DNR-27/2007

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-700-68/06/KS/23 Warszawa, dn. 17.04.2007 r. DECYZJA NR 27/2007 Na podstawie art. 24 ust. 4 pkt 1 lit. b) oraz pkt 2 lit. b), c) i ust. 12, w zwi ą zku z art. 10 ust. 1, art. 5 ust. 1, art. 4 ust. 2 pkt 1, 3 i 4 oraz art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275 oraz z 2007 r. Nr 35, poz. 215) oraz art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 2007 r. o zmianie ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów (Dz. U. Nr 35, poz. 215), po przeprowadzeniu post ę powania administracyjnego wszcz ę tego z urz ę du w sprawie ogólnego bezpiecze ń stwa chodzika – ko ł yski SB 807, wprowadzonego na rynek polski przez Jacka Gabru ś , prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „SUN” Jacek Gabru ś z siedzib ą w Pile, przedsi ę biorcy temu: 1) w przypadku produktów, które nie zosta ł y jeszcze wprowadzone na rynek – zakazuje si ę wprowadzania na rynek chodzików - ko ł ysek SB 807, które nie s ą bezpieczne i nakazuje si ę podj ę cie czynno ś ci niezb ę dnych do zapewnienia przestrzegania tego nakazu; dowody podj ę cia tych czynno ś ci nale ż y przekaza ć Prezesowi Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) niezw ł ocznie, ale nie pó ź niej ni ż w terminie 21 dni od daty otrzymania niniejszej decyzji; 2) w przypadku produktów wprowadzonych na rynek – nakazuje si ę natychmiastowe wycofanie z rynku chodzików – ko ł ysek SB 807, które nie s ą bezpieczne; dowody wykonania decyzji nale ż y przekaza ć Prezesowi UOKiK niezw ł ocznie, ale nie pó ź niej ni ż w terminie 21 dni od daty otrzymania niniejszej decyzji oraz nakazuje si ę ostrze ż enie konsumentów o zagro ż eniu stwarzanym przez chodziki – ko ł yski CB 807; ostrze ż enie powinno zawiera ć opis zagro ż e ń powodowanych przez produkty oraz wskazanie przedzia ł u czasowego, w którym by ł y one sprzedawane; og ł oszenie nale ż y opublikowa ć niezw ł ocznie, ale nie pó ź niej ni ż w terminie 21 dni od dnia otrzymania niniejszej decyzji w trzech kolejnych wydaniach gazety o zasi ę gu ogólnopolskim; kopie og ł osze ń nale ż y przekaza ć Prezesowi UOKiK niezw ł ocznie, ale nie pó ź niej ni ż w terminie 7 dni od dnia ostatniej publikacji. Uzasadnienie Pismem z dnia 3 sierpnia 2006 r. G ł ówny Inspektorat Inspekcji Handlowej (GIIH) przekaza ł UOKiK protokó ł wraz z aktami kontroli dotycz ą cej chodzika – ko ł yski 807, wprowadzonego na rynek przez przedsi ę biorc ę Jacka Gabru ś prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „SUN” Jacek Gabru ś z siedzib ą w Kro ś nie. W trakcie kontroli w sklepie „ Ś wiat dziecka” w J ę drzejowie, ul. Stra ż acka 24, inspektorzy reprezentuj ą cy Ś wi ę tokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej dokonali ogl ę dzin chodzika – ko ł yski SB 807. Chodzik – ko ł yska SB 807 jest wyposa ż ony w element graj ą cy umieszczony na pulpicie przy pomocy dwóch bolców. W trakcie badania bolce te po przekr ę ceniu o 90° odpad ł y, a element graj ą cy zosta ł od łą czony od pulpitu. Ł atwo ść od łą czenia bolca oraz jego rozmiar powoduje, ż e mo ż e on zosta ć po ł kni ę ty przez dziecko. Na chodziku – ko ł ysce umieszczono naklejk ę z informacjami: „Made in China”’ „PN-EN 1273”, znakiem CE, ostrze ż eniem: „Nigdy nie pozostawiaj dziecka bez opieki”, nazw ą produktu oraz nazw ą i adresem producenta. Prezes UOKiK uzna ł , i ż istnieje znaczne prawdopodobie ń stwo, ż e chodzik – ko ł yska SB 807 nie spe ł nia wymaga ń dotycz ą cych bezpiecze ń stwa, gdy ż stwarza zagro ż enie dla zdrowia i bezpiecze ń stwa konsumentów i uzna ł za zasadne wszcz ę cie w tej sprawie post ę powania administracyjnego na podstawie ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275 oraz z 2007 r. Nr 35, poz. 215), zwanej dalej „ustaw ą o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów”. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu post ę powania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z pó ź n. zm.) pismem z dnia 15 wrze ś nia 2006 r. Prezes UOKiK powiadomi ł przedsi ę biorc ę Jacka Gabru ś prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „SUN” Jacek Gabru ś z siedzib ą w Pile (stron ę post ę powania) o wszcz ę ciu post ę powania. Jednocze ś nie w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, Prezes UOKiK wyznaczy ł stronie post ę powania termin 21 dni od dnia otrzymania postanowienia na wyeliminowanie zagro ż e ń stwarzanych przez chodzik – ko ł ysk ę SB 807. Prezes UOKiK poinformowa ł stron ę post ę powania, ż e w celu wyeliminowania zagro ż e ń stwarzanych przez 2 produkt b ę d ą cy przedmiotem post ę powania w przypadku chodzików – ko ł ysek SB 807, które nie zosta ł y jeszcze wprowadzone na polski rynek - niezb ę dne jest zaprzestanie ich dalszego wprowadzania na rynek, a w przypadku produktów, które zosta ł y ju ż wprowadzone na polski rynek – podj ę cie dzia ł a ń polegaj ą cych na wycofaniu produktów b ę d ą cych przedmiotem post ę powania z rynku. Przedsi ę biorca móg ł równie ż zaproponowa ć inny sposób wyeliminowania zagro ż e ń stwarzanych przez chodziki – ko ł yski SB 807, pod warunkiem, ż e sposób ten zosta ł by zaakceptowany przez Prezesa UOKiK. W pi ś mie z dnia 10 pa ź dziernika 2006 r. strona post ę powania przedstawi ł a swoje stanowisko w sprawie. Przedsi ę biorca nie zgodzi ł si ę z wynikami kontroli przeprowadzonej przez Inspekcj ę Handlow ą – w jego opinii bolce nie stwarzaj ą zagro ż enia, gdy ż s ą umieszczone w miejscu niedost ę pnym dla dziecka, a nawet gdyby dziecko mia ł o do nich dost ę p – nie jest w stanie ich odkr ę ci ć . W pi ś mie z dnia 19 pa ź dziernika 2006 r. Prezes UOKiK poinformowa ł stron ę post ę powania, i ż przekazane przez ni ą informacje s ą niewystarczaj ą ce do uznania sprawy za wyja ś nion ą i zwróci ł si ę o przekazanie dowodów potwierdzaj ą cych spe ł nianie wymaga ń bezpiecze ń stwa przez produkt b ę d ą cy przedmiotem post ę powania. W pi ś mie z dnia 7 listopada 2006 r. strona post ę powania zwróci ł a si ę o przeprowadzenie powtórnej kontroli maj ą cej na celu ocen ę produktu b ę d ą cego przedmiotem post ę powania. W zwi ą zku z powy ż szym, w pi ś mie z dnia 16 listopada 2006 r. Prezes UOKiK zwróci ł si ę do Inspekcji Handlowej o przeprowadzenie kontroli w siedzibie przedsi ę biorcy Jacka Gabru ś , prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „SUN” Jacek Gabru ś . W pi ś mie z dnia 15 lutego 2007 r. GIIH przekaza ł Prezesowi UOKiK wyniki tej kontroli. W trakcie kontroli, Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w Poznaniu, Delegatura w Pile zleci ł zbadanie chodzika – ko ł yski SB 807 w Laboratorium Mechanicznym Polskiego Centrum Bada ń i Certyfikacji S.A. Badania wykaza ł y pi ęć niezgodno ś ci z norm ą PN-EN 1273:2006 Artyku ł y dla dzieci. Chodziki. Wymagania bezpiecze ń stwa i metody bada ń oraz jedn ą niezgodno ść z norm ą PN-EN 71-1:2006 (EN-71-1:2005) Bezpiecze ń stwo Zabawek. Cz ęść 1: W ł a ś ciwo ś ci mechaniczne i fizyczne . W opinii laboratorium, mechanizm sk ł adania i regulowania ramy chodzika ma tylko jedno zabezpieczenie, które mo ż na przypadkowo zwolni ć , co mo ż e spowodowa ć ryzyko z ł o ż enia si ę chodzika z dzieckiem. Ponadto, podczas badania chodzik nie zachowa ł stateczno ś ci w kierunku „do ty ł u”, co mo ż e spowodowa ć ryzyko przewrócenia si ę chodzika z dzieckiem w trakcie ruchu. W trakcie bada ń chodzik spad ł z platformy – w opinii 3 laboratorium oznacza to, i ż w przypadku u ż ywania chodzika w normalnych warunkach, znajduj ą ce si ę w nim dziecko mo ż e spa ść ze schodów. Badanie potwierdzi ł o równie ż zastrze ż enia Inspekcji Handlowej dotycz ą ce elementów mocuj ą cych – oddzieli ł y si ę one pod dzia ł aniem si ł y skr ę caj ą cej mniejszej ni ż 0,34 Nm, a od łą czone elementy mieszcz ą si ę w cylindrze do sprawdzania ma ł ych elementów co oznacza, ż e mog ą zosta ć po ł kni ę te przez dziecko. Produkt zosta ł równie ż oznaczony znakiem CE, pomimo i ż nie podlega ocenie na zgodno ść z zasadniczymi wymaganiami. Wraz z wynikami kontroli, GIIH przekaza ł równie ż stanowisko przedsi ę biorcy b ę d ą cego stron ą post ę powania, który zakwestionowa ł wyniki bada ń i ocen ę bezpiecze ń stwa produktu. Jacek Gabru ś prowadz ą cy dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „SUN” Jacek Gabru ś poinformowa ł , i ż w jego opinii nie jest mo ż liwe przypadkowe zwolnienie mechanizmu sk ł adania chodzika. Poinformowa ł równie ż , i ż bolce do mocowania pulpitu zosta ł y przymocowane na sta ł e za pomoc ą linki z tworzywa sztucznego. Ponadto w instrukcji produktu zamieszczono dodatkowe ostrze ż enia. W zwi ą zku z powy ż szym, Prezes UOKiK w pi ś mie z dnia 23 lutego 2007 r. zwróci ł si ę do PCBC S.A. z pro ś b ą o odniesienie si ę do zarzutów i w ą tpliwo ś ci przedstawionych przez stron ę post ę powania. W pi ś mie z dnia 2 marca 2007 r. PCBC S.A. podtrzyma ł o swoje stanowisko, i ż badany chodzik nie spe ł nia wymaga ń bezpiecze ń stwa w zakresie mechanizmu sk ł adania i regulowania ramy chodzika. W opinii laboratorium istnieje bowiem mo ż liwo ść pozostania mechanizmu regulacji w pozycji odblokowanej po dokonaniu regulacji i jego przypadkowego odblokowania. W pi ś mie z dnia 28 lutego 2007 r. Prezes UOKiK odniós ł si ę do zarzutów strony post ę powania. W pismach z dnia 12 marca 2007 r. Prezes UOKiK poinformowa ł stron ę post ę powania o stanowisku PCBC S.A. dotycz ą cym oznakowania chodzika znakiem CE oraz o przys ł uguj ą cym jej prawie do zapoznania si ę z aktami i prawie do wypowiedzenia si ę co do zebranych dowodów i materia ł ów. Strona nie skorzysta ł a z przys ł uguj ą cych jej praw. Prezes UOKiK ustali ł i stwierdzi ł . Przedsi ę biorca Jacek Gabru ś prowadz ą cy dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „SUN” Jacek Gabru ś jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit. b) ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów i w zakresie prowadzonej przez siebie dzia ł alno ś ci jest zobowi ą zany do dzia ł a ń przewidzianych przez t ę ustaw ę . Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwyk ł ych lub innych, daj ą cych si ę w sposób uzasadniony przewidzie ć warunkach jego u ż ywania, z uwzgl ę dnieniem czasu korzystania z produktu, a tak ż e, w zale ż no ś ci od rodzaju 4 produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza ż adnego zagro ż enia dla konsumentów lub stwarza znikome zagro ż enie, daj ą ce si ę pogodzi ć z jego zwyk ł ym u ż ywaniem i uwzgl ę dniaj ą ce wysoki poziom wymaga ń dotycz ą cych ochrony zdrowia i ż ycia ludzkiego. Opieraj ą c si ę na wyniku bada ń organoleptycznych przeprowadzonych przez inspektorów Inspekcji Handlowej oraz badaniach laboratoryjnych przeprowadzonych przez Laboratorium Mechaniczne Polskiego Centrum Bada ń i Certyfikacji S.A., Prezes UOKiK uzna ł , ż e chodziki – ko ł yski SB 807 nie spe ł niaj ą wymaga ń bezpiecze ń stwa. Przeprowadzone przez PCBC S.A. badania dotyczy ł y zgodno ś ci produktu z normami PN-EN 1273:2006 i PN-EN 71-1:2006. Dokonanie oceny bezpiecze ń stwa produktu na podstawie wymaga ń bezpiecze ń stwa okre ś lonych w dobrowolnych normach umo ż liwia organowi nadzoru art. 6 ust. 3 pkt 1) ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów. Przeprowadzenie takiej oceny by ł o uzasadnione tym bardziej, ż e strona post ę powania deklarowa ł a, i ż wprowadzany przez ni ą na rynek produkt spe ł nia wymagania okre ś lone w pierwszej ze wskazanych norm. Wykryte nieprawid ł owo ś ci stwarzaj ą znaczne prawdopodobie ń stwo przewrócenia si ę chodzika i wypadni ę cia z niego dziecka oraz mo ż liwo ść od łą czenia elementu mocuj ą cego pulpit przez dziecko i po ł kni ę cia tego elementu, a tym samym stwarzaj ą zagro ż enie dla zdrowia i ż ycia konsumentów. W toku post ę powania, Prezes UOKiK na ł o ż y ł na stron ę post ę powania obowi ą zek wyeliminowania zagro ż e ń stwarzanych przez produkt b ę d ą cy jego przedmiotem. Strona post ę powania nie zgodzi ł a si ę z ocen ą bezpiecze ń stwa wprowadzanego przez ni ą na rynek produktu ani na zaproponowane przez Prezesa UOKiK ś rodki maj ą ce na celu wyeliminowanie zagro ż e ń stwarzanych przez produkt b ę d ą cy przedmiotem post ę powania. Strona post ę powania zaproponowa ł a natomiast wprowadzenie w ł asnych ś rodków – zamieszczenie w instrukcji obs ł ugi dodatkowych ostrze ż e ń i zabezpieczenie bolców montuj ą cych element graj ą cy. W opinii Prezesa UOKiK dzia ł ania te nie pozwalaj ą jednak na wyeliminowanie zagro ż enia stwarzanego przez produkt b ę d ą cy przedmiotem post ę powania. Umieszczenie w instrukcji chodzika-ko ł yski SB 807 ostrze ż enia o zablokowaniu doj ś cia do schodów, stopni i nierównych powierzchni, jak i o niepozostawianiu dziecka bez opieki osoby doros ł ej, nie wyklucza ryzyka przewrócenia si ę dziecka. Opieka osoby doros ł ej oznacza znajdowanie si ę takiej osoby w pobli ż u chodzika, a nie trzymanie przez osob ę doros łą chodzika w celu zapewnienia jego stabilno ś ci. Istnieje wi ę c prawdopodobie ń stwo, ż e poruszaj ą ce si ę w chodziku-ko ł ysce dziecko przewróci si ę , nawet je ż eli znajduje si ę pod opiek ą osoby doros ł ej. Osoby doros ł e powinny by ć ś wiadome konieczno ś ci znajdowania si ę 5 w pobli ż u umieszczonego w chodziku-ko ł ysce dziecka, jednak nie musz ą si ę spodziewa ć , ż e chodzik mo ż e si ę przewróci ć podczas ruchu do ty ł u. Mimo ż e chodzik – ko ł yska SB 807 posiada funkcje uniemo ż liwiaj ą ce dziecku przemieszczanie si ę poprzez przekszta ł cenie chodzika w ko ł ysk ę lub przypi ę cie do dolnej ramy chodzika maty, to jednak mo ż liwo ść chodzenia dziecka pozostaje bardzo wa ż n ą funkcj ą tego produktu. Zgodnie ze swoj ą nazw ą , chodzik - ko ł yska SB 807 jest przeznaczony do umo ż liwienia chodzenia ma ł ym dzieciom (w wieku powy ż ej 6 miesi ę cy), wi ę c jest bardzo prawdopodobne, ż e b ę dzie u ż ywany zgodnie z takim przeznaczeniem. Strona nie przekaza ł a równie ż ż adnych dowodów, z których wynika ł oby, ż e zastosowane przez ni ą rozwi ą zanie polegaj ą ce na przymocowaniu bolców montuj ą cych element graj ą cy za pomoc ą linki do górnego blatu chodzika eliminuje mo ż liwo ść od łą czenia bolca i jego po ł kni ę cia przez dziecko. W zwi ą zku z powy ż szym, Prezes UOKiK nie uzna ł tego dzia ł ania strony za wystarczaj ą ce do wyeliminowania zagro ż enia stwarzanego przez produkt. Ze wzgl ę du na stwarzane przez chodzik – ko ł ysk ę SB 807 zagro ż enie, w opinii Prezesa UOKiK, niezb ę dne jest podj ę cie dzia ł a ń zarówno w stosunku do produktów, które jeszcze nie zosta ł y wprowadzone na rynek, jak i do tych, które ju ż si ę na nim znalaz ł y. Zastosowane przez Prezesa UOKiK ś rodki okre ś lone w art. 24 ust. 4 pkt 1 lit. b) oraz pkt 2 lit. b) i c) ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów s ą adekwatne do zagro ż enia stwarzanego przez produkt. Odnosz ą c si ę do nakazu wycofania produktów b ę d ą cych przedmiotem post ę powania z rynku, w przypadku gdy dystrybutorzy nie posiadaj ą ju ż produktów b ę d ą cych przedmiotem post ę powania, a tym samym nie jest mo ż liwe ich odebranie, strona post ę powania mo ż e przedstawi ć ich pisemne o ś wiadczenie o nieposiadaniu w sprzeda ż y chodzików – ko ł ysek SB 807. Bior ą c pod uwag ę powy ż sze, Prezes UOKiK postanowi ł jak w sentencji. Niniejsza decyzja, zgodnie z art. 25 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, stanowi podstaw ę wpisu do prowadzonego przez Prezesa UOKiK rejestru produktów niebezpiecznych. Zgodnie z § 4 rozporz ą dzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegó ł owego sposobu prowadzenia rejestru produktów niebezpiecznych (Dz. U. Nr 87, poz. 814), w przypadku decyzji, której nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalno ś ci, Prezes UOKiK dokonuje wpisu do rejestru z urz ę du po up ł ywie terminu, od kiedy decyzja sta ł a si ę ostateczna. 6 Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 Kodeksu post ę powania administracyjnego od niniejszej decyzji stronie nie s ł u ż y odwo ł anie, jednak ż e strona niezadowolona z decyzji mo ż e, w terminie 14 dni od dnia jej dor ę czenia, zwróci ć si ę do Prezesa UOKiK z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Zast ę pca Dyrektora Departamentu Nadzoru Rynku Dariusz Ł omowski Otrzymuje: Jacek Gabru ś „SUN” Jacek Gabru ś ul. Jana Styki 3 64 – 920 Pi ł a 7