RKR-24/2004

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KRAKOWIE L.dz.RKR-400-20/04/LP- /04 Kraków, dn. 19 sierpnia 2004 r. Decyzja nr RKR-24/2004 Na podstawie art. 85 ust. 1, w zwi ą zku z art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. z 2003 r. nr 86, poz. 804 ze zm.) oraz par. 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. nr 18 poz. 172 ze zm.) w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów odmawia si ę wszcz ę cia - na wniosek Pana Krzysztofa Krzy ż ewskiego, przedsi ę biorcy ś wiadcz ą cego us ł ugi inseminacji zwierz ą t, z siedzib ą w Baborowie przy ul. Wiejskiej 10/1 – post ę powania antymonopolowego w sprawie stosowania przez Ma ł opolskie Centrum Biotechniki Sp. z o.o. w Krasnem k/Rzeszowa praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 1, 5 i 6 powo ł anej wy ż ej ustawy o ochronie (...) polegaj ą cych na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku dostarczania nasienia zwierz ą t gospodarskich obejmuj ą cym województwa: ma ł opolskie, podkarpackie, ś l ą skie i opolskie poprzez: 1. Narzucanie i pobieranie przez Centrum od lutego 2002 r. nadmiernie wygórowanej op ł aty za przechowywanie i dostaw ę nasienia w ł asnego i innych – poza Centrum – producentów i importerów w wysoko ś ci 6 z ł za 1 porcj ę . 2. Przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków do rozwoju konkurencji na rynku us ł ug inseminacyjnych w wyniku pobierania przez Centrum od inseminatorów indywidualnych, op ł aty za nasienie w tej samej wysoko ś ci, jak ą pobiera Centrum od odbiorców jego w ł asnych us ł ug inseminacyjnych. 3. Zatajenie przez Centrum i nieuwzgl ę dnienie w kalkulacji op ł aty za dostarczanie i przechowywania nasienia, nak ł adów ponoszonych na dostarczanie i przechowywanie nasienia knurów. 4. Stosowanie przez Centrum, w rozliczeniach z inseminatorami indywidualnymi, cen nasienia knurów zawy ż onych o koszty ponoszone na wyprodukowanie ponad 30 % tego nasienia, które po dostarczeniu do punktów unasienniania Centrum nie zostaje sprzedane i ulega likwidacji. 5. Łą czenie przez Centrum op ł aty za us ł ug ę inseminacyjn ą z kosztem dojazdu przy pierwszym zabiegu, nie pobieranie op ł aty za dojazd przy zabiegach powtórkowych i reinseminacjach a tak ż e przy zabiegach pierwszych, je ż eli w tym samym miejscu i czasie pobrano ju ż t ę op ł at ę . 6. Nieuwzgl ę dnienie przez Centrum, w kalkulacji cen nasienia, dotacji otrzymywanej do post ę pu biologicznego, co w konsekwencji nie odzwierciedla jej celowo ś ci. 7. Narzucanie przez Centrum nadmiernie wygórowanych cen nasienia poprzez niestosowanie mar ż handlowych i prowizji a jedynie narzutów, co przeciwdzia ł a ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania konkurencji na rynku dostarczania nasienia i us ł ug inseminacyjnych. 8. Nierealizowanie przez Centrum decyzji organu antymonopolowego nr RKR-12/2002 r., nakazuj ą cej zaniechanie nadu ż ywania dominuj ą cej pozycji rynkowej poprzez ś wiadczenie us ł ug inseminacyjnych poni ż ej kosztów w ł asnych i finansowanie strat z tego tytu ł u wp ł ywami ze sprzeda ż y nasienia inseminatorom indywidualnym. 9. Wykorzystywanie przez Centrum, przy ustalaniu cen okoliczno ś ci, i ż jest ono równocze ś nie uczestnikiem trzech rynków produktowych. 10. Pobieranie przez Centrum od inseminatorów indywidualnych wy ż szych op ł at za nasienie buhajów ni ż od 3 pozosta ł ych spó ł ek Skarbu Pa ń stwa, tj. Mazowieckiego Centrum Hodowli i Rozrodu Zwierz ą t Sp. z o.o. w Ł owiczu, Stacji Hodowli i Unasienniania Zwierz ą t Sp. z o.o. w Bydgoszczy oraz Wielkopolskiego Centrum Hodowli i Rozrodu Zwierz ą t Sp. z o.o. w Poznaniu. Uzasadnienie W dniu 19 kwietnia 2004 r. do Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Krakowie wp ł yn ął wniosek przedsi ę biorcy, p. Krzysztofa Krzy ż ewskiego z Baborowa o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego przeciwko Ma ł opolskiemu Centrum Biotechniki Sp. z o.o. w Krasnem (zwanemu dalej „Centrum” lub „MCB”), pod zarzutem nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku dostarczania nasienia zwierz ą t gospodarskich. Pismem z dnia 21 kwietnia 2004 r. organ antymonopolowy wezwa ł Wnioskodawc ę do uiszczenia op ł aty od wniosku, informuj ą c go jednocze ś nie, i ż cz ęść podniesionych w nim zarzutów, zosta ł o ju ż ocenione prawomocnymi decyzjami. Po uiszczeniu op ł aty, organ antymonopolowy - maj ą c na uwadze powy ż sze okoliczno ś ci, a zatem, i ż w zakresie obj ę tym wnioskiem cz ęść spraw zosta ł o ju ż rozstrzygni ę tych lub poddanych analizie w ramach 4 post ę powa ń antymonopolowych zako ń czonych prawomocnymi decyzjami - stosownie do art. 84 ust. 2 ustawy o ochronie (...), w dniu 6 maja 2004 r. wszcz ął post ę powanie wyja ś niaj ą ce, o którym mowa w art. 43 ustawy, w celu wst ę pnego ustalenia, czy w sprawach opisanych we wniosku nast ą pi ł o naruszenie przepisów ustawy o ochronie (...). Organ antymonopolowy wezwa ł Centrum do ustosunkowania si ę do zarzutów Wnioskodawcy oraz udzielenia informacji na temat udzia ł u MCB w rynkach, które nale ż a ł o uzna ć za w ł a ś ciwe w sprawie. Pe ł nomocnik Centrum udzieli ł odpowiedzi na te zarzuty podnosz ą c przy tym, i ż dotycz ą one kwestii b ę d ą cych przedmiotem post ę powania antymonopolowego zako ń czonego m. innymi prawomocn ą decyzj ą nr RKR-33/2003 z dnia 6.11.2003 r. a tym samym, w zakresie tym wyst ę puje powaga rzeczy os ą dzonej. Na podstawie informacji zawartych we wniosku p. K. Krzy ż ewskiego oraz odpowiedzi na ten wniosek udzielonej przez pe ł nomocnika Centrum w ramach post ę powania wyja ś niaj ą cego, a tak ż e informacji zawartych we wcze ś niejszych decyzjach wydanych w wyniku post ę powa ń antymonopolowych przeprowadzonych przeciwko Centrum, organ antymonopolowy ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje: Ma ł opolskie Centrum Biotechniki w Krasnem zosta ł o powo ł ane w 2000 r. w wyniku realizacji obowi ą zku wynikaj ą cego z art. 37 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o organizacji 2 hodowli i rozrodzie zwierz ą t gospodarskich (Dz.U. z 2002 nr 207, poz. 1762 ze zm.) jako jedna z 4 spó ł ek Skarbu Pa ń stwa, utworzonych na bazie cz ęś ci mienia stanowi ą cego wcze ś niej przedmiot zarz ą du Centralnej Stacji Hodowli Zwierz ą t lub jej oddzia ł ów. Przedmiotem dzia ł alno ś ci Centrum jest m. innymi pozyskiwanie, konfekcjonowanie, przechowywanie i dostarczanie nasienia zwierz ą t gospodarskich – g ł ównie buhajów i knurów. Prowadzenie tej dzia ł alno ś ci – stosownie do art. 29 ust. 1 i 2 ustawy o organizacji hodowli (...) - wymaga zezwolenia w ł a ś ciwych wojewodów (od dnia 1 maja 2004 r. ustawa w tym zakresie wprowadza zmiany omówione dalej). W 2003 r. Centrum jako jedyne posiada ł o takie zezwolenia obejmuj ą ce województwa: ma ł opolskie, podkarpackie, ś l ą skie i opolskie. Centrum ś wiadczy tak ż e us ł ugi sztucznego unasienniania (inseminacji) zwierz ą t, konkuruj ą c w tym zakresie z inseminatorami indywidualnymi, w tym z Wnioskodawc ą . Wykonywanie us ł ug inseminacyjnych nie wymaga zezwolenia, a jedynie potwierdzonych kwalifikacji, jednak - zgodnie z art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy o hodowli (...) - inseminator zobowi ą zany jest do zaopatrywania si ę w nasienie wy łą cznie od podmiotów, które - podobnie jak Centrum - posiadaj ą zezwolenie na pozyskiwanie, konfekcjonowanie, przechowywanie i dostarczanie nasienia na danym terenie. Centrum jest uczestnikiem 3 rynków produktowych, jednego o zasi ę gu ogólnokrajowym i dwóch lokalnych. Wprawdzie nie wynika to z cytowanych wy ż ej przepisów ustawy o organizacji hodowli (...), jednak samo oferowanie do sprzeda ż y nasienia nie wymaga zezwolenia i mo ż e to by ć zarówno nasienie wyprodukowane w kraju jak i importowane, byleby tylko - jak stanowi art. 28 ust. 1 pkt. 2 ustawy o organizacji hodowli (...) - nasienie to zosta ł o (na podstawie odr ę bnych przepisów – przyp. UOKiK) dopuszczone przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do wykorzystania w sztucznym unasiennianiu. W rezultacie nasienie wyprodukowane (pozyskane) we w ł asnym zakresie przez Centrum mo ż e konkurowa ć z nasieniem oferowanym przez innych jego producentów i importerów na rynku krajowym. Centrum jest zatem uczestnikiem krajowego rynku oferowania nasienia zwierz ą t gospodarskich. Dwa pozosta ł e rynki s ą rynkami lokalnymi ograniczonymi geograficznie do obszaru 4 województw: ma ł opolskiego, podkarpackiego, ś l ą skiego i opolskiego. Jednym z rynków lokalnych, jest rynek dostarczania nasienia zwierz ą t gospodarskich - zarówno wyprodukowanego przez siebie, tj. „w ł asnego” jak innych jego producentów lub importerów, tj. „obcego”. Na rynku dostarczania nasienia na obszarze 4 ww. województw Centrum - w 2003 r. - zajmowa ł o pozycj ę monopolistyczn ą , gdy ż by ł o - jak wcze ś niej wspomniano - jedynym podmiotem posiadaj ą cym zezwolenia w ł a ś ciwych wojewodów. Obecnie - wg Centrum - na rynku tym pojawi ł o si ę 3 innych uczestników. Drugim rynkiem lokalnym jest rynek us ł ug inseminacyjnych realizowanych na terenie województw: ma ł opolskiego, podkarpackiego, ś l ą skiego i opolskiego. Pomimo, ż e jest to rynek potencjalnie konkurencyjny, Centrum – wg jego w ł asnej oceny – posiada w nim udzia ł w wysoko ś ci ok. 82 %, a zatem równie ż zajmuje pozycj ę silnie dominuj ą c ą w rozumieniu art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie (...). W ś wietle powy ż szego szczególna pozycja rynkowa Centrum polega na tym, i ż inseminatorzy z terenu województw: ma ł opolskiego, podkarpackiego, ś l ą skiego i opolskiego mog ą wprawdzie zamawia ć materia ł inseminacyjny ró ż nych podmiotów oferuj ą cych na terenie ca ł ego kraju nasienie dopuszczone do inseminacji (produkowane lub 3 importowane), jednak ostatecznie nasienie mog ą otrzyma ć wy łą cznie za po ś rednictwem Centrum, które posiada zezwolenie na jego dostarczenie i które jednocze ś nie oferuje nasienie z w ł asnej produkcji oraz samo ś wiadczy us ł ugi inseminacyjne. Wnioskodawca zarzuci ł Centrum, ż e nadu ż ywa swojej pozycji rynkowej w sposób okre ś lony w art. 8 ust. 2 pkt 1, 5 i 6 ustawy o ochronie (...), formu ł uj ą c 10 zarzutów szczegó ł owych. W dalszej cz ęś ci decyzji ka ż dy z tych zarzutów przedstawiono i rozpoznano oddzielnie. Zarzut nr 1 - narzucania i pobierania przez Centrum od lutego 2002 r. nadmiernie wygórowanej op ł aty za przechowywanie i dostaw ę nasienia w ł asnego i innych – poza Centrum – producentów i importerów w wysoko ś ci 6 z ł za 1 porcj ę . Uzasadnienie zarzutu. Wnioskodawca wskaza ł , i ż stosownie do obowi ą zuj ą cego od 12 lutego 2002 r. art. 29a ustawy o organizacji hodowli (...), podmiot posiadaj ą cy - jak w przypadku Centrum - zezwolenie na dostarczanie nasienia zobowi ą zany jest - na żą danie hodowców lub przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi inseminacyjne (takich jak Wnioskodawca) - dostarczy ć nasienie ka ż dego rozp ł odnika dopuszczonego do u ż ycia w inseminacji (ust. 1), przy czym ceny samego nasienia ustala podmiot, który nasienie wyprodukowa ł lub importowa ł , a op ł ata za dostaw ę nasienia nie mo ż e by ć wy ż sza od kosztów zwi ą zanych bezpo ś rednio z jego przechowywaniem i dostarczeniem (ust. 2). Wnioskodawca podniós ł , i ż op ł ata za dostaw ę w wysoko ś ci 6 z ł za 1 porcj ę ustalona zosta ł a przez Centrum z naruszeniem cytowanego wy ż ej przepisu, gdy ż obejmuje nie tylko koszty bezpo ś rednie, ale tak ż e koszty ogólne, takie jak koszty infrastruktury i zarz ą du, które s ą kosztami ogólnozak ł adowymi, a wi ę c nie bezpo ś rednimi. Odpowied ź na zarzut. Odnosz ą c si ę do zarzutu Wnioskodawcy, pe ł nomocnik Centrum podniós ł , i ż art. 29 a ust. 2 ustawy o hodowli (...) wprowadzi ł zasad ę , zgodnie z któr ą dostarczanie nasienia mia ł o by ć wykonywane bezwynikowo, tj. bez zysku ale tak ż e bez ponoszenia strat. Interpretacja Wnioskodawcy wykluczaj ą ca wkalkulowywanie do ceny kosztów ogólnozak ł adowych przyporz ą dkowanych do tych us ł ug, oznacza ł aby konieczno ść skro ś nego subsydiowania ich kosztem odbiorców nasienia produkowanego przez MCB. Centrum podnios ł o równie ż , i ż ewentualne w ą tpliwo ś ci co do interpretacji art. 29 a ustawy o hodowli (...) znikn ęł y z dniem 1 maja 2004 r., kiedy to przepis ten zosta ł uchylony. Obecnie brak jest ogranicze ń we wkalkulowywaniu do op ł at za dostarczenie nasienia zysku, co powoduje, i ż Centrum i inne firmy po ś rednicz ą ce w obrocie mog ą ustala ć ceny na warunkach rynkowych, a zatem mog ą uwzgl ę dnia ć nie tylko koszty ogólnozak ł adowe ale tak ż e godziwy zysk. Ustalenia i stanowisko organu antymonopolowego. Szczegó ł owe wywody w zakresie zarzutu nr 1 Wnioskodawca opar ł na ustaleniach zawartych w dwóch decyzjach nr RKR-33/2003 z dnia 6.11.2003 r. oraz RKR-34/2003 z dnia 24.11.2993 r. wydanych po przeprowadzeniu dwóch innych post ę powa ń antymonopolowych na wniosek innych przedsi ę biorców. 4 W decyzjach tych - po dokonaniu szczegó ł owych ustale ń (w toku jednego z post ę powa ń przeprowadzona zosta ł a równie ż kontrola) - organ antymonopolowy, na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie (...) orzek ł , i ż pobieranie przez Centrum op ł aty za dostaw ę nasienia „obcego” w wysoko ś ci 6 z ł za 1 porcj ę nie stanowi naruszenia art. 8 ust. 2 pkt 1, 5 i 6 tej ustawy, poprzez: pobieranie nadmiernie wygórowanych cen (pkt 1), narzucanie uci ąż liwych i przynosz ą cych nieuzasadnione korzy ś ci cenowe warunków umów (pkt 6) oraz przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do rozwoju konkurencji (pkt 5). Szczegó ł owe wyliczenia dotycz ą ce powy ż szej op ł aty organ antymonopolowy opar ł w obu decyzjach na danych liczbowych odnosz ą cych si ę do faktycznych kosztów, wielko ś ci produkcji i ilo ś ci nasienia dostarczonego i sprzedanego przez Centrum w okresie od 1 stycznia do 30 wrze ś nia 2002 r. Organ antymonopolowy przyj ął , i ż op ł ata za dostarczenie i przechowywanie nasienia - oprócz poniesionych w tym okresie kosztów banku nasienia, wynagrodze ń pracowników zatrudnionych przy wykonywaniu tych czynno ś ci - mo ż e obejmowa ć równie ż cz ęść kosztów ogólnozak ł adowych Centrum, na które sk ł adaj ą si ę koszty infrastruktury oraz koszty zarz ą du. Organ antymonopolowy uzna ł wprawdzie, i ż koszty infrastruktury oraz koszty zarz ą du nie s ą kosztami bezpo ś rednimi dostarczania i przechowywania nasienia, maj ą c jednak na uwadze, i ż art. 29 a. ust. 2 ustawy o hodowli (...) nie pos ł uguje si ę poj ę ciem kosztów bezpo ś rednich dostarczania i przechowywania nasienia lecz terminem „ kosztów zwi ą zanych bezpo ś rednio z jego przechowywaniem i dostarczeniem” oraz przy braku dowodów przeciwnych i odpowiednich regulacji prawnych, uzna ł równocze ś nie, i ż nie istniej ą podstawy do nieuwzgl ę dnienia przed ł o ż onej przez Centrum interpretacji Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9.08.2002 r. W ś wietle tej interpretacji do kosztów zwi ą zanych z przechowywaniem dystrybucj ą i dostarczaniem nasienia nie b ę d ą cego w ł asno ś ci ą Spó ł ki, zaliczona mo ż e zosta ć tak ż e cz ęść kosztów ogólnych zwi ą zanych ze ś wiadczonymi us ł ugami, w tym kosztów administracji. W konsekwencji przyj ąć nale ż a ł o, i ż uwzgl ę dnienie przez Centrum w kalkulacji op ł aty za dostarczenie nasienia cz ęś ci kosztów ogólnozak ł adowych, nie narusza art. 29a ust. 2 ustawy o hodowli (...), a pobieranie op ł aty uwzgl ę dniaj ą cej te koszty nie stanowi nadu ż ycia dominuj ą cej pozycji rynkowej. Od decyzji nr RKR-33/2003 z dnia 6.11.2003 r. oraz RKR-34/2003 z dnia 24.11.2003 r. strony nie wnios ł y odwo ł a ń , a zatem sta ł y si ę one prawomocne. Obecnie p. K.Krzy ż ewski - który nie by ł stron ą post ę powa ń zako ń czonych tymi decyzjami, ani te ż nie wniós ł na ich etapie o przyznanie mu statusu zainteresowanego w rozumieniu art. 87 ustawy o ochronie (...) - zarzuci ł organowi antymonopolowemu, i ż podzielaj ą c powy ż sze stanowisko Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, dokona ł nadinterpretacji przepisu art. 29 a ust. 2 ustawy o organizacji hodowli(...). W jego przekonaniu do produktu, jakim jest dostarczanie nasienia, nale ż y zastosowa ć przepis art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 29 wrze ś nia 1994 r. o rachunkowo ś ci (Dz.U. z 2002 r. nr 76, poz. 694 z pó ż n. zm.). Stanowi on, i ż „koszt wytworzenia produktu obejmuje koszty pozostaj ą ce w bezpo ś rednim zwi ą zku z danym produktem oraz uzasadnion ą cz ęść kosztów po ś rednio zwi ą zanych z wytworzeniem produktu. Koszty bezpo ś rednie obejmuj ą warto ść zu ż ytych materia ł ów bezpo ś rednich, koszty pozyskania i przetworzenia zwi ą zane bezpo ś rednio z produkcj ą i inne koszty poniesione w zwi ą zku z doprowadzeniem produktu do postaci i miejsca w jakich znajduj ą si ę w dniu wyceny. Do uzasadnionej, odpowiedniej do okresu wytworzenia produktu, cz ęś ci kosztów po ś rednich zalicza si ę zmienne po ś rednie koszty produkcji oraz t ę cz ęść kosztów sta ł ych, po ś rednich kosztów produkcji, które odpowiadaj ą poziomowi tych kosztów przy normalnym wykorzystaniu zdolno ś ci produkcyjnych”. W ś wietle powy ż szego argumentacja, na której opiera si ę obecny zarzut Wnioskodawcy, tj. zaliczenia do kosztów decyduj ą cych o wysoko ś ci op ł aty za dostarczenie nasienia równie ż 5 pewnej cz ęś ci kosztów ogólnych, by ł a ju ż przedmiotem analizy organu antymonopolowego. Analiza ta zosta ł a przeprowadzona przed wydaniem w 2003 r. dwóch prawomocnych ju ż decyzji nr RKR-33/2003 oraz RKR-34/2003, w których - w tym samym zakresie - nie stwierdzono stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Wnioskodawca kwestionuje ustalenia z tych decyzji opieraj ą c si ę wy łą cznie na zebranym w sprawach materiale dowodowym. Podkre ś lenia wymaga, i ż p. Krzy ż ewski nie kwestionowa ł tych ustale ń na etapie post ę powa ń poprzedzaj ą cych te decyzje mimo, ż e - jak ju ż wspomniano - móg ł do nich przyst ą pi ć w charakterze zainteresowanego, a nadto nie przedstawi ł we wniosku ż adnych nowych dowodów lub okoliczno ś ci, które podwa ż y ł yby poprzednie ustalenia organu antymonopolowego. W tym stanie rzeczy nale ż y zgodzi ć si ę ze stanowiskiem Centrum, i ż zarzuty Wnioskodawcy dotycz ą sprawy os ą dzonej. Organ antymonopolowy nie podziela argumentacji Wnioskodawcy odwo ł uj ą cej si ę do przepisów ustawy o rachunkowo ś ci, która w tym wypadku nie ma zastosowania. Przede wszystkim zauwa ż y ć nale ż y, i ż cytowany przez Wnioskodawc ę art. 28 ust. 3 znajduje si ę w rozdziale 4 tej ustawy, zatytu ł owanym „wycena aktywów i pasywów oraz ustalenie wyniku finansowego”, a zatem nie zawiera zasad, jakimi przedsi ę biorca winien kierowa ć si ę ustalaj ą c cen ę swego produktu, a jedynie zasady wyceny aktywów i pasywów na potrzeby ustalenia wyniku na dzie ń bilansowy. I tak np. stosownie do art. 28 ust. 1 pkt 1 tej ustawy „ ś rodki trwa ł e oraz warto ś ci niematerialne i prawne wycenia si ę (na dzie ń bilansowy) wg cen nabycia lub kosztu wytworzenia (...) pomniejszonych o odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe ...” a stosownie do art. 28 ust. 1 pkt 6 „rzeczowe sk ł adniki aktywów obrotowych wycenia si ę (na dzie ń bilansowy) wg cen nabycia lub kosztów wytworzenia nie wy ż szych od cen ich sprzeda ż y netto na dzie ń bilansowy ”. Ostatecznie, koszt wytworzenia - zdefiniowany w powo ł anym przez Wnioskodawc ę art. 28 ust. 3 ustawy o rachunkowo ś ci - stanowi o warto ść aktywów na dzie ń bilansowy i nie nale ż y go uto ż samia ć z cen ą lub warto ś ci ą produktu oferowanego na rynku. Ś wiadczy to, i ż Wnioskodawca dokona ł wadliwej interpretacji cytowanego przepisu. Analizuj ą c nowelizacj ę przepisów dokonan ą ustaw ą z dnia 12 marca 2004 r. o zmianie ustawy o organizacji hodowli (...) (Dz.U. z 2004 r. nr 91, poz. 866) zauwa ż y ć nale ż y, i ż od dnia 1 maja 2004 r.: - zainteresowani przedsi ę biorcy mog ą ubiega ć si ę o dwa rodzaje zezwole ń . Mo ż e to by ć - jak przed 1 maja - zezwolenie na pozyskiwanie, konfekcjonowanie, przechowywanie i dostarczanie nasienia łą cznie, albo mo ż e to by ć zezwolenie jedynie na przechowywanie i dostarczanie nasienia (obecny art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy). Uzyskanie drugiego z ww. zezwole ń jest znacznie ł atwiejsze, gdy ż wydawane jest ono wy łą cznie po wskazaniu miejsca i zasi ę gu terytorialnego dzia ł alno ś ci i nie wymaga - jak w przypadku zezwolenia na pozyskiwanie, konfekcjonowanie, przechowywanie i dostarczanie nasienia - przed ł o ż enia odr ę bnie dla ka ż dego gatunku i rasy, pozytywnie zaopiniowanego programu oceny i selekcji reproduktorów (art. 29 ust. 2), - inseminatorzy mog ą zaopatrywa ć si ę u podmiotów posiadaj ą cych jedno z 2 ww. zezwole ń , a zatem tak ż e u przedsi ę biorcy posiadaj ą cego zezwolenie wy łą cznie na przechowywanie i dostarczanie nasienia (art. 28 ust. 1 pkt 1), - brak jest przepisów, które - jak w skre ś lonym art. 29 a ustawy - nakazywa ł yby podmiotom posiadaj ą cym zezwolenia dostarczy ć hodowcy lub inseminatorowi nasienie ka ż dego rozp ł odnika dopuszczonego do u ż ycia w sztucznej inseminacji oraz regulowa ł yby w jakikolwiek sposób wysoko ść op ł aty za us ł ug ę takiego dostarczenia. 6 W ocenie organu antymonopolowego powy ż sze zmiany maj ą na celu spowodowanie wzrostu konkurencyjno ś ci rynku dostarczania nasienia (uzyskanie zezwolenia wy łą cznie na przechowywanie i dostarczanie nasienia jest znacznie ł atwiejsze, a prowadzenie takiej dzia ł alno ś ci nie wymaga ju ż prowadzenia stad i sporz ą dzania programu oceny i selekcji reproduktorów), co w konsekwencji wymusi rywalizacj ę pomi ę dzy uczestnikami tego rynku. W warunkach rynku konkurencyjnego za zb ę dne nale ż y uzna ć na ł o ż enie na jego uczestników obowi ą zku dostarczenia nasienia inseminatorowi oraz regulowanie wysoko ś ci op ł aty za t ę dostaw ę . Zarzut nr 2 - przeciwdzia ł ania ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do rozwoju konkurencji na rynku us ł ug inseminacyjnych poprzez pobieranie przez Centrum od - takich jak Wnioskodawca - inseminatorów indywidualnych, op ł aty za nasienie w tej samej wysoko ś ci, jak ą pobiera Centrum od odbiorców jego w ł asnych us ł ug inseminacyjnych. Uzasadnienie zarzutu. Pobieraj ą c jednakow ą cen ę – zdaniem Wnioskodawcy - Centrum nie uwzgl ę dnia faktu, i ż koszty dostarczenia i przechowywania nasienia w wypadku wykonywania us ł ug przez inseminatorów indywidualnych ponosz ą oni sami, a zatem cena dla nich powinna by ć odpowiednio ni ż sza. Wnioskodawca podniós ł , i ż Centrum wykonuj ą c we w ł asnym zakresie us ł ug ę unasienniania przechowuje nasienie we w ł asnym banku nasienia, a ż do chwili wykonania zabiegu. Inseminatorzy indywidualni natomiast odbieraj ą nasienie z banku MCB i do czasu wykonania zabiegu przechowuj ą je na w ł asny koszt. Odpowied ź na zarzut. W odpowiedzi na ten zarzut Centrum wyja ś ni ł o, i ż prowadz ą c dwa podstawowe rodzaje dzia ł alno ś ci, tj. sprzeda ż nasienia wyprodukowanego przez siebie lub pochodz ą cego od innych jego producentów lub importerów oraz ś wiadczenie us ł ug inseminacyjnych, odpowiednio wyró ż nia koszty zwi ą zane z tymi dwoma rodzajami dzia ł alno ś ci. Koszty przechowywania i dostarczenia w ł asnego nasienia rozp ł odników mieszcz ą si ę w kosztach produkcji tego nasienia, natomiast w przypadku obrotu nasieniem obcym koszty przechowywania pokrywane s ą odr ę bn ą op ł at ą 6 z ł , o której mowa w pkt 1. Ostateczna cena nasienia wraz z op ł at ą za jego przechowanie i dostarczenie jest taka sama zarówno dla us ł ug wykonywanych przez inseminatorów etatowych Centrum, jak i dla inseminatorów indywidualnych i obejmuje wszystkie czynno ś ci od momentu wyprodukowania nasienia „w ł asnego” lub zakupu nasienia „obcego” do momentu dostarczenia nasienia inseminatorowi. Pozosta ł e koszty, powstaj ą ce po przekazaniu nasienia inseminatorowi do czasu jego u ż ycia do zabiegu, s ą kosztami powstaj ą cymi w obr ę bie punktu unasienniania i s ą kosztami us ł ugi inseminacyjnej realizowanej zarówno przez inseminatora indywidualnego, jak i us ł ugi realizowanej przez Centrum. Koszty te pokrywane s ą cen ą us ł ugi inseminacyjnej. Zdaniem Centrum nie ma podstaw, aby op ł ata za przechowywanie i dostarczanie nasienia mia ł a by ć ni ż sza o koszty przechowywania w punkcie unasienniania zwierz ą t, a zatem o koszty powstaj ą ce pomi ę dzy Centrum a momentem wykonania us ł ugi inseminacyjnej u hodowcy. 7 Ustalenia i stanowisko organu antymonopolowego. W ś wietle ustale ń kontroli przeprowadzonej przez organ antymonopolowy w sprawie zako ń czonej decyzj ą RKR-33/2003, Centrum posiada 3 banki nasienia (w Krasnem, Nowym S ą czu i Karczowie), z których nasienie trafia do punktów unasienniania zwierz ą t. Punkty te, to - w rozumieniu Centrum – inseminatorzy wykonuj ą cy zabiegi u hodowców, niezale ż nie od tego, czy s ą to jego inseminatorzy etatowi, czy inseminatorzy indywidualni. Z wyja ś nie ń zawartych w odpowiedzi Centrum na narzut nr 5 wynika równie ż , i ż inseminatorzy etatowi posiadaj ą swoje rejony obs ł ugi i wyje ż d ż aj ą do zabiegu z punku inseminacyjnego, tj. swojej siedziby, a nie siedziby jednej z 10 jednostek organizacyjnych Centrum zlokalizowanych na terenie 4 województw. W tym stanie rzeczy żą danie Wnioskodawcy sprowadza si ę w istocie do tego, aby Centrum ró ż nicowa ł o ceny nasienia i pobiera ł o cen ę ni ż sz ą , je ż eli hodowca korzysta z us ł ugi inseminatora indywidualnego i wy ż sz ą w wypadku, gdy us ł ug ę t ę wykonuje inseminator etatowy Centrum, pomimo ż e ka ż dy z nich ponosi jak ąś cz ęść kosztów przechowywania powsta ł ych pomi ę dzy wydaniem nasienia z banku, a momentem wykonania us ł ugi inseminacyjnej u hodowcy. W obu wypadkach s ą to jednak koszty przypadaj ą ce na us ł ug ę inseminacyjn ą . Gdyby Centrum takie zró ż nicowanie cen wprowadzi ł o, to stworzy ł oby tym samym korzystniejsze warunki dla swoich konkurentów, jakimi s ą inseminatorzy indywidualni. Okoliczno ść , ż e tego nie czyni oznacza jedynie, i ż w sposób szczególny nie wspiera dzia ł alno ś ci inseminatorów indywidualnych, natomiast nie mo ż e - w ocenie organu antymonopolowego – stanowi ć podstawy do postawienia zarzutu naruszenia art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (...), tj. nadu ż ywania dominuj ą cej pozycji rynkowej poprzez przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do rozwoju konkurencji na rynku us ł ug inseminacyjnych. Zarzut nr 3 – zatajenia przez Centrum i nie uwzgl ę dnienia w kalkulacji op ł aty za dostarczanie i przechowywania nasienia, nak ł adów ponoszonych na dostarczanie i przechowywania nasienia knurów. Uzasadnienie zarzutu. Wniosek nie zawiera uzasadnienia tego zarzutu. Pan K. Krzy ż ewski podniós ł jedynie, i ż (cyt. - str. 9 akapit 2 wniosku.): „szczególnej analizie nale ż a ł oby podda ć brak w kalkulacji kosztów dostarczenia i przechowywania nasienia knurów, które niew ą tpliwie wyst ę puj ą (...) wa ż ne zatem jest ile i jakie koszty zosta ł y poniesione na wyprodukowanie tego nasienia i jego wycofanie a w konsekwencji zniszczenie, gdy ż s ą to koszty przechowywania lub mog ą nimi by ć ” . Odpowied ź na zarzut. Zdaniem Centrum powy ż szy zarzut jest bezzasadny i wynika zapewne z nieznajomo ś ci ca ł ego materia ł u dowodowego zgromadzonego w post ę powaniu antymonopolowym zako ń czonym decyzj ą nr RKR-33/2003. Wszelkie dane liczbowe dostarczone przez Centrum w toku tego post ę powania dotyczy ł y wy łą cznie kosztów dostawy nasienia buhajów, gdy ż zakres podmiotowy tego post ę powania dotyczy ł wysoko ś ci op ł aty za dostaw ę (po ś redniczenie w dostawie) nasienia obcego. Nasienie knurów za ś - ze wzgl ę dów biologicznych - przedmiotem takiego po ś redniczenia nie jest i by ć nie mo ż e, a zatem koszty 8 jego dostarczenia nie zosta ł y w toku post ę powania „ukryte” lecz wy łą czone z kosztów b ę d ą cych przedmiotem post ę powania. Ustalenia i stanowisko organu antymonopolowego. W ocenie organu antymonopolowego powy ż szy zarzut wynika z tre ś ci uzasadnienia zawartego w decyzji z dnia 22 maja 2003 r. nr RKR-21/2003, w którym znalaz ł o si ę stwierdzenie, ż e w toku post ę powania antymonopolowego Centrum nie wykaza ł o kosztów poniesionych w okresie od stycznia do wrze ś nia 2002 r. w zwi ą zku z dostaw ą nasienia knurów. Do takiej konkluzji organ antymonopolowy doszed ł maj ą c na uwadze, i ż wykazane przez Centrum jednostkowe rzeczywiste wp ł ywy ze sprzeda ż y nasienia knurów wraz z wkalkulowanym w cen ę kosztem jego dostarczenia s ą znacznie ni ż sze od jednostkowej ceny ustalonej w oficjalnym cenniku Centrum, co - maj ą c na uwadze, i ż sprzeda ż tego rodzaju nasienia nie przynosi ł a pomimo tego straty finansowej - dawa ł o wówczas podstaw ę do przyj ę cia, i ż wielko ś ci podawane przez Centrum nie odpowiadaj ą warto ś ciom rzeczywistym. Powy ż sza decyzja nr RKR-21/2003 zosta ł a nast ę pnie – na podstawie art. 78 ust. 4 ustawy o ochronie (...) - zmieniona w ca ł o ś ci decyzj ą nr RKR-33/2203, powo ł an ą w cz ęś ci dotycz ą cej zarzutu nr 1. Jedn ą z przyczyn zmiany decyzji nr RKR-21/2003, by ł y dodatkowe ustalenia podj ę te na podstawie art. 78 ust. 5 ww. ustawy, w celu wyja ś nienia zarzutów zawartych w odwo ł aniu Centrum. Ustalono bowiem, i ż ilo ść porcji nasienia knurów, wykazywana przez Centrum w toku post ę powania antymonopolowego (zako ń czonego zmienion ą decyzj ą RKR-21/2003) jako dostarczona, a zatem ta, za któr ą – w przekonaniu organu antymonopolowego - pobrana zosta ł a cena, faktycznie by ł a ilo ś ci ą nasienia wys ł anego do poszczególnych jednostek Centrum. W rzeczywisto ś ci - na podstawie wydruków z systemu komputerowego - organ antymonopolowy ustali ł , i ż ilo ść nasienia sprzedanego jest o ok. 30 % ni ż sza, gdy ż taka cz ęść nasienia nie zosta ł a u ż yta (sprzedana), lecz zniszczona. W ś wietle powy ż szego zarzut ukrywania przez Centrum kosztów dostarczenia nasienia knurów nie znajduje - zdaniem organu antymonopolowego - potwierdzenia i nale ż y go traktowa ć raczej jako postulat poddania analizie sposobu ustalenia ceny nasienia knurów, w kontek ś cie - podniesionych dalej przez Wnioskodawc ę - mo ż liwo ś ci zwrotu niewykorzystanej cz ęś ci tego nasienia przez etatowych inseminatorów Centrum i ewentualnych tego konsekwencji cenowych Analiza taka zosta ł a przeprowadzona poni ż ej w ramach zarzutu nr 4. Zarzut nr 4 - stosowania przez Centrum, w rozliczeniach z inseminatorami indywidualnymi, cen nasienia knurów zawy ż onych o koszty ponoszone na wyprodukowanie ponad 30 % tego nasienia, które po dostarczeniu do punktów unasienniania Centrum nie zostaje sprzedane i ulega likwidacji. Uzasadnienie zarzutu. Powy ż szy zarzut Wnioskodawca wywiód ł z danych liczbowych zawartych w decyzji RKR-33/2003, z których wynika, i ż w okresie od 1.01. do 30.09.2002 r. Centrum wyprodukowa ł o i wys ł a ł o do wszystkich swoich jednostek organizacyjnych 207.352 porcji nasienia knurów, z których jedynie 142.907 porcji sprzedano inseminatorom indywidualnym lub hodowcom a pozosta ł a cz ęść , tj. 64.445 porcji (ok. 31 %) zosta ł a zwrócona, a nast ę pnie zniszczona. Wnioskodawca podniós ł , i ż skoro inseminatorzy indywidualni nie mog ą dokonywa ć do Centrum zwrotu niewykorzystanego nasienia 9 knurów, to w gruncie rzeczy sami ponosz ą koszty nasienia niewykorzystanego do inseminacji. Ostateczna cena 1 porcji nasienia knurów, jak ą p ł ac ą oni Centrum uwzgl ę dnia zatem koszty wyprodukowania nasienia zwróconego i zniszczonego. W ocenie Wnioskodawcy, warto ść 64.445 porcji nasienia wyprodukowanego i zniszczonego jest strat ą produkcyjn ą , która zgodnie art. 28 ust. 2 pkt 1 powo ł anej wcze ś niej ustawy o rachunkowo ś ci, nie zalicza si ę do kosztów wytworzenia produktu. Przepis ten stanowi, i ż do kosztów wytworzenia produktu nie zalicza si ę m. innymi strat produkcyjnych. Odpowied ź na zarzut. Odpowiadaj ą c na ten zarzut Centrum na wst ę pie podnios ł o, ż e w obrocie nasieniem knurów stosuje jednolite ceny dla wszystkich podmiotów. Ceny te zawarte s ą w cenniku, a ich kalkulacja opiera si ę na wszystkich planowanych kosztach oraz planowanej wielko ś ci sprzeda ż y. Centrum podnios ł o, i ż nasienie knurów, ze wzgl ę du na sw ą specyfik ę , posiada zdolno ść zap ł adniaj ą c ą tylko przez okres 72 – 96 godzin od momentu wyprodukowania i po tym czasie nie nadaje si ę do sprzeda ż y. Je ż eli zatem nie zostanie wykorzystane przez inseminatora w tym czasie, staje si ę produktem bezwarto ś ciowym i zwroty tego nasienia - w sensie dos ł ownym - do zak ł adów, które je wyprodukowa ł y nie maj ą sensu i nie maj ą miejsca ani w przypadku inseminatorów etatowych Centrum, ani w przypadku inseminatorów indywidualnych. Centrum podnios ł o, i ż ka ż dy przedsi ę biorca ustala ceny swych wyrobów na poziomie gwarantuj ą cym rentowno ść . Skoro specyfik ą tej dzia ł alno ś ci jest sprzeda ż tylko cz ęś ci wyprodukowanego nasienia knurów, to aby dzia ł alno ść ta by ł a rentowna, przedsi ę biorca mo ż e albo ustali ć cen ę 1 porcji tego nasienia przyjmuj ą c za punkt wyj ś cia koszty produkcji ogó ł em i ilo ść produktu sprzedawanego, albo bazuj ą c na ilo ś ci wyprodukowanej – planowa ć zysk na poziomie zapewniaj ą cym pokrycie strat wynikaj ą cych z niemo ż no ś ci sprzedania pewnej cz ęś ci wyprodukowanych wyrobów. Pomimo zastosowania ró ż nych metod kalkulacji ich efekt ekonomiczny b ę dzie jednak ż e taki sam. Niezagwarantowanie producentowi stosownego przychodu i niezastosowanie jednej z powy ż szych metod, a wykorzystanie metodologii proponowanej przez Wnioskodawc ę , uczyni ł oby t ę dzia ł alno ść trwale nierentown ą . Ustalenia i stanowisko organu antymonopolowego. U podstaw tego zarzutu leg ł o przekonanie Wnioskodawcy, i ż cena sprzeda ż y winna by ć ustalona w oparciu o ilo ść nasienia wyprodukowanego. Przekonanie, ż e ilo ść nasienia podawana przez Centrum w toku post ę powania jako nasienia dostarczonego jest to ż sama z ilo ś ci ą nasienia sprzedanego, tj. tego, za które pobrana zosta ł a cena, stanowi ł o równie ż jedn ą z przes ł anek wydania przez organ antymonopolowy wspomnianej w pkt 3 decyzji nr RKR-21/2003, która nast ę pnie – po dokonaniu dodatkowych ustale ń opisanych w poprzednim punkcie - zosta ł a zmieniona w ca ł o ś ci, a zatem nie istnieje w sensie prawnym. Oceniaj ą c dzia ł ania Centrum dotycz ą ce sposobu kalkulacji ceny nasienia knurów, organ antymonopolowy stoi na stanowisku, i ż podstawowe znaczenie w tym wypadku ma fakt, i ż cena tego nasienia jest jednakowa dla wszystkich potencjalnych jego odbiorców, tj. zarówno dla : - hodowcy, który – o ile posiada w tym zakresie odpowiednie kwalifikacje i dope ł ni odpowiednich formalno ś ci – dokona zabiegu we w ł asnym zakresie (tj. bezkosztowo) 10 albo zleci t ę us ł ug ę odp ł atnie inseminatorowi indywidualnemu lub samemu Centrum (w ramach jego dzia ł alno ś ci inseminacyjnej), jak i dla - inseminatora indywidualnego, który przy wykorzystaniu nasienia zakupionego za t ę sam ą cen ę w Centrum wykona us ł ug ę inseminacyjn ą u hodowcy. Ustalaj ą c jednakow ą cen ę nasienia knurów dla wszystkich potencjalnych i wymienionych wy ż ej odbiorców, Centrum nie narusza konkurencji na rynku us ł ug inseminacyjnych, jak równie ż nie stosuje praktyki eksploatacyjnej wobec inseminatorów indywidualnych. Konkurentami inseminatorów indywidualnych na rynku wykonywania tych us ł ug nie s ą bowiem – jakby to wynika ł o z oceny Wnioskodawcy - inseminatorzy etatowi Centrum, a samo Centrum, które tych inseminatorów zatrudnia. W tym stanie rzeczy ewentualny zarzut, i ż Centrum w sposób nierównoprawny traktuje swoich konkurentów na rynku us ł ug inseminacyjnych nie znajduje uzasadnienia. Przekonanie Wnioskodawcy, jakoby inseminatorzy indywidualni finansowali koszty nasienia niewykorzystanego przez inseminatorów etatowych Centrum i ostatecznie zniszczonego wynika – zdaniem organu antymonopolowego – z faktu, i ż Centrum prowadzi dzia ł alno ść równocze ś nie na trzech rynkach, w tym na rynku produkcji i sprzeda ż y nasienia, którego sam Wnioskodawca nie jest uczestnikiem. Nale ż y podzieli ć stanowisko Centrum, i ż niezale ż nie od obranej metody ustalenia ceny na produkt, którego znacz ą ca cz ęść - ze wzgl ę du na jego w ł a ś ciwo ś ci - ulega zniszczeniu, wysoko ść ceny b ę dzie zawsze taka sama. Oczywi ś cie cena ta b ę dzie tym ni ż sza, im mniejsza b ę dzie ró ż nica pomi ę dzy ilo ś ci ą nasienia wyprodukowanego, a ilo ś ci ą nasienia sprzedanego, a zatem im mniejsze b ę d ą ilo ś ci nasienia zniszczonego, którego jednak nie mo ż na uto ż samia ć ze strat ą produkcyjn ą w rozumieniu cytowanego przez Wnioskodawc ę art. 28 ust. 3 pkt 1 ustawy o rachunkowo ś ci. Jak ju ż podniesiono przepis ten zamieszczony zosta ł w rozdziale 4 ustawy zawieraj ą cym zasady wyceny aktywów i pasywów na potrzeby ustalenia wyniku na dzie ń bilansowy. Stanowi ą c w art. 28 ust. 3 pkt 1, i ż do kosztów wytworzenia produktów nie zalicza si ę m. innymi start produkcyjnych przepis ten rozstrzyga jedynie, i ż przedsi ę biorcy nie wolno zaliczy ć tych strat na dzie ń bilansowy do kosztów wytworzenia produktu, stanowi ą cych podstaw ę wyceny np. ś rodków trwa ł ych (art. 28 ust. 1 pkt. 1) lub rzeczowych sk ł adników aktywów (art. 28 ust .1 pkt 6). Powy ż szy przepis nie ma jednak zastosowania do kalkulacji ceny produktu, która z za ł o ż enia powinna przynosi ć zysk. W niniejszym wypadku zatem, niezale ż nie od tego, czy łą czne koszty produkcji nasienia knurów zostan ą podzielone przez ilo ść nasienia sprzedanego (tj. wielko ść produkcji pomniejszon ą o 30 %, niejako „z góry” przeznaczonego do zniszczenia), czy te ż koszty te zostan ą podzielone przez wielko ść produkcji a nast ę pnie otrzyman ą w ten sposób warto ść powi ę kszy si ę stop ę zysku z za ł o ż enia wy ż sz ą o 30 % (aby zrównowa ż y ć warto ść nasienia zniszczonego), wynik tej kalkulacji pozostanie bez zmian. Zarzut 5 nr - łą czenia przez Centrum op ł aty za us ł ug ę inseminacyjn ą z kosztem dojazdu przy pierwszym zabiegu, nie pobierania op ł aty za dojazd przy zabiegach powtórkowych i reinseminacjach a tak ż e przy zabiegach pierwszych, je ż eli w tym samym miejscu i czasie pobrano ju ż op ł at ę , co oznacza, ż e je ż eli inseminator Centrum wykona wiele zabiegów pierwszych w jednym miejscu i czasie, op ł at ę za dojazd dolicza jedynie przy jednym zabiegu. 11 Uzasadnienie zarzutu. Wnioskodawca uwa ż a, i ż przy naliczaniu rycza ł tu za dojazd nale ż y wzi ąć pod uwag ę dojazdy do wszystkich prawdopodobnych zabiegów pierwszych i powtórkowych w oparciu o tzw. indeks inseminacyjny (liczba wszystkich zabiegów dzielona przez liczb ę zabiegów pierwszych) i pobiera ć t ę op ł at ę przy ka ż dym zabiegu zwanym pierwszym. Zdaniem Wnioskodawcy przyj ę te przez Centrum rozwi ą zanie, które nie uwzgl ę dnia proponowanej przez niego zasady nasuwa podejrzenie, i ż cz ęść op ł aty za dojazd jest wliczona w cen ę nasienia a je ż eli tak, to inseminatorzy indywidualni, kupuj ą c nasienie w Centrum, pokrywaj ą pewn ą cz ęść kosztów dojazdu jego inseminatorów etatowych. Odpowied ź na zarzut. Centrum wyja ś ni ł o, ż e koszty zwi ą zane z dojazdem inseminatorów do hodowców s ą elementem sk ł adowym us ł ugi inseminacyjnej i nie s ą pokrywane ze sprzeda ż y nasienia. Centrum przyzna ł o, ż e je ż eli jego inseminatorzy etatowi za jednym dojazdem w jednym gospodarstwie unasienniaj ą kilka krów, to mimo ż e za ka ż de z unasiennie ń pobieraj ą op ł at ę , jednak op ł at ę obejmuj ą c ą koszt dojazdu np. w wysoko ś ci 33 z ł od jednej krowy pobieraj ą tylko za 1 sztuk ę a za pozosta ł e po 24 z ł , tj. bez kosztów dojazdu w wysoko ś ci 9z ł . W ocenie MCB nie jest to przejaw jakiejkolwiek praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę lecz efekt skali dzia ł alno ś ci. Odpowiadaj ą c na zarzut niepobierania op ł at za dojazd w przypadku zabiegów powtórkowych i reinseminacji Centrum podnios ł o, i ż sporz ą dzi ł o kalkulacj ę , która uwzgl ę dnia: – przewidzian ą liczb ę kilometrów, jak ą inseminator etatowy musi przejecha ć z siedziby punktu inseminacyjnego do rolników z przypisanego mu rejonu, – stawki za 1 km wynikaj ą cej z przepisów rozporz ą dzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywani zwrotu kosztów u ż ywania do celów s ł u ż bowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów nieb ę d ą cych w ł asno ś ci ą pracodawcy (Dz.U. nr 27, poz. 271 ze zm.) Z kalkulacji tej wynika, ż e w 2003 r. koszt dojazdu do zagród rolników wyniós ł 9,00 z ł przy zabiegu unasienniania krowy i 11,00 z ł przy zabiegu unasienniania lochy. Wska ź nik zabiegów inseminacyjnych na jeden zabieg p ł atny jest niski i wynosi w MCB dla byd ł a w granicach 1,4 a dla loch 2,0. Ostatecznie op ł ata za dojazd w wysoko ś ci 9 z ł dla krów i 11 z ł dla loch pokrywa koszty dojazdu nie tylko do zabiegu I., ale tak ż e II., III i reinseminacji albo nie tylko IV., ale tak ż e V, VI i reinseminacji ... itd. Ustalenia i stanowisko organu antymonopolowego. Istot ą zarzutu Wnioskodawcy jest, jakoby cz ęść kosztów zwi ą zanych z dojazdem etatowych inseminatorów Centrum wkalkulowana by ł a w cen ę nasienia a zatem, i ż us ł uga inseminacji zwierz ą t w ogólnym rozliczeniu realizowana jest po cenach poni ż ej kosztów w ł asnych i subsydiowana jest z wp ł ywów ze sprzeda ż y nasienia. Uwzgl ę dniaj ą c, i ż wyniki zarówno roku 2002 jak i roku 2003 (o czym mowa w cz ęś ci dotycz ą cej zarzutu nr 8) nie potwierdzaj ą tezy, i ż w ostatecznym rozrachunku Centrum ponosi ł o straty na us ł ugach inseminacyjnych, zarzut ten nie znajduje uzasadnienia. Przechodz ą c natomiast do oceny zasadno ś ci pobierania lub niepobierania przez Centrum op ł aty za dojazd we wskazanych przez Wnioskodawc ę okoliczno ś ciach, organ 12 antymonopolowy stoi na stanowisku, ż e pobieranie przez inseminatora etatowego Centrum op ł aty za dojazd jedynie przy pierwszym zabiegu w sytuacji gdy w tym samym miejscu i czasie wykona tak ż e inne zabiegi, nie zawiera w sobie mechanizmu ograniczaj ą cego konkurencj ę i dzia ł anie to jest racjonalne. W takim wypadku inseminator doje ż d ż a do hodowcy tylko 1 raz, a zatem nie musi pobiera ć dodatkowych op ł at za dojazd, a jedynie cen ę za unasiennienie kolejnej samicy. Z przed ł o ż onego przez Wnioskodawc ę cennika MCB wynika, i ż op ł ata za us ł ug ę inseminacyjn ą zarówno byd ł a jak i trzody chlewnej pobierana jest przy ka ż dym zabiegu I. (pierwszym), IV, VII, X ...... i ka ż dym innym, je ż eli od ostatniego nieskutecznego zabiegu unasienniania up ł yn ęł o wi ę cej ni ż 60 dni. Nie jest zatem tak - jak podnosi Wnioskodawca - i ż Centrum, przy zabiegach powtórkowych i reinseminacjach, nie pobiera wy łą cznie op ł aty za dojazd lecz w tych okoliczno ś ciach nie pobiera ż adnej op ł aty, w tym równie ż za sam ą us ł ug ę inseminacji. Problem ten by ł analizowany w toku post ę powania antymonopolowego zako ń czonego decyzj ą RKR-12/2002 z dnia 29.04.2002 r. (omówion ą tak ż e w innym zakresie w cz ęś ci dotycz ą cej zarzutu nr 8). W pkt I.2. tej decyzji wydanej na wniosek p. K. Krzy ż ewskiego, organ antymonopolowy stwierdzi ł stosowanie przez Centrum praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę polegaj ą cej na pobieraniu od inseminatorów indywidualnych – przy sprzeda ż y nasienia - narzutów z tytu ł u kosztów manipulacyjnych. Organ antymonopolowy oceni ł to zachowanie jako naruszenie zakazu okre ś lonego w art. 8 ust. 2 pkt 5 i 6 ustawy o ochronie (...), tj. przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do rozwoju konkurencji na lokalnym rynku us ł ug inseminacyjnych oraz narzucanie uci ąż liwych warunków umów przynosz ą cych nieuzasadnione korzy ś ci. Maj ą c na uwadze, i ż narzutami z tytu ł u kosztów manipulacyjnych Centrum nie obci ąż a ł o w ł asnej dzia ł alno ś ci inseminacyjnej, organ antymonopolowy - po odpowiednim rozszerzeniu post ę powania z urz ę du o nowy zarzut - w pkt II decyzji nr RKR-12/2002 stwierdzi ł , i ż dzia ł anie to stanowi tak ż e naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 3 ustawy, tj. stosowanie w podobnych umowach z osobami trzecimi niejednolitych warunków, stwarzaj ą cych tym osobom zró ż nicowane warunki konkurencji. Równocze ś nie - uwzgl ę dniaj ą c, i ż w toku post ę powania Centrum zaprzesta ł o pobierania narzutów z tytu ł u kosztów manipulacyjnych - organ antymonopolowy w tej samej decyzji RKR-12/2002 stwierdzi ł tak ż e zaniechanie przez Centrum ww. praktyk. Okoliczno ś ci ą decyduj ą c ą o kszta ł cie powy ż szego rozstrzygni ę cia by ł fakt, i ż przy zabiegach II. i III. oraz ewentualnych reinsemnacjach ani Centrum, ani inseminatorzy indywidualni, op ł aty za sam ą us ł ug ę nie pobierali i obci ąż ali hodowc ę jedynie cen ą nasienia. W tym stanie rzeczy praktyk ą ograniczaj ą c ą konkurencj ę by ł o doliczanie przez Centrum do ceny nasienia op ł aty manipulacyjnej wy łą cznie wówczas, gdy zakupu tego nasienia dokonywali inseminatorzy indywidualni i niepobieranie tej op ł aty, gdy us ł uga inseminacyjna ś wiadczona by ł a przez inseminatora etatowego Centrum. Ostatecznie dodatkowe koszty ponosili wy łą cznie inseminatorzy indywidualni, od których op ł ata manipulacyjna pobierana by ł a w ka ż dym wypadku i doliczana do ka ż dej porcji nasienia, tak ż e nasienia zu ż ytego do zabiegów II., III. i reinseminacji, za które to zabiegi op ł aty nie pobierano. W ś wietle ówczesnych ustale ń odst ą pienie od pobierania op ł aty za zabieg II., III i reinseminacje (jako forma rekompensaty z tytu ł u nieskuteczno ś ci zabiegu pierwszego) by ł o praktyk ą powszechnie panuj ą c ą na rynku us ł ug inseminacyjnych, niezale ż nie od tego, czy 13 by ł o to Centrum w Krasnem, czy pozosta ł e 3 spó ł ki Skarbu Pa ń stwa, czy wreszcie inseminatorzy indywidualni. Gdyby odst ą pienie od tych op ł at nie by ł o cech ą charakterystyczn ą rynku us ł ug inseminacyjnych i inseminatorzy żą daliby op ł aty za wykonanie ka ż dego zabiegu, to wówczas pobieranie przez Centrum - przy zakupie nasienia - op ł aty manipulacyjnej od inseminatorów indywidualnych, mog ł oby nie zosta ć ocenione przez organ antymonopolowy jako praktyka ograniczaj ą ca konkurencj ę . W takim wypadku nale ż a ł oby wówczas co najmniej rozwa ż y ć , czy op ł ata manipulacyjna nie jest przez inseminatorów indywidualnych rekompensowana w op ł acie za sam zabieg. W tym stanie rzeczy – w ocenie organu antymonopolowego - nie znajduje uzasadnienia, aby zachowanie Centrum polegaj ą ce na niepobieraniu op ł at za zabiegi powtórkowe, które w poprzednim post ę powaniu antymonopolowym zosta ł o ocenione przez p.Krzy ż ewskiego jako typowe dla rynku us ł ug inseminacyjnych i dzi ę ki czemu mo ż liwe by ł o wówczas postawienie Centrum zarzutu stosowania innych praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę (pobierania op ł aty manipulacyjnej), zosta ł o obecnie uznane za zachowanie ograniczaj ą ce konkurencj ę na rynku us ł ug inseminacyjnych, cho ć jest ono nadal cech ą charakterystyczn ą tego rynku i us ł ug ś wiadczonych przez wszystkich jego uczestników. Zarzut nr 6 - nieuwzgl ę dnienia przez Centrum, w kalkulacji cen nasienia, dotacji otrzymywanej do post ę pu biologicznego, co w konsekwencji nie odzwierciedla jej celowo ś ci. Uzasadnienie zarzutu. Wg Wnioskodawcy celem dotacji jest dost ę pno ść cen dla us ł ugobiorców, a skoro nie skutkuje ona obni ż eniem ceny nasienia, to pobierana dotacja stanowi dla Centrum nieuzasadniony zysk. Odpowied ź na zarzut. Centrum wyja ś ni ł o, i ż dotacja do post ę pu biologicznego w produkcji ro ś linnej i zwierz ę cej, o której mowa w kolejnych ustawach bud ż etowych dotyczy przede wszystkim dzia ł alno ś ci zwi ą zanej z realizacj ą programów oceny i selekcji rozp ł odników. Stosownie do art. 32 ustawy o organizacji hodowli (...), program oceny i selekcji reproduktorów ma na celu zapewnienie post ę pu hodowlanego lub zachowanie okre ś lonych cech i obejmuje w szczególno ś ci: - zasady wyboru reproduktorów na ojców nast ę pnego pokolenia, - zasady wyboru samic na matki reproduktorów, - sposób i zasady doboru rodziców w celu uzyskania nast ę pnego pokolenia reproduktorów, - zasady selekcji potomstwa m ę skiego oraz sposób prowadzenia oceny tego potomstwa, - zasady i metody oceny warto ś ci hodowlanej reproduktorów, - zakres i cel wykorzystywania rozp ł odników i materia ł u biologicznego pochodz ą cych z importu. Dzia ł alno ść ta nie jest dzia ł alno ś ci ą komercyjn ą i prowadzona jest przez Centrum i inne podmioty w interesie ogólnym i w ł a ś nie z tego wzgl ę du obj ę ta zosta ł a systemem dotacji. Na innych zasadach oparta jest natomiast produkcja nasienia. W obrocie wyst ę puje nasienie ró ż nych reproduktorów, hodowanych przez ró ż nych hodowców, a ceny nasienia 14 kszta ł towane s ą na zasadach rynkowych z uwzgl ę dnieniem zysku. W ocenie Centrum wykorzystanie przez przedsi ę biorc ę dotacji dla obni ż enia ceny nasienia narazi ł oby go - ze strony konkurentów - na zarzut zani ż ania ceny. Ustalenia i stanowisko organu antymonopolowego. Organ antymonopolowy podziela argumentacj ę Centrum w powy ż szym zakresie. Rynek produkcji i importu nasienia i ostatecznie oferowania go do sprzeda ż y posiada zasi ę g ogólnopolski i nie istniej ą przepisy ani jakiekolwiek powody, które uniemo ż liwa ł yby sprzeda ż nasienia dopuszczonego do rozrodu wy łą cznie dlatego, i ż oferuj ą cy nasienie i jego odbiorca nie s ą zlokalizowani na tym samym terenie (np. w tym samym województwie wskazanym w zezwoleniu na dostarczanie nasienia). Skoro na rynku tym mog ą konkurowa ć bez przeszkód ró ż ni przedsi ę biorcy, w tym równie ż i tacy, którzy dotacji z bud ż etu Pa ń stwa nie otrzymuj ą , to praktyk ą ograniczaj ą c ą konkurencj ę polegaj ą c ą na stosowaniu nieuczciwych cen nasienia by ł oby wnioskowane przez p. Krzy ż ewskiego wykorzystanie przez niektórych z tych producentów (np. Centrum lub 3 pozosta ł e spó ł ki Skarbu Pa ń stwa) dotacji w celu obni ż enia ceny swojego nasienia, tj. na dofinansowanie komercyjnej sfery dzia ł alno ś ci. Cena taka by ł aby nieuczciwa, poniewa ż w celu jej obni ż enia wykorzystanoby dotacj ę niedost ę pn ą dla innych producentów. Niezale ż nie od powy ż szego podnie ść nale ż y, i ż ustawa o ochronie (...) nie zawiera przepisów, które zobowi ą zywa ł yby Prezesa UOKiK do podj ę cia - na wniosek przedsi ę biorcy - dzia ł a ń zmierzaj ą cych do sprawdzenia wykorzystania dotacji celowej. Zarzut nr 7 - niestosowania przez Centrum mar ż handlowych i prowizji a jedynie narzutów, co zdaniem Wnioskodawcy stanowi narzucanie nadmiernie wygórowanych cen nasienia, a przez to przeciwdzia ł a ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania konkurencji na rynku dostarczania nasienia i us ł ug inseminacyjnych. Uzasadnienie zarzutu. Zdaniem Wnioskodawcy nasienie rozp ł odników jest takim samym towarem, jak ka ż dy inny, a zatem Centrum, jako producent powinno stosowa ć obowi ą zuj ą ce w handlu ceny hurtowe, mar ż e handlowe i ceny detaliczne. Odpowied ź na zarzut. Centrum uzna ł o powy ż szy zarzut za nieuzasadniony. Centrum jest podmiotem dzia ł aj ą cym w sferze produkcji i nie mo ż e stosowa ć mar ż hurtowych, które w procesie dystrybucji s ą wynagrodzeniem hurtownika (mar ż e hurtowe) lub detalisty (mar ż e detaliczne). Ceny nasienia wyprodukowanego przez MCB wynikaj ą z cenników i s ą pobierane od inseminatorów i hodowców na jednolitym poziomie, co - wbrew twierdzeniom Wnioskodawcy - nie oddzia ł uje negatywnie na konkurencyjno ść inseminatorów indywidualnych. Inseminatorzy ci ś wiadcz ą swoje us ł ugi na tym samym terenie i na tym samym szczeblu obrotu co MCB - poprzez swoich inseminatorów etatowych. Inseminatorzy indywidualni mog ą oferowa ć nasienie zakupione od Centrum po dowolnych cenach. W ocenie Centrum nie mo ż na od niego oczekiwa ć , aby w sposób szczególny wspiera ł o dzia ł alno ść konkurentów (inseminatorów indywidualnych) poprzez sprzeda ż nasienia po 15 cenach preferencyjnych, tj. ni ż szych ni ż cennikowe, po których samo Centrum to nasienie sprzedaje hodowcom w ramach w ł asnych us ł ug inseminacyjnych. Ustalenia i stanowisko organu antymonopolowego. Organ antymonopolowy nie znajduje podstaw do postawienia Centrum zarzutu, i ż pobieraj ą c jednakowe ceny za nasienie od wszystkich swoich odbiorców wykorzystuj ą cych je do zabiegów inseminacyjnych, przeciwdzia ł a tym samym ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania konkurencji zarówno na rynku dostarczania nasienia jak i rynku us ł ug inseminacyjnych. Rynek dostarczania nasienia – jak na wst ę pie niniejszej decyzji ustalono – jest rynkiem lokalnym. Dzia ł alno ść t ę mog ą wykonywa ć przedsi ę biorcy, którzy uzyskaj ą stosowne zezwolenie, a organ wydaj ą cy zezwolenie wskazuje zasi ę g terytorialny tej dzia ł alno ś ci. Zak ł adaj ą c nawet, i ż w chwili obecnej Centrum utraci ł o monopol na rynku dostarczania nasienia na terenie 4 województw Polski po ł udniowo – wschodniej, to ró ż nicowanie cen samego nasienia (np. w zale ż no ś ci od wielko ś ci obrotów) konkurencji na tym rynku nie wzmocni. Rozwój konkurencji na rynku dostarczania nasienia uzale ż niony jest obecnie od liczby podmiotów, które tak ą dzia ł alno ść podejm ą oraz wysoko ś ci op ł aty, jak ą za dostarczanie nasienia b ę d ą lub nie b ę d ą pobiera ł y. Z analizy zawartej o stanowisku dotycz ą cym zarzutu nr 1 wynika, i ż w obecnym stanie prawnym, nie istniej ą istotne bariery w uzyskaniu zezwolenia na dostarczanie nasienia. Zró ż nicowanie cen samego nasienia sprzedawanego przez Centrum poszczególnym inseminatorom indywidualnym niew ą tpliwie wzmocni ł oby pozycj ę tych spo ś ród nich, którzy otrzymaliby nasienie za cen ę ni ż sz ą , jednak – zdaniem organu antymonopolowego – stanowi ł oby to ze strony Centrum naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 3 i 8 ustawy o ochronie (...), tj. stosowanie w umowach zawieranych z osobami trzecimi niejednolitych warunków stwarzaj ą cych zró ż nicowane warunki konkurencji oraz nieuzasadniony podzia ł rynku pod wzgl ę dem podmiotowym. Zarzut nr 8 - nierealizowania przez Centrum decyzji organu antymonopolowego nr RKR-12/2002 r., w której nakazano zaniechania nadu ż ywania dominuj ą cej pozycji rynkowej poprzez ś wiadczenie us ł ug inseminacyjnych poni ż ej kosztów w ł asnych i finansowanie strat z tego tytu ł u wp ł ywami ze sprzeda ż y nasienia inseminatorom indywidualnym. Uzasadnienie zarzutu. Zdaniem Wnioskodawcy Centrum nie wykona ł o powy ż szej decyzji, poniewa ż w ca ł ym 2002 r. nie obni ż y ł o cen nasienia. Ponadto Wnioskodawca pos ł uguj ą c si ę danymi liczbowymi zawartymi w tej decyzji dokona ł symulacyjnych wylicze ń , w ś wietle których w 2002 r., po wydaniu decyzji, us ł ugi inseminacyjne nie mog ł y przynosi ć Centrum zysku, a ich cena co najwy ż ej odzwierciedla ł a koszty tej dzia ł alno ś ci. Odpowied ź na zarzut. W odpowiedzi Centrum podnios ł o, i ż decyzj ę nr RKR-12/2002 wykona ł o, na co wskazuje stanowisko zaj ę te przez organ antymonopolowy w pi ś mie skierowanym do MCB po przeprowadzeniu kontroli w tym zakresie. Centrum podnios ł o tak ż e, i ż wyniki ostatniego roku rozliczeniowego, tj. 2003 wskazuj ą jednoznacznie, i ż us ł ugi inseminacyjne nie s ą ś wiadczone poni ż ej ponoszonych kosztów, gdy ż dzia ł alno ść ta przynosi zyski. 16 Ustalenia i stanowisko organu antymonopolowego. Decyzj ą z dnia 29 kwietnia 2002 nr RKR-12/2002 w pkt I organ antymonopolowy nakaza ł Centrum zaniechania praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , polegaj ą cej na nadu ż ywaniu dominuj ą cej pozycji na lokalnym rynku dostarczania nasienia rozp ł odników byd ł a i trzody chlewnej inseminatorom wykonuj ą cym zabiegi inseminacyjne na terenie województw: ś l ą skiego, opolskiego, ma ł opolskiego i podkarpackiego, poprzez ś wiadczenie us ł ug inseminacyjnych poni ż ej kosztów w ł asnych i finansowanie strat z tego tytu ł u wp ł ywami ze sprzeda ż y nasienia inseminatorom indywidualnym. Dzia ł ania te zosta ł y uznane za naruszaj ą ce zakazy, o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 1 i 5 ustawy o ochronie (...). Decyzja nr RKR-12/2002 w powy ż szym zakresie wydana zosta ł a na wniosek p. K.Krzy ż ewskiego. W toku post ę powania antymonopolowego poprzedzaj ą cego t ę decyzj ę ustalono, i ż w 2001 r. wp ł ywy ze sprzeda ż y us ł ug inseminacyjnych by ł y ni ż sze od poniesionych kosztów tych us ł ug o kwot ę 762.352 z ł . Centrum przyzna ł o wówczas, i ż ró ż nic ę t ę zrekompensowa ł o sobie wp ł ywami pochodz ą cymi ze sprzeda ż y nasienia. W dniu 24.02.2003 r., tj. po zako ń czeniu roku bilansowego 2002, którego wyniki finansowe mog ł y stanowi ć dowód w sprawie, organ antymonopolowy przeprowadzi ł kontrol ę wykonania decyzji. Ustalono wówczas, i ż wprawdzie w I i II kwartale 2002 r. sprzeda ż us ł ug inseminacyjnych przynosi ł a jeszcze straty, jednak w okresie po uprawomocnieniu si ę decyzji, tj. w III i IV kwartale 2002 r. dzia ł alno ść ta zacz ęł a przynosi ć zyski. Ostatecznie koszty ś wiadczenia us ł ug inseminacyjnych w ca ł ym 2002 r. by ł y ni ż sze od przychodów z tego tytu ł u i Centrum wypracowa ł o nieznaczny zysk na tej dzia ł alno ś ci. Ponadto Centrum, w ci ą gu 2002 r. – nie zmieniaj ą c ceny nasienia - dwukrotnie podwy ż szy ł o ceny us ł ug inseminacyjnych i ostatecznie cena zabiegu inseminacji wzros ł a z 30 z ł do 33 z ł w przypadku byd ł a i z 32 z ł do 35 z ł w przypadku trzody chlewnej. Uwzgl ę dniaj ą c, i ż w roku 2002 Centrum nie ponosi ł o strat na us ł ugach inseminacyjnych - co w odniesieniu do roku 2001 by ł o przes ł ank ą wydania decyzji RKR-12/2002 - organ antymonopolowy, postanowieniem RKR-223/2003 z dnia 3 lipca 2003 r., zamkn ął post ę powanie wyja ś niaj ą ce w sprawie stwierdzenia wykonania decyzji nr RKR-12/2002 uznaj ą c, i ż decyzja jest realizowana. Organ antymonopolowy nie znajduje podstaw do uwzgl ę dnienia zarzutu p. Krzy ż ewskiego, i ż decyzja powy ż sza nie jest realizowana, poniewa ż Centrum nie obni ż y ł o cen nasienia, a z jego wylicze ń wynika, i ż w 2002 r. nie mog ł o wypracowa ć zysku na us ł ugach inseminacyjnych. Nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej poprzez narzucanie nieuczciwych cen (art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie ...) polega na stosowaniu cen poni ż ej kosztów w ł asnych us ł ugi lub produktu. W ś wietle danych liczbowych podanych przez Centrum w ramach prowadzonego z urz ę du post ę powania wyja ś niaj ą cego dotycz ą cego wykonania decyzji, us ł ugi inseminacyjne nie przynosi ł y straty, a zatem ostatecznie - w skali ca ł ego 2002 r. - nie by ł y ś wiadczone poni ż ej kosztów w ł asnych. Wyniki dzia ł alno ś ci inseminacyjnej Centrum by ł y tak ż e analizowane w ramach dwóch kolejnych post ę powa ń antymonopolowych zako ń czonych wydaniem powo ł anych wcze ś niej decyzji RKR-33/2003 oraz RKR-34/2003, o czym ś wiadczy tre ść postanowienia o zamkni ę ciu post ę powania w sprawie kontroli wykonania decyzji RKR-12/2002. Wyniki tej analizy nie da ł y równie ż podstaw do postawienia Centrum zarzutu, i ż decyzja nie jest wykonywana. 17 Zarzut nr 9 – wykorzystywania przez Centrum, przy ustalaniu cen faktu, i ż przedsi ę biorca ten uczestniczy na trzech rynkach, tj. rynku produkcji, obrotu nasieniem oraz us ł ug inseminacyjnych. Uzasadnienie zarzutu. Zdaniem Wnioskodawcy wykorzystywanie wynikaj ą cej z powy ż szego pozycji rynkowej polega na tym, i ż suma cen stosowanych przez Centrum na tych rynkach, tj. produkcji, dostarczania i przechowywania, dojazdu inseminatora Centrum do zabiegu oraz us ł ugi inseminacyjnej, limituje wysoko ść op ł aty łą cznej, jak ą mog ą pobra ć wszystkie pozosta ł e podmioty ś wiadcz ą ce us ł ugi inseminacyjne. P. Krzy ż ewski podniós ł , i ż dla us ł ugobiorcy znaczenie ma jedynie suma wszystkich ww. cen stanowi ą ca dla niego łą czny koszt unasiennienia, przy czym z wszystkich tych cen jedynie cena za us ł ug ę unasiennienia jest dochodem inseminatora indywidualnego. Odpowied ź na zarzut. Centrum uzna ł o, i ż powy ż szy zarzut zosta ł sformu ł owany niekonkretnie bez sprecyzowania zarzucanej praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , co uniemo ż liwia odniesienie si ę do niej. Podkre ś li ł o jednak, i ż ustalaj ą c ceny bazuje na rozdzieleniu kosztów stosownie do obszarów swojej aktywno ś ci. Ustalenia i stanowisko organu antymonopolowego. Niew ą tpliwie Centrum znajduje si ę w korzystniejszej od inseminatorów indywidualnych sytuacji rynkowej. Wynika to nie tylko z aktywnego uczestnictwa na wszystkich etapach dzia ł alno ś ci, jak ą jest szeroko rozumiana hodowla i rozród zwierz ą t gospodarskich ale tak ż e z jego potencja ł u ekonomicznego. Bezsporne jest równie ż , i ż Centrum – b ę d ą c uczestnikiem 3 rynków produktowych - posiada mo ż liwo ść zarabiania zarówno na produkcji nasienia, jak i na us ł ugach inseminacyjnych, a nawet - w obecnym stanie prawnym - na dostarczaniu nasienia innych jego producentów lub importerów, pomimo zajmowania na tym rynku pozycji zbli ż onej do monopolistycznej. Powy ż sze okoliczno ś ci decyduj ą o tym, i ż Centrum jest niew ą tpliwie liderem, którego ceny wywieraj ą istotny wp ł yw na wysoko ść cen ustalanych przez innych uczestników lokalnego rynku us ł ug inseminacyjnych. Niemniej jednak organ antymonopolowy podziela stanowisko MCB, i ż Wnioskodawca ani nie wskaza ł ani uprawdopodobni ł , w jaki sposób Centrum - przez sam fakt uczestniczenia w 3 rynkach produktowych, w tym w rynku us ł ug inseminacyjnych, na którym konkuruje z inseminatorami indywidualnymi - ogranicza konkurencj ę i który z zakazów wymienionych w art. 8 ust. 2 ustawy o ochronie (...) narusza. Zarzut nr 10 - pobierania przez Centrum od inseminatorów indywidualnych wy ż szych op ł at za nasienie buhajów ni ż od 3 pozosta ł ych spó ł ek Skarbu Pa ń stwa. Uzasadnienie zarzutu. Wnioskodawca poda ł , i ż np. nasienie buhaja Moue w cenniku Centrum w Krasnem wyceniono na 23 z ł za 1 porcj ę natomiast w cenniku Wielkopolskiego Centrum Hodowli i Rozrodu Zwierz ą t Sp. z o.o. w Poznaniu (WCHiRZ) na kwot ę 24 z ł . Uwa ż a w zwi ą zku z 18 tym, ż e skoro op ł ata za dostaw ę tego nasienia w WCHiRZ wynosi 6 z ł za porcj ę , to cena ostatecznie powinna wynosi ć 29 z ł (23 z ł cena Centrum w Krasnem + 6 z ł op ł aty za dostaw ę pobierana przez WCHiRZ). Skoro tak nie jest, to Centrum musia ł o sprzeda ć WCHiRZ nasienie tego buhaja za cen ę 18 z ł bez op ł aty za dostarczenie, w wysoko ś ci 6 z ł , któr ą pobiera od inseminatorów. Ś wiadczy to zdaniem Wnioskodawcy o kontynuowaniu praktyki orzeczonej decyzj ą RKR-15/2002 z dnia 27 maja 2002 r. Odpowied ź na zarzut. W odpowiedzi Centrum podnios ł o, i ż ceny nasienia nale żą do kategorii cen umownych. Zasada ta nie zosta ł a wy łą czona w odniesieniu do cen nasienia produkowanego przez Centrum. W odniesieniu do standardowych, typowych kontrahentów (inseminatorów indywidualnych i hodowców) Centrum stosuje ceny cennikowe, nie dyskryminuj ą c ż adnego z nich. Z innymi podmiotami Centrum dopuszcza sprzeda ż nasienia na innych zasadach i umo ż liwia swoim znacz ą cym partnerom handlowym lub hodowlanym zakup produktu po ni ż szych cenach. Centrum podnios ł o tak ż e, i ż WCHiRZ nie jest konkurentem ani MCB ani Wnioskodawcy, gdy ż dzia ł a na innym rynku geograficznym obejmuj ą cym województwa: wielkopolskie i lubuskie. Ustalenia i stanowisko organu antymonopolowego. Wskazana przez Wnioskodawc ę decyzja nr RKR-15/2002 z dnia 27 maja 2002 r. jest kolejn ą dotycz ą c ą Centrum wydan ą - w tym wypadku - na jego wniosek. Decyzj ą t ą organ antymonopolowy na podstawie art. 9 ustawy o ochronie (...) nakaza ł zaniechania przez wszystkie 4 spó ł ki Skarbu Pa ń stwa, tj. Ma ł opolskie Centrum Biotechniki Sp. z o.o. w Krasnem, Mazowieckie Centrum Hodowli i Rozrodu Zwierz ą t Sp. z o.o. w Ł owiczu, Stacj ę Hodowli i Unasienniania Zwierz ą t Sp. z o.o. w Bydgoszczy oraz Wielkopolskie Centrum Hodowli i Rozrodu Zwierz ą t Sp. z o.o. w Poznaniu, praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , polegaj ą cej na stosowaniu w rozliczeniach z inseminatorami indywidualnymi, niejednolitych – w stosunku do w ł asnych kosztów nabycia nasienia przez Spó ł k ę dostarczaj ą c ą je tym inseminatorom - cen nasienia rozp ł odników byd ł a i trzody chlewnej wyprodukowanego przez jedn ą z pozosta ł ych 3 Spó ł ek. Poniewa ż taki sposób rozlicze ń by ł kontynuacj ą zasad stosowanych w przesz ł o ś ci, kiedy to wszystkie 4 Spó ł ki stanowi ł y jeden organizm gospodarczy, organ antymonopolowy uzna ł te dzia ł ania za równoznaczne z zawarciem porozumienia, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 tej ustawy , którego skutkiem jest ograniczenie konkurencji na lokalnych rynkach us ł ug inseminacyjnych i stworzenie niejednolitych warunków konkurencji na tych rynkach. Dzia ł ania te powodowa ł y bowiem, i ż inseminatorzy indywidualni funkcjonowali na lokalnych – w ł a ś ciwych geograficznie dla poszczególnych Spó ł ek - rynkach inseminacji zwierz ą t w warunkach odmiennych ni ż same Spó ł ki. Koszt nabycia nasienia przez inseminatora indywidualnego ró ż ni ł si ę od kosztu nabycia tego samego nasienia przez Spó ł k ę , która z jednej strony, z mocy ustawy o organizacji hodowli (....) jest po ś rednikiem w sprzeda ż y nasienia innej Spó ł ki, jednak z drugiej strony jest konkurentem inseminatora indywidualnego, któremu to nasienie dostarcza. W pa ź dzierniku i listopadzie 2002 r. organ antymonopolowy przeprowadzi ł post ę powanie wyja ś niaj ą ce maj ą ce na celu ustalenie, czy decyzja nr RKR-15/2002 jest wykonywana. Na podstawie kopii faktur wystawionych dla Spó ł ek przez producenta nasienia oraz faktur na to samo nasienie wystawionych nast ę pnie przez Spó ł k ę dla inseminatorów 19 indywidualnych oraz hodowców organ antymonopolowy ustali ł , i ż cena nabycia nasienia przez inseminatora jest taka sama jak koszt tego samego nasienia ponoszony przez Spó ł k ę dostawc ę , w przypadku, gdy to ona jest wykonawc ą us ł ugi inseminacyjnej. Postanowieniem nr 200/2002 z dnia 26.11.2002 r. organ antymonopolowy zamkn ął post ę powanie wyja ś niaj ą ce, uznaj ą c, i ż ww. decyzja jest wykonywana. Obecnie p.K.Krzy ż ewski podnosi, i ż Centrum prawdopodobnie sprzeda ł o WCHiRZ nasienie buhaja Moue za cen ę 18 z ł /1 porcj ę , tj. bez op ł aty za dostarczenie, któr ą samo pobiera od inseminatorów z terenu sobie w ł a ś ciwego. Zdaniem organu antymonopolowego nie stanowi to ani przejawu praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , ani dowodu nierealizowania decyzji RKR-15/2002. Wr ę cz przeciwnie. Istot ą tej decyzji, wydanej – co nale ż y podkre ś li ć - w odmiennym od obecnego stanie prawnym by ł o, aby Spó ł ka wykonuj ą ca we w ł asnym zakresie us ł ug ę inseminacji przy wykorzystaniu nasienia wyprodukowanego przez jedn ą z pozosta ł ych Spó ł ek, do kosztów tej us ł ugi zaliczy ł a zarówno cen ę nasienia ustalon ą przez podmiot, który je wyprodukowa ł w tej samej wysoko ś ci jak ą ostatecznie p ł aci inseminator indywidualny jak i op ł at ę za dostaw ę nasienia w tej samej wysoko ś ci, jak ą pobra ł aby od inseminatora indywidualnego, gdyby to samo nasienie sprowadzi ł a na jego potrzeby. Nie oznacza to jednak, aby poszczególne 4 Spó ł ki Skarbu Pa ń stwa we wzajemnych obrotach zobowi ą zane by ł y do obci ąż ania si ę op ł at ą za dostaw ę nasienia. Nieobowi ą zuj ą cy ju ż art. 29 a ustawy o organizacji hodowli (...) stanowi ł bowiem podstaw ę do pobierania op ł aty za dostarczenie nasienia wy łą cznie od hodowców lub przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi inseminacyjne, którzy za żą dali dostarczenia nasienia danego rozp ł odnika dopuszczonego do u ż ycia w inseminacji. Ceny nasienia, we wzajemnych obrotach Spó ł ek nie s ą obci ąż ane op ł at ą za dostarczenie. Obci ąż enie op ł at ą za dostarczenie ma znaczenie wy łą cznie wówczas, gdy nasienie to trafia na rynek jako produkt oferowany do us ł ug inseminacyjnych. Rynek us ł ug inseminacyjnych ma zasi ę g lokalny. Istotne z punktu widzenia zasad konkurencji jest jedynie to, aby na tym samym rynku geograficznym poszczególne spó ł ki, jako dominanci w dostarczaniu nasienia, nie stosowali ró ż nych cen, tj. wy ż szych dla inseminatorów indywidualnych z terenu sobie w ł a ś ciwego i ni ż szych dla hodowców, u których Spó ł ki te, we w ł asnym zakresie us ł ugi inseminacyjne wykonuj ą , konkuruj ą c z inseminatorami indywidualnymi. Poniewa ż Centrum w Krasnem i Ma ł opolskie Centrum w Poznaniu a tak ż e pozosta ł e 2 Spó ł ki nie s ą konkurentami ani na rynku dostarczania nasienia, ani na rynku us ł ug inseminacyjnych a nadto inseminatorzy indywidualni z terenów obj ę tych w ł a ś ciwo ś ci ą wszystkich tych spó ł ek te ż pomi ę dzy sob ą nie konkuruj ą , fakty powo ł ane przez p. Krzy ż ewskiego w ramach zarzutu nr 10, nie stanowi ą podstawy do stwierdzenia, i ż Centrum stosuje praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę . Art. 85 ust. 1 ustawy o ochronie (...) stanowi, ż e Prezes UOKiK mo ż e odmówi ć – w drodze decyzji – wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego, je ż eli z zawartych we wniosku oraz posiadanych przez organ informacji wynika w sposób oczywisty, ż e nie naruszono zakazu okre ś lonego w art. 5, w zakresie nie wy łą czonym na podstawie art. 6 i 7 lub zakazu okre ś lonego w art. 8. Uprzednio - w celu uzyskania dodatkowych informacji niezb ę dnych do wydania postanowienia o wszcz ę ciu lub decyzji o odmowie wszcz ę cia post ę powania 20 antymonopolowego - Prezes Urz ę du mo ż e przeprowadzi ć post ę powanie wyja ś niaj ą ce (art. 85 ust. 2 ustawy). W niniejszej sprawie post ę powanie takie zosta ł o przeprowadzone a uzyskane w jego toku ustalenia zosta ł y przedstawione powy ż ej w ramach rozpoznania ka ż dego z 10 zarzutów postawionych przez Wnioskodawc ę . Reasumuj ą c powy ż sze, maj ą c na uwadze, ż e wyniki post ę powania wyja ś niaj ą cego, a tak ż e analiza informacji zawartych we wniosku oraz w 4 prawomocnych decyzjach dotycz ą cych Centrum wydanych w latach 2002 i 2003, nie dostarczy ł y - zdaniem organu antymonopolowego – dowodów, aby Centrum stosowa ł o zarzucane przez p. K.Krzy ż ewskiego praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę , o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 1, 5 i 6 ustawy o ochronie (...), orzeczono jak w sentencji i odmówiono wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego. Stosownie do art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie (...) w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, 31 - 011 Kraków, Plac Szczepa ń ski 5. Z up. Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury Barbara du Vall Otrzymuj ą : 1. Pan Krzysztof Krzy ż ewski Us ł ugi Inseminacyjne ul. Wiejska 10/1 48-120 Baborów 2. a/a RKR 21