DNR-16/2010

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-196(27)/09/10/KW Warszawa, dn. 22 marca 2010 r. DECYZJA DNR-1/16/2010 Na podstawie art. 33a ust. 2 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 20, poz. 106 i Nr 18, poz. 97), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie wprowadzenia na rynek produktów niespełniających ogólnych wymagań bezpieczeństwa, tj. linek elastycznych 2500 kg , Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakłada na przedsiębiorcę BOTTARI POLSKA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radziejowicach - Parceli karę pienięŜną w wysokości 20 000 zł (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych) płatną do budŜetu państwa. Uzasadnienie Pismem z dnia 19 stycznia 2010 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Prezes UOKiK) powiadomił przedsiębiorcę BOTTARI POLSKA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radziejowicach - Parceli (stronę postępowania) o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia na rynek produktów niespełniających wymagań bezpieczeństwa, tj. linek elastycznych 2500 kg. Postępowanie to było konsekwencją ustaleń dokonanych w toku postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa linek elastycznych 2500 kg, o wszczęciu którego Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę BOTTARI POLSKA spółka z 2 ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radziejowicach - Parceli pismem z dnia 10 sierpnia 2009 r. W toku tego postępowania strona postępowania nie przekazała Ŝadnych dowodów potwierdzających, Ŝe podjęła działania mające na celu wyeliminowanie zagroŜeń stwarzane przez te linki elastyczne 2500 kg ani dowodów na to, Ŝe produkty te spełniają ogólne wymagania bezpieczeństwa. W związku z powyŜszym, opierając się na wynikach badań organoleptycznych linki elastycznej 2500 kg, przeprowadzonych przez inspektorów reprezentujących Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej oraz wynikach badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez Przemysłowy Instytut Motoryzacji w Warszawie, jak równieŜ skargę konsumenta dotyczącą dwukrotnego zerwania linki podczas holowania pojazdu, Prezes UOKiK uznał, iŜ linki elastyczne 2500 kg nie spełniają wymagań bezpieczeństwa określonych w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 20, poz. 106 i Nr 18, poz. 97), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów” i nałoŜył na stronę postępowania w drodze decyzji nr DNR-1/108/2009 z dnia 27 października 2009 r. obowiązki określone w art. 24 ust. 4 pkt 1 lit. b oraz pkt 2 lit. b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. W odpowiedzi na powyŜsze, pismem z dnia 28 stycznia 2010 r. strona postępowania oświadczyła, iŜ niezwłocznie po otrzymaniu informacji o tym, Ŝe linki elastyczne 2500 kg nie są bezpieczne podjęła działania mające na celu wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez te produkty, w szczególności wycofanie ich z rynku. W wyniku tych działań wszystkie wadliwe produkty będące w posiadaniu dystrybutorów zostały od nich odebrane i zniszczone. Strona postępowania podkreśliła ponadto, iŜ Prezes UOKiK był informowany w kolejnych pismach o wszystkich czynnościach zmierzających do wycofania produktu z rynku, a cała dokumentacja została przekazana organowi nadzoru w dniu 23 grudnia 2009 r. Strona postępowania oświadczyła, Ŝe wprowadzając na rynek linki elastyczne 2500 kg działała w dobrej wierze, zgodnie z przepisami prawa i z naleŜytą starannością. Jak poinformowała strona postępowania, linki posiadały pozytywne wyniki badań i certyfikat TUV, były wcześniej sprzedawane w innych krajach europejskich i strona postępowania nie miała Ŝadnych informacji o problemach związanych z uŜytkowaniem tych produktów. Mając na uwadze powyŜsze, jak równieŜ to, Ŝe poprzez wycofanie z rynku wadliwych linek cel postępowania został osiągnięty, strona postępowania wniosła o umorzenie postępowania w sprawie nałoŜenia na nią kary za wprowadzenie na rynek produktu niespełniajacego wymagań bezpieczeństwa. 