RGD-31/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW D ELEGATURA UOK I K W G DAŃSKU RGD.61/34/11/IPW Gdańsk, dnia 28 grudnia 2011 r. DECYZJA RGD 31/2011 Stosownie do art. 33 ust. 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.), § 2 pkt 4 i § 5 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowe j delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 107, poz. 887), - działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: po przeprowadzeniu postępowania wszczętego z urzędu przeciwko przedsiębiorcom: Pawłowi Szymańskiemu z amieszkałemu w Trzebieży i Wojciechowi Walasikowi zamieszkałemu w Szczecinie, prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomościami „BONUS” S.C. w Szczecinie, POSTĘPOWANIA W SPRAWIE STOSOWANIA PRAKTYK NARUSZAJĄCEJ ZBIOROWE INTERE SY KONSU - MENTÓW , I. Na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów UZNAJE SIĘ ZA NARUSZA - JĄCE ZBIOROWE INTERESY KONSUMENTÓW PRAKTYKI STOSOWANE przez Pawła Szymańskiego zamieszkałego w Trzebieży i Wojciecha Walasika zamieszka łego w Szczecinie, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomościami „BONUS” S.C. w Szczecinie polegających NA STOSOWANIU WE WZORCACH UMOWY pn.: „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą agencyjnej wyłączności) n r …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości ( z klauzulą wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości ( z klauzulą wyłącznoś ci agencyjnej) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości ( bez klauzuli wyłączności agencyjnej) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w nabyciu nieruchomości nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w nabyciu nieruchomości nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą agencyjnej wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr …/K/2011”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości ( bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/2010”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/2011”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności agencyjnej) nr …S//2011”, POSTANOWIEŃ O TREŚCI : A. 1. Strony zgodnie ustalają, że w przypadku opóźnienia w zapłacie wszystkich należności wynikających z treści niniejszej umowy Zamawiający zapłaci Pośrednikowi odsetki w wysokości 0,2% za każdy dzień opóźnienia; 2. W przypadku, gdy Zamawiający nie spełni tego obowiązku zapłaci on Pośrednikowi karę umowną w wysokości 200% czynszu określonego w § 2; 2 80 - 824 G DAŃSK , UL . P ODWALE P RZEDMIEJSKIE 30 T EL ./ FAX (58) 346 - 29 - 32, 346 - 29 - 33, 301 - 51 - 75 E - MAIL : GDANSK @ UOKIK . GOV . PL 3. W przypadku naruszenia zakazu, o który m mowa w ust. 1 Zamawiający zapłaci Pośrednikowi karę umowną w wysokości 200% czynszu określonego w tabeli II za każdorazowe naruszenie tego obowiązku; 4. Wyłączne pośrednictwo - oznacza, iż tylko i wyłącznie Pośrednik może podejmować czynności określone w § 2 ust. 2 niniejszej umowy a Zamawiający nie zawrze umowy o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości określonej w § 2 z innym Pośrednikiem w obrocie nieruchomościami natomiast każdy podmiot, z którym zawarta zostanie umowy wynajmu w okresie obowiązywania klauzuli wyłączności strony uznają za podmiot skierowany w zw. z zapisem: Uznaje się, że Pośrednik wykonał zlecenie i przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości określonej w niniejszym paragrafie w przypadku zawarcia umowy wynajmu z podmiotem skierowanym t akże wtedy, gdy umowa wynajmu zostanie zawarta po rozwiązaniu niniejszej umowy, (podkreślenie Urzędu); 5. Wyłączne pośrednictwo - oznacza, że wyłącznie Pośrednik może podejmować czynności określone niniejsza umową, natomiast każdy podmiot, na rzecz którego nastąpi zbycie nieruchomości ( nawet taki, który przedstawiony został przez innego pośrednika w obrocie nieruchomościami) w okresie obowiązywania klauzuli wyłączności, Strony uznają za podmiot skierowany w zw. z zapisem: Uznaje się, że Po średnik wykonał zlecenie i przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości określonej w niniejszym paragrafie przypadku zbycia nieruchomości lub zawarcia umowy zbycia nieruchomości także wtedy, gdy zbycie nieruchomości nastąpi na rzecz podmiotu skierowanego nawet po rozwiązaniu niniejszej umowy , (podkreślenie Urzędu); 6. Zamawiający zapłaci na rzecz Pośrednika karę umowną w wysokości 5% kwoty określonej w § 2 ust. 2 niniejszej umowy (…) w zw. z zapisem: Obowiązek zapłaty kary umownej powstaje niezależnie od obo wiązku zapłaty kary umownej określonej w pozostałych postanowieniach niniejszej umowy , jak również powstaje niezależnie od obowiązku zapłaty należnego Pośrednikowi wynagrodzenia; 7. Spory mogące powstać na tle wykonania niniejszej umowy rozstrzygane będą przez właściwe sądy powszechne w Szczecinie; 8. W przedmiocie doręczeń korespondencji i oświadczeń Stron stosuje się wprost przepisy o doręczeniach wynikające z Kodeksu Postępowania Cywilnego w szczególności w zakresie domniemania doręczenia; 9. W przypa dku, gdy Zamawiający nie dokona czynności wskazanych w zdaniu poprzednim pełnomocnik odpowiedzialny jest za szkodę, którą poniósł Pośrednik i z tego tytułu zapłaci na rzecz pośrednika karę umowną wysokości 5% kwoty określonej w § 2 ust. 2; - które zos tały wpisane do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy kodeks postępowania cywilnego, co może stanowić naruszenie art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50 , poz. 331 ze zmianami). B. Strony ustalają wynagrodzenie Pośrednika w wysokości: 1) 3% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości zabudowanej, 2) 5% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości niezabudowanej, które to wynagrodzenie ulega podwyższeniu o podatek od towarów i usług , które może stanowić nieuczciwą praktykę rynkową, o której mowa w art. 6 ust. 1 i 4 pkt 3 ustawy w związku z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieu czciwym praktykom rynkowym (Dz. U. Nr 171, poz. 3 1206), a jednocześnie naruszać art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 ze zmianami) I NAKAZUJE ZANIECHANIE ICH STOSOWANIA . II. Na podstawie art . 106 ust. 1 pkt. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nakłada się na: 1) Pawła Szymańskiego, zamieszkałego w Trzebieży, prowadzącego działalność gospodarczą wspólnie z Wojciechem Walasikiem zamieszkałym w Szczecinie, pod nazwą Agencja Obrotu Nieru chomościami BONUS s.c. w Szczecinie: a) w związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust 1 i 2 pkt 1 ustawy tj. w zakresie opisanym w punkcie I A sentencji niniejszej decyzji, w wysokości 4.634,00 zł. (słownie: cztery tysiące sześćset trzydzieśc i cztery złote ); b) związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust 1 i 2 pkt 3 ustawy tj. w zakresie opisanym w punkcie I B sentencji niniejszej decyzji, w wysokości 1.448,00 zł. (słownie: jeden tysiąc czterysta czterdzieści osiem złotych); 2) Wojciecha Walasika, zamieszkałego w Szczecinie prowadzącego działalność gospodarczą wspólnie z Pawłem Szymańskim zamieszkałym w Trzebieży, pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c. w Szczecinie: a) w związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust 1 i 2 pkt 1 ustawy tj. w zakresie opisanym w punkcie I A sentencji niniejszej decyzji, w wysokości 4.634,00 zł. (słownie: cztery tysiące sześćset trzydzieści cztery złote); b) związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust 1 i 2 pkt 3 ustawy tj. w zakresie opisanym w punkcie I B sentencji niniejszej decyzji, w wysokości 1.448,00 zł. (słownie: jeden tysiąc czterysta czterdzieści osiem złotych); III. Na podstawie art. 77 ust. 1 w związku z art. 80 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 ze zmianami), na podstawie art. 264 § 1 w związku z art. 263 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administr acyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zmianami) oraz w związku z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów obciąża się przedsiębiorców Pawła Szymańskiego zamieszkałego w Trzebieży i Wojciecha Walasika zamieszkałego w Szcze cinie, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomościami „BONUS” S.C. w Szczecinie, solidarnie kosztami postępowania, które kończy niniejsza decyzja administracyjna, w kwocie 11,25 zł (słownie: jedenaście złotych 25/100) i zobo wiązuje do ich zwrotu Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się decyzji. U ZASADNIENIE W dniach od 6 kwietnia 2011 r. do 14 września 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej: „Prezesem Urzędu” lub „Prezesem UOKIK”) przeprowadził pod sygn. RGD 405/17/11/IPW, z urzędu, postępowanie wyjaśniające w celu wstępnego usta lenia, czy nastąpiło naruszenie uzasadniające wszczęcie postępowania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów przez Wojciecha Walasika i Pawła Szymańskiego, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obro tu Nieruchomościami „BONUS” S.C. w Szczecinie (zwani dalej przedsiębiorcami). Z dokonanych przez Prezesa UOKiK ustaleń wynika, że przedsiębiorcy prowadzą wspólnie działalność gospodarczą w formie Spółki cywilnej o nazwie BONUS Agencja Obrotu nieruchomoś ciami S.C. w Szczecinie, m. in. w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami, posługując się następującymi wzorcami umowy: „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą agencyjnej wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności agencyjnej) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednic two w wynajmie nieruchomości (bez klauzuli wyłączności agencyjnej) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w nabyciu nieruchomości nr …/S/2010”, „Umowa o 4 pośrednictwo w nabyciu nieruchomości nr …/S/201 1”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą agencyjnej wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności ) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr …/K/2011”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/2010”, „Umowa o p ośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/2011”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności agencyjnej) nr …S//2011” . We wzorcach tych znajdują się postanowienia o treści: A. 1. Strony zgodnie ustal ają, że w przypadku opóźnienia zapłacie wszystkich należności wynikających z treści niniejszej umowy Zamawiający zapłaci Pośrednikowi odsetki w wysokości 0,2% za każdy dzień opóźnienia, 2. W przypadku , gdy Zamawiający nie spełni tego obowiązku zapłaci on Pośrednikowi karę umowną w wysokości 200% czynszu określonego w § 2, 3. W przypadku naruszenia zakazu, o którym mowa w ust. 1 Zamawiający zapłaci Pośrednikowi karę umowną w wysokości 200% czynszu określonego w tabeli II za każdorazowe naruszenie tego obowiązku, 4. Wyłączne pośrednictwo - oznacza, iż tylko i wyłącznie Pośrednik może podejmować czynności określone w § 2 ust. 2 niniejszej umowy a Zamawiający nie zawrze umowy o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości określonej w § 2 z innym Pośrednikiem w obrocie nieruchomościami natomiast każdy podmiot, z którym zawarta zostanie umowa wynajmu w okresie obowiązywania klauzuli wyłączności strony uznają za podmiot skierowany w zw. z zapisem: Uzn aje się, że Pośrednik wykonał zlecenie i przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości określonej w niniejszym paragrafie przypadku zawarcia umowy wynajmu z podmiotem skierowanym także wtedy, gdy umowa wynajmu zostanie zawarta po rozwiązaniu niniejszej umowy, (podkreślenie Urzędu) 5. Wyłączne pośrednictwo - oznacza, że wyłącznie Pośrednik może podejmować czynności określone niniejsza umową, natomiast każdy podmiot, na rzecz którego nastąpi zbycie nieruchomości ( nawet taki, który przedstawiony został przez in nego pośrednika w obrocie nieruchomościami) w okresie obowiązywania klauzuli wyłączności, Strony uznają za podmiot skierowany w zw. z zapisem: Uznaje się, że Pośrednik wykonał zlecenie i przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości określonej w niniejszym par agrafie przypadku zbycia nieruchomości lub zawarcia umowy zbycia nieruchomości także wtedy, gdy zbycie nieruchomości nastąpi na rzecz podmiotu skierowanego nawet po rozwiązaniu niniejszej umowy , (podkreślenie Urzędu) 6. Zamawiający zapłaci na rzecz Poś rednika karę umowną w wysokości 5% kwoty określonej w § 2 ust. 2 niniejszej umowy (…) w zw. z zapisem: Obowiązek zapłaty kary umownej powstaje niezależnie od obowiązku zapłaty kary umownej określonej w pozostałych postanowieniach niniejszej umowy , jak rów nież powstaje niezależnie od obowiązku zapłaty należnego Pośrednikowi wynagrodzenia, 7. Spory mogące powstać na tle wykonania niniejszej umowy rozstrzygane będą przez właściwe sądy powszechne w Szczecinie, 8. W przedmiocie doręczeń korespondencji i oświa dczeń Stron stosuje się wprost przepisy o doręczeniach wynikające z Kodeksu Postępowania Cywilnego w szczególności w zakresie domniemania doręczenia, 5 9. W przypadku, gdy Zamawiający nie dokona czynności wskazanych w zdaniu poprzednim pełnomocnik odpowiedzialny jest za szkodę, którą poniósł Pośrednik i z tego tytułu zapłaci na rzecz pośrednika karę umowną wysokości 5% kwoty określonej w § 2 ust. 2, - k tóre zostały wpisane do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy kodeks postępowania cywilnego, co może stanowić naruszenie art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zmianami). B. Strony ustalają wynagrodzenie Pośrednika w wysokości: 1) 3% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości zabudowanej, 2) 5% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości niezabudowanej, które to wynagrodzenie ulega podwyższeniu o podatek od towarów i usług , które może stanowić nieuczciwą praktykę rynkową, o której mowa w art. 6 ust. 1 i 4 pkt 3 ustawy w związku z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieu czciwym praktykom rynkowym (Dz. U. Nr 171, poz. 1206), a jednocześnie naruszać art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U., Nr 50, poz. 331 ze zmianami). W związku z powyższym Prezes Urzędu uznał, iż istnieją podsta wy do postawienia przedsiębiorcom zarzutu stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (zwanej dalej: „ustawą o ochr onie konkurencji i konsumentów”). W rezultacie, w dniu 11 października 2011 r. Prezes Urzędu Postanowieniem nr 291 (dowód: Karta Nr 1) wszczął z urzędu przeciwko Pawłowi Szymańskiemu zamieszkałemu w Trzebieży i Wojciechowi Walasikowi zamieszkałemu w Szcz ecinie, prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomościami „BONUS” S.C. w Szczecinie, postępowanie w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, polegających na wykorzystywaniu we wzorcach umowy pn.: „ Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą agencyjnej wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności agencyjnej) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (bez klauzuli wyłączności agencyjnej) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr … /S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w nabyciu nieruchomości nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w nabyciu nieruchomości nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą agencyjnej wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr …/K/2011”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (bez kla uzuli wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/2010”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/2011”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzul ą wyłączności agencyjnej) nr …S//2011”, postanowień o treści wskazanej w sentencji niniejszej decyzji. Przedsiębiorcy ustosunkowali się do przedstawionych zarzutów za pośrednictwem swojego pełnomocnika w piśmie z dnia 2 listopada 2011 r. (dowód: Karta Nr 148 - 152), wyrażając następujące stanowisko: A D 1 W pierwszej kolejności, ustosunkowując się do zarzu tu w I części zawiadomienia pkt1, dotyczącego postanowienia o treści: ,Strony zgodnie ustalają, że w przypadku opóźnienia w zapłacie wszystkich należności wynikających z treści niniejszej umowy, Zamawiający zapłaci Pośrednikowi odsetki w wysokości 0,2 % za każdy dzień zwłoki”, należy stwierdzić, iż postanowienie, to: nie narusza rażąco interesów konsumenta, ani nie kształtuje praw i obowiązków konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami. Zarzut ten jest nieuzasadniony, gdyż w razie zastrzeżenia w czy nności prawnej stopy odsetek wyższych niż odsetki maksymalne wierzycielowi należą się odsetki maksymalne (R.W. Kaszubski, Regulacje „antylichwiarskie” dla konsumentów i przedsiębiorców - przepisy polskie i wspólnotowe, PPH 2006, nr.4, s. 34). Skutkiem zast rzeżenia dla odsetek wynikających z czynności prawnej wyższej wysokości 6 niż odsetki maksymalne nie jest nieważność czynności, lecz jak stanowi art. 359 i 22 k.c. należą się wówczas odsetki maksymalne. […] Gdyby więc doszło do opóźnienia w zapłacie należno ści wynikających z treści umowy pośrednictwa, zamawiający byłby zobowiązany do zapłaty z tego tytułu odsetek maksymalnych, a nie odsetek określonych w postanowieniu zawartym w I części pkt 1 zawiadomienia z dnia 11 października 2011r. Ponadto należy podkre ślić, iż przedmiotowe postanowienie w umowach obecnie stosowanych przez spółkę BONUS S.C. nie znajduje zastosowania. A D 2 Ustosunkowując się do kolejnego zarzutu, znajdującego się w I części zawiadomienia w pkt. 2, dotyczącego postanowienia o treści: „W przypadku, gdy Zamawiający nie spełni tego obowiązku zapłaci on Pośrednikowi karę umowną w wysokości 200% czynszu określonego w pkt 2”, należy podkreślić, iż obecnie we wzorcach umownych stosowanych przez Agencję Obrotu Nieruchomościami „BONUS” nie znajdu je się zapis o ww. treści. Natomiast wcześniej postanowienie to nie było stosowane wobec konsumentów — był to „przepis martwy”. A D 3 Odnosząc się do zastrzeżeń znajdujących się w I części w pkt. 3 zawiadomienia, o treści: „W przypadku naruszenia zakazu , o którym mowa w ust. 1 Zamawiający zapłaci Pośrednikowi karę umowną w wysokości 200% czynszu określonego w tabeli II za każdorazowe naruszenie tego obowiązku”, należy wskazać, iż postanowienie to dotyczy zachowania w tajemnicy informacji uzyskanych od po średnika w związku z wykonywaniem umowy. Obowiązek ten dotyczy nieprzekazywania jakichkolwiek informacji uzyskanych od pośrednika. Postanowienie to dotyczy zachowania poufności przez Zamawiającego, co do informacji uzyskanych od pośrednika. Stosunek pośred nictwa jest oparty na wzajemnym zaufaniu stron. Wynika stąd, iż obie strony zobowiązane są do lojalnego zachowania. Przy czym w wypadku dającego zlecenie przybierają one charakter wtórny wobec podstawowego obowiązku jakim jest uiszczenie wynagrodzenia. Obo wiązek lojalności spoczywający na dającym zlecenie polega w szczególności na zachowaniu w poufności wszelkich okoliczności, zasad i przebiegu współpracy z pośrednikiem w szczególności tych faktów, które wywarły wpływ na zawarcie i wartość transakcji. - Za nielojalne - należałoby uznać zachowanie dającego zlecenie, który pomijając pośrednika, jednocześnie posiadając informacje konieczne do zawarcia umowy nabycia nieruchomości z jej właścicielem, nabyłby taki lokal bezpośrednio od właściciela. Należy podkreśl ić, iż dającemu zlecenie przysługuje prawo decyzji, czy zawrzeć umowę na podstawie starań pośrednika. Jeśli podejmuje taką decyzję, to powinien zachowywać się w stosunku do pośrednika w sposób lojalny, zachowując wszelkie informacje uzyskane od niego w taj emnicy. Jeśli więc zamawiający naruszyłby zasadę poufności w stosunku do pośrednika nałożenie kary umownej z tego tytułu byłoby uzasadnione. Ponadto należy wskazać, iż przytoczona w uzasadnieniu zawiadomienia klauzula nr 1161 dotyczy zupełnie innej sytuac ji i nie znajduje zastosowania w niniejszym przypadku. Podkreślić jednocześnie należy, iż obecnie we wzorcach umownych stosowanych przez Agencję Obrotu Nieruchomościami „BONUS” nie znajduje się zapis o ww. treści. A D 4 Odnosząc się do postanowienia um ownego znajdującego się w pkt. 4 zawiadomienia, o treści: „Uznaje się, że Pośrednik wykonał zlecenie i przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości określonej w niniejszym paragrafie w przypadku zawarcia umowy wynajmu z podmiotem skierowanym także wtedy gdy um owa wynajmu zostanie zawarta po rozwiązaniu niniejszej umowy”, należy wskazać, iż postanowienie to dotyczy sytuacji, gdy w trakcie trwania umowy o pośrednictwo konsument pozyskuje określone informacje na temat nabywcy nieruchomości od pośrednika. Następnie gdy umowa zawarta z pośrednikiem przestaje wiązać Zamawiającego, doprowadza on do zawarcia transakcji nabycia czy wynajmu danej nieruchomości z osobą, która w rzeczywistości została znaleziona przez pośrednika. Sytuacja ta dotyczy np. nieruchomości na tyl e charakterystycznej lub której lokalizacja jest nietypowa i wyróżnia ją spośród nieruchomości danego rodzaju (np. zabytkowy pałacyk nad jedynym jeziorem w okolicy, jedyny dom o nietypowej architekturze pośród bloków z lat 80 - tych). Każdy potencjalny klien t, po uzyskaniu informacji na stronie internetowej bez problemu mógłby dotrzeć do sprzedającego z pominięciem pośrednika. W związku z tym, nie sposób uznać, iż zapis ten stanowi niedozwolone postanowienie umowne, zgodnie z art. 385”k.c. A D 5 Ustosunko wując się do zarzutu dotyczącego postanowienia umownego znajdującego się w pkt. 5 7 zawiadomienia o treści: „Uznaje się, że pośrednik wykonał zlecenie i przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości określonej w niniejszym paragrafie w przypadku zawarcia umowy z bycia na rzecz podmiotu skierowanego także wtedy, gdy umowa zbycia zostanie zawarta po rozwiązaniu niniejszej umowy”, należy wskazać, iż postanowienie to znajduje się w umowie z klauzulą agencyjną wyłączności. Postanowienie to znajduje zastosowanie, w sytu acji gdy Zamawiający zawrze umowę zbycia z pominięciem pośrednika. Jeśli do skojarzenia stron doszło na skutek działań podjętych przez pośrednika w trakcie obowiązywania umowy, to wynagrodzenie w tej sytuacji należy się pośrednikowi po wygaśnięciu przedmio towej umowy. Nie sposób więc uznać przedmiotowego postanowienia za klauzulę niedozwoloną. Ponadto należy wskazać, iż przytoczona w uzasadnieniu zawiadomienia, klauzula o nr 1656 dotyczy zupełnie innej sytuacji i nie znajduje zastosowania w niniejszym przy padku. A D 6 Ustosunkowując się do zarzutu dotyczącego postanowienia umownego znajdującego się w pkt. 6 zawiadomienia, o treści: „Obowiązek zapłaty kary umownej powstaje niezależnie od obowiązku zapłaty kary umownej określonej w pozostałych postanowieniach niniejszej u mowy, jak również powstaje niezależnie od obowiązku zapłaty należnego pośrednikowi wynagrodzenia”, należy wskazać, iż nie jest ono obecnie stosowane we wzorcach umownych przez Agencję Obrotu Nieruchomościami „BONUS”. Natomiast wcześniej postanowienie to ni e było stosowane wobec konsumentów — był to „przepis martwy”. A D 7 Ustosunkowując się do zarzutu dotyczącego postanowienia umownego znajdującego się w pkt. 7 zawiadomienia, o treści: „Spory mogące powstać na tle wykonywania niniejszej umowy rozstrzyga ne będą przez właściwe sądy powszechne w Szczecinie”, należy wskazać, iż obecnie postanowienie to nie jest stosowane we wzorcach umownych przez Agencję Obrotu Nieruchomościami „BONUS”. A D 8 Odnosząc się do postanowienia umownego znajdującego się w pkt. 8 zawiadomienia, o treści: „W przedmiocie doręczeń korespondencji i oświadczeń stron stosuje się wprost przepisy o doręczeniach wynikające z kodeksu postępowania cywilnego w szczególności w zak resie domniemania doręczenia”, należy wskazać, iż postanowienie to nie może stanowić klauzuli niedozwolonej, gdyż jest zgodne z przepisami zawartymi w kodeksie postępowania cywilnego. Jednocześnie należy wskazać, iż obecnie we wzorcach umownych stosowanych przez BONUS S.C. ten zapis nie jest stosowany. A D 9 Odnosząc się do postanowienia umownego znajdującego się w pkt. 9 zawiadomienia, o treści: „W przypadku, gdy Zamawiający nie dokona czynności wskazanych w zdaniu poprzednim pełnomocnik odpowiedzialny jest za szkodę, którą poniósł Pośrednik z tego tytułu zapłaci na rzecz pośrednika karę umowną w wysokości 5% kwoty określonej w § 2 ust.2”, dotyczy instytucji tzw. falsus procuratora. Zgodnie z art. 103 k.c., jeżeli zawierający umowę jako pełnomocnik nie ma umocowania od mocodawcy albo przekroczy jego zakres, ważność umowy zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta. Umowa zawarta przez rzekomego pełnomocnika jest czynnością prawną niezupełną, wobec której zachodzi stan bezskuteczności zawieszonej. Ważność czynności zależałaby od jej potwierdzenia przez osobę, w imieniu której zostałaby ona zawarta. Gdyby takiego potwierdzenia osoby reprezentowanej by nie było, zamawiający — rzekomy pełnomocnik, byłby zobowiązany do zapła cenia kary umownej, o której mowa w § 5 umowy o pośrednictwo w nabyciu nieruchomości. Podsumowując, kara umowna nie byłaby nałożona na mocodawcę w imieniu, którego umowa miałaby być zawarta, a na osobę, która działała bez odpowiedniego umocowania W związku z tym należy uznać, iż zasada ta nie może być kwestionowana. Ponadto należy wskazać, iż klauzule o nr 1885 i 1621 znajdujące się w uzasadnieniu przedmiotowego zawiadomienia, nie dotyczą nawet w zbliżony sposób sytuacji, której dotyczy postanowienie znajdu jące się w pkt. 9. Odnosząc się do postanowienia znajdującego się w II części postanowienia o treści: „Strony ustalają wynagrodzenie Pośrednika w wysokości: - 3% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości zabudowanej; - 5% ceny określone j w umowie zbycia w przypadku 8 nieruchomości niezabudowanej, które to wynagrodzenie ulega podwyższeniu o podatek od towarów i usług”, podkreślić należy iż postanowienie to nie jest juz stosowane przez spółkę BONUS S.C. we wzorcach umownych. Podsumowując, ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania w sprawie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów z dnia 11 października 2011r. wskazuje na to, iż zarówno we wzorcach umownych wykorzystywanych przez Agencję Obrotu Nieruchomości BONUS w obrocie konsumenckim, nie są stosowane postanowienia, które mogłyby zostać uznane za niedozwolone. Nie doszło, więc do naruszenia uzasadniającego wszczęcie postępowania w sprawie zakazu stasowania praktyk naruszających zbiorowe inter esy konsumentów. (podkreślenie Urzędu). Ponadto w piśmie z dnia 30 listopada 2011 r. (karta: Nr 174 - 175) pełnomocnik skarżonych przedsiębiorców oświadczył, że postanowienia umowne, o których mowa w punktach I A 1,2,3, 6,7,8 sentencji Decyzji nie były st osowane wobec konsumentów, a zatem stanowiły tzw. „przepisy martwe”. Ponadto postanowienie, o którym mowa w pkt I B sentencji decyzji, występowało − co prawda − we wzorcu pn. „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności)”, z uwagi n a wcześniejszy wydruk dużej ilości egzemplarzy umów , jednak podkreślić należy, że klienci zawsze byli informowani przy zwarciu umowy o kwocie należnego z tytułu realizacji umowy wynagrodzenia poprzez wręczenie pisemnej informacji… Do pisma dołączono wzor ce pn. „Informacja” o treści: Szanowny kliencie, informujemy, że do wynagrodzenia Pośrednika zawartego w § 5 pkt 2 umowy o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) zostanie doliczony podatek o towarów i usług VAT. W związku z tym pełne wynagrodzenie pośrednika, zawi erające podatek od towarów i usług VAT zostaje ustalone w wysokości: 1) 3,69% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości zabudowanej; 2) 6,15% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości niezabudowanej. Pełnomocnik skarżonych prz edsiębiorców poinformował także, iż w 2010 r. zawarli oni 1650 umów pośrednictwa na zbycie nieruchomości i 1200 umów pośrednictwa nabyciu nieruchomości, a w 2011 r. 540 umów pośrednictwa na zbycie nieruchomości i 520 umów pośrednictwa w nabyciu nieruchomo ści, przy czym w 2010 r. łącznie zostało zrealizowanych 378 umów, a od 1 stycznia 2011 r. do 30 kwietnia 2011 r. łącznie zrealizowano 144 umowy o pośrednictwo w zbyciu, nabyciu, najmie oraz wynajmie nieruchomości. Postanowieniem nr 306 z dnia 27 styczn ia 2011 r. Prezes Urzędu zaliczył w poczet dowodów w postępowaniu RGD. 61/34/11/IPW przekazane w toku postępowania wyjaśniającego: RGD 405/17/11/IPW pisma pełnomocnika przedsiębiorców z dnia: 21 kwietnia 2011 r. wraz z załącznikami oraz z 4 maja 2011 r. w raz z załącznikami. P REZES U RZĘDU USTALIŁ , CO NASTĘPUJE : Przedsiębiorcy: Paweł Szymański i Wojciech Walasik, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą BONUS Agencja Obrotu Nieruchomościami s.c. są przedsiębiorcami wpisanymi do ewidencji działalnośc i gospodarczej prowadzonej przez Prezydenta Miasta Szczecina pod numerem odpowiednio: 009556 i P/042444/05. Zakład główny przedsiębiorców mieści się w Szczecinie przy Niepodległości 22 (dowód: Karta nr 23 i 25). Ponadto przedsiębiorcy prowadzą działalno ść jeszcze pod 4 innymi adresami w Szczecinie (dowód: Karta Nr 23 i 25). Przedmiotem analizy w prowadzonym przez Prezesa Urzędu postępowaniu były wzorce umowy pn.: „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą agencyjnej wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności a gencyjnej) nr …/S/2010”, 9 „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (bez klauzuli wyłączności agencyjnej) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w nabyciu nieruchomości nr …/S/2010”, „Umowa o pośr ednictwo w nabyciu nieruchomości nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą agencyjnej wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2010”, „Umowa o pośrednictwo w wyn ajmie nieruchomości ( z klauzulą wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr …/K/2011”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …/S/2011”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z k lauzulą wyłączności) nr …/2010”, „Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …/2011”, „Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności agencyjnej) nr …S//2011” (dowód: Karty nr od 28 do 48 i od 51 do 55 ). Podstawowe zasady świadczenia usług przez pośredników w obrocie nieruchomościami reguluje Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2004r. Nr 261 poz. 2603 ze zm. – zwana dalej „ustawą o gospodarce nieruchomościami”). Prezes Urzędu ustalił także, iż do Rejestru klauzul niedozwolonych wpisano pod następującymi pozycjami: − 867 - postanowienie o treści: W stosunku do Uczestnika gremium, kt óremu przydzielono produkt, a nie uiścił opłaty przydzielonej w oznaczonym terminie, w myśl postanowień §8 pkt 3 zostaną wyliczone odsetki w wysokości 0,1% za każdy dzień zwłoki licząc od dnia wymagalności (sygn. akt XVII AmC 9/06), − 868 - postanowienie o treści: W stosunku do Uczestnika gremium, któremu przydzielono produkt, a nie płacił w terminie zaoferowanej ilości rat kompletnych zgodnie z §8 pkt 4 zostaną zaliczone odsetki w wysokości 0,1% za każdy dzień zwłoki licząc od dnia wymagalności. Ostateczn y termin dokonania wpłaty ustala się na trzydzieści dni licząc od daty nadania na poczcie zawiadomienia o przydzieleniu produktu. Niedotrzymanie powyższego terminu spowoduje cofnięcie produktu (sygn. akt XVII AmC 9/06), − 1161 - postanowienie o treści: W przypadku zawarcia umowy, o której mowa w par.1 oferty przedstawionej przez pośrednika z jego pominięciem, zamawiający zapłaci pośrednikowi prowizję w podwójnej wysokości (sygn. akt XVII AmC 39/06), − 1656 - postanowienie o treści: Niniejsza umowa jest um ową zawartą na wyłączność, co oznacza, że Zamawiający oddaje sprawę do prowadzenia tylko jednemu pośrednikowi i zobowiązuje się uiścić wyłącznie temu Pośrednikowi wynagrodzenie określone w punkcie 4, bez względu na to w jaki sposób doszło do skojarzenia st ron (sygn. akt XVII AmC 297/07), − 1662 - postanowienie o treści : Zamawiający za wykonanie czynności objętych niniejszą umową zobowiązuje się zapłacić wynagrodzenie w wysokości 3% (słownie: trzech procent) + 22% VAT ostatecznej ceny nieruchomości (sygn. akt XVII AmC 324/08), − 1885 - postanowienie o treści: Strona, z winy której doszło do odstąpienia obciążona zostanie na rzecz strony przeciwnej z tytułu niewykonania zobowiązania kwotą stanowiącą wartość 5% łącznej ceny brutto przedmiotu umowy, która to kwota, o ile nie zostanie zapłacona, może być potrącona ze świadczeń pieniężnych podlegających zwrotowi wskutek rozliczenia (sygn. akt XVII AmC 335/09), − 1621 - postanowienie o treści: W przypadku samodzielnego zawarcia umowy kupnasprzedaży, darowizny, z amiany, w tym również zawarcia jej w przeciągu 12 miesięcy po rozwiązaniu niniejszego zlecenia z kontrahentem wskazanym przez Agenta Pośrednika, Zamawiający zapłaci karę umowną w wysokości 5% wartości oferowanej nieruchomości, i co do tego Zamawiający podd aje się dobrowolnie obowiązkowi zapłaty (sygn. akt XVII AmC 183/07), − 1259 - postanowienie o treści: Wszelkie ewentualne spory mogące powstać przy wykonywaniu postanowień niniejszej umowy strony poddadzą rozstrzygnięciu Sądowi Rejonowemu właściwemu dla s iedziby Pośrednika (sygn. akt XVII AmC 67/06), − 918 - postanowienie o treści: Zawiadomienie o wypowiedzeniu umowy przez Fronton będzie wysłane listem poleconym na adres nabywcy, określony w umowie lub zawiadomieniu o zmianie adresu. Odmowa przyjęcia prze z nabywcę lub dwukrotna adnotacja poczty „nie podjęto w terminie” (awizo) wywołuje skutki doręczenia. Skutki doręczenia wywołuje również doręczenie zastępcze, określone w art. 138 i art. 139 kodeksu postępowania cywilnego, tj. doręczenie pisma dorosłemu do mownikowi, administracji domu, sołtysowi lub dozorcy domu. Fronton pozostawia w aktach umowy pismo ze skutkiem doręczenia, jeśli nabywca nie zawiadomi Frontonu o zmianie adresu i 10 nazwiska, a wysłane zawiadomienie wróci z adnotacją „adresat nieznany” lub te mu podobną. Zawiadomienie stanowi integralną część umowy (sygn. akt XVII AmC 100/05). Tymczasem, stosowane przez Pawła Szymańskiego i Wojciecha Walasika wzorce umowy zawierają następujące postanowienia: 1) Strony zgodnie ustalają, że w przypadku opóźnieni a zapłacie wszystkich należności wynikających z treści niniejszej umowy Zamawiający zapłaci Pośrednikowi odsetki w wysokości 0,2% za każdy dzień opóźnienia – wzorce umowne pn.: Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą agencyjnej wyłączności) nr …./S/2010; Umowa o pośrednictwo a zbyciu nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …./S/2010; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …./S/2010; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności a gencyjnej) nr …./S/2010; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …./S/2010; Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr …./S/2010; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …./S/2011; Umowa o pośrednictwo w nabyciu nieruchomości nr …./S/2011; Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą agencyjnej wyłączności) nr …./S/2011 ; Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …./S/2011; Umowa o pośred nictwo w najmie nieruchomości nr …./K/2011; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …./S/2011; Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2010; Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomośc i (z klauzulą wyłączności) nr …../2011; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności agencyjnej ) nr …./S/2011; 2) W przypadku , gdy Zamawiający nie spełni tego obowiązku zapłaci on Pośrednikowi karę umowną w wysokości 200% czynszu o kreślonego w § 2 – wzorce umowne pn.: Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …./S/2010 , Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności agencyjnej) nr …./S/2010; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieru chomości (bez klauzuli wyłączności) nr …./S/2010; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …./S/2011; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (bez klauzuli wyłączności) nr …./S/2011; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności agencyjnej ) nr …./S/2011; 3) W przypadku naruszenia zakazu, o którym mowa w ust. 1 Zamawiający zapłaci Pośrednikowi karę umowną w wysokości 200% czynszu określonego w tabeli II za każdor azowe naruszenie tego obowiązku - wzorce umowne pn.: Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr …./S/2010; Umowa o pośrednictwo w najmie nieruchomości nr …./K/2011; 4) Wyłączne pośrednictwo - oznacza, iż tylko i wyłącznie Pośrednik może podejmować czyn ności określone w § 2 ust. 2 niniejszej umowy a Zamawiający nie zawrze umowy o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości określonej w § 2 z innym Pośrednikiem w obrocie nieruchomościami natomiast każdy podmiot, z którym zawarta zostanie umowy wynajmu w okresi e obowiązywania klauzuli wyłączności strony uznają za podmiot skierowany w zw. z zapisem: Uznaje się, że Pośrednik wykonał zlecenie i przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości określonej w niniejszym paragrafie przypadku zawarcia umowy wynajmu z podmiotem skierowanym także wtedy, gdy umowa wynajmu zostanie zawarta po rozwiązaniu niniejszej umowy, (podkreślenie Urzędu) – wzorce umowne pn.: Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruc homości (z klauzulą wyłączności) nr …./S/2010; Umowa o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …./S/2011; 5) Wyłączne pośrednictwo - oznacza, że wyłącznie Pośrednik może podejmować czynności określone niniejsza umową, natomiast ka żdy podmiot, na rzecz którego nastąpi zbycie nieruchomości ( nawet taki, który przedstawiony został przez innego pośrednika w obrocie nieruchomościami) w okresie obowiązywania klauzuli wyłączności, Strony uznają za podmiot skierowany w zw. z zapisem: Uzna je się, że Pośrednik wykonał zlecenie i przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości określonej w niniejszym paragrafie przypadku zbycia nieruchomości lub zawarcia umowy zbycia nieruchomości także wtedy, gdy zbycie nieruchomości nastąpi na rzecz podmiotu skier owanego nawet po rozwiązaniu niniejszej umowy (podkreślenie Urzędu) – wzorce umowne pn.: Umowa o pośrednictwo 11 w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2010; Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2010; 6) Zamawiający zapłaci na rzecz Pośrednika karę umowną w wysokości 5% kwoty określonej w § 2 ust. 2 niniejszej umowy (…) w zw. z zapisem: Obowiązek zapłaty kary umownej powstaje niezależnie od obowiązku zapłaty kary umownej określonej w pozostałych postanowi eniach niniejszej umowy , jak również powstaje niezależnie od obowiązku zapłaty należnego Pośrednikowi wynagrodzenia - wzorce umowne pn.: Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2010; Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruc homości (z klauzulą wyłączności) nr …../2011; 7) Spory mogące powstać na tle wykonania niniejszej umowy rozstrzygane będą przez właściwe sądy powszechne w Szczecinie - wzorce umowne pn.: Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) n r …../2010; Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2011, 8) W przedmiocie doręczeń korespondencji i oświadczeń Stron stosuje się wprost przepisy o doręczeniach wynikające z Kodeksu Postępowania Cywilnego w szczególności w zakresie domniemania doręczenia - wzorce umowne pn.: Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2010; Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2011 , 9) W przypadku, gdy Zamawiający nie do kona czynności wskazanych w zdaniu poprzednim pełnomocnik odpowiedzialny jest za szkodę, którą poniósł Pośrednik i z tego tytułu zapłaci na rzecz pośrednika karę umowną wysokości 5% kwoty określonej w § 2 ust. 2 . - wzorce umow - ne pn.: Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2010; Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2011 Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym ( Dz. U. nr 171, poz. 1206), praktykę rynkową uznaje się za zaniechanie wprowadzające w błąd, jeżeli pomija istotne informacje potrzebne przeciętnemu konsumentowi do podjęcia decyzji dotyczącej umowy i tym samym powoduje lub może powodować podjęcie przez prz eciętnego konsumenta decyzji dotyczącej umowy, której inaczej by nie podjął. Jednocześnie, zgodnie z art. 6 ust. 4 pkt 3, w przypadku propozycji nabycia produktu, za istotne informacje uznaje się w szczególności cenę uwzględniającą podatki. Tymczasem we wzorcach pn.: - wzorce umowne pn.: Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2010; Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr …../2011, stosowanych przez przedsiębiorców znajduje się następuj ący zapis: Strony ustalają wynagrodzenie Pośrednika w wysokości: 1) 3% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości zabudowanej, 2) 5% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości niezabudowanej, które to wynagrodzenie ulega podwyższeniu o podatek od towarów i usług , które może stanowić nieuczciwą praktykę rynkową, o której mowa w art. 6 ust. 1 i 4 pkt 3 ustawy w związku z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz. U. Nr 171, poz. 1206), a jednocześnie naruszać art. 24 ust. 1 i ust.2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U., Nr 50, poz. 331 ze zmianami). Agencja Obrotu Nieruchomościami BONUS Spółka Cywilna w Szczecinie osiągnęła w 2010 r. przychód w wysokości […] zł (słownie: ……………………), z czego na Pawła Szymańskiego przypadło […] zł (słownie: ………………), a na Wojciecha Walasika […] zł (słownie: ………………………….) [dowód: Karty Nr 145 – 147 oraz 165 - 170]. P REZES U RZĘDU ZWAŻYŁ , CO NASTĘPUJE . I. P RAKTYKA O KREŚLONA W PUNKCIE I DECYZJI N ARUSZENIE INTERESU PUBLICZNEGO 12 Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów ochrona interesów przedsiębiorców i konsumentów podejmowana w ramach działań Prezesa Urzędu jest prowadzona w interesie publicznym. Działania oparte na przepisach niniejszej ustawy są z atem podejmowane w interesie publicznym, w celu ochrony interesów zbiorowości, a nie wprost poszczególnych, indywidualnych uczestników rynku. Naruszenie interesu publicznego stanowi bezwzględny warunek do uznania kompetencji Prezesa Urzędu do rozstrzygnięc ia określonej sprawy. Interes publiczny zostaje naruszony wówczas, gdy oceniane działania godzą w interesy ogólnospołeczne i dotykają szerokiego kręgu uczestników rynku i poprzez to powodują zaburzenia w jego prawidłowym funkcjonowaniu. Do naruszenia inter esu publicznego dochodzi, gdy skutki określonych działań mają charakter powszechny, dotykają wszystkich potencjalnych podmiotów na danym rynku 1 . Dla stwierdzenia, że dana praktyka jest niezgodna z art. 24 ww. ustawy wystarczające jest wykazanie, że poten cjalnie istniało zagrożenie naruszenia interesów konsumentów np.: wskutek stosowania we wzorcu umowy postanowienia, które sprzeczne jest z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, dotyczącymi zawierania umów o pośrednictwo w zbyciu lub nabyciu nieruch omości i nie jest konieczne faktyczne wystąpienie negatywnego skutku tych działań w praktyce. Zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem z zakresu ochrony konkurencji i konsumentów zagrożenie lub naruszenie interesu publicznoprawnego ma miejsce wówczas, gdy skutkami działań sprzecznych z ustawą dotknięty jest szerszy krąg uczestników rynku, bądź, gdy działania te wywołują na rynku inne niekorzystne zjawiska, wymagające ingerencji ze strony organów działających na podstawie ustawy o ochronie konkurencji i kon sumentów. Ocena w tym zakresie dokonywana jest z punktu widzenia ogółu, tj. nieokreślonej z góry liczby osób (fizycznych i prawnych), a nie jednostki czy też grupy. Jakkolwiek pojęcie zbiorowego interesu konsumentów nie zostało zdefiniowane w obowiązującym ustawodawstwie, to nie stanowi go suma indywidualnych interesów konsumentów. W wyroku z dnia 28.05.2001 (sygn. akt XVII Ama 82/00) Sąd Antymonopolowy stwierdził, że … postępowanie antymonopolowe nie może dotyczy ć spraw jednostkowych. Także w uzasadnieniu do wyroku z dnia 4.07.2001 (sygn. akt XVII Ama 108/00) Sąd zajął stanowisko, że: …. . Publiczny znaczy dotyczący ogółu, dostrzeżony przez nie określoną z góry liczbę os ó b, a nie jednostki, czy też określoną grupę. A zatem podstawą do zastosowania przez Prez esa Urzędu przepisów ustawy antymonopolowej winno być uprzednie stwierdzenie, że został naruszony interes publicznoprawny, a nie wyłącznie interes prawny jednostki, czy grupy . Z uwagi na to, że w niniejszej sprawie przedmiotowa przesłanka została spełniona, gdyż oferta Agencji Obrotu Nieruchomościami BONUS S.C. w Szczecinie (zwana dalej BONUS lub Spółką) skierowana jest do nieograniczonej liczby rzeczywistych oraz potencjalnych konsumentów, istniała możliwość poddania zachowania przedsiębiorcy dalszej ocenie pod kątem stosowania przez niego praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Na mocy art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zakazane jest sto sowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Aby można było stwierdzić naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów muszą kumulatywnie zostać spełnione następujące przesłanki: − oceniane zachowanie musi być pod ejmowane przez podmiot będący przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i ujawniać się w relacjach z konsumentami, − praktyka musi być bezprawna, − praktyka musi godzić w zbiorowe interesy konsumentów. S TATUS PRZEDSIĘBIORCY Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez przedsiębiorcę rozumie się przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie d ziałalności gospodarczej (tj. Dz. U. z 2007r. Nr 155, poz. 1095 z późn. zm.) wynika, że przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, która we własnym imieniu wykonuje działalność gospodarczą. 1 Konrad Kohutek w: „Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Komentarz”, Wolters Kluwer Polska Sp. z o.o., Warszawa 2008r. , strona 47 13 W roz ważanym przypadku podmioty będące stroną postępowania bez wątpienia posiadają status przedsiębiorcy, gdyż SA to osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą na podstawie wpisów do Ewidencji działalności gospodarczej, prowadzonej przez Prezydenta Mias ta Szczecina. Natomiast odpowiednio do art. 4 pkt 12 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i art. 22 1 kodeksu cywilnego, za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą czynności prawnej nie związanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą l ub zawodową. W przedmiotowej sprawie oczywiste jest, iż klientami przedsiębiorców, do których kierowana jest oferta Biura Pośrednictwa, są m. in. prywatne osoby fizyczne, będące konsumentami w rozumieniu ww. przepisów. B EZPRAWNOŚĆ DZIAŁAŃ Kolejną przesłanką, która musi zostać spełniona, aby było możliwe stwierdzenie naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów jest bezprawność rozważanego zachowania. Praktyką naruszającą zbiorowe interesy konsumentów może być takie zac howanie przedsiębiorcy, które jako sprzeczne z ustawą szczególną można zakwalifikować, jako niezgodne z art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jak i jedno z zachowań przykładowo wymienionych w art. 24 ust. 2 pkt 1 – 3 ww. ustawy. Bezprawność tradycyjnie ujmowana jest jako sprzeczność z obowiązującym porządkiem prawnym. Porządek prawny obejmuje normy prawa powszechnie obowiązującego, a także nakazy i zakazy wynikające z zasad współżycia społecznego i dobrych obyczajów (wyrok Sądu O kręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 13 listopada 2007 r., sygn. akt XVII AmA 45/07). Bezprawność jest kategorią obiektywną. Rozważenia przy ocenie bezprawności wymaga zatem kwestia, czy zachowanie przedsiębiorcy było zgodn e, czy też niezgodne z obowiązującymi zasadami porządku prawnego. Porządek prawny, którego naruszenie może skutkować naruszeniem artykułu 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów obejmuje normy prawa powszechnie obowiązującego, a także nak azy i zakazy wynikające z zasad współżycia społecznego i dobrych obyczajów. Same przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie regulują konstrukcji bezprawności działań przedsiębiorcy. Tym samym, w celu konkretyzacji przesłanki bezprawności na leży sięgnąć do przepisów innych ustaw. Na ich podstawie możliwe jest dokonanie oceny działań przedsiębiorcy w aspekcie ich zgodności z prawem (por. wyrok Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 23 czerwca 2006r., sygn. akt XVIII AmA 32/05). W art. 24 ust. 2 ustawodawca wskazał natomiast przykładowe rodzaje praktyk, które naruszają zbiorowe interesy konsumentów, zaliczając do nich stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolon e, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego, naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji, nieuczciwe praktyki rynkowe lub czyny nieuczciwej konkurencji. Katalog ten nie jest wyczerpujący. Zatem oprócz praktyk wskazanych bezpośrednio przez ustawodawcę w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów, za praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów można uznać zachowania naruszające przepisy innych ustaw , które nakładają na przedsiębiorcę określone obowiązki względem konsumenta. B EZPRAWNOŚĆ POSTANOWIEŃ WSKAZANYCH W PKT I A. SENTENCJI DECYZJI : Jako zachowania przedsiębiorcy, które stanowią praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów ustawoda wca wskazuje w szczególności stosowanie postanowień tożsamych z wpisanymi do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy Kodeks postępowania cywilnego (art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy). We wzorcach stosowanych przez przedsiębiorców znajdują się zapisy o treści: Ad 1. Strony zgodnie ustalają, że w przypadku opóźnienia w zapłacie wszystkich należności wynikających z treści niniejszej umowy Zamawiający zapłaci Pośrednikowi odsetki w wysoko ści 0,2% za każdy dzień opóźnienia . W ocenie Prezesa Urzędu wskazane postanowienie wzorca jest tożsame co do celu i skutku m. in. z niedozwolonymi postanowieniami umownymi wpisanymi do Rejestru w dniu 20 lipca 2006 roku pod poz. 867 o treści: W stosunku do Uczestnika gremium, któremu przydzielono produkt, a nie uiścił opłaty 14 przydzielonej w oznaczonym terminie, w myśl postanowień §8 pkt 3 zostaną wyliczone odsetki w wysokości 0,1% za każdy dzień zwłoki licząc od dnia wymagalności (sygn. akt XVII AmC 9/06 ) oraz pod poz. 868 o treści: W stosunku do Uczestnika gremium, któremu przydzielono produkt, a nie płacił w terminie zaoferowanej ilości rat kompletnych zgodnie z §8 pkt 4 zostaną zaliczone odsetki w wysokości 0,1% za każdy dzień zwłoki licząc od dnia wy magalności. Ostateczny termin dokonania wpłaty ustala się na trzydzieści dni licząc od daty nadania na poczcie zawiadomienia o przydzieleniu produktu. Niedotrzymanie powyższego terminu spowoduje cofnięcie produktu (sygn. akt XVII AmC 9/06). Zgodnie z art. 359 § § 2 1 Kodeksu Cywilnego maksymalna wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej nie może w stosunku rocznym przekraczać czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego (odsetki maksymalne). Stopa kredytu lombardo wego w poszczególnych okresach objętych niniejszym postępowaniem wynosiła: a) W okresie od 25 czerwca 2009 r. do 19 stycznia 2011 r. - 5%, b) W okresie od 20 stycznia 2011 r. do 5 kwietnia 2011 r. – 5, 25% c) W okresie od 6 kwietnia 2011 r. do 11 maja 2011 r. – 5,50%, d) W okresie od 12 maja 2011 r. do 8 czerwca 2011 r. – 5,75%, e) W okresie od 9 czerwca 2011 r. wynosi 6%, Zatem maksymalna wysokość odsetek wynosi odpowiednio dla pkt: a) 20%, b) 21%, c) 22%, d) 23%, e) 24%. Zgodnie z poglądem doktryny uznano, iż przepisy art. 359 § 2 1 – 2 3 K.c. stosuje się również do odsetek za opóźnienie (odsetek karnych). 2 Tymczasem w kwestionowanym przez Prezesa UOKiK postanowieniu umownym, stawkę odsetek za opóźnienie ustalono w badanym w niniejszym postępowaniu wzorcu umowy procentowo – w wysokości 0,2% za każdy dzień opóźnienia. Wobec tego wartość odsetek w stosunku rocznym, jaką konsument musi zapłacić wynosi 73% w skali roku, a zatem znacznie więcej niż stawka maksymalna odsetek wy nikających z czynności prawnych, określona w art. 359 § 21 k.c. Należy także zaznaczyć, że zgodnie z art. 359 § 2 2 k.c., jeżeli wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej przekracza wysokość odsetek maksymalnych, należą się odsetki ustawowe. Po wyrównywane powyżej zapisy nie zachowują wprawdzie identycznego brzmienia jednakże analiza ich treści prowadzi do wniosku, iż mają one taki sam cel i wywołują identyczne skutki, a mianowicie zastrzegają na rzecz kontrahenta konsumenta odsetki za opóźnienie w zapałacie należności w wysokości znacznie przekraczającej odsetki maksymalne, o których mowa w art. 359 § 2 1 k.c. Ad 2 i 3. W przypadku , gdy Zamawiający nie spełni tego obowiązku zapłaci on Pośrednikowi karę umowną w wysokości 200% czynszu określone go w § 2; W przypadku naruszenia zakazu, o którym mowa w ust. 1 Zamawiający zapłaci Pośrednikowi karę umowną w wysokości 200% czynszu określonego w tabeli II za każdorazowe naruszenie tego obowiązku; W ocenie Prezesa Urzędu wskazane postanowienia wzorca są tożsame co do celu i skutku m. in. z niedozwolonym postanowieniem umownym wpisanym do Rejestru w dniu 26 października 2006 roku pod poz. 1161 o treści: W przypadku zawarcia umowy, o której mowa w par.1 oferty przedstawionej przez pośrednika z jego po minięciem, zamawiający zapłaci pośrednikowi prowizję w podwójnej wysokości (sygn. akt XVII AmC 39/06), bowiem nakładają na konsumenta, który nie wykonał zobowiązania, obowiązek zapłaty rażąco wygórowanej kary umownej. W umowach z konsumentami dopuszcza lne jest co do zasady, stosowanie postanowień wzorca umowy zawierających postanowienie, ze naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego nastąpi przez zapłatę określonej sumy (kara umowna). Kara taka ni e może jednak być nałożone wyłącznie na konsumenta w oraz nie może być nadmiernie wygórowana. Z definicji kary umownej, zawartej w art. 483 k.c. wynika, że służy ona naprawieniu wynikłej szkody, a zatem pełni funkcję kompensacyjną. W umowach z konsumentam i zawieranych z użyciem wzorca umowy nie jest dopuszczalne aby wysokość kary umownej kształtowała się w sposób nadmiernie wyższy niż dająca się przewidzieć szkoda wynikła z 2 R .W. Kaszubski, A .Tupaj - Cholewa, Regulacje „antylichwiarskie” dla konsumentów i przedsiębiorców - przepisy polskie i wspólnotowe, Przegląd Prawa Handlowego, kwiecień 2006, str. 36 15 niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązani niepieniężnego (takie stanowis ko wynika z wyroku SOKiK z dnia 10 marca 2004 r., sygn. akt XVII Amc 34/3). Zarówno zacytowane postanowienie z poz. 1161 Rejestru jak i postanowienia z wzorców umowy stosowanych przez przedsiębiorców dotyczą sytuacji, kiedy obowiązek zapłaty kary umownej następuje w przypadku zawarcia umowy wynajmu/najmu z pominięciem pośredników. Kara umowna przewidziana w badanych wzorcach, ma zdaniem Prezesa Urzędu, charakter nadmiernie wygórowany, ponieważ w umowach z konsumentami, zawieranych przy pomocy wzorca umowy , odmiennie niż np. w obrocie gospodarczym, kara umowna nie może stanowić dodatkowej dolegliwości za nienależyte wykonanie umowy. Tym bardziej, iż w badanych wzorcach, wynagrodzenie pośredników wynosi 122% miesięcznego czynszu najmu. Zatem, w ocenie Pr ezesa Urzędu, powyższe wskazuje, iż klauzule umowne stosowane przez przedsiębiorców, mogą być uznane za tożsame z ww. postanowieniem wpisanym do rejestru klauzul abuzywnych pomimo, iż nie są z nim literalnie identyczne, gdyż nakładając na konsumenta obowią zek zapłaty rażąco wygórowanej kary umownej wypełniają dyspozycję klauzuli określonej w art. 385 3 pkt 17 k.c. Ad 4 i 5. Wyłączne pośrednictwo - oznacza, iż tylko i wyłącznie Pośrednik może podejmować czynności określone w § 2 ust. 2 niniejszej umowy a Zam awiający nie zawrze umowy o pośrednictwo w wynajmie nieruchomości określonej w § 2 z innym Pośrednikiem w obrocie nieruchomościami natomiast każdy podmiot, z którym zawarta zostanie umowy wynajmu w okresie obowiązywania klauzuli wyłączności strony uznają za podmiot skierowany w zw. z zapisem: Uznaje się, że Pośrednik wykonał zlecenie i przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości określonej w niniejszym paragrafie w przypadku zawarcia umowy wynajmu z podmiotem skierowanym także wtedy, gdy umowa w ynajmu zostanie zawarta po rozwiązaniu niniejszej umowy; Wyłączne pośrednictwo - oznacza, że wyłącznie Pośrednik może podejmować czynności określone niniejsza umową, natomiast każdy podmiot, na rzecz którego nastąpi zbycie nieruchomości ( nawet taki, który przedstawiony został przez innego pośrednika w obrocie nieruchomościami) w okresie obowiązywania klauzuli wyłączności, Strony uznają za podmiot skierowany w zw. z zapisem: Uznaje się, że Pośrednik wykonał zlecenie i przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości określonej w niniejszym paragrafie przypadku zbycia nieruchomości lub zawarcia umowy zbycia nieruchomości także wtedy, gdy zbycie nieruchomości nastąpi na rzecz podmiotu skierowanego nawet po rozwiązaniu niniejszej umowy . W ocenie Prezesa Ur zędu wskazane postanowienia wzorca są tożsame co do celu i skutku m. in. z niedozwolonym postanowieniem umownym wpisanym do Rejestru w dniu 9 kwietnia 2008 r. roku pod poz. 1656 o treści: Niniejsza umowa jest umową zawartą na wyłączność, co oznacza, że Z a - mawiający oddaje sprawę do prowadzenia tylko jednemu pośrednikowi i zobowiązuje się uiścić wyłącznie temu Pośrednikowi wynagrodzenie określone w punkcie 4, bez względu na to w jaki sposób doszło do skojarzenia stron (sygn. akt XVII AmC 297/07). Jak wyn ika z uzasadnienia ww. wyroku, w związku z wydaniem którego, postanowienie zostało zamieszczone w Rejestrze klauzul zakazanych, wypełnia ono treść klauzuli abuzywnej zawartej w art.385 3 pkt.22 kc., która ustanawia zasadę, iż niedozwolonym postanowieniem u mownym jest takie, które przewiduje obowiązek wykonania zobowiązania przez konsumenta mimo niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania przez jego kontrahenta. Postanowienie to jest sprzeczne z naturą umów wzajemnych z art. 487 § 2 oraz 488 kc, a do takich należą umowy konsumenckie, gdyż przyznaje korzyść w postaci pełnego wynagrodzenia dla pośrednika także w przypadku niewykonania przez niego umowy, naruszając w ten sposób interes słabszej strony umowy tj. konsumenta, który nie otrzymuje żadnej korzyści wobec niewykonania obowiązków przez pośrednika, a nadto jest zobowiązany do powstrzymania się przed szukaniem na własną rękę kontrahentów (zbywców/nabywców nieruchomości). Postanowienie abuzywne rozrywa związek między wykonaniem zobowiązań przez każdą ze stron umowy. Konsument zobowiązany jest bowiem zapłacić wynagrodzenie pośrednikowi także wtedy, gdy ten ostatni nie spełnił swojego świadczenia. 3 Stanowisko Prezesa Urzędu znajduje uzasadnienie w aktualnym orzecznictwie sądów pows zechnych (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dn. 30.04.2009 r., I ACa 249/09, w którym wskazano, iż: Klauzula wyłączności, o której mowa w art. 180 ust. 3a ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 550 k.c. nie uprawnia natomiast do żądania prowizji, jeżeli w toku postępowania o zapłatę zosta nie wykazane, że do zawarcia umowy sprzedaży nieruchomoś ci doszło wskutek samodzielnych działań sprzedającego niezwiązanych z czynnościami pośrednika ). 16 Należy zaznaczyć, w nawiązaniu do argumentacji Agencji Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c., że Prezes Urzędu nie kwestionuje, co do zasady, prawa przedsiębiorcy do zawierania umów pośrednictwa na wyłączność ani też do żądania od konsumenta kary umownej w przypadku, gdy konsument zawrze umowę kupna /sprzedaży nieruchomości z kontrahentem wyszukanym przez po średnika, który spełnia wszystkie warunki umowy, warunkujące jej zawarcie, z pominięciem pośrednika. Przyznać należy rację argumentacji przedsiębiorców, że takie działanie konsumentów uznać należy za nielojalnie i nie zasługujące na ochronę. Prezes Urzędu kwestionuje natomiast zapisy, na podstawie których pośrednik może domagać się od konsumenta zapłaty kary umownej w wysokości równiej wynagrodzeniu za wykonanie zobowiązania, w sytuacji, gdy konsument zawrze umowę rozporządzającą prawem do nieruchomości b ez udziału pośrednika sam znajdując kontrahenta, a zatem nawet wtedy gdy pośrednik nie podejmie żadnych czynności w celu wykonania zobowiązania. Zdaniem Prezesa UOKIK narusza to zasadę ekwiwalentności umów wzajemnych, do których należy umowa pośrednictwa. Na marginesie Prezes Urzędu wskazuje, iż zgodnie z art. 180 ust. 3a cyt. Ustawy o gospodarce nieruchomościami, umowa pośrednictwa może być zawarta z zastrzeżeniem wyłączności na rzecz pośrednika w obrocie nieruchomościami lub podmiotu prowadzącego dział alność, o której mowa w art. 179 ust. 3. W takim wypadku przepis art. 550 Kodeksu cywilnego stosuje się odpowiednio. W ocenie Prezesa Urzędu prawidłowa wykładnia wskazanych przepisów prawa prowadzi do wniosku, iż odpowiednie zastosowanie do umów pośrednic twa w obrocie nieruchomościami art. 550 k.c. oznacza dla zamawiających - konsumentów wyłącznie zakaz zawierania kolejnych umów pośrednictwa z innymi podmiotami trudniącymi się tego rodzaju usługami. Wyłączność pośrednictwa oznacza bowiem jedynie zobowiązanie zamawiającego do niewiązania się analogiczną umową z innymi pośrednikami w zakresie oferty dotyczącej tej samej nieruchomości. W konsekwencji, roszczenie pośrednika o wynagrodzenie z tytułu takiej umowy powstaje tylko w przypadku transakcji z kontrahentem skojarzonym przez pośrednika, a nie z jakimkolwiek kontrahentem. 3 Powyższy sposób rozumienia pojęcia „wyłączności pośredniczenia” został przez Prezesa Urzędu zaprezentowany m.in. w raporcie z badania rynku pt. „Raport na temat ochrony praw konsumentów n a rynku obrotu nieruchomościami”, Warszawa - czerwiec 2003 4 Porównanie zapisów kwestionowanych przez Prezesa Urzędu i klauzuli wpisanej do Rejestru prowadzi do wniosku, że zasada wyłączności w obydwu porównywanych postanowieniach polega na tym samym, tj.: oferta sprzedaży/kupna/wynajmu nieruchomości może być złożona wyłącznie przez pośrednika, z którym konsument zawarł umowę pośrednictwa. Naruszeniem zasady wyłączności jest nie tylko zawarcie umowy o pośrednictwo na wyłączność z innym pośrednikiem, al e również złożenie oferty kupna/wynajmu przedmiotowej nieruchomości klientowi bezpośrednio przez konsumenta. Zatem tak samo jak w przypadku klauzuli abuzywnej konsument zobowiązany jest do powstrzymania się przed szukaniem na własną rękę kontrahenta. Skutk iem złamania przez konsumenta zasady wyłączności, niezależnie od tego, czy pośrednik wykonał umowę, jest konieczność zapłaty kary umownej, równej wynagrodzeniu pośrednika za wykonanie umowy. Zatem skutek naruszenia zasady wyłączności w zakwestionowanych po stanowieniach może być dla konsumenta taki sam jak w przypadku klauzuli abuzywnej wpisanej do Rejestru. Zatem, zdaniem Prezesa Urzędu, nie zasługuje na uwzględnienie stwierdzenie zawarte w piśmie pełnomocnika skarżonych przedsiębiorców z dnia 2 listopad a 2011 r. – cytowane na str. 6 i n. niniejszej decyzji, iż „…klauzula o nr 1656 zupełnie innej sytuacji i nie znajduje zastosowania w niniejszym przypadku”. Tym samym, z uwagi na powyższe uznać należy, iż ww. zapisy są tożsame z postanowieniem wpisanym do Rejestru niedozwolonych postanowień umownych . Ad 6 i 9. Zamawiający zapłaci na rzecz Pośrednika karę umowną w wysokości 5% kwoty określonej w § 2 ust. 2 niniejszej umowy (…) w zw. z zapisem: Obowiązek zapłaty kary umownej powstaje niezależnie od obow iązku zapłaty kary umownej określonej w pozostałych postanowieniach niniejszej umowy , jak również powstaje niezależnie od obowiązku zapłaty należnego Pośrednikowi wynagrodzenia; 4 raport dostępny na stronie internetowej www.uokik.gov.pl . W Raporcie kwestionowano klauzule nakładające na konsumenta obowiązek zapłaty nawet w wypadku transakcji zawartej z klientem nie poleconym przez pośrednika (tj. np. klauzula o treści: „W przypadku podpisania umowy na wyłączność Zamawiający zobowiązany jest do zapłaty prowizji na rzecz Pośrednika nawet w tedy, gdy klient nie zostanie wskazany przez biuro, a mimo to dojdzie do umowy sprzedaży” s. 36 Raportu, a także podobne klauzule strony: 41, 46, 47, 48, 50 Raportu). 17 W przypadku, gdy Zamawiający nie dokona czynności wskazanych w zdaniu poprze dnim pełnomocnik odpowiedzialny jest za szkodę, którą poniósł Pośrednik i z tego tytułu zapłaci na rzecz pośrednika karę umowną wysokości 5% kwoty określonej w § 2 ust. 2; W ocenie Prezesa Urzędu wskazane postanowienia wzorca są tożsame co do celu i skutku m. in. z niedozwolonymi postanowieniami umownymi wpisanym do Rejestru w dniu 27 lipca 2009 r. roku pod poz. 1885 o treści: Strona, z winy której doszło do odstąpienia obciążona zostanie na rzecz strony przeciwnej z tytułu niewykonania zobowiązania kwotą stanowiącą wartość 5% łącznej ceny brutto przedmiotu umowy, która to kwota, o ile nie zostanie zapłacona, może być potrącona ze świadczeń pieniężnych podlegających zwro towi wskutek rozliczenia ,( Sygn. akt XVII AmC 335/09); oraz w dniu 19 grudnia 2007 pod poz. 1621 o treści: W przypadku samodzielnego zawarcia umo - wy kupna - sprzedaży, darowizny, zamiany, w tym również zawarcia jej w przeciągu 12 miesięcy po rozwiązaniu niniejszego zlecenia z kontrahentem wskazanym przez Agenta Pośrednika, Zamawiający zapłaci karę umowną w wysokości 5% wartości oferowanej nieruchomośc i, i co do tego Zamawiający poddaje się dobrowolnie obowiązkowi zapłaty . (Sygn. akt XVII AmC 183/07); W ww. wyroku z dnia 27 lipca 2009 r. Sąd uznał, iż wysokość kary umownej dla konsumenta - wynosząca 5% wartości umowy jest zbyt wysoka i wygórowana. Dod atkowo, w tym samym rozstrzygnięciu Sąd zakwestionował podobne postanowienie, wpisane do rejestru pod poz. 1886, zgodnie z którym „…każdej ze stron przysługuje prawo odstąpienia od umowy za zapłatą na rzecz drugiej strony kwoty stanowiącej 5% łącznej ceny brutto przedmiotu umowy (odstępne)”. Również w szeregu innych wyrokach Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów podważano konsekwentnie, niczym nie uzasadnioną wysokość kar umownych nakładanych na konsumenta, w przypadku niewywiązania się z warunków umowy – była o tym mowa w pkt Ad. 4 i 5 uzasadnienia niniejszej decyzji. Podobne stanowisko dotyczące określenia wysokości sankcji – kar umownych SOKiK wyraził również w wyroku z dnia 13 czerwca 2005r. (sygn. akt XVII AmC 20/04), będącym podstawą wpisu do Rejest ru klauzul niedozwolonych o numerze 510, uznając, iż pomimo, ze poniesienie szkody w konkretnym przypadku nie stanowi niezbędnej przesłanki dla domagania się zapłaty kary umownej (vide: Uchwała SN z dnia 6 listopada 2003 r. , sygn. III CZP 61/03, publ. Biu letyn SN 2003/11/5), to w umowach z konsumentami jej wysokość musi pozostawać we współmiernej wysokości do ponoszonej zwykle szkody. Zdaniem Prezesa Urzędu, na uwzględnienie nie zasługuje także argumentacja skarżonych przedsiębiorców przedstawiona w piśm ie z dnia 2 listopada 2011 r., iż […] Umowa zawarta przez rzekomego pełnomocnika jest czynnością prawną niezupełną, wobec której zachodzi stan bezskuteczności zawieszonej. Ważność czynności zależałaby od jej potwierdzenia przez osobę, w imieniu której zosta łaby ona zawarta. Gdyby takiego potwierdzenia osoby reprezentowanej by nie było, zamawiający — rzekomy pełnomocnik, byłby zobowiązany do zapłacenia kary umownej, o której mowa w § 5 umowy o pośrednictwo w nabyciu nieruchomości. Podsumowując, kara umowna ni e byłaby nałożona na mocodawcę w imieniu, którego umowa miałaby być zawarta, a na osobę, która działała bez odpowiedniego umocowania, a zatem nie można tu mówić, zdaniem przedsiębiorców, o stosowaniu niedozwolonego postanowienia umownego. W opinii Prezesa Urzędu nie ma znaczenia fakt, iż w opisanej sytuacji, karę umowną w wysokości 5% nakłada się na pełnomocnika, a nie na zleceniodawcę pośrednika. Nic nie stoi bowiem na przeszkodzie, aby pełnomocnikiem mocodawcy był przy zawieraniu umowy pośrednictwa inny konsument np. członek najbliższej rodziny. Tym samym nałożenie kary umownej na pełnomocnika byłoby równoznaczne z nałożeniem kary na konsumenta. Mając na względzie powyższe, zdaniem Prezesa Urzędu stanowisko przedstawione w piśmie pełnomocnika skarżonych przedsiębiorców z dnia 2 listopada 2011 r. – cytowane na art. 9 niniejszej decyzji, iż „…klauzule o nr 1885 i 1621 znajdujące się w uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia, nie dotyczą nawet w sposób zbliżony sytuacji, której dotyczy postanowienie znaj dujące się w pkt. 9.” nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów oceniając zasadność zastrzeżonej kary umownej brał bowiem pod uwagę ogólne zasady odnoszące się do obciążania konsumenta dodatkowymi kosztami, mającymi charakter sa nkcji i niejednokrotnie stwierdził, iż kara umowna na poziomie 5% wartości umowy jest nadmiernie wygórowana. 18 Z tych też względów Prezes Urzędu - pomimo odmienności wynikającej z różnic w użytych sformułowaniach i zwrotach – uznał zapisy cytowanego po stanowienia wzorca umowy stosowanego przez przedsiębiorców, uprawniającego Agencję Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c do żądania od konsumenta zapłaty kary umownej w wysokości 5% wynagrodzenia, niezależnie od obowiązku zapłaty wynagrodzenia pośrednika oraz innych zastrzeżonych w umowie kar umownych, za tożsame z postanowieniami wpisanymi do Rejestru pod numerami 1885 oraz 1621. Ad 7. Spory mogące powstać na tle wykonania niniejszej umowy rozstrzygane będą przez właściwe sądy powszechne w Szczecinie; W ocenie Prezesa Urzędu wskazane postanowienia wzorca są tożsame co do celu i skutku m. in. z niedozwolonymi postanowieniami umownymi wpisanym do Rejestru w dniu 24 maja 2007 r. pod poz. 1259 o treści: Wszelkie ewentualne spory mogące powstać przy wykonywan iu postanowień niniejszej umowy strony poddadzą rozstrzygnięciu Sądowi Rejonowemu właściwemu dla siedziby Pośrednika (sygn. akt XVII AmC 67/06), W ocenie Prezesa UOKiK, zarówno ww. postanowienie wzorców stosowanych przez Pośredniczkę jak i postanowienie wpisane do Rejestru klauzul abuzywnych pod pozycją 1259 stanowią niedozwolone postanowienie, o którym mowa w art. 385 3 pkt 23 k.c. Zgodnie bowiem tym przepisem niedozwolonym postanowieniem umownym jest takie, które wyłącza jurysdykcję sądów polskich lub p oddaje sprawę pod rozstrzygnięcie sądu polubownego polskiego lub zagranicznego albo innego organu, a także narzuca rozpoznanie sprawy przez sąd, który wedle ustawy nie jest miejscowo właściwy. Zgodnie z Kodeksem postępowania cywilnego mówiąc o właściwości miejscowej sądów można wyróżnić właściwość: ogólną, przemienną i wyłączną. Podstawowa zasada – dotycząca właściwości ogólnej – wyrażona została w art. 27 § 1 k.p.c. Zgodnie z tym przepisem powództwo wytacza się przed sąd pierwszej instancji, w którego ok ręgu pozwany ma miejsce zamieszkania. Przepisy dotyczące właściwości przemiennej przewidują możliwość wytoczenia powództwa o ustalenie istnienia umowy, jej wykonanie, rozwiązanie lub unieważnienie, jak też odszkodowanie z powodu niewykonania lub nienależy tego wykonania umowy, przed sąd miejsca jej wykonania. W razie wątpliwości, miejsce to powinno być stwierdzone dokumentem. Przepisy te (art. 31 i następne k.p.c.) umożliwiają powodowi dokonanie wyboru pomiędzy sądem właściwości ogólnej, a innym sądem oznac zonym w tych przepisach. Nie jest zatem dopuszczalne narzucenie właściwości przemiennej przez jedną ze stron stosunku prawnego, a jedynie następczy jej wybór w chwili powstania roszczenia wynikającego z umowy. Artykuł 46 k.p.c. przewiduje możliwość zawarcia tzw. umowy prorogacyjnej. Zgodnie z jego treścią, strony mogą umówić się na piśmie o poddanie sądowi pierwszej instancji, który według ustawy nie jest miejscowo właściwy, sporu już wynikłego lub sporów mogący ch wyniknąć w przyszłości z oznaczonego stosunku prawnego. Sąd ten, jeżeli strony nie postanowiły inaczej, będzie wówczas wyłącznie właściwy. W świetle przytoczonego przepisu możliwe jest odejście od generalnego modelu właściwości ogólnej, jednak tylko wte dy, gdy jest to przedmiotem indywidualnego uzgodnienia umownego. Skuteczność takiej umowy zależy zatem od zgodnego wyrażenia woli stron, poprzez zawarcie stosownej umowy prorogacyjnej, określonej w art. 46 k.p.c. Wzorzec umowny stosowany przez Agencję Obr otu Nieruchomościami BONUS s.c. już z samej istoty wzorca umownego nie może być poczytywany za uzgodniony indywidualnie w myśl art. 46 k.p.c. Zawiera on bowiem zbiór gotowych i opracowanych przez Pośredniczkę postanowień, na których brzmienie klient nie m a wpływu. Powyższe wskazuje zatem, że w rozpatrywanym przypadku, w sytuacji konieczności rozwiązywania sporu na drodze sądowej w grę wchodzą tylko dwie właściwości, tj. ogólna i przemienna. Według właściwości ogólnej, w przypadku, gdy powodem jest klie nt, to powództwo powinno zostać wniesione do sądu właściwego dla siedziby Pośredników (art. 30 k.p.c.). W przypadku, gdy powodem są Pośrednicy, to sądem właściwym jest sąd, w którego okręgu klient ma miejsce zamieszkania (art. 27 § 1 k.p.c.). W przypadk u właściwości przemiennej dotyczącej roszczeń wynikających z zawartej umowy, właściwym będzie sąd miejsca wykonania tej umowy – czyli zazwyczaj sąd właściwy dla Pośredników (art. 34 k.p.c.). 19 Jak wynika z powyższego, nie w każdym przypadku sądem właściwym będzie sąd właściwy dla siedziby Agencji Obrotu nieruchomościami BONUS s.c.. Z uwagi na powyższe należy uznać , iż przytoczone postanowienia z Rejestru klauzul abuzywnych, jak i zapisy kwestionowane przez Prezesa UOKiK, są tożsame . Bez znaczenia przy tym pozostają różnice w zapisach wynikające z użytych sformułowań i wyrazów, które nie wpływają na wykładnię klauzuli. Ad 8. W przedmiocie doręczeń korespondencji i oświadczeń Stron stosuje się wprost przepisy o doręczeniach wynikające z Kodeksu Postępo wania Cywilnego w szczególności w zakresie domniemania doręczenia W ocenie Prezesa Urzędu wskazane postanowieni wzorca jest tożsame co do celu i skutku m. in. z niedozwolonym postanowieniem umowy wpisanym do Rejestru w dniu 17 sierpnia 2006 r. pod poz. 918 o treści: Zawiadomienie o wypowiedzeniu umowy przez Fronton będzie wysłane listem poleconym na adres nabywcy określony w umowie lub zawiadomieniu o zmianie adresu. Odmowa przyjęcia przez nabywcę lub dwukrotna adnotacja poczty „nie podjęto w terminie” (awizo) wywołuje skutki doręczenia (…) [sygn. akt XVII AmC 100/05]. W cytowanym wyżej wyroku Sąd uznał, iż postanowienie w takim brzmieniu zawarte we wzorcu umowy jest niedozwolonym postanowieniem umownym, albowiem kształtuje prawa i obowiązki konsumentów w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco narusza ich interesy, czym wyczerpuje treść klauzuli niedozwolonej z art. 385 1 § 1 k.c. W uzasadnieniu ww. wyroku Sąd wskazał, iż tak sformułowane postanowienie kształtuje sytuację konsumenta niekorzystni e w porównaniu z sytuacją przedsiębiorcy, nakładając na konsumenta bardzo rygorystyczne skutki w zakresie odbierania korespondencji kierowanej do konsumenta przez przedsiębiorcę analogiczne jak przepisy k.p.c. w odniesieniu do korespondencji sądowej. Mając na uwadze art. 61 k.c., zgodnie z którym oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią, należy uznać, iż nie podjęcie w terminie przesyłki pocztowej nie przesądza o tym, że konsument mógł zapoznać się z oświadczeniem woli przedsiębiorcy. W ocenie Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów tak sformułowane postanowienie może prowadzić do sytuacji, gdy konsument pozbawiony możliwości rzeczywistego zapoznania się z oświadczeniem woli przedsiębiorcy narażony będzie na jego skutki prawne. Sąd uznał, że takie ukształtowanie obowiązków konsumenta rażąco narusza jego interesy i jest sprzeczne z dobrymi obyczajami. Zdaniem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przedmiotowa klauzula stosowana przez przedsiębiorców jak i ta powyżej zacytowana, wpisana do Rejestru niedozwolonych klauzul umownych, są tożsame . Obie klauzule określają identyczne dla konsumenta s kutki związane z wysłaniem korespondencji przez Agencję Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c. do klienta. B EZPRAWNOŚĆ POSTANOWIENIA WSKAZANEGO W PKT I B. SENTENCJI DECYZJI : Zgodnie z art. 24 ust 2 pkt 3 za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy, w szczególności nieuczciwe praktyki rynkowe oraz czyny nieuczciwej konkurencji. Przepis art. 3 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz. U. Nr 171, poz. 1206) [dalej również: ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym] stanowi, iż zakazane jest stosowanie nieuczciwych praktyk rynkowych. Natomiast zgodn ie z art. 4 ust. 1 ww. ustawy, stosowana przez przedsiębiorcę wobec konsumentów praktyka rynkowa jest nieuczciwa, jeżeli jest sprzeczna z dobrymi obyczajami i w istotny sposób zniekształca lub może zniekształcić zachowanie rynkowe przeciętnego konsumenta p rzed zawarciem umowy, w trakcie jej zawierania lub po jej zawarciu. Jednocześnie ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym dokonuje podziału praktyk rynkowych na wprowadzające w błąd oraz na agresywne praktyki rynkowe. Praktyki rynkowe wprow adzające w błąd mogą przybrać postać czynną i bierną, tj. polegać na działaniu (vide: art. 5 ustawy) lub zaniechaniu wprowadzającym w błąd (vide art. 6 ustawy). Zgodnie z art. 6 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym za nieuczciwą prakty kę rynkową uznaje się w szczególności praktykę rynkową polegającą na wprowadzającym w błąd zaniechaniu poprzez nieuwzględnieniu w proponowanych cenach produktów wartości podatku od towarów i usług. 20 Praktykę rynkową uznają się za zaniechanie wprowadzające w błąd, jeżeli pomija istotne informacje potrzebne przeciętnemu konsumentowi do podjęcia decyzji dotyczącej umowy i tym samym powoduje lub może powodować podjęcie przez przeciętnego konsumenta decyzji dotyczącej umowy, której inaczej by nie podjął. Przepi s art. 6 ust. 4 pkt 3 ww. ustawy wskazuje przy tym, iż w przypadku propozycji nabycia produktu, za istotne informacje potrzebne przeciętnemu konsumentowi do podjęcia decyzji dotyczącej umowy, uznaje się w szczególności cenę uwzględniającą podatki lub, w pr zypadku, gdy charakter produktu nie pozwala w sposób racjonalny na wcześniejsze obliczenie ceny, sposób, w jaki cena jest obliczana, jak również wszelkie dodatkowe opłaty za transport, dostawę lub usługi pocztowe lub, w sytuacji, gdy wcześniejsze obliczeni e tych opłat nie jest w sposób racjonalny możliwe, informację o możliwości powstania takich dodatkowych kosztów. Pozbawienie konsumentów właściwej informacji dotyczącej cen oferowanych towarów może uniemożliwić podejmowanie świadomych i w pełni suwerennych decyzji w sprawie zakupu oferowanych przez przedsiębiorcę usług. Pojęcie „cena” zostało zdefiniowane w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lipca 2001r. o cenach (Dz. U. z 2001 r. Nr 97, poz. 1050, z późn. zm.), w świetle, którego cena to wartość wyrażona w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę. W cenie powinien być uwzględniony podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów sprzedaż towaru (usługi) podl ega obciążeniu podatkiem od towarów i usług oraz podatkiem akcyzowym. Z analizy przywołanych powyżej przepisów wynika, iż cena podawana lub uwidaczniana przez przedsiębiorców (pośredników) , powinna być ceną brutto, tj. ceną zawierającą podatek od towaró w i usług, który stanowi jeden z elementów składowych ceny. Obowiązek podawania cen brutto dotyczy zarówno ich uwidaczniania w miejscu świadczenia usług, jak i umieszczania w jakichkolwiek przekazach pochodzących od przedsiębiorcy. W związku z powyższym n ależy stwierdzić, iż we wzorcu umowy stosowanym przez Agencję Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c. znajduje się postanowienie o treści: Strony ustalają wynagrodzenie Pośrednika w wysokości: 1) 3% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości zabu dowanej, 2) 5% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości niezabudowanej, które to wynagrodzenie ulega podwyższeniu o podatek od towarów i usług, a zatem brak jest informacji o cenie brutto. Skarżeni przedsiębiorcy, pomimo twierdzeń zawartych w punktach I Ad 1, Ad 2, Ad 3, Ad 6, Ad 7, Ad 8 oraz II pisma pełnomocnika Agencji Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c. z dnia 2 listopada 2011 r., cytowanych na str. 6 - 8 niniejszej decyzji, nie przedstawil i żadnych dowodów potwierdzających fakt zaprzestania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, o których mowa w pkt I A i I B sentencji niniejszej decyzji. Nie przekazali oni bowiem Prezesowi Urzędu nowych, zmienionych wzorców umowy, niezawieraj ących niedozwolonych postanowień umownych, o których mowa w art. 385 1 Kodeksu cywilnego, ani też w żaden inny sposób – np. poprzez przekazanie przykładowych umów zawartych z konsumentami na podstawie zmienionych wzorców – nie wykazali, iż zaprzestali stos owania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Nie mają także wpływu na stwierdzenie stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów oświadczenia, zawarte w piśmie pełnomocnika z dnia 30 listopada 2011 r., odnoszące się do pos tanowień, o których mowa w punktach I A 1, 2, 3, 6, 7, 8 sentencji decyzji, iż: Przepisy tej treści nigdy nie były stosowane wobec konsumentów, były to tzw. „przepisy martwe”. Istotą praktyki będącej przedmiotem niniejszej decyzji, jest bowiem, zgodnie z brzmieniem art. 24 ust 1 i ust. 2 pkt 1) stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 4 5 kodeksu cywilnego. Bezspornym jest natomiast, iż skarżeni prze dsiębiorcy posługują się wzorcem umowy zawierającym wskazane klauzule abuzywne, a fakt ich „wykorzystywania” w obrocie konsumenckim, nie wpływa na ocenę samej praktyki. Ponadto informacja przekazana w piśmie z dnia 30 listopada 2011 r., iż do umów zawiera jących postanowienie, o którym mowa w pkt I B sentencji decyzji dołączane jest oświadczenie o treści: Szanowny kliencie, informujemy, że do wynagrodzenia Pośrednika zawartego w § 5 pkt 2 umowy o pośrednictwo w 5 Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów – Komentarz, pod red. Cezarego Banasińskiego i Eugeniusza Piontka, Lexis Nexis Polska Sp. z o.o., Warszawa 2009r ., Wydanie 1, str. 398 21 zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) zostanie doliczony podatek o towarów i usług VAT. W związku z tym pełne wynagrodzenie pośrednika, zawierające podatek od towarów i usług VAT zostaje ustalone w wysokości: 3) 3,69% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości zabudowanej; 4) 6,15% ceny określonej w umowie zbycia w przypadku nieruchomości niezabudowanej, - nie została w żaden sposób dowiedziona. Pełnomocnik skarżonych przedsiębiorców ograniczył się bowiem do przesłania nie potwierdzonych za zgodność, nie podpisanych druków p n. Umowa o pośrednictwo w zbyciu nieruchomości (z klauzulą wyłączności) nr…./S/2011 oraz Informacja . Nie przekazał natomiast żadnych przykładowych umów zawartych z użyciem tychże wzorców, co mogłoby świadczyć o ich rzeczywistym wykorzystaniu. Tym samym ni e mogą one stanowić przedmiotu analizy Prezesa Urzędu. Tym samym zdaniem Prezesa UOKIK brak jest wystarczających przesłanek do stwierdzenia, iż przedsiębiorcy zaniechali stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, o których mowa w pkt I A i I B sentencji decyzji. N ARUSZENIE ZBIOROWYCH INTERESÓW KONSUMENTÓW Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie definiuje pojęcia zbiorowych interesów konsumentów, stąd przy ustalaniu jego treści należy odwołać się do orzecznictwa sądowego. Pojęcie zbiorowych interesów konsumentów zostało szero ko omówione przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 10 kwietnia 2008r. (sygn. akt III SK 27/07). W uzasadnieniu Sąd Najwyższy podał, iż gramatyczna wykładnia tego pojęcia prowadzi do wniosku, że chodzi o zachowanie przedsiębiorcy, które godzi w interesy grupy osób stanowiących określony zbiór. Rezultaty tej wykładni modyfikuje zastrzeżenie, że nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma interesów indywidualnych. Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że przy konstruowaniu pojęcia zbiorowego interesu konsumentów nie można opierać się tylko i wyłącznie na tym, czy oceniana praktyka przedsiębiorcy skierowana jest do nieoznaczonego z góry kręgu podmiotów . Wystarczające powinno być w jego ocenie ustalenie, że zachowanie przedsiębiorcy nie jest podejmowane w stosunku d o zindywidualizowanych konsumentów, lecz względem członków danej grupy (określonego kręgu podmiotów), wyodrębnionych spośród ogółu konsumentów, za pomocą wspólnego dla nich kryterium. Sąd Najwyższy orzekł też, że praktyką naruszającą zbiorowe interesy ko nsumentów jest (...) takie zachowanie przedsiębiorcy, które podejmowane jest w warunkach wskazujących na powtarzalność zachowania w stosunku do indywidualnych konsumentów wchodzących w skład grupy, do której adresowane są zachowania przedsiębiorcy, w taki sposób, że potencjalnie ofiarą takiego zachowania może być każdy konsument będący klientem lub potencjalnym klientem przedsiębiorcy . Do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów jest konieczne, aby działanie przedsiębiorcy zostało skierowane nie do konk retnego adresata, lecz do pewnego nieoznaczonego kręgu podmiotów. Działanie to jest zatem w stanie wywołać niekorzystne następstwa w odniesieniu do każdego z konsumentów i zagraża ono przynajmniej potencjalnie każdemu z członków zbiorowości konsumentów 5 . Przedmiotowa sprawa dotyczy bez wątpienia naruszenia interesu publicznego. Oceniane zachowania przedsiębiorcy skierowane były do szerokiego kręgu najsłabszych uczestników rynku, jakimi są konsumenci. Dotyczyły one bowiem nie tylko tych osób, które zawarły z Agencją Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c. umowy pośrednictwa, ale również tych wszystkich potencjalnych, indywidualnych kontrahentów, do których adresowana była oferta przedsiębiorców. Z uwagi na to, że opisana praktyka niekorzystnie kształtowała po zycję konsumentów, co – w konsekwencji – mogło prowadzić do narzucenia im niekorzystnych warunków umowy, należało również stwierdzić, że godziła ona w interesy konsumentów, które jak wykazano powyżej, są interesami zbiorowymi. Interes konsumentów należy przy tym rozumieć jako interes prawny (a nie faktyczny), a więc uznany przez ustawodawcę na zasługujący na ochronę i zabezpieczenie. Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów powiązane jest z naruszaniem ich interesów gospodarcz ych. Pod tym pojęciem należy rozumieć zarówno naruszenie interesów stricte ekonomicznych (o wymiarze majątkowym), jak również prawo konsumentów do uczestniczenia w obrocie na przejrzystych i niezakłóconych przez przedsiębiorcę zasadach, zapewniających kons umentom dokonywanie transakcji handlowych z przedsiębiorcami przy całkowitym zrozumieniu rzeczywistego sensu ekonomicznego i prawnego warunków dokonywanych czynności na etapie 22 przedkontraktowym oraz w czasie wykonywania umowy. W przypadku przedmiotowej spr awie naruszony został interes ekonomiczny konsumentów, o czym świadczy stosowanie zakwestionowanych przez Prezesa Urzędu postanowień, wprost w ten interes godzących. Wobec tego Prezes Urzędu stwierdził, że trzecia przesłanka niezbędna do stwierdzenia stos owania przez Przedsiębiorcę praktyki wskazanej w art. 24 ust. 1 i 2 oraz art. 24 ust. 1 i 2 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów została spełniona . W świetle poczynionych ustaleń należało zatem orzec, iż Paweł Szymański zamieszkały w Trzebieży i Wojciech Walasik zamieszkały w Szczecinie, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomościami „BONUS” S.C. w Szczecinie, stosując praktykę opisaną w punkcie I niniejszej decyzji, dopuścili się naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 i 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. II. K ARA P IENIĘŻNA Zgodnie z art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu może nałożyć na przedsiębiorcę stosującego praktykę naruszającą zbiorowe interesy k onsumentów karę pieniężną w wysokości nie większej niż 10% przychodu, osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary. Kara taka może być nałożona bez względu na to, czy przedsiębiorca dopuścił się naruszenia celowo, czy też nieumyślni e. Stosownie do art. 111 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych, w tym kar określonych w art. 106 tej ustawy, „należy uwzględnić w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów ustawy”. W punkcie I niniejszej decyzji stwierdzono stosowanie przez przedsiębiorców Pawła Szymańskiego i Wojciecha Walasika praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, które polegają głównie na posługiwaniu się w obrocie konsumenckim klauzulami wpisanymi do Rejestru niedozwolonych postanowień umownych oraz na stosowaniu nieuczciwej praktyki rynkowej, poprzez nie uwzględnienie podatku VAT w podawanej konsumentom cenie usługi. W punktach I A i I B niniejsze j decyzji stwierdzono stosowanie przez przedsiębiorców praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, z uwagi jednak na odmienny charakter i skutki ich działań, Prezes Urzędu uznał za uzasadnione nałożenie kar pieniężnych odrębnie za każdą ze stwier dzonych praktyk. Przepis art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przewiduje możliwość nałożenia na przedsiębiorcę kary pieniężnej w wysokości nie większej niż 10 % przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym ro k nałożenia kary. Przychód osiągnięty przez Agencję Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c. w Szczecinie w 2010r. wyniósł […] zł. (słownie:……………………..), z czego na Pawła Szymańskiego przypadło […] zł. (słownie……………………….), a na Wojciecha Walasika – […] zł. (słow nie ………………………….), w związku z czym maksymalna kara, jaka mogłaby w niniejszym przypadku zostać wymierzona na każdego z przedsiębiorców wynosi: […] zł. (słownie: …………….). Ustalając wymiar kary pieniężnej Prezes Urzędu w dokonał w pierwszej kolejności oce ny wagi Urzędu dokonał w pierwszej kolejności oceny wagi i długotrwałości stwierdzonego w niniejszej decyzji naruszenia, które to czynniki określają wysokość kwoty bazowej kary, będącej odsetkiem uzyskanego przez ww. przedsiębiorców w 2010 roku przychodu. Oceniając wagę praktyki stosowanej przez skarżonych przedsiębiorców Prezes Urzędu wziął pod uwagę okoliczność, że opisana praktyka związana jest ze stosowaniem przez Agencję Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c. od 2009 r. wzorców umów zawierających regul acje proponowane konsumentom, co wskazuje na powtarzalność zachowania przedsiębiorców. Zważył też na powszechność usług oferowanych przez przedsiębiorców, polegających na pośrednictwie w obrocie nieruchomościami, co świadczy o stosunkowo dużej liczbie kont rahentów – konsumentów korzystających z usług pośrednika. 23 Przy ustalaniu wysokości kary Prezes Urzędu wziął również pod uwagę okoliczność, że przedsiębiorca dopuścił się naruszenia przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów po raz pierwszy – wcześniej nie stwierdzono stosowania takiej praktyki przez BONUS. Ponadto, jak wskazano wcześniej, sankcja w postaci nałożenia kary może być na przedsiębiorcę nałożona niezależnie od tego, czy dopuścił się on naruszenia celowo, czy też nieumyślnie. W zgromadzonym materiale dowodowym nie ma jednak jednoznacznych dowodów w yraźnej intencji przedsiębiorców naruszenia interesów konsumentów, stąd uznać należy, że ich działania miały charakter nieumyślny. Praktyka orzeczona w pkt I A sentencji decyzji polega na stosowaniu wzorców umów, które zostały wpisane do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy kodeks postępowania cywilnego, co stanowi naruszenie art. 24 ust. 1 i st. 2 pkt 1 u stawy o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 ze zmianami). Określając kwotę bazową kary za tę praktykę, Prezes Urzędu uwzględnił także okres jej stosowania, który jest dłuższy niż 1 rok. Jak wynika z poczynionych ustaleń umowy zawie rające klauzule abuzywne, przedsiębiorcy zawierają co najmniej co najmniej od 2009 r., zatem uznać należy, iż praktyka ma charakter długotrwały. Postanowienia umowne, o których mowa w pkt I A 1,2,3,4,5,6,9 wywołują lub wywoływać mogą negatywne skutki f inansowe po stronie konsumenta w postaci np. obowiązku zapłaty wygórowanej kary umownej. Dlatego też za każdą z nich Prezes Urzędu nałożył karę w wysokości […] % przychodu przedsiębiorców. Za pozostałe zaś klauzule – wymienione w pkt I A 7 i 8, Prezes nało żył karę w wysokości […] % przychodu przedsiębiorców. Tym samym, biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Prezes Urzędu ustalił kwotę bazową kary pieniężnej za praktykę wskazaną w pkt I A decyzji na poziomie […] % przychodów przedsiębiorców. Praktyka orzeczona w pkt I B decyzji polega na stosowaniu nieuczciwej praktyki rynkowej, o której mowa w art. 6 ust. 1 i 4 pkt 3 ustawy w związku z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz. U. Nr 17 1, poz. 1206), co stanowi naruszenie art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 ze zmianami) Określając wysokość kary za stosowanie praktyki wskazanej w pkt I B sentencji niniejszej decyzji Prezes Ur zędu, oprócz czynników wskazanych wcześniej czynników, wziął także pod uwagę fakt, iż dotyczy ona etapu zawierania umowy i ma wymiar finansowy, obciążający konsumenta. Biorąc pod uwagę te okoliczności Prezes Urzędu ustalił dla praktyki wskazanej pkt I B sentencji decyzji kwotę bazową na poziomie […] % przychodów przedsiębiorców. Kara nakładana przez Prezesa Urzędu na przedsiębiorcę, który dopuścił się stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, służy podkreśleniu naganności ocenia nego zachowania. Przedsiębiorca, jako profesjonalista, powinien wiedzieć, że określając warunki umowne nie może stosować praktyk godzących w interesy słabszych uczestników rynku, jakimi są konsumenci. Podejmując decyzję o nałożeniu kary i określając jej wy sokości Prezes Urzędy wziął pod uwagę wszystkie ww. okoliczności, jak i możliwości finansowe przedsiębiorców. Orzeczona kara powinna bowiem stanowić dolegliwość dla przedsiębiorcy, tak aby jej nałożenie skutkowało w przyszłości zapobieżeniem zaistnienia po dobnych sytuacji. Z drugiej strony należy też podkreślić wymiar edukacyjny i wychowawczy zastosowanego środka oraz wyrazić nadzieję, że odniesie on spodziewany skutek na przyszłość. Poza wymiarem indywidualnym kary, należy zwrócić uwagę na jej wymiar o gólny, funkcję odstraszającą i wychowawczą w stosunku do innych uczestników rynku. W przedmiotowej sprawie Prezes Urzędu nie stwierdził istnienia przesłanek obciążających, skutkujących podwyższeniem kwoty bazowej kary, ani też okoliczności łagodzących, mogących mieć wpływ na obniżenie wysokości kwoty bazowej. 24 W świetle powyższych okoliczności wysokość kary ustalono : 1) dla Pawła Szymańskiego, zamieszkałego w Trzebieży, prowadzącego działalność gospodarczą wspólnie z Wojciechem Walasikiem zamieszkałym w Szczecinie, pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c. w Szczecinie: c) w związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust 1 i 2 pkt 1 ustawy w wysokości 4.634,00 zł. (słownie: cztery tysiące sześćset trzydzieści cztery złote ), co stanowi ok. […] % przychodu przedsiębiorcy oraz ok. […] % maksymalnego wymiaru kary; d) związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust 1 i 2 pkt 3 ustawy w wysokości 1.448,00 zł. (słownie: jeden tysiąc czterysta czterdzieści osiem złotych), co stanowi ok. […] % przychodu przedsiębiorcy oraz ok. […] % maksymalnego wymiaru kary; 2) dla Wojciecha Walasika, zamieszkałego w Szczecinie prowadzącego działalność gospodarczą wspólnie z Pawłem Szymańskim zamieszkałym w Trzebieży, pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c. w Szczecinie: c) w związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust 1 i 2 pkt 1 ustawy w wysokości 4.634,00 zł. (słownie: cztery tysiące sześćset trzydzieści cztery złote ), co stanowi ok. […] % przychodu przedsiębiorcy oraz ok. […] % maksymalnego wymiaru kary; d) związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust 1 i 2 pkt 3 ustawy w wysokości 1.448,00 zł. (słownie: jeden tysiąc czterysta czterdzieści osiem złotych), co stanowi ok. […] % przychodu przedsiębiorcy oraz ok. […] % maksymalnego wymiaru kary; W ocenie Prezesa Urzędu kara wymierzo na w tej wysokości jest adekwatna do stopnia naruszenia przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Prezes Urzędu, kierując się potrzebą zdecydowanego przeciwdziałania stosowaniu praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów uznał, że orze czona kara powinna stanowić dolegliwość dla uczestnika niniejszego postępowania. W tym przypadku kara powinna spełnić jednak przede wszystkim funkcję prewencyjną i wychowawczą, tak aby zapobiec w przyszłości naruszeniom przepisów ustawy o ochronie konkuren cji i konsumentów. Kara obliczona w ww. sposób nie przewyższa kary w maksymalnej wysokości, jaka została przewidziana w przepisie art. 106 ust. 1 pkt.4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Wobec powyższego orzeczono jak w punkcie II sentenc ji. Zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji na kon - to Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa Nr 51101010100078782231000000. III. K OSZTY P OSTĘPOWANIA Zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jeżeli w wyniku postępowania Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przepisów ustawy, przedsiębiorca, który dopuścił się tego narusz enia, jest obowiązany ponieść koszty postępowania, przy czym – zgodnie z art. 80 powołanej wyżej ustawy – Prezes Urzędu rozstrzyga o kosztach, w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Z kolei, zgodnie z art. 264 § 1 Kodeksu Postępowania Administr acyjnego, jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustala w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia, przy czym – zgodnie z art. 263 § 1 tego Kodeksu – do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56, a także koszty spowodowane oględzinami na miejscu, jak również koszty doręczenia stronom pism urzędowych. 25 W postę powaniu, które kończy niniejsza decyzja, Prezes Urzędu stwierdził, w punkcie I sentencji, iż przedsiębiorcy: Paweł Szymański zamieszkały w Trzebieży i Wojciech Walasik zamieszkały w Szczecinie, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Ni eruchomościami „BONUS” S.C. w Szczecinie dopuścili się naruszenia przepisów art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 i 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, a zatem „są zobowiązani ponieść koszty postępowania”, którymi, w okolicznościach sprawy, są wydatki w kwoc ie 11,25 zł (słownie: jedenaście złotych 25/100), związane z korespondencją Prezesa Urzędu kierowaną do strony. Jednocześnie, na podstawie art. 264 § 1 Kodeksu Postępowania Administracyjnego w związku z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyznacza skarżonym przedsiębiorcom termin 14 dni od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji jako termin uiszczenia ww. kosztów postępowania i wskazuje, iż należy je wpłacić na konto Urzędu Ochrony Konkure ncji i Konsumentów w Warszawie: NBP O/O W ARSZAWA 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000 . Mając na uwadze powyższe postanowiono, jak w punkcie III sentencji decyzji. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 28 § 2 Kpc – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Gdańsku. Stosownie do art. 81 ust. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w związku z art. 479 32 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania cywilnego, w wypadku kwestionowania wyłącznie postanowienia o kosztach postępowania, zawartego w punkcie III sentencji decyzji, należy wnieść zażalenie na nie do Sądu Okręgowego – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za pośr ednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Gdańsku, w terminie tygodnia od dnia doręczenia decyzji z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Roman Jarząbek Dyrektor Delegatury UOKIK w Gdańsku Otrzymują: Paweł Szymański Wojciech Walasik prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomościami BONUS s.c. w Szczecinie 26