Numer decyzji
RKR-66/2005
Decyzja UOKiK RKR-66/2005
- Data decyzji
- 30 grudnia 2005
Treść rozstrzygnięcia
PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KRAKOWIE L.dz.RKR-411-7/05/BR- /05 Kraków, dn. 30 grudnia 2005 r. DECYZJA Nr RKR-66/2005 Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.) i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. nr 18 poz. 172 z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego na wniosek Podhala ń skiego Przedsi ę biorstwa Komunalnego Sp. z o.o. z siedzib ą w Nowym Targu, Al. Tysi ą clecia 35A – dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – I. Na podstawie art. 9, w zwi ą zku z art. 8 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 wymienionej na wst ę pie ustawy uznaje si ę za praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę dzia ł ania Gminy Miasta Nowy Targ, polegaj ą ce na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku hurtowego odbioru ś cieków z terenu gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary, poprzez bezpo ś rednie narzucanie Podhala ń skiemu Przedsi ę biorstwu Komunalnemu Sp. z o.o. w Nowym Targu nieuczciwych, nadmiernie wygórowanych cen za przyjmowanie ś cieków komunalnych z mi ę dzygminnych kolektorów kanalizacji sanitarnej ww. gmin do urz ą dze ń kanalizacji sanitarnej Miasta Nowy Targ i ich oczyszczenia w oczyszczalni w Nowym Targu, w nast ę pstwie ustalenia przez Miejski Zak ł ad Wodoci ą gów i Kanalizacji w Nowym Targu (zak ł ad bud ż etowy Gminy Miasta Nowy Targ) ceny, która zawiera w sobie koszty niezwi ą zane ze ś wiadczeniem tych us ł ug na rzecz Wnioskodawcy, tj. koszty oczyszczenia wód infiltracyjnych przedostaj ą cych si ę do urz ą dze ń kanalizacyjnych na terenie Miasta Nowy Targ oraz nakazuje si ę zaniechania stosowania ww. praktyki. II. Na podstawie art. 101 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nak ł ada si ę na Gmin ę Miasta Nowy Targ kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 23.653 z ł (dwadzie ś cia trzy tysi ą ce sze ść set pi ęć dziesi ą t trzy z ł ote) p ł atn ą do bud ż etu Pa ń stwa. Uzasadnienie W dniu 3 marca 2005 r. do Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji Konsumentów w Krakowie wp ł yn ął wniosek (karta 1-94 akt post ę powania) Podhala ń skiego Przedsi ę biorstwa Komunalnego Sp. z o.o. w Nowym Targu (zwanego dalej „PPK” lub „Wnioskodawc ą ”) o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego przeciwko Gminie Miasta Nowy Targ dzia ł aj ą cej poprzez zak ł ad bud ż etowy Miejski Zak ł ad Wodoci ą gów i Kanalizacji w Nowym Targu (zwany dalej „MZWiK”), pod zarzutem naruszenia art. 5 ust. 4, art. 8 ust. 2 pkt 1 oraz art. 23a ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.) – zwanej dalej ustaw ą o ochronie /…/. 2 Wniosek zosta ł op ł acony w dniu 17 marca 2005 r. (k. 105 ) oraz uzupe ł niony w dniu 24 marca 2005 r. (k. 98-104). Równocze ś nie PPK wycofa ł o zarzut z art. 5 ust. 4 i art. 23a ustawy o ochronie /…/. PPK zarzuci ł o Gminie Miasto Nowy Targ, ż e nadu ż ywa swojej pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku hurtowego odbioru ś cieków z terenu gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary, poprzez stosowanie nieuczciwych – nadmiernie wygórowanych op ł at za t ą us ł ug ę , w wysoko ś ci netto 4,79 z ł /m 3 ś cieków. W ocenie Wnioskodawcy Gmina Miasta Nowy Targ stosuje niew ł a ś ciwe zasady rozlicze ń , poprzez wprowadzenie niew ł a ś ciwego - dla hurtowego dostawcy ś cieków, jakim jest PPK - sposobu obliczania proporcji kosztów na niego przypadaj ą cych. Ustalaj ą c klucz podzia ł owy alokacji kosztów oczyszczania ś cieków komunalnych zak ł ad bud ż etowy Gminy (MZWiK) uwzgl ę dnia w przypadku mieszka ń ców miasta Nowego Targu ilo ść ś cieków zafakturowanych wg wskaza ń wodomierzy g ł ównych danej nieruchomo ś ci zlokalizowanej na terenie tego miasta, a do rozlicze ń PPK odczyt przep ł ywomierza na granicy nieruchomo ś ci dostawcy i odbiorcy. W ten sposób nie uwzgl ę dnia w rozliczeniach rzeczywistej ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych na oczyszczalni ę z terenu miasta Nowy Targ, która jest prawie pi ę ciokrotnie wy ż sza, co powoduje, i ż cz ęś ci ą kosztów przyj ę cia i oczyszczania ś cieków z terenu miasta Nowy Targ obci ąż ane jest PPK mimo, i ż koszty te nie zosta ł y poniesione w zwi ą zku ze ś wiadczeniem us ł ugi na jego rzecz. Poniewa ż z informacji dostarczonych przez PPK nie wynika ł o jednoznacznie, czy w przedmiotowej sprawie nast ą pi ł o naruszenie przepisów ustawy o ochronie /…/ uzasadniaj ą ce wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego, w tym czy sprawa ma charakter antymonopolowy, w okresie od 30 marca do 14 czerwca 2005 r. przeprowadzono post ę powanie wyja ś niaj ą ce. Analiza dokumentów i informacji zebranych w toku post ę powania wyja ś niaj ą cego da ł a podstaw ę do przyj ę cia, i ż mog ł o nast ą pi ć naruszenie przepisów ustawy o ochronie /…/. W zwi ą zku z powy ż szym w dniu 30 czerwca 2005 r. postanowieniem nr RKR 220/2005 zosta ł o wszcz ę te post ę powanie antymonopolowe pod zarzutem stosowania przez Gmin ę Miasta Nowy Targ praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , polegaj ą cych na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku odbioru ś cieków z terenu gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary poprzez bezpo ś rednie narzucanie przez MZWiK – zak ł ad bud ż etowy Gminy nieuczciwych, nadmiernie wygórowanych cen za przyjmowanie ś cieków komunalnych z mi ę dzygminnych kolektorów kanalizacji sanitarnej ww. gmin, do urz ą dze ń kanalizacji sanitarnej i oczyszczalni ś cieków w Nowym Targu, tj. naruszenia art. 8 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1 ustawy o ochronie /…/. W toku post ę powania organ antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje: MZWiK jest zak ł adem bud ż etowym Gminy Miasta Nowy Targ, utworzonym w dniu 1 stycznia 1995 r. uchwa łą Rady Miasta Nr 33A/IX/94 z dnia 8 grudnia 1994 r. (k. 148-149). Nie posiada osobowo ś ci prawnej. Zgodnie ze „Statutem Miejskiego Zak ł adu Wodoci ą gów i Kanalizacji w Nowym Targu” (k.150-154) zosta ł on powo ł any do realizacji zada ń w ł asnych Gminy Miasta Nowy Targ w zakresie wodoci ą gów i zaopatrzenia w wod ę , kanalizacji, usuwania i oczyszczania ś cieków komunalnych, utrzymania czysto ś ci i porz ą dku w zakresie gospodarki wodnej i ś ciekowej. Zadanie w zakresu oczyszczania ś cieków realizowane jest przez MZWiK w oczyszczalni znajduj ą cej si ę w Nowym Targu i stanowi ą cej w ł asno ść Gminy Miasta Nowy Targ. 3 Oczyszczalnia ta zosta ł a wybudowana w latach 1993-1995 (k.116), przy czym zaspokaja nie tylko potrzeby Gminy Miasta Nowy Targ ale równie ż 4 innych okolicznych gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary (zwanych dalej „Gminami” lub „okolicznymi Gminami”). W ś wietle „Informacji o stanie przygotowania, zaawansowania i ź ród ł ach finansowania systemu kanalizacyjnego Nowy Targ” (k. 480-482), realizacja zadania inwestycyjnego - budowa grupowego systemu kanalizacyjnego obejmuj ą cego miasto Nowy Targ oraz gminy: Szaflary; Bia ł y Dunajec, Poronin, Nowy Targ, odprowadzaj ą cego ś cieki sanitarne do oczyszczalni w Nowym Targu o wydajno ś ci 21.000 m 3 /dob ę - realizowana by ł a w ramach programu krajowego finansowanego w przewa ż aj ą cej cz ęś ci z bud ż etu centralnego „Budowy zbiorników wodnych Czorsztyn-Niedzica-Sromowce Wy ż ne”. Poszczególne Gminy wspó ł uczestniczy ł y w finansowaniu tego zadania w 30 %, a w 70 % Skarb Pa ń stwa. Wnioskodawca stwierdzi ł , i ż okoliczne Gminy nie zwraca ł y si ę na etapie projektowania i budowy oczyszczalni w Nowym Targu o uwzgl ę dnienie ich potrzeb w zakresie oczyszczania ś cieków z ich terenu. Parametry oczyszczalni w Nowym Targu zosta ł y okre ś lone na zlecenie Ministerstwa Ochrony Ś rodowiska, Zasobów Naturalnych i Le ś nictwa (k.477). MZWiK - którego dyrektor, uchwa łą Zarz ą du Miasta Nowy Targ nr 24/VIII/02 z dnia 20 lutego 2002 r. zosta ł ustanowiony pe ł nomocnikiem Gminy Miasta Nowy Targ do prowadzenia ca ł okszta ł tu spraw zwi ą zanych z dzia ł alno ś ci ą Zak ł adu oraz do wyst ę powania w tych sprawach przed organami administracji publicznej (k. 357) - przed ł o ż y ł natomiast: − operat wodno-prawny oczyszczalni ś cieków w Nowym Targu sporz ą dzony w styczniu 1993 r. przez Biuro Projektów i Us ł ug Technicznych HYDROEKOSAN Sp. z o.o. na zlecenie Urz ę du Miasta Nowy Targ (k. 427-436). Wed ł ug tego opracowania zasi ę g dzia ł ania oczyszczalni to Miasto Nowy Targ oraz miejscowo ś ci po ł o ż one w zlewni Dunajca. Wed ł ug zawartych w nim danych ś rednia ilo ść ś cieków pochodz ą cych z Miasta Nowy Targ w roku 1991 wynosi ł a 10.540 m 3 /dob ę , a z pozosta ł ych miejscowo ś ci 3.619,6 m 3 /dob ę , − projekt systemów kanalizacyjnych w zlewni górnego Dunajca przygotowany przez Biuro Projektów Budownictwa Komunalnego BIPROKOM-Kraków S.A. i przed ł o ż ony zleceniodawcy w dniu 25 stycznia 1996 r. (k.165-170). Docelowa przepustowo ść oczyszczalni ś cieków w Nowym Targu za ł o ż ona zosta ł a na poziomie 21.000 m 3 /dob ę . Wariant 1 opracowania przewidywa ł odprowadzanie ś cieków z 11 wsi obj ę tych opracowaniem do kanalizacji w Nowym Targu. Wg za ł o ż e ń projektowych w roku 1995 łą czna ilo ść ś cieków odprowadzanych z tych wsi mia ł a wynosi ć 1.991,1 m 3 /dob ę , a w roku 2005 - 2.410,2 m 3 /dob ę . Wariant 2 i 3 zak ł ada ł budow ę lokalnych wiejskich oczyszczalni na tym terenie, − protokó ł z dnia 30 stycznia 1996 r. dotycz ą cy przyj ę cia ś cieków z Bia ł ego Dunajca i Szaflar do oczyszczalni w Nowym Targu (k.457-458). Gmina Szaflary o ś wiadczy ł a w nim, ż e w roku 1996 odprowadza ć b ę dzie ś cieki z dwóch mleczarni, zak ł adu mi ę snego i oko ł o 200 gospodarstw domowych, Gmina Bia ł y Dunajec zg ł osi ł a natomiast w roku 1996 odprowadzenie 5% docelowej ilo ś ci zrzutu, tj. ś cieki ze szko ł y podstawowej, − pismo Gminy Bia ł y Dunajec z dnia 26 sierpnia 1996 r. okre ś laj ą ce, i ż w okresie pierwszych dwóch lat zrzut ś cieków wyniesie 30-40 % docelowej wielko ś ci, − pismo Wójta Gminy Poronin z dnia 17 pa ź dziernika 1996 r. w sprawie pod łą czenia wsi Ma ł e Ciche do oczyszczalni w Nowym Targu (k. 461, 462), 4 − pismo HYDROEKOSAN z dnia 7 marca 1998 r. skierowane do Urz ę du Miejskiego w Nowym Targu, w którym dokonano aktualizacji bilansu ś cieków sporz ą dzonego przez BIPROKOM (k.163-164). Przyj ę to ilo ść wód infiltracyjnych na poziomie 10% ś cieków. Przy zrzucie z 9 wsi w roku 1995 na poziomie 5.070 m 3 /dob ę , w projekcie za ł o ż ono ilo ść od 5.857,6 do 7.415,6 m 3 /dob ę , − pisma gmin Poronin i Nowy Targ z lat 1998 – 2000 w sprawie przyj ę cia ś cieków na oczyszczalni ę w Nowym Targu, niezwieraj ą ce ilo ś ci zrzucanych ś cieków (k. 464,469, 470, 471). W dniu 23 czerwca 1998 r. - po uruchomieniu oczyszczalni - pomi ę dzy MZWiK i Zarz ą dami 3 okolicznych Gmin (Szaflary, Bia ł y Dunajec, Poronin) zawarta zosta ł a umowa o przej ę ciu ś cieków z mi ę dzygminnego kolektora kanalizacji sanitarnej „Szaflary-Bia ł y Dunajec- Poronin” do miejskiej sieci kanalizacyjnej i oczyszczalni ś cieków w Nowym Targu (k. 171-k.180). W dniu 2 pa ź dziernika 2000 r. umow ę w tej samej sprawie i tej samej tre ś ci zawar ł a z MZWiK tak ż e Gmina Nowy Targ. W § 1 ust. 3 ww. umów okre ś lona zosta ł a - dla poszczególnych Gmin - docelowa ilo ść odprowadzanych ś cieków obejmuj ą ca równie ż wody infiltracyjne. Wnioskodawca wyja ś ni ł (k.477-478), ż e wójtowie tych Gmin nie przedk ł adali wówczas MZWiK dokumentów, które stanowi ł yby podstaw ę do ustalenia, w zawartych przez nie umowach, docelowej ilo ś ci ś cieków odprowadzanych przez ka ż d ą z nich. Wg Wnioskodawcy docelowa ilo ść ś cieków zosta ł a ustalona przez MZWiK jedynie na podstawie parametrów oczyszczalni. Zgodnie z tre ś ci ą § 5 ust. 1 umów wysoko ść op ł aty za 1 m 3 ś cieków mia ł a ustala ć Rada Miasta Nowego Targu w formie uchwa ł y, na podstawie kalkulacji kosztów opracowanej przez MZWiK. Op ł ata ta zawiera ł a koszty przej ę cia i oczyszczania ś cieków oraz utylizacji osadu. Uchwa łą nr 5/XV/04 Rada Miasta Nowy Targ zatwierdzi ł a taryf ę MZWIK za zbiorowe zaopatrzenie w wod ę i zbiorowe odprowadzanie ś cieków na rok 2004. Taryfa ta obejmowa ł a równie ż wysoko ść op ł at obowi ą zuj ą cych okoliczne Gminy. Jako podstaw ę prawn ą podj ę cia tej uchwa ł y wskazano art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorz ą dzie gminnym (Dz. U. z 2001 r.,Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków (Dz. U. Nr 72, poz. 747 ze zm.) - zwanej dalej „ustaw ą o zbiorowym zaopatrzeniu /…/”. W taryfie tej (k. 312-356) dostawcy ś cieków komunalnych zostali podzieleni na dwie nast ę puj ą ce grupy: - dostawcy ś cieków spoza Gminy Miasta Nowy Targ – cena 4,79 z ł /m 3 ; - dostawcy ś cieków z terenu Gminy Miasta Nowy Targ - cena 3,06 z ł /m 3 . Powy ż sza uchwa ł a zosta ł a zaskar ż ona przez Wojewod ę Ma ł opolskiego i gminy: Poronin, Bia ł y Dunajec, Szaflary. Wojewódzki S ą d Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 7 grudnia 2004 r. (sygn. akt III SA/Kr 474/04 - k.24-33) stwierdzi ł niewa ż no ść ww. uchwa ł y w zakresie w jakim dotyczy ł a ona dostawców ś cieków spoza terenu Gminy Miasta Nowy Targ. S ą d stan ął na stanowisku, i ż art. 24 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu /…/ nie daje podstaw do regulowania ceny p ł aconej przez komunalne przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo- kanalizacyjne innemu przedsi ę biorstwu wodoci ą gowo-kanalizacyjnemu. Rada Miasta Nowy Targ w ocenie S ą du nie posiada ł a kompetencji do ustalania przepisów, które mia ł yby obowi ą zywa ć poza terytorium tej Gminy. 