3 Pismem z dnia 20 stycznia 2010 r. Prezes UOKiK zwrócił się do Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z prośbą o przeprowadzenie kontroli przedsiębiorcy BOTTARI POLSKA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radziejowicach - Parceli. Przedmiotem kontroli miało być w szczególności ustalenie, ile linek elastycznych 2500 kg przedsiębiorca wprowadził na rynek, listy dystrybutorów, jak równieŜ sprawdzenie, czy strona wykonała obowiązki nałoŜone na nią decyzją Prezesa UOKiK nr DNR-1/108/2009 z dnia 27 października 2009 r. i czy nadal wprowadza na rynek wadliwe produkty. W piśmie z dnia 2 marca 2010 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał wyniki kontroli przeprowadzonej w siedzibie strony postępowania. Z ustaleń kontroli wynika, Ŝe strona postępowania wprowadzała wadliwe linki na polski rynek od dnia 15 października 2007 r. do dnia 13 listopada 2008 r. Na rynek wprowadzono 5024 sztuk linek elastycznych 2500 kg, które zostały sprzedane 41 dystrybutorom. Strona postępowania wycofała z rynku 41 sztuk wadliwych produktów i przedstawiła protokoły ich zniszczenia (z dnia 15 października 2009 r. oraz z dnia 31 grudnia 2009 r.). W dniu kontroli strona postępowania nie posiadała w ofercie handlowej wadliwych linek. Pismem z dnia 10 marca 2010 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o prawie do czynnego udziału w kaŜdym stadium postępowania, a w szczególności o prawie zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań. Strona nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Linki elastyczne 2500 kg zostały wprowadzone na polski rynek przez przedsiębiorcę BOTTARI POLSKA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radziejowicach - Parceli, który jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów i ponosi odpowiedzialność za bezpieczeństwo produktów wprowadzonych na rynek na zasadach określonych w tej ustawie. Jak wynika z informacji na etykiecie dołączonej do kaŜdego produktu, został on wyprodukowany w Chinach, a na etykiecie przedsiębiorca BOTTARI POLSKA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radziejowicach – Parceli jest określony jako importer. Ponadto, Prezes UOKiK dysponuje fakturą zakupu linek elastycznych 2500 kg od chińskiego przedsiębiorcy oraz 4 dokumentem SAD, potwierdzającym wprowadzenie tych produktów na polski rynek przez przedsiębiorcę BOTTARI POLSKA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radziejowicach – Parceli. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego uŜywania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a takŜe, w zaleŜności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza Ŝadnego zagroŜenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagroŜenie, dające się pogodzić z jego zwykłym uŜywaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i Ŝycia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie jest produktem bezpiecznym. Badania organoleptyczne przeprowadzone przez inspektorów reprezentujących Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej wykazały, iŜ linka elastyczna 2500 kg nie posiada instrukcji instalacji i konserwacji oraz ostrzeŜeń niezbędnych do bezpiecznego uŜytkowania. Linkę poddano równieŜ badaniom laboratoryjnym w Przemysłowym Instytucie Motoryzacji w Warszawie. Badania te wykazały, iŜ linki elastyczne 2500 kg posiadają wady wykonawcze, przetarcia, naderwania liny, ostre krawędzie w otworach haków holowniczych oraz zaniŜoną wytrzymałość w stosunku do wartości wymaganej dla holowania pojazdu o masie 2500 kg, tj. 2500 daN w czasie ± 5 s. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK uznał, Ŝe linki elastyczne 2500 kg nie spełniają ogólnych wymagań bezpieczeństwa określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Stwierdzone nieprawidłowości stwarzają zagroŜenie dla zdrowia lub Ŝycia konsumentów. Wprowadzając te produkty na rynek strona postępowania naruszyła obowiązek określony w art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, z godnie z którym producent jest zobowiązany wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne, co wyczerpuje przesłanki określone w art. 33a ust. 2 pkt 2 powyŜszej ustawy. Zgodnie z art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, za wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa, Prezes UOKiK moŜe nałoŜyć na producenta karę pienięŜną w wysokości do 100 000 zł. Kara pienięŜna, nakładana na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów ma charakter fakultatywny, co oznacza, Ŝe Prezes UOKiK w ramach uznania 5 administracyjnego decyduje, czy w danej sprawie nałoŜenie kary jest zasadne. Ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie zawiera zamkniętego katalogu przesłanek, od których uzaleŜniona jest wysokość kar nakładanych na przedsiębiorców. W toku niniejszego postępowania przedsiębiorca BOTTARI POLSKA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radziejowicach – Parceli wniósł o jego umorzenie uzasadniając swój wniosek tym, Ŝe podjął współpracę z organem nadzoru w zakresie wyeliminowania zagroŜeń stwarzanych przez linki elastyczne 2500 kg, w szczególności poprzez wycofanie wadliwych produktów z rynku, w związku z czym cel postępowania prowadzonego przez Prezesa UOKiK został osiągnięty. Prezes UOKiK nie uwzględnił powyŜszego wniosku. Wykonanie przez stronę postępowania obowiązków określonych w decyzji Prezesa UOKiK nr DNR-1/108/2009 z dnia 27 października 2009 r., co w opinii strony postępowania wyczerpuje cel tego postępowania, nie stanowi przesłanki do umorzenia niniejszego postępowania. Postępowanie to zostało bowiem wszczęte w związku z wprowadzeniem na rynek przez stronę postępowania produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa, tj. linki elastycznej 2500 kg, a nie w związku z niewykonaniem obowiązków określonych w decyzji Prezesa UOKiK. Przesłanką do nałoŜenia kary jest w tym przypadku naruszenie przez producenta obowiązku określonego w art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, a zatem sam fakt wprowadzenia na rynek produktu niebezpiecznego. Bezspornym jest fakt, iŜ linki elastyczne 2500 kg nie spełniają wymagań bezpieczeństwa. Okoliczność ta została ustalona w postępowaniu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa tych produktów na podstawie badań organoleptycznych przeprowadzonych przez inspektorów reprezentujących Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej oraz badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez Przemysłowy Instytut Motoryzacji w Warszawie i nie była kwestionowana przez stronę postępowania. Ponadto, naleŜy zwrócić uwagę, iŜ posiadanie przez linki elastyczne 2500 kg certyfikatu bezpieczeństwa nie wyklucza stwierdzenia, Ŝe produkty te nie są bezpieczne, a w konsekwencji – nie uniemoŜliwia nałoŜenia na producenta kary pienięŜnej za ich wprowadzenie na rynek. NaleŜy równieŜ podkreślić, iŜ moŜliwość zastosowania dolegliwości finansowej nie jest uzaleŜniona od wyeliminowania przez producenta zagroŜenia stwarzanego przez produkt, od podjęcia współpracy ani od braku wiedzy o tym, Ŝe wprowadzony na rynek produkt nie jest bezpieczny. Podniesione przez stronę postępowania argumenty, w tym wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez linki elastyczne 2500 kg, mogą zatem stanowić jedynie okoliczność wpływającą na obniŜenie wysokości nałoŜonej kary. 6 Argument strony postępowania dotyczący podjęcia bezwarunkowego współdziałania oraz informowania