RPZ-16/2004

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA UOKiK W POZNANIU ul. Zielona 8, 61-851 Pozna ń Tel. (0-61) 852-15-17, 852-77-50, Fax (0-61) 851-86-44 E-mail: poznan@uokik.gov.pl RPZ- 535/5/03/D.O. Pozna ń , dnia 12 sierpnia 2004 r. DECYZJA Nr RPZ 16/2004 Na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w zwi ą zku z art. 80 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r., Nr 86, poz. 804, z 2003 r. Nr 170, poz. 1652 i z 2004 r. Nr 93, poz. 891) oraz zgodnie z art. 28 ust. 4 i 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18 poz. 172 z pó ź n. zm.), dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza si ę jako bezprzedmiotowe post ę powanie antymonopolowe wszcz ę te na wniosek „Automatic-Serwis” sp. z o.o. z siedzib ą w Brodnicy przeciwko Telekomunikacji Polskiej S.A. z siedzib ą w Warszawie, w zwi ą zku z podejrzeniem nadu ż ywania przez Telekomunikacj ę Polsk ą S.A. z siedzib ą w Warszawie pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku dzier ż awy kanalizacji teletechnicznej na terenie Konina, polegaj ą cego na narzucaniu nadmiernie wygórowanych cen dzier ż awy tej kanalizacji oraz uci ąż liwych warunków umowy dzier ż awy kanalizacji reguluj ą cej ś wiadczenie tej us ł ugi na rzecz wnioskodawcy w cz ęś ci dotycz ą cej proponowanego czynszu dzier ż awnego, tj. w sprawie naruszenia art. 8 ust. 1 i 2 pkt 1 i 6 ww. ustawy. Uzasadnienie Pismem z dnia 9 kwietnia 2003 r. „Automatic-Serwis” sp. z o.o. w Brodnicy (dalej „wnioskodawca) wnios ł a o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego przeciwko Telekomunikacji Polskiej S.A. z siedzib ą w Warszawie (zwanej dalej TP S.A. lub Spó ł k ą ), w zwi ą zku z wprowadzeniem przez Spó ł k ę pismem z 13 stycznia 2003 r. nowej wysoko ś ci czynszu za dzier ż aw ę kanalizacji teletechnicznej, z której wnioskodawca korzysta na terenie Konina od 1999 r. Nowe op ł aty zaproponowane przez TP S.A. w styczniu 2003 r. s ą o ok. 1370 % wy ż sze od dotychczas obowi ą zuj ą cych. 1 W swoim pi ś mie wnioskodawca podniós ł te ż , ż e Spó ł ka zaproponowa ł a mu nowe ceny dzier ż awy w ł ókien ś wiat ł owodowych. W tej kwestii wnioskodawca zosta ł poinformowanym o w ł a ś ciwo ś ci Prezesa Urz ę du Regulacji Telekomunikacji i Poczty. Wnioskodawca zarzuci ł , ze nowe op ł aty w sposób ra żą cy odbiegaj ą od rzeczywistych kosztów ś wiadczenia przez Spó ł k ę us ł ug, nie znajduj ą ekonomicznego uzasadnienia w kosztach Spó ł ki, s ą nieuczciwe i nadmiernie wygórowane, co w konsekwencji prowadzi do sformu ł owania uci ąż liwych warunków umów łą cz ą cych TP S.A. z jej klientami. Postanowieniem z dnia 22 wrze ś nia 2003 r. Prezes Urz ę du (dzia ł aj ą ca w jego imieniu na podstawie osobnego upowa ż nienia Delegatura Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu) wszcz ął post ę powanie antymonopolowe stawiaj ą c zarzut nadu ż ywania przez Telekomunikacj ę Polsk ą S.A. z siedzib ą w Warszawie pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku dzier ż awy kanalizacji teletechnicznej na terenie Konina, polegaj ą cego na narzucaniu nadmiernie wygórowanych cen dzier ż awy tej kanalizacji oraz uci ąż liwych warunków umowy dzier ż awy kanalizacji reguluj ą cej ś wiadczenie tej us ł ugi na rzecz wnioskodawcy w cz ęś ci dotycz ą cej proponowanego czynszu dzier ż awnego, tj. w sprawie naruszenia art. 8 ust. 1 i 2 pkt 1 i 6 ustawy o ochronie o ochronie konkurencji i konsumentów, zwanej dalej Ustaw ą . W odpowiedzi na tak przedstawione zarzuty pismem z dnia 8 pa ź dziernika 2003 r. TP S.A. za po ś rednictwem swojego pe ł nomocnika stwierdzi ł a, i ż nowe stawki czynszu dzier ż awy kanalizacji teletechnicznej wprowadzone zosta ł y w zwi ą zku z przeprowadzon ą analiz ą stosowanych przed rokiem 2002 warunków dzier ż awy i analiza ta wykaza ł a du ż e zró ż nicowanie stawek czynszu w kraju, stosowano ró ż ne zasady obliczania stopnia zaj ę to ś ci kanalizacji, przy czym ceny by ł y generalnie zani ż one. Pomijano te ż czynnik w postaci „kapita ł u zamro ż onego”. TP S.A. stwierdzi ł a te ż , ż e wnioskodawca ma mo ż liwo ść poprowadzenia kabla w inny sposób lub te ż stworzenia w ł asnej kanalizacji. Poza tym Spó ł ka poda ł a, i ż wnioskodawca jest cz ł onkiem Ogólnopolskiej Izby Gospodarczej Komunikacji Kablowej (dalej „OIGKK”), z któr ą TP S.A. prowadzi od sierpnia 2003 r. negocjacje w sprawie ustalenia warunków dzier ż awy kanalizacji teletechnicznej. Propozycje Spó ł ki wychodz ą naprzeciw oczekiwaniom ś rodowiska operatorów telewizji kablowych i stworz ą now ą sytuacj ę tak ż e w sprawie tocz ą cej si ę przed Urz ę dem z wniosku „Automatic-Serwis” sp. z o.o. W toku post ę powania Prezes Urz ę du ustali ł nast ę puj ą cy stan faktyczny. Telekomunikacja Polska S.A z siedzib ą w Warszawie jest spó ł k ą prawa handlowego, której g ł ównym przedmiotem dzia ł alno ś ci jest ś wiadczenie us ł ug telekomunikacyjnych. Spó ł ka jest równie ż w ł a ś cicielem kanalizacji teletechnicznej, która s ł u ż y do prowadzenia kabli transmisyjnych, w tym kanalizacji usytuowanej w Koninie. Kanalizacja ta wykorzystywana jest do ś wiadczenia oferowanych przez Spó ł k ę us ł ug telekomunikacyjnych, a wolne przestrzenie udost ę pniane s ą zainteresowanym przedsi ę biorstwom i instytucjom, tj. np. operatorom telewizji kablowych (zwanymi dalej „operatorami tvk”), przedsi ę biorcom ś wiadcz ą cym us ł ugi internetowe, wojsku, bankom, itp. W Koninie TP S.A. dysponuje kanalizacja o d ł ugo ś ci …….. m. Spó ł ka udost ę pnia ……. m d ł ugo ś ci kanalizacji, w tym operatorom telewizji kablowych …….m. Na swoje potrzeby TP S.A. wykorzystuje …… % kanalizacji (pismo TP S.A. z dnia 8 pa ź dziernika 2003 r.). 2 Wnioskodawca ś wiadczy us ł ugi telewizji kablowej, wykorzystuj ą c w tym celu w Koninie …… m kanalizacji dzier ż awionej od TP S.A (okoliczno ść bezsporna). Wnioskodawca po łą czy ł si ę ze spó ł k ą Telewizja Kablowa sp. z o.o. z siedzib ą w Inowroc ł awiu, która zawar ł a z TP S.A. umow ę dzier ż awy kanalizacji teletechnicznej nr 1/UK/k/99 w dniu 1 wrze ś nia 1999 r., na okres …..lat. Czynsz okre ś lono na kwot ę …… z ł + 22 % VAT za 100 mb kanalizacji. Aneksem z dnia 31 sierpnia 2002 r. przed