5 Od dnia 1 stycznia 2005 r. zadania zbiorowego odprowadzania ś cieków, realizowane wcze ś niej przez Gminy, wykonuje Wnioskodawca. PPK jest spó ł k ą komunaln ą i wpisane zosta ł o do Rejestru Przedsi ę biorców – Krajowego Rejestru S ą dowego pod numerem 0000172849. Do PPK przyst ą pi ł o 11 gmin, w tym gminy: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin, Szaflary, z terenu który ś cieki dostarczane s ą do oczyszczalni w Nowym Targu. W zwi ą zku ze zmian ą dostawcy ś cieków, wynikaj ą c ą z powy ż szej reorganizacji, zasz ł a konieczno ść nowego uregulowania zasad hurtowego przejmowaniu ś cieków z mi ę dzygminnego kolektora kanalizacji sanitarnej ww. gmin do miejskiej sieci kanalizacyjnej i oczyszczalni ś cieków w Nowym Targu, która tak zdaniem Wnioskodawcy (k. 5), jak i MZWiK (k.117) - ze wzgl ę du na istniej ą cy na tym terenie system kanalizacyjny - jest aktualnie jedynym miejscem, do którego odprowadzane mog ą by ć ś cieki z gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary. Burmistrz Miasta Nowy Targ - w pi ś mie z dnia 21 pa ź dziernika 2004 r. (k.34-36) - zaproponowa ł podpisanie porozumienia, na mocy którego PPK przej ęł oby dotychczasowe prawa i obowi ą zki okolicznych Gmin w zakresie odprowadzania ś cieków z ich terenu. Wnioskodawca, pismem dnia 3 listopada 2004 r. (k.37), odmówi ł podpisania porozumienia. Wskaza ł , i ż Spó ł ka podejmuj ą c z dniem 1 stycznia 2005 r dzia ł alno ść operacyjn ą odprowadzania ś cieków z terenu Gmin, nie widzi uzasadnienia do przej ę cia wcze ś niejszych ich zobowi ą za ń . Strony powo ł a ł y zespó ł negocjacyjny, którego pierwsze spotkanie mia ł o miejsce w dniu 14 grudnia 2004 r. (k. 3840). W ocenie Wnioskodawcy, zaproponowana wówczas przez MZWiK umowa o przyj ę cie ś cieków zawiera ł a prawie identyczne zapisy jak poprzednie umowy z lat 1998 i 2000, a co za tym idzie niew ł a ś ciwie obliczone – wg niego - op ł aty za odbiór ś cieków. Z tego powodu Wnioskodawca odmówi ł podpisania umowy, a dalsze kontakty (kolejne spotkanie zespo ł u negocjacyjnego, korespondencja - k.42-93, 495-501) nie przynios ł y zadawalaj ą cych PPK rezultatów. MZWiK odrzuca ł projekty umowy przedk ł adane przez PPK, a Wnioskodawca nie przyjmowa ł warunków odbiorcy ś cieków. Poniewa ż wcze ś niej okoliczne Gminy wypowiedzia ł y wi ążą ce je z MZWiK umowy, a umowa pomi ę dzy PPK i MZWiK nie zosta ł podpisana ze wzgl ę du na rozbie ż no ś ci dotycz ą ce sposobu ustalenia op ł aty, PPK od dnia 1 stycznia 2005 r. bezumownie dostarcza ś cieki do oczyszczalni w Nowym Targu, rozliczaj ą c si ę za us ł ug ę nie na podstawie wystawianych przez MZWiK faktur, ale notami ksi ę gowymi wg stawki netto 3,20 z ł /m 3 i ilo ś ci ś cieków przez siebie zafakturowanych, a nie wykazanych przez przep ł ywomierze (k.89-91). W dniu 25 pa ź dziernika 2005 r. Wnioskodawca poinformowa ł organ antymonopolowy, i ż MZWiK skierowa ł przeciwko niemu do s ą du cywilnego pozew o zap ł at ę , w zwi ą zku ze stosowaniem wy ż ej opisanego sposobu rozlicze ń . Na etapie negocjacji umowy i w toku przedmiotowego post ę powania strony prezentowa ł y ró ż ne podej ś cie do zasad ustalania ceny, a w konsekwencji jej wysoko ś ci. Przed ich omówieniem konieczne jest przedstawienie aktualnego systemu kanalizacyjnego na terenie Gminy Miasta Nowy Targ oraz 4 okolicznych Gmin. System ten funkcjonuje w nast ę puj ą cy sposób: - ś cieki z nieruchomo ś ci zlokalizowanych na terenie 4 okolicznych Gmin trafiaj ą do ich sieci kanalizacyjnych, które do stycznia 2005 r. s ą eksploatowane przez PPK. Nast ę pnie z sieci tych - za po ś rednictwem kolektorów eksploatowanych przez PPK - ś cieki trafiaj ą do granicy urz ą dze ń kanalizacyjnych PPK i MZWiK. Na granicy tej zlokalizowane s ą 6 przep ł ywomierze, które dokonuj ą pomiaru ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych z terenu Gmin do miejskiej sieci kanalizacyjnej miasta Nowy Targ, a nast ę pnie do oczyszczalni w Nowym Targu. Przep ł ywomierze uwzgl ę dniaj ą wszystkie ś cieki trafiaj ą ce do miejskiej sieci kanalizacyjnej Nowego Targu, a zatem równie ż wody infiltracyjne trafiaj ą ce do systemu kanalizacyjnego Gmin i kolektorów, - do miejskiej sieci kanalizacyjnej miasta Nowy Targ, a zatem do urz ą dze ń MZWiK, wp ł ywaj ą równie ż ś cieki od dostawców zlokalizowanych na terenie miasta Nowy Targ oraz trafiaj ą ce do tej sieci wody infiltracyjne z terenu tego miasta, - dodatkowo do oczyszczalni w Nowym Targu trafiaj ą , sieci ą kanalizacyjn ą lub przywo ż one beczkowozami, ś cieki o podwy ż szonym ł adunku zanieczyszcze ń w znanej MZWiK ilo ś ci (wg przed ł o ż onych przez MZWiK danych jest ich ok. 209.600 m 3 w skali roku - k.322). S ą to ś cieki garbarskie, mleczarskie i chemiczne pochodz ą ce wy łą cznie z terenu Miasta Nowy Targ, zwane dalej „ ś ciekami przemys ł owymi”. Op ł aty za oczyszczanie tych ś cieków stanowi ą odr ę bn ą pozycj ę taryfy MZWiK, a koszty ich oczyszczania s ą alokowane oddzielnie tylko na ich dostawców z Nowego Targu i nie maj ą wp ł ywu na ustalania op ł at za oczyszczanie ś cieków komunalnych. - ogólna ilo ść ś cieków, jaka trafia z terenu okolicznych Gmin i Miasta Nowy Targ do oczyszczalni w Nowym Targu, łą cznie ze ś ciekami przemys ł owymi z Nowego Targu, mierzona jest za pomoc ą przep ł ywomierza zlokalizowanego w oczyszczalni. Ta ogólna ilo ść uwzgl ę dnia zatem wody infiltracyjne zarówno z terenu okolicznych Gmin jak i Miasta Nowy Targ. Zarówno ś cieki dostarczane przez Gminy jak i ś cieki pochodz ą ce z Nowego Targu, łą cznie z wodami infiltracyjnymi, lecz z wy łą czeniem ś cieków przemys ł owych z Nowego Targu, posiadaj ą ten sam sk ł ad i zosta ł y zakwalifikowane przez MZWiK jako ś cieki komunalne o tej samej jako ś ci (k. 121, 307). Wody infiltracyjne – jak wyja ś ni ł MZWIK - to wody, które podsi ą kaj ą do systemów kanalizacyjnych poprzez studnie i kana ł y uliczne (k. 247-248). Ilo ść nap ł ywaj ą cych wód infiltracyjnych wi ąż e si ę ze szczelno ś ci ą sieci kanalizacyjnej. Jak stwierdzi ł MZWiK, przy łą cznej d ł ugo ś ci sieci kanalizacyjnej w mie ś cie Nowy Targ licz ą cej 90 km, w literaturze przyjmuje si ę , i ż ilo ść wód infiltracyjnych mo ż e wynosi ć nawet 600.000 m 3 /rok. Dodatkowo, w przypadku Nowego Targu na ilo ść wód infiltracyjnych mo ż e mie ć wp ł yw wiek sieci kanalizacyjnej powoduj ą cy liczne uszkodzenia, mechaniczne rozszczelnienia i zwi ę kszon ą nasi ą kliwo ś ci materia ł u porowatego, z jakiego jest wykonana (k.247-248). Wody infiltracyjne zawarte w ś ciekach trafiaj ą cych do oczyszczalni z terenu okolicznych Gmin uwzgl ę dniane s ą we wskazaniach przep ł ywomierzy znajduj ą cych si ę na granicy urz ą dze ń PPK i MZWiK. Wody infiltracyjne z terenu miasta Nowy Targ uwzgl ę dniane s ą natomiast dopiero we wskazaniach przep ł ywomierza zlokalizowanego w oczyszczalni. Dostawcy z terenu Nowego Targu rozliczaj ą si ę bowiem z MZWiK za ś cieki, albo w ilo ś ci odpowiadaj ą cej ilo ś ci wody im dostarczonej i zmierzonej za pomoc ą liczników wody (lub rycza ł towo), albo na podstawie przep ł ywomierzy, które wód infiltracyjnych nie wykazuj ą . W ten sam sposób dostawcy ś cieków z terenu okolicznych Gmin rozliczaj ą si ę z PPK. Wobec powy ż szego wód infiltracyjnych z terenu Nowego Targu, nie mo ż na przyporz ą dkowa ć konkretnemu dostawcy ś cieków, a jedynie sieci kanalizacyjnej obejmuj ą cej ten teren i nale żą cej do MZWiK. 7 Funkcjonuj ą cy w powy ż szy sposób system kanalizacyjny pozwala zatem na ustalenie: a) ogólnej ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych, łą cznie z wodami infiltracyjnymi, do oczyszczalni w Nowym Targu, zarówno z terenu okolicznych Gmin jak i samego miasta Nowy Targ, zmierzonej przep ł ywomierzem MZWiK zlokalizowanym w oczyszczalni. Ilo ść ta - po odj ę ciu znanej MZWiK ilo ś ci ś cieków przemys ł owych - obejmuje zatem wy łą cznie ś cieki komunalne, b) ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych, łą cznie z wodami infiltracyjnymi, do sieci miejskiej Nowego Targu wy łą cznie z terenu okolicznych Gmin, zmierzonej przep ł ywomierzami zlokalizowanymi na granicy urz ą dze ń PPK i MZWiK. c) ilo ś ci ś cieków komunalnych wp ł ywaj ą cych, wraz z wodami infiltracyjnymi, do oczyszczalni w Nowym Targu, wy łą cznie z terenu miasta Nowy Targ, poprzez odj ę cie od ogólnej ilo ś ci ś cieków komunalnych wp ł ywaj ą cych do oczyszczalni (lit. a), ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych, łą cznie z wodami infiltracyjnymi, do sieci miejskiej wy łą cznie z terenu okolicznych Gmin (lit. b), Strony s ą zgodne co do zasad rozlicze ń oraz warto ś ci kosztów obci ąż aj ą cych PPK z tytu ł u wykorzystywania fragmentu sieci kanalizacyjnej MZWiK, któr ą ś cieki z terenu okolicznych Gmin, po przekroczeniu granicy wyznaczonej przep ł ywomierzem, trafiaj ą do oczyszczalni w Nowym Targu. W toku post ę powania - na wezwanie organu antymonopolowego - Wnioskodawca (k.101) oraz MZWiK (k.123) - przed ł o ż yli dane liczbowe o ilo ś ci ś cieków zafakturowanych przez nich ich dostawcom oraz ostatecznie dostarczonych na oczyszczalni ę w Nowym Targu w roku 2004. Dane te zestawiono w tabeli nr 1. tabela nr 1 z terenu Miasta Nowy Targ z terenu obs ł ugiwanego przez PPK Sp. z o.o. razem 1 2 3 4 1. Ilo ść ś cieków, na jak ą strony wystawi ł y faktury dla swoich dostawców - bez wód infiltracyjnych a) wg Wnioskodawcy b) wg MZWiK 1.100.000 m 3 1.100.000 m 3 220.000 m 3 brak danych 1.320.000 m 3 brak danych 2. Ilo ść wód infiltracyjnych wp ł ywaj ą cych do sieci kanalizacyjnej a) wg Wnioskodawcy b) wg MZWiK 4.140.000 m 3 4.300.000 m 3 140.000 m 3 brak danych 4.280.000 m 3 brak danych 3. Razem a) wg Wnioskodawcy b) wg MZWiK 5.240.000 m 3 5.400.000 m 3 360.000 m 3 350.000 m 3 5.600.000 m 3 5.750.000 m 3 Jak wspomniano, na etapie negocjacji umowy i w toku przedmiotowego post ę powania antymonopolowego, strony prezentowa ł y ró ż ne podej ś cie do zasad ustalania ceny, a w konsekwencji jej wysoko ś ci. Pierwotnie, w dacie z ł o ż enia wniosku antymonopolowego aktualna by ł a propozycja MZWiK, aby PPK - do dnia 31.03.2005 r. - ponosi ł o op ł at ę za ś cieki w wysoko ś ci 4,79 z ł /m 3 ś cieków, 8 tj. tak ą , jaka zosta ł a ustalona w taryfie na rok 2004 przyj ę tej Uchwa łą Gminy Miasta Nowy Targ, która to Uchwa ł a zosta ł a nast ę pnie uznana przez S ą d Administracyjny za niewa ż n ą . W trakcie negocjacji MZWiK obni ż y ł t ę op ł at ę do poziomu 4,00 z ł /m 3 . Wg Wnioskodawcy (k. 101-102) op ł aty w powy ż szej wysoko ś ci zosta ł y obliczone wed ł ug niew ł a ś ciwych zasad podzia ł u kosztów i w efekcie by ł y nadmiernie wygórowane. Za wzgl ę du na fakt, i ż dalsze propozycje stron oparte s ą na ró ż nych danych wyj ś ciowych (raz s ą to niezb ę dne przychody uwzgl ę dniane we wnioskach taryfowych na dany rok, w innych wypadkach koszty roku poprzedniego 1 ), oraz zawieraj ą odmienne sposoby wyliczenia ostatecznej ceny, w celu u ł atwienia ich dalszej analizy, propozycje te oraz wyliczenia, zosta ł y poni ż ej wyra ź nie oznaczone. Propozycja PPK. PPK zaproponowa ł o obliczenie ceny na podstawie tych samych warto ś ci kosztów MZWiK, które pos ł u ż y ł y mu do ustalania powo ł anej wy ż ej taryfy na rok 2004 powi ę kszonych o 5,6% wska ź nik wzrostu cen przyj ę ty przez MZWiK dla taryfy na 2005 r., lecz w oparciu o inne ni ż proponowane przez odbiorc ę zasady alokacji kosztów. Wyliczenie PPK Jako podstaw ę do ustalenia op ł aty PPK przyj ęł o - za wnioskiem taryfowy MZWiK - pozycj ę niezb ę dnych przychodów z oczyszczania ś cieków komunalnych (tj. bez przychodów z oczyszczenia ś cieków przemys ł owych z terenu Nowego Targu) wraz z przypadaj ą c ą na niego i niesporn ą - jak wspomniano - cz ęś ci ą kosztów eksploatacji cz ęś ci sieci kanalizacyjnej na terenie miasta Nowy Targ. Ogólna warto ść niezb ę dnych przychodów przyj ę ta przez Wnioskodawc ę wynosi 7.234.983 z ł w stosunku rocznym. PPK zaproponowa ł o, aby powy ż sz ą kwot ę (7.234.983 z ł ) podzieli ć przez ogóln ą ilo ść 5.600.000 m 3 ś cieków komunalnych, jaka - jego zdaniem (poz. 3a. kol.4 tabeli nr 1) - wp ł ywa, wraz z wodami infiltracyjnymi w ci ą gu roku do oczyszczalni w Nowym Targu, zarówno z terenu okolicznych Gmin jak i miast Nowy Targ. Obliczony w ten sposób koszt jednostkowy netto oczyszczania ś cieków komunalnych na oczyszczalni w Nowym Targu wraz z kosztem odprowadzania, dostarczanych przez PPK ś cieków sieci ą kanalizacyjn ą Nowego Targu od granicy sieci odbiorca/dostawca do oczyszczalni, wyniós ł zatem 1,29 z ł /m 3 . PPK zaproponowa ł o uzyskan ą warto ść powi ę kszy ć o 30% mar żę zysku i w ostateczno ś ci cen ę w wysoko ś ci 1,70 z ł /m 3 ś cieków . Propozycja MZWiK. W odpowiedzi (wg Wnioskodawcy, przed ł o ż onej dopiero po z ł o ż eniu wniosku antymonopolowego - pismo PPK z dnia 19 wrze ś nia 2005 r., k. 478) MZWiK zaproponowa ł op ł at ę dla PPK przyjmuj ą c jako podstaw ę ca ł kowity koszt oczyszczania ś cieków komunalnych (tj. bez ś cieków przemys ł owych) poniesiony w okresie poprzedzaj ą cym taryf ę 1 niezb ę dne przychody - zgodnie z art. 2 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu /…/ - to warto ść przychodów w danym roku obrachunkowym, na który jest sporz ą dzana taryfa, zapewniaj ą cych ci ą g ł o ść zbiorowego odprowadzania ś cieków, które przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne powinno osi ą gn ąć na pokrycie uzasadnionych kosztów, zwi ą zanych z eksploatacj ą , utrzymaniem i rozbudow ą urz ą dze ń kanalizacyjnych, oraz osi ą gni ę cie zysku. Zgodnie z § 6 i § 7 rozporz ą dzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2002 r. w sprawie okre ś lania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzanie taryf oraz warunków rozlicze ń za zbiorowe zaopatrzenie w wod ę i zbiorowe odprowadzanie ś cieków (Dz. U. Nr 26, poz. 257 ze zm.), niezb ę dne przychody ustala si ę na podstawie kosztów roku poprzedniego oraz kosztów wynikaj ą cych z planowanych inwestycji, w tym: odpisów amortyzacyjnych, sp ł at rat kapita ł owych, odsetek, kosztów eksploatacji i utrzymania nowych urz ą dze ń . 9 na rok 2005 r. w kwocie 6.362.000 z ł , pomniejszony o niesporn ą warto ść kosztów eksploatacji fragmentu sieci kanalizacyjnej na terenie miasta Nowy Targ wykorzystywanej przez PPK w wysoko ś ci 195.000 z ł , tj. ostatecznie kwot ę 6.167.000 z ł . Wyliczenie MZWiK nr 1 Podstaw ę t ę , tj. koszty ponoszone w zwi ą zku z oczyszczaniem ś cieków w wysoko ś ci 6.167.000 z ł podzielone zosta ł y nast ę pnie przez MZWiK na trzy nast ę puj ą ce grupy (k. 121-123, 251): 1. Koszty sta ł e zwi ą zane - wg MZWiK - z utrzymaniem gotowo ś ci, w sk ł ad których wchodz ą : wynagrodzenia i pochodne, podatek od nieruchomo ś ci, w łą cznej kwocie 1.896.000 z ł . Za kryterium podzia ł u tych kosztów na dostawców ś cieków przyj ę to zdolno ść produkcyjn ą oczyszczalni w Nowym Targu zarezerwowan ą - wg MZWiK - dla poszczególnych Gmin zgodnie z bilansem ś cieków z etapu projektu oczyszczalni, która - w jego ocenie - znacznie przekracza aktualne potrzeby. Z ca ł kowitej zdolno ś ci oczyszczalni równej 21.000 m 3 /dob ę , dla miasta Nowy Targ przyj ę to zdolno ść 14.500 m 3 /dob ę , a dla Gmin 6.500 m 3 /dob ę . Ta pozycja kosztów zosta ł a, na tej podstawie, podzielona w proporcji: 30% Gminy i 70% miasto Nowy Targ. Tak obliczone koszty przypadaj ą ce na PPK wynios ł y 569.000 z ł w skali roku. 2. Koszty wykazuj ą ce - wg MZWiK - zwi ą zek z nap ł ywem wód opadowych, tj. us ł ugi remontowe i materia ł y do remontów, energia elektryczna, op ł ata za wprowadzanie ś cieków do wód, w łą cznej kwocie 758.000 z ł . Kluczem podzia ł owym w przypadku tych kosztów by ł udzia ł ś cieków odprowadzanych łą cznie z wodami opadowymi przez PPK (350.000 m 3 rocznie - poz. 3b. kol. 3 tabeli nr 1) w ca ł o ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych na oczyszczalni ę łą cznie z wodami opadowymi (5.750.000 m 3 rocznie - poz. 3b. kol. 4 tabeli nr 1) w wysoko ś ci 6%, a zatem na PPK przypad ł o 45.500 z ł w skali roku. 3. Koszty nie wykazuj ą ce - wg MZWiK - zwi ą zku z wodami opadowymi, tj. amortyzacja, materia ł y, us ł ugi, pozosta ł e podatki i op ł aty, w łą cznej wysoko ś ci 3.513.000 z ł . Podzia ł u tych kosztów dokonano proporcjonalnie do rocznej ilo ś ci ś cieków zafakturowanych zarówno przez MZWiK jak i PPK, tj. nie zawieraj ą cych wód opadowych, a zatem: - MZWiK w ilo ś ci 1.100.000 m 3 (poz. 1b. kol. 2 tabeli nr 1) i - Gminy w ilo ś ci 210.000 m 3 (warto ść zbli ż ona do podanej w poz. 1a. kol 3 tabeli nr 1) Wg tego klucza na PPK przypad ł o 16% kosztów nie wykazuj ą cych zwi ą zku z wodami opadowymi, tj. kwota 562.000 z ł w skali roku. Wyja ś ni ć nale ż y, i ż podane wy ż ej przez MZWiK ilo ś ci ś cieków zafakturowanych zarówno przez MZWiK (1.100.000 m 3 ) jak i PPK (210.000 m 3 ) nie zawieraj ą wód opadowych poniewa ż - jak wcze ś niej wspomniano - taki system rozlicze ń z dostawcami ś cieków u tych odbiorców obowi ą zuje. 10 Suma kosztów przypadaj ą cych na PPK uwzgl ę dniona w powy ż szej propozycji MZWiK, wynosi zatem 1.176.500 z ł w skali roku (569.000 +45.500 +562.000). Kwot ę t ę powi ę kszono nast ę pnie o niesporn ą warto ść kosztów eksploatacji fragmentu sieci kanalizacyjnej przypadaj ą cych na PPK w kwocie 195.000 z ł uzyskuj ą c ca ł kowity koszt w wysoko ś ci 1.371.500 z ł . Koszt jednostkowy MZWiK okre ś li ł przez podzielenie powy ż szego kosztu ca ł kowitego (1.371.500 z ł ) przez ilo ść ś cieków wg odczytu przep ł ywomierzy umiejscowionych na granicy z sieci ą PPK, tj. 350.000 m 3 , co da ł o warto ść 3,92 z ł /1m 3 . W op ł acie jednostkowej zaproponowanej PPK naliczono ponadto zysk w wysoko ś ci 2% kosztu, co da ł o łą cznie cen ę w wysoko ś ci 4,00 z ł /m 3 . Ostatecznie zaproponowane przez MZWiK wyliczenie nr 1 przewiduje cen ę w wysoko ś ci 4,00 z ł /m 3 . Odnosz ą c si ę do powy ż szej metody MZWiK, Wnioskodawca stwierdzi ł (k. 271-278), i ż dokonany przez MZWiK podzia ł na koszty wykazuj ą ce zwi ą zek z wodami opadowymi i nie wykazuj ą ce takiego zwi ą zku jest ca ł kowicie chybiony i kosztów tych w praktyce nie mo ż na wyliczy ć . Je ż eli ś cieki wp ł ywaj ą ce do oczyszczalni jednym kolektorem MZWiK s ą mieszanin ą ś cieków bytowych i wód opadowych odbieranych zarówno od dostawców z terenu Gmin jak i miasta Nowy Targ, to nie jest mo ż liwe przyporz ą dkowanie kosztów tylko do ś cieków z wodami opadowymi lub tylko do ś cieków pozbawionych tych wód. MZWiK, broni ą c przedstawionej przez siebie propozycji i kalkulacji uwzgl ę dnionej w wyliczeniu nr 1, podniós ł , ż e to propozycja PPK jest niew ł a ś ciwa. Powo ł uj ą c si ę na przepisy ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu /.../ stwierdzi ł , i ż ilo ść ś cieków odprowadzonych przez MZWiK z terenu miasta Nowy Targ, to ilo ść ś cieków zmierzonych wg przep ł ywomierzy i wodomierzy, które dostawca wprowadza do sieci kanalizacyjnej us ł ugodawcy (art. 27 ust. 4 i 5 ustawy) i przez t ę ilo ść nale ż y podzieli ć koszty (k. 293). Je ż eliby zatem przyj ąć za Wnioskodawc ą , ż e ilo ść odprowadzonych ś cieków, to ilo ść ś cieków dop ł ywaj ą cych do oczyszczalni oraz, ż e przez t ę ilo ść nale ż y podzieli ć niezb ę dne przychody, aby uzyska ć cen ę us ł ugi, to sta ł oby to w sprzeczno ś ci z par. 2 pkt 10 rozporz ą dzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2002 r. w sprawie okre ś lania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzanie taryf oraz warunków rozlicze ń za zbiorowe zaopatrzenie w wod ę i zbiorowe odprowadzanie ś cieków (Dz. U. Nr 26, poz. 257 ze zm.), zwanego dalej „rozporz ą dzeniem taryfowym”. W ś wietle tego przepisu cena za odprowadzenie ś cieków, to wielko ść wyra ż ona w jednostkach pieni ęż nych, któr ą odbiorca us ł ug winien zap ł aci ć przedsi ę biorstwu wodoci ą gowo-kanalizacyjnemu za 1 m 3 odprowadzonych ś cieków. W ż adnym z tych przepisów - kontynuowa ł MZWiK - nie ma mowy o ilo ś ci ś cieków dostarczonych do oczyszczalni. Wobec powy ż szego, aby Zak ł ad nie poniós ł straty finansowej, wyliczenie oparte o dane z wniosku taryfowego na 2005 rok (uwzgl ę dniaj ą cego niezb ę dne przychody na rok 2005), winno - zdaniem MZWiK - wygl ą da ć nast ę puj ą co: Wyliczenie MZWiK nr 2. 1. niezb ę dne przychody - 9.295.220 z ł /rok 2. ilo ść odprowadzonych ś cieków - 1.578.600 m 3 /rok 3. cena 1 m 3 = 5,89 z ł /m 3 (9.295.220 z ł : 1.578.600 m 3 ) 4. przychody uzyskane po cenie 5,89 z ł /m 3 (5,89 z ł /m 3 x 1.578.600m 3 ) = 9.295.220 z ł /rok 5. wynik - 0 z ł /rok (przychody uzyskane 9.295.220 z ł - przychody niezb ę dne 9.295.220 z ł ). 11 W wyliczeniu tym MZWiK uwzgl ę dni ł , i ż ilo ść odprowadzonych ś cieków (poz. 2) wynosz ą ca 1.578.600 m 3 /rok - to suma ilo ś ci ś cieków zafakturowanych przez MZWiK dostawcom z terenu Nowego Targu tj. nie zawieraj ą cych wód infiltracyjnych (1.100.000 m 3 - poz.1b kol. 2 tabeli nr 1 ) oraz ś cieków z terenu okolicznych Gmin dostarczonych przez PPK i zmierzonych przep ł ywomierzami i zawieraj ą cych wody infiltracyjne, tj. 478.600 m 3 , jak wynika z ró ż nicy 1.578.600 m 3 - 1.100.000m 3 (co do zasady jest to warto ść z poz. 3 kol. 3 tabeli nr 1). MZWiK kontynuowa ł dalej, i ż gdyby - pomimo obowi ą zuj ą cej zasady, i ż ilo ść odprowadzonych ś cieków, to ilo ść ś cieków zmierzonych wg przep ł ywomierzy i wodomierzy, które dostawca wprowadza do sieci kanalizacyjnej us ł ugodawcy - przyj ąć za PPK, ż e ilo ść odprowadzonych ś cieków to ilo ść ś cieków dop ł ywaj ą cych do oczyszczalni oraz, przez t ę ilo ść podzieli ć niezb ę dne przychody, aby uzyska ć cen ę us ł ugi, to MZWiK musia ł by ponie ść straty finansowe. Przy takich za ł o ż enia wyliczenie ceny wygl ą da ł oby bowiem nast ę puj ą co: Wyliczenie MZWiK nr 3 1. Niezb ę dne przychody (jak w wyliczeniu nr 2) - 9.295.220 z ł /rok 2. Przep ł yw przez oczyszczalni ę - 5.750.000 m 3 /rok 3. ilo ść odprowadzonych ś cieków (jak w wyliczeniu nr 2) - 1.578.600 m 3 /rok 4. cena 1 m 3 = 1,62 z ł /m 3 (9.295.220 z ł : 5.750.000 m 3 ) 5. przychody uzyskane po cenie 1,62 z ł /m 3 (1,62 z ł /m 3 x 1.578.600m 3 = 2.556.360 z ł /rok 6. strata - 6.738.860 z ł /rok (przychody uzyskane 2.556.360 z ł - przychody niezb ę dne 9.295.220 z ł ). Przep ł yw na oczyszczalni ę (poz. 2) w ilo ś ci 5.750.000 m 3 /rok - to suma ilo ś ci ś cieków zmierzona przep ł ywomierzami uwzgl ę dniaj ą ca ś cieki zarówno z terenu okolicznych Gmin jak i z terenu miasta Nowy Targ, w łą czaj ą c w to wody infiltracyjne z obu tych terenów (poz. 3b kol. 4 tabeli nr 1), a tak ż e ś cieki przemys ł owe. W trakcie post ę powania antymonopolowego MZWiK wskazywa ł równie ż na mo ż liwo ść zastosowania innego sposobu ustalenia ceny dla PPK. I tak: Wyliczenie MZWiK nr 4 W pi ś mie z dnia 18 lipca 2005 r. (k.307) MZWiK stwierdzi ł , ż e gdyby stronami umów nadal by ł y Gminy, a nie PPK, to op ł aty obliczane by ł yby poprzez podzielenie niezb ę dnych przychodów z oczyszczania ś cieków komunalnych w wysoko ś ci 7.650.220 z ł (suma niezb ę dnych przychodów wg taryfy na rok 2005 r. 9.295.220 z ł - niezb ę dne przychody na oczyszczenie ś cieków przemys ł owych 1.645.00 z ł ) przez ilo ść 1.450.000 m 3 ś cieków odebranych i zafakturowanych na dostawców z terenu miasta Nowy Targ i z terenu obs ł ugiwanego obecnie przez PPK (bez ś cieków przemys ł owych), przy czym ilo ść t ę ustalonoby przyjmuj ą c, i ż : - 350.000 m 3 ś cieków dostarczy ł y Gminy, wg wskaza ń przep ł ywomierzy zainstalowanych na granicy sieci i ilo ść ta zawiera równie ż wody infiltracyjne (poz. 3b. kol. 3 tabeli nr 1); - 1.100.000 m 3 ś cieków dostarczyli dostawcy z terenu miasta Nowy Targ i ilo ść ta nie zawiera wód infiltracyjnych (poz. 1b kol 2 tabeli nr 1). Wyliczona w ten sposób op ł ata wynios ł a - 5,28 z ł /m 3 (7.650.220 z ł : 1.450.000 m 3 ). 12 Ponadto w pi ś mie z dnia 24 pa ź dziernika 2005r. (k.489, 495-496) MZWiK zaproponowa ł zastosowanie taryfy dwucz ł onowej sk ł adaj ą cej si ę z op ł aty sta ł ej niezale ż nej od ilo ś ci odprowadzanych ś cieków oraz op ł aty zmiennej degresywnej, zale ż nej od ilo ś ci odprowadzanych ś cieków, przy czym propozycja ta nie zawiera ł a ani metody za pomoc ą której mia ł oby to nast ą pi ć , ani stawek obu ww. op ł at. Na wezwanie organu antymonopolowego MZWIK sporz ą dzi ł zestawienie, zawieraj ą ce dane liczbowe o wysoko ś ci kosztów dzia ł alno ś ci odbioru i oczyszczania ś cieków oraz wysoko ś ci op ł at pobieranych w latach 2003 - 2004 od Gmin i proponowanych Wnioskodawcy na rok 2005. Dane te zawiera poni ż sza tabela nr 2. tabela nr 2 Lp 1.01. - 31.12.2003 01.01. 31.12.2004 wg danych z wniosku taryfowego na rok 2005 1 2 3 4 5 1 Warto ść kosztów oczyszczania ś cieków na oczyszczalni w N. Targu ogó ł em (bez kosztów sieci kanalizacyjnej) [w z ł ] 6 331 957,50 7 277 746,17 7 785 228,00 2 Warto ść kosztów oczyszczania ś cieków o podwy ż szonym ł adunku zanieczyszcze ń (przemys ł owych) [w z ł ] 1 624 917,00 1 645 000,00 1 645 000,00 3. Warto ść kosztów oczyszczania ś cieków komunalnych [w z ł ] (ró ż nica wiersza 1 i 2) 4 707 040,50 5 632 746,17 6 140 228,00 4. Ca ł kowita ilo ść ś cieków wp ł ywaj ą cych na oczyszczalni ę w Nowym Targu [m 3 ] 5 544 504 5 678 299 5 526 400 5 Ilo ść ś cieków wp ł ywaj ą cych na oczyszczalni ę w Nowym Targu - pochodz ą cych od PPK lub jego poprzedników (Gmin) wg wskaza ń przep ł ywomierzy [m 3 ] 358 003 380 302 350 000 6 Ilo ść ś cieków wp ł ywaj ą cych na oczyszczalni ę w N. Targu pochodz ą cych z terenu tego Miasta (ró ż nicy wiersza 4 i 5)[m 3 ] 5 186 501 5 297 997 5 176 400 7 Procentowy udzia ł ś cieków pochodz ą cych od PPK lub jego poprzedników w ca ł kowitej ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cej na oczyszczalni ę w Nowym Targu (wiersz 5 : wiersz 4) x100 [%] 6,46% 6,70% 6,33% 8 Warto ść kosztów oczyszczania ś cieków na oczyszczalni w Nowym Targu przypadaj ą ca na PPK Sp. z o.o. lub jego poprzedników (wiersz 3 x wiersz 7 ) [z ł ] 303 928,83 377 251,12 388 875,18 9 Jednostkowy koszt oczyszczania ś cieków na oczyszczalni w Nowym Targu przypadaj ą ca na PPK lub jego poprzedników (wiersz 8 : wiersz 5) [z ł /m 3 ] 0,85 0,99 1,11 10 Niesporna warto ść kosztów odbioru ś cieków od PPK Sp. z .o.o. odcinkiem sieci MZWiK ogó ł em [z ł ] 193 775,03 194 963,46 194 637,29 11 Jednostkowy koszt odbioru ś cieków od PPK Sp. z o.o. lub jego poprzedników – ogó ł em (wiersz 10 : wiersz 5) [z ł /m 3 ] 0,54 0,51 0,56 12 Razem jednostkowy koszt oczyszczania i odbioru ś cieków od PPK lub jego poprzedników ( wiersz 9 + wiersz 11) [z ł /m 3 ] 1,39 1,50 1,67 13 Za ł o ż ony przez MZWiK procent zysku [%] 0 0 2% 14 Jednostkowa warto ść zysku (wiersz 12 x wiersz 13) [z ł /m 3 ] 0 0 0,03 15 Razem koszty jednostkowe oczyszczania i odbioru ś cieków ś cieków od PPK lub jego poprzedników z zyskiem [z ł /m 3 ] 1,39 1,50 1,70 16 Cena netto zaproponowana PPK Sp. z o.o. lub pobierana od jego poprzedników przez MZWiK [z ł /m 3 ] 3,06 4,79 4,00 17 Ró ż nica pomi ę dzy cen ą (wiersz 16), a jednostkowym kosztem (wiersz 15) [z ł /m 3 ] 1,67 3,29 2,30 13 Przedk ł adaj ą c powy ż sze dane MZWiK wyja ś ni ł (k.412), i ż ró ż nica pomi ę dzy jednostkowym kosztem a cen ą wyliczon ą w wierszu 17 tabeli wynika z przyj ę cia jednostkowego kosztu przypadaj ą cego na 1 m 3 ś cieków wp ł ywaj ą cych na oczyszczalni ę , a nie ilo ść sprzedawanych us ł ug, tj. ilo ś ci ś cieków zafakturowanych na dostawców ś cieków. Pismem z dnia 23 listopada 2005 r. (k.518) organ antymonopolowy poinformowa ł strony o zako ń czeniu zbierania materia ł u dowodowego i mo ż liwo ś ci zapoznania si ę aktami sprawy. Po zapoznaniu si ę z aktami sprawy (co nast ą pi ł o w dniu 8 grudnia 2005 r.) MZWiK - w pi ś mie z dnia 14 grudnia 2005 r. (k. 521-527) - podtrzyma ł swoje stanowisko, i ż potrzeby Gmin zosta ł y uwzgl ę dnione w projekcie oczyszczalni w Nowym Targu. Wskaza ł przy tym na dokumenty maj ą ce stanowi ć na to dowód (karty: 417, 424, 437, 454 - 457). MZWiK przed ł o ż y ł tak ż e kolejne wyliczenia oraz argumenty na poparcie stanowiska, i ż proponowany przez siebie sposób ustalenia ceny w wysoko ś ci 4 z ł /m 3 , w oparciu o podzia ł niezb ę dnych przychodów na 3 grupy, jest prawid ł owy. Podniós ł , i ż zastosowanie proponowanego przez PPK podzia ł u kosztów w stosunku 6 : 94, tj. proporcjonalnie do ilo ś ci ś cieków dostarczanych do oczyszczalni stawia ł oby PPK w uprzywilejowanej sytuacji w stosunku do mieszka ń ców miasta Nowy Targ, dla których takiego klucza podzia ł u si ę nie stosuje. MZWiK podniós ł równie ż , i ż samo PPK rozlicza si ę z inn ą gmin ą Bukowina Tatrza ń ska za odbiór ś cieków do eksploatowanej przez Wnioskodawc ę oczyszczalni w Ł opusznej nie za ilo ść ś cieków wp ł ywaj ą cych do tej oczyszczalni, lecz za ilo ść ś cieków wprowadzanych przez dostawców z Bukowiny Tatrza ń skiej do urz ą dze ń kanalizacyjnych. MZWiK zada ł na tym tle pytanie, dlaczego infiltracja wód nie ma wp ł ywu na koszty oczyszczania ś cieków w Ł opusznej, a mia ł by mie ć decyduj ą cy wp ł yw na koszty oczyszczenia ś cieków w oczyszczalni w Nowym Targu. W odpowiedzi na powy ż sze Wnioskodawca, w pi ś mie z dnia 12 grudnia 2005 r., podtrzyma ł w ca ł o ś ci stanowisko prezentowane dotychczas w toku post ę powania antymonopolowego nie wnosz ą c ż adnych nowych wniosków dowodowych. W dniu 19 grudnia 2005 r. MZWiK z ł o ż y ł wniosek o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, na której - ze wzgl ę du na istotn ą ró ż nic ę stanowisk - dopuszczony mia ł by by ć dowód m. innymi z wyja ś nie ń stron oraz ś wiadków w osobach dyrektora i g ł ównej ksi ę gowej Zak ł adu oraz rozwa ż ona potrzeba powo ł ania dowodu z opinii bieg ł ego. Postanowieniem nr RKR-314/2005 z dnia 27 grudnia 2005 r. organ antymonopolowy odmówi ł przeprowadzania wnioskowanej rozprawy. W dniu 23 grudnia 2005 r. Burmistrz Miasta Nowy Targ z ł o ż y ł pismo, w którym wniós ł o umorzenie post ę powania antymonopolowego jako bezprzedmiotowego. W uzasadnieniu poda ł , i ż post ę powanie jest przedwczesne, poniewa ż Uchwa ł a Rady Miasta Nowy Targ z dnia 26 lutego 2004 r. zosta ł a uchylona (powo ł anym wcze ś niej wyrokiem Wojewódzkiego S ą du Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 grudnia 2004 r. - przyp. UOKiK). W sytuacji zatem, gdy PPK nadal dostarcza ś cieki bezumownie, p ł ac ą c za t ę us ł ug ę wg w ł asnego uznania, a nadto nie zosta ł y zako ń czone pomi ę dzy stronami negocjacje warunków umowy o odbiór ś cieków, nie istnieje - zdaniem Burmistrza - dowód, ż e cena zosta ł a Wnioskodawcy narzucona. Ponadto - w ocenie Burmistrza - sprawa nie ma charakteru publicznoprawnego, gdy ż dotyczy lokalnych interesów gmin s ą siaduj ą cych z Nowym Targiem, a dodatkowo spór b ę d ą cy przedmiotem post ę powania mo ż na rozstrzygn ąć w drodze indywidualnej ochrony prawnej w post ę powaniu cywilnym i takie post ę powanie w ł a ś nie si ę toczy. 14 Na potrzeby niniejszego post ę powania organ antymonopolowy dokona ł tak ż e analizy ś rednich cen za odbiór ś cieków obowi ą zuj ą cych na terenie kraju na dzie ń 1 marca 2005 r., podanych do wiadomo ś ci publicznej na stronie internetowej Izby Gospodarczej Wodoci ą gi Polskie w Bydgoszczy, w oparciu o wyniki ankiety przeprowadzonej w ś ród 376 przedsi ę biorstw wodoci ą gowo-kanalizacyjnych. Z analizy tej wynika, i ż ś rednia krajowa cena za ś cieki odbierane z gospodarstw domowych wynosi 2,90 z ł /m 3 , cena najwy ż sza za odbiór takich ś cieków wynosi 3,30 z ł /m 3 i pobierana jest w województwie wielkopolskim. W przypadku ś cieków przemys ł owych ś rednia krajowa cena wynosi 3,41 z ł /m 3 , za ś cena najwy ż sza to 4,08 z ł /m 3 i pobierana jest ona w województwie lubelskim. Powo ł ane wy ż ej ceny nie uwzgl ę dniaj ą cen pobieranych od hurtowych ich dostawców, gdy ż dane Izby takich informacji nie zawieraj ą . Oceniaj ą c powy ż szy stan faktyczny sprawy, organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje: Interes publiczny. Art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie /…/ ogranicza zastosowanie jej przepisów wy łą cznie do podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów. Warunkiem koniecznym do uruchomienia procedur i zastosowania instrumentów okre ś lonych w ustawie jest zatem, aby dzia ł ania przedsi ę biorców – którym zarzucono naruszenie jej przepisów – stanowi ł y potencjalne zagro ż enie interesu publicznego, nie za ś jednostki lub grupy. Takie stanowisko konsekwentnie prezentuje S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W wyroku z dnia 27 czerwca 2001 r. (sygn. akt XVII Ama 92/00) S ą d stwierdzi ł , ż e interes publiczny w post ę powaniu administracyjnym nie jest poj ę ciem jednolitym i sta ł ym. W ka ż dej sprawie winien on by ć ustalony i konkretyzowany co do swych wymaga ń . Organ administracji – Prezes Urz ę du winien by ć w toku post ę powania i przy wydawaniu decyzji rzecznikiem tego interesu, albowiem wynika to z jego zada ń w strukturze administracji publicznej – art. 7 k.p.a. Publiczny znaczy dotycz ą cy ogó ł u, dotykaj ą cy ogó ł u a nie jednostki, czy te ż okre ś lonej grupy. A zatem podstaw ą do zastosowania przez Prezesa Urz ę du przepisów ustawy antymonopolowej winno by ć uprzednie stwierdzenie, ż e zosta ł naruszony interes publicznoprawny, a nie interes prawny jednostki czy te ż grupy”. Podobnie na temat interesu publicznego S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów wypowiedzia ł si ę w wielu innych wyrokach, np. z dnia 30 maja 2001 r. (sygn. akt XVII Ama 80/00), z dnia 4 lipca 2001 r. (sygn. akt XVII Ama 108/00), z dnia 6 czerwca 2001 r. (sygn. akt XVII Ama 78/00). Powy ż sze stanowisko znalaz ł o równie ż potwierdzenie w orzecznictwie S ą du Najwy ż szego, który w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 maja 2001 r. (sygn. akt I CKN 1217/98) stwierdzi ł , ż e „ustawa antymonopolowa ma charakter publicznoprawny. Ingeruje, gdy w wyniku pewnych ogólnych zjawisk zagro ż ona jest sama instytucja konkurencji” . W uzasadnieniu wyroku z dnia 26 lutego 2004 r. (sygn. akt III SK 2/04) S ą d Najwy ż szy doda ł , i ż naruszenie indywidualnego interesu (w powo ł anym wyroku – konsumenta), nie wyklucza dopuszczalno ś ci równoczesnego uznania, ż e dochodzi do naruszenia publicznego zbiorowego interesu, je ż eli indywidualne pogwa ł cenie przepisów ustawy mog ł oby w jakikolwiek sposób prowadzi ć do ustanowienia lub utrwalenia monopolistycznych praktyk rynkowych, które wywo ł uj ą skutki na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. 15 Równie ż w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 lipca 2003 r. (sygn. akt I CKN 496/01) S ą d Najwy ż szy zaj ął si ę t ą kwesti ą i stwierdzi ł , i ż „ przy dokonywaniu oceny, czy dosz ł o do naruszenia lub zagro ż enia zasady wolnej konkurencji na rynku relewantnym, nie mo ż na poprzesta ć na zbadaniu sytuacji ewentualnego pokrzywdzenia bezpo ś rednich kontrahentów przedsi ę biorcy dominuj ą cego na tym rynku. Potrzebne jest tu spojrzenie szersze, uwzgl ę dniaj ą ce tak ż e to, w jaki sposób dzia ł ania powodowego Przedsi ę biorstwa odbijaj ą si ę na interesach cz ł onków Spó ł dzielni, dotkni ę tych po ś rednio dzia ł aniem powoda.(…) przy prawid ł owo ustalonym rynku relewantnym, którym jest lokalny rynek zaopatrzenia w energi ę ciepln ą , dzia ł ania powoda naruszaj ą interes o charakterze ogólniejszym,- publicznoprawnym…”. Wobec powy ż szego stwierdzi ć nale ż y, ż e przedmiotowe post ę powanie podj ę te zosta ł o w interesie publicznym. Mimo, i ż dotyczy ono rozlicze ń pomi ę dzy dwoma przedsi ę biorcami, to w konsekwencji narusza interes wszystkich dostawców ś cieków z terenu gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary, tj. konsumentów, w rozumieniu art. 4 ust. 11 ustawy o ochronie /…/ oraz przedsi ę biorców, którzy dostarczaj ą ś cieki do oczyszczalni w Nowym Targu za po ś rednictwem PPK. Wysoko ść cen uiszczanych przez PPK ma wp ł yw na wysoko ść ceny us ł ugi ś wiadczonej przez to Przedsi ę biorstwo jego kontrahentom. Strony post ę powania antymonopolowego. Zgodnie z tre ś ci ą art. 4 pkt 1 lit. a ustawy o ochronie /…/ pod poj ę ciem „przedsi ę biorca” - rozumie si ę przedsi ę biorc ę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo dzia ł alno ś ci gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178 z pó ź n. zm.), a tak ż e m.in. osob ę prawn ą organizuj ą c ą lub ś wiadcz ą c ą us ł ugi o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej, które nie s ą dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą w rozumieniu przepisów o dzia ł alno ś ci gospodarczej. Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty mi ę dzy innymi w zakresie kanalizacji, usuwania i oczyszczania ś cieków komunalnych nale ż y do zada ń w ł asnych Gminy okre ś lonych w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorz ą dzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591) – zwanej dalej „ustaw ą o samorz ą dzie gminnym”. W konsekwencji nale ż y zatem przyj ąć , i ż Gmina – jako osoba prawna - posiada status przedsi ę biorcy w rozumieniu ustawy o ochronie /…/, gdy ż organizuje i ś wiadczy us ł ugi o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej w zakresie odbioru ś cieków. Zarówno orzecznictwo S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, jak i doktryna zgodnie uznaj ą , ż e do dzia ł alno ś ci publicznej gminy w zakresie zaspokajania potrzeb wspólnoty, o których mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o samorz ą dzie gminnym - o ile wywo ł uje ona skutki praktyk monopolistycznych - ustawa antymonopolowa ma zastosowanie (tak: St. Gronowski „Ustawa antymonopolowa. Komentarz” CH BECK 1996 s. 37 i nast. oraz E. Modzelewska– W ą chal „Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Komentarz” Twigger 2002, str. 34 i nast.). W przedmiotowej sprawie Gmina Miasta Nowy Targ oprócz ś wiadczenia us ł ug na rzecz mieszka ń ców – co ju ż daje jej status przedsi ę biorcy w rozumieniu ustawy o ochronie /…/ - wykonuje równie ż us ł ugi zarobkowe na rzecz innego przedsi ę biorcy, tj. PPK. Zgodnie zatem z art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807) prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą , a co za tym idzie jest przedsi ę biorc ą , w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o ochronie /.../. Tak wi ę c do Gminy Miasto Nowy Targ, jako uczestnika obrotu gospodarczego, czyli przedsi ę biorcy, znajduj ą zastosowanie przepisy ustawy o ochronie /…/. 16 Na terenie Nowego Targu, Gmina Miasto Nowy Targ realizuje dzia ł alno ść polegaj ą c ą na oczyszczaniu ś cieków poprzez swój zak ł ad bud ż etowy – MZWiK, który jednak - stosownie do stanowiska S ą du Najwy ż szego zawartego w wyroku z dnia 25.04.1996r. sygn. akt III CZP 34/96 - nie posiada zdolno ś ci s ą dowej w post ę powaniu przed s ą dem gospodarczym. W tym stanie rzeczy legitymacja bierna w niniejszym post ę powaniu przys ł uguje Gminie Miasta Nowy Targ. Wnioskodawca, tj. PPK jest spó ł k ą komunaln ą 11 gmin, w tym gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin, Szaflary i od dnia 1 stycznia 2005 r. wykonuje zadania zbiorowego odprowadzania ś cieków od dostawców z ich terenu. PPK ś wiadczy na rzecz tych dostawców us ł ugi zbiorowego odprowadzania ś cieków, o których mowa w art. 1 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu /.../. PPK jest uprawnione do wyst ą pienia z wnioskiem o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego w przedmiotowej sprawie poniewa ż : − jest przedsi ę biorc ą w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o ochronie /…/ i przepisów ustawy o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej /…/ - dzia ł a w formie spó ł ki z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą . − wykaza ł swój interes prawny. Rynek w ł a ś ciwy. Poniewa ż istot ą praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , okre ś lonych w art. 8 ustawy o ochronie /…/, jest nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym przez jednego lub kilku przedsi ę biorców, organ antymonopolowy winien na wst ę pie rynek w ł a ś ciwy w danej sprawie ustali ć , a nast ę pnie okre ś li ć si łę rynkow ą jego uczestników. Rynek w ł a ś ciwy – stosownie do definicji zawartej w art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie /…/ - to rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze , na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Rynek w uj ę ciu produktowym odnosi si ę do wszystkich towarów jednego rodzaju, które poprzez szczególne w ł a ś ciwo ś ci, w szczególno ś ci za ś przeznaczenie, u ż ytkowo ść i cen ę odró ż niaj ą si ę od innych towarów w taki sposób, ż e nie istnieje mo ż liwo ść dowolnej ich zmiany. Rynek ten tworz ą towary, które z punktu widzenia nabywcy charakteryzuj ą si ę substytutywno ś ci ą . Pod poj ę ciem towar – zgodnie z art. 4 pkt 6 ustawy o ochronie /…/ – rozumie si ę rzeczy, jak równie ż energi ę , papiery warto ś ciowe i inne prawa maj ą tkowe, us ł ugi, a tak ż e roboty budowlane. W ł a ś ciwo ść produktow ą rynku analizowanego w niniejszym post ę powaniu wyznacza rodzaj dzia ł alno ś ci prowadzonej przez MZWiK oraz zakres ś wiadczonych przez niego us ł ug na rzecz PPK. Rynkiem w ł a ś ciwym w uj ę ciu produktowym jest w niniejszej sprawie rynek hurtowego odbioru ś cieków z terenu Gmin Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary. W ramach tej us ł ugi MZWiK odp ł atnie przesy ł a ś cieki - miejsk ą sieci ą kanalizacyjn ą w Nowym Targu - od punktu pomiarowego zlokalizowanego na granicy sieci dostawca/odbiorca do oczyszczalni w Nowym Targu, gdzie ś cieki te równie ż odp ł atnie oczyszcza. 17 Okre ś laj ą c rynek w ł a ś ciwy w uj ę ciu geograficznym, nale ż y wskaza ć , ż e specyfika dzia ł alno ś ci na rynku produktowym hurtowego odbioru ś cieków uniemo ż liwia prowadzenie tej dzia ł alno ś ci poza rynkiem lokalnym, ze wzgl ę du na wymogi techniczne i op ł acalno ść ekonomiczn ą . Geograficzne granice tego rynku wyznacza zatem zasi ę g sieci kanalizacyjnej gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary. Pomimo, ż e sie ć ta ani nie jest w ł asno ś ci ą MZWiK, ani nie jest przez ten Zak ł ad eksploatowana, jednak zasi ę g terytorialny rynku w ł a ś ciwego obszar ww. gmin obejmuje, poniewa ż z ś cieki terenu tych gmin s ą przez MZWiK hurtowo odbierane i ostatecznie oczyszczane. W przedmiotowej sprawie rynkiem w ł a ś ciwym w uj ę ciu geograficznym jest rynek gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary. Po stronie poda ż owej uczestnikiem tak okre ś lonego rynku w ł a ś ciwego, tj. lokalnego rynku hurtowego odbioru ś cieków z terenu gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary jest Gmina Miasta Nowy Targ dzia ł aj ą ca poprzez MZWiK, tj. jej zak ł ad bud ż etowy, natomiast po stronie popytowej wyst ę puje kontrahent Gminy Miasta Nowy Targ, tj. PPK utworzone m. innymi przez ww. okoliczne Gminy. Pozycja Gminy Miasta Nowy Targ na rynku w ł a ś ciwym. Art. 8 ust. 1 ustawy o ochronie /…/ zawiera bezwzgl ę dny zakaz nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym. Aby zatem dzia ł ania przedsi ę biorcy zakwalifikowa ć jako jedn ą z wymienionych w art. 8 ust. 2 ustawy o ochronie /…/ praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , nale ż y uprzednio dowie ść , ż e przedsi ę biorca ten pozycj ę dominuj ą c ą na rynku w ł a ś ciwym posiada. Przez pozycj ę dominuj ą c ą – zgodnie z tre ś ci ą art. 4 pkt. 9 ustawy o ochronie /…/ rozumie si ę pozycj ę przedsi ę biorcy, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów. Domniemywa si ę , ż e przedsi ę biorca posiada pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40%. Na wy ż ej okre ś lonym rynku w ł a ś ciwym w uj ę ciu produktowym i geograficznym Gmina Miasta Nowy Targ posiada pozycj ę dominuj ą c ą . Wnioskodawca (k.5), jak i ww. Gmina (k. 117) nie wskazali, aby na rynku lokalnym istnia ł a inna, alternatywna oczyszczalnia, która mog ł aby przyjmowa ć ś cieki z okolicznych Gmin. Dodatkowo nale ż y wskaza ć , i ż na zmian ę oczyszczalni nie pozwoli ł aby, bez dokonania przebudowy, równie ż funkcjonuj ą ca na tym terenie sie ć kanalizacyjna (k.480-482), za ś w ś wietle orzecznictwa S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów ź ród ł o zaopatrzenia, aby mo ż na uzna ć za alternatywne musi spe ł nia ć wymóg natychmiastowej dost ę pno ś ci bez ponoszenia nak ł adów inwestycyjnych (tak wyrok z dnia 31 maja 2000 r. sygn. akt XVII Ama 44/00). Naruszenie przez Gmin ę Miasta Nowy Targ art. 8 ust. pkt 1 ustawy o ochronie (...). Przepis art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie /…/ stanowi, i ż nadu ż yciem pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym jest mi ę dzy innymi bezpo ś rednie narzucanie nieuczciwych – nadmiernie wygórowanych cen. 18 Praktyka ta ma - co do zasady - charakter eksploatacyjny jej istot ą nie jest wp ł ywanie na struktur ę rynku, lecz uzyskiwanie korzy ś ci kosztem innych podmiotów, którymi mog ą by ć – jak w niniejszej sprawie – kontrahenci. W celu udowodnienia tej praktyki konieczne jest wykazanie kumulatywnego spe ł nienia dwóch przes ł anek: - narzucania cen oraz - nieuczciwego charakteru narzucanych cen, w tym cen nadmiernie wygórowanych. Przez cen ę - zgodnie z art. 4 pkt 7 ustawy o ochronie /…/ - rozumie si ę ceny, jak równie ż op ł aty o charakterze cen , mar ż e handlowe, prowizje i narzuty do cen. Narzucanie cen Przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne ustala – zgodnie z ustaw ą o zbiorowym zaopatrzeniu /…/ oraz rozporz ą dzeniem taryfowym - taryfy zawieraj ą ce wysoko ść op ł at, które po zatwierdzeniu w drodze uchwa ł y rady gminy obowi ą zuj ą wszystkich odbiorców wody i dostawców ś cieków na terenie dzia ł ania przedsi ę biorstwa. W niniejszej sprawie jednak ż e sposób ustalenia cen dla PPK - jako hurtowego dostawcy ś cieków – nie opiera si ę na przepisach ww. ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu/…/. MZWiK, tj. zak ł ad bud ż etowy Gminy Miasta Nowy Targ nie jest, ani dla Wnioskodawcy, ani dla mieszka ń ców okolicznych Gmin, przedsi ę biorstwem wodoci ą gowo - kanalizacyjnym w rozumieniu cytowanej wy ż ej ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu /.../. Zgodnie z art. 2 pkt 4 tej ustawy przez przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne rozumie si ę przedsi ę biorc ę , który prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wod ę lub zbiorowego odprowadzania ś cieków oraz gminne jednostki organizacyjne nieposiadaj ą ce osobowo ś ci prawnej, prowadz ą ce tego rodzaju dzia ł alno ść . W ś wietle powy ż szych przepisów nale ż y zatem stwierdzi ć , i ż odbiór ś cieków jest zadaniem w ł asnym Gminy Nowy Targ wy łą cznie w odniesieniu do mieszka ń ców Miasta Nowy. Dodatkowo podnie ść nale ż y, i ż : - MZWiK nie ś wiadczy wobec PPK us ł ugi zbiorowego odprowadzania ś cieków, o której mowa w art. 1 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu /.../, - zadaniem w ł asnym Gminy Miasta Nowy Targ, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ww. ustawy, nie jest zbiorowe odprowadzanie ś cieków z terenu okolicznych Gmin, - do zada ń w ł asnych Gminy Miasta Nowy Targ, o których mowa w 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorz ą dzie gminnym /…/, nie nale żą sprawy wodoci ą gów i zaopatrzenia w wod ę , kanalizacji, usuwania i oczyszczania ś cieków komunalnych z terenu okolicznych Gmin, Stanowisko organu antymonopolowego w tej sprawie znajduje potwierdzenie w powo ł anym wyroku S ą du Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 grudnia 2004 r. (sygn. akt III SA/Kr 474/04 - k. 24-33), w ś wietle którego przepisy ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu /…/ nie znajduj ą zastosowania do tych podmiotów, które zajmuj ą si ę dzia ł alno ś ci ą hurtow ą . Wobec powy ż szego do relacji polegaj ą cych na hurtowym odbiorze przez MZWiK ś cieków dostarczanych przez Wnioskodawc ę maj ą zastosowanie ogólne regu ł y wyznaczone przepisami kodeksu cywilnego, co zreszt ą reguluje wprost art. 6 ust. 1a ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu. Stanowi on, i ż do zakupu wody lub wprowadzania ś cieków przez 19 przedsi ę biorstwo wodociagowo-kanalizacyjne (w niniejszej sprawie PPK) ś cieków do urz ą dze ń nieb ę d ą cych w jego posiadaniu (w niniejszej sprawie do urz ą dze ń MZWiK), stosuje si ę przepisy Kodeksu cywilnego. Podstaw ą ś wiadczenia tej us ł ugi winna by ć umowa o odbiór ś cieków, która okre ś la ł aby wzajemne prawa i obowi ą zki stron oraz zasady rozlicze ń , w tym tak ż e ewentualne zasady kalkulowania ceny. Podpisanie takiej umowy ś wiadczy ł oby o tym, i ż strony wzajemnie uzgodni ł y sposób ustalania i wprowadzania ceny za us ł ug ę odbioru ś cieków. Cena us ł ugi odbioru ś cieków jest w analizowanym przypadku cen ą umown ą , ustalan ą w drodze negocjacji stron, do której odnosi si ę art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach (Dz. U. Nr 97, poz. 1050). W niniejszej sprawie konieczne zatem staje si ę dokonanie oceny, czy warunek od którego strony uzale ż ni ł y zawarcie wzajemnej umowy, tj. cena us ł ugi by ł a PPK narzucana, czy te ż negocjowana, w ramach zasady swobody umów okre ś lonej w art. 353¹ k.c. Narzucanie warunków umowy ma miejsce wówczas, kiedy ma to charakter przymusowy, tj. wymuszony przez przedsi ę biorc ę dominuj ą cego. W ś wietle dotychczasowego orzecznictwa antymonopolowego o tym, czy w konkretnych warunkach dominacji rynkowej tre ść umowy zosta ł a kontrahentowi narzucona decyduje tre ść umowy i okoliczno ś ci jej zawarcia. Orzecznictwo ukszta ł towa ł o zasad ę racjonalnego post ę powania kontrahenta przedsi ę biorcy dominuj ą cego, ocenian ą wed ł ug hipotetycznego za ł o ż enia istnienia konkurencji na rynku. Narzucanie warunku umowy ma miejsce wówczas, gdy przedsi ę biorca posiadaj ą cy pozycj ę dominuj ą c ą , wykorzystuj ą c sytuacj ę przymusow ą kontrahenta, wynikaj ą c ą z braku rzeczywistych alternatyw na rynku, wymusza na nim okre ś lone zachowanie. Dla oceny sytuacji istotny jest brak wzajemnej zgodno ś ci stron co do tre ś ci umowy, która obiektywnie jest umow ą nierównoprawn ą . Do narzucania mo ż e dochodzi ć zarówno w drodze aktywnego dzia ł ania w negocjacjach, jak równie ż zaniechania, tj. odmowy podejmowania negocjacji odno ś nie spornych kwestii. Jak wcze ś niej wykazano Gmina Miasta Nowy Targ poprzez swój zak ł ad bud ż etowy (MZWiK) posiada pozycj ę dominuj ą c ą na lokalnym rynku hurtowego odbioru ś cieków z terenu okolicznych Gmin. Ze wzgl ę du na swoj ą pozycj ę posiada przewag ę kontraktow ą nad Wnioskodawc ą . PPK zmuszone jest odprowadza ć ś cieki z Gmin do oczyszczalni w Nowym Targu, a co za tym idzie akceptowa ć narzucane mu ceny. Wnioskodawca – jak wynika z tre ś ci przed ł o ż onych przez niego dowodów (k.34-93) - wielokrotnie w toku negocjacji próbowa ł wyja ś nia ć MZWiK, i ż stosowane zasady podzia ł u kosztów odbioru ś cieków oraz ró ż ne metody okre ś lania ich ilo ś ci, stosowane wobec mieszka ń ców miasta Nowy Targ i PPK powoduj ą , i ż jest on obci ąż any koszami nieekwiwalentnymi do otrzymywanego ś wiadczenia. Poniewa ż nie dosz ł o do wspólnego ustalenia stanowiska odno ś nie wysoko ś ci op ł at, umowa na odbiór ś cieków pomi ę dzy MZWiK i PPK nie zosta ł a zawarta. Ś cieki od PPK odbierane s ą bezumownie, a Wnioskodawca jest obci ąż any przez MZWiK za wykonanie us ł ugi wg stawek op ł at jednostronnie ustalonych i narzuconych (k.88-91). Przez ca ł y okres bezumownego dostarczania ś cieków wystawiane s ą na Wnioskodawc ę faktury za t ę us ł ug ę . Nadto niezaakceptowanie przez PPK takich zasad rozlicze ń i wnoszenie op ł at wg stawki proponowanej w negocjacjach, ni ż szej ni ż narzucana przez MZWiK, spowodowa ł o skierowanie przeciwko Wnioskodawcy pozwu o zap ł at ę . 20 Powy ż sze dzia ł ania ś wiadcz ą zatem niezbicie o tym, i ż analizowane przez organ antymonopolowy op ł aty za hurtowy odbiór ś cieków nie zosta ł y wynegocjowane w ramach swobody umów okre ś lonej w art. 3531 k.c., lecz s ą PPK przez Gmin ę Miasta Nowy Targ narzucane. Odnosz ą c si ę do wniosku Burmistrza Miasta Nowy Targ o umorzenie post ę powania podnie ść nale ż y, i ż niniejsza sprawa nie jest bezprzedmiotowa. W szczególno ś ci nie ma w tej sprawie znaczenia, czy PPK cen ę żą dan ą przez MZWiK zap ł aci ł o czy nie zap ł aci ł o. W uzasadnieniu do wyroku z dnia 23 czerwca 2005 r. (sygn. akt Ama 44/04) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów, odnosz ą c si ę bezpo ś rednio do tre ś ci art. 1 ust. 2 ustawy o ochronie (...) podkre ś li ł , i ż ustawa ta reguluje zasady i tryb przeciwdzia ł ania praktykom ograniczaj ą cym konkurencj ę nie tylko wtedy, gdy praktyki te wywo ł uj ą antykonkurencyjne skutki, ale tak ż e wówczas, gdy skutki takie mog ą wywo ł a ć . W innym wyroku z dnia 23.06.1999 r. (sygn. akt XVII Ama 26/99) S ą d stwierdzi ł , i ż dla uznania dzia ł ania za praktyk ę okre ś lon ą w art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie (…) wystarczaj ą ca jest sama próba narzucenia zawarcia umowy. Nie jest tym samym konieczne wyst ą pienie skutku praktyki. Wystarczaj ą c ą przes ł ank ą jest samo zagro ż enie wyst ą pienia skutku w postaci dowolnej formy eksploatacji pozycji rynkowej . Wobec powy ż szego pierwsza z przes ł anek stosowania praktyki okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie /…/, tj. narzucania cen - zosta ł a spe ł niona. Cena nieuczciwa, nadmiernie wygórowana. Ustawa o ochronie /…/ nie wprowadza jednoznacznych kryteriów jako ś ciowych, pozwalaj ą cych na dokonanie oceny, czy dane warunki umowy, w tym równie ż cena, s ą uczciwe, czy te ż nie. Bior ą c jednak ż e pod uwag ę zadania organu antymonopolowego, ingerencja z jego strony w przypadku cen, winna dotyczy ć cen stosowanych ze szkod ą dla konsumentów i kontrahentów przez przedsi ę biorców posiadaj ą cych pozycj ę dominuj ą c ą . Za tak ą cen ę nale ż y uzna ć cen ę narzucon ą przez przedsi ę biorc ę o pozycji dominuj ą cej z racji posiadania si ł y rynkowej, a nieopart ą na zasadzie ekwiwalentno ś ci ś wiadcze ń . Poparcie dla takiego stanowiska mo ż na znale źć w doktrynie i orzecznictwie. I tak: - E. Modzelewska-W ą chal podnosi, i ż „o cena, czy dany warunek mo ż e by ć uznany za nieuczciwy, dokonywana by ć musi ka ż dorazowo na tle przepisów odr ę bnych reguluj ą cych dany rodzaj umowy”. (tak: Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów - Komentarz, Twigger, Warszawa 2002, str. 104), - w sprawach, tocz ą cych si ę zarówno przed polskim organem antymonopolowym, jak i Unii Europejskiej, wskazywane by ł y ró ż ne metody oceny, czy pobierane ceny spe ł niaj ą kryterium cen nadmiernie wygórowanych, np.: • S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów w uzasadnieniu wyroku z dnia 21.04.2005 r. (sygn. akt. XVII Ama 109/04) stan ął na stanowisku, i ż narzucenie ceny nieuczciwej mo ż e wyst ą pi ć w postaci wprowadzenia jednolitego systemu ustalania cen dostawy nieuwzgl ę dniaj ą cego ró ż nic kosztów dotycz ą cych ró ż nych odbiorców i naruszenia zasady ekwiwalentno ś ci ś wiadcze ń . • w wyroku z dnia 8 grudnia 2004 r. (sygn. akt XVII Ama 95/03) S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł , i ż ceny aby nie by ł y nieuczciwe i nadmiernie wygórowane powinny by ć oparte na konkretnej kalkulacji kosztów. 21 • S ą d Najwy ż szy w uzasadnieniu do wyroku z dnia 25 maja 2004 r. (sygn. akt III SK 50/04) stwierdzi ł , i ż nieuczciwa cena mo ż e by ć odniesiona tak ż e do przypadku, w którym przedsi ę biorca kalkuluj ą c cen ę uwzgl ę dnia koszt, który nie zosta ł przez niego poniesiony w zwi ą zku ze ś wiadczeniem us ł ugi na rzecz konkretnego kontrahenta. • w wyroku Trybuna ł u Sprawiedliwo ś ci z dnia 14 lutego 1978 r. w sprawie 22/76 United Brands Company przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich sformu ł owana zosta ł a koncepcja, i ż cena jest nadmiernie wygórowana wtedy, gdy nie ma odpowiedniego zwi ą zku z warto ś ci ą ekonomiczn ą dostarczonego produktu. W niniejszej sprawie PPK jest hurtowym dostawc ą ś cieków, co oznacza - jak wy ż ej wykazano - i ż do ustalania op ł aty za przyjmowanie ś cieków komunalnych z mi ę dzygminnych kolektorów kanalizacji sanitarnej Gmin do urz ą dze ń kanalizacji sanitarnej i oczyszczalni ś cieków w Nowym Targu i ich oczyszczenia w oczyszczalni, nie maj ą zastosowania przepisy ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu /…/ oraz rozporz ą dzenia taryfowego. Cena winna zatem – zgodnie ze stanowiskiem zawartym w doktrynie i orzecznictwie - ś ci ś le wi ą za ć si ę z warto ś ci ą ekonomiczn ą us ł ugi, co oznacza, i ż dostawca ś cieków powinien by ć obci ąż ony tylko w takiej cz ęś ci niezb ę dnymi przychodami tej us ł ugi, jaka na niego przypada. Powy ż sza zasada ta nie zosta ł a jednak zastosowana przez MZWiK. W przed ł o ż onych jako dowód przez sam MZWiK (k. 359-383) opracowaniach sporz ą dzonych w latach 1998-2000 przez Rad ę ds. standardów ekonomicznych, dost ę pno ś ci us ł ug oraz metodologii ustalania op ł at w sektorze wodoci ą gowo kanalizacyjnym 2 opisane zosta ł y mi ę dzy innymi zasady ustalania op ł at dla dostawców hurtowych. Wskazano, i ż celem alokacji niezb ę dnych przychodów w procesie ustalania op ł at jest powi ą zanie wydatków z tymi grupami odbiorców, które korzystaj ą w wyniku poniesienia danego wydatku lub powoduj ą jego wyst ą pienie. Uznano, i ż stawki op ł at nale ż y opracowywa ć w taki sposób, ż eby dla ka ż dej grupy odbiorców zosta ł y one naliczone na podstawie kosztów zapewnienia us ł ugi tej grupie (Standard 2 „Alokacja kosztów wed ł ug grup odbiorców”). Stwierdza si ę równie ż , ż e w sytuacji, gdy koszty mog ą by ć przyporz ą dkowane stosunkowo ł atwo identyfikowalnej cesze, takiej jak np. ilo ść ś cieków lub op ł aty za korzystnie ze ś rodowiska, mo ż e by ć przeprowadzona prosta alokacja kosztów. Pos ł u ż enie si ę tak ą metod ą alokacji jest - zdaniem autorów - w ł a ś ciwe, je ż eli nie ma wyra ź nych ró ż nic mi ę dzy wielko ś ci ą inwestycji koniecznych do ś wiadczenia us ł ug ró ż nym grupom odbiorców, lecz istniej ą pewne ró ż nice w kosztach eksploatacji i utrzymania. Inna metoda alokacji kosztów dla dzia ł alno ś ci kanalizacyjnej mo ż e by ć zastosowana w przypadku istnienia szczególnych wymaga ń dostawców ś cieków w zakresie ca ł kowitej ilo ś ci odprowadzanych ś cieków oraz charakterystyk ą odprowadzanych ś cieków. Bardziej szczegó ł owa metoda alokacji, ni ż metoda prosta alokacji kosztów, mo ż e – w ocenie autorów - by ć wskazana w sytuacji, kiedy zapewnienie us ł ug ró ż nym grupom odbiorców wymaga zastosowania specjalnych urz ą dze ń . Odnosz ą c si ę do si ę w tym miejscu do uwagi MZWiK stwierdzi ć nale ż y, i ż powo ł any wy ż ej standard nie przewiduje mo ż liwo ść stosowania odmiennego klucza podzia ł owego w sytuacji, 2 Rada powo ł ana zosta ł a przez centralny organ administracji rz ą dowej w ł a ś ciwy w sprawach zbiorowego zaopatrzenia w wod ę i zbiorowego odprowadzania ś cieków, tj. przez Prezesa Urz ę du Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast. 22 gdy zapewnienie us ł ugi dla pewnej grupy odbiorców wymaga okre ś lonych nak ł adów na maj ą tek trwa ł y(k.522), lecz - jak w powy ż szym cytacie - zastosowania specjalnych urz ą dze ń . W przedmiotowej sprawie MZWiK nigdy nie podnosi ł , jakoby czyni ł specjalne nak ł ady inwestycyjne, czy te ż stosowa ł oddzielne urz ą dzenia w przypadku ś cieków dostarczanych przez Wnioskodawc ę . Wr ę cz przeciwnie, stwierdzi ł , i ż ś cieki dostarczane przez Gminy - pod wzgl ę dem zanieczyszcze ń - zosta ł y zakwalifikowane do ś cieków komunalnych, o podobnej - jak z Miasta Nowy Targ - jako ś ci (k. 121, 307). Bior ą c powy ż sze pod uwag ę organ antymonopolowy przeprowadzi ł analiz ę poszczególnych propozycji stron post ę powania, ich argumentacji oraz sposobów wyliczenia ceny maj ą cej obowi ą zywa ć Wnioskodawc ę , przy czym analizie tej nie poddano, jako nie maj ą cych zastosowania w przypadku PPK: - op ł aty w wysoko ś ci 4,79 z ł /m 3 ustalonej przez MZWiK na podstawie rozporz ą dzenia taryfowego i wprowadzonej uchwa łą Rady Miasta Nowy Targ w postaci taryfy, która zosta ł a oceniona przez Wojewódzki S ą d Administracyjny w Krakowie jako pozbawiona podstaw prawnych (wyrok z dnia 7 grudnia 2004 r. - k. 24-33). - op ł aty w wysoko ś ci 5,28 z ł /m 3 (wyliczenie MZWiK nr 4), która - jak sam MZWiK przyzna ł - mia ł aby zastosowanie jedynie wówczas, gdyby stronami umów nadal by ł y Gminy, a nie PPK, co nie jest przedmiotem niniejszego post ę powania, - propozycji zawartej w pi ś mie MZWiK z dnia 24.10.2005 r. (taryfy dwucz ł onowej - k.489, 495-496), poniewa ż nie zawiera ł a ona ani metody, za pomoc ą której mia ł oby nast ą pi ć wyliczenie op ł at, ani ich wysoko ś ci. Po przeprowadzeniu tej analizy organ antymonopolowy podziela stanowisko Wnioskodawcy, i ż wszystkie pozosta ł e propozycje MZWiK, zmierzaj ą do narzucenia PPK ceny za hurtowy odbiór ś cieków z terenu okolicznych Gmin, w wysoko ś ci przekraczaj ą cej warto ś ci tego ś wiadczenia, gdy ż ustalonej w oparciu o niew ł a ś ciwe zasady alokacji kosztów lub niezb ę dnych przychodów. W ocenie organu antymonopolowego, pomimo bardzo obszernego materia ł u dowodowego zgromadzonego w sprawie i skomplikowanej - jakby to wynika ł o z opisu stanu faktycznego - materii, stwierdzi ć nale ż y, i ż sposób ustalenia ceny dla PPK zosta ł zaprezentowany przez MZWiK wy łą cznie w wyliczeniu nr 1, natomiast wyliczenia nr 2 i 3 - pomimo, i ż równie ż zawieraj ą pewne warto ś ci jednostkowe - stanowi ą jedynie dodatkowe uzasadnienie - dokonanego w wyliczeniu nr 1 - podzia ł u kosztów na trzy grupy, w wyniku czego ustalona zosta ł a op ł ata w wysoko ś ci 4 z ł /m 3 ś cieków. W niniejszej sprawie - ze wzgl ę du na wspomniany wcze ś niej zakres us ł ugi ś wiadczonej na rzecz PPK w ramach hurtowego odbioru ś cieków z terenu Gmin Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary - cena winna uwzgl ę dnia ć koszty przesy ł ania ś cieków - miejsk ą sieci ą kanalizacyjn ą w Nowym Targu - od punktu pomiarowego zlokalizowanego na granicy sieci dostawca/odbiorca do oczyszczalni w Nowym Targu, oraz koszty oczyszczenia tych ś cieków w tej oczyszczalni. Uwzgl ę dniaj ą c powy ż sze organ antymonopolowy podziela argumentacj ę Wnioskodawcy, i ż dokonany przez MZWiK podzia ł kosztów na trzy grupy jest sztuczny i ani nie znajduje oparcia w obowi ą zuj ą cych przepisach prawnych, ani nie zosta ł wymuszony funkcjonowaniem istniej ą cego systemu kanalizacyjnego. I tak: - wydzielenie grupy kosztów sta ł ych zwi ą zanych z utrzymaniem gotowo ś ci (w tym: wynagrodzenia i pochodne oraz podatek od nieruchomo ś ci), podyktowane zosta ł o - 23 zdaniem MZWiK- konieczno ś ci ą ustalenia kosztów ponoszonych niezale ż nie od ilo ś ci odbieranych ś cieków, a wynikaj ą cych ze zdolno ś ci produkcyjnej oczyszczalni. Organ antymonopolowy nie uwzgl ę dni ł argumentacji MZWiK, i ż PPK, jako nast ę pca Gmin, w cenie za oczyszczenie ś cieków winien by ć obci ąż ony sta ł ymi kosztami utrzymania oczyszczalni ś cieków w Nowym Targu, poniewa ż wielko ść tej oczyszczalni - zbyt du ż a jak na aktualne potrzeby - ju ż na etapie projektowania zosta ł a dobrana do wskazanych wówczas przez Gminy ilo ś ci odprowadzanych ś cieków. W szczególno ś ci stanowiska MZWiK w powy ż szym zakresie nie potwierdzaj ą nast ę puj ą ce dokumenty powo ł ane przez niego po zapoznaniu si ę z aktami sprawy: • karta nr 417 - protokó ł z 17 marca 1992 r. z narady dotycz ą cej budowy oczyszczalni, w której uczestniczyli m. innymi przedstawiciele Gmin Bia ł y Dunajec i Szaflary, w którym znajduj ą si ę zapisy na temat samej budowy i terminów realizacji, • karta nr 424 - pismo z dnia 19.04.1990 r., w którym Wojewódzki Zarz ą d Inwestycji Rolniczych w Nowym S ą czu informuje RPGK w Nowym Targu, i ż akceptuje przedstawione przez RPGK warunki odbioru ś cieków z miejscowo ś ci Bia ł y Dunajec i Szaflary oraz warunki partycypacji w kosztach budowy oczyszczalni, proporcjonalnie do ilo ś ci odprowadzonych ś cieków, • karta 437 - porozumienie z dnia 24 maja 1996 r. pomi ę dzy Gmin ą Miasto Nowy Targ a Gmin ą Nowy Targ w sprawie wspólnej realizacji i finansowania kolektora sanitarnego, zawieraj ą ce równie ż zobowi ą zanie miasta Nowy Targ do przyj ę cia ś cieków do oczyszczalni po jej wybudowaniu nie wskazuj ą ce ich ilo ś ci, • karta 454 - pismo z dnia 1 marca 1995 r., w którym Urz ą d Gminy Szaflary zwraca si ę z pro ś b ą do Okr ę gowej Dyrekcji Gospodarki Wodnej w Krakowie o uj ę cie w bud ż ecie 1995 r. budowy kolektorów sanitarnych w so ł ectwie Szaflary, co umo ż liwi ł oby odprowadzenie ś cieków do oczyszczalni w Nowym Targu, • karty 455,456 - 2 pisma z dnia 4 stycznia 1996 r., w których Wójt Gminy Szaflary zwraca si ę do Burmistrza Nowego Targu o podanie warunków oraz ustalenia terminów przy łą czenia i odbioru do oczyszczalni ś cieków z miejscowo ś ci Zaskale w ilo ś ci docelowej 199m 3 na dob ę , • karta 457 - protokó ł z narady odbytej w dniu 30.01.1996 r. w Urz ę dzie Miasta Nowy Targ, w którym zapisano, i ż Gmina Szaflary odprowadzi ł aby do oczyszczalni - w 1996 r. - ś cieki z dwóch mleczarni, zak ł adu mi ę snego i oko ł o 200 gospodarstw domowych, natomiast Gmina Bia ł y Dunajec zg ł osi ł a odprowadzenie - w tym samym roku - ś cieków ze szko ł y podstawowej. W ś wietle powy ż szego istniej ą wprawdzie dokumenty, z których wynika, i ż zapotrzebowania poszczególnych gmin by ł o analizowane, natomiast s ą to dokumenty, z których wynika ł oby, i ż to w ł a ś nie Gminy wyst ę powa ł y i wskazywa ł y w ł asne potrzeby, które nast ę pnie zosta ł y w projekcie oczyszczalni uwzgl ę dnione. Oczyszczalnia w Nowym Targu jest w ł asno ś ci ą Gminy Miasta Nowy Targ. Zosta ł a zaprojektowana w ramach inwestycji centralnej budowy zbiorników wodnych Czorsztyn- Niedzica-Sromowce Wy ż ne. Ze zgromadzonych dokumentów wynika, i ż okoliczne Gminy zacz ęł y zwraca ć si ę o przy łą czenie do oczyszczalni, wskazuj ą c równocze ś nie swoje szacunkowe potrzeby, dopiero w roku 1996, a zatem po zako ń czeniu jej budowy (k.455, 464, 469, 470, 471). 24 Niezale ż nie od powy ż szego nale ż y stwierdzi ć , i ż MZWiK - ustalaj ą c op ł at ę sta łą - z ca ł kowitej zdolno ś ci oczyszczalni w wysoko ś ci 21.000 m 3 /dob ę , przyj ął dla miasta Nowy Targ 14.5000 m 3 /dob ę , a dla pozosta ł ych gmin, tj. dla PPK 6.500 m 3 /dob ę , tj. proporcje: 70% - miasto Nowy Targ i 30% - PPK. Tymczasem - wg danych zawartych w tabeli nr 1 i przekazanych przez sam MZWiK (poz. 3b.) - faktyczny udzia ł ś cieków pochodz ą cych od PPK w ogólnej ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych do oczyszczalni w Nowym Targu wynosi nie 30 %, a zaledwie 6,1% [(350.000m 3 : 5.750.000 m 3 ) x %}. Dodatkowo nale ż y zwróci ć uwag ę , i ż rzeczywisty zrzut ś cieków z miasta Nowy Targ wynosi 14.794,5 m 3 /dob ę (5.400.000 m 3 /rok : 365 dni), natomiast z okolicznych Gmin 958,90 m 3 /dob ę (350.000m 3 /rok : 365 dni), co daje łą cznie 15.753,4 m 3 / dob ę , a nie zak ł adan ą zdolno ść 21.000 m 3 /dob ę . Wynika z tego, i ż miasto Nowy Targ zosta ł o obci ąż one kosztami sta ł ymi w wysoko ś ci zwi ą zanej z faktyczn ą ilo ś ci ą dobowego zrzutu ś cieków na oczyszczalni ę , natomiast PPK prawie siedmiokrotnie wy ż sz ą od rzeczywistego. W ten sposób okolicznym Gminom przypisano ca łą ró ż nic ę pomi ę dzy zaprojektowan ą zdolno ś ci ą oczyszczalni, a faktycznym jej wykorzystaniem przez miasto Nowy Targ. - pozosta ł e koszty (po wy łą czeniu kosztów sta ł ych) MZWiK podzieli ł o na dwie grupy, tj. koszty wykazuj ą ce zwi ą zek z nap ł ywem wód opadowych oraz koszty nie wykazuj ą ce takiego zwi ą zku. Nale ż y podzieli ć stanowisko PPK, i ż podzia ł na koszty wykazuj ą ce zwi ą zek z wodami opadowymi i nie wykazuj ą ce takiego zwi ą zku, jest chybiony. W istniej ą cym i opisanym w ustaleniach faktycznych systemie kanalizacyjnym, ś cieki wp ł ywaj ą ce do oczyszczalni jednym kolektorem s ą faktycznie mieszanin ą ś cieków bytowych i wód opadowych odbieranych zarówno od dostawców z terenu Gmin jak i miasta Nowy Targ. Nie istnieje zatem uzasadnienie dla przyporz ą dkowania pewnej cz ęś ci kosztów tylko ś ciekom zawieraj ą cym wody opadowe, a innej cz ęś ci kosztów tylko ś ciekom pozbawionych tych wód. Zreszt ą sam MZWiK - poza ich wyliczeniem - nie uzasadnia dlaczego pewne rodzaje kosztów zaliczy ł do kosztów wykazuj ą cych zwi ą zek z wodami opadowymi (us ł ugi remontowe i materia ł y do remontów, energia elektryczna, op ł aty za wprowadzanie ś cieków do wód), a inne do takich kosztów nie zaliczy ł (amortyzacja, materia ł y, us ł ugi, pozosta ł e podatki i op ł aty). Dalsza argumentacja MZWiK maj ą ca uzasadni ć powy ż szy podzia ł kosztów, przedstawiona zosta ł a w jego wyliczeniach nr 2 i 3. W wyliczeniu nr 3 MZWiK pokazuje, jakoby propozycja PPK - która zosta ł a oparta na podzieleniu wszystkich kosztów odbiorcy (lub niezb ę dnych przychodów) przez ogóln ą ilo ść ś cieków wp ł ywaj ą cych do oczyszczalni, a zatem obejmuj ą cych równie ż wody infiltracyjne - w efekcie przynios ł a mu (MZWiK) straty finansowe. Temu wyliczeniu MZWiK przeciwstawia - jego zdaniem prawid ł owe i skutkuj ą ce sfinansowaniem niezb ę dnych przychodów - wyliczenie nr 2, w którym koszty odbiorcy (lub niezb ę dne przychody) podzielono przez ilo ść ś cieków dostarczonych do urz ą dze ń odbiorcy, a zatem bez wód infiltracyjnych w przypadku dostawców z Nowego Targu. Powy ż sza argumentacja MZWiK oparta jest jednak na pozbawionym zarówno podstaw prawnych jak i faktycznych przekonaniu, i ż sposób ustalenia ceny dla PPK, mo ż e by ć - w jakikolwiek sposób - uzale ż niony od zasad ustalania ceny, jakie on sam (MZWiK) stosuje 25 lub jest zobowi ą zany stosowa ć przy ustalaniu taryfy dla zbiorowego odprowadzania ś cieków dla dostawców z terenu miasta Nowy Targ. Kieruj ą c si ę tym przekonaniem MZWiK twierdzi bowiem, i ż : - skoro on sam zobowi ą zany jest do pobrania od odbiorcy us ł ug (dostawcy ś cieków) wy łą cznie ceny za odprowadzenie ś cieków (par. 2 pkt 10 rozporz ą dzenia taryfowego), za ś - ilo ść odprowadzonych ś cieków, to ilo ść ś cieków zmierzonych wg przep ł ywomierzy i wodomierzy, które dostawca wprowadza do sieci kanalizacyjnej us ł ugodawcy (art. 27 ust. 4 i 5 ustawy o zbiorowym /.../), a przy tym - on sam (MZWiK) dostawców ś cieków z terenu Nowego Targu nie mo ż e obci ąż y ć za ilo ść ś cieków inn ą ni ż wyliczon ą w oparciu o stosowany przez MZWiK sposób rozlicze ń , tj. albo w ilo ś ci odpowiadaj ą cej ilo ś ci wody im dostarczonej i zmierzonej za pomoc ą liczników wody (lub rycza ł towo), albo na podstawie przep ł ywomierzy, które wód infiltracyjnych nie wykazuj ą , to podzielenie ogólnych kosztów (lub niezb ę dnych przychodów) przez ilo ść ś cieków wp ł ywaj ą cych do oczyszczalni obejmuj ą cych wody infiltracyjne (a zatem przez ilo ść wi ę ksz ą ni ż dostawcy z Nowego Targu wprowadzaj ą do jego sieci kanalizacyjnej), skutkuje ni ż sz ą warto ś ci ą jednostkow ą otrzymanej w ten sposób ceny, a w konsekwencji jego dostawcy z Nowego Targu, obci ąż eni t ą ni ż sz ą cen ą , nie sfinansuj ą ponoszonych przez MZWiK kosztów (lub niezb ę dnych przychodów). Powy ż sz ą argumentacj ę mo ż naby uwzgl ę dni ć jedynie wówczas, gdyby MZWiK odbiera ł ś cieki tylko z terenu miasta Nowy Targ. W takim przypadku fakt, i ż wody infiltracyjne nie s ą uwzgl ę dniane w ilo ś ci ś cieków, jakimi mo ż e on obci ąż y ć swoich dostawców, uzasadnia ł by rozliczenie ogólnych kosztów wy łą cznie na ilo ść ś cieków dostarczonych do sieci kanalizacyjnej, tj. zafakturowanych. W sprawie b ę d ą cej przedmiotem niniejszego post ę powania antymonopolowego takie ograniczenia jednak nie wyst ę puj ą , gdy ż przep ł ywomierze - licz ą ce ogóln ą mas ę ś cieków dostarczanych przez PPK z terenu okolicznych Gmin do urz ą dze ń MZWiK - wody infiltracyjne uwzgl ę dniaj ą , za ś wskaza ń przep ł ywomierzy strony nie kwestionuj ą . W takim wypadku PPK nie powinno by ć zatem traktowane jak jeden z dostawców ś cieków z terenu Nowego Targu, dla którego cena jednostkowa winna by ć wy ż sza, tak aby pokry ł a koszty (lub niezb ę dne przychody) ogólnej masy ś cieków wp ł ywaj ą cych do oczyszczalni łą cznie z wodami infiltracyjnymi na tego dostawc ę przypadaj ą cymi, które to wody - w rozliczeniach tego dostawcy z MZWiK - nie wyst ę puj ą . Je ż eli MZWiK nie podnosi ł , jakoby czyni ł specjalne nak ł ady inwestycyjne, czy te ż stosowa ł oddzielne urz ą dzenia w przypadku ś cieków dostarczanych przez Wnioskodawc ę , a nadto - co wykazano w stanie faktycznym sprawy: - ś cieki wp ł ywaj ą ce do oczyszczalni zarówno z terenu Gmin jak miasta Nowy Targ uznawane s ą przez MZWiK za ś cieki komunalne o tym samym sk ł adzie zanieczyszcze ń , - istnieje mo ż liwo ść ustalenia ogólnej ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych do oczyszczalni oddzielnie z terenu Gmin i oddzielnie z terenu miasta Nowy Targ i ś cieki z obu tych terenów zawieraj ą wody infiltracyjne, - MZWiK znane s ą koszty (lub przychody) niezb ę dne do oczyszczenia ogólnej masy ś cieków komunalnych, gdy ż zna zarówno ilo ś ci ś cieków przemys ł owych jak i warto ść kosztów (lub niezb ę dnych przychodów) na nie przypadaj ą cych, 26 to w tym stanie rzeczy nale ż y podzieli ć stanowisko Wnioskodawcy, i ż najprostsz ą i znajduj ą c ą potwierdzenie w powo ł anych wcze ś niej standardach obowi ą zuj ą cych w bran ż y metod ą ustalenia jednostkowej ceny, jest alokacja prosta niezb ę dnych przychodów poprzez ustalenie niezb ę dnych przychodów przypadaj ą cych na PPK proporcjonalnie do udzia ł u ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych do oczyszczalni w Nowym Targu z terenu okolicznych Gmin, do ogólnej ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych do tej oczyszczalni. W toku post ę powania antymonopolowego PPK dokona ł o takiego wyliczenia (str. 8/9 niniejszej decyzji) przy czym, w ocenie organu antymonopolowego - uwzgl ę dniaj ą c zakres us ł ug ś wiadczonych przez MZWiK w ramach hurtowego odbioru ś cieków - z sumy przychodów nale ż y na wst ę pie wy łą czy ć nie tylko znane MZWiK przychody zwi ą zane z oczyszczeniem ś cieków przemys ł owych z terenu Miasta Nowy Targ ale tak ż e - czego Wnioskodawca nie uczyni ł - niesporn ą warto ść kosztów eksploatacji cz ęś ci sieci kanalizacyjnej na terenie tego miasta. Metoda, dzi ę ki której mo ż liwe jest ustalenie warto ś ci ś wiadczenia przypadaj ą cego na Wnioskodawc ę , zosta ł a uwzgl ę dniona w tabeli nr 2, w której MZWiK poda ł wszelkie warto ś ci stanowi ą ce podstaw ę do ustalenia ceny oczyszczenia ś cieków (wiersz 1-9), nast ę pnie doda ł niesporn ą warto ść kosztów eksploatacji cz ęś ci sieci kanalizacyjnej (wiersz 10) i w ko ń cu dokona ł alokacji prostej proporcjonalnie do ilo ś ci ś cieków dostarczanych do oczyszczalni przez PPK (lub wcze ś niej przez Gminy). Z danych zawartych w tabeli wynika, i ż koszty jednostkowe oczyszczania i odbioru ś cieków przypadaj ą ce na okoliczne Gminy, wraz z ewentualnym zyskiem MZWiK (wiersz 15 tabeli nr 2) znacz ą co ró ż ni ą si ę od ceny proponowanej PPK (wiersz 16). Z danych zawartych w kolumnie nr 5 tabeli nr 2 wynika, i ż po odj ę ciu od ceny w wysoko ś ci 4 z ł /m 3 (wiersz 16), jak ą MZWiK uzna ł za w ł a ś ciw ą proponuj ą c w wyliczeniu nr 1 podzia ł kosztów na 3 grupy (koszty sta ł e, koszty wykazuj ą ce i niewykazuj ą ce zwi ą zku z ilo ś ci ą wód infiltracyjnych), warto ś ci 1,70 m 3 (wiersz 15), stanowi ą cej jednostkowy koszt obliczony za pomoc ą alokacji prostej w oparciu o dane z wniosku taryfowego MZWiK na rok 2005, ró ż nica ta wynosi 2,30 z ł /m 3 ś cieków (wiersz 17). W tym wypadku cena w wysoko ś ci 4 z ł /m 3 , na przyk ł adzie której MZWiK broni ł w toku post ę powania antymonopolowego stanowiska, jakoby przy ustaleniu warto ś ci ś wiadczenia realizowanego na rzecz PPK nie mo ż na by ł o dokona ć prostego rozliczenia w oparciu o wskazania przep ł ywomierzy mierz ą cych ilo ść wód infiltracyjnych, lecz nale ż a ł o dodatkowo uwzgl ę dnia ć fakt, ż e sam MZWiK w sposób odmienny ustala cen ę dla dostawców z terenu Miasta Nowy Targ, jest ponad dwukrotnie wy ż sza od kosztów, które uwzgl ę dniaj ą oczyszczenie ca ł ej masy ś cieków wraz z wodami infiltracyjnymi. Organ antymonopolowy zgadza si ę ze stanowiskiem MZWiK (k.412), który przedk ł adaj ą c dane zawarte w tabeli nr 2 wyja ś ni ł , i ż powy ż sza ró ż nica wynika z przyj ę cia jednostkowego kosztu przypadaj ą cego na 1 m 3 ś cieków wp ł ywaj ą cych na oczyszczalni ę (zawieraj ą cych wody infiltracyjne - przyp. UOKiK), a nie ilo ść sprzedawanych us ł ug, tj. ilo ś ci ś cieków zafakturowanych na dostawców ś cieków. Poniewa ż zastrze ż enie to dotyczy wy łą cznie sposobu ustalenia ceny dla dostawców ś cieków z terenu Miasta Nowy Targ - przedstawione w tabeli nr 2 rozliczenie uwzgl ę dnia zarówno ca ł o ść wód infiltracyjnych (wiersz 4) jak i z terenu okolicznych Gmin (wiersz 5) - powy ż sza argumentacja stanowi jednak dowód, i ż cena ustalona dla PPK w wyliczeniu MZWiK nr 1 27 (4 z ł /m 3 ), zawiera w sobie koszty oczyszczenia ś cieków dostarczanych z terenu Miasta Nowy Targ, w cz ęś ci odpowiadaj ą cej zawartym w nich wodom infiltracyjnym. W ocenie organu antymonopolowego, nie istnieje inne - poza zaprezentowanym wy ż ej - wyja ś nienie, dlaczego Wnioskodawca, dostarczaj ą c - co do czego strony s ą zgodne - do oczyszczalni w Nowym Targu jedynie ok. 6,5 % ś cieków komunalnych o tej samej zawarto ś ci zanieczyszcze ń , mia ł by ponosi ć ponad 19 % kosztów oczyszczenia tych ś cieków, jak to wynika z wyliczenia MZWiK nr 1, w wyniku którego ustalona zosta ł a cena w wysoko ś ci 4 z ł /m 3 (1.176.500 z ł : 6.167.000 z ł ). Odnosz ą c si ę do stanowiska MZWiK, jakoby zastosowanie klucza podzia ł owego kosztów wynikaj ą cego z proporcji ilo ś ci ś cieków dostarczanych do oczyszczalni w Nowym Targu stawia ł o PPK w uprzywilejowanej sytuacji w stosunku do mieszka ń ców miasta Nowy Targ, poniewa ż dla tych ostatnich takiego klucza podzia ł u si ę nie stosuje stwierdzi ć nale ż y, i ż sposób rozliczenia kosztów przypadaj ą cych na dostawców z Nowego Targu podyktowany jest zasadami, jakie winien stosowa ć MZWiK sporz ą dzaj ą c taryfy dla zbiorowego odbioru ś cieków. Sposób ten nie mo ż e jednak przes ą dza ć o rozliczeniach z PPK w sytuacji, gdy ś cieki z terenu okolicznych Gmin trafiaj ą ce do oczyszczalnie s ą takimi ś ciekami komunalnymi jak ś cieki z terenu Nowego Targu. Na rozliczenia MZWiK z tytu ł u hurtowego odbioru ś cieków od PPK nie mo ż e mie ć tak ż e wp ł ywu - nie b ę d ą cy przedmiotem niniejszego post ę powania - sposób, w jaki PPK rozlicza si ę za podobn ą us ł ug ę z Gmin ą Bukowina Tatrza ń ska. Poniewa ż przedmiotem niniejszego post ę powania jest wy łą cznie narzucanie ceny obowi ą zuj ą cej w rozliczeniach pomi ę dzy PPK i Gmin ą Miasta Nowy Targ, organ antymonopolowy nie rozwa ż a ł , w jaki sposób MZWiK winien rozliczy ć pozosta ł e koszty oczyszczenia wód infiltracyjnych z terenu Miasta Nowy Targ przypadaj ą ce na dostawców ś cieków z tego terenu. Organ antymonopolowy nie jest tak ż e w ł a ś ciwy do ustalenia samej wysoko ś ci ceny obowi ą zuj ą cej w rozliczeniach pomi ę dzy stronami, w szczególno ś ci, i ż w niniejszej sprawie strony prezentowa ł y ró ż ne dane wyj ś ciowe do takich ustale ń . Do ustalenia wysoko ś ci ceny strony mog ą doj ść w drodze wzajemnych uzgodnie ń lub w post ę powaniu cywilnym przed s ą dem. Fakt, i ż takie post ę powanie si ę toczy, nie wyklucza jednak dokonania oceny zachowa ń Gminy Miasta Nowy Targ na gruncie przepisów ustawy o ochronie (...). Art. 9 ustawy o ochronie /.../ nak ł ada na organ antymonopolowy obowi ą zek stwierdzenia - w decyzji ko ń cz ą cej post ę powanie - jakie dzia ł ania przedsi ę biorcy o dominuj ą cej pozycji rynkowej stanowi ą naruszenie przepisów tej ustawy. Maj ą c powy ż sze na uwadze oraz ca ł o ść materia ł u dowodowego zgromadzonego w sprawie, organ antymonopolowy uzna ł za udowodnione, i ż cena, której sposób ustalenia zosta ł w post ę powaniu antymonopolowym zaprezentowany przez MZWiK i która mia ł a obowi ą zywa ć PPK w rozliczeniach z tytu ł u hurtowego odbioru ś cieków z terenu okolicznych Gmin, jest nadmiernie wygórowana. Cena ta nie odpowiada warto ś ci ś wiadczenia realizowanego na rzecz PPK, poniewa ż zawiera w sobie koszty ponoszone przez MZWiK w zwi ą zku z oczyszczeniem wód infiltracyjnych przedostaj ą cych si ę do jego urz ą dze ń kanalizacyjnych na terenie miasta Nowy Targ, a zatem koszty nie zwi ą zane z dzia ł alno ś ci ą Wnioskodawcy. 28 Cena taka jest nieuczciwa i nadmiernie wygórowana, a potwierdzenie tego stanowiska znale źć mo ż na równie ż w przedstawionej wcze ś niej doktrynie i orzecznictwie antymonopolowym. Niezale ż nie od powy ż szego nale ż y równie ż podnie ść , i ż tak ż e metoda porównawcza, któr ą orzecznictwo antymonopolowe dopuszcza w takich wypadkach 3 wykaza ł a, i ż inne przedsi ę biorstwa wodoci ą gowo-kanalizacyjne dzia ł aj ą ce na tym samym rynku produktowym lecz innych geograficznie, pobieraj ą znacz ą co ni ż sze ceny od narzucanych przez MZWiK. Przeprowadzone przez organ antymonopolowy porównanie cen obowi ą zuj ą cych w kraju, wykaza ł o, ż e cena za hurtowy odbiór ś cieków komunalnych, jak ą MZWiK narzuca PPK (wg najni ż szej i szczegó ł owo uzasadnionej propozycji wynosi ona 4,00 z ł /m 3 ), jest znacz ą co wy ż sza od najwy ż szych cen pobieranych przez inne przedsi ę biorstwa wodoci ą gowo- kanalizacyjne za ś cieki komunalne z gospodarstw domowych (3,30 z ł /m 3 w woj. wielkopolskim) i kszta ł tuje si ę na najwy ż szym poziomie cen za ś cieki przemys ł owe (4,08 z ł /m 3 w woj. lubelskim). Dodatkowo nale ż y zwróci ć uwag ę na fakt, i ż do powy ż szego porównania wykorzystano op ł aty stosowane w obrocie detalicznym (ceny wynikaj ą ce z taryf). W przypadku dostawcy hurtowego ś cieków - jakim jest PPK - op ł aty powinny by ć ni ż sze, ze wzgl ę du na: - ni ż szy koszt przesy ł u od granicy sieci do oczyszczalni, ni ż - brane pod uwag ę w przypadku gospodarstw domowych - koszty utrzymania ca ł ej sieci na terenie Miasta Nowy Targ oraz - brak kosztów obs ł ugi indywidualnych (detalicznych) dostawców ś cieków. Wbrew powy ż szemu op ł ata pobierana przez MZWiK w roku 2005 od gospodarstw domowych z terenu Miasta Nowy Targ wynosi 3,47 z ł /m 3 i jest ni ż sza od proponowanej PPK. Reasumuj ą c , wobec kumulatywnego spe ł nienia obu przes ł anek stosowania praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , o której mowa w art. 8 ust 2. pkt 1 tej ustawy, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu przez Gmin ę Miasta Nowy Targ pozycji dominuj ą c ą na lokalnym rynku hurtowego odbioru ś cieków z terenu gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary, poprzez bezpo ś rednie narzucanie Podhala ń skiemu Przedsi ę biorstwu Komunalnemu nieuczciwych, nadmiernie wygórowanych cen za przyjmowanie ś cieków komunalnych z terenu ww. gmin do urz ą dze ń kanalizacji sanitarnej Miasta Nowy Targ i ich oczyszczenia w oczyszczalni ś cieków w Nowym Targu, w nast ę pstwie ustalenia przez Miejski Zak ł ad Wodoci ą gów i Kanalizacji ceny, która zawiera w sobie koszty niezwi ą zane ze ś wiadczeniem tych us ł ug na rzecz Wnioskodawcy, tj. koszty oczyszczenia wód infiltracyjnych przedostaj ą cych si ę do urz ą dze ń kanalizacyjnych na terenie Miasta Nowy Targ - dzia ł aj ą c na podstawie art. 9 ustawy o ochronie /.../ - orzeczono jak w pkt I sentencji. 3 S ą d Antymonopolowy (obecnie S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów) w sprawach dotycz ą cych op ł at za dostaw ę wody i odprowadzania ś cieków, które to us ł ugi ś wiadczone s ą w warunkach monopolu naturalnego, wskazuje, i ż op ł aty te nie powinny nadmiernie ró ż ni ć si ę od op ł at pobieranych przez konkurentów, dzia ł aj ą cych w podobnych warunkach, na innych rynkach geograficznych (wyroki: z dnia 26 lutego 1993 r. sygn. akt XVII Amr 35/92, 7 pa ź dziernika 1998 r. sygn. akt XVII Ama 86/98). Kryterium porównania cen pozwala na zastosowanie w sprawach dotycz ą cych pobierania cen nadmiernie wygórowanych domniemania faktycznego w rozumieniu art. 231 k.p.c. 29 Zgodnie z tre ś ci ą art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie /…/ Prezes Urz ę du mo ż e na ł o ż y ć na przedsi ę biorc ę w drodze decyzji, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci nie wi ę kszej ni ż 10% przychodu osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enia kary, je ż eli przedsi ę biorca ten, cho ć by nieumy ś lnie, dopu ś ci ł si ę naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 8. W niniejszej sprawie stwierdzono, ż e Gmina Miasto Nowy Targ stosuje praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę naruszaj ą ce zakaz z art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie /…/. Poniewa ż zakaz ten ma charakter bezwzgl ę dny, a zatem nie istniej ą przes ł anki natury prawnej które umo ż liwia ł y zalegalizowanie tych praktyk, na ł o ż enie kary jest uzasadnione. W niniejszej sprawie organ antymonopolowy skorzysta ł z uprawnie ń wynikaj ą cych z art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie /…/ i na ł o ż y ł na Gmin ę Miasta Nowy Targ kar ę pieni ęż n ą . Stosownie do art. 104 ustawy o ochronie /…/ przy ustalaniu wysoko ś ci kar pieni ęż nych nale ż y uwzgl ę dni ć w szczególno ś ci okres, stopie ń oraz okoliczno ś ci uprzedniego naruszenia przepisów ustawy. Ustalaj ą c wysoko ść kary pieni ęż nej w decyzjach stwierdzaj ą cych naruszenie zakazów okre ś lonych w ustawie o ochronie /.../, nale ż y zatem uwzgl ę dni ć wag ę tego naruszenia, rozmiar rynku dotkni ę tego skutkami stosowanej praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , jak równie ż zaistnia ł e okoliczno ś ci obci ąż aj ą ce i ł agodz ą ce. Oceniaj ą c wag ę naruszenia ustawy stwierdzi ć nale ż y, i ż praktyka Gminy Miasta Nowy Targ ma charakter eksploatacyjny, polegaj ą cy na wykorzystaniu przewagi kontraktowej nad swoim kontrahentem. Skutki dzia ł a ń Gminy Miasta Nowy Targ nie s ą jednak odczuwalne wy łą cznie przez Wnioskodawc ę . Wysoko ść ceny narzucanej przez Gmin ę Miasta Nowy Targ ma wprawdzie bezpo ś redni wp ł yw na koszty dzia ł alno ś ci PPK, jednak te decyduj ą o wysoko ś ci cen pobieranych przez Wnioskodawc ę od jego z kolei kontrahentów, do których nale żą tak ż e konsumenci, czyli najs ł absi uczestnicy rynku. Z drugiej strony dokonuj ą c oceny rozmiaru rynku dotkni ę tego skutkami praktyk, stwierdzi ć nale ż y, i ż sprawa ma lokalny wymiar. Praktyka Gminy Miasta Nowy Targ dotyczy lokalnego rynku hurtowego odbioru ś cieków, ograniczonego do terenu 4 okolicznych gmin: Nowy Targ, Bia ł y Dunajec, Poronin i Szaflary. Doszukuj ą c si ę okoliczno ś ci ł agodz ą cych stwierdzi ć nale ż y, i ż Gmina Miasta Nowy Targ po raz pierwszy naruszy ł a przepisy ustawy o ochronie /.../. Za miarkowaniem wysoko ś ci kary przemawia równie ż fakt, i ż Gmina Miasto Nowy Targ jest wspólnot ą samorz ą dow ą , co oznacza, ż e kara b ę dzie stanowi ć dolegliwo ść równie ż dla jej mieszka ń ców. Niezale ż nie od powy ż szego nale ż a ł o tak ż e uwzgl ę dni ć orzecznictwo S ą du Najwy ż szego, w ś wietle którego kara winna pozostawa ć we w ł a ś ciwej proporcji do potencja ł u ekonomicznego sprawcy oraz korzy ś ci jakie osi ą gn ął lub zamierza ł osi ą gn ąć . Jest ona nak ł adana i wykonywana w celu zachowania i przestrzegania obowi ą zuj ą cego porz ą dku prawnego (wyrok z dnia 27 czerwca 2000 r. -sygn. akt I CKN 793/98). Poniewa ż , w ś wietle powy ż szego orzeczona kara winna równie ż spe ł nia ć rol ę represyjno- wychowawcz ą , a nadto pozostawa ć we w ł a ś ciwej proporcji do mo ż liwo ś ci karanego przedsi ę biorcy, ustalaj ą c wysoko ść kary wzi ę to pod uwag ę potencja ł ekonomiczny zarówno Gminy Miasta Nowy Targ, jak i jego zak ł adu bud ż etowego, tj. MZWiK, który w roku 2004 poniós ł strat ę na dzia ł alno ś ci odprowadzania ś cieków w wysoko ś ci netto 2.407.735 z ł (k. 356). Przyjmuj ą c zatem wspomniane wcze ś niej okoliczno ś ci naruszenia przepisów ustawy o ochronie /.../, w tym te, które przemawiaj ą za wymierzeniem kary w umiarkowanej wysoko ś ci, jak równie ż fakt, i ż kara winna by ć orzekana na poziomie wystarczaj ą cym do 30 osi ą gni ę cia zamierzonego celu i odczuwalna dla przedsi ę biorcy, ale równocze ś nie pozwalaj ą cym mu na dalsze prowadzenie dzia ł alno ś ci gospodarczej, organ antymonopolowy postanowi ł na ł o ż y ć kar ę w wysoko ś ci 0,5 % przychodu, tj. w wysoko ś ci 1/20 kary maksymalnej. Jako podstaw ę obliczenia kary - ze wzgl ę du na fakt, i ż w niniejszym post ę powaniu stwierdzono naruszenie przepisów ustawy przez gmin ę - przyj ę to sum ę „dochodów z maj ą tku” i „pozosta ł ych dochodów” za rok 2004, albowiem w ś ród z tych dochodów gmin znajduj ą si ę dochody zwi ą zane z ich dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą , w szczególno ś ci generowane przez zak ł ady bud ż etowe. W przypadku Gminy Miasta Nowy Targ suma dwóch ww. dochodów wynios ł a 4.730.651 PLN. Zatem kara - stanowi ą ca 0,5 % tej warto ś ci – wynosi 23.653 z ł . Maj ą c powy ż sze na uwadze organ antymonopolowy orzek ł , jak w punkcie II sentencji. Zgodnie z art. 105 ust. 4 ustawy o ochronie kar ę pieni ęż n ą nale ż y ui ś ci ć w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Warszawie: NBP O/O Warszawa 51101010100078782231000000 . Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie /.../ w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury w Krakowie 31 - 011 Kraków, Plac Szczepa ń ski 5. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów p.o. Dyrektora Delegatury Leszek Piekarz Otrzymuj ą : 1. Gmina Miasta Nowy Targ ul. Krzywa 1 34-400 Nowy Targ 2. Podhala ń skie Przedsi ę biorstwo Komunalne Sp. z o.o. Al. Tysi ą clecia 35A 34-400 Nowy Targ reprezentowana przez pe ł nomocnika radc ę prawnego Tomasza Og ł ódka Kancelaria Radców Prawnych T. Og ł ódek, M.Czarnecka ul. Kopernika 12/7 40-064 Katowice 3. a/a RKR 31
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- RKR-411-7/05/BR-20/05
- Rodzaj praktyki
- Nadużywanie pozycji dominującej
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 37.00
- Region
- Małopolskie
- Strony
- Gmina Miasta Nowy Targ
- Odwołanie do sądu
- Tak
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów