKiK uznał, iŜ w celu zapewnienia ochrony zdrowia i Ŝycia konsumentów naraŜonych na niebezpieczeństwo w związku z uŜywaniem produktu, niezbędne jest wyjaśnienie tej sprawy W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, pismem z dnia 24 września 2009 r., Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę KOST Kościelnicki Stefaniak spółka jawna z siedzibą w Częstochowie (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa zapalniczki. Jednocześnie Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się z aktami i prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Strona skorzystała z przysługujących jej praw w dniu 30 września 2009 r. Dnia 13 października 2009 r. strona postępowania przesłała Prezesowi UOKiK fax informujący o tym, iŜ dnia 6 października 2009 r. zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego pismo wraz z potwierdzeniem nadania oraz z dowodami świadczącymi o tym, iŜ zapalniczka jest produktem bezpiecznym. Wskazane powyŜej dowody Prezes UOKiK otrzymał dnia 12 października 2009 r. Strona postępowania poinformowała Prezesa UOKiK, iŜ jest dystrybutorem kwestionowanej zapalniczki od połowy 2007 r., natomiast jej producentem jest hiszpański przedsiębiorca Flamagas S.A. z siedzibą w Barcelonie. Strona postępowania odniosła się równieŜ do zarzutów inspektorów Inspekcji Handlowej, którzy stwierdzili, iŜ zapalniczka jest produktem jednorazowym z atrapą zaworu, a przez to jej napełnianie gazem grozi utratą zdrowia i Ŝycia konsumentów oraz do zarzutu, iŜ jest to produkt niespełniający wymagań normy PN-EN 13869 Zapalniczki. Zapalniczki z utrudnionym uruchamianiem dla dzieci. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań , a zatem nieposiadający zabezpieczenia przed uruchomieniem przed dziećmi. Przedsiębiorca oświadczył, Ŝe od 27 lat zapalniczka jest produkowana jako zapalniczka wielokrotnego napełniania, natomiast od 1997 roku zawór do napełniania gazem, który jest opatentowanym produktem firmy Flamagas S.A. z siedzibą w Barcelonie, jest sprzedawany licznym producentom zapalniczek na całym świecie. Zadeklarowano, iŜ zapalniczka, która została wprowadzona do obrotu na polski rynek, jest zapalniczką przeznaczoną do wielokrotnego napełniania, co wynika m. in. z przedłoŜonej faktury zakupu zapalniczki od producenta nr 300351234 z dnia 14 stycznia 2009 r. (skrót REF. Oznacza REFILLABLE - „do napełniania”). Ponadto instrukcje zawarte na opakowaniu zbiorczym i na pojedynczym produkcie są zgodne ze wszystkimi normami i przepisami. Z przodu opakowania zbiorczego, w miejscu widocznym dla konsumenta, umieszczono takŜe rysunek przedstawiający w jaki 4 sposób i jakim rodzajem gazu napełniać zapalniczkę. Biorąc pod uwagę powyŜsze, strona postępowania oświadczyła, iŜ twierdzenia inspektorów Inspekcji Handlowej dotyczące braku zasadności umieszczenia na zapalniczce instrukcji jej ponownego napełniania wraz z zalecanym paliwem, są bezzasadne. Jednocześnie, w celu poparcia powyŜszych twierdzeń, strona postępowania przedstawiła raport z badań na zgodność z normą PN-EN ISO 9994:2007 Zapalniczki. Wymagania bezpieczeństwa, przeprowadzony w Laboratorie National d’Essais (LNE) w ParyŜu wraz z rysunkiem nr 1.25.021.1, na którym pokazano szczegóły konstrukcyjne zaworu ponownego napełniania gazem. Strona postępowania przedstawiła równieŜ list producenta zapalniczki Flamagas S.A. z siedzibą w Barcelonie z dnia 5 października 2009 r. będący odpowiedzią na wszczęcie postępowania administracyjnego w stosunku do produktu. W piśmie tym producent opisuje system CR12 stanowiący zabezpieczenie przed uruchomieniem przez dzieci oraz umiejscowienie zaworu umoŜliwiającego ponowne napełnienie zapalniczki gazem. Strona postępowania sprzeciwiła się równieŜ zarzutowi dotyczącemu braku zabezpieczeń zapalniczki przez uruchomieniem przed dziećmi. Podkreśliła, iŜ hiszpański producent zapalniczki – przedsiębiorca Flamagas S.A. z siedzibą w Barcelonie, od 1994 roku stosuje system zabezpieczający CR (child- resistant), spełniający wymagania amerykańskiego systemu SS16CRF1210, będącego odpowiednikiem normy PN-EN 13869. Poinformowała, iŜ w 2006 roku hiszpańscy inŜynierowie opatentowali nowy system zabezpieczeń – system CR12, który został przebadany w zapalniczce Clipper Brio BP11DH CR12 w okresie od marca do maja 2006 roku przez akredytowane amerykańskie laboratorium Great Lakes Marketing, rekomendowane przez Consumer Produkt Safety Comission (CPSC). Na dowód powyŜszego przedstawiono amerykańskie sprawozdanie z przeprowadzonych w 2006 r. badań świadczących o tym, iŜ zapalniczka CLIPPER BP11DH-CR12 posiada mechanizm CR. Przekazano takŜe list z CPSC z dnia 22 sierpnia 2006 roku akceptujący wyniki testów dla zapalniczki BP11DH i zatwierdzający nowy system zabezpieczenia przed dziećmi opracowany przez Flamagas S.A. z siedzibą w Barcelonie oraz list z CPSC z dnia 4 kwietnia 2007 roku potwierdzający rozszerzenie wyników badań na inne modele zapalniczek, w tym zapalniczkę CLIPPER CP 11 RH Classic Large [55], będącą przedmiotem postępowania oraz stwierdzający, iŜ od kwietnia 2007 roku wszystkie zapalniczki produkowane przez przedsiębiorcę Flamagas S.A. z siedzibą w Barcelonie i wykorzystujące system CR12, zostały uznane za zabezpieczone przed dziećmi oraz za spełniające wymagania bezpieczeństwa. Pismem z dnia 16 października 2009 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami 5 sprawy oraz prawem do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań. Strona nie skorzystała z przysługujących jej praw. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca KOST Kościelnicki Stefaniak spółka jawna z siedzibą w Częstochowie wprowadził na polski rynek zapalniczkę gazową CLIPPER CP 11 RH Classic Large [55] i jest jej producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit a) ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje się przedsiębiorcę prowadzącego działalność polegającą na wytwarzaniu produktu albo kaŜdą inną osobę, która występuje jako wytwórca, umieszczając na produkcie bądź do niego dołączając swoje nazwisko, nazwę, znak towarowy bądź inne odróŜniające oznaczenie. Na naklejonej na produkcie ulotce znajduje się informacja z nazwą i adresem importera: „KOST Kościelnicki Stefaniak Spółka Jawna. Biuro Handlowe: 42-200 Częstochowa, ul. Krótka 29/31; tel. +48 34 3740649”, a takŜe adres strony internetowej: http://www.kost.com.pl . Zgodnie z art. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego uŜywania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a takŜe, w zaleŜności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza Ŝadnego zagroŜenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagroŜenie, dające się pogodzić z jego zwykłym uŜywaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i Ŝycia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4, nie jest produktem bezpiecznym. Podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa zapalniczki gazowej CLIPPER CP 11 RH Classic Large [55] stanowiły badania organoleptyczne przeprowadzone przez inspektorów reprezentujących Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Krakowie. Badania te wykazały, Ŝe produkt nie posiada zabezpieczenia przed uruchomieniem przez dzieci, gdyŜ nie przedłoŜono inspektorom Inspekcji Handlowej kompletu dokumentów świadczących o spełnianiu przez produkt wymagań normy PN-EN 13869 Zapalniczki. Zapalniczki z utrudnionym uruchamianiem dla dzieci. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań . Ponadto na 6 zapalniczce, jak i na opakowaniu transportowym zawarto instrukcję jej ponownego napełniania wraz z zalecanym paliwem, co w opinii inspektorów Inspekcji Handlowej było niezgodne z przeznaczeniem produktu. Dodatkowo, inspektorzy Inspekcji Handlowej zwrócili uwagę na to, iŜ litery w oznakowaniu znajdującym się bezpośrednio na zapalniczce są zbyt małe. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK uznał za zasadne wyjaśnienie tej sprawy. W toku postępowania, strona zakwestionowała wyniki badań organoleptycznych przeprowadzonych przez Inspekcję Handlową twierdząc, iŜ zapalniczka spełnia wymogi bezpieczeństwa, w szczególności posiada opatentowany przez hiszpańskiego producenta mechanizm CR oraz jest zapalniczką wielokrotnego napełniania gazem. Na dowód powyŜszego strona postępowania przedstawiła Prezesowi UOKiK dowody w postaci sprawozdań z badań zapalniczki na zgodność z normą PN-EN 9994 oraz normą PN-EN 13869, listów akceptacyjnych z amerykańskiego organu CPSC, rysunków technicznych dotyczących konstrukcji zaworu umoŜliwiającego ponowne napełnienie gazem w dolnej części zapalniczki, jak równieŜ listu producenta zapalniczki – przedsiębiorcy Flamagas S.A. z siedzibą w Barcelonie z dnia 5 października 2009 r. będącego odpowiedzią na wszczęcie postępowania administracyjnego w stosunku do zapalniczki, w którym producent opisuje system zabezpieczenia przed uruchomieniem przez dzieci CR12 oraz umiejscowienie zaworu umoŜliwiającego ponowne napełnienie produktu gazem. Odnosząc się do zarzutu nieodpowiedniej wielkości liter w oznakowaniu znajdującym się na zapalniczce i biorąc pod uwagę fakt, iŜ przedsiębiorca udowodnił, Ŝe produkt posiada mechanizm zabezpieczenia przed uruchomieniem przez dzieci oraz jest przeznaczony do wielokrotnego napełniania, w opinii Prezesa UOKiK sama wątpilowść co do wielkości liter znajdujących się w oznakowaniu umieszczonym bezpośrednio na zapalniczce nie stwarza zagroŜenia dla Ŝycia i zdrowia konsumentów. NaleŜy wziąć pod uwagę fakt, iŜ zapalniczka jest produktem o niewielkich rozmiarach, co samo przez się wymaga dostosowania wielkości oznaczeń do rozmiarów produktu. Dodatkowo, na samej zapalniczce oprócz oznaczeń literowych podane były równieŜ ostrzeŜenia w postaci odznaczających się piktogramów. Ponadto, istotnym jest, iŜ konsument kupując produkt mógł zapoznać się z właściwymi ostrzeŜeniami i instrukcjami, poniewaŜ znajdowały się one takŜe na opakowaniu zbiorczym produktu, które sprzedawca ma obowiązek ustawić w widocznym dla konsumenta miejscu. Prezes UOKiK, po przeprowadzeniu analizy całokształtu materiału dowodowego przedstawionego przez stronę postępowania uznał, iŜ zapalniczka gazowa CLIPPER CP 11 RH Classic Large [55] posiada kompletną dokumentację techniczną świadczącą o tym, iŜ produkt spełnia wymagania bezpieczeństwa. Prezes UOKiK uznał przedstawione przez stronę postępowania dowody za wiarygodne i w związku z powyŜszym postanowił jak w sentencji. 7 Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Otrzymuje: KOST Kościelnicki Stefaniak sp. j. Ul. Legnicka 10/1 42-202 Częstochowa