organu nadzoru o podejmowanych działaniach równieŜ nie moŜe zostać uwzględniony. W toku postępowania w sprawie ogólnego bezpieczeństwa linek elastycznych 2500 kg organ nadzoru nie otrzymał Ŝadnej informacji ani Ŝadnego dowodu na podjęcie działań mających na celu wycofanie z rynku wadliwych produktów, a pierwsze pismo strona postępowania przesłała po otrzymaniu przez decyzji, w której Prezes UOKiK nałoŜył na nią obowiązki określone w ustawie o ogólnym bezpieczeństwie produktów. W związku z powyŜszym, naleŜy uznać, iŜ powołanie się strony postępowania na okoliczność współpracy nie ma uzasadnienia w przebiegu postępowania i w materiale dowodowym zgromadzonym w jego toku. Art. 33a ust. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie stanowi, Ŝe wysokość kary ustala się uwzględniając w szczególności stopień oraz okoliczności naruszenia obowiązków. Na wysokość kary w niniejszym postępowaniu wpłynęła ocena całokształtu okoliczności sprawy, dokonana przez Prezesa UOKiK. Działalność strony postępowania ma charakter profesjonalny (zawodowy), co oznacza, Ŝe konsumenci mają prawo oczekiwać, iŜ wprowadzane przez tego przedsiębiorcę na rynek produkty będą spełniały wymagania bezpieczeństwa. Za okoliczność łagodzącą Prezes UOKiK uznał fakt, iŜ strona postępowania podjęła działania mające na celu wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez linki elastyczne 2500 kg – wadliwe produkty będące w posiadaniu dystrybutorów zostały od nich odebrane, a następnie zutylizowane, na dowód czego strona postępowania przedstawiła protokoły zniszczenia. Ponadto, strona postępowania zaprzestała wprowadzania na rynek linek elastycznych 2500 kg, zastępując je produktem polskim o wyŜszych parametrach. Z kolei za okoliczność obciąŜającą organ nadzoru uznał fakt, Ŝe linki stwarzały powaŜne zagroŜenie dla zdrowia, a nawet Ŝycia konsumentów. Prezes UOKiK wziął równieŜ pod uwagę wypadek konsumencki, podczas którego nastąpiło dwukrotne zerwanie się linki w czasie holowania pojazdu z jej uŜyciem. Ponadto, za czynnik wpływający na wysokość kary organ nadzoru uznał fakt, iŜ strona postępowania wprowadziła na rynek duŜą ilość wadliwych produktów (5024 sztuki) przez długi okres czasu (14 miesięcy), co zwiększa wpływa na poszerzenie kręgu potencjalnych odbiorców, którzy poprzez zakup linek byli naraŜeni na zagroŜenie, które stwarzają te produkty. Kryterium pomocnicze przy określeniu wysokości kary pienięŜnej stanowiła wysokość korzyści majątkowej osiągniętej przez stronę postępowania ze sprzedaŜy 5024 linek elastycznych 2500 kg (45 668,16 zł). Wartość ta została określona jako iloczyn liczby 7 produktów wprowadzonych na rynek i średniej ceny sprzedaŜy jednej sztuki. Z uwagi na to, iŜ strona postępowania stosowała róŜne ceny sprzedaŜy linek elastycznych 2500 kg, Prezes UOKiK przyjął jako średnią cenę sprzedaŜy jednej sztuki produktu średnią arytmetyczną najwyŜszej i najniŜszej ceny sprzedaŜy, która wynosi 9,09 zł. Wymierzając karę, Prezes UOKiK uwzględnił wagę naruszenia przez stronę postępowania przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów – naleŜy bowiem zauwaŜyć, Ŝe zgodnie z ustawą o ogólnym bezpieczeństwie, za czyn popełniony przez stronę Prezes UOKiK moŜe nałoŜyć karę do 100 000 zł. Prezes UOKiK uznał, Ŝe kara określona w sentencji decyzji jest adekwatna do stwierdzonych naruszeń, spełni swój skutek prewencyjny i skłoni przedsiębiorcę do nienaruszania przepisów z zakresu ogólnego bezpieczeństwa produktów. Biorąc pod uwagę powyŜsze, Prezes UOKiK postanowił jak w sentencji. Zgodnie z art. 33a ust. 5 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, karę pienięŜną naleŜy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji Prezesa UOKiK na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Małgorzata Kozak Wiceprezes 8 Otrzymuje: Kancelaria Radcy Prawnego