RBG-31/2003

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENÓW W BYDGOSZCZY 85-097 Bydgoszcz, ul. Jagiello ń ska 34 Tel. (0-52) 345-56-44, Fax (0-52) 345-56-17, Tel. (0-52) 3254-267 E-mail: bydgoszcz@uokik.gov.pl Bydgoszcz, dn. 19.12.2003 r. Znak: RBG-531-00028/03/AB Wg rozdzielnika Decyzja nr RBG 31/2003 I. Na podstawie art. 104 k.p.a. i art. 9 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t. jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 – zwana dalej ustaw ą ) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i §6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172), w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, uznaje si ę za ograniczaj ą c ą konkurencj ę i naruszaj ą c ą zakaz o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, praktyk ę : 1. Spó ł dzielni Transportowej Radio Taxi „Zrzeszeni” z siedzib ą w Bydgoszczy; 2. Andrzeja Pokr ą tka prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Radio-Taxi- Mercedes Andrzej Pokr ą tka w Bydgoszczy; 3. Józefa Ja ź wi ń skiego prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Handlowo-Us ł ugowo-Produkcyjne Radio Taxi „Express” Józef Ja ź wi ń ski, El ż bieta Ja ź wi ń ska w Bydgoszczy; 4. El ż biety Ja ź wi ń skiej prowadz ą cej dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Handlowo-Us ł ugowo-Produkcyjne Radio Taxi „Express” Józef Ja ź wi ń ski, El ż bieta Ja ź wi ń ska w Bydgoszczy; 5. Andrzeja Lipi ń skiego prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Miejskie Przedsi ę biorstwo Taksówkowe „Radio Taxi Ł uczniczka” Andrzej Lipi ń ski w Bydgoszczy, polegaj ą c ą na zawarciu zakazanego porozumienia, którego celem oraz skutkiem jest ograniczenie konkurencji na rynku indywidualnego przewozu osób taksówkami w Mie ś cie Bydgoszczy, polegaj ą cego na bezpo ś rednim ustaleniu jednolitych op ł at za przejazd taksówk ą – op ł ata pocz ą tkowa i op ł ata za 1 km w taryfie dziennej, i nakazuje si ę zaniechanie jej stosowania. 1 II. Na podstawie art. 104 k.p.a. i art. 10 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t. jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i §6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172), w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, uznaje si ę za ograniczaj ą c ą konkurencj ę i naruszaj ą c ą zakaz o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, praktyk ę : 1. Spó ł dzielni Radio Taxi „Komfort” z siedzib ą w Bydgoszczy; 2. Bogdana Karnowskiego prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe Bogdan Karnowski w Bydgoszczy (nazwa handlowa Tele Radio Taxi); 3. Krystyny Karnowskiej prowadz ą cej dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe Krystyna Karnowska w Bydgoszczy (nazwa handlowa Tele Radio Taxi), polegaj ą c ą na zawarciu zakazanego porozumienia, którego celem oraz skutkiem jest ograniczenie konkurencji na rynku indywidualnego przewozu osób taksówkami w Mie ś cie Bydgoszczy, polegaj ą cego na bezpo ś rednim ustaleniu jednolitych op ł at za przejazd taksówk ą – op ł ata pocz ą tkowa i op ł ata za 1 km w taryfie dziennej, i stwierdza si ę zaniechanie jej stosowania z dniem 14.03.2003 r. III. Na podstawie art. 61 §1 i art. 123 k.p.a. w zwi ą zku z art. 80 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t. jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804) oraz art. 44 ust. 1 tej ustawy, a tak ż e stosownie do art. 28 ust. 6 cyt. ustawy i §6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172), w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, postanawia si ę wy łą czy ć do odr ę bnego post ę powania o nowej sygnaturze RBG-531- 07/03/AB kwesti ę na ł o ż enia kary pieni ęż nej – za naruszenie zakazu okre ś lonego w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy – na: 1. Spó ł dzielni ę Transportow ą Radio Taxi „Zrzeszeni” z siedzib ą w Bydgoszczy; 2. Andrzeja Pokr ą tka prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Radio-Taxi- Mercedes Andrzej Pokr ą tka w Bydgoszczy; 3. Józefa Ja ź wi ń skiego prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Handlowo-Us ł ugowo-Produkcyjne Radio Taxi „Express” Józef Ja ź wi ń ski, El ż bieta Ja ź wi ń ska w Bydgoszczy; 4. El ż biet ę Ja ź wi ń sk ą prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Handlowo-Us ł ugowo-Produkcyjne Radio Taxi „Express” Józef Ja ź wi ń ski, El ż bieta Ja ź wi ń ska w Bydgoszczy; 5. Andrzeja Lipi ń skiego prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Miejskie Przedsi ę biorstwo Taksówkowe „Radio Taxi Ł uczniczka” Andrzej Lipi ń ski w Bydgoszczy; 2 6. Spó ł dzielni ę Radio Taxi „Komfort” z siedzib ą w Bydgoszczy; 7. Bogdana Karnowskiego prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe Bogdan Karnowski w Bydgoszczy (nazwa handlowa Tele Radio Taxi); 8. Krystyn ę Karnowsk ą prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe Krystyna Karnowska w Bydgoszczy (nazwa handlowa Tele Radio Taxi). Uzasadnienie Pismem z dnia 17.09.2002 r. Józef Ja ź wi ń ski prowadz ą cy w Bydgoszczy dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą P.H.U.P. Radio Taxi Express, której przedmiotem jest prowadzenie biura przyjmowania zlece ń na przewóz osób taksówk ą osobow ą i po ś rednictwo pomi ę dzy klientami a przedsi ę biorcami wykonuj ą cymi przewóz osób w sposób bezpo ś redni (taksówkarzami), czyli tzw. korporacja radio taxi, zwróci ł si ę do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej Prezesem Urz ę du, b ą d ź organem antymonopolowym) o zaj ę cie stanowiska w sprawie zrównania cen na us ł ugi taksówkowe, czego dokonali przedstawiciele korporacji taksówkowych z terenu Bydgoszczy na spotkaniu w siedzibie Radio Taxi Zrzeszeni przy ul. Gda ń skiej w Bydgoszczy w dniu 5.09.2002 r. J. Ja ź wi ń ski zawiadomi ł , ż e spotkanie dotyczy ł o przede wszystkim konieczno ś ci zlikwidowania przez jego firm ę oraz przez Radio Taxi KOMFORT zni ż ek dla klientów centów handlowych, a tak ż e zdj ę cia tablic reklamuj ą cych o tych rabatach. J. Ja ź wi ń ski nie dostosowa ł si ę do tego żą dania w wyznaczonym na 7.09.2002 r. terminie, wobec czego, w dniu 9.09.2002 r. odby ł o si ę kolejne spotkanie w siedzibie Radio Taxi Zrzeszeni, na którym wymuszono podanie przez niego terminu likwidacji tablic. W dniu 17.09.2002 r. na postoju taxi przy ul. Ż ó ł kiewskiego do jednego z kierowców wspó ł pracuj ą cych z J. Ja ź wi ń skim podszed ł Prezes Radio Taxi Zrzeszeni i przekaza ł mu ultimatum w sprawie zdj ę cia tablic informuj ą cych o zni ż kach, pod rygorem zwo ł ania kolejnego zebrania oraz zastosowania wspólnej z A. Lipi ń skim (Radio Taxi Ł uczniczka) taktyki, co podporz ą dkuje niepokornych. J. Ja ź wi ń ski opisa ł wcze ś niejsze praktyki Radio Taxi Zrzeszeni i Radio Taxi Ł uczniczka polegaj ą ce na stosowaniu w krótkich okresach czasu cen dumpingowych (np. obni ż ka cen o 50%) do czasu podporz ą dkowania si ę przez pozosta ł ych w ł a ś cicieli korporacji taksówkowych do nakazu stosowania cen ustalonych przez te dwie korporacje. Wobec powy ż szego, postanowieniem z dnia 19.09.2002 r. Prezes Urz ę du wszcz ął post ę powanie wyja ś niaj ą ce, którego celem by ł o przeprowadzenie badania rynku us ł ug radio taxi w Bydgoszczy. W toku post ę powania wyja ś niaj ą cego, Prezes Urz ę du wst ę pnie ustali ł , ż e dzia ł alno ś ci ą w zakresie prowadzenia tzw. korporacji taksówkowej zajmowa ł o si ę w Bydgoszczy łą cznie czternastu przedsi ę biorców wymienionych w dalszej cz ęś ci uzasadnienia. Stosowane przez nich op ł aty za przejazd, ustalone na podstawie informacji udzielonych przez samych uczestników post ę powania oraz danych przekazanych przez Obwodowy Urz ą d Miar w Bydgoszczy (pismem z dnia 6.01.2003 r.) s ą zebrane i poddane analizie w tabelach nr 2, nr 3, nr 4, nr 5, nr 6 i nr 7 (ustalenia faktyczne). Na wezwanie Prezesa Urz ę du dotycz ą ce m.in. informacji o sposobie ustalania cen w danej korporacji oraz, czy ceny s ą jednolicie stosowane przez wszystkich taksówkarzy, korporacje obj ę te badaniem odpowiedzia ł y nast ę puj ą co: 1. pismem z dnia 13.10.2002 r. Leszek Grzybowski (Radio Taxi Non Stop) wyja ś ni ł , ż e ceny w jego korporacji s ą jednolite i ż e s ą one ustalane przez samych taksówkarzy; 2. pismem z dnia 15.10.2002 r. Józef Ja ź wi ń ski (Radio Taxi Express) wyja ś ni ł , ż e w ramach jego korporacji obowi ą zuj ą ceny jednolite i ż e powinny by ć one ustalone przez 3 w ł a ś ciciela korporacji po zasi ę gni ę ciu opinii taksówkarzy, a w praktyce s ą ustalane przez Andrzeja Lipi ń skiego, który stosuje w tym celu praktyk ę cen dumpingowych; 3. pismem z dnia 18.10.2002 r. Spó ł dzielnia KOMFORT poinformowa ł a, ż e Zarz ą d Spó ł dzielni decyduje o wysoko ś ci cen w oparciu o propozycje cz ł onków Spó ł dzielni. Ustalone w ten sposób ceny maj ą charakter cen maksymalnych (cz ł onkowie Spó ł dzielni mog ą stosowa ć ni ż sze op ł aty w porozumieniu z klientem); 4. pismem z dnia 11.10.12 r. Bogdan Karnowski poinformowa ł , ż e ceny w Tele Radio Taxi s ą jednolite, ustalane decyzj ą w ł a ś cicieli firny na wniosek taksówkarzy; 5. pismem z dnia 21.10.2002 r. Spó ł dzielnia Transportowa Radio Taxi Zrzeszeni poinformowa ł a, ż e ceny w korporacji s ą jednolite, ustalane przez Zarz ą d na wniosek Walnego Zgromadzenia; 6. pismem bez daty (otrzymanym przez Prezesa Urz ę du w dniu 24.10.2002 r.) Andrzej Pokr ą tka (Radio Taxi Mercedes) poinformowa ł , ż e ceny w jego korporacji s ą jednolite, ustalane przez w ł a ś ciciela korporacji wraz z taksówkarzami; 7. pismem z dnia 23.10.2002 r. Janusz Król oraz Tomasz Król (Radio Taxi Fordon Pomo ż e) poinformowali, ż e ceny s ą jednolite w ca ł ej korporacji, ustalane przez taksówkarzy na zebraniach wi ę kszo ś ci ą g ł osów; 8. pismem z dnia 6.10.2002 r. Radio Taxi Bydgoszcz poinformowa ł o, ż e ceny ustalane s ą w drodze g ł osowania, przy czym g ł os decyduj ą cy ma Zarz ą d spó ł ki; 9. pismem z dnia 8.11.2002 r. Andrzej Lipi ń ski (Radio Taxi Ł uczniczka) poinformowa ł , ż e ceny us ł ug s ą w jego korporacji jednolite, ustalane przez w ł a ś ciciela korporacji po konsultacjach z jej cz ł onkami. W dniu 15.11.2002 r. w imieniu Prezesa Urz ę du przeprowadzono kontrol ę w siedzibie Spó ł dzielni Zrzeszeni oraz Zrzeszenia Transportu w Bydgoszczy przy ul. Gda ń skiej 92. W wyniku kontroli dokonano nast ę puj ą cych ustale ń : 1. kontrola w siedzibie Zrzeszenia Transportu: - na dzie ń kontroli cz ł onkami Zrzeszenia Transportu by ł o ok. 300 taksówkarzy zrzeszonych w ró ż nych korporacjach; - przedmiotem dzia ł alno ś ci Zrzeszenia s ą dzia ł ania na rzecz cz ł onków, a w szczególno ś ci reprezentowanie ich przed organami administracji publicznej; - wg o ś wiadczenia kontrolowanego, Jana Góreckiego Prezesa Zarz ą du Zrzeszenia Transportu, na forum Zrzeszenia nie rozstrzyga si ę sporów prowadzonych przez korporacje taksówkowe; 2. kontrola w siedzibie Radio Taxi Zrzeszeni: - podczas posiedzenia w dniu 9.04.2001 r. Zarz ą d podj ął uchwa łę Nr 15/2001 r. o zmianie taryf na 5 z ł (op ł ata pocz ą tkowa) i 1,60 z ł (za 1 km) pocz ą wszy od dnia 3.04.2001 r.; - w podr ę cznym kalendarzu Prezesa Radio Taxi Zrzeszeni Pana Zbigniewa Naskr ę ta znaleziono pod dat ą 28 stycznia 2002 r. notatk ę odr ę czn ą o tre ś ci: „Walne, Przedstawienie obecnej sytuacji finansowej Spó ł dzielni i dyskusja nad dalszym dzia ł aniem w tej sprawie. 1 Priorytetem by ł o zlikwidowanie wojny cenowej jaka toczy ł a si ę pomi ę dzy firmami taksówkowymi. Uda ł o nam si ę doprowadzi ć do kompromisu i co za tym idzie do zaprzestania zani ż ania cen za przejazdy. ”; - w spotkaniu, jakie odby ł o si ę w dniu 29.08.2002 r. w siedzibie Zrzeszenia, wzi ę li udzia ł przedstawiciele kilku korporacji, w tym: Express, Ł uczniczka, oraz Zrzeszenie. Przedmiotem spotkania by ł a cyt. „ niezdrowa konkurencja na rynku taksówkarskim ”, w tym m.in. walka Zrzeszenia z Express-em o wspó ł prac ę z hipermarketem CASTORAMA w Bydgoszczy (przedstawiciel Expressu dawa ł wi ę kszy upust ni ż Zrzeszenie, co zosta ł o uznane za czyn niezdrowej konkurencji); 4 - przedstawiciel kontrolowanego nie pami ę ta ł , czy odby ł o si ę spotkanie w dniu 5.09.2002 r., o którym zawiadomi ł J. Ja ź wi ń ski, potwierdzi ł , i ż spotkanie takie odby ł o si ę lecz w innym terminie, a jego przedmiotem nie by ł a próba zlikwidowania zni ż ek na przejazdy udzielanych przez inne korporacje; - przedstawiciel kontrolowanego zaprzeczy ł twierdzeniom J. Ja ź wi ń skiego, dotycz ą cym próby zrównania cen. Na podstawie informacji uzyskanych w toku post ę powania wyja ś niaj ą cego RBG-531- 00022/02/AB, które czyni ł y prawdopodobnym zarzut zawarcia przez bydgoskie korporacje taksówkowe antykonkurencyjnego porozumienia cenowego, postanowieniem z dnia 18.11.2002 r. wszcz ę to z urz ę du post ę powanie antymonopolowe pod zarzutem zawarcia przez: 1. Radio Taxi „Bydgoszcz” Sp. z o.o. z siedzib ą w Bydgoszczy; 2. Spó ł dzielni ę Transportow ą Radio Taxi „Zrzeszeni” z siedzib ą w Bydgoszczy; 3. Spó ł dzielni ę Radio Taxi „Komfort” z siedzib ą w Bydgoszczy; 4. Andrzeja Pokr ą tka prowadz ą cego dzia ł alno ść pod nazw ą : Radio-Taxi-Mercedes Andrzej Pokr ą tka w Bydgoszczy; 5. Leszka Grzybowskiego prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : Non Stop Radio Taxi Leszek Grzybowski w Bydgoszczy; 6. Janusza Króla prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : P.T. Radio-Taxi- Fordon-Pomo ż e Taxi Osobowe Janusz Król w Bydgoszczy; 7. Tomasza Króla prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : P.T. Radio-Taxi- Fordon-Pomo ż e Tomasz Król w Bydgoszczy; 8. Józefa Ja ź wi ń skiego prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : Przedsi ę biorstwo Handlowo-Us ł ugowo-Produkcyjne Radio Taxi „Express” Józef Ja ź wi ń ski, El ż bieta Ja ź wi ń ska w Bydgoszczy; 9. El ż biet ę Ja ź wi ń sk ą prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : Przedsi ę biorstwo Handlowo-Us ł ugowo-Produkcyjne Radio Taxi „Express” Józef Ja ź wi ń ski, El ż bieta Ja ź wi ń ska w Bydgoszczy; 10. Bogdana Karnowskiego prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe Bogdan Karnowski w Bydgoszczy; 11. Krystyn ę Karnowsk ą prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe Krystyna Karnowska w Bydgoszczy; 12. Andrzeja Lipi ń skiego prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą : Miejskie Przedsi ę biorstwo Taksówkowe „Radio Taxi Ł uczniczka” Andrzej Lipi ń ski w Bydgoszczy, porozumienia, którego celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, b ą d ź ograniczenie konkurencji na rynku przewozu osób taksówkami w Mie ś cie Bydgoszczy, polegaj ą ce na bezpo ś rednim lub po ś rednim uzgodnieniu jednolitych op ł at za przejazd (art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy). W toku post ę powania antymonopolowego, J. Ja ź wi ń ski uzupe ł ni ł swoje wcze ś niejsze wyja ś nienia o informacj ę , ż e nowy cennik nie wchodzi w ż ycie w ramach korporacji jednego dnia z uwagi na procedur ę legalizacji oraz du żą ilo ść zrzeszonych taksówkarzy. W pi ś mie z dnia 2.12.2002 r. Janusz Król i Tomasz Król wyja ś nili, ż e ceny w wysoko ś ci 5 z ł i 1,60 z ł s ą stosowane na podstawie analizy kosztów i sytuacji rynkowej. W pi ś mie z dnia 3.12.2002 r. Spó ł dzielnia Zrzeszeni ustosunkowa ł a si ę do pisma J. Ja ź wi ń skiego z dnia 17.09.2002 r. twierdz ą c, ż e zawiera ono same k ł amstwa i pomówienia. Co do spotkania korporacji taksówkowych potwierdzi ł a, ż e odby ł o si ę ono w sprawie stosowania nieuczciwej konkurencji, a jego dobrowolnym uczestnikiem by ł J. Ja ź wi ń ski. 5 Pismem z dnia 5.12.2002 r. L. Grzybowski wyrazi ł pogl ą d, ż e Express sk ł adaj ą c pismo do UOKiK próbuje wyeliminowa ć najgro ź niejszych dla siebie przeciwników, tj. Zrzeszenie i Ł uczniczk ę . W pi ś mie z dnia 9.12.2002 r. A. Lipi ń ski poinformowa ł , ż e cyt. w ci ą gu kilku ostatnich lat kilkakrotnie by ł obecny na spotkaniach ś rodowiska. Ostatnie mia ł o miejsce na prze ł omie sierpnia i wrze ś nia 2002 r. Ich przedmiotem s ą : trudno rozwi ą zywalne problemy, wprowadzenie kas fiskalnych, wspólny kana ł ratunkowy, d ąż enie do wprowadzenia limitu taksówek, podbieranie sobie klientów, i inne. A. Lipi ń ski zaprzeczy ł , aby kiedykolwiek grozi ł , b ą d ź wymusza ł decyzje przez J. Ja ź wi ń skiego, potwierdzi ł natomiast, ż e by ł a wymiana zda ń i pogl ą dów cyt. „widocznie ź le zrozumiana” przez J. Ja ź wi ń skiego. Z kolei, w pi ś mie z dnia 9.12.2002 r. A. Pokr ą tka poinformowa ł , ż e w dniu 5.09.2002 r. dosz ł o do spotkania przedstawicieli firm taksówkowych z terenu Bydgoszczy, a jego g ł ównym tematem by ł y kasy fiskalne. Rozmowy dotyczy ł y równie ż m.in. pomys ł ów na pozyskanie i utrzymanie klientów indywidualnych. Zdaniem A. Pokr ą tka, cyt. „sam J. Ja ź wi ń ski prowokowa ł bardzo cz ę sto do ujednolicania cen oraz jako pierwszy wprowadza ł radykalne zni ż ki cen wymuszaj ą c na pozosta ł ych korporacjach dostosowanie si ę ”. W pismach przedstawicieli innych ni ż Express korporacji przewija si ę w ą tek dotycz ą cy przejmowania przez Express innych korporacji radio taxi w mie ś cie, tj. Radio Taxi Brda i Radio Taxi Partner, oraz prowadzenia przez Express agresywnej polityki cenowej z wykorzystaniem mo ż liwo ś ci wi ążą cych si ę ze wspó ł prac ą z du żą grup ą taksówkarzy emerytów i rencistów, którzy maj ą zdecydowanie mniejsze koszty prowadzonej dzia ł alno ś ci w porównaniu do pozosta ł ych taksówkarzy zobowi ą zanych do odprowadzania sk ł adki na ZUS w wysoko ś ci 605 z ł oraz podatku w wysoko ś ci 181 z ł miesi ę cznie. W toku post ę powania antymonopolowego, Prezes Urz ę du skorzysta ł równie ż z dowodu z dokumentu urz ę dowego – pisma naczelnika Obwodowego Urz ę du Miar w Bydgoszczy (zwany równie ż OUM), który przed ł o ż y ł zestawienie wszystkich zg ł osze ń legalizacji i przewzorcowa ń taksometrów w latach 2000-2002 (g ł ówny dowód w sprawie). Analiza dostarczonych danych przedstawiona zosta ł a poni ż ej. W pi ś mie z dnia 5.01.2003 r. jeden z taksówkarzy wspó ł pracuj ą cych z Radio Taxi Express – (dane osobowe) potwierdzi ł , i ż w dniu 17.09.2002 r. na postoju taxi przy ul. Ż ó ł kiewskiego w Bydgoszczy podesz ł a do niego grupa taksówkarzy z innych korporacji (w grupie tej obecny by ł Prezes Spó ł dzielni Zrzeszeni Zbigniew Naskr ę t), którzy zg ł osili pod adresem Express-u zarzuty dotycz ą ce wywieszania tablic informuj ą cych o 20% zni ż ce. W pi ś mie z dnia 1.02.2003 r. przedstawiciel RTB poinformowa ł , ż e pocz ą wszy od listopada 2001 r. spó ł ka stosuje ceny 5 z ł i 1,60 z ł (we wcze ś niejszej korespondencji informowa ł , i ż by ł y to ceny 5 z ł i 1,50 z ł ). W pi ś mie z dnia 7.02.2003 r. Spó ł dzielnia Komfort poinformowa ł a, ż e zmiana taryfy w 2001 r. nast ą pi ł a na prze ł omie marca i kwietnia i by ł a wynikiem w ł asnej inicjatywy cz ł onków Spó ł dzielni bez podj ę cia uchwa ł y przez Zarz ą d Spó ł dzielni. Spó ł dzielnia potwierdzi ł a, ż e 5.09.2002 r. odby ł o si ę spotkanie przedstawicieli korporacji taksówkowych. Pismem z dnia 25.02.2003 r. Janusz Król i Tomasz Król wyja ś nili, ż e praktyki stosowane przez Ł uczniczk ę maj ą na celu wyeliminowanie z rynku ma ł ych firm taksówkowych. Polegaj ą one na okresowym podwy ż szaniu taryfy z czym wi ąż e si ę nacisk na w ł a ś cicieli pozosta ł ych korporacji. W przypadku nie wyra ż enia zgody na podwy ż szenie taryfy, Ł uczniczka stosuje niezapowiedziane upusty poni ż ej kosztów prowadzonej dzia ł alno ś ci. Po up ł ywie okre ś lonego czasu i przej ę ciu cz ęś ci klientów innych korporacji, Ł uczniczka powraca do poprzedniej taryfy. Zdaniem w ł a ś cicieli Fordon Pomo ż e, w ten sposób Ł uczniczka doprowadzi ł a do upadku takich firm jak: As, Brda, RTB, Partner. 6 Dalszymi pismami korporacje udzieli ł y m.in. informacji o wysoko ś ci cen stosowanych w roku 2003, o rodzaju i wysoko ś ci stosowanych rabatów i zni ż ek (o czym poni ż ej) oraz o prote ś cie taksówkarzy wymierzonym przeciwko w ł a ś cicielom korporacji, jaki mia ł miejsce w dniach 13-14.02.2003 r. ( żą daniem taksówkarzy by ł o zniesienie upustów cenowych narzucanych im przez w ł a ś cicieli korporacji). Decyzj ą nr RBG 17/2003 z dnia 17.09.2003 r. Prezes Urz ę du umorzy ł niniejsze post ę powanie prowadzone przeciwko Leszkowi Grzybowskiemu prowadz ą cemu dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Non Stop Radio Taxi Leszek Grzybowski w Bydgoszczy jako bezprzedmiotowe. Podstaw ą umorzenia by ł a ś mier ć uczestnika post ę powania w dniu 3.02.2003 r., ustalona na podstawie aktu zgonu. Jednocze ś nie na podstawie informacji, ż e dzia ł alno ść jest kontynuowana przez syna zmar ł ego – Macieja Grzybowskiego pod t ą sam ą nazw ą , Prezes Urz ę du rozpatrzy ł , czy istniej ą przes ł anki do wszcz ę cia z urz ę du przeciwko Maciejowi Grzybowskiemu post ę powania pod analogicznym zarzutem. Wobec ustalenia, ż e Non Stop Radio Taxi nie zmieni ł o stosowanych cen w marcu 2003 r. (tzw. porozumienie z 2003 r. o czym poni ż ej), zasadnym by ł wniosek, ż e Maciej Grzybowski po przej ę ciu firmy nie przejawi ł , ani tym bardziej nie przyst ą pi ł do realizacji zamiaru antykonkurencyjnego, jaki by ł udzia ł em Leszka Grzybowskiego (tzw. porozumienie z 2001 r.). Decyzj ą nr RBG 25/2003 z dnia 12.11.2003 r. Prezes Urz ę du umorzy ł niniejsze post ę powanie prowadzone przeciwko: 1. Januszowi Król prowadz ą cemu dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą P.T. Radio-Taxi- Fordon-Pomo ż e Taxi Osobowe Janusz Król w Bydgoszczy; 2. Tomaszowi Król prowadz ą cemu dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą P.T. Radio-Taxi- Fordon-Pomo ż e Taxi Osobowe Tomasz Król w Bydgoszczy, jako bezprzedmiotowe. Ustalono bowiem, ż e na podstawie umowy sprzeda ż y z dnia 31.05.2003 r. korporacja Fordon-Pomo ż e zmieni ł a w ł a ś ciciela, którym zosta ł Grzegorz Chojnacki. Zasta ł on stawki w wysoko ś ci 5 z ł (oplata pocz ą tkowa) i 1,80 z ł (op ł ata za 1 km) ustalone przez jego poprzedników w wyniku realizacji zmowy cenowej jaka nast ą pi ł a w roku 2003. Nabywca nie zmieni ł cen po przej ę ciu firmy, ale te ż brak jest przes ł anek pozwalaj ą cych na uznanie, i ż przyst ą pi ł do porozumienia zawartego wcze ś niej przez korporacje taksówkarskie. Prezes Urz ę du nie kwestionowa ł w tym post ę powaniu wysoko ś ci stawek, lecz sposób ich ustalania, a niew ą tpliwym jest, ż e Grzegosz Chojnacki nie mia ł udzia ł u w ich ustaleniu. Tym samym, nie by ł o podstaw dla wszcz ę cia przeciwko niemu post ę powania pod zarzutem stawianym pozosta ł ym korporacjom radio taxi. Postanowieniem nr RBG 157/2003 z dnia 15.11.2003 r. Prezes Urz ę du postanowi ł wy łą czy ć do odr ę bnego post ę powania antymonopolowego rozpoznanie zarzutu zawarcia niedozwolonego porozumienia cenowego przez Radio Taxi Bydgoszcz Sp. z o.o. w Bydgoszczy z uwagi na w ą tpliwo ś ci dotycz ą ce istnienia i dalszego funkcjonowania tej spó ł ki na rynku w ł a ś ciwym. Wobec powy ż szego, niniejsz ą decyzj ą Prezes Urz ę du rozpozna ł zarzut, o którym mowa w postanowieniu o wszcz ę ciu post ę powania wobec o ś miu przedsi ę biorców wymienionych w sentencji decyzji. Pismem z dnia 15.11.2003 r. Prezes Urz ę du zawiadomi ł strony o zako ń czeniu post ę powania dowodowego. Na podstawie zebranego materia ł u dowodowego, Prezes Urz ę du ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje: 7 Podstawa prawna: Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, polegaj ą ce w szczególno ś ci na: 1) ustalaniu, bezpo ś rednio lub po ś rednio, cen i innych warunków zakupu lub sprzeda ż y towarów. Zgodnie z art. 4 pkt 4 ustawy, przez porozumienie rozumie si ę : a) umowy zawierane mi ę dzy przedsi ę biorcami, mi ę dzy zwi ą zkami przedsi ę biorców oraz mi ę dzy przedsi ę biorcami i ich zwi ą zkami albo niektóre postanowienia tych umów, b) uzgodnienia dokonane w jakiejkolwiek formie przez dwóch lub wi ę cej przedsi ę biorców lub ich zwi ą zki, c) uchwa ł y lub inne akty zwi ą zków przedsi ę biorców lub ich organów statutowych. Tym samym, Prezes Urz ę du w ł adny by ł uzna ć , ż e porozumienie zawarte ustnie przez w ł a ś cicieli korporacji taksówkowych, b ą d ź nawet na skutek czynno ś ci faktycznych – dzia ł a ń rynkowych, jest wystarczaj ą c ą podstaw ą dla zastosowania art. 5 ustawy. Zgodnie z art. 4 pkt 6 ustawy, przez towary rozumie si ę rzeczy, jak równie ż energi ę , papiery warto ś ciowe i inne prawa maj ą tkowe, us ł ugi a tak ż e roboty budowlane. W zwi ą zku z tym, us ł ugi polegaj ą ce na po ś redniczeniu w przekazywaniu telefonicznych zlece ń na przewóz osób taksówk ą , jak równie ż sama us ł uga przewozu, podlegaj ą niew ą tpliwie kompetencjom Prezesa Urz ę du. Interes publiczny: Przes ł ank ą uznania porozumienia za ograniczaj ą ce konkurencj ę na podstawie art. 5 ustawy, jest w pierwszym rz ę dzie wype ł nienie dyspozycji przepisu art. 1 ust. 1 ustawy, w którym mowa jest o naruszeniu interesu publicznego, na stra ż y którego stoi Prezes Urz ę du. Istotnym dla rozstrzygni ę cia o istnieniu interesu publicznego w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy jest ustalenie, i ż dotyczy on z góry nieokre ś lonej liczby osób – uczestników rynku. Organ antymonopolowy ustali ł w toku post ę powania, i ż praktyka, jakiej dopu ś cili si ę uczestnicy zmowy cenowej na rynku w ł a ś ciwym dotkn ęł a tego rynku jako ca ł o ś ci, tj. wszystkich jego uczestników. W szczególno ś ci naruszony zosta ł interes konsumentów (mieszka ń ców Bydgoszczy i osób przyjezdnych), który jest zasadniczym celem wszelkich dzia ł a ń organu antymonopolowego. Zachowanie uczestników zmowy by ł o determinowane ich wol ą nie konkurowania cenami ś wiadczonych us ł ug (z wyj ą tkiem ograniczonej i jedynie okresowej konkurencji na podstawie stosowanych upustów cenowych). Tym samym, konsumenci zostali pozbawieni mo ż liwo ś ci wyboru pomi ę dzy zró ż nicowanymi ofertami konkuruj ą cych ze sob ą przedsi ę biorców, co jest zasadnicz ą cech ą wolnego rynku. O naruszeniu interesu publicznego przes ą dza skala skutków stwierdzonej zmowy cenowej. Na dziewi ęć funkcjonuj ą cych w Bydgoszczy korporacji taksówkowych, osiem wprowadzi ł o w kwietniu 2001 r. jednolite ceny. Korporacje te zrzesza ł y ok. 1003 taksówkarzy spo ś ród 1458 dzia ł aj ą cych w Bydgoszczy (ok. 68,8%) co ś wiadczy o powa ż nym skutku antykonkurencyjnym. Nale ż y równie ż nadmieni ć , ż e kartel cenowy (porozumienie poziome o koordynacji cen) stanowi jedno z najci ęż szych narusze ń zakazu praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , gdy ż cena stanowi element umowy najsilniej oddzia ł uj ą cy na zale ż no ś ci konkurencyjne pomi ę dzy przedsi ę biorcami. Rynek w ł a ś ciwy: Zgodnie z art. 4 pkt 8 ustawy, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i 8 w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Zdaniem Prezesa Urz ę du, niedozwolona praktyka antykonkurencyjna uczestników zmowy cenowej ujawni ł a si ę na rynku indywidualnych przewozów taksówk ą osobow ą (rynek produktowy), na terenie Miasta Bydgoszcz (rynek geograficzny). Wyznaczaj ą c rynek geograficzny, organ antymonopolowy uwzgl ę dni ł informacje udzielone przez badane korporacje radio taxi, które wyja ś ni ł y, ż e ich obszarem dzia ł ania jest Bydgoszcz oraz powszechnie znany fakt korzystania przez konsumentów z us ł ug lokalnych przewo ź ników taxi. W ocenie organu antymonopolowego, badane korporacje radio taxi – poza spó ł dzielniami i spó ł kami handlowymi, dla których przewóz jest dzia ł alno ś ci ą statutow ą – jedynie formalnie funkcjonuj ą wy łą cznie na rynku przyjmowania zlece ń na przewóz osób taksówk ą osobow ą i po ś rednictwa pomi ę dzy klientami a przedsi ę biorcami wykonuj ą cymi przewóz osób w sposób bezpo ś redni (taksówkarzami). Faktycznie za ś w sposób po ś redni prowadz ą dzia ł alno ść przewozow ą za po ś rednictwem wspó ł pracuj ą cych z nimi taksówkarzy. W ramach tej dzia ł alno ś ci decyduj ą , b ą d ź przynajmniej wspó ł decyduj ą – maj ą c zasadniczy g ł os – o wysoko ś ci stosowanych przez poszczególnych taksówkarzy cen za przejazdy (stawek taryfowych, rabatów i innych zni ż ek). Ich si ł a decyzyjna wynika z przewagi rynkowej jak ą posiadaj ą nad wspó ł pracuj ą cymi taksówkarzami, w łą cznie ze stosowaniem wobec nich sankcji, w postaci np. okresowego zawieszenia przekazywania zlece ń telefonicznych, co zmusza taksówkarza do stania na tzw. s ł upku, z czym wi ąż e si ę mniejsza ilo ść obs ł ugiwanych zlece ń . Upowa ż nia to Prezesa Urz ę du do uznania korporacji taksówkowych za uczestników rynku w ł a ś ciwego. Udzia ł w rynku: Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy, zakazu, o którym mowa w art. 5, nie stosuje si ę do: 1) porozumie ń zawieranych mi ę dzy konkurentami, których łą czny udzia ł w rynku w roku kalendarzowym poprzedzaj ą cym zawarcie porozumienia nie przekracza 5% (tzw. porozumienie bagatelne). Udzia ł korporacji taksówkowych w rynku w ł a ś ciwym zosta ł ustalony na podstawie stosunku obs ł ugiwanych przez nie taksówek do łą cznej ilo ś ci wszystkich taksówkarzy na bydgoskim rynku (wed ł ug ilo ś ci wydanych licencji na przewóz osób taksówk ą ). Dzia ł alno ść w zakresie korporacji taksówkowych prowadzi ł o w czasie prowadzenia post ę powa ń : wyja ś niaj ą cego sygn. akt RBG-531-00022/02/AB oraz niniejszego antymonopolowego łą cznie czternastu przedsi ę biorców: 1. Leszek Grzybowski jako w ł a ś ciciel NON STOP RADIO TAXI Leszek Grzybowski w Bydgoszczy (zwany równie ż NON STOP) – do zgonu, który nast ą pi ł w dniu 3.02.2003 r.; 2. Maciej Grzybowski jako w ł a ś ciciel NON STOP RADIO TAXI Maciej Grzybowski w Bydgoszczy (zwany równie ż NON STOP) – po przej ę ciu firmy od dnia zgonu ojca Leszka Grzybowskiego; 3. El ż bieta Ja ź wi ń ska jako wspó ł w ł a ś ciciel Przedsi ę biorstwa Handlowo-Us ł ugowo- Produkcyjnego RADIO TAXI „EXPRESS” Józef Ja ź wi ń ski, El ż bieta Ja ź wi ń ska w Bydgoszczy (zwana równie ż EXPRESS); 4. Józef Ja ź wi ń ski jako wspó ł w ł a ś ciciel Przedsi ę biorstwa Handlowo-Us ł ugowo- Produkcyjnego RADIO TAXI „EXPRESS” Józef Ja ź wi ń ski, El ż bieta Ja ź wi ń ska w Bydgoszczy (zwany równie ż EXPRESS); 5. Spó ł dzielnia Łą czno ś ci Transportowej RADIO TAXI „KOMFORT” w Bydgoszczy (zwana równie ż KOMFORT); 9 6. Krystyna Karnowska jako w ł a ś ciciel Przedsi ę biorstwa Wielobran ż owego Krystyna Karnowska w Bydgoszczy (zwana równie ż TELE RADIO TAXI); 7. Bogdan Karnowski jako w ł a ś ciciel Przedsi ę biorstwa Wielobran ż owego Bogdan Karnowski w Bydgoszczy (zwany równie ż TELE RADIO TAXI); 8. Spó ł dzielnia Transportowa RADIO TAXI „ZRZESZENI” w Bydgoszczy (zwana równie ż ZRZESZENI); 9. Andrzej Pokr ą tka jako w ł a ś ciciel RADIO TAXI MERCEDES Andrzej Pokr ą tka w Bydgoszczy (zwany równie ż MERCEDES); 10. Janusz Król jako w ł a ś ciciel P.T. RADIO TAXI FORDON POMO Ż E Janusz Król w Bydgoszczy (zwany równie ż FORDON POMO Ż E); 11. Tomasz Król jako w ł a ś ciciel P.T. RADIO TAXI FORDON POMO Ż E Tomasz Król w Bydgoszczy (zwany równie ż FORDON POMO Ż E); 12. Grzegorz Chojnacki jako w ł a ś ciciel P.T. RADIO TAXI FORDON POMO Ż E w Bydgoszczy (które naby ł na podstawie umowy sprzeda ż y z dnia 31.05.2003 r. od Janusza Król i Tomasza Król); 13. Radio Taxi Bydgoszcz Sp. z o.o. w Bydgoszczy (zwana równie ż RTB); 14. Andrzej Lipi ń ski jako w ł a ś ciciel Miejskiego Przedsi ę biorstwa Taksówkowego „RADIO TAXI Ł UCZNICZKA” Andrzej Lipi ń ski w Bydgoszczy (zwany równie ż Ł UCZNICZKA), dzia ł aj ą cych w formie dziewi ę ciu korporacji taksówkowych: 1. NON STOP RADIO TAXI; 2. RADIO TAXI „EXPRESS”; 3. Spó ł dzielnia Łą czno ś ci Transportowej RADIO TAXI „KOMFORT” w Bydgoszczy; 4. TELE RADIO TAXI; 5. Spó ł dzielnia Transportowa RADIO TAXI „ZRZESZENI” w Bydgoszczy; 6. RADIO TAXI MERCEDES; 7. P.T. RADIO TAXI FORDON POMO Ż E; 8. Radio Taxi Bydgoszcz Sp. z o.o. w Bydgoszczy; 9. RADIO TAXI Ł UCZNICZKA. W toku post ę powania, Prezes Urz ę du ustali ł pozycj ę rynkow ą badanych korporacji wed ł ug stanu na dzie ń 18.11.2002 r. (ustalenie danych za rok 2000 – rok poprzedzaj ą cy rok zawarcia porozumienia, by ł o utrudnione z uwagi na brak ewidencji prowadzonej przez wszystkie firmy): Tabela nr 1 Łą czna ilo ść taksówek w Bydgoszczy 1478 Liczba taksówek Udzia ł w rynku jako % z 1478 1. RTB 20 1,35% 2. Zrzeszeni 219 14,82% 3. Mercedes 130 8,8% 4. Non Stop 58 3,92% 5. Fordon Pomo ż e 65 4,4% 10 6. Express 237 16,04% 7. Tele Radio Taxi 80 5,41% 8. Komfort 72 4,87% 9. Ł uczniczka 142 9,61% Łą czny udzia ł w rynku uczestników post ę powania 69,22% Łą czny udzia ł w rynku uczestników porozumienia z 2001 r. 67,87% w tym Non Stop i Fordon Pomo ż e w stosunku do których umorzono post ę powanie jako bezprzedmiotowe Dane te pozwalaj ą na domniemanie, ż e na dzie ń wydania niniejszej decyzji pozycja uczestników jest zbli ż ona – praktyka ujednolicania cen nie pozwala na istotne zmiany w tym zakresie. Natomiast w roku kalendarzowym poprzedzaj ą cym zawarcie porozumienia łą czny udzia ł uczestników porozumienia w rynku nie móg ł by ć ni ż szy ni ż 5%. Jest to oczywiste, cho ć by z tego wzgl ę du, ż e w grudniu 2000 r. (rok poprzedzaj ą cy zawarcie porozumienia), Ł uczniczka – b ę d ą ca jednym z uczestników porozumienia – dokona ł a łą cznie 224 przewzorcowa ń , w tym 220 na ceny 5 z ł i 2,00 z ł (wed ł ug danych OUM), co oznacza, ż e wspó ł pracowa ł a minimum z 220 taksówkarzami na łą czn ą ich ilo ść wynosz ą c ą wówczas 1459 (fakt znany organowi z urz ę du, w ramach post ę powania sygn. akt RBG-062-11/03/MW, którego przedmiotem by ł o zaopiniowanie przez Prezesa Urz ę du uchwa ł y Rady Miasta w sprawie ustalenia limitu nowych licencji na przewóz osób taksówk ą – art. 77 §4 k.p.a.). Oznacza to, ż e udzia ł rynkowy jednego z uczestników porozumienia wynosi ł ok. 15%, co czyni zbytecznym dok ł adne ustalenia co do pozosta ł ych przedsi ę biorców, gdy ż oczywistym jest, ż e ich łą czny udzia ł w rynku by ł na tyle istotny, ż e zawarte porozumienie nie by ł o bagatelne. Ś wiadcz ą o tym równie ż dane OUM dotycz ą ce ilo ś ci legalizacji i przewzorcowa ń taksometrów na wspólnie ustalone ceny. Ponadto, zgodnie z twierdzeniem przedstawiciela korporacji Fordon-Pomo ż e, przez ca ł y okres prowadzenia dzia ł alno ś ci przez t ę firm ę , wspó ł pracowa ł a ona z ok. 80 taksówkarzami. Oznacza to, ż e w roku 2000 jej udzia ł w rynku wynosi ł ok. 5,5%, tj. wi ę cej ni ż próg 5% przewidziany dla wszystkich o ś miu uczestników porozumienia. Nale ż y równie ż wzi ąć pod uwag ę , ż e korporacje radio taxi cechuj ą si ę wysok ą sprawno ś ci ą funkcjonowania, co jeszcze bardziej umacnia ich pozycj ę rynkow ą . W ocenie organu antymonopolowego, powy ż sze ustalenia s ą wystarczaj ą ce dla uznania, ż e przedmiotowe porozumienie nie ma cech porozumienia bagatelnego, o którym mowa w art. 6 ust. 1 ustawy. Tak wi ę c nie jest ono wy łą czone spod zakazu z art. 5 ustawy, co czyni koniecznym dokonanie merytorycznej oceny postawionego zarzutu. Ustalenia faktyczne wraz z ocen ą dowodów i uzasadnienie prawne: Dla potrzeb pó ź niejszych rozwa ż a ń nale ż y zdefiniowa ć u ż ywane poj ę cia: 1. legalizacji – legalizacja pierwotna, o której mowa w art. 4 pkt 13 a) ustawy z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach (Dz.U. z 2001 Nr 154, poz. 1800 z pó ź n. zmianami), tj. legalizacja przyrz ą du pomiarowego po raz pierwszy po wyprodukowaniu, przed wprowadzeniem go do obrotu lub u ż ytkowania, 11 2. tzw. przewzorcowania – legalizacja ponowna, o której mowa w art. 4 pkt 13 b) tej ustawy, tj. ka ż da kolejna legalizacja przyrz ą du pomiarowego. Przedsi ę biorcy przeciwko którym wszcz ę to post ę powanie antymonopolowe stosowali op ł aty za przejazd wed ł ug zestawie ń tabelarycznych przedstawionych poni ż ej. W toku post ę powania wyja ś niaj ą cego o sygn. akt RBG-063-09/01/AB/1774, którego przedmiotem by ł o badanie rynku przewozu osób taksówkami, korporacje poda ł y nast ę puj ą ce dane co do cen stosowanych w roku 2001: Tabela nr 2 Informacje o wysoko ś ci op ł at stosowanych w roku 2001 w Bydgoszczy op ł ata pocz ą tkowa na 20.08.2001 r. 1 km na 20.08.2001 r. op ł ata pocz ą tkowa przed zmian ą 1 km przed zmian ą taryfa dzienna termin wej ś cia w ż ycie taryfy aktualnej na 20.08.2001 r. taryfa dzienna 1. RTB 4 z ł 1,50 z ł 22.09.99 r. 4 z ł 1,00 z ł 2. Zrzeszeni 5 z ł 1,60 z ł 3.04.01 r. 4 z ł 1,50 z ł 3. Mercedes 5 z ł 1,60 z ł 10.04.01 r. 4 z ł 1,50 z ł 4. Non Stop 5 z ł 1,60 z ł 8.06.01 r. 4 z ł 1,50 z ł 5. Fordon Pomo ż e 5 z ł 1,60 z ł 14.05.01 r. 4 z ł 1,50 z ł 6. Express 5 z ł 1,60 z ł 10.04.01 r. 4 z ł 1,50 z ł 7. Tele Radio Taxi 5 z ł 1,60 z ł 03.01 r. 4 z ł 1,50 z ł 8. Komfort 5 z ł 1,60 z ł 03.01 r. 4 z ł 1,50 z ł 9. Ł uczniczka 5 z ł 1,60 z ł 9.04.01 r. 5 z ł 2,00 z ł W niniejszym post ę powaniu antymonopolowym, uczestnicy podali dane za rok 2002, które w cz ęś ci nie zgadzaj ą si ę z danymi zgromadzonymi w tabeli nr 2: Tabela nr 3 Informacje o wysoko ś ci op ł at stosowanych w roku 2002 w Bydgoszczy op ł ata pocz ą tkowa na 18.11.2002 1 km na 18.11.2002 godz. postoju op ł ata pocz ą tkowa przed zmian ą 1 km przed zmian ą godz. postoju przed zmian ą taryfa dzienna taryfa data wej ś cia taryfa dzienna zni ż ki i promocje na 18.11.2002 1. RTB 5 z ł 1,60 z ł 25 z ł 11.2001 4 z ł 1,50 z ł 20%-Fordon 20%-poza miasto 2. Zrzeszeni 5 z ł 1,60 z ł 25 z ł 3.04.01 4 z ł 1,50 z ł 25 z ł 20%-Fordon 20%-na telefon lub kart ę sta ł ego klienta 3. Mercedes 5 z ł 1,60 z ł 25 z ł 1.04.01 4 z ł 1,50 z ł 18 z ł 20%-Fordon 20%- poza miasto 20%-na telefon lub kart ę sta ł ego klienta 12 4. Non Stop 5 z ł 1,60 z ł 25 z ł 7.04.00 4 z ł 1,50 z ł 20-35 z ł 5. Fordon Pomo ż e 5 z ł 1,60 z ł 25 z ł 15.05.01 4 z ł 1,50 z ł 20 z ł 20%-Fordon 20%-karta sta ł ego klienta 6. Express 5 z ł 1,60 z ł 25 z ł 4-8.04.01 4 z ł 1,50 z ł 25 z ł 20%-na telefon lub kart ę sta ł ego klienta 20%-poza miasto 20%-Auchan, Makro, Hypernova, Galeria Pomorska 30%-pracownicy hipermarketów 7. Tele Radio Taxi 5 z ł 1,60 z ł 25 z ł 03/04.01 5 z ł 2 z ł 20 z ł 20%-Fordon 20%-poza miasto 20%-na wizytówk ę 8. Komfort 5 z ł 1,60 z ł 25 z ł 03/04.01 4 z ł 1,50 z ł 25 z ł 20%-na telefon lub kart ę sta ł ego klienta 30%- wspó ł pracownicy 9. Ł uczniczka 5 z ł 1,60 z ł 25 z ł 9.04.01 5 z ł 2,00 z ł 25 z ł 20%-karta sta ł ego klienta od stycznia 2003 r. 50% - Fordon 50% - Osowa Góra Wobec w ą tpliwo ś ci co do wiarygodno ś ci danych przedk ł adanych przez uczestników post ę powania, organ antymonopolowy opar ł swoje ustalenia g ł ównie na podstawie informacji udzielonych pismem z dnia 6.01.2003 r. przez Naczelnika Obwodowego Urz ę du Miar w Bydgoszczy dokonuj ą cego legalizacji taksometrów (wy ż sza warto ść dowodowa dokumentu urz ę dowego nad prywatnym): Tabela nr 4 Zestawienie za lata 2001-2002 obejmuj ą ce legalizacj ę i przewzorcowanie taksometrów na ceny 5 z ł op ł ata pocz ą tkowa i 1,60 z ł za 1 km dokonane w Obwodowym Urz ę dzie Miar w Bydgoszczy ilo ść legalizowanych taksometrów ilo ść przewzorcowanych taksometrów rok 2001 stycze ń 0 0 luty 4 0 marzec 2 0 Mercedes 156 Non Stop 58 Ł uczniczka 159 Fordon Pomo ż e 156 Zrzeszeni 233 kwiecie ń Łą cznie 938 (76+862) 76 862 w tym Express 92 maj 81 20 czerwiec 39 17 lipiec 27 26 sierpie ń 37 2 wrzesie ń 55 0 pa ź dziernik 78 0 listopad 66 0 grudzie ń 41 0 13 rok 2002 stycze ń 55 0 luty 35 2 marzec 43 3 kwiecie ń 51 0 maj 35 0 czerwiec 49 0 lipiec 51 0 sierpie ń 38 0 wrzesie ń 25 1 pa ź dziernik 22 listopad 38 1 grudzie ń 21 0 W zestawieniu OUM uderza skokowy wzrost legalizacji i przewzorcowa ń na ceny 5 z ł (op ł ata pocz ą tkowa) i 1,60 z ł (za 1 km) w kwietniu 2001 r. ( łą cznie 938). Co wi ę cej, do sumy legalizacji i przewzorcowa ń w miesi ą cu kwietniu 2001 r. nale ż y doda ć dane dotycz ą ce Tele Radio Taxi i KOMFORT, które poinformowa ł y, ż e zmieni ł y taryfy na prze ł omie marca i kwietnia 2001 r. Prezes Urz ę du domniema ł , i ż wobec braku obowi ą zku legalizacji/przewzorcowania taksometrów w lokalnym Obwodowym Urz ę dzie Miar (taksometr jest urz ą dzeniem przeno ś nym), korporacje te dokona ł y przewzorcowa ń w innych ni ż OUM w Bydgoszczy Urz ę dach Miar, albo wspó ł pracuj ą cy z nimi taksówkarze przewzorcowali taksometry przy okazji przewzorcowania si ę innych korporacji (np. z zestawienia OUM wynika, ż e Fordon Pomo ż e dokona ł o w kwietniu łą cznie 157 przewzorcowa ń , podczas gdy z dokonanych ustale ń wynika, ż e z korporacj ą t ą wspó ł pracowa ł o ok. 65 taksówkarzy, podobna uwaga dotyczy korporacji Mercedes, która dysponuj ą c ok. 130 taksówkami, dokona ł a zdaniem OUM 159 przewzorcowa ń ), b ą d ź taksówkarze dokonali legalizacji/przewzorcowa ń na cen ę 5 z ł i 1,60 z ł w miesi ą cach maj- lipiec (w wykonaniu decyzji cenowych podj ę tych w okresie marzec-kwiecie ń 2001). Z o ś mioma korporacjami – uczestnikami porozumienia (na dziewi ęć dzia ł aj ą cych na rynku), tj. Mercedes, Non Stop, Ł uczniczka, Fordon Pomo ż e, Zrzeszeni, Express, Tele Radio Taxi i Komfort, wspó ł pracowa ł o łą cznie ok. 1003 taksówkarzy na 1458 licencji wydanych na rok 2001. Wobec twierdze ń w ł a ś cicieli korporacji, i ż stosuj ą one jednolite ceny, Prezes Urz ę du za ł o ż y ł , i ż wszyscy taksówkarze dostosowali si ę do decyzji cenowych swoich korporacji. Ewentualne wyj ą tki nie mog ą czyni ć wy ł omu w zasadzie odpowiedzialno ś ci w ł a ś cicieli korporacji, których pozycja wobec taksówkarzy pozwala na dyktowanie cen i innych warunków prowadzenia dzia ł alno ś ci przez jedynie w teorii niezale ż nych przedsi ę biorców. Taksówkarze samodzielnie dokonuj ą przewzorcowa ń , lecz wed ł ug stawek im narzuconych (odbywa si ę to równie ż w drodze zg ł osze ń grupowych dokonywanych przez same korporacje). Powy ż sze dane ś wiadcz ą , i ż zmowa cenowa korporacji taksówkowych, zosta ł a zrealizowana przez ok. 68,8% wszystkich taksówkarzy dzia ł aj ą cych na rynku przewozów osób taksówkami w Bydgoszczy. Istotnym jest równie ż – o czym szczegó ł owo poni ż ej – informacja dotycz ą ca przewzorcowania jakiego dokona ł a w marcu 2001 r. korporacja Ł uczniczka (zg ł oszenie grupowe 173 taksówkarzy tej korporacji) na ceny 4 z ł za pierwszy kilometr i 1,20 z ł za ka ż dy nast ę pny. A. Lipi ń ski potwierdzi ł t ę informacj ę , precyzuj ą c, ż e zmiana dokona ł a si ę w dniu 10.03.2001 r. Z pisma OUM Prezes Urz ę du wywnioskowa ł , ż e okres stycze ń 2000-luty 2001 by ł okresem stagnacji co do ruchów cenowych na rynku przewozu osób taksówkami (analiza ta nie bierze pod uwag ę stosowanych rabatów i ulg, które nie s ą obj ę te zg ł oszeniami). Ilo ść przewzorcowa ń by ł a znikoma – ok. 2,6 przewzorcowa ń miesi ę cznie (z wyj ą tkiem grudnia 2000 r. kiedy przewzorcowania grupowego dokona ł a Ł uczniczka), natomiast na łą czn ą ilo ść 14 legalizacji, tj. 803, 706 dotyczy ł o cen 4 z ł i 1,50 z ł (ok. 88%). Dane te obrazuje poni ż sza tabela: Tabela nr 5 2000 r. 2001 r. legalizacja 4 z ł i 1,50z ł / łą czn ą ilo ść w miesi ą cu przewzorcowania łą czna ilo ść w miesi ą cu legalizacja 4 z ł i 1,50 z ł / łą czn ą ilo ść w miesi ą cu przewzorcowania łą czna ilo ść w miesi ą cu stycze ń 69/71 11 25/45 5 luty 48/57 2 24/35 3 marzec 66/68 3 30/48 521 w tym: 174 na 4 z ł i 1,20 z ł , 137 na 4 z ł i 1,50 z ł , 162 na 5 z ł i 1,50 z ł , 47 na 5 z ł i 2,00 z ł kwiecie ń 35/43 3 8/92 874 w tym 862 na 5 z ł i 1,60 z ł maj 52/56 1 czerwiec 60/66 0 lipiec 39/43 3 sierpie ń 35/40 0 wrzesie ń 55/60 0 pa ź dz. 49/53 1 listopad 89/93 2 grudzie ń 60/73 227 w tym 221 Ł uczniczka na 5 z ł i 2,00 z ł Pozwala to wysnu ć wniosek, ż e w okresie stycze ń -listopad 2000 wszystkie, b ą d ź zdecydowana wi ę kszo ść korporacji, stosowa ł y jednolicie cen ę 4 z ł (op ł ata pocz ą tkowa) i 1,50 z ł (za 1 km) – wniosek ten znajduje potwierdzenie w danych zawartych w tabelach nr 2 i nr 3. W miesi ą cu grudniu 2000 r. jako pierwsza ruch cenowy wykona ł a korporacja Ł uczniczka, która podnios ł a ceny do 5 z ł i 2,00 z ł (zg ł oszenie grupowe). W ocenie Prezesa Urz ę du, zainicjowa ł a w ten sposób ruch cen w gór ę , jaki dokona ł si ę w nast ę pnych miesi ą cach. Z ł ama ł a tym samym solidarno ść cenow ą na poziomie 4 z ł i 1,50 z ł (mo ż na jedynie domniema ć , i ż by ł a ona równie ż wynikiem zmowy cenowej – organ antymonopolowy nie prowadzi ł post ę powania dowodowego w tym zakresie), aby ponownie, wspólnie ustali ć cen ę na wy ż szym poziomie. W miesi ą cach stycze ń -luty 2001 r. liczba przewzorcowa ń by ł a nadal niewielka, lecz zauwa ż alne jest wi ę ksze zró ż nicowanie cenowe w przypadku legalizacji, z których „jedynie” 61,25% dotyczy ł o cen 4 z ł i 1,50 z ł , podczas gdy w ca ł ym roku 2000 procent ten wynosi ł 90,87%. Wzmo ż enie tej tendencji nast ą pi ł o w miesi ą cu marcu 2001 r., kiedy to kilka korporacji istotnie zró ż nicowa ł o swoje ceny do poziomów: 1. 4 z ł i 1,20 z ł (tak Ł uczniczka w ramach zg ł oszenia grupowego); 2. 4 z ł i 1,50 z ł (w tym Radio Tele Taxi w ramch zg ł oszenia grupowego); 3. 5 z ł i 1,50 z ł ; 4. 5 z ł i 2,00 z ł . 15 Tym samym, marzec 2001 r. by ł krótkim okresem rzeczywistej konkurencji na badanym rynku. Stan ten nie wynika ł jednak z woli rzeczywistego i d ł ugotrwa ł ego konkurowania ze sob ą , lecz z chwilowej destabilizacji rynku wywo ł anej dzia ł aniami A. Lipi ń skiego ( Ł uczniczka). W tym miejscu organ antymonopolowy uzna ł , ż e zasadnym jest twierdzenie J. Ja ź wi ń skiego (Express) dotycz ą ce stosowania przez A. Lipi ń skiego ( Ł uczniczka) cen „dumpingowych”. Prezes Urz ę du nie bada ł , czy cena okre ś lona przez J. Ja ź wi ń skiego jako „dumpingowa” jest faktycznie cen ą poni ż ej kosztów dzia ł alno ś ci, lecz poprzesta ł na wystarczaj ą cym stwierdzeniu, ż e A. Lipi ń ski stosowa ł agresywn ą polityk ę cenow ą maj ą c ą na celu sk ł onienie pozosta ł ych korporacji do udzia ł u w kartelu. Na podstawie zestawienia OUM widoczne jest wyra ź nie, ż e A. Lipi ń ski wyrazi ł w grudniu 2000 r. – jako pierwszy – wol ę podniesienia cen oferowanych us ł ug (lider cenowy). Wobec zró ż nicowanej postawy swoich konkurentów, co wida ć ju ż w styczniu i lutym, a szczególnie w marcu 2001 r., postanowi ł wykona ć zdecydowany ruch cenowy w dó ł , aby wywrze ć presj ę na oponentów porozumienia. Tak nale ż y t ł umaczy ć obni ż k ę cen z 5 z ł i 2,00 z ł na 4 z ł i 1,20 z ł . Z przeprowadzonej przez Prezesa Urz ę du symulacji – przy za ł o ż eniu trasy 10 km – wynika, i ż operacja ta oznacza ł a obni ż k ę cen z 25 z ł na 16 z ł , tj. o 36%. Stoj ą ce przed pozosta ł ymi korporacjami widmo tak znacz ą cej obni ż ki cen by ł o bezpo ś rednim motywem zawartego porozumienia, na mocy którego osi ą gni ę to kompromis cenowy. Nale ż y zauwa ż y ć , ż e nawet w porównaniu ze star ą cen ą 4 z ł i 1,50 z ł , taryfa jak ą wprowadzi ł w marcu A. Lipi ń ski oznacza ł a znaczn ą obni ż k ę ceny – przy za ł o ż eniu trasy 10 km – z 19 z ł na 16 z ł , tj. o ok. 16%. By ł o to du ż o bior ą c pod uwag ę , ż e cena 4 z ł i 1,50 z ł obowi ą zywa ł a bez zmian od roku 1999. Prezes Urz ę du wzi ął równie ż pod uwag ę , ż e pismem z dnia 25.02.2003 r. Janusz Król i Tomasz Król (Fordon Pomo ż e) potwierdzili informacje dotycz ą ce stosowania praktyk dumpingowych przez A. Lipi ń skiego. Analiza danych za kwiecie ń 2001 r. jest potwierdzeniem przedstawionego powy ż ej toku rozumowania. W miesi ą cu tym nast ą pi ł o powszechne przestawienie taksometrów na cen ę 5 z ł i 1,60 z ł (patrz tabela nr 3). 938 taksówkarzy dokona ł o tego w drodze legalizacji, b ą d ź przewzorcowania. Istotne s ą tu w szczególno ś ci dostarczone przez OUM informacje dotycz ą ce przewzorcowa ń grupowych dokonanych przez korporacje: Mercedes, Non Stop, Ł uczniczka, Fordon Pomo ż e, Zrzeszeni i Express. Jednoczesno ść tej operacji przes ą dza jednoznacznie o uznaniu wymienionych korporacji za uczestników zakazanego przez art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy porozumienia, którego celem i skutkiem by ł o istotne ograniczenie konkurencji (konkurencji stawkami taryfowymi, które maj ą zasadnicze znaczenie dla konsumentów) na rynku przewozów osób taksówk ą w Bydgoszczy. Prezes Urz ę du nie bada ł przy tym szczegó ł owo – jako nieistotnej z punktu widzenia przes ł anek uznania praktyki za ograniczaj ą c ą konkurencj ę – motywacji jaka kierowa ł a poszczególnymi uczestnikami porozumienia. Art. 5 ust. 1 ustawy zakazuje zawierania porozumie ń , których: 1. celem – tu warunkiem jest celowo ść dzia ł a ń przedsi ę biorców – jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, 2. lub skutkiem – kiedy brak jest celu antykonkurencyjnego, lecz wyst ę puje sam (b ą d ź wspólnie z przes ł ank ą celowo ś ci – łą cznik „lub”) skutek – jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym. Tym samym, twierdzenie J. Ja ź wi ń skiego, i ż sta ł si ę on ofiar ą dzia ł ania A. Lipi ń skiego stosuj ą cego dumping i zosta ł zmuszony do stosowania ceny jednolitej, nie zas ł uguje na uwzgl ę dnienie. Równie ż bior ą c pod uwag ę wielko ść korporacji Express (ok. 237 taksówkarzy), oraz fakt jej rozwoju o czym ś wiadczy przejmowanie firm konkurencyjnych, oczywistym jest, ż e nawet wspólne dzia ł ania A. Lipi ń skiego ( Ł uczniczka) i Spó ł dzielni Zrzeszeni ( łą cznie ok. 361 taksówkarzy) – przy czym brak jest dowodów ś wiadcz ą cych o stosowaniu przez Zrzeszenie dyktatu cenowego wobec pozosta ł ych korporacji – nie mog ł y 16 by ć czynnikiem decyduj ą cym o przy łą czeniu si ę do porozumienia. By ł a nim z pewno ś ci ą wola ustalenia cen na wy ż szym poziomie, a w najlepszym razie przeciwdzia ł ania ich obni ż eniu na skutek „wojny cenowej” jaka rozgorza ł a w marcu 2001 r. Uznaj ą c jednoczesno ść dzia ł a ń uczestników porozumienia, Prezes Urz ę du bierze pod uwag ę okres marzec-kwiecie ń . Z dokonanych ustale ń wynika bowiem, ż e operacja przewzorcowania – dokonywana przez ca łą korporacj ę – jest czasoch ł onna i niemo ż liwa do przeprowadzenia jednego dnia z uwagi na ograniczone mo ż liwo ś ci techniczne i osobowe OUM (du ż a liczba taksówkarzy), a tak ż e niekarno ść samych taksówkarzy. Z informacji przekazanych przez korporacje wynika, i ż do zawarcia porozumienia dosz ł o w marcu. Wniosek ten zosta ł oparty o ustalenia, zgodnie z którymi, jeszcze w marcu trwa ł a tzw. wojna cenowa, a ju ż w tym samym miesi ą cu, jako pierwsze do realizacji porozumienia przyst ą pi ł y: 1. Komfort – na prze ł omie marca i kwietnia (brak konkretnej daty, najdalej do 12.04.2001 r.); 2. Tele Radio Taxi – na prze ł omie marca i kwietnia (brak konkretnej daty); , a jego realizacja przypad ł a generalnie na pierwsz ą po ł ow ę kwietnia, kiedy to ceny zmieni ł y: 3. Mercedes – 1.04.2001 r.; 4. Zrzeszeni – 3.04.2001 r.; 5. Express – 4-8.04.2001 r.; 6. Non Stop – 7.04.2001 r.; 7. Ł uczniczka – 9.04.2001 r.; 8. Fordon Pomo ż e – przedsi ę biorcy wskazali dat ę 15.05.2001 r. co jednak w ś wietle informacji z OUM, i ż Fordon Pomo ż e dokona ł a grupowego przewzorcowania w kwietniu, nale ż y uzna ć za informacj ę nieprawdziw ą . Powy ż sze ustalenia pozwalaj ą na stwierdzenie zawarcia przez przedsi ę biorców wymienionych w pkt I i pkt II sentencji decyzji zmowy cenowej, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Prezes Urz ę du nie da ł wiary argumentacji podniesionej w pi ś mie Spó ł dzielni Zrzeszeni z dnia 6.02.2003 r., i ż ujednolicenie cen jakie nast ą pi ł o w kwietniu 2001 r. by ł o wynikiem jedynie czystej obserwacji rynku przez korporacje radio taxi oraz szybkiej reakcji na posuni ę cia cenowe konkurentów. W ocenie Prezesa Urz ę du, w ramach rynku wysoce konkurencyjnego (a na taki – na pierwszy rzut oka – wygl ą da rozdrobniony rynek przewozów osób taksówk ą ), logicznym jest odwrotna tendencja, tj. do obni ż enia cen jako reakcji na dzia ł ania konkurentów, w celu zwi ę kszenia konkurencyjno ś ci w ł asnych us ł ug. Logika ta jednak nie ma zastosowania do dzia ł a ń uczestników porozumienia. Ju ż w dalszym akapicie komentowanego pisma, autor – Prezes Spó ł dzielni wyjawia swoje prawdziwe intencje, zauwa ż aj ą c jedynie mo ż liwo ść stosowania wy ż szych cen, na co w jego ocenie nie chce si ę zdecydowa ć ż aden z przedsi ę biorców, gdy ż wówczas cyt. „wy ż sza cena za us ł ug ę eliminuje go z rynku. Dowodem, który przekonuje ostatecznie o s ł uszno ś ci uznania paralelnych dzia ł a ń przedsi ę biorców, o których mowa w pkt I i pkt II sentencji decyzji za porozumienie antykonkurencyjne, jest notatka wykonana przez Prezesa Spó ł dzielni Zrzeszeni, który pod dat ą 28 stycznia 2002 r. wpisa ł w swoim osobistym kalendarzu uwagi dotycz ą ce Walnego Zgromadzenia Spó ł dzielni, na którym poruszony zosta ł mi ę dzy innymi temat podejmowanych przez Spó ł dzielni ę – w domniemaniu w roku 2001 – dzia ł a ń , których celem cyt. „by ł o zlikwidowanie wojny cenowej jaka toczy ł a si ę mi ę dzy firmami taksówkowymi” . Wynikiem tych dzia ł a ń jest w konkluzji Prezesa Spó ł dzielni doprowadzenie cyt. „do kompromisu, a co za tym idzie do zaprzestania zani ż ania cen za przejazdy.” Kompromis ten w ocenie Prezesa Urz ę du polega ł na ustaleniu jednolitej taryfy przez wszystkich uczestników porozumienia na poziomie 5 z ł i 1,60 z ł . 17 Za istotne dla ustalenia odpowiedzialno ś ci uczestników zmowy, Prezes Urz ę du uzna ł równie ż twierdzenie jednego z uczestników porozumienia Andrzeja Pokr ą tka w ł a ś ciciela korporacji Mercedes, który przyzna ł w pi ś mie z dnia 9.12.2002 r., i ż „sam J. Ja ź wi ń ski prowokowa ł bardzo cz ę sto do ujednolicania cen oraz jako pierwszy wprowadza ł radykalne zni ż ki cen wymuszaj ą c na pozosta ł ych korporacjach dostosowanie si ę ”. Twierdzenie to przyznaje po ś rednio, ż e na badanym rynku wyst ę powa ł y przypadki ujednolicenia cen. Ponadto, znaczenie dowodowe nale ż y przyzna ć równie ż twierdzeniom J. Ja ź wi ń skiego (tak ż e uczestnik porozumienia), zawartym w jego pi ś mie zawiadamiaj ą cym Prezesa Urz ę du – bydgosk ą delegatur ę UOKiK o niedozwolonej praktyce korporacji taksówkowych (pismo z dnia 17.09.2002 r.). Twierdzenia te nabra ł y mocy dowodowej z chwil ą ich pozytywnej weryfikacji w toku post ę powania antymonopolowego (w szczególno ś ci w oparciu o analiz ę cenow ą ). Za zgodne z prawd ą nale ż y uzna ć w szczególno ś ci jego twierdzenie, ż e na bydgoskim rynku dosz ł o do ujednolicenia cen, a na stra ż y tego kompromisu sta ł A. Lipi ń ski w ł a ś ciciel korporacji Ł uczniczka. W tym miejscu nale ż y równie ż przywo ł a ć tre ść prawomocnej decyzji Prezesa Urz ę du z dnia 26.01.1998 r. wydanej w sprawie sygn. akt RBG-531-S-2/97/IW, któr ą na podstawie art. 4 pkt 1 ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym (Dz.U. z 1997 r. Nr 49, poz. 318) nakazano: 1. Andrzejowi Lipi ń skiemu prowadz ą cemu Miejskie Przedsi ę biorstwo Taksówkowe Radio Taxi Ł uczniczka; 2. Januszowi Król prowadz ą cemu Radio Taxi Fordon; 3. Radio Taxi Bydgoszcz Sp. o.o. w Bydgoszczy; 4. Spó ł dzielczemu Zrzeszeniu Transportowemu Radio Taxi BRDA; 5. Spó ł dzielni Transportowej Radio Taxi Zrzeszeni; 6. Leszkowi Grzybowskiemu i Leszkowi Piaseckiemu prowadz ą cym NON-STOP-RADIO- TAXI; 7. PHUP RADIO TAXI Express; 8. West Taxi; 9. Tele-Radio-Taxi, zaniechanie stosowania praktyk monopolistycznych polegaj ą cych na wzajemnym uzgadnianiu cen za wykonywanie us ł ugi przewozu oraz ustalaniu sposobu ich kalkulacji (co mia ł o miejsce w miesi ą cu lutym roku 1997). Bior ą c pod uwag ę , i ż wi ę kszo ść uczestników niniejszego post ę powania by ł a adresatem nakazu, o którym mowa, ich kolejne dzia ł ania nale ż y oceni ć tym bardziej jako naganne z punktu widzenia zakazu, o którym mowa w art. 5 ustawy. Prezes Urz ę du domniema ł na podstawie danych dotycz ą cych w szczególno ś ci roku 2002, ż e do porozumie ń cenowych, w tym do porozumienia jakie nast ą pi ł o w marcu 2001 r., dochodzi w Bydgoszczy podczas spotka ń bran ż owych zainteresowanych korporacji. Na podstawie zebranego materia ł u dowodowego, Prezes Urz ę du ustali ł m.in. ż e spotkanie takie mia ł o miejsce w dniu 29.08.2002 r. i 5.09.2002 r. w siedzibie Spó ł dzielni Zrzeszeni. Prezes Urz ę du ustali ł równie ż , ż e przedmiotem tych spotka ń by ł a m.in. tzw. niezdrowa konkurencja na rynku przewozów osób taksówkami. Podobne spotkanie mia ł o si ę odby ć w dniu 13.02.2003 r. na terenie Klubu Sportowego „Chemik” w Bydgoszczy przy ul. Glinki. Prezes Urz ę du nie bada ł przy tym, czy wszyscy uczestnicy porozumienia z roku 2001 byli obecni podczas spotkania, na którym postanowiono nie konkurowa ć za pomoc ą taryf i nawet kiedy dok ł adnie si ę ono odby ł o. Istotnym dla ustalenia uczestnictwa w kartelu cenowym by ł nie sam fakt udzia ł u w spotkaniach, lecz konkretne zachowania rynkowe (decyzje cenowe) poszczególnych przedsi ę biorców. 18 Szczególnie wa ż nym ustaleniem w tym zakresie by ł o stwierdzenie, ż e podczas spotka ń przedstawicieli korporacji radio taxi dochodzi do wymiany zda ń w kwestii stosowania zni ż ek i rabatów oraz w innych kwestiach tzw. niezdrowej konkurencji. Pozwala to na domniemanie, ż e bydgoskie korporacje radio taxi koordynuj ą swoje dzia ł ania gospodarcze, co stanowi jedn ą z przes ł anek wydanej decyzji. W toku niniejszego post ę powania nie by ł a kwestionowana sama wysoko ść cen stosowanych przez badane korporacje radio taxi, lecz sposób jej ustalania . Sprzeczne z prawem jest bowiem bezpo ś rednie lub po ś rednie ustalanie cen przez przedsi ę biorców, niezale ż nie od ich wysoko ś ci. Tym samym, Prezes Urz ę du nie uwzgl ę dni ł argumentów poszczególnych korporacji, stosownie do których ceny w wysoko ś ci 5 z ł i 1,60 z ł pozwalaj ą zaledwie na pokrycie niezb ę dnych kosztów dzia ł alno ś ci prowadzonej przez taksówkarzy i nie daj ą im oczekiwanych i pozwalaj ą cych na utrzymanie zysków. Ostateczna wysoko ść cen na rynku w ł a ś ciwym powinna by ć wypadkow ą takich czynników jak w szczególno ś ci: popyt, poda ż i koszty prowadzonej dzia ł alno ś ci gospodarczej. Je ś li koszty s ą – jak twierdzili uczestnicy post ę powania – wysokie, a popyt z uwagi na ubo ż enie spo ł ecze ń stwa niewielki, to naturalnym skutkiem winno by ć ograniczenie liczebno ś ci taksówkarzy (dostosowanie popytu) – dokonane nie w drodze decyzji o ograniczeniu ilo ś ci wydawanych licencji, lecz w drodze samodzielnych decyzji o zaprzestaniu wykonywania niezyskownej dzia ł alno ś ci. Jak wynika z informacji znanych organowi antymonopolowemu z urz ę du (sprawa sygn. akt RBG-062-11/03/MW), liczba taksówek w Bydgoszczy jest prawie niezmienna od roku 1998 do roku 2002, przy czym w roku 2002 liczba ta wzros ł a z 1458 (w 2001 r.) do 1494. Oznacza to, i ż przewo ź nicy wbrew tendencji rynkowej nie chc ą rezygnowa ć ze swojej profesji, lecz szukaj ą innych, nierynkowych i niekonkurencyjnych rozwi ą za ń pozwalaj ą cych im ochroni ć si ę przed skutkami ubo ż enia spo ł ecze ń stwa. Rozwi ą zaniem tym s ą wed ł ug ustale ń dokonanych w niniejszym post ę powaniu dzia ł ania kolektywne polegaj ą ce na ustalaniu jednolitych cen za przejazdy, a tym samym ograniczeniu konkurencji na rynku. W nast ę pstwie zawartej zmowy, nast ą pi ł ponownie okres stagnacji w zakresie ruchów cenowych na analizowanym rynku, co przedstawia poni ż sza tabela (równie ż na podstawie zestawienia OUM): Tabela nr 6 2001 r. 2002 r. legalizacja 5 z ł i 1,60 z ł / łą czn ą ilo ść w miesi ą cu przewzorcowania łą czna ilo ść w miesi ą cu legalizacja 5 z ł i 1,60 z ł / łą czn ą ilo ść w miesi ą cu przewzorcowania łą czna ilo ść w miesi ą cu stycze ń 55/61 0 luty 35/37 2 marzec 43/52 3 kwiecie ń 51/56 0 maj 81/89 20 35/37 0 czerwiec 39/47 18 49/52 0 lipiec 27/31 26 51/58 0 sierpie ń 37/42 2 38/41 0 wrzesie ń 55/61 1 25/26 1 pa ź dz. 78/85 0 22/23 2 listopad 66/69 1 38/43 1 19 grudzie ń 41/47 0 21/21 0 Tabela nr 6 obrazuje skutek zawartej zmowy cenowe, jakim by ł o powszechne stosowanie cen 5 z ł (op ł ata pocz ą tkowa) i 1,60 z ł (za 1 km). Spo ś ród 978 wszystkich legalizacji przeprowadzonych przez OUM w okresie maj 2001-grudzie ń 2002, 887, tj. ok. 90,7% dotyczy ł o w ł a ś nie tych cen (uderza w tym miejscu analogia do roku 2000, kiedy to 90,87% wszystkich legalizacji zosta ł o dokonanych na ceny 4 z ł i 1,50 z ł ), co oznacza, i ż taksówkarze powszechnie przyj ę li now ą cen ę jako standard funkcjonowania na rynku wyznaczony przez dzia ł aj ą ce wspólnie korporacje radio taxi. W miesi ą cach maj-lipiec 2001 r. mia ł o miejsce jeszcze łą cznie 64 przypadków przewzorcowania, spo ś ród których a ż 63 to przewzorcowania na ceny 5 z ł i 1,60 z ł . Zdaniem Prezesa Urz ę du w okresie maj-lipiec 2001 r. nast ą pi ł o doko ń czenie realizacji porozumienia przez: Express, który na łą czn ą liczb ę ok. 237 taksówkarzy, przeprowadzi ł w kwietniu „jedynie” 92 przewzorcowania, lub Komfort albo Tele Radio Taxi, które mimo wskazania prze ł omu marca i kwietnia jako terminu zmiany taryfy, nie mog ł y – w ś wietle zestawienia OUM – fizycznie przeprowadzi ć przewzorcowania w tym okresie. Ewentualnie ujawnili si ę w tym okresie na ś ladowcy spo ś ród taksówkarzy niezrzeszonych. W kolejnym okresie, tj. pocz ą wszy od sierpnia 2001 r. liczba przewzorcowa ń dramatycznie maleje, przy czym, nale ż y podkre ś li ć , i ż ok. 82% z nich dotyczy przestawienia taksometru na ceny 5 z ł i 1,60z ł . Oznacza to, ż e konkurencja taryfami cenowymi na rynku przewozu osób taksówkami w Bydgoszczy praktycznie zamar ł a (po chwilowym tylko odrodzeniu w marcu 2001 r.). Ponowny skok cenowy nast ą pi ł w marcu 2003 r., co przedstawia poni ż sza tabela (na podstawie danych udzielonych przez uczestników post ę powania): Tabela nr 7 Informacje o wysoko ś ci op ł at stosowanych w roku 2003 w Bydgoszczy op ł ata pocz ą tkowa 1 km taryfa dzienna taryfa data zmiany zni ż ki i promocje 1. RTB 2. Zrzeszeni 5 z ł 1,80 z ł 14.03.2003 uchwa ł a Zarz ą du nr19/2003 20%-Fordon 20%-na telefon lub kart ę sta ł ego klienta 3. Mercedes 5 z ł 1,80 z ł 25.03.03 20%-Fordon 20%- poza miasto 20%-na telefon lub kart ę sta ł ego klienta 4. Non Stop 5 z ł 1,60 z ł 04.2001 5. Fordon Pomo ż e 5 z ł 1,80 z ł ok. 20.03.03 20%-Fordon 20% - poza miasto 20%-karta sta ł ego klienta 6. Express 5 z ł 1,78 z ł 60% w dniach 20-22.03.03 + pozosta ł e 40% w kwietniu 20%-na telefon lub kart ę sta ł ego klienta 20%-poza miasto 20%-Auchan, Makro, Hypernova, Galeria Pomorska 30%-pracownicy hipermarketów 7. 5 z ł 1,80 z ł cz ęść 17.06.03 20%-Fordon 20 Tele Radio Taxi pozostali do 18.07.03 20%-poza miasto 20%-karta sta ł ego klienta 8. Komfort 5 z ł 1,60 z ł 03/04.01 20%-na telefon lub kart ę sta ł ego klienta 30%-wspó ł pracownicy 9. Ł uczniczka 5 z ł 1,80 z ł 18.03.03 20%-karta sta ł ego klienta od stycznia 2003 r. 50% - Fordon 50% - Osowa Góra W ocenie Prezesa Urz ę du, wcze ś niejsza, udowodniona uczestnikom porozumienia praktyka jaka mia ł a miejsce w roku 2001 oraz w domniemaniu w roku 1999, jak równie ż jednoczesno ść dzia ł a ń pi ę ciu korporacji, które po okresie blisko dwuletniej stagnacji dokona ł y równoleg ł ych przewzorcowa ń w okresie od 14.03.2003 r. – do 25.03.2003 r., pozwala na domniemanie, ż e równie ż zmiana taryf jaka nast ą pi ł a w roku 2003 nie by ł a przypadkiem, lecz by ł a wynikiem niedozwolonego porozumienia cenowego (art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy). Nawet powszechnie stosowane w roku 2003 upusty nie mog ą przes ą dzi ć o uznaniu konkurencyjno ś ci rynku, skoro wysoko ść tych upustów jest jednakowa we wszystkich korporacjach, w szczególno ś ci wszystkie one wydaj ą karty sta ł ego klienta upowa ż niaj ą ce do 20% zni ż ki. Znamiennym jest, ż e podwy ż ka op ł at z marca 2003 r. zosta ł a poprzedzona okresowym obni ż eniem cen w styczniu przez A. Lipi ń skiego ( Ł uczniczka) o 50% na przejazdy do Fordonu – jedna z du ż ych dzielnic Bydgoszczy (ok. 100.000 mieszka ń ców). Po niej nast ą pi ł efekt kaskadowy w postaci wprowadzania kolejnych obni ż ek przez inne korporacje (w tym miejscu nale ż y powo ł a ć dowód w postaci artyku ł ów prasowych informuj ą cych o wojnie cenowej korporacji taksówkowych: Gazeta Wyborcza dodatek Bydgoszcz z dnia 7.02.2003 r. i z dnia 10.02.2003 r. – w aktach sprawy). Sytuacja zosta ł a spacyfikowana dopiero w marcu, z chwil ą wspólnego ustalenia cen na wy ż szym poziomie. Pozwala to domniema ć , ż e zadzia ł a ł mechanizm to ż samy do stwierdzonego w roku 2001 r. i opisanego powy ż ej. Fakt stosowania przez korporacj ę Express stawki za 1 km ni ż szej o dwa grosze (1,78 z ł ) od stawki wprowadzonej przez pozosta ł ych uczestników porozumienia z 2003 r. (1,80 z ł ) nie stanowi wystarczaj ą cej przes ł anki wy łą czenia jej z grona uczestników niedozwolonego porozumienia. W ocenie Prezes Urz ę du, J. Ja ź wi ń ski i E. Ja ź wi ń ska wiedz ą c o istocie stawianego im w niniejszym post ę powaniu zarzutu, podj ę li ś wiadomie decyzj ę o niewielkim zró ż nicowaniu ceny, aby uwolni ć si ę od odpowiedzialno ś ci. Jednocze ś nie stawka ta odbiega od 1,80 z ł w tak niewielkim stopniu, i ż w praktyce nie zwi ę ksza konkurencyjno ś ci us ł ug ś wiadczonych przez Express i realizuje za ł o ż enia dokonanej zmowy cenowej. Na podstawie przeprowadzonej symulacji – przy za ł o ż eniu trasy 10 km – organ antymonopolowy stwierdzi ł , i ż ró ż nica w op ł acie za przejazd wynosi jedynie 20 gr (23 z ł – 22,80 z ł ). Zawarcie i realizacja kolejnej zmowy cenowej w trakcie post ę powania prowadzonego pod to ż samym zarzutem, czyni koniecznym uznanie, ż e pi ę ciu przedsi ę biorców wymienionych w pkt I sentencji decyzji nadal stosuje zakazan ą praktyk ę . Koniecznym jest wi ę c wydanie wobec nich decyzji w oparciu o art. 9 ustawy, który stanowi, ż e Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów … wydaje decyzj ę o uznaniu praktyki za ograniczaj ą c ą konkurencj ę i nakazuj ą c ą zaniechanie jej stosowania, je ż eli stwierdzi naruszenie zakazu okre ś lonego w art. 5 … Nakaz zaniechania stosowania praktyki zmowy cenowej jest konieczny, aby podj ąć na podstawie art. 102 ustawy skuteczn ą kontrol ę wykonania decyzji (kara pieni ęż na w wysoko ś ci od 10 do 1.000 euro za ka ż dy dzie ń zw ł oki w wykonaniu decyzji wydanej na podstawie art. 9 ustawy), a tym samym przywróci ć konkurencyjno ść na rynku w ł a ś ciwym. 21 Spo ś ród uczestników porozumienia z roku 2001, Tele Radio Taxi w sposób widoczny zdystansowa ł o si ę od dzia ł a ń uczestników nowego porozumienia, dokonuj ą c zmiany taryfy dopiero w okresie czerwiec-lipiec 2003 r. Zdaniem Prezesa Urz ę du dzia ł anie takie nale ż y oceni ć jako tzw. na ś ladownictwo, którego nie mo ż na oceni ć jako niedozwolonego porozumienia ceowego. Tym samym, antykonkurencyjny zamiar Bogdana Karnowskiego i Krystyny Karnowskiej, który ujawni ł si ę przy okazji wcze ś niejszej podwy ż ki op ł at, przesta ł by ć realizowany z chwil ą , kiedy pojawi ł a si ę okazja do nowej podwy ż ki op ł at w roku 2003. Za najwcze ś niejsz ą dat ę takiej mo ż liwo ś ci nale ż y uzna ć – wobec braku innych przes ł anek – dat ę przeprowadzenia zmiany przez pierwsz ą z korporacji, tj. 14.03.2003 r. kiedy przewzorcowania taksometrów na now ą taryf ę dokona ł a Spó ł dzielnia Zrzeszeni. Z t ą dat ą nale ż a ł o na podstawie art. 10 ust. 1 i ust. 2 ustawy, zgodnie z którym nie wydaje si ę decyzji, o której mowa w art. 9, je ż eli zachowanie rynkowe przedsi ę biorcy albo zwi ą zków przedsi ę biorców przesta ł o narusza ć zakazy okre ś lone w art. 5 lub w art. 8 , stwierdzi ć zaniechanie stosowania praktyki przez Bogdana Karnowskiego i Krystyn ę Karnowsk ą , co znalaz ł o wyraz w pkt II ppkt 2 i ppkt 3 sentencji decyzji. Prezes Urz ę du mia ł równie ż na uwadze, twierdzenie B. Karnowskiego i K. Karnowskiej ż e wobec niedostosowania si ę do nowej stawki spotykaj ą ich kierowców szykany ze strony przedstawicieli uczestników porozumienia z 2003 r., w tym z ł o ś liwe komentarze cyt. „Trzeba si ę by ł o nie wychyla ć i dostosowa ć do reszty. W Bydgoszczy je ź dzi si ę po równo.” (pismo z dnia 6.05.2003 r.). Analogiczne uwagi dotycz ą Spó ł dzielni Komfort, która b ę d ą c uczestnikiem porozumienia z 2001 r., podobnie jak Tele Radio Taxi porzuci ł a zamiar antykonkurencyjny z chwil ą podj ę cia przez pozosta ł ych uczestników porozumienia z 2001 r. decyzji o modyfikacji jego postanowie ń w roku 2003 poprzez wprowadzenie nowej stawki w wysoko ś ci 1,80 za 1 km. Równie ż w tym przypadku najwcze ś niejsz ą dat ą zaniechania jest w ś wietle dokonanych ustale ń 14.03.2003., czyli data w której ujawni ł o si ę dzia ł anie rynkowe Spó ł dzielni Zrzeszeni. Przy czym, nale ż y podkre ś li ć , ż e Spó ł dzielnia Komfort a ż do zamkni ę cia post ę powania dowodowego realizowa ł a w ł asn ą polityk ę cenow ą stosuj ą c star ą stawk ę za 1 km w wysoko ś ci 1,60 z ł . Tym samym, Prezes Urz ę du rozstrzygn ął jak w pkt II ppkt 1 sentencji decyzji. Konkluduj ą c, w ocenie Prezesa Urz ę du, cech ą bydgoskiego rynku przewozów osób taksówkami jest istotnie ograniczona konkurencja cenowa. D ł ugie okresy stosowania przez wszystkie, b ą d ź prawie wszystkie korporacje jednolitych cen s ą przerywane jedynie z rzadka ( ś rednio co dwa lata w badanym okresie) wybuchaj ą c ą tzw. wojn ą cenow ą , która jest szybko za ż egnywana nowym porozumieniem, którego celem jest przede wszystkim niedopuszczenie do spadku cen na przewozy oraz ich podwy ż szenie do pu ł apu osi ą gni ę tego w drodze kompromisu. Fakt, ż e wspólne ustalenia co do cen jednolitych s ą okresowo „naginane” przez samych uczestników porozumienia, którzy konkuruj ą ze sob ą w ograniczony sposób udzielanymi rabatami, nie zmienia ustale ń co do istnienia zmowy cenowej, gdy ż konkurencja ta nie mo ż e zast ą pi ć pe ł nej i czytelnej dla konsumentów konkurencji cenami wynikaj ą cymi z taryfy stosowanej przez dan ą korporacj ę . S ą to bowiem stawki bazowe, na podstawie których ustalana jest op ł ata za przejazd, od której dopiero stosowane s ą okresowo, w niektórych szczególnych sytuacjach upusty. Podobnie uzna ł S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów w wyroku z dnia 1.10.2003 r. wydanym w sprawie sygn. akt XVII Ama 84/02, gdzie stan ął na stanowisku, ż e nie zmienia istoty zarzutu zmowy cenowej fakt, ż e od ceny bazowej stosowane s ą upusty, gdy ż podstaw ą obliczenia upustów jest ka ż dorazowo jednolita kwota bazowa. Prezes Urz ę du zauwa ż a podnoszony przez cz ęść uczestników post ę powania problem tzw. niezdrowej konkurencji ze strony cz ęś ci taksówkarzy, którzy prowadz ą dzia ł alno ść gospodarcz ą oraz jednocze ś nie pobieraj ą rent ę , b ą d ź emerytur ę i z tego tytu ł u maj ą ograniczony obowi ą zek odprowadzania podatków i sk ł adek do ZUS, a tym samym mog ą 22 sobie pozwoli ć na ni ż sze ceny (nierówne warunki prowadzonej dzia ł alno ś ci gospodarczej). Zauwa ż a jednak, ż e decyzje w tym zakresie s ą podejmowane przez ustawodawc ę . Zawierane przez uczestników post ę powania zmowy cenowe nie mog ą by ć w ż adnym razie t ł umaczone prób ą przeciwdzia ł ania temu zjawisku. Co wi ę cej, wbrew twierdzeniom cz ęś ci korporacji, ż e najwi ę ksza procentowo ilo ść emerytów i rencistów „je ź dzi” w korporacji P. Ja ź wi ń skich (Express), Prezes Urz ę du ustali ł , i ż korporacja ta by ł a na równi z pozosta ł ymi uczestnikiem zakwestionowanej zmowy cenowej. Wobec powy ż szego, nale ż a ł o orzec jak w pkt I i pkt II. W pkt III niniejszej decyzji, Prezes Urz ę du postanowi ł o wy łą czeniu do odr ę bnego post ę powania kwestii na ł o ż enia na uczestników porozumienia kary pieni ęż nej za naruszenie zakazu okre ś lonego w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Dzia ł anie takie jest uzasadnione konieczno ś ci ą przeprowadzenia szczegó ł owej analizy poszczególnych przypadków w celu okre ś lenia indywidualnego wymiaru kary pieni ęż nej. Dokonanie stosownych ustale ń w ramach niniejszej decyzji uczyni ł oby j ą nazbyt obszern ą i nieczyteln ą , co czyni koniecznym postanowienie jak w pkt III sentencji decyzji. Stosownie do art. 78 ust. 1 ustawy w zwi ą zku z art. 479 28 §2 k.p.c. od decyzji niniejszej przys ł uguje stronom odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia dor ę czenia decyzji, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Odwo ł anie nale ż y przes ł a ć na adres Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Bydgoszczy. 23 Otrzymuj ą : 1. Spó ł dzielnia Transportowa Radio Taxi „Zrzeszeni” z siedzib ą w Bydgoszczy ul. Gda ń ska 92 85-021 Bydgoszcz 2. Spó ł dzielnia Radio Taxi „Komfort” z siedzib ą w Bydgoszczy ul. Karpacka 56 85-164 Bydgoszcz 3. Andrzej Pokr ą tka Radio-Taxi-Mercedes ul. Biziela 24 85-163 Bydgoszcz 4. Józef Ja ź wi ń ski P.H.U.P. Radio Taxi „Express” ul. Bo ł tucia 2/30 85-791 Bydgoszcz 5. El ż bieta Ja ź wi ń ska P.H.U.P. Radio Taxi „Express” ul. Bo ł tucia 2/30 85-791 Bydgoszcz 6. Bogdan Karnowski Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe ul. Ł abendzi ń skiego 4 K 85-791 Bydgoszcz 7. Krystyna Karnowska Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe ul. Ł abendzi ń skiego 4K 85-791 Bydgoszcz 8. Andrzej Lipi ń ski Miejskie Przedsi ę biorstwo Taksówkowe „Radio Taxi Ł uczniczka” ul. Noakowskiego 3/30A 85-804 Bydgoszcz 9. a/a 24