RBG-2/2004

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W BYDGOSZCZY Bydgoszcz, dnia 9 stycznia 2004 roku RBG-535-11/03/MW Decyzja nr RBG 2/2004 Na podstawie art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 2003 nr 86 poz. 804) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172) – w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: odmawia si ę wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego na wniosek Powiatowego Rzecznika Konsumentów w Rypinie przeciwko Cezaremu Biedrzyckiemu, prowadz ą cemu dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Us ł ugowe TRIAX z siedzib ą w Gda ń sku. Uzasadnienie: Powiatowy Rzecznik Konsumentów w Rypinie wyst ą pi ł do Prezesa Urz ę du, w imieniu którego dzia ł a ł a bydgoska delegatura Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego „i wydanie decyzji nakazuj ą cej Telewizji Kablowej Rypin zaniechania pobierania cen nadmiernie wygórowanych”. Wnioskodawca przed ł o ż y ł równie ż informacj ę , i ż „operatorem sieci TVK Rypin jest przedsi ę biorstwo Us ł ugowe TRIAX z Gda ń ska”. Telewizja Kablowa Rypin prowadzi dzia ł alno ść tylko w cz ęś ci miasta, które ma oko ł o 20 tysi ę cy mieszka ń ców. Poza tym przedsi ę biorc ą w Rypinie nie dzia ł a ż adna inna telewizja kablowa. Zgodnie z informacjami Wnioskodawcy, zawartymi w uzasadnieniu wniosku, TVK Rypin za swoje us ł ugi pobiera nast ę puj ą cy abonament miesi ę czny: - od lutego do marca 2002 roku – 18 z ł . - od kwietnia 2002 roku do wrze ś nia 2003 roku – 20 z ł . - od pa ź dziernika 2003 roku – 29 z ł . W pakiecie tym oferuje si ę konsumentom 48 kana ł ów telewizyjnych. 1 Wed ł ug informacji zawartych we wniosku, do wrze ś nia 2003 roku Telewizja Kablowa w Rypinie mia ł a tylko jedn ą ofert ę cenow ą . Od 1 pa ź dziernika 2003 roku operator telewizji kablowej wprowadzi ł pakiet medium za 12 z ł otych, w którego sk ł ad wchodzi 15 kana ł ów telewizyjnych „w tym wielu bardzo rzadko ogl ą danych”. Wnioskodawca przed ł o ż y ł Prezesowi Urz ę du cenniki innych przedsi ę biorców, dzia ł aj ą cych na lokalnych rynkach telewizji kablowej: 1. UPC Telewizja Kablowa, na dzie ń 30 czerwca 2003 roku obs ł ugiwa ł a oko ł o miliona abonentów w ca ł ej Polsce i ponad 19 tysi ę cy u ż ytkowników Internetu, Internetu tak ż e zapewnia ł a dost ę p do 25 stacji radiowych. Koszt pe ł nego pakietu wynosi (zdaniem Wnioskodawcy) w Gda ń sku i Bydgoszczy 43,63 z ł . 2. Telewizja Kablowa DAMI Sp. z o.o., wed ł ug stanu na dzie ń 2 pa ź dziernika 2003 roku stosowa ł a nast ę puj ą cy cennik: Pakiet pe ł ny 45 z ł /mies. Pakiet ś redni 30 z ł /mies. Pakiet polski 24 z ł /mies. Pakiet Mini Plus* 20 z ł /mies. Pakiet Mini* 5 z ł /mies. *pakiety nie znajduj ą si ę w ofercie handlowej 3. Telewizja Kablowa VEGA z siedzib ą w Cz ę stochowie wed ł ug stanu na dzie ń 2 pa ź dziernika 2003 roku stosowa ł a nast ę puj ą cy cennik: Abonament Pe ł ny Po ś redni Podstawowy Raków 17,50 z ł 8,50 z ł 4,30 z ł B ł eszno 17,50 z ł 8,50 z ł 4,30 z ł Hutników 17,50 z ł 8,50 z ł 4,30 z ł Wyczerpy 21 z ł 10 z ł 3,50 z ł Herby 16 z ł - - Blachownia 23 z ł 5 z ł - 4. Dolno ś l ą ska Telewizja Kablowa z siedzib ą we Wroc ł awiu wed ł ug stanu na dzie ń 2 pa ź dziernika 2003 roku stosowa ł a nast ę puj ą cy cennik: Podstawowy pakiet programów 22 z ł Pakiet rozszerzony (podstawowy + dodatkowy) 30 z ł 5. Telewizja Kablowa CHOPIN z siedzib ą w Wejherowie Pakiet 