Wróć do: Decyzje UOKiK

Numer decyzji

RKR-2/2005

Decyzja UOKiK RKR-2/2005

Data decyzji
4 lutego 2005

Treść rozstrzygnięcia

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KRAKOWIE RKR-411-8/04/MS-40/05 Kraków, dn. 4 lutego 2005r. DECYZJA Nr RKR - 2/2005 Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003r., Nr 86 poz. 804 z pó ź n. zm.) oraz § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172, z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego na wniosek Zrzeszenia Transportu Prywatnego z siedzib ą w Zakopanem przy ul. Ko ś ciuszki 28, w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: I. Na podstawie art. 9 w zwi ą zku z art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (...) uznaje si ę za praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę , dzia ł ania podejmowane przez Gmin ę Miasta Zakopane, polegaj ą ce na: 1. nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku dysponowania miejscami postojowymi w mie ś cie Zakopane poprzez ich likwidacj ę i przekszta ł cenie w przystanki komunikacji regularnej, co uniemo ż liwia korzystanie z nich przez przewo ź ników ś wiadcz ą cych us ł ugi w zakresie okazjonalnego przewozu osób, 2. nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku zarz ą du drogami gminnymi, poprzez ograniczenie przewo ź nikom wykonuj ą cym przewozy okazjonalne wjazdu do Ku ź nic pod stacj ę kolei linowej ulic ą Przewodników Tatrza ń skich, których celem i skutkiem by ł o przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania lub rozwoju konkurencji na lokalnym rynku zbiorowych autobusowych przewozów pasa ż erskich na terenie Zakopanego i nakazuje zaniechania w/w praktyk. II. na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie (...) nie stwierdza si ę stosowania przez Gmin ę Miasta Zakopane praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , o której mowa w art. 8 ust. 2 pkt 5 ww/ ustawy, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku organizowania zbiorowego przewozu osób, poprzez ustalenie – nie maj ą cych oparcia w obowi ą zuj ą cych przepisach prawa – wymogów w zakresie kolorystyki, oznakowania pojazdów i norm emisji spalin, jakie winni spe ł nia ć przewo ź nicy, staraj ą cy si ę o wydanie zezwolenia na ś wiadczenie us ł ug w zakresie regularnego przewozu osób. UZASADNIENIE Do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Krakowie – zwanego dalej „organem antymonopolowym” wp ł yn ął w dniu 12.02.2004. – uzupe ł niony pismem z dnia oraz 3.03.2004r. – wniosek Zrzeszenia Transportu Prywatnego z siedzib ą 2 w Zakopanem przy ul. Ko ś ciuszki 28 (zwanego dalej „Wnioskodawc ą ” lub „Zrzeszeniem”) o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego przeciwko Gminie Miasta Zakopane z siedzib ą przy ul. Ko ś ciuszki 13 (zwanej dalej „Gmin ą ”) pod zarzutem stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Wnioskodawca zarzuci ł Gminie - jako organizatorowi lokalnego transportu drogowego na jej terenie – ograniczanie i przeciwdzia ł anie rozwojowi konkurencji na lokalnym rynku us ł ug przewozowych. Jego zdaniem, stosowane przez Gmin ę praktyki monopolistyczne polegaj ą na: - nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku dysponowania miejscami postojowymi w mie ś cie Zakopane poprzez ich likwidacj ę i przekszta ł cenie w przystanki komunikacji regularnej i uniemo ż liwienie w ten sposób korzystania z tych miejsc przez przedsi ę biorców wykonuj ą cych przewozy okazjonalne osób, - nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku w zakresie zarz ą du drogami gminnymi, poprzez ograniczenie wjazdu na ul. Przewodników Tatrza ń skich – tj. wjazdu do Ku ź nic pod stacj ę kolei linowej na Kasprowy Wierch i wydawanie zezwole ń na wjazd wy łą cznie przedsi ę biorcom wykonuj ą cym przewozy regularne osób oraz taksówkom osobowym, - nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku us ł ug przewozowych w zakresie transportu regularnego poprzez ustalenie nie maj ą cych oparcia w uregulowaniach prawnych zasad wydawania zezwole ń na przewozy regularne osób. W zwi ą zku z powy ż szym organ antymonopolowy – postanowieniem nr RKR- 42/2004 - wszcz ął w dniu 10.03.2004r. post ę powanie antymonopolowe w przedmiotowej sprawie, którego zakres zosta ł okre ś lony w sentencji postanowienia. Stosownie do jego tre ś ci post ę powanie zosta ł o wszcz ę te pod zarzutem naruszenia przez Gmin ę zakazu okre ś lonego w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003r., Nr 86 poz. 804 z pó ź n. zm.) – zwanej dalej „ustaw ą o ochronie (…) - stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , polegaj ą cych na przeciwdzia ł aniu ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania lub rozwoju konkurencji na lokalnym rynku zbiorowych przewozów pasa ż erskich na terenie Zakopanego, tj.: - nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku dysponowania miejscami postojowymi w mie ś cie Zakopane poprzez ich likwidacj ę i przekszta ł cenie w przystanki komunikacji regularnej, co uniemo ż liwia korzystanie z nich przez przewo ź ników ś wiadcz ą cych us ł ugi w zakresie okazjonalnego przewozu osób, - nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku zarz ą du drogami gminnymi, poprzez ograniczenie przewo ź nikom wykonuj ą cym przewozy okazjonalne wjazdu na ul. Przewodników Tatrza ń skich – tj. wjazdu do Ku ź nic pod stacj ę kolei linowej oraz wydawanie zezwole ń na ten wjazd wy łą cznie przewo ź nikom wykonuj ą cym przewozy osobowe regularne oraz taksówkom osobowym, - nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku organizowania zbiorowego przewozu osób, poprzez ustalenie – nie maj ą cych oparcia w obowi ą zuj ą cych przepisach prawa – wymogów w zakresie kolorystyki, oznakowania pojazdów i norm emisji spalin, jakie winni spe ł nia ć przewo ź nicy, staraj ą cy si ę o wydanie zezwolenia na ś wiadczenie us ł ug w zakresie regularnego przewozu osób, Odpowiadaj ą c na podniesione zarzuty, Gmina wnios ł a o umorzenie post ę powania antymonopolowego jako bezprzedmiotowego, wzgl ę dnie o niestwierdzenie stosowania przez ni ą zarzucanych praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . W szczególno ś ci Gmina podnios ł a, 3 ż e nie prowadzi dzia ł alno ś ci gospodarczej w zakresie transportu drogowego osób, ani te ż nie organizuje takiej dzia ł alno ś ci. Stwierdzi ł a, ż e przystanki to miejsca zatrzymywania si ę pojazdów transportu publicznego, a przewóz okazjonalny osób nie jest transportem publicznym i z tej przyczyny nie ma podstaw do udost ę pniania przewo ź nikom okazjonalnym pasa drogowego dróg publicznych do wy łą cznego u ż ywania. Uzna ł a nadto, i ż to nie ona przekszta ł ca ł a miejsca postojowe w przystanki, lecz Zrzeszenie wykorzystywa ł o przystanki na potrzeby dzia ł alno ś ci wykonywanej przez jego cz ł onków, co – zdaniem Gminy – by ł o sprzeczne z obowi ą zuj ą cymi przepisami. W stosunku do drugiego z zarzutów Gmina podnios ł a, ż e zarz ą d ulic ą Przewodników Tatrza ń skich zosta ł jej przekazany przez Starost ę Tatrza ń skiego wraz z istniej ą ca na niej organizacj ą ruchu drogowego. Za nieprawdziwy uzna ł a równie ż zarzut odmowy przez Gmin ę wydawania przewo ź nikom indywidualnym zgody na wjazd do Ku ź nic, albowiem otrzymuj ą oni jednorazowe zezwolenie uprawniaj ą ce na wjazd tam i z powrotem. Odnosz ą c si ę do ostatniego z postawionych zarzutów, Gmina stwierdzi ł a, i ż podane przez ni ą wymogi w zakresie kolorystyki, oznakowania pojazdów i norm emisji spalin, jakie winni spe ł nia ć przewo ź nicy, staraj ą cy si ę o wydanie zezwolenia na ś wiadczenie us ł ug w zakresie regularnego przewozu osób oparte s ą na regulacjach ustawowych oraz wzgl ę dach ochrony ś rodowiska. Zdaniem Gminy – stanowi ą one dla przewo ź ników sugesti ę , a nie obligatoryjny wymóg, o czym ś wiadczy okoliczno ść , ż e ż adnemu z przewo ź ników nie odmówiono zgody z powodu braku katalizatora lub oznaczenia pojazdów. Kolejnym pismem z dnia 21.05.2004r. pe ł nomocnik Gminy podtrzyma ł dotychczasowe wyja ś nienia. Podniós ł ponadto, ż e w przedmiotowej sprawie nie zosta ł naruszony interes publiczny, jak równie ż zakwestionowa ł legitymacj ę Wnioskodawcy do żą dania wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego. Podkre ś li ł tak ż e, i ż zadaniem Gminy jest zaspokajanie potrzeb mieszka ń ców w zakresie transportu zbiorowego poprzez zapewnienie warunków dzia ł ania przewo ź nikom regularnym, którzy s ą w stanie – w przeciwie ń stwie do przewo ź ników okazjonalnych – potrzeby te zaspokoi ć . Podkre ś li ł tak ż e, ż e przewo ź nicy okazjonalni mog ą uzyska ć status przewo ź ników regularnych po spe ł nieniu okre ś lonych wymogów prawnych. W toku przeprowadzonego post ę powania organ antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje: Gmina Miasta Zakopane – ze wzgl ę du na po ł o ż enie geograficzne i specyfik ę regionu turystycznego, w którym si ę znajduje – posiada szczególne zapotrzebowanie na zbiorowy przewóz osób. Jedynym dost ę pnym ś rodkiem przewozu s ą autobusy oraz busy. Przewozy te charakteryzuj ą si ę zmiennym nasileniem popytu na us ł ugi przewozowe, na który wp ł yw maj ą nast ę puj ą ce czynniki: - po ł o ż enie i przebieg trasy, powoduj ą ce, ż e najwi ę ksze zapotrzebowanie na przewozy wyst ę puje na liniach (trasach) z centrum miasta (w szczególno ś ci z okolic dworców PKP i PKS) do rejonów najbardziej ucz ę szczanych przez turystów (Ku ź nice, Dolina Ko ś cieliska, Morskie Oko) oraz - sezonowo ść ruchu turystycznego, której skutkiem jest zró ż nicowany popyt na przewozy, wi ę kszy w okresie sezonu turystycznego oraz mniejszy w pozosta ł ym okresie. 4 Powy ż sze czynniki spowodowa ł y, ż e na obszarze Gminy przewozy osobowe s ą wykonywane zarówno przez przewo ź ników regularnych, jak i indywidualnych przewo ź ników okazjonalnych - cz ł onków Zrzeszenia, b ę d ą cego Wnioskodawc ą . Gmina, mimo ż e do jej zada ń w ł asnych nale ż y - w ś wietle tre ś ci art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorz ą dzie gminnym (Dz. U. 2001r. Nr 142 poz. 1591 z pó ź n. zm.) - zaspokajanie potrzeb mieszka ń ców w zakresie lokalnego transportu zbiorowego, nie prowadzi, ani nie posiada w ł asnego przedsi ę biorstwa, które zajmowa ł oby si ę ś wiadczeniem us ł ug przewozowych w powy ż szym zakresie. Wykonywanie zbiorowych przewozów pasa ż erskich w granicach administracyjnych, Gmina powierzy ł a przewo ź nikom, którzy uzyskali zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych na wskazanych przez ni ą liniach autobusowych. Wg stanu na dzie ń 1.04.2004r. przewozy regularne - w rozumieniu art. 4 pkt 7 ustawy z dnia z dnia 6 wrze ś nia 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125 poz. 1371 z pó ź n. zm.) - wykonywa ł o 16 przewo ź ników (tj. Przedsi ę biorstwo Komunikacji Samochodowej Zakopane oraz 15 prywatnych przewo ź ników), którzy otrzymali od Gminy stosowne zezwolenia. Niezale ż nie od komunikacji regularnej, na terenie Zakopanego us ł ugi przewozowe ś wiadcz ą przewo ź nicy indywidualni, b ę d ą cy w wi ę kszo ś ci cz ł onkami Zrzeszenia – tj. Wnioskodawcy. Ś wiadczone przez nich przewozy s ą wykonywane odp ł atnie, nieregularnie (nie stosuj ą oni rozk ł adów jazdy). Zdaniem Wnioskodawcy - us ł ugi przewozowe w tym zakresie wykonywane przez cz ł onków Zrzeszenia stanowi ą przewóz okazjonalny w rozumieniu art. 4 pkt 11 ustawy o transporcie drogowym, co – w ich ocenie – zosta ł o potwierdzone wyk ł adni ą Ministerstwa Infrastruktury, w ś wietle której przewozy okazjonalne nie wymagaj ą zezwolenia (dowód: pismo Ministerstwa Infrastruktury z dnia 19.01.2004r. znak: TD-6g-023/doc.372023/12/2004). Dla ochrony swoich interesów przewo ź nicy okazjonalni powo ł ali w 1995r. Zrzeszenie Transportu Prywatnego – tj. Wnioskodawc ę w przedmiotowym post ę powaniu. Stosownie do tre ś ci Statutu, do jego zada ń nale ż y m.in. dzia ł anie na rzecz rozwoju sieci transportu prywatnego, wspó ł uczestniczenie w tworzeniu warunków sprzyjaj ą cych rozwojowi dzia ł alno ś ci gospodarczej regionu tatrza ń skiego. Mo ż e ono równie ż prowadzi ć dzia ł alno ść gospodarcz ą na podstawie ogólnych zasad, z której dochód przeznaczony jest na realizacj ę celów statutowych. M.in. Wnioskodawca by ł dzier ż awc ą zatok postojowych i parkingowych, które by ł y wykorzystywane przez przewo ź ników okazjonalnych jako miejsce postojowe. Cz ł onkami Zrzeszenia – wg jego o ś wiadczenia - by ł o w 2003r. ok. 200 przewo ź ników, a w 2004r. – ponad 100. Przewo ź nicy okazjonalni korzystali od 1995r. z 11 miejsc postojowych, na których pasa ż erowie mogli wsiada ć i wysiada ć z ich pojazdów, zlokalizowanych w najwa ż niejszych punktach Zakopanego. W wi ę kszo ś ci by ł y to miejsca postojowe dzier ż awione od Gminy, prywatnych w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci oraz PKP. Powy ż sze miejsca postojowe posiada ł y nast ę puj ą ce lokalizacje: 1. ul. Ko ś ciuszki obok baru FIS przy rondzie w pobli ż u dworców PKP i PKS, 2. ul. Ko ś cieliska 3. ul. B Czecha (Rondo Ku ź nice), 4. ul. Przewodników Tatrza ń skich (Ku ź nice), 5. al. 3 Maja (górne), 6. al. 3 Maja (dolne), 7. ul. Krzeptówki, 5 8. parking PKP, 9. Ko ś cielisko- Wojdy ł ówka, 10. Ko ś cielisko Kiry, 11. Dolina Chocho ł owska Najbardziej ucz ę szczan ą przez turystów udaj ą cych si ę w Tatry tras ą autobusow ą jest trasa łą cz ą ca dworce PKS i PKP z Ku ź nicami, co powoduje, ż e miejscami postojowymi posiadaj ą cymi najwi ę ksze znaczenie dla przewo ź ników regularnych i okazjonalnych s ą przystanki i miejsca postojowe po ł o ż one przy na tej trasie – w tym przy ul. Ko ś ciuszki obok baru FIS oraz Ku ź nicach na ul. Przewodników Tatrza ń skich. Miejsce postojowe obok baru FIS zosta ł o wydzier ż awione przez Wnioskodawc ę od PSS „SPO Ł EM” w Zakopanem na podstawie umowy z dnia 1.07.2000r. Powsta ł o ono na skutek zatwierdzenia przez Wojewod ę Nowos ą deckiego w dniu 30.06.1995r. (znak: IKT.BK- 5510/1/15/95) zmiany organizacji ruchu polegaj ą cej na likwidacji przystanku autobusowego PPKS i wyznaczeniu w istniej ą cej zatoce przystanku dla Wnioskodawcy. Natomiast w metryce ul. Ko ś ciuszki, na któr ą powo ł uje si ę Gmina w swoich pismach, zawarta jest informacja, ż e przy barze FIS znajduje si ę wydzielony od jezdni zajazd przeznaczony na postój taksówek. Z dokumentów przed ł o ż onych przez strony wynika, ż e przedmiotowa zatoka postojowa znajduje si ę na nieruchomo ś ciach stanowi ą cych w ł asno ść zarówno Gminy, jak i osób fizycznych. Wjazd na ul. Przewodników Tatrza ń skich i do Ku ź nic podlega ł natomiast ograniczeniu. Jak bowiem wynika z metryki tej ulicy, by ł a ona ulic ą o ruchu ko ł owym ograniczonym do sta ł ych mieszka ń ców, taksówek i komunikacji autobusowej. Na ulicy ustawiony by ł znak B-1 „zakaz ruchu w obu kierunkach” wraz z tablic ą „nie dotyczy pojazdów z identyfikatorem” (dowód: pismo Gminy z dnia 23.08.2004r.). Do ko ń ca 2003r. przewo ź nicy okazjonalni mogli wje ż d ż a ć do Ku ź nic na podstawie sta ł ych identyfikatorów wydawanych przez Gmin ę . Powy ż sze identyfikatory – uprawniaj ą ce do wjazdu przez ca ł y rok – zosta ł y wydane w 2003r. 187 przewo ź nikom okazjonalnym. Powy ż sze ulice, tj.: ul. Ko ś ciuszki oraz ul. Przewodników Tatrza ń skich by ł y pocz ą tkowo drogami wojewódzkimi, nast ę pnie powiatowymi, a od dnia 14.02.2000r. zaliczane s ą do dróg gminnych. Podstaw ę prawn ą stanowi w tym zakresie uchwa ł a Nr XVII/156/2000 Rady Miasta Zakopanego z dnia 9 lutego 2000r. w sprawie: zaliczenia do kategorii dróg gminnych. W pa ź dzierniku 2003r. zosta ł o opublikowane – tak ż e na stronie internetowej Urz ę du Miasta Zakopane – og ł oszenie Gminy w sprawie wykonywania przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych, w którym poinformowano o mo ż liwo ś ci wydawania zezwole ń na wykonywanie przewozów regularnych na 8 liniach, posiadaj ą cych przystanki pocz ą tkowe w rejonie ronda przy dworcach PKP i PKS. Ponadto w og ł oszeniu tym zosta ł y okre ś lone zasady ubiegania si ę o zezwolenie oraz warunki, jakie musz ą spe ł nia ć przewo ź nicy, staraj ą cy si ę o zezwolenie. W ś ród nich Gmina postawi ł a wymóg, aby pojazdy przewo ź nika, obs ł uguj ą cego jedn ą lini ę , by ł y w jednym kolorze, a na obu stronach posiada ł y numer boczny oraz herb miasta Zakopane. Oprócz tego – na przewo ź ników ubiegaj ą cych si ę o zezwolenia na przewozy do Ku ź nic – na ł o ż ono obowi ą zek dysponowania pojazdami, które posiadaj ą katalizatory spe ł niaj ą ce normy EURO II. Powy ż sze wymogi nie zosta ł y spe ł nione przez przewo ź ników, którzy nie podporz ą dkowali si ę decyzjom Gminy. Nie sta ł o si ę to jednak przyczyn ą do cofni ę cia udzielonych zezwole ń . 6 W styczniu 2004r. Gmina przyst ą pi ł a do przejmowania miejsc i zatok postojowych, z których korzystali przewo ź nicy okazjonalni. I tak pismem z dnia 2.01.2004r. (znak: DT.IV- 5541/ZD/2/2004), uzupe ł nionym pismem z dnia 4.02.2004r. (znak: DT.IV-5541/ZD/8/2004) Gmina wyst ą pi ł a do Starosty Tatrza ń skiego o zmian ę organizacji ruchu drogowego na ul. Ko ś ciuszki, stosownie do przed ł o ż onego projektu. Z ł o ż ony wniosek uzasadni ł a zamiarem przekszta ł cenia dotychczasowej zatoki postojowej, znajduj ą cej si ę obok baru FIS– wykorzystywanej przez przewo ź ników okazjonalnych - w zatok ę przystankow ą dla przewo ź ników regularnych. Jednocze ś nie pismem z dnia 8.01.2004r. (znak: DT.IV- 5512/LK/4/2004) wezwa ł a Wnioskodawc ę do bezzw ł ocznego jej opuszczenia. Powy ż sze wezwanie okaza ł o si ę bezskuteczne, w zwi ą zku z czym Gmina w dniu 22.01.2004r. wszcz ęł a post ę powanie w sprawie bezprawnego zaj ę cia przez Wnioskodawc ę pasa drogowego ul. Ko ś ciuszki. Ponadto przy wje ź dzie do przedmiotowej zatoki Gmina ustawi ł a znak „zakaz skr ę tu w prawo” z umieszczon ą pod nim tablic ą z napisem „nie dotyczy komunikacji regularnej” oraz rozpocz ęł a prace remontowe na obszarze zatoki, co uniemo ż liwi ł o korzystanie z niej przewo ź nikom okazjonalnym. Powy ż sze dzia ł ania Gminy - a zw ł aszcza zaistnia ł y spór pomi ę dzy ni ą a Wnioskodawc ą , którego przedmiotem by ł a mo ż liwo ść korzystania przez przewo ź ników okazjonalnych z miejsc postojowych, dotycz ą cy zw ł aszcza przedmiotowej zatoki przy barze FIS – spowodowa ł y, i ż PSS „SPO Ł EM” w dniu 27.01.2004r wypowiedzia ł a Wnioskodawcy umow ę dzier ż awy. Poinformowa ł a jednocze ś nie, i ż mo ż liwe jest zawarcie przysz ł o ś ci nowej umowy dzier ż awy, o ile zostan ą zawarte z w ł adzami samorz ą dowymi stosowne porozumienia. To stanowisko PSS „SPO Ł EM” podtrzyma ł a w pi ś mie do Wnioskodawcy z dnia 1.06.2004r. Równolegle Gmina podj ęł a inne ś rodki, ograniczaj ą ce dzia ł alno ść przewo ź ników okazjonalnych, tj.: - wypowiedzia ł a Wnioskodawcy w dniu 27.01.2004r. umow ę dzier ż awy cz ęś ci parkingu przy al. 3 Maja (górne), - wypowiedzia ł a Jakubowi Karpi ń skiemu – prezesowi Zrzeszenia – w dniu 20.02.2004r. dzier ż aw ę zatoki parkingowej przy ul Kasprusie, z której korzystali przewo ź nicy okazjonalni, - wypowiedzia ł a umow ę dzier ż awy parkingu przy ul. Bronis ł aw Czecha – przekszta ł caj ą c go w przystanek komunikacji regularnej, - umie ś ci ł a - bez wymaganej zgody starosty - pod znakami zakazu znajduj ą cymi si ę na ul. Przewodników Tatrza ń skich oraz na placu postojowym w Ku ź nicach tablice z napisem „nie dotyczy komunikacji regularnej” (dowód: pismo Starosty Tatrza ń skiego z dnia 10.08.2004r., znak: PR.0531-8/04), - zaprzesta ł a od dnia 1.01.2004r. wydawania sta ł ych identyfikatorów na wjazd do Ku ź nic i na ul. Przewodników Tatrza ń skich, zast ę puj ą c je jednorazowymi zezwoleniami. Ostanie z opisanych dzia ł a ń spowodowa ł o, ż e spad ł a liczba przewo ź ników okazjonalnych, wje ż d ż aj ą cych do Ku ź nic. W 2003r. nieograniczon ą mo ż liwo ść wjazdu posiada ł o 187 przewo ź ników, podczas gdy w styczniu 2004r. otrzymali oni od Gminy 17 zezwole ń uprawniaj ą cych do jednorazowego wjazdu, a w okresie luty - marzec 2004r. odpowiednio: 74 i 122 zezwolenia. Jednocze ś nie Gmina odmawia ł a wydawania przewo ź nikom okazjonalnym identyfikatorów, które umo ż liwia ł yby im nieograniczony wjazd do Ku ź nic (dowód: decyzja Burmistrza Miasta Zakopane z dnia 15.04.2004r. znak: DT.III- 7040/ZEZ/32/04). 7 Pismem z dnia 12.02.2004r. (znak: PR.0531-8/04 ) Starosta Tatrza ń ski odrzuci ł wnioskowany przez Gmin ę projekt zmian organizacji ruchu na ul. Ko ś ciuszki. Swoj ą decyzj ę uzasadni ł – oprócz wskazania braków formalnych – okoliczno ś ci ą , i ż zaproponowane zmiany w organizacji ruchu drogowego oraz przekszta ł cenie zatoki postojowej w przystanek komunikacji regularnej nie rozwi ą zuje konfliktu pomi ę dzy Gmin ą a przewo ź nikami okazjonalnymi. W odpowiedzi na dzia ł ania Gminy Wnioskodawca z ł o ż y ł skargi do Ministra Infrastruktury, Wojewody Ma ł opolskiego i Starosty Tatrza ń skiego, których skutkiem by ł o wszcz ę cie post ę powa ń przez Wojewod ę i Starost ę w sprawie legalno ś ci ustawienia przez Gmin ę znaków drogowych i wprowadzonych zmian w organizacji ruchu drogowego. Pismem z dnia 31.03.2004r. (znak: PR.053P-8/04) - Starosta Tatrza ń ski nakaza ł Gminie przywrócenie poprzednio obowi ą zuj ą cej organizacji ruchu na ul. Ko ś ciuszki i usuni ę cie zainstalowanych tam bezprawnie znaków drogowych w terminie do 9.04.2004r. Analogiczne zalecenie dotyczy ł o równie ż ul. Przewodników Tatrza ń skich, a w szczególno ś ci - usuni ę cia spod znaków tabliczek z napisem „nie dotyczy komunikacji regularnej”. Wnioskiem z dnia 16.06.2004r. (znak: DT.VII-5548/SR/24/04) Gmina ponownie wyst ą pi ł a o zatwierdzenie nowego projektu organizacji ruchu na ul. Ko ś ciuszki, który tym razem zosta ł zatwierdzony przez Starost ę Tatrza ń skiego w dniu 2.07.2004r. Zgodnie z zatwierdzon ą organizacj ą ruchu w zatoce postojowej po ł o ż onej przy barze FIS znajduje si ę przystanek komunikacji regularnej, wskutek czego nie mog ą zatrzymywa ć w tej zatoce przewo ź nicy okazjonalni. W zwi ą zku z dzia ł aniami podj ę tymi przez Gmin ę , Wnioskodawca - w dniu 7.06.2004r. – zwróci ł si ę o wydanie zezwole ń na przewozy regularne na 6 liniach, w tym na linii: Dworce – Ku ź nice. Decyzj ą z dnia 10.09.2004r. Gmina zezwoli ł a na wykonywanie przewozów regularnych na linii Dworce – Cyrhla oraz odmówi ł a wydania zezwole ń na pozosta ł e linie uzasadniaj ą c to zagro ż eniem dla interesów przewo ź ników wykonuj ą cych ju ż przewozy regularne na tych liniach oraz negatywnym stanowiskiem Dyrekcji Tatrza ń skiego Parku Narodowego, d ążą cego do ograniczenia ruchu samochodowego na drodze do Ku ź nic, tj. ul. Przewodników Tatrza ń skich. Ponadto postanowieniem z dnia 16.07.2004r. (znak: DT.IV-5512/LK/P/10/2004) Gmina wyrazi ł a zgod ę na korzystanie przez przewo ź ników regularnych – cz ł onków Zrzeszenia wykonuj ą cych przewozy na liniach Zakopane – Palenica Bia ł cza ń ska oraz Zakopane – Dolina Chocho ł owska z przystanków, w tym po ł o ż onego na ul. Ko ś ciuszki przy barze FIS oraz przy al. 3 Maja. Pismem z dnia 29.11.2004r. (znak: DT.VII-5512/SR/68/04) Gmina odmówi ł a uwzgl ę dnienia wniosku Zrzeszenia o przed ł u ż enie umowy dzier ż awy placu postojowego przy ul. Ko ś cieliskiej, która wygasa ł a w dniu 31.12.2004r. oraz wezwa ł a Wnioskodawc ę do przekazania tej nieruchomo ś ci swojemu przedstawicielowi. Po ustaleniu stanu faktycznego, organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje: W przedmiotowej sprawie Wnioskodawc ą jest Zrzeszenie Transportu Prywatnego w Zakopanem, którego cz ł onkami s ą przewo ź nicy – tj. przedsi ę biorcy wykonuj ą cy dzia ł alno ść gospodarcz ą w zakresie przewozu regularnego i okazjonalnego, co oznacza, i ż jest ono zwi ą zkiem przedsi ę biorców w rozumieniu art. 4 pkt 2 ustawy o ochronie (…). Ponadto Zrzeszenie dzier ż awi ł o od Gminy miejsca postojowe i parkingowe, z których nast ę pnie korzystali zrzeszeni w nim przewo ź nicy okazjonalni. Powy ż sze okoliczno ś ci uzasadniaj ą 8 zatem legitymacj ę Zrzeszenia o żą dania wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego przeciwko Gminie. Wnioskodawca bowiem dzia ł a w tym przypadku zarówno w interesie zrzeszonych w nim przewo ź ników okazjonalnych, jak i we w ł asnym interesie – dzier ż awcy miejsc postojowych i parkingowych, który utraci ł przedmiot dzier ż awy na skutek podj ę tych przez Gmin ę dzia ł a ń . Dzia ł alno ść przewo ź ników zosta ł a uregulowana w przepisach ustawy z dnia 6 wrze ś nia 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004r. Nr 204 poz. 2088) – zwanej dalej „ustaw ą o transporcie (…)”. Definiuje poszczególne rodzaje transportu drogowego i okre ś la zasady ich wykonywania. I tak, w ś wietle przepisu art. 4 pkt 7 przewozem regularnym jest publiczny przewóz osób i ich baga ż u, który posiada nast ę puj ą ce cechy: - jest wykonywany wed ł ug rozk ł adu jazdy podanego przez przewo ź nika do publicznej wiadomo ś ci przez og ł oszenie wywieszone na przystankach i dworcach autobusowych, - wsiadanie i wysiadanie pasa ż erów odbywa si ę na przystankach okre ś lonych w rozk ł adach jazdy, - nale ż no ść za przejazd jest pobierana zgodnie z cennikiem op ł at podanym do publicznej wiadomo ś ci, - jest wykonywany zgodnie z warunkami przewozu osób okre ś lonymi w zezwoleniu wydanym przez w ł a ś ciwy organ - a w przedmiotowym post ę powaniu przez burmistrza – który okre ś la przebieg trasy oraz przystanki. W ś wietle powy ż szej definicji wykonywanie tej formy przewozu wi ąż e si ę zatem z konieczno ś ci ą spe ł nienia okre ś lonych wymogów, jak m. in. uzyskanie zezwolenia, wykonywania przewozów po okre ś lonych trasach, wg rozk ł adów jazdy czy te ż zatrzymywania si ę wy łą cznie na przystankach. Takich ogranicze ń nie nak ł adaj ą natomiast przepisy na przewo ź ników okazjonalnych, albowiem – stosownie do art. 4 pkt 11 ustawy o transporcie (…) - przewozem okazjonalnym jest ka ż dy rodzaj przewozu, który nie stanowi przewozu regularnego, regularnego specjalnego albo przewozu wahad ł owego. Zgodnie z tre ś ci ą art. 18 ust. 3 ustawy o transporcie (…) wykonywanie przewozu okazjonalnego nie wymaga zezwolenia, je ż eli spe ł niony jest jeden z warunków: - tym samym pojazdem na ca ł ej trasie przejazdu przewozi si ę t ę sam ą grup ę osób i dowozi si ę j ą do miejsca pocz ą tkowego albo - polega on na przewozie osób do miejsca docelowego, natomiast jazda powrotna jest jazd ą bez osób (podró ż nych), albo - polega on na je ź dzie bez osób do miejsca docelowego i odebraniu oraz przewiezieniu do miejsca pocz ą tkowego grupy osób, która zosta ł a ju ż przewieziona przez tego samego przewo ź nika. Z tre ś ci powo ł anych wy ż ej przepisów jednoznacznie wynika, ż e przewóz okazjonalny jest ca ł kowicie legalnym rodzajem dzia ł alno ś ci gospodarczej, którego wykonywanie wymaga stosownego wpisu do ewidencji dzia ł alno ś ci gospodarczej lub rejestru przedsi ę biorców oraz posiadania licencji na wykonywanie transportu drogowego, co uzasadnia traktowanie ich przez organ antymonopolowy jako pe ł noprawnych uczestników obrotu gospodarczego. Ustawa o transporcie (…) w art. 18 ust. 3 stanowi, ż e zezwolenia nie wymaga przewóz okazjonalny, je ż eli spe ł nia przynajmniej jeden z warunków zamieszczonych w tym przepisie, tj. gdy przewo ż ona jest ta sama grupa osób. Nie zawiera natomiast ż adnych przepisów, reguluj ą cych problem przewozów okazjonalnych, których forma nie spe ł nia 9 powy ż szych warunków, a mianowicie, gdy przedmiotem us ł ugi jest np. przewóz grupy pasa ż erów, której sk ł ad osobowy ulega zmianie, poniewa ż na trasie przewozu niektórzy z nich wysiadaj ą , a na ich miejsce wsiadaj ą inni pasa ż erowie. Analiza omawianego przepisu mo ż e prowadzi ć do wniosku, ż e w takim przypadku wykonywanie przewozów okazjonalnych mo ż e wymaga ć zezwolenia w ł a ś ciwego organu administracji publicznej. W okoliczno ś ciach rozwa ż anego stanu faktycznego mog ł oby to oznacza ć , ż e przewo ź nicy okazjonalni w Zakopanem – cz ł onkowie Zrzeszenia powinni posiada ć zezwolenia Gminy na wykonywanie przewozów okazjonalnych. Jednak ż e taka wyk ł adnia by ł aby sprzeczna z interpretacj ą dokonan ą przez Ministerstwo Infrastruktury. Zrzeszenie zwróci ł o si ę bowiem w dniu 12.01.2004r. do Ministerstwa z zapytaniem, czy wykonywanie po dniu 1.01.2004r. przewozów okazjonalnych i wahad ł owych wymaga uzyskania przez przewo ź nika zezwolenie w ł a ś ciwego organu, nie precyzuj ą c przy tym w jakiej formie s ą wykonywane przewozy okazjonalne. Pismem z dnia 19.01.2004r. (znak: TD-6g-023/doc.372023/12/2004) Ministerstwo udzieli ł o odpowiedzi, ż e przewozy okazjonalne nie wymagaj ą zezwolenia, a przewozy wahad ł owe dotycz ą wy łą cznie mi ę dzynarodowego transportu drogowego. Dokonana przez Ministerstwo Infrastruktury interpretacja wskazuje, i ż wykonywanie przewozów przez przewo ź ników okazjonalnych w Zakopanem nie wymaga zezwolenia. Zauwa ż y ć nale ż y, i ż stosownie do tre ś ci art. 84 ust. 1 ustawy o transporcie (…) organ udzielaj ą cy zezwolenie – tj. Gmina w niniejszej sprawie – jest uprawniony do kontroli przedsi ę biorcy w zakresie zgodno ś ci wykonywania transportu drogowego z przepisami ustawy i udzielonego zezwolenia. Mo ż e ona zatem tak ż e kontrolowa ć - samodzielnie lub powierzy ć wykonanie kontroli innemu organowi administracji publicznej na podstawi art. 86 ust. 1 ustawy o transporcie (…) – czy przewo ź nicy okazjonalni wykonuj ą przewozy w sposób, który faktycznie nie wymaga zezwolenia, tj. czy przewozy te spe ł niaj ą warunki okre ś lone w art. 18 ust. 3 tej ustawy. Podkre ś li ć nale ż y, ż e zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy o transporcie (…) kierowca pojazdu w trakcie kontroli powinien posiada ć i okaza ć na żą danie organu kontroli – funkcjonariuszy Policji, inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego, upowa ż nionych pracowników zarz ą dcy drogi oraz innych wymienionych w art. 89 ust. 1 tej ustawy – m.in. wypis z licencji oraz odpowiednie zezwolenie. W razie stwierdzenia, ż e przewo ź nik okazjonalny nie posiada zezwolenia i jednocze ś nie wykonuje przewozy okazjonalne w sposób, który wymaga uzyskania takiego zezwolenia, organ kontroli mo ż e zastosowa ć wobec przewo ź nika, naruszaj ą cego zasady wykonywania transportu okazjonalnego, kary pieni ęż ne okre ś lone w art. 92 ustawy o transporcie (…) Podkre ś lenia wymaga, i ż kontrola, czy przewo ź nicy okazjonalni w Zakopanem wykonuj ą przewozy w sposób zwalniaj ą cy ich od obowi ą zku uzyskania stosownego zezwolenia, czy te ż wykonuj ą je z naruszeniem tego obowi ą zku, wykracza poza zakres kompetencji organu antymonopolowego i prowadzonego przez ten organ post ę powania. Stosownie do art. 4 pkt 8 w/w ustawy, rynkiem w ł a ś ciwym jest rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci (...) s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. W przedmiotowej sprawie rynkiem w ł a ś ciwym – na którym wskutek celowego dzia ł ania Gminy konkurencja mo ż e by ć zagro ż ona - jest rynek zbiorowych autobusowych przewozów pasa ż erskich. Pod wzgl ę dem geograficznym jest on ograniczony przez administracyjne granice Gminy Miasta Zakopane, a wi ę c posiada charakter rynku lokalnego. 10 Jego uczestnikami s ą przewo ź nicy regularni, którzy konkuruj ą na nim z przewo ź nikami okazjonalnymi. Jak wynika z dokonanych ustale ń rynek ten z powodu jego specyfiki cechuje si ę zmiennym nasileniem popytu na us ł ugi przewozowe, co powoduje, ż e w pewnych okresach popyt na przewozy mo ż e przewy ż szy ć poda ż oraz mo ż liwo ś ci przewozowe oferowane przez przewo ź ników regularnych. Popyt ten mo ż e zosta ć zaspokojony w ł a ś nie przez przewo ź ników okazjonalnych. Przedmiotem us ł ug wykonywanych przez nich jest przewóz osób i rzeczy, a zarobkowy i ci ą g ł y charakter tej dzia ł alno ś ci pozwala na stwierdzenie, ż e przewo ź nicy okazjonalni s ą faktycznymi konkurentami dla przewo ź ników regularnych. Podkre ś li ć nale ż y, i ż nie s ą oni zwi ą zani rozk ł adami jazdy i mog ą wykonywa ć dowoln ą ilo ść przewozów na dowolnej trasie, co powoduje, ż e mog ą skutecznie konkurowa ć z przewo ź nikami regularnymi. W zwi ą zku z tym organ antymonopolowy nie podziela argumentacji Gminy, i ż przewozy okazjonalne ś wiadczone przez cz ł onków Zrzeszenia nie mog ą stanowi ć alternatywy dla przewozów regularnych. Równie ż od strony popytowej rynku, z punktu widzenia pasa ż erów zachodzi pe ł na substytutywno ść us ł ug przewozowych ś wiadczonych przez przewo ź ników regularnych i okazjonalnych. Z uwagi na liczb ę przewo ź ników, wykonuj ą cych przewozy na obszarze Gminy Miasta Zakopane, nale ż y uzna ć , i ż lokalny rynek zbiorowych przewozów pasa ż erskich jest w pe ł ni konkurencyjny. Wykonuj ą c swoj ą dzia ł alno ść , przewo ź nicy korzystaj ą z infrastruktury komunalnej, w szczególno ś ci z miejsc postojowych, które zosta ł y wydzier ż awione przez Zrzeszenie od Gminy, a przewozy s ą wykonywane po drogach stanowi ą cych w ł asno ść lub znajduj ą cych si ę w zarz ą dzie Gminy. Ponadto musz ą oni uwzgl ę dnia ć i stosowa ć si ę do obowi ą zuj ą cej na tych drogach organizacji ruch. W zwi ą zku z powy ż szym zachodzi konieczno ść ustalenia i rozwa ż enia, jaki wp ł yw na konkurencj ę na lokalnym rynku zbiorowych przewozów pasa ż erskich wywiera Gmina Miasta Zakopane i posiadane przez ni ą uprawnienia, a w szczególno ś ci - czy jej dzia ł ania prowadz ą do ograniczenie konkurencji na tym rynku. Analizuj ą c powy ż szy problem - a zw ł aszcza podniesione przez Gmin ę zarzuty, i ż nie prowadzi ona dzia ł alno ś ci gospodarczej ani te ż nie organizuje takiej dzia ł alno ś ci w zakresie transportu drogowego osób - nale ż y rozwa ż y ć wzajemne relacje pomi ę dzy Gmin ą a przewo ź nikami, zw ł aszcza okazjonalnymi. Gmina – stosownie do tre ś ci art. 7 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorz ą dzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142 poz. 1591 z pó ź n. zm.) - wykonuje okre ś lone ustawami zadania publiczne w zakresie: - gminnych dróg, ulic, mostów, placów - organizacji ruchu drogowego oraz - lokalnego transportu zbiorowego, Ustawami, do których odnosz ą si ę powo ł ane wy ż ej przepisy, s ą : 1. ustawa z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. 2004r. Nr 204 poz. 2086) – zwana dalej „ustaw ą o drogach (…)”. Stosownie do jej przepisów, drogami gminnymi s ą drogi stanowi ą ce w ł asno ść samorz ą du gminy, które zosta ł y zaliczone na postawie uchwa ł rady gminy do kategorii dróg gminnych (art. 2a ust. 2). W konsekwencji do gminy nale żą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu , utrzymania i ochrony dróg, a organem wykonuj ą cym te zadania – tj. zarz ą dc ą drogi – jest wójt lub burmistrz. Jest on zobowi ą zany w szczególno ś ci do: wydawania zezwole ń na zaj ę cie pasa drogowego, przeprowadzania okresowych kontroli stanu dróg i ich wp ł ywu na stan bezpiecze ń stwa ruchu drogowego (art. 19 i 20). Ponadto do jego obowi ą zków nale ż y sprawowanie trwa ł ego zarz ą du gruntami po ł o ż onymi w pasie drogowym (art. 22 ust. 1). 11 2. ustawa z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003r. Nr 58 poz. 515 z pó ź n. zm.) – zwana dalej „Prawo o ruchu (…)”, która w zakresie organizacji ruchu zosta ł a dookre ś lona przepisami rozporz ą dzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 wrze ś nia 2003r. w sprawie szczegó ł owych warunków zarz ą dzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarz ą dzaniem (Dz. U. Nr 177 poz. 1729). Stosownie do ich tre ś ci organem zarz ą dzaj ą cym ruchem drogowym na drogach powiatowych i gminnych jest starosta (art. 10 ust. 5 ustawy), który jest uprawniony do zatwierdzania lub odmowy zatwierdzenia projektów zmian organizacji ruchu drogowego przedk ł adanych przez zarz ą dc ę drogi (par 3 ust. 1 pkt 3 rozporz ą dzenia). Przez poj ę cie „organizacja ruchu” rozumie si ę m.in. sposób umieszczania znaków pionowych, poziomych, sygnalizatorów i urz ą dze ń bezpiecze ń stwa ruchu (par. 1 ust. 2 pkt 1 lit b). 3. powo ł ana wy ż ej ustawa o transporcie (…), która upowa ż nia wójta, burmistrza lub prezydenta do wydawania zezwole ń na wykonywanie przewozów regularnych i regularnych specjalnych (art. 18 ust. 1 pkt 1 lit a i b), przewozów okazjonalnych w zakresie w jakim nie korzystaj ą z wy łą czenia na podstawie art. 18 ust. 3 tej ustawy oraz nadzoru i kontroli nad przewozami wykonywanymi przez przewo ź ników. Z powo ł anych przepisów wynika, i ż Gmina jest jedynym podmiotem uprawnionym do zarz ą du gruntami po ł o ż onymi w pasie drogowym oraz drogami gminnymi le żą cymi w jej granicach administracyjnych. Stosownie do tre ś ci art. 2 pkt 1 Prawa o ruchu (…) drog ą jest wydzielony pas terenu sk ł adaj ą cy si ę z jezdni, pobocza, chodnika, drogi dla pieszych lub drogi dla rowerów, łą cznie z torowiskiem pojazdów szynowych znajduj ą cym si ę w obr ę bie tego pasa, przeznaczony do ruchu lub postoju pojazdów, ruchu pieszych, jazdy wierzchem lub p ę dzenia zwierz ą t. Nie pozostaje to w sprzeczno ś ci z definicj ą zawart ą w art. 4 pkt 2 ustawy o drogach (…), zgodnie z któr ą droga jest budowl ą stanowi ą c ą ca ł o ść techniczno-u ż ytkow ą - wraz z drogowymi obiektami in ż ynierskimi, urz ą dzeniami oraz instalacjami – przeznaczon ą do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowan ą w pasie drogowym. Oznacza to, ż e w ś wietle powo ł anych przepisów wszystkie miejsca parkingowe lub postojowe, znajduj ą ce si ę w granicach pasa drogowego znajduj ą si ę w zarz ą dzie Gminy, która mo ż e nimi swobodnie dysponowa ć , przeznaczaj ą c je na parkingi, miejsca postojowe dla przewo ź ników nieregularnych lub przystanki przewo ź ników regularnych. Podkre ś li ć nale ż y, i ż z takiego uprawnienia Gmina korzysta ł a, wydzier ż awiaj ą c Wnioskodawcy miejsca postojowe, z których korzystali przewo ź nicy okazjonalni. Stosownie do przepisów rozporz ą dzenia w sprawie szczegó ł owych warunków zarz ą dzania ruchem (…) Starosta Tatrza ń ski - jako organ zarz ą dzaj ą cy ruchem drogowym – jest wy łą cznie w ł a ś ciwy w sprawach z zakresu zatwierdzania organizacji ruchu drogowego na drogach znajduj ą cych si ę w zarz ą dzie Gminy Miasta Zakopane. Uprawnienie to obejmuje równie ż wyra ż enie zgody lub jego brak na ustawienie okre ś lonych znaków drogowych oraz ich usytuowanie. Gmina natomiast – sprawuj ą c funkcj ę zarz ą dcy dróg nie posiada mo ż liwo ś ci podejmowania samodzielnych decyzji w zakresie organizacji ruchu drogowego, w tym ustawiania znaków drogowych. Mo ż e ona bowiem – zgodnie par. 4 ust. pkt 1 tego rozporz ą dzenia – jedynie sporz ą dzi ć projekt organizacji ruchu i przedstawi ć go Staro ś cie Tatrza ń skiemu do zatwierdzenia. W ś wietle powy ż szych przepisów, w tym art. 7 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o samorz ą dzie gminnym, nale ż y przyj ąć , ż e Gmina jest osob ą prawn ą organizuj ą c ą us ł ugi o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej w postaci zarz ą du gminnymi drogami, organizacji ruchu drogowego 12 i lokalnego transportu zbiorowego. Zarówno orzecznictwo S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (poprzednio: S ą du Antymonopolowego), jak i doktryna zgodnie uznaj ą , ż e do dzia ł alno ś ci publicznej gminy w zakresie zaspokajania potrzeb wspólnoty, o których mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o samorz ą dzie gminnym, o ile wywo ł uje skutki praktyk monopolistycznych, ustawa antymonopolowa ma zastosowanie (tak: St. Gronowski „Ustawa