ł u ż ono obowi ą zywanie ww. umowy do …….. r. Pismem z dnia 13 stycznia 2003 r. Spó ł ka poinformowa ł a, i ż mo ż liwe jest przed ł u ż enie umowy na okres ….. lat, z tym, ż e od ……… r. zostaj ą zaktualizowane stawki za dzier ż aw ę kanalizacji do kwoty …… z ł netto łą cznie. Wnioskodawca wyra ż aj ą c wol ę dalszej wspó ł pracy zakwestionowa ł now ą wysoko ść czynszu w swoich pismach skierowanych do TP S.A. z dnia 15 stycznia 2003 r. i 31 marca 2003 r. i poprosi ł o przedstawienie jej kalkulacji. TP S.A. wyrazi ł a swoje stanowisko w sprawie w pi ś mie z dnia 8 grudnia 2003 r., stanowi ą cym odpowied ź na zarzuty wnioskodawcy podniesione we wniosku. W toku post ę powania TP S.A. w pi ś mie z dnia 15 grudnia 2003 r. dodatkowo podnios ł a, i ż w sprawie nie wyst ę puje interes publiczny, w sprawie w ł a ś ciwy jest Prezes Urz ę du Regulacji Telekomunikacji i Poczty, oraz i ż przed Prezesem UOKiK tocz ą si ę post ę powania w to ż samym przedmiocie, w tym post ę powanie prowadzone z urz ę du w sprawie czynszu dzier ż awy kanalizacji teletechnicznej ustalanego przez Spó ł k ę na terenie kraju. Spó ł ka wskaza ł a ponownie na okoliczno ść tocz ą cych si ę negocjacji z OIGKK. W toku negocjacji prowadzonych przez TP S.A. z OIGKK, której cz ł onkiem jest wnioskodawca, ustalany by ł nowy projekt umowy dzier ż awy kanalizacji uwzgl ę dniaj ą cych po cz ęś ci uwagi dzier ż awców. Fakt prowadzenia tych negocjacji zosta ł potwierdzony zarówno przez wnioskodawc ę jak i przez TP S.A Wnioskodawca w pi ś mie z dnia 29 pa ź dziernika 2003 r., potwierdzonym o ś wiadczeniem z dnia 19 stycznia 2004 r., wniós ł o zawieszenie post ę powania w sprawie w zwi ą zku z negocjacjami. TP S.A. wyrazi ł a zgod ę na zawieszenie post ę powania. Z uwagi na to postanowieniem dnia 22 stycznia 2004 r. post ę powanie w sprawie zosta ł o zawieszone. Pismem z dnia 1 lipca 2004 r. TP S.A. zwróci ł a si ę o umorzenie post ę powania w niniejszej sprawie, z uwagi na to, ż e w dniu 24 maja 2004 r. decyzj ą Prezesa UOKiK Nr RPZ 10/2004 rozstrzygni ę te zosta ł o post ę powanie prowadzone z urz ę du o zakresie to ż samym z niniejsz ą spraw ą . Wnioskodawca w swoim pi ś mie z dnia 23 lipca 2004 r. podtrzyma ł wniosek o zawieszenie post ę powania w sprawie z uwagi na tocz ą ce si ę negocjacje pomi ę dzy nim a Spó ł k ą . Prezes UOKiK stwierdzi ł jednak, ż e wobec podj ę cia decyzji Nr RPZ 10/2004 r. rozstrzygaj ą cej to ż samy zakres spraw, post ę powanie w niniejszej sprawie sta ł o si ę bezprzedmiotowe. Nale ż y zauwa ż y ć , ż e decyzj ą z dnia 24 maja 2004 r. Nr RPZ 10/2004, na podstawie post ę powania antymonopolowego prowadzonego z urz ę du, Prezes Urz ę du stwierdzi ł stosowanie przez TP S.A. praktyki polegaj ą cej na nadu ż ywaniu przez Telekomunikacj ę Polsk ą S.A. z siedzib ą w Warszawie pozycji dominuj ą cej na lokalnych rynkach udost ę pniania (wydzier ż awiania) kanalizacji teletechnicznej w Polsce, poprzez narzucanie dzier ż awcom nieuczciwych cen dzier ż awy, których wysoko ść ustalona zosta ł a w drodze ujednolicenia cen stosowanych w skali kraju, z pomini ę ciem lokalnych warunków budowy i eksploatacji oraz stopnia wykorzystania tej kanalizacji poprzez sieci samej Telekomunikacji Polskiej S.A. oraz dzier ż awców i nakaza ł zaniechanie jej stosowania. Decyzja Prezesa UOKiK odnosi si ę zarówno do stawek czynszu ujednolicanych w 2002 r., a zastosowanych tak ż e wobec 3 wnioskodawcy, jak i do sposobu ustalania stawek czynszu na podstawie decyzji Cz ł onka Zarz ą du TP. S.A. ds. Marketingu - Bruno Duthoi w sprawie zasad udost ę pniania i ustalania wysoko ś ci op ł at za dzier ż aw ę Kanalizacji teletechnicznej z dnia 24 pa ź dziernika 2003 r. (zwanej dalej „Decyzj ą Cz ł onka Zarz ą du TP S.A.”), która uwzgl ę dniaj ą c niektóre postulaty dzier ż awców wprowadza now ą tre ść umowy dzier ż awy kanalizacji teletechnicznej w nowy sposób kszta ł tuj ą c ą sposób obliczenia stawki czynszu. Prezes UOKiK ustali ł , ż e w 2002 r. TP S.A. wprowadzi ł a ujednolicone stawki cen dzier ż awy kanalizacji teletechnicznej w skali kraju. Ceny te ustalane by ł y niezale ż nie od stopnia zaj ę to ś ci otworu, wed ł ug stawki obowi ą zuj ą cej dla danego okresu, na który umowa zostaje zawarta. W kalkulacji tych cen pomini ę to zatem nie tylko stopie ń wykorzystania otworu kanalizacji przez sam ą TP S.A. lub/i innych dzier ż awców ale tak ż e lokalne warunki budowy i eksploatacji kanalizacji teletechnicznej. Prezes UOKiK zakwestionowa ł tak ż e nowy sposób ustalania czynszu przez TP S.A. wprowadzony na mocy Decyzji Cz ł onka Zarz ą du TP S.A. z dnia 24 pa ź dziernika 2004 r., modyfikuj ą cy system kalkulacji wdra ż any od 2002 r. Decyzja Prezesa UOKiK z dnia 24 maja 2004 r. – obejmuj ą ca wszystkie rynki udost ę pniania przez Telekomunikacj ę Polsk ą SA. kanalizacji teletechnicznej w Polsce – znajduje odniesienie do sytuacji faktycznej i prawnej wnioskodawcy. Powy ż sza decyzja obejmuje swoim rozstrzygni ę ciem zarzuty podniesione przez wnioskodawc ę co do sposobu ustalenia wysoko ś ci nowej stawki czynszu dzier ż awy kanalizacji, zaproponowanej wnioskodawcy przez TP S.A. w styczniu 2003 r., oraz spowodowanej w ten sposób uci ąż liwo ś ci nowych warunków umów dzier ż awy. Nakaz zaniechania praktyk stosowanych przez TP S.A., ze wzgl ę du na obj ę cie zakresem decyzji Prezesa UOKiK wszystkich lokalnych rynków udost ę pniania kanalizacji teletechnicznej w Polsce, dotyczy tak ż e sytuacji, w jakiej postawiony zosta ł przez Spó ł k ę wnioskodawca i odnosi skutek tak ż e wobec niego. Wydanie zatem w niniejszej sprawie decyzji merytorycznej jest z tych wzgl ę dów bezprzedmiotowe. Z uwagi na to orzeczono jak w sentencji. Od niniejszej decyzji przys ł uguje stronom odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu, w terminie dwóch tygodni od dnia dor ę czenia decyzji. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Zast ę pca Dyrektora Delegatury w Poznaniu Jaros ł aw Krüger Otrzymuj ą 1) „Automatic-Serwis” sp. z o.o. ul. Cho ł oniewskiego 46, 85-127 Bydgoszcz 2) adw. Robert Rykowski pe ł nomocnik TP S.A. Kancelaria Wierzbowski i Wspólnicy spó ł ka komandytowa Al. Armii Ludowej 14, 00-638 Warszawa 4