0 5,20 z ł 4 polskie programy Pakiet 1 19,90 z ł 21 polskich programów Pakiet 2 22,90 z ł 27 polskich programów Pakiet 3 29,90 z ł 42 polskie programy 6. Telewizja Kablowa w Golubiu Dobrzyniu zapewnia 3 pakiety programów „w cenie od kilkunastu do oko ł o 30 z ł otych miesi ę cznie”. Prezes Urz ę du wszcz ął w niniejszej sprawie post ę powanie wyja ś niaj ą ce, w toku którego ustali ł nast ę puj ą cy stan faktyczny: 2 Operatorem Telewizji Kablowej w Rypinie jest przedsi ę biorca Cezary Biedrzycki, prowadz ą cy dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Us ł ugowe „TRIAX” z siedzib ą w Gda ń sku (dalej: Operator). Pe ł nomocnik Operatora, ustosunkowuj ą c si ę do wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego wskaza ł , i ż stan faktyczny – w zakresie cen stosowanych przez Operatora - przedstawia si ę odmiennie: - od stycznia 2000 roku do lutego 2001 roku - 15 z ł - od marca 2001 roku do marca 2002 roku – 18 z ł - od kwietnia 2002 roku do sierpnia 2003 roku – 20 z ł . - od wrze ś nia 2003 roku Operator oferuje dwa pakiety w cenie odpowiednio: 15 z ł i 29 z ł . Pe ł nomocnik Operatora podniós ł , i ż w TVK Rypin ś rednia cena jednego kana ł u wynosi 0,60 z ł , podczas gdy w UPC ś rednia cena jednego kana ł u wynosi 0,83 z ł (bez pakietu za dost ę p do tzw. „Kana ł ów Premium”) a w Telewizji Kablowej CHOPIN – 0,71 z ł . Prezes Urz ę du zwa ż y ł , co nast ę puje: Zgodnie z art. 85 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urz ę du mo ż e, w drodze decyzji, odmówi ć wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego, je ż eli w sposób oczywisty, z zawartych we wniosku oraz posiadanych przez Prezesa Urz ę du informacji wynika, ż e nie naruszono zakazu okre ś lonego w art. 8. W ocenie Prezesa Urz ę du, oczywistym jest, i ż w niniejszej sprawie nie naruszono art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Wnioskodawca nie wykaza ł , i ż Operator posiada na rynku telewizji kablowej w Rypinie pozycj ę dominuj ą c ą . Lakoniczne stwierdzenie, i ż „ Telewizja Kablowa Rypin prowadzi dzia ł alno ść tylko w cz ęś ci miasta, które ma oko ł o 20 tys. mieszka ń ców. Poza TVK w Rypinie nie dzia ł a ż adna inna telewizja kablowa ” uzna ć nale ż y za daleko niewystarczaj ą ce. Niedostatek danych nie pozwala zdefiniowa ć rynku w ł a ś ciwego w uj ę ciu geograficznym. Wnioskodawca nie przed ł o ż y ł ż adnych informacji o tym, czy po stronie popytowej, ka ż dy konsument, mieszkaj ą cy w Rypinie ma mo ż liwo ść w łą czenia si ę do sieci telewizji kablowej, czy te ż dzia ł alno ść Operatora ograniczona jest do „ cz ęś ci miasta ”, o której mowa we wniosku. Odr ę bn ą , istotn ą kwesti ą , decyduj ą c ą o odmowie wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego by ł a kwestia istnienia substytutu dla produktu jakim jest telewizja kablowa. Kwestia substytutywno ś ci ma du ż e znaczenie dla tych konsumentów, którzy – z ró ż nych przyczyn – nie wyra ż aj ą woli zawarcia umowy o ś wiadczenie us ł ug z Operatorem telewizji kablowej. Substytutem dla programów telewizyjnych odbieranych za po ś rednictwem operatorów telewizji kablowej jest telewizja naziemna – dost ę pna dla ka ż dego konsumenta, po zainstalowaniu anteny odbiorczej. Koszty zakupu anten do odbioru telewizji naziemnej nie stanowi ą istotnej bariery finansowej, uniemo ż liwiaj ą cej konsumentom dost ę p do programów telewizyjnych (jest to fakt notoryjnie znany). Podkre ś li ć nale ż y, i ż rozpatrywanie niniejszej sprawy pod k ą tem substytutywno ś ci rynku dotyczy jedynie pakietu Medium, sk ł adaj ą cego si ę z 15 kana ł ów telewizyjnych. Stwierdzi ć nale ż y, i ż oferta programowa Operatora w Rypinie – w stosunku do pi ę ciu programów naziemnych (TVP1, TVP2, TVP3, POLSAT, TVN) jest znacznie rozszerzona. Prezes Urz ę du podziela stanowisko pe ł nomocnika Operatora, i ż zarzuty o ma ł ej ogl ą dalno ś ci poszczególnych programów oferowanych w pakiecie Medium wi ą za ć nale ż y z subiektywnymi odczuciami poszczególnych konsumentów, którzy dokonuj ą c wyboru oferty programowej kieruj ą si ę indywidualnymi preferencjami. 3 Abstrahuj ą c od tego, ż e Wnioskodawca w sposób niedostateczny wykaza ł posiadanie przez Operatora na lokalnym rynku telewizji kablowej pozycji dominuj ą cej, co uniemo ż liwia stosowanie norm antymonopolowych przeciwko temu przedsi ę biorcy, Prezes Urz ę du podda ł wst ę pnej analizie ceny obowi ą zuj ą ce w Telewizji Kablowej Rypin. Ceny abonamentu za odbiór pakietu podstawowego, zawieraj ą cego 48 kana ł ów telewizyjnych, jaki i pakietu Medium – nawet w porównaniu z ofertami operatorów z innych miast, przed ł o ż onych przez Wnioskodawc ę – nie mog ą by ć uznane za nadmiernie wygórowane. Ceny Operatora w Rypinie nie odbiegaj ą swym poziomem od cen analogicznych produktów innych operatorów. Z przyk ł adów przed ł o ż onych przez Wnioskodawc ę , jedynie jeden operator telewizji kablowej (VEGA) oferuje konsumentom ni ż sze ceny za pe ł en pakiet telewizji kablowej. Oferty cenowe pozosta ł ych przedsi ę biorców kszta ł tuj ą si ę na podobnym poziomie lub (jak w przypadku UPC) s ą znacznie wy ż sze. Pakiet Medium nie jest pakietem socjalnym, lecz rozszerzon ą ofert ą programow ą . Maj ą c na uwadze zaprezentowane wy ż ej rozwa ż ania dotycz ą ce substytutywno ś ci rynku us ł ug telewizji kablowej, a szczególno ś ci braku istotnych barier do dost ę pu do telewizji naziemnej, stwierdzi ć trzeba, i ż operatorzy telewizji kablowych nie maj ą obowi ą zku zapewniania konsumentom pakietów socjalnych, zawieraj ą cych podstawow ą ofert ę programow ą (sk ł adaj ą c ą si ę np. z czterech czy pi ę ciu programów). Z tych te ż wzgl ę dów pakiet Medium nale ż y traktowa ć jako ofert ę rozszerzon ą . W tym segmencie rynku – poza Telewizj ą Kablow ą VEGA – pozostali wskazani przez Wnioskodawc ę operatorzy oferuj ą wy ż sze ceny (od 21 do 24 z ł ) za tzw. pakiety ś rednie. Z cen ą nadmiernie wygórowan ą mieliby ś my do czynienia wówczas, gdyby by ł a ona ra żą co zawy ż ona w stosunku do warto ś ci ś wiadczenia, naruszaj ą ca w sposób jaskrawy zasad ę ekwiwalentnosci ś wiadcze ń stron umowy wzajemnej. W oparciu o dane przed ł o ż one przez Wnioskodawc ę nie mo ż na jednoznacznie ustali ć pozycji rypi ń skiego Operatora telewizji kablowej na nie zdefiniowanym dok ł adnie rynku geograficznym, mo ż na natomiast jednoznacznie stwierdzi ć , i ż ceny telewizji kablowej na rozpatrywanym rynku nie tylko nie s ą nadmiernie wygórowane, ale cz ę sto s ą ni ż sze od cen stosowanych na innych rynkach telewizji kablowej. Maj ą c na uwadze powy ż sze, nale ż a ł o orzec jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem bydgoskiej delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (85-097 Bydgoszcz, ul. Jagiello ń ska 34). Otrzymuje: Powiatowy Rzecznik Konsumentów Ul. Nowy Rynek 17 87-500 Rypin 4