antymonopolowa. Komentarz” CH BECK 1996 s. 37 i nast. oraz E. Modzelewska–W ą chal „Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Komentarz” Twigger 2002, str. 34 i nast.). W uzasadnieniu do wyroku z dnia 31.01.1996r. (sygn. akt XVII Amr 51/95) S ą d stwierdzi ł , ż e w razie stwierdzenia praktyk monopolistycznych w dzia ł aniach podmiotu wykonuj ą cego zadania w zakresie administracji publicznej (tak ż e gminy – przyp. w ł asny UOKIK), organ antymonopolowy mo ż e wyda ć decyzj ę nakazuj ą c ą zaniechania takich praktyk. Powy ż sze okoliczno ś ci - jak równie ż to, i ż w przedmiotowej sprawie Gmina wyst ę puje tak ż e jako wydzier ż awiaj ą cy, a wi ę c uczestnik obrotu gospodarczego – uzasadniaj ą przyznanie jej statusu przedsi ę biorcy w rozumieniu art. 4 pkt 1 lit a) ustawy o ochronie (...). Oznacza to, i ż przepisy ustawy o ochronie (…) odnosz ą si ę do Gminy wprost. Przedstawiony powy ż ej stan faktyczny i prawny pozwala na wyodr ę bnienie w przedmiotowej sprawie obszarów dzia ł alno ś ci Gminy, na których ujawniaj ą si ę dzia ł ania Gminy. Obszary te z punktu widzenia przepisów ustawy o ochronie (…) – nosz ą cechy rynków w ł a ś ciwych, a mianowicie: - rynku dysponowania miejscami postojowymi mie ś cie Zakopane, - rynku zarz ą du drogami gminnymi, - rynku organizowania zbiorowego przewozu osób, Pod wzgl ę dem geograficznym w/w rynki s ą ograniczone przez administracyjne granice Gminy Miasta Zakopane, a wi ę c posiadaj ą charakter rynków lokalnych. Z uwagi na posiadany przez Gmin ę monopol prawny w zakresie organizowania zbiorowego przewozu osób, zarz ą du drogami gminnymi, pasem drogowym i znajduj ą cymi si ę w jego granicach miejscami postojowymi, nale ż y wi ę c uzna ć za bezsporne, i ż Gmina posiada na ka ż dym z tych rynków pozycj ę dominuj ą c ą w rozumieniu art. 4 pkt 9 ustawy o ochronie (...). W ś wietle tego przepisu przez pozycj ę dominuj ą c ą nale ż y bowiem rozumie ć pozycj ę przedsi ę biorcy, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa si ę , ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40 %. Posiadane przez Gmin ę uprawnienia w zakresie organizacji ruchu drogowego, organizacji zbiorowego przewozu osób oraz zarz ą du miejscami postojowymi w granicach pasa drogowego, powoduj ą , ż e w relacjach pomi ę dzy ni ą a przedsi ę biorcami korzystaj ą cymi z dróg gminnych i miejsc postojowych w granicach pasa drogowego, dzia ł ania Gminy w tym zakresie posiadaj ą cechy ś wiadczenia lub produktu bez którego funkcjonowanie przewo ź ników na rynku chronionym nie jest mo ż liwe. Powy ż sza okoliczno ść , a ponadto zale ż no ś ci wynikaj ą ce z relacji pomi ę dzy organem administracji publicznej a stron ą w rozumieniu k.p.a. powoduj ą , ż e Gmina skupi ł a w swojej gestii wszelkie mo ż liwo ś ci wp ł ywania poprzez dzia ł ania prawne i faktyczne na kszta ł t oraz warunki funkcjonowania lokalnego rynku zbiorowych autobusowych przewozów pasa ż erskich na terenie Zakopanego, a zatem jej dzia ł ania posiadaj ą cechy dominacji rynkowej. Skoro Gmina posiada status przedsi ę biorcy w rozumieniu art. 4 pkt 1 lit a) ustawy o ochronie (...), który na tak wyró ż nionych rynkach w ł a ś ciwych posiada pozycj ę dominuj ą c ą , to jej dzia ł ania – a zw ł aszcza sposób korzystania w przys ł uguj ą cych jej uprawnie ń 13 ustawowych - podlegaj ą ocenie organu antymonopolowego pod k ą tem zgodno ś ci z przepisami w/w ustawy o ochronie(…). Jedn ą z form ograniczania konkurencji - zakazanych przepisami ustawy o ochronie (…) - jest nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym (art. 8 ust. 1) poprzez podejmowanie dzia ł a ń przeciwdzia ł aj ą cych ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji (art. 8 ust. 2 pkt 5). Antykonkurencyjnego charakteru dzia ł a ń Gminy dowodzi ca ł okszta ł t zaistnia ł ych w sprawie okoliczno ś ci, a w szczególno ś ci czynno ś ci zmierzaj ą cych do pozbawienia przewo ź ników okazjonalnych miejsc postojowych oraz ograniczenie im mo ż liwo ś ci wjazdu do Ku ź nic pod stacj ę kolei linowej ulic ą Przewodników Tatrza ń skich. Analizuj ą c pierwszy z zarzutów, stwierdzi ć nale ż y, i ż cech ą odró ż niaj ą c ą przewozy okazjonalne od przewozów regularnych jest - stosownie do obowi ą zuj ą cych przepisów - brak mo ż liwo ś ci korzystania przez przewo ź ników okazjonalnych z istniej ą cych przystanków. Okoliczno ść ta nie podwa ż a jednak konieczno ś ci i celowo ś ci posiadania przez przewo ź ników okazjonalnych wyznaczonych, sta ł ych miejsc postojowych. Posiadanie takich miejsc postojowych przez przewo ź ników okazjonalnych jest bowiem uzasadnione wzgl ę dami bezpiecze ń stwa pasa ż erów, ruchu drogowego, poniewa ż na tych miejscach pasa ż erowie mogliby wsiada ć lub wysiada ć , a przewo ź nicy mogliby oczekiwa ć na pasa ż erów. W tym zakresie organ antymonopolowy nie zgadza si ę ze argumentacj ą Gminy, i ż przewo ź nicy okazjonalni nie potrzebuj ą sta ł ych miejsc postojowych, poniewa ż mog ą zatrzymywa ć si ę w dowolnych miejscach, gdzie zgodnie z przepisami Prawa drogowego brak jest ogranicze ń dotycz ą cych zatrzymywania si ę i postoju. Fakt, ż e przewo ź nicy okazjonalni korzystali z jedenastu miejsc postojowych po ł o ż onych obok wa ż nych punktów komunikacyjnych o du ż ym nat ęż eniu ruchu (dworce, skrzy ż owania), dowodzi, i ż istnia ł a rzeczywista potrzeba posiadania takich miejsc przez przewo ź ników okazjonalnych. Mogli oni bowiem przyjmowa ć lub oczekiwa ć na pasa ż erów, stoj ą c na tych miejscach, co oznacza, ż e posiadanie w/w miejsc postojowych zapewnia ł o przewo ź nikom okazjonalnym dost ę p do pasa ż erów i tym samym umo ż liwia ł o skuteczne konkurowanie z przewo ź nikami regularnymi. Podj ę te przez Gmin ę dzia ł ania wskazuj ą , ż e jej zamiarem by ł o pozbawienie przewo ź ników okazjonalnych cz ęś ci wykorzystywanych przez nich miejsc postojowych oraz pozbawienie, a przynajmniej ograniczenie dost ę pu do pasa ż erów. Nie posiadaj ą c bowiem przedmiotowych miejsc postojowych, przewo ź nicy s ą pozbawieni mo ż liwo ś ci oczekiwania na pasa ż erów. Pasa ż erowie natomiast – wobec fizycznej likwidacji tych miejsc – s ą zmuszeni do korzystania wy łą cznie z istniej ą cych przystanków i us ł ug zatrzymuj ą cych si ę na nich przewo ź ników regularnych. Dobitnym przyk ł adem takiego dzia ł ania Gminy jest przekszta ł cenie zatoki postojowej przy ul. Ko ś ciuszki po ł o ż onej obok baru FIS w przystanek dla przewo ź ników regularnych. Miejsce to po ł o ż one jest w najruchliwszym punkcie Zakopanego przy rondzie znajduj ą cym si ę pomi ę dzy dworcami PKP i PKS i generuje du ż y ruch pasa ż erski na ró ż nych trasach przewozowych obs ł ugiwanych dotychczas przez przewo ź ników zarówno regularnych, jak i okazjonalnych. Pierwsi z nich korzystali z przystanków znajduj ą cych si ę obok dworca PKS, natomiast drudzy z miejsc postojowych znajduj ą cych si ę w przedmiotowej zatoce obok baru FIS i na ma ł ym placu kolejowym obok dworca PKP. Dla zrealizowania swojego zamiaru 14 Gmina podejmowa ł a ró ż ne dzia ł ania prawne i faktyczne, których celem by ł o pozbawianie przewo ź ników okazjonalnych tego miejsca postojowego i przekszta ł cenie go w przystanek dla przewo ź ników regularnych. Dzia ł ania te polega ł y na wezwaniu Wnioskodawcy do opuszczenia bezprawnie zaj ę tej przez niego – zdaniem Gminy - zatoki postojowej, wszcz ę ciu post ę powania administracyjnego w sprawie zaj ę cia pasa drogowego. Ponadto Gmina zastawia ł a wjazd kontenerami, ustawi ł a znak „zakaz skr ę tu w prawo” z umieszczon ą pod nim tablic ą z napisem „nie dotyczy komunikacji regularnej” oraz rozpocz ęł a prace remontowe na obszarze zatoki, co ostatecznie uniemo ż liwi ł o korzystanie z niej przewo ź nikom okazjonalnym. Te ostanie dzia ł ania pozbawione by ł y przymiotu legalno ś ci, albowiem podstaw ą korzystania z zatoki przez Wnioskodawc ę oraz przewo ź ników okazjonalnych by ł o prawomocne i obowi ą zuj ą ce w tym okresie orzeczenie Wojewody Nowos ą deckiego (dowód: pisma z dnia 30.06.1995r. znak: IKT.BK-5510/1/15/95). Ustawienie przez Gmin ę znaku zakazu by ł o równie ż nielegalne, poniewa ż stanowi ł o ono w istocie zmian ę organizacji ruchu ustalonej przez Wojewod ę Nowos ą deckiego, do której Gmina nie by ł a i nie jest uprawniona (dowód: pismo Starosty Tatrza ń skiego dnia 31.03.2004r. znak: PR.053P-8/04). Zalegalizowanie tych dzia ł a ń nast ą pi ł o dopiero w chwil ą zatwierdzenia przez Starost ę Tatrza ń skiego – opracowanego i przed ł o ż onego przez Gmin ę - projektu zmiany organizacji ruchu, w którym przekszta ł cono przedmiotow ą zatok ę postojow ą w przystanek dla przewo ź ników regularnych. Zwrócenia uwagi wymaga okoliczno ść , ż e Starosta Tatrza ń ski pocz ą tkowo odmawia ł – z przyczyn formalnych - zatwierdzenia projektu zmian organizacji ruchu drogowego i przekszta ł cenia przedmiotowej zatoki w przystanek dla przewo ź ników regularnych. Nadto w decyzji z dnia 12.02.2004r. sugerowa ł Gminie mo ż liwo ść wydzielenia w tej zatoce dwóch pasów ruchu, na których posadowione by ł yby: przystanek dla przewo ź ników regularnych oraz miejsce postojowe dla przewo ź ników okazjonalnych. Sugestia ta zosta ł a przez Gmin ę odrzucona, a braki formalne projektu uzupe ł nione, co doprowadzi ł o do zatwierdzenia wprowadzonej przez Gmin ę zmiany organizacji ruchu drogowego i przekszta ł cenia zatoki w przystanek. Wskutek powy ż szych dzia ł a ń Gminy, przewo ź nicy okazjonalni zostali pozbawieni w/w miejsca postojowego, a wi ę kszo ść ruchu pasa ż erskiego w tym rejonie Zakopanego zosta ł a przej ę ta przez przewo ź ników regularnych, z uwagi na ograniczone mo ż liwo ś ci postojowe na palcu Kolejowym obok dworca PKP. Podobne skutki wywo ł a ł o pozbawienie przewo ź ników okazjonalnych mo ż liwo ś ci korzystania z czterech pozosta ł ych miejsc postojowych, które zosta ł y przekszta ł cone w przystanki dla przewo ź ników regularnych lub miejsca parkingowe dla mieszka ń ców, tj. przy ul. 3 Maja, ul. Kasprusie, ul. Bronis ł awa Czecha oraz ul. Ko ś cieliskiej. Przyczyn ą wypowiedzenie umów dzier ż awy miejsc postojowych lub nieprzed ł u ż ania wygas ł ych umów by ł a – wg Gminy - w trzech przypadkach konieczno ść zaspokojenia potrzeb mieszka ń ców w zakresie parkingów oraz transportu publicznego wykonywanego w formie przewozów regularnych, a w odniesieniu do zatoki parkingowej przy ul Kasprusie - wykorzystywania jej w sposób sprzeczny z umow ą – poprzez postój przewo ź ników okazjonalnych. Organ antymonopolowy uznaje za niewiarygodne wyja ś nienia Gminy w tym zakresie, ż e wy łą czn ą przyczyn ą wypowiedzenie umów by ł a konieczno ść przekszta ł cenia ich w parkingi lub przystanki. Gdyby rozpatrywa ć indywidualnie ka ż dy z przypadków, argumentacja i wyja ś nienia Gminy mog ł yby zosta ć uznane za uzasadnione, jednak ż e – z uwagi na ca ł okszta ł t zachowa ń Gminy - nale ż y ocenia ć je w szerszym kontek ś cie, z uwzgl ę dnieniem pozosta ł ych jej dzia ł a ń . 15 Zamiar wyeliminowania z rynku przewo ź ników okazjonalnych potwierdza chronologia dzia ł a ń Gminy, która konsekwentnie – a nawet z naruszeniem prawa - pozbawia ł a przewo ź ników okazjonalnych mo ż liwo ś ci korzystania z kolejnych miejsc postojowych, które - b ę d ą c po ł o ż one w punktach o najwi ę kszym nat ęż eniu ruchu pasa ż erskiego - pozwala ł y im na skuteczne konkurowanie z istniej ą cymi przewo ź nikami regularnymi. Powy ż szej tezy nie podwa ż a okoliczno ść podnoszona przez Gmin ę , ż e w dniu 16.07.2004r. Wnioskodawca otrzyma ł zgod ę na korzystanie z przystanków, poniewa ż - w ś wietle obowi ą zuj ą cych przepisów – z przystanków mog ą korzysta ć wy łą cznie przewo ź nicy regularni, a zatem zezwolenie to dotyczy ł o w istocie tylko tej kategorii przewo ź ników - cz ł onków Zrzeszenia, a nie przewo ź ników okazjonalnych. Brak miejsc postojowych skutecznie ogranicza przewo ź nikom okazjonalnym dost ę p do pasa ż erów, a tym samym do rynku przewozowego, co w konsekwencji mo ż e ich zmusi ć do podj ę cia decyzji o ca ł kowitym zaprzestaniu wykonywania prowadzonej przez nich dzia ł alno ś ci przewozowej albo ubiegania si ę o zezwolenie Burmistrza Zakopanego na wykonywanie przewozów regularnych. Uzyskanie zezwolenia na tej rodzaj przewozów uzale ż nione jest od spe ł nienia przez przewo ź ników wymogów dotycz ą cych przewozów regularnych oraz pozytywnej decyzji organu dzia ł aj ą cego w ramach uznania administracyjnego. Samo spe ł nienie okre ś lonych wymogów nie gwarantuje jednak przewo ź nikom mo ż liwo ś ci uzyskania stosownych zezwole ń i wykonywania przewozów regularnych, czego dowodem jest tre ść decyzji z dnia 10.09.2004r., na mocy której Gmina odmówi ł a Zrzeszeniu wydania zgody na wykonywanie przewozów regularnych na 5 liniach, podczas gdy jego wniosek dotyczy ł 6 linii. Swoje stanowisko Gmina uzasadni ł a konieczno ś ci ą ochrony przewo ź ników regularnych, wykonuj ą cych ju ż przewozy na liniach, które by ł y przedmiotem odmowy. Równie ż drugi z zarzutów podniesionych przez Wnioskodawc ę – tj. ograniczenie przewo ź nikom okazjonalnym mo ż liwo ś ci wjazdu do Ku ź nic pod stacj ę kolei linowej ulic ą Przewodników Tatrza ń skich - znajduje uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. W 2003r. Gmina wydawa ł a przewo ź nikom okazjonalnym sta ł e identyfikatory, uprawniaj ą ce ich do wjazdu do Ku ź nic przez ca ł y rok. Z uwagi na brak jakichkolwiek limitów wjazdu ka ż dy ze 187 przewo ź ników okazjonalnych, posiadaj ą cych w/w identyfikatory, móg ł wykona ć dziennie nawet kilka czy kilkana ś cie kursów na tej trasie. Skutkiem tego przewo ź nicy okazjonalni mogli wykonywa ć łą cznie nawet kilkaset kursów dziennie, stosownie do istniej ą cego w danym dniu popytu na us ł ugi przewozowe. Podj ę te przez Gmin ę dzia ł ania w postaci samowolnego umieszczenia - bez wymaganej zgody starosty – tablic z napisem „nie dotyczy komunikacji regularnej” pod znakami zakazu znajduj ą cymi si ę na ul. Przewodników Tatrza ń skich oraz na placu postojowym w Ku ź nicach (dowód: pismo Starosty Tatrza ń skiego z dnia 10.08.2004r., znak: PR.0531-8/04) oraz zaprzestania wydawania sta ł ych identyfikatorów na wjazd do Ku ź nic ograniczy ł y przewo ź nikom okazjonalnym mo ż liwo ś ci wjazdu do tego miejsca, a nawet j ą wr ę cz wyeliminowa ł y. Po pierwsze, przewo ź nicy okazjonalni zostali pozbawieni w ogóle prawa wjazdu za wyj ą tkiem tych przewo ź ników, którzy uzyskali jednorazowe zezwolenia. Po drugie, zezwolenia te by ł y wydawane indywidualnym przewo ź nikom i dotyczy ł y wy łą cznie zgody na wykonanie jednego kursu do Ku ź nic i z powrotem. W konsekwencji, po wprowadzeniu jednorazowych zezwole ń liczba przewozów wykonanych w miesi ą cu przez przewo ź ników okazjonalnych wynosi ł a miesi ę cznie: w styczniu 2004r. - 17 kursów, lutym 2004r. - 84 kursy, a w marcu 2004r. - 122 kursy, w sytuacji, gdy tras ę t ę w 2003r. obs ł ugiwa ł o 187 przewo ź ników posiadaj ą cych identyfikatory, umo ż liwiaj ą ce wykonywanie 16 nieograniczonej liczby kursów. Porównanie powy ż szych wielko ś ci jednoznacznie dowodzi, ż e przewo ź nicy okazjonalni zostali praktycznie wyeliminowani z tej trasy, a ruch pasa ż erski zosta ł przej ę ty przez istniej ą cych przewo ź ników regularnych wykonuj ą cych przewozy na tej trasie. Przedstawione powy ż ej okoliczno ś ci wskazuj ą , ż e Gmina – wykorzystuj ą c posiadan ą pozycj ę dominuj ą cej na lokalnych rynkach: dysponowania miejscami postojowymi w mie ś cie Zakopane oraz zarz ą du drogami gminnymi i wynikaj ą c ą z niej przewag ę kontraktow ą – dokona ł a ingerencji w stosunki konkurencyjne na lokalnym rynku zbiorowych przewozów pasa ż erskich, która spowodowa ł a ich zak ł ócenie i doprowadzi ł a do ograniczenia konkurencji na tym rynku. Dzia ł ania Gminy nie by ł y podejmowane wobec wszystkich uczestników rynku przewozowego, lecz wy łą cznie w stosunku do jednej ich kategorii – dzia ł aj ą cych legalnie przewo ź ników okazjonalnych. Polega ł y one zarówno na czynno ś ciach z zakresu w ł adztwa administracyjnego (sfera imperium) oraz gospodarowania mieniem komunalnym (sfera dominium), przy czym niektóre z tych czynno ś ci podejmowane by ł y w sprzeczno ś ci z obowi ą zuj ą cym porz ą dkiem prawnym. W wyniku opisanych dzia ł a ń Gminy przewo ź nicy okazjonalni zostali pozbawieni ca ł kowicie mo ż liwo ś ci korzystania z pi ę ciu miejsc postojowych, a w przypadku Ku ź nic – ograniczono im mo ż liwo ś ci wjazdu, eliminuj ą c ich praktycznie z tej trasy. Utrata w/w miejsc postojowych – znajduj ą cych w najruchliwszych miejscach Zakopanego – oraz ograniczenie wjazdu do Ku ź nic niew ą tpliwie spowodowa ł y pogorszenie warunków konkurowania przewo ź ników okazjonalnych, poniewa ż zostali oni ograniczeni w dost ę pie do pasa ż erów, a tym samym w dost ę pie do lokalnego rynku zbiorowych przewozów pasa ż erskich. Skutkiem dzia ł a ń Gminy by ł o ograniczenie konkurencji na tym rynku, poprzez uniemo ż liwienie przewo ź nikom okazjonalnym swobodnego wykonywania prowadzonej przez siebie dzia ł alno ś ci gospodarczej. Korzy ś ci z tego tytu ł u odnie ś li natomiast wy łą cznie istniej ą cy przewo ź nicy regularni, których konkurenci zostali wyeliminowani z rynku lub ograniczeni w dzia ł alno ś ci, a ponadto uzyskali dodatkowe przystanki, utworzone w miejscu poprzednio istniej ą cych zatok postojowych przewo ź ników okazjonalnych. Powy ż sze okoliczno ś ci ś wiadcz ą zatem, ż e Gmina d ąż y ł a do ograniczenia legalnie dzia ł aj ą cych przewo ź ników okazjonalnych, a nawet ich wyeliminowania z lokalnego rynku zbiorowych przewozów pasa ż erskich na terenie Zakopanego, chroni ą c jednocze ś nie dzia ł aj ą cych ju ż na tym rynku przewo ź ników regularnych przed konkurencj ą ze strony przewo ź ników okazjonalnych – cz ł onków Zrzeszenia. Nale ż y podkre ś li ć , i ż swoboda dzia ł alno ś ci gospodarczej bez wzgl ę du na form ę w ł asno ś ci jest zagwarantowana art. 6 ust. ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej (Dz. U. Nr 173 poz. 1807), w ś wietle którego podejmowanie, wykonywanie i zako ń czenie dzia ł alno ś ci gospodarczej jest wolne i dozwolone ka ż demu na równych prawach z zachowaniem warunków okre ś lonych przepisami prawa. Zachowanie Gminy nale ż y oceni ć jako sprzeczne z zasadami gospodarki rynkowej, której immanentn ą cech ą jest – ustawowo zagwarantowana – wolno ść prowadzenia dzia ł alno ś ci gospodarczej. Zdaniem organu antymonopolowego, dowody zgromadzone w toku post ę powania antymonopolowego potwierdzaj ą zasadno ść zarzutów Wnioskodawcy i stanowi ą dostateczn ą podstaw ę do stwierdzenia, ż e Gmina dzia ł a ł a w sposób sprzeczny z tre ś ci ą art. 8 ust. 1 i ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (...). 17 Zakazuj ą c stosowania przez Gmin ę powy ż szych praktyk organ antymonopolowy nie dzia ł a w indywidualnym interesie Wnioskodawcy czy grupy przedsi ę biorców – cz ł onków Zrzeszenia, ale w celu ochrony konkurencji na rynku zbiorowych przewozów pasa ż erskich na terenie Zakopanego, rozumianej jako swobodny i równy dost ę p do rynku dla wszystkich potencjalnych przedsi ę biorców. W warunkach faktycznych niniejszej sprawy zachowania Gminy ukierunkowane by ł y na eliminacj ę z rynku zbiorowych przewozów pasa ż erskich na terenie Zakopanego dzia ł aj ą cych legalnie przewo ź ników okazjonalnych, a zatem dzia ł ania organu antymonopolowego mia ł y na celu równie ż ochron ę publicznego interesu konsumentów - tj. ogó ł u pasa ż erów, którzy powinni mie ć zapewnion ą mo ż liwo ść wyboru przewo ź nika, któremu powierz ą wykonanie us ł ugi przewozu. Podkre ś lenia wymaga nadto okoliczno ść , i ż Gmina – zamiast ewentualnie egzekwowa ć od przewo ź ników – cz ł onków Zrzeszenia wykonywania przewozów okazjonalnych zgodnie z wymogami okre ś lonymi w ustawie o transporcie (…) – podj ęł a faktyczne i prawne dzia ł ania zmierzaj ą ce do wyeliminowania z lokalnego rynku przewozowego wszystkich przewo ź ników okazjonalnych. Skutkami tych dzia ł a ń mog ą zosta ć dotkni ę ci nie tylko ewentualni przewo ź nicy naruszaj ą cy obowi ą zuj ą ce przepisy, ale tak ż e ci, którzy wykonuj ą us ł ugi przewozowe legalnie - zgodnie z przepisami oraz posiadanymi zezwoleniami. Ko ń cz ą c powy ż sz ą kwesti ę , organ antymonopolowy pragnie podkre ś li ć , i ż w przedmiotowej sprawie nie ma znaczenia, czy w dniu wydania niniejszej decyzji cel jaki przy ś wieca ł Gminie zosta ł osi ą gni ę ty czy nie, a zatem czy przewo ź nicy okazjonalni zostali faktycznie wyeliminowani z lokalnego rynku zbiorowych przewozów pasa ż erskich na terenie Zakopanego. Jak bowiem stwierdzi ł S ą d Antymonopolowy (obecnie SOKIK) w wyroku z dnia 23.03.1993r. XVII Amr 58/93 („Wokanda” 1994 nr 8), „ bezprawne jest ju ż samo podj ę cie dzia ł a ń zmierzaj ą cych do ograniczenia konkurencji w sposób sprzeczny z ustaw ą . Skutek taki mo ż e wyst ą pi ć lub nie (...). Przyj ę cie odmiennej interpretacji prowadzi ł oby do sytuacji trudnej do zaakceptowania. Nale ż a ł oby wówczas przyj ąć , ż e jak d ł ugo nie nast ą pi ł o rzeczywiste ograniczenie konkurencji, legalne s ą dzia ł ania prowadz ą ce do tego celu, cho ć by podejmowane ś rodkami zakazanymi przez prawo” . Zebrany materia ł dowodowy nie potwierdzi ł natomiast zarzutu nadu ż ywania przez Gmin ę pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku organizowania zbiorowego przewozu osób, poprzez ustalenie – nie maj ą cych oparcia w obowi ą zuj ą cych przepisach prawa – wymogów w zakresie kolorystyki, oznakowania pojazdów i norm emisji spalin, jakie winni spe ł nia ć przewo ź nicy, staraj ą cy si ę o wydanie zezwolenia na ś wiadczenie us ł ug w zakresie regularnego przewozu osób. Wymogi te nie wynikaj ą wprawdzie z obowi ą zuj ą cych przepisów, w tym ustawy o transporcie (…), niemniej jednak za w pe ł ni uzasadnion ą nale ż y przyj ąć argumentacj ę Gminy, ż e wprowadzenie jednolitej kolorystyki i oznakowania pojazdów jest uzasadnione potrzeb ą rozró ż nienia poszczególnych przewo ź ników oraz pojazdów obs ł uguj ą cych poszczególne linie. Z ustale ń dokonanych przez organ antymonopolowy nie wynika równie ż , aby wprowadzenie powy ż szych wymogów skutkowa ł o ograniczeniem konkurencji na lokalnym rynku zbiorowych przewozów pasa ż erskich. Wnioskodawca nie przedstawi ł równie ż ż adnych dowodów potwierdzaj ą cych podniesiony przez niego zarzut oraz nie wykaza ł na czym mia ł oby polega ć ograniczenie konkurencji. Nale ż y te ż zwróci ć uwag ę , i ż wymogi te dotycz ą wy łą cznie przewo ź ników regularnych, a nie przewo ź ników okazjonalnych, których ochrony domaga si ę Wnioskodawca. W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do uznania, ż e dzia ł ania Gminy w tym 18 zakresie wype ł niaj ą przes ł anki praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (…). Maj ą c powy ż sze na uwadze, orzeczono jak w sentencji decyzji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o okik w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Krakowie (31-011 Kraków, Pl. Szczepa ń ski 5). Z up. Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Barbara du Vall Dyrektor Delegatury Otrzymuj ą : 1. Pan Pawe ł Ś liwa Kancelaria Adwokacka; ul. 11 Listopada 27, 38-300 Gorlice, 2. Pani Nina Pó ł torak radca prawny; T. Studnicki, K. P ł eszka, Z. Ć wi ą kalski, J. Górski Sp. Komandytowa; ul. Jab ł onowskich 8, 31-114 Kraków 3. a/a RKR

Analiza z kontekstem sprawy

Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o tę decyzję

Informacje o sprawie

Sygnatura
RKR-411-8/04/MS-40/05
Kara finansowa
nie
Branża
52.21 Działalność usługowa wspomagająca transport lądowy
Region
Małopolskie
Strony
Gmina Miasta Zakopane
Odwołanie do sądu
Tak

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów