RKR-67/2007

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KRAKOWIE L.dz. RKR-411-1/07/JL- 21 /07 Kraków, dn. 24 sierpnia 2007 r. DECYZJA nr RKR - 67 /2007 Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j. Dz. U. z 2005 r. nr 244, poz. 2080 ze zm.) w zwi ą zku z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. nr 134, poz. 939), po przeprowadzeniu - na wniosek Polskiej Izby Przedsi ę biorców Bran ż y Pogrzebowej z siedzib ą w Warszawie przy ul. Modzelewskiego 35 lok. U-III – post ę powania antymonopolowego - w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – I. Na podstawie art. 9 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, uznaje si ę dzia ł ania Przedsi ę biorstwa Komunalnego „Komax” Sp. z o.o. z siedzib ą w K ę tach przy ul. Mickiewicza 8, polegaj ą ce na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku administrowania cmentarzem komunalnym w K ę tach, poprzez uniemo ż liwianie konkurencyjnym zak ł adom pogrzebowym – na terenie zarz ą dzanego przez Spó ł k ę cmentarza komunalnego w K ę tach – wykonywania us ł ug pogrzebowych, takich jak: kopanie grobów i ekshumacja zw ł ok, za praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę na lokalnym rynku us ł ug pogrzebowych na terenie Gminy K ę ty, o której mowa w art. 8 ust. 1 i ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. i nakazuje si ę zaniechanie jej stosowania. II. Na podstawie art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, uznaje si ę dzia ł ania Przedsi ę biorstwa Komunalnego „Komax” Sp. z o.o. z siedzib ą w K ę tach przy ul. Mickiewicza 8, polegaj ą ce na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku us ł ug cmentarnych w K ę tach, poprzez utrudnianie konkurencyjnym zak ł adom pogrzebowym korzystania – w celu wykonywania us ł ug pogrzebowych – z Domu Pogrzebowego, b ę d ą cego w ł asno ś ci ą Spó ł ki i zlokalizowanego w K ę tach przy ul. Szpitalnej, za praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę na lokalnym rynku us ł ug pogrzebowych na terenie Gminy K ę ty, o której mowa w art. 8 ust. 1 i ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. i stwierdza si ę zaniechanie jej stosowania z dniem 7 kwietnia 2006 r. III. Na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, nie stwierdza si ę stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę na lokalnym rynku us ł ug pogrzebowych na terenie Gminy K ę ty, polegaj ą cych na nadu ż ywaniu przez Przedsi ę biorstwo Komunalne „Komax” Sp. z o.o. z siedzib ą w K ę tach przy ul. Mickiewicza 8 pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku administrowania cmentarzem komunalnym w K ę tach, poprzez: 1. ró ż nicowanie cen za korzystanie z infrastruktury cmentarza komunalnego w K ę tach wobec klientów w ł asnych i klientów konkurencyjnych zak ł adów pogrzebowych, w sposób okre ś lony w art. 8 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 i 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. 2. uniemo ż liwianie konkurencyjnym zak ł adom pogrzebowym – na terenie zarz ą dzanego przez Spó ł k ę cmentarza komunalnego w K ę tach – wykonywania us ł ug pogrzebowych, takich jak: kopanie grobów i ekshumacja zw ł ok, w sposób okre ś lony w art. 8 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. 3. utrudnianie konkurencyjnym zak ł adom pogrzebowym korzystania – w celu wykonywania us ł ug pogrzebowych – z Domu Pogrzebowego, b ę d ą cego w ł asno ś ci ą Spó ł ki i zlokalizowanego w K ę tach przy ul. Szpitalnej, w sposób okre ś lony w art. 8 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. IV. Na podstawie art. 101 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, w zwi ą zku z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, nak ł ada si ę na Przedsi ę biorstwo Komunalne „Komax” Sp. z o.o. z siedzib ą w K ę tach przy ul. Mickiewicza 8, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 8.398,80 z ł (osiem tysi ę cy trzysta dziewi ęć dziesi ą t osiem z ł i osiemdziesi ą t gr.), p ł atn ą do bud ż etu pa ń stwa. Uzasadnienie W dniu 27 listopada 2006 r. do Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Krakowie wp ł yn ął wniosek Polskiej Izby Przedsi ę biorców Bran ż y Pogrzebowej z siedzib ą w Warszawie o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego w zwi ą zku z naruszeniem art. 8 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j. Dz. U. z 2005 r. nr 244, poz. 2080 ze zm.) – zwanej dalej „ustaw ą o ochronie (…) - i zakazanie Przedsi ę biorstwu Komunalnemu „Komax” Sp. z o.o. z siedzib ą w K ę tach stosowania, na terenie dzier ż awionego od Gminy K ę ty cmentarza komunalnego, praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę polegaj ą cych na ograniczaniu wolnej konkurencji w sferze us ł ug pogrzebowych, tj. us ł ug kopania grobów, ekshumacji, korzystania z domu pogrzebowego na cmentarzu oraz ró ż nicowaniu cen za korzystanie z infrastruktury cmentarza dla klientów w ł asnych i klientów firm konkurencyjnych. W dniu 1 grudnia 2006 r. zosta ł o wszcz ę te (pod sygn. akt RKR-400-22/06/JL-1/06) post ę powanie wyja ś niaj ą ce maj ą ce na celu wst ę pne ustalenie, czy dzia ł ania Przedsi ę biorstwa Komunalnego „Komax” Sp. z o.o. w K ę tach, opisane we wniosku, stanowi ą naruszenie uzasadniaj ą ce wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego, z uwagi na brak informacji dotycz ą cych rynku w ł a ś ciwego w sprawie oraz brak sprecyzowania postawionych zarzutów. Po przeprowadzeniu post ę powania wyja ś niaj ą cego, zosta ł o wszcz ę te w dniu 2 stycznia 2007 r. – postanowieniem nr RKR-2/2007 – post ę powanie antymonopolowe w zwi ą zku z podejrzeniem nadu ż ywania przez Przedsi ę biorstwo Komunalne „Komax” 2 Sp. z o.o. z siedzib ą w K ę tach przy ul. Mickiewicza 8, pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku administrowania cmentarzem komunalnym w K ę tach, poprzez: - uniemo ż liwianie konkurencyjnym zak ł adom pogrzebowym wykonywania – na terenie zarz ą dzanego przez Spó ł k ę cmentarza komunalnego w K ę tach – us ł ug pogrzebowych, takich jak: kopanie grobów i ekshumacja zw ł ok; - utrudnianie konkurencyjnym zak ł adom pogrzebowym korzystania – w celu wykonywania us ł ug pogrzebowych - z Domu Pogrzebowego, b ę d ą cego w ł asno ś ci ą Spó ł ki i zlokalizowanego w K ę tach przy ul. Szpitalnej; - ró ż nicowanie cen za korzystanie z infrastruktury cmentarza komunalnego w K ę tach wobec klientów w ł asnych i klientów konkurencyjnych zak ł adów pogrzebowych; co mo ż e stanowi ć naruszenie przepisów art. 8 ust. 1 i 2 pkt 3 i 5 ustawy o ochronie (…). W wyniku przeprowadzonego post ę powania organ antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje: Przedsi ę biorstwo Komunalne „Komax” Sp. z o.o. (zwanej dalej „Komax”) jest przedsi ę biorstwem wielobran ż owym, wpisanym do KRS pod nr 0000049640 przez S ą d Rejonowy dla Krakowa – Ś ródmie ś cia, które m.in. wykonuje us ł ugi cmentarne i pogrzebowe, takie jak: kopanie grobów, otwarcie i zamkni ę cie grobowca, umieszczenie urny z prochami w niszy kolumbarium, otwarcie i zamkni ę cie niszy kolumbarium, przechowywanie zw ł ok w ch ł odni, wynajem kaplicy, przygotowywanie zw ł ok do pochówku, wydawanie uzgodnie ń budowlanych, kondukty pogrzebowe oraz piel ę gnacja grobów, zdj ę cie i na ł o ż enie p ł yty nagrobkowej itp. Na terenie Gminy K ę ty znajduje si ę pi ęć cmentarzy komunalnych. Jeden z nich, na mocy umowy z dnia 22 grudnia 2004 r. (znak: ZPG-II.3-72243/37/04) zawartej z Gmin ą K ę ty, zosta ł oddany Spó ł ce Komax w dzier ż aw ę (k. 243 – 245). Umowa zosta ł a zawarta na czas okre ś lony, do 31 grudnia 2007 r. Na mocy postanowie ń umowy, Komax zobowi ą zany jest korzysta ć z przedmiotu umowy zgodnie z jego przeznaczeniem, eksploatowa ć i utrzymywa ć teren cmentarza w my ś l zasad ustalonych ustaw ą z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmar ł ych (Dz.U. z 2000 r. nr 23, poz. 295 ze zm.) oraz prowadzi ć dokumentacj ę zgodnie z rozporz ą dzeniem Ministra Spraw Wewn ę trznych i Administracji z dnia 1 sierpnia 2001 r. w sprawie sposobu prowadzenia ewidencji grobów (Dz.U. z 2001 r. nr 90, poz. 1013 ze zm.). Do obowi ą zków Komax, jako dzier ż awcy, nale ż y ponadto bie żą ce utrzymywanie obiektów i urz ą dze ń cmentarnych, wykonywanie zalece ń w ł adz sanitarnych, utrzymywanie czysto ś ci, utrzymywanie terenów zielonych oraz terenów przyleg ł ych do cmentarza i parkingu. W § 3 umowy ustanowiono uprawnienie dla Komax do pobierania po ż ytków z dzier ż awionego terenu, w tym op ł at za korzystanie z cmentarza komunalnego. W my ś l postanowie ń umowy, pobierane op ł aty przeznaczane s ą na potrzeby eksploatacyjne cmentarza komunalnego i Domu Pogrzebowego. Komax, z tytu ł u umowy dzier ż awy, obowi ą zany jest p ł aci ć Gminie K ę ty umówiony przez strony czynsz. Na terenie cmentarza komunalnego w K ę tach, jak i na terenie Gminy K ę ty, dzia ł aj ą – poza Spó ł k ą Komax – nast ę puj ą cy przedsi ę biorcy ś wiadcz ą cy us ł ugi pogrzebowe: - Mieczys ł aw Machniowski Zak ł ad Pogrzebowy „Lilia” z siedzib ą w K ę tach przy ul. Ko ś ciuszki 14; - Ryszard Machniowski PPHU „Kondukt” z siedzib ą w K ę tach, Rynek 2; 3 - Andrzej D ą browski, Pawe ł Ko ź bia ł Zak ł ad Pogrzebowy „Korona” s.c. z siedzib ą w Tomicach 350; - Stanis ł aw S ę dziak, Andrzej Garus Us ł ugi Pogrzebowe s.c. z siedzib ą w Kobiernicach przy ul. Kra ń cowej 17. Na dzier ż awionym przez siebie cmentarzu Komax wykonuje – z wy łą czeniem innych przedsi ę biorców pogrzebowych – us ł ug ę kopania grobów i ekshumacji zw ł ok, co sam przyzna ł w pi ś mie z dnia 17.01.2007 r. (k. 20 – 21), pi ś mie z dnia 7.12.2006 r. (k. 240 – 244), pi ś mie z dnia 29.06.2007 r. (k. 265 – 266). Pozosta ł e us ł ugi pogrzebowe mog ą wykonywa ć równie ż i inni przedsi ę biorcy. Spó ł ka Komax upatruje swoje uprawnienie do wy łą cznego kopania grobów na cmentarzu w samej umowie dzier ż awy, wskazuj ą c, ż e g ł ównym po ż ytkiem z dzier ż awionego terenu jest pobieranie op ł at za t ę us ł ug ę (pismo Spó ł ki z dnia 7.12.2006 r., k. 240 – 244). Jednak sama umowa dzier ż awy nie przewiduje wprost takiego uprawnienia. Wydzier ż awiaj ą cy, tj. Gmina K ę ty, przyznaj ą c w pi ś mie z dnia 11.06.2007 r. (k. 232 – 233), ż e co prawda umowa nie stanowi o wy łą czno ś ci Komax na us ł ug ę kopania grobów, wskazuje, i ż takie uprawnienie wynika z faktu, ż e Komax ma prawo pobiera ć po ż ytki z dzier ż awionego terenu, w czym mieszcz ą si ę w ł a ś nie op ł aty za wykopanie grobu. Prezes UOKiK skierowa ł do ww. przedsi ę biorców pogrzebowych wezwania do udzielenia informacji, w wyniku których ustali ł : - Przedsi ę biorca Mieczys ł aw Machniowski prowadz ą cy Zak ł ad Pogrzebowy Lilia, jak poda ł w pi ś mie z dnia 1.02.2007 r., nie zajmuje si ę kopaniem grobów i ekshumacj ą zw ł ok i nie podj ął te ż ż adnych dzia ł a ń , aby wykonywa ć te us ł ugi na cmentarzu administrowanym przez Komax (k. 182). Wskazuje, ż e rodzina osoby zmar ł ej zleca osobi ś cie Spó ł ce Komax wykopanie grobu i sama ponosi koszty tej us ł ugi. - Przedsi ę biorca Andrzej D ą browski prowadz ą cy Zak ł ad Pogrzebowy „Korona”, podniós ł w pi ś mie z dnia 6.02.2007 r. (k. 217), ż e nie podejmowa ł si ę nigdy kopania grobów, jak te ż ż e nie jest mu znane ż adne ró ż nicowanie cen za korzystanie z infrastruktury cmentarza. - Przedsi ę biorcy Stanis ł aw S ę dziak i Andrzej Garus prowadz ą cy us ł ugi pogrzebowe w formie spó ł ki cywilnej, o ś wiadczyli w pi ś mie z dnia 3.02.2007 r. (k. 219), ż e nie prowadz ą us ł ug pogrzebowych w zakresie kopania grobów i ekshumacji zw ł ok. Nie potwierdzili równie ż faktu ró ż nicowania cen za korzystanie z infrastruktury cmentarza. - Przedsi ę biorca Ryszard Machniowski prowadz ą cy dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą PPHU Kondukt, podniós ł natomiast, w pi ś mie z dnia 31.01.2007 r. (k. 184 – 185), i ż nie mo ż e wykonywa ć us ł ugi kopania grobów i ekshumacji zw ł ok na terenie dzier ż awionego przez Komax cmentarza. Wskaza ł jednocze ś nie, i ż zwraca ł si ę pisemnie do Spó ł ki Komax oraz do Burmistrza Gminy z zapytaniem o przyczyny odmowy wykonywania tych czynno ś ci (k. 187, 190). Komax, pismem z dnia 2.03.2005 r. (k. 189), wskaza ł jako podstaw ę odmowy fakt zawarcia z Gmin ą umowy dzier ż awy cmentarza, gdzie g ł ównym po ż ytkiem z dzier ż awy jest prawo pobierania op ł at za wykopanie grobów. Dlatego te ż wy łą cznie sobie przyznaje to prawo. Zdaniem ww. przedsi ę biorcy op ł aty za korzystanie z infrastruktury cmentarza s ą ró ż nicowane, czego jednak nie mo ż e udowodni ć . Dostarczy ł równie ż faktury wystawione przez Komax w roku 2004 i zawieraj ą ce pozycj ę : „przyj ę cie zw ł ok do ch ł odni od innych zak ł adów pogrzebowych” i „wydanie zw ł ok z ch ł odni dla innych zak ł adów pogrzebowych” – ka ż da czynno ść kosztowa ł a 25 z ł . (k. 198, 203). 4 Zasady korzystania z cmentarza komunalnego nie zosta ł y uregulowane w ż adnych regulaminach, natomiast op ł aty za miejsce na cmentarzu pobierane s ą na podstawie Uchwa ł y Rady Miejskiej w K ę tach z dnia 26 pa ź dziernika 2006 r. nr XLIV/376/2006 w sprawie op ł at za korzystanie z cmentarzy komunalnych na terenie Gminy K ę ty (k. 234 – 235). Dom Pogrzebowy, stanowi ą cy w ł asno ść Spó ł ki Komax, zlokalizowany jest poza terenem dzier ż awionego cmentarza, na dzia ł ce stanowi ą cej równie ż w ł asno ść Komaxu, co potwierdzone zosta ł o z ł o ż onym do akt sprawy zawiadomieniem S ą du Rejonowego w O ś wi ę cimiu Zamiejscowy VI Wydzia ł Ksi ą g Wieczystych w K ę tach (k. 22). Us ł ugi w Domu Pogrzebowym ś wiadczone s ą wy łą cznie przez Komax. Na terenie Gminy K ę ty istnieje ponadto parafialny obiekt z kaplic ą i ch ł odni ą , b ę d ą cy w ł asno ś ci ą Parafii Rzymskokatolickiej K ę ty-Polesie. Jak wyja ś nia ł a Spó ł ka, pochówki z tej parafii, jak i z tego obiektu odbywaj ą si ę na cmentarzu komunalnym dzier ż awionym przez Komax, gdy ż w K ę tach – Polesiu brak odr ę bnego cmentarza. Obiekt ten po ł o ż ony jest ok. 2 km od cmentarza dzier ż awionego przez Komax. Na wykonywane przez Komax us ł ugi cmentarne i pogrzebowe (w tym us ł ugi ś wiadczone w Domu Pogrzebowym) Komax ustala cennik us ł ug pogrzebowych i cmentarnych. Aktualny cennik obowi ą zuje od dnia 1 kwietnia 2006 r. (k. 246 – 248). Dotyczy on us ł ug ś wiadczonych przez Komax, m.in. takich jak: przewóz trumny, przechowanie zw ł ok w ch ł odni, wykopania grobu, otwarcie i zamkni ę cie grobowca, przygotowanie zw ł ok do pochówku, wynaj ę cie kaplicy, przenoszenie trumny, czynno ś ci formalno – prawnych. W cenniku tym pierwotnie ustalono ceny za dwie us ł ugi, tj. za przyj ę cie zw ł ok do ch ł odni od innych przedsi ę biorców pogrzebowych (pkt 8 cennika) – 25 z ł oraz za wydanie zw ł ok z ch ł odni dla innych przedsi ę biorców pogrzebowych (pkt 9 cennika) - 25 z ł , które faktycznie wskazywa ł y na ró ż nicowanie cen wzgl ę dem klientów w ł asnych i wzgl ę dem innych przedsi ę biorców. Jednak Aneksem do Cennika z dnia 7 kwietnia 2006 r. zmieniono tre ść obu punktów ustalaj ą c, ż e 25 z ł liczone jest za „przyj ę cie zw ł ok do ch ł odni poza godzinami pracy i w dniach ustawowo wolnych od pracy” oraz za „wydanie zw ł ok z ch ł odni po przechowaniu poza godzinami pracy w dniach ustawowo wolnych od pracy” (k. 249). Jednocze ś nie w cenniku, pod tabel ą zawieraj ą c ą rodzaj us ł ugi i cen ę , w pkt. 2 Uzupe ł nie ń zamieszono zapis w brzmieniu: „Klientom korzystaj ą cym z kompleksowej us ł ugi naszego zak ł adu udziela si ę 5 % bonifikaty”. Zapis z pkt 2 zosta ł wykre ś lony aneksem z dnia 7 kwietnia 2006 r. Zgromadzone w sprawie kopie faktur wystawionych przez Spó ł k ę „Komax” w pa ź dzierniku, listopadzie i grudniu 2006 nie wykazuj ą innego ró ż nicowania cen. Stanowisko Spó ł ki „Komax” Komax przyznaje, i ż nie dopuszcza innych przedsi ę biorców pogrzebowych do wykonywania us ł ugi kopania grobu oraz ekshumacji zw ł ok na dzier ż awionym przez siebie cmentarzu. Uzasadnia to faktem zawarcia z Gmin ą K ę ty umowy dzier ż awy cmentarza, co w jego ocenie nie uprawnia go do udost ę pniania terenu cmentarza innym przedsi ę biorcom w celu wykonywania na nim us ł ugi kopania grobów. Komax podnosi, i ż regulacja umowy dzier ż awy z Kodeksu cywilnego nie dopuszcza mo ż liwo ś ci – bez zgody wydzier ż awiaj ą cego – oddawania przedmiotu dzier ż awy do bezp ł atnego u ż ywania lub poddzier ż awiania. Ponadto Komax wskazuje, i ż pobierane op ł aty za kopanie grobów – b ę d ą ce po ż ytkiem z dzier ż awionego terenu – przeznaczane s ą na utrzymanie infrastruktury cmentarza oraz zap ł at ę czynszu. Gdyby dopu ś ci ł innych przedsi ę biorców do wykonywania tych us ł ug, to 5 uzyskiwaliby oni przychody bez ponoszenia kosztów, do których zobowi ą zany jest Komax. Zdaniem Spó ł ki stanowi ł oby to nierówne traktowanie podmiotów. Odnosz ą c si ę do zarzutu ró ż nicowania cen, Komax stwierdzi ł , i ż zarzut ten nie jest prawdziwy. Pobierana obecnie op ł ata 25 z ł za przyj ę cie oraz wydanie zw ł ok po godzinach pracy i w dniach ustawowo wolnych od pracy, uzasadniona jest dodatkow ą prac ą pracowników Spó ł ki Komax, którzy oczekuj ą dodatkowego wynagrodzenia za prac ę po godzinach ich zwyk ł ego czasu pracy. Spó ł ka podnios ł a, i ż w Domu Pogrzebowym nie ma mo ż liwo ś ci wydzielenia odr ę bnego pomieszczenia spe ł niaj ą cego warunki „Sanepidu” do czynno ś ci zwi ą zanych z przygotowaniem zw ł ok do pochówku przez innych przedsi ę biorców. Regu łą jest dostarczanie do Domu Pogrzebowego zw ł ok przygotowanych przez rodzin ę do pochówku. Komax zakwestionowa ł równie ż fakt posiadania przez siebie pozycji dominuj ą cej. Podniós ł , i ż na tak ma ł ym terenie, jak Gmina K ę ty, posiadaj ą ca 5 cmentarzy komunalnych, brak podstaw do tego, aby wyj ąć z kontekstu jedn ą czynno ść , tj. kopanie grobów na jednym cmentarzu i zarzuci ć , ż e sytuacja ta wyczerpuje znamiona dzia ł alno ś ci monopolistycznej. Maj ą c na uwadze ustalony stan faktyczny oraz stanowisko Komax, organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje: Na wst ę pie nale ż y zwróci ć uwag ę , i ż w dniu 21 kwietnia 2007 r. wesz ł a w ż ycie ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. nr 50, poz. 331 ze zm.). Stosownie do art. 131 ust. 1 tej ustawy – do post ę powa ń wszcz ę tych na podstawie dotychczas obowi ą zuj ą cej ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów i nie zako ń czonych do dnia wej ś cia w ż ycie ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. stosuje si ę przepisy dotychczasowe. Bior ą c pod uwag ę , i ż przeprowadzone w przedmiotowej sprawie post ę powanie zosta ł o wszcz ę te na podstawie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. i nie zosta ł o zako ń czone przed dniem wej ś cia w ż ycie nowej ustawy – w niniejszej sprawie zastosowane zosta ł y przepisy dotychczasowe. Interes publiczny W ś wietle art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, instrumenty w niej przewidziane winny by ć wykorzystywane dla podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów. W orzecznictwie S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej tak ż e „SOKiK”) utrwali ł si ę pogl ą d, i ż naruszenie interesu publicznoprawnego ma miejsce wówczas, gdy skutkami dzia ł a ń sprzecznych z przepisami prawa antymonopolowego dotkni ę ty jest szerszy kr ą g uczestników rynku, wzgl ę dnie, gdy dzia ł ania te wywo ł uj ą na rynku inne niekorzystne zjawiska (wyrok SA z 24.01.1991 r., XV Amr 8/90; 4.07.2001 r. XVII Ama 108/00; 23.20.2002 r. XVII Ama 133/2001). W wyroku z dnia 27 czerwca 2001 r. (sygn. akt XVII Ama 92/00) SOKiK stwierdzi ł , ż e „Interes publiczny w post ę powaniu administracyjnym nie jest podj ę ciem jednolitym i sta ł ym. W ka ż dej sprawie winien on by ć ustalony i konkretyzowany co do swych wymaga ń . Organ administracji – Prezes Urz ę du winien by ć w toku post ę powania i przy wydawaniu decyzji rzecznikiem tego interesu, albowiem wynika to z jego zada ń w strukturze administracji publicznej – art. 7 k.p.a. Publiczny znaczy dotycz ą cy ogó ł u, dotykaj ą cy ogó ł u a nie jednostki, czy te ż okre ś lonej grupy. A zatem podstaw ą do zastosowania przez Prezesa Urz ę du przepisów 6 ustawy antymonopolowej winno by ć uprzednie stwierdzenie, ż e zosta ł naruszony interes publicznoprawny, a nie interes prawny jednostki czy te ż grupy”. Ponadto, jak stwierdzi ł S ą d Najwy ż szy w wyroku z dnia 26.02.2004 r. (sygn. akt III SK 2/04), „naruszenie indywidualnego interesu nie wyklucza dopuszczalno ś ci równoczesnego uznania, ż e dochodzi do naruszenia publicznego zbiorowego interesu, je ż eli indywidualne pogwa ł cenie przepisów ustawy mog ł oby w jakikolwiek sposób prowadzi ć do ustanowienia lub utrwalenia monopolistycznych praktyk rynkowych, które wywo ł uj ą skutki na terytorium RP”. Wobec powy ż szego nale ż y stwierdzi ć , i ż przedmiotowe post ę powanie podj ę te zosta ł o w interesie publicznym. Rynek us ł ug pogrzebowych posiada istotne znaczenie gospodarcze i dost ę p do niego powinni mie ć na równych prawach wszyscy jego uczestnicy. W rozpatrywanej sprawie trudno mówi ć o dzia ł aniu praw konkurencji na lokalnym rynku us ł ug pogrzebowych na terenie Gminy K ę ty, skoro mamy do czynienia z uprzywilejowan ą pozycj ą jednego przedsi ę biorcy (Komax) oraz ograniczonymi mo ż liwo ś ciami ś wiadczenia pe ł nego zakresu us ł ug przez pozosta ł e zak ł ady pogrzebowe z terenu Gminy K ę ty. Rynek w ł a ś ciwy i pozycja rynkowa Spó ł ki Komax Zgodnie z art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie (…) przez „rynek w ł a ś ciwy” rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Przez „pozycj ę dominuj ą c ą ” – zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy o ochronie (…) rozumie si ę tak ą pozycj ę przedsi ę biorcy, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa si ę , ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40 %. Zgodnie z powy ż sz ą definicj ą rynek w ł a ś ciwy zosta ł ograniczony do pewnych towarów i terytorium, które w danej sprawie maj ą znaczenie z punktu widzenia konkurencji i uczestników rynku (E.Modzelewska-Wachal, Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów, Komentarz Twigger , Warszawa 2002, str. 49). Pod poj ę ciem towaru – zgodnie z art. 4 pkt 6 ustawy o ochronie (…) – rozumie si ę rzeczy, jak równie ż energi ę , papiery warto ś ciowe i inne prawa maj ą tkowe, us ł ugi , a tak ż e roboty. W niniejszej sprawie Spó ł ka Komax jest uczestnikiem dwóch rynków spe ł niaj ą cych cytowane wy ż ej przes ł anki rynku w ł a ś ciwego. S ą to: - lokalny rynek administrowania cmentarzem komunalnym w K ę tach - zwi ą zany z utrzymaniem cmentarza i zarz ą dzaniem nim (us ł ugi cmentarne), - lokalny rynek us ł ug pogrzebowych zwi ą zanych z chowaniem zmar ł ych. Us ł ugi cmentarne realizowane s ą w celu zapewnienia spo ł eczno ś ci lokalnej mo ż liwo ś ci korzystania z cmentarza i jego urz ą dze ń w zwi ą zku z pochówkiem zmar ł ych i obejmuj ą m. innymi: - prowadzenie ksi ą g cmentarnych i kartotek zmar ł ych, 7 - utrzymanie cmentarza i wyposa ż enie go w niezb ę dne urz ą dzenia np. dom pogrzebowy i sanitariaty, - utrzymanie ł adu i porz ą dku na cmentarzu, - nadzór nad korzystaniem z cmentarza, w tym nad pochówkiem, ekshumacj ą , zak ł adaniem grobów zgodnie z przepisami prawa. Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmar ł ych (Dz.U. z 2000 r., Nr 23, poz. 295 z pó ź n. zm.) oraz art. 7 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorz ą dzie gminnym (Dz.U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 z pó ź n. zm.), a tak ż e art. 1 pkt 3 lit. c ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zada ń i kompetencji okre ś lonych w ustawach szczególnych pomi ę dzy organy gminy a organy administracji rz ą dowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 1990r. Nr 34, poz. 198 z pó ź n. zm.), utrzymanie i zarz ą dzanie cmentarzami komunalnymi nale ż y do zada ń w ł asnych gminy. W celu wykonania na ł o ż onych na ni ą zada ń , gmina mo ż e tworzy ć jednostki organizacyjne, a tak ż e zawiera ć umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarz ą dowymi (art. 9 ust. 1 ww. ustawy o samorz ą dzie gminnym). W przedmiotowej sprawie Gmina K ę ty przekaza ł a na mocy umowy dzier ż awy administrowanie cmentarzem komunalnym Spó ł ce Komax. Komax wykonuje czynno ś ci administracyjne w warunkach monopolu, poniewa ż - stosownie do cytowanej wy ż ej definicji pozycji dominuj ą cej - nie spotyka si ę w tym zakresie z konkurencj ą i mo ż e dzia ł a ć niezale ż nie od pozosta ł ych uczestników rynku. W szczególno ś ci konkurentami Komax nie s ą inne podmioty zarz ą dzaj ą ce innymi cmentarzami komunalnymi na terenie gminy K ę ty, poniewa ż terytorialny zasi ę g rynku us ł ug cmentarnych ograniczony jest do terenu okre ś lonego cmentarza. Potwierdza to utrwalone orzecznictwo S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (poprzednio S ą d Antymonopolowy). W wyroku z dnia 21 stycznia 1998 r. (sygn. akt XVII Ama 51/97) S ą d Antymonopolowy stwierdzi ł , i ż „pod wzgl ę dem terytorialnym rynek us ł ug cmentarnych nale ż y zaliczy ć do rynku lokalnego. Przynajmniej zasadniczo us ł ugi cmentarne zaspokajaj ą potrzeby spo ł eczno ś ci lokalnej ”. W wyroku tym, a tak ż e w wyroku z dnia 23 kwietnia 2001 r. (sygn. akt XVII Ama 49/00) S ą d uzna ł równie ż , i ż „w ś wietle do ś wiadczenia ż yciowego o wyborze cmentarza, jako miejsca pochówku, w niewielkim stopniu decyduj ą elementy konkurencji pomi ę dzy administratorami poszczególnych cmentarzy. Wybór cmentarza jest w zasadniczej mierze determinowany szczególnymi wzgl ę dami – wol ą osoby zmar ł ej, wyznaniowym charakterem cmentarza, istnieniem grobów osób bliskich, presti ż em cmentarza itp. Powy ż sze wzgl ę dy prowadz ą do wniosku, ż e w sytuacji istnienia w gminie (mie ś cie) dwóch lub wi ę cej cmentarzy, s ą one w niewielkim stopniu substytutywne z punktu widzenia osób zlecaj ą cych pogrzeb. Zatem za lokalny rynek us ł ug cmentarnych nale ż y zasadniczo uzna ć obszar danego cmentarza. Przedsi ę biorca pe ł ni ą cy tam na zasadzie wy łą czno ś ci, funkcj ę administratora cmentarza, jako nie spotykaj ą cy si ę z konkurencj ą innego przedsi ę biorcy, posiada pozycj ę monopolistyczn ą ”. Podobne stanowisko zosta ł o zawarte w wyroku S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 17 kwietnia 2007 r. (sygn. akt Ama 105/06). Lokalnym rynkiem us ł ug cmentarnych jest zatem – ze wzgl ę du na powy ż sz ą specyfik ę – ka ż dy cmentarz z osobna. Nie mo ż na zatem podzieli ć argumentacji Komax, i ż nie posiada on pozycji dominuj ą cej na dzier ż awionym i administrowanym przez siebie cmentarzu, na którym ś wiadczy us ł ugi cmentarne. O dominacji Komax nie przes ą dza jego udzia ł w rynku liczony procentowo, lecz mo ż liwo ść dzia ł ania niezale ż nie od innych uczestników rynku, jak stanowi art. 4 pkt 9 ustawy o ochronie (…). W przypadku, gdy rodzina zmar ł ego wyra ż a wol ę 8 dokonania pochówku na tym cmentarzu, to nie spotyka si ę tam z ofert ą konkurencyjn ą do oferty Komaxu. Cmentarze nie s ą wzgl ę dem siebie substytutywne. O wyborze cmentarza w celu dokonania pochówku, jak wskazuje przytoczone wy ż ej orzecznictwo, w niewielkim stopniu decyduje element konkurencji pomi ę dzy przedsi ę biorcami pogrzebowymi. Wybór ten determinowany jest raczej wol ą osoby zmar ł ej czy te ż jej rodziny, istnieniem grobów osób bliskich, presti ż em cmentarza, odleg ł o ś ci ą od miejsca zamieszkania. Zatem nale ż y stwierdzi ć , ż e Komax posiada pozycj ę dominuj ą c ą na lokalnym rynku administrowania cmentarzem komunalnym w K ę tach, tj. dzier ż awionym do Gminy i przez niego administrowanym. Drugim rynkiem w ł a ś ciwym, którego uczestnikiem jest Komax jest rynek us ł ug pogrzebowych, obejmuj ą cy m.in. takie czynno ś ci jak : - przygotowanie zw ł ok do pogrzebu, - organizacja pogrzebu, - ekshumacja zw ł ok, - wykopanie lub wymurowanie grobu, z ł o ż enie do niego trumny ze zw ł okami, a nast ę pnie jego zasypanie lub zamurowanie, - zabezpieczenie (po z ł o ż eniu cia ł a) grobowca w przypadku dochowania cia ł a do istniej ą cego grobowca, - wykonanie nagrobka. S ą to us ł ugi komercyjne, ś wiadczone odp ł atnie na rzecz indywidualnych zleceniodawców, tj. klientów zak ł adów pogrzebowych. Rynek us ł ug pogrzebowych posiada istotne znaczenie gospodarcze i – w przeciwie ń stwie do rynku us ł ug cmentarnych - dost ę p do niego powinni mie ć na równych prawach wszyscy jego uczestnicy, tak aby zapewni ć zleceniodawcom mo ż liwo ść swobodnego wyboru us ł ugodawcy. Miejscem ś wiadczenia us ł ug pogrzebowych oprócz siedziby danego zak ł adu pogrzebowego jest przede wszystkim cmentarz, na terenie którego wykonuje si ę takie czynno ś ci, jak: przygotowanie pochówku, pochówek, asysta pogrzebowa, ekshumacja, wykopanie grobu, wykonanie nagrobka lub grobowca. W rozpatrywanej sprawie Komax jest równocze ś nie administratorem cmentarza oraz przedsi ę biorc ą ś wiadcz ą cym us ł ugi pogrzebowe. Komax prowadzi zatem dzia ł alno ść gospodarcz ą na powi ą zanych ze sob ą rynkach, tj.: - na lokalnym rynku administrowania cmentarzem komunalnym w K ę tach, który obejmuje wykonywane w warunkach monopolu czynno ś ci w zakresie utrzymania i administrowania cmentarzem komunalnym w K ę tach (us ł ugi cmentarne) oraz - na lokalnym - ograniczonym do terenu Gminy K ę ty - rynku us ł ug pogrzebowych, który powinien by ć rynkiem konkurencyjnym. Do rozstrzygni ę cia pozostaje jeszcze kwestia do jakiego rynku w ł a ś ciwego w niniejszej sprawie nale ż y utrzymanie Domu Pogrzebowego. Dom Pogrzebowy zlokalizowany jest poza terenem cmentarza i stanowi w ł asno ść Spó ł ki, jednak z zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o chowaniu zmar ł ych na ka ż dym cmentarzu powinien by ć dom pogrzebowy lub kostnica, które s ł u żą do sk ł adania cia ł osób zmar ł ych do czasu ich pochowania, do wykonywania ogl ę dzin zw ł ok dla celów s ą dowo – lekarskich, sanitarnych i policyjnych oraz do wykonywania innych czynno ś ci zwi ą zanych z chowaniem zw ł ok. Zatem prowadzenie domu pogrzebowego nale ż y zasadniczo do rynku us ł ug cmentarnych, przy czym – 9 w przedmiotowej sprawie – nie do lokalnego rynku administrowania cmentarzem komunalnym. Jednocze ś nie, w Domu Pogrzebowym, Komax ś wiadczy us ł ugi pogrzebowe zwi ą zane z przechowaniem i przygotowaniem zw ł ok do pogrzebu, które nale żą ju ż do lokalnego rynku us ł ug pogrzebowych. Dzia ł aj ą c jednocze ś nie na ww. rynkach lokalnych, dzi ę ki posiadanej i wynikaj ą cej z wy łą czno ś ci na us ł ugi cmentarne w ł adzy rynkowej, Komax mo ż e kszta ł towa ć rynek us ł ug pogrzebowych. W ocenie organu antymonopolowego Komax swoj ą w ł adz ę rynkow ą wykorzysta ł , ograniczaj ą c konkurencj ę na rynku us ł ug pogrzebowych, naruszaj ą c zakazy okre ś lone w ustawie o ochronie (...). Ustawa o ochronie (…) nie zabrania posiadania przez przedsi ę biorc ę pozycji dominuj ą cej. Istotnym jest jednak, aby dzia ł ania takiego przedsi ę biorcy nie nosi ł y znamion praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , a w niniejszym wypadku, sprzecznego z zakazami ustawowymi nadu ż ywania przez Komax - administratora cmentarza i jednocze ś nie przedsi ę biorc ę pogrzebowego - przewagi rynkowej nad pozosta ł ymi - aktywnymi - uczestnikami rynku us ł ug pogrzebowych. Ad I sentencji decyzji Art. 8 ust. 1 ustawy o ochronie (...) wprowadza generalny zakaz nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym przez jednego lub kilku przedsi ę biorców. Stosownie do art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy, nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej polega w szczególno ś ci na przeciwdzia ł aniu ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji. Sformu ł owany w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (...) zakaz przeciwdzia ł ania ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania lub rozwoju konkurencji, jest ś ci ś le powi ą zany z podstawowym celem tej ustawy, tj. ochron ą konkurencji, o której mowa w art. 1. Obowi ą zek nie stwarzania barier dla rozwoju konkurencji ci ąż y nie tylko na organach pa ń stwa, ale równie ż na przedsi ę biorcach dominuj ą cych na rynku, których pozycja rynkowa pozwala im na negatywne oddzia ł ywanie na struktur ę rynku i warunki funkcjonowania jego uczestników (tak: E. Modzelewska – W ą chal, Ustawa o ochronie (…), op. cit. str. 113). Komax posiada niekwestionowan ą pozycj ę dominuj ą c ą na lokalnym rynku administrowania cmentarzem komunalnym w K ę tach i jednocze ś nie dzia ł a – na powi ą zanym z nim – rynku us ł ug pogrzebowych. Tym samym, jako dzier ż awca i administrator cmentarza, mo ż e wp ł ywa ć na kszta ł t konkurencji na rynku us ł ug pogrzebowych. Komax sam przyzna ł , i ż nie dopuszcza innych przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi pogrzebowe do wykonywania us ł ugi kopania grobów i ekshumacji zw ł ok. Przyznanie tej okoliczno ś ci nie budzi ż adnych w ą tpliwo ś ci. Pozostaje zatem wykaza ć , i ż praktyka ta narusza zakaz, o którym mowa w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (…). Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie s ą relacje administratora cmentarza z uczestnikami rynku us ł ug pogrzebowych, do których nale ż y równie ż sam administrator. Relacje te zwi ą zane s ą z mo ż liwo ś ci ą wykonywania us ł ug pogrzebowych na terenie dzier ż awionego przez Komax cmentarza. Praktyka z art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (…) ma przede wszystkim charakter antykonkurencyjny, dobrem chronionym na podstawie tego przepisu jest konkurencja jako 10 taka. Jak podkre ś la si ę w literaturze „praktyka ta mo ż e wywiera ć i zwykle wywiera negatywne skutki dla innych uczestników rynku, pozbawionych mo ż liwo ś ci uczestnictwa w obrocie w zakresie i na warunkach, jakie by ł yby dla nich dost ę pne, gdyby praktyka nie by ł a stosowana. Jednak ż e skutki te nie mieszcz ą si ę w hipotezie przepisu, wobec czego w celu udowodnienia tej praktyki wymagane jest przeprowadzeni dowodu jedynie co do skutków praktyki dla konkurencji” (tak: E. Modzelewska-Wachal, Ustawa o ochronie (…) op. cit., str. 114). W rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z sytuacj ą , gdzie na lokalnym rynku us ł ug pogrzebowych w K ę tach tylko jeden przedsi ę biorca, tj. Komax, mo ż e wykonywa ć kompleksowe us ł ugi pogrzebowe na rzecz swoich klientów. Jednocze ś nie sam Komax odpowiedzialny jest za taki stan rzeczy, gdy ż kreuj ą c tak ą sytuacj ę na rynku us ł ug pogrzebowych, pos ł u ż y ł si ę sw ą dominuj ą c ą pozycj ą administratora cmentarza. Broni ą c swojego stanowiska Spó ł ka Komax podnios ł a, i ż po pierwsze, zawarta z Gmin ą K ę ty umowa dzier ż awy cmentarza nie uprawnia jej do udost ę pniania go innym przedsi ę biorcom, a po drugie, i ż pobierane op ł aty za kopanie grobów – stanowi ą ce po ż ytek z dzier ż awionego gruntu – przeznaczane s ą na utrzymanie infrastruktury cmentarza. Odnosz ą c si ę do stanowiska Komax, nale ż y wskaza ć na przepisy reguluj ą ce umow ę dzier ż awy. Zgodnie z art. 693 § 1 k.c., przez umow ę dzier ż awy wydzier ż awiaj ą cy zobowi ą zuje si ę odda ć dzier ż awcy rzecz do u ż ywania i pobierania po ż ytków przez czas oznaczony lub nie oznaczony, a dzier ż awca zobowi ą zuje si ę p ł aci ć wydzier ż awiaj ą cemu umówiony czynsz. Natomiast, w my ś l art. 698 § 1 k.c., bez zgody wydzier ż awiaj ą cego dzier ż awca nie mo ż e oddawa ć przedmiotu dzier ż awy osobie trzeciej do bezp ł atnego u ż ywania ani go poddzier ż awia ć . Powy ż sze przepisy nie wskazuj ą zatem, i ż oddanie osobie trzeciej do bezp ł atnego u ż ywania lub poddzier ż awianie jest bezwzgl ę dnie zakazane, lecz ż e wymaga to zgody wydzier ż awiaj ą cego. Potwierdzenie tego stanowiska znajduje si ę w wyroku S ą du Antymonopolowego (obecnie: S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów) z dnia 14 czerwca 1995 r. (sygn. akt XVII Amr 11/95), w którym S ą d wskaza ł , ż e „(…) art. 698 k.c. daje dzier ż awcy prawo poddzier ż awiania przedmiotu dzier ż awy za zgod ą wydzier ż awiaj ą cego. Nic nie stoi na przeszkodzie, ż eby zarz ą dca cmentarza wykorzysta ł t ę mo ż liwo ść i poddzier ż awi ł innym Zak ł adom cmentarz w stosownym zakresie. Wtedy poddzier ż awiaj ą ce zak ł ady pogrzebowe korzystaj ą ce z infrastruktury cmentarza zobowi ą zane by ł yby uiszcza ć zarz ą dcy odpowiednie op ł aty z tytu ł u m.in. spornego kopania grobów. Op ł aty te, łą cznie z innymi po ż ytkami pobieranymi z tytu ł u prowadzenia cmentarza, nie mog ą by ć jednak ustalane na poziomie nadmiernie wygórowanym.” W dalszej cz ęś ci uzasadnienia tego wyroku S ą d wskazuje, ż e zarz ą dca cmentarza „nie mo ż e odmówi ć innym zak ł adom pogrzebowym prawa kopania grobów, ale ma prawo jako sprawuj ą cy zarz ą d cmentarzem i ponosz ą cy sta ł e koszty jego utrzymania oraz odpowiedzialny za jego funkcjonowanie i organizacj ę , pobiera ć stosowne op ł aty z tego tytu ł u. Chodzi o to, aby poddzier ż awiaj ą ce zak ł ady pogrzebowe mia ł y odpowiedni udzia ł w kosztach sta ł ych utrzymania cmentarza”. W podobny sposób wypowiedzia ł si ę równie ż S ą d Antymonopolowy w wyroku z dnia 21 stycznia 1998 r. (sygn. akt XVII Ama 51/97). W ś wietle powy ż szego nale ż y uzna ć , i ż dzia ł ania Komax polegaj ą ce na niedopuszczeniu swoich konkurentów do wykonywania wszystkich us ł ug pogrzebowych zas ł aniaj ą c si ę zawart ą z Gmin ą umow ą dzier ż awy cmentarza (która tego nie wyklucza), stanowi ą praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę . Nie ulega bowiem w ą tpliwo ś ci, ż e dzia ł ania Komax godz ą w konkurencj ę jako tak ą i utrudniaj ą powstanie warunków niezb ę dnych do jej rozwoju na rynku w ł a ś ciwym. 11 W stosunku do drugiego argumentu Komaxu, ż e ewentualne dopuszczenie innych przedsi ę biorców do wykonywania spornych us ł ug, skutkowa ł oby uzyskaniem przez nich przychodów bez ponoszenia stosownych kosztów, nale ż y uzna ć – zgodnie z powy ż szym – za niezasadne. Co wi ę cej, czerpanie przez Komax po ż ytków z kopania grobów w celu ponoszenia op ł at za dzier ż aw ę cmentarza nara ż a si ę na zarzut dotowania dzia ł alno ś ci na rynku administrowania cmentarzem, ś rodkami uzyskanymi z rynku us ł ug pogrzebowych, na którym to Komax mo ż e – dzi ę ki posiadanej pozycji – dowolnie kszta ł towa ć konkurencj ę . W tym samym tonie wypowiedzia ł si ę S ą d Antymonopolowy w wyroku z dnia 4 listopada 1998 r. (sygn. akt XVII Ama 53/98), w którym stwierdzi ł , i ż „z punktu widzenia zapewnienia równych szans prowadzenia dzia ł alno ś ci gospodarczej w oparciu o regu ł y konkurencji, nie do przyj ę cia jest sytuacja, aby nie podlegaj ą cy konkurencji administrator cmentarza, łą cz ą cy t ę dzia ł alno ść z wykonywaniem us ł ug na konkurencyjnym rynku us ł ug pogrzebowych, móg ł dotowa ć dzia ł alno ść gospodarcz ą na jednym rynku ś rodkami uzyskiwanymi z innego rynku. W ostatecznym rachunku prowadzi ł oby to bowiem do wyeliminowania konkurencji, a wi ę c podwa ż enia celów ustawy antymonopolowej”. Maj ą c powy ż sze na uwadze nale ż y stwierdzi ć , ż e dzia ł ania Komax polegaj ą ce na niedopuszczeniu innych przedsi ę biorców pogrzebowych do wykonywania us ł ug kopania grobów i ekshumacji zw ł ok, stanowi ą praktyk ę okre ś lon ą w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (…), tj. naruszaj ą zakaz przeciwdzia ł ania ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do rozwoju konkurencji. Dzia ł ania Komax wywar ł y bowiem niekorzystne skutki na pozosta ł ych uczestników lokalnego rynku us ł ug pogrzebowych w K ę tach, którzy pozbawieni zostali mo ż liwo ś ci pe ł nego uczestnictwa w tym rynku. Gdyby nie ograniczenia wprowadzone przez Komax na dzier ż awionym cmentarzu, wszyscy przedsi ę biorcy pogrzebowi mogliby konkurowa ć ze sob ą na równych warunkach, tj. oferowa ć te same us ł ugi, przy ewentualnej innej jako ś ci lub/i cenie. Wobec powy ż szego orzeczono, jak w pkt I sentencji decyzji. Ad II sentencji decyzji Dom Pogrzebowy w K ę tach, zlokalizowany obok cmentarza komunalnego dzier ż awionego przez Komax, stanowi w ł asno ść Komaxu. Komax nie dopuszcza innych przedsi ę biorców pogrzebowych do wykonywania w nim czynno ś ci zwi ą zanych z przygotowaniem zw ł ok do pogrzebu, podnosz ą c, i ż nie ma w nim takich warunków, które umo ż liwia ł yby wykonywanie tych czynno ś ci przez inne zak ł ady pogrzebowe. Zgodnie z art. 140 k.c. w granicach okre ś lonych przez ustawy i zasady wspó łż ycia spo ł ecznego, w ł a ś ciciel mo ż e z wy łą czeniem innych osób, korzysta ć z rzeczy zgodnie ze spo ł eczno – gospodarczym przeznaczeniem swojego prawa, w szczególno ś ci mo ż e pobiera ć po ż ytki i inne dochody z rzeczy. Tytu ł w ł asno ś ci nie mo ż e jednak uzasadnia ć stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Tre ść prawa w ł asno ś ci ma bowiem swoje granice, na co wyra ź nie wskazuje przytoczony przepis. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów jest jednym z tych aktów normatywnych, do których odsy ł a art. 140 k.c. w celu okre ś lenia granic wykonywania przez w ł a ś ciciela swego prawa. Jak zarzuci ł Wnioskodawca, Komax odmawia innym przedsi ę biorcom pogrzebowym prawa wykonywania w Domu Pogrzebowym us ł ug pogrzebowych. Odpieraj ą c ten zarzut Spó ł ka podnios ł a, i ż w Domu Pogrzebowym nie ma warunków do wykonywania tych czynno ś ci jednocze ś nie przez pracowników Komax i innych przedsi ę biorców. Jednak ż e nie to przes ą dza o niemo ż no ś ci niedopuszczenia innych przedsi ę biorców do wykonywania czynno ś ci w Domu Pogrzebowym, lecz fakt, ż e jest on w ł asno ś ci ą Spó ł ki i trudno by by ł o 12 nakaza ć jej udost ę pnianie w ł asnych pomieszcze ń do wykonywania us ł ug pogrzebowych przez konkurentów. Tym nie mniej, Prezes UOKiK uzna ł , i ż stosowany przez Komax do dnia 7 kwietnia 2006 r. cennik us ł ug cmentarnych i pogrzebowych potwierdza zarzut utrudniania innym przedsi ę biorcom pogrzebowym korzystania z Domu Pogrzebowego. Ustalone przez Komax w cenniku op ł aty w kwocie 25 z ł za przyj ę cie oraz wydanie zw ł ok z ch ł odni dla innych przedsi ę biorców pogrzebowych, stanowi ą ró ż nicowanie maj ą ce wp ł yw na konkurencj ę na lokalnym rynku us ł ug pogrzebowych w K ę tach. Ś wiadczone przez konkurentów Komax us ł ugi pogrzebowe by ł y bowiem mniej atrakcyjne cenowo od us ł ug ś wiadczonych przez Komax. Podnie ść nale ż y, ż e Komax móg ł , w porównaniu ze swoimi konkurentami, zaoferowa ć klientom nie tylko kompleksowe us ł ugi pogrzebowe, lecz ponadto cen ę ni ż sz ą od cen oferowanych przez konkurentów, ze wzgl ę du na dodatkowe op ł aty przez nich ponoszone. Ponadto w cenniku, a ż do chwili wykre ś lenia Aneksem z dnia 7 kwietnia 2006 r., zamieszona by ł a informacja, i ż klienci zlecaj ą cy Spó ł ce Komax kompleksowe us ł ugi korzystaj ą dodatkowo z 5 % bonifikaty. W tym te ż zakresie Komax przekroczy ł granice wykonywania swego prawa jako w ł a ś ciciel, gdy ż wykorzysta ł swoj ą pozycj ę w celu umocnienia swojej konkurencyjno ś ci na lokalnym rynku us ł ug pogrzebowych. Z uwagi na to, ż e na terenie Gminy K ę ty istniej ą tylko dwa Domy Pogrzebowe, przy czym ten drugi zlokalizowany jest w odleg ł o ś ci 2 km od cmentarza komunalnego w K ę tach, oczywistym jest, ż e zak ł ady pogrzebowe wykonuj ą ce czynno ś ci zwi ą zane z pochówkiem na terenie cmentarza dzier ż awionego przez Komax, preferuj ą Dom Pogrzebowy obok niego zlokalizowany. Zatem zmuszone s ą korzysta ć z us ł ug Komax, na warunkach, które one jednostronnie ustali ł . Maj ą c powy ż sze na uwadze nale ż y stwierdzi ć , i ż stosowane przez Komax dzia ł ania, tj. pobieranie przedmiotowych op ł at, spowodowa ł o dyskryminacje konkurentów Komax w ś wiadczeniu us ł ug na rynku us ł ug pogrzebowych. Wskazana powy ż ej nierównowaga spowodowa ł a, ż e tylko Komax móg ł w pe ł ni konkurowa ć z innymi przedsi ę biorcami na tym rynku, a pozostali przedsi ę biorcy – z uwagi na dyktowane przez Komax warunki – znale ź li si ę w mniej korzystnej sytuacji nie mog ą c przedstawi ć swoim klientom oferty porównywalnej cenowo do oferty Komax. Tym samym Komax dopu ś ci ł si ę stosowania praktyki polegaj ą cej na przeciwdzia ł aniu ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do rozwoju konkurencji na rynku w ł a ś ciwym w niniejszej sprawie, o której mowa w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (…). Powy ż sza praktyka stosowana by ł a, jak wynika z faktur (k. 198, 203) ju ż roku 2004, a ż do dnia wej ś cia w ż ycie Aneksu do cennika, tj. dnia 7 kwietnia 2006 r., którym j ą zniesiono. Prowadzone przez Prezesa UOKiK post ę powanie antymonopolowe zosta ł o wszcz ę te w dniu 2 stycznia 2007 r., a zgodnie z art. 93 ustawy o ochronie (…) nie wszczyna si ę post ę powania w sprawie stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , je ż eli od ko ń ca roku, w którym zaprzestano ich stasowania, up ł yn ął rok. Wobec braku przedawnienia zaniechanej praktyki, wszcz ę cie przedmiotowego post ę powania oraz wydanie decyzji w rozpatrywanym zakresie by ł o zasadne. Nale ż y odnie ść si ę jeszcze do zamiany jaka zasz ł a wraz z wprowadzeniem Aneksu do cennika w dniu 7 kwietnia 2006 r. Od tej chwili Komax pobiera op ł at ę 25 z ł za „przyj ę cie zw ł ok do ch ł odni poza godzinami pracy i w dniach ustawowo wolnych od pracy” oraz za „wydanie zw ł ok z ch ł odni po przechowaniu poza godzinami pracy w dniach ustawowo wolnych od pracy”. W ocenie Prezesa UOKiK pobieranie takiej op ł aty nie narusza praw konkurencji na lokalnym rynku us ł ug pogrzebowych. Zasadne jest bowiem stanowisko 13 Komax, ż e wykonywanie czynno ś ci w takich porach łą czy si ę z dodatkow ą prac ą jego pracowników. Zatem s ł usznym jest pobieranie dodatkowych op ł at od przedsi ę biorców pogrzebowych zlecaj ą cych te us ł ug ę po godzinach pracy, jak i w dniach ustawowo wolnych od pracy. Wobec powy ż szego orzeczono, jak w pkt II sentencji. Ad III sentencji decyzji Stosownie do art. 8 ust. 2 pkt 3 ustawy, nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej polega w szczególno ś ci na stosowaniu w podobnych umowach z osobami trzecimi uci ąż liwych lub niejednolitych warunków umów, stwarzaj ą cych tym osobom zró ż nicowane warunki konkurencji . Stosowanie w podobnych umowach z osobami trzecimi uci ąż liwych i niejednolitych warunków umów, stwarzaj ą cych tym osobom zró ż nicowane warunki konkurencji polega na dyskryminowaniu kontrahentów. Dla stwierdzenia tej praktyki konieczne jest łą czne spe ł nienie trzech nast ę puj ą cych przes ł anek: - umowy b ę d ą ce przedmiotem porówna ń powinny by ć podobne, a zatem dotyczy ć tej samej materii, - umowy zawierane przez przedsi ę biorc ę dominuj ą cego z poszczególnymi kontrahentami lub konkurentami musz ą zawiera ć postanowienia ró ż ni ą ce si ę od siebie w sposób powoduj ą cy dyskryminacj ę niektórych z nich, - dyskryminowanie to skutkuje zró ż nicowaniem warunków konkurowania. Nale ż y zaznaczy ć , i ż wspomniane wy ż ej zró ż nicowanie warunków konkurowania winno dotyczy ć rynku, na którym dzia ł aj ą przedsi ę biorcy dotkni ę ci praktyk ą nierównoprawnego traktowania (tak: S ą d Najwy ż szy w uzasadnieniu wyroku z dnia 25 maja 2004 r. - sygn. akt III SK 48/04). Pkt 1 Postawiony przez Wnioskodawc ę zarzut ró ż nicowania przez Komax cen za korzystanie z infrastruktury cmentarza komunalnego w K ę tach wobec klientów w ł asnych i klientów zak ł adów pogrzebowych b ę d ą cych konkurentami Komax, nie potwierdzi ł si ę w ś wietle zebranego materia ł u dowodowego. Ani ankietowani przedsi ę biorcy (konkurenci Komax), ani te ż zgromadzone w materiale dowodowym faktury nie wskazuj ą , aby mia ł o miejsce ró ż nicowanie cen. Przede wszystkim, ustalony przez Komax cennik nie zawiera op ł at, które stanowi ł yby ró ż nicowanie za korzystanie z infrastruktury cmentarza. Jedyne ró ż nicowanie dotyczy ł o korzystania z Domu Pogrzebowego, znajduj ą cego si ę poza terenem cmentarza i zosta ł o omówione wy ż ej. Spó ł ka Komax zaprzecza postawionemu zarzutowi, co w ś wietle zgromadzonych dowodów, nie budzi zastrze ż e ń Prezesa UOKiK. Maj ą c powy ż sze na uwadze, nale ż a ł o stwierdzi ć , i ż Komax nie dopu ś ci ł si ę – w tym zakresie - stosowania praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , o której mowa w art. 8 ust. 2 pkt 3 i 5 ustawy o ochronie (…), polegaj ą cej na stosowaniu w podobnych umowach z osobami trzecimi uci ąż liwych i niejednolitych warunków umów oraz przeciwdzia ł aniu ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania lub rozwoju konkurencji. Wobec powy ż szego orzeczono, jak w pkt III 1 sentencji. 14 Pkt 2 i 3 Stawiaj ą c na żą danie Wnioskodawcy zarzut nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku administrowania cmentarzem komunalnym w K ę tach, organ antymonopolowy zakwalifikowa ł dzia ł ania Komax jako wype ł niaj ą ce przes ł anki szczegó ł owe nie tylko z art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (…), lecz równie ż z art. 8 ust. 2 pkt 3. Art. 8 ust. 2 pkt 3 ustawy antymonopolowej wprowadza zakaz nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym poprzez stosowanie, w podobnych umowach z osobami trzecimi, uci ąż liwych lub niejednolitych warunków, stwarzaj ą cych tym osobom zró ż nicowane warunki konkurencji. Zakaz ten ma zastosowanie w stanach faktycznych, w których kontrahentami przedsi ę biorcy posiadaj ą cego pozycj ę dominuj ą c ą , s ą inni przedsi ę biorcy wchodz ą cy w relacje konkurencyjne na danym rynku, i którzy, w wyniku niejednolitych i uci ąż liwych warunków stworzonych im przez tego dominanta, nie mog ą konkurowa ć w porównywalnych warunkach. Istot ą tej praktyki jest zatem dyskryminowanie niektórych kontrahentów przez przedsi ę biorc ę dominuj ą cego. Dokonuj ą c ostatecznej oceny zachowa ń Komax pod k ą tem wype ł nienia przes ł anek przewidzianych w art. 8 ust. 2 pkt 3, organ antymonopolowy uzna ł , i ż wprawdzie ró ż nicowanie warunków korzystania z cmentarza i Domu Pogrzebowego skutkuje zró ż nicowanymi warunkami konkurowania na lokalnym rynku us ł ug pogrzebowych, tj. na rynku w ł a ś ciwym dla przedsi ę biorców dotkni ę tych tym ró ż nicowaniem, to jednak w warunkach niniejszej sprawy, jedynym podmiotem uprzywilejowanym jest sam Komax. Wszyscy pozostali uczestnicy rynku, tj. osoby trzecie w rozumieniu art. 8 ust. 2 pkt 3, dzia ł aj ą na tych samych warunkach, tj. nie mog ą wykonywa ć us ł ugi kopania grobów i ekshumacji zw ł ok na dzier ż awionym przez Komax cmentarzu oraz zmuszone by ł y uiszcza ć te same dodatkowe op ł aty za przyj ę cie i odebranie zw ł ok z ch ł odni. A zatem wszyscy kontrahenci podmiotu dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym, dzia ł ali i dzia ł aj ą w tych samych warunkach. Maj ą c powy ż sze na uwadze uzna ć nale ż y, i ż w przypadku kwestionowanych przez organ antymonopolowy zachowa ń , tj: - utrudniania konkurencyjnym zak ł adom pogrzebowym – na terenie zarz ą dzanego przez Spó ł k ę cmentarza komunalnego w K ę tach – wykonywania us ł ug pogrzebowych, takich jak: kopanie grobów i ekshumacja zw ł ok, - utrudnianie konkurencyjnym zak ł adom pogrzebowym korzystania – w celu wykonywania us ł ug pogrzebowych – z Domu Pogrzebowego, b ę d ą cego w ł asno ś ci ą Spó ł ki i zlokalizowanego w K ę tach przy ul. Szpitalnej, art. 8 ust. 2 pkt 3 ustawy antymonopolowej nie ma zastosowania. Wobec powy ż szego orzeczono, jak w pkt III. 2 i 3 sentencji Ad IV sentencji decyzji Zgodnie z tre ś ci ą art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urz ę du mo ż e na ł o ż y ć na przedsi ę biorc ę w drodze decyzji, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci nie wi ę kszej ni ż 10 % przychodu osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enia kary, je ż eli przedsi ę biorca ten, cho ć by nieumy ś lnie, dopu ś ci ł si ę naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 8. W niniejszej sprawie stwierdzono, ż e Komax naruszy ł zakaz, o którym mowa w art. 8 ust. 1 i ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie (…). Zakaz ten ma charakter bezwzgl ę dny, 15 a zatem nie istniej ą przes ł anki natury prawnej, które umo ż liwia ł y zalegalizowanie tych praktyk, na ł o ż enie kary jest wi ę c uzasadnione. Stosownie do art. 104 ustawy o ochronie (…) przy ustalaniu wysoko ś ci kar pieni ęż nych nale ż y uwzgl ę dni ć w szczególno ś ci okres, stopie ń oraz okoliczno ś ci uprzedniego naruszenia przepisów ustawy. Ustalaj ą c wysoko ść kary pieni ęż nej w decyzjach stwierdzaj ą cych naruszenie zakazów okre ś lonych w ustawie o ochronie (...), nale ż y zatem uwzgl ę dni ć wag ę tego naruszenia, rozmiar rynku dotkni ę tego skutkami stosowanej praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , jak równie ż zaistnia ł e okoliczno ś ci obci ąż aj ą ce i ł agodz ą ce. Oceniaj ą c wag ę naruszenia ustawy stwierdzi ć nale ż y, i ż praktyka Spó ł ki Komax ma charakter antykonkurencyjny, godzi bowiem bezpo ś rednio w istniej ą c ą konkurencj ę . Ponadto jest stosowana od kilku lat, tj. od roku 2004, w którym Komax zawar ł z Gmin ą K ę ty umow ę dzier ż awy cmentarza. Jednocze ś nie - dokonuj ą c oceny rozmiaru rynku dotkni ę tego skutkami praktyk - stwierdzi ć nale ż y, i ż sprawa ma lokalny wymiar, gdy ż praktyka Spó ł ki Komax dotyczy lokalnego rynku us ł ug pogrzebowych. Doszukuj ą c si ę okoliczno ś ci ł agodz ą cych stwierdzi ć nale ż y, i ż Komax po raz pierwszy naruszy ł przepisy ustawy o ochronie (...) i jednocze ś nie sam zaniecha ł stosowania jednej ze stwierdzonych praktyk, tj. pobierania op ł at za przyj ę cie i wydanie zw ł ok z ch ł odni innym zak ł adom pogrzebowym. Niezale ż nie od powy ż szego nale ż y tak ż e uwzgl ę dni ć orzecznictwo S ą du Najwy ż szego, w ś wietle którego kara winna pozostawa ć we w ł a ś ciwej proporcji do potencja ł u ekonomicznego sprawcy. Jest ona nak ł adana i wykonywana w celu zachowania i przestrzegania obowi ą zuj ą cego porz ą dku prawnego (wyrok z dnia 27 czerwca 2000 r., sygn. akt I CKN 793/98). Poniewa ż , w ś wietle powy ż szego, orzeczona kara winna równie ż spe ł nia ć rol ę represyjno-wychowawcz ą , a nadto pozostawa ć we w ł a ś ciwej proporcji do mo ż liwo ś ci karanego przedsi ę biorcy, ustalaj ą c wysoko ść kary wzi ę to pod uwag ę potencja ł ekonomiczny Spó ł ki. Jako podstaw ę obliczenia kary – zgodnie z ww. przepisami - przyj ę to przychód osi ą gni ę ty przez Spó ł k ę Komax w roku 2006. Wysoko ść tego przychodu wynios ł a 10.498.511, 81 z ł (k. 266 – 269). Przyjmuj ą c wspomniane wcze ś niej okoliczno ś ci naruszenia przepisów ustawy o ochronie (...), w tym te, które przemawiaj ą za wymierzeniem kary w umiarkowanej wysoko ś ci, jak równie ż fakt, i ż kara winna by ć orzekana na poziomie wystarczaj ą cym do osi ą gni ę cia zamierzonego celu i odczuwalna dla przedsi ę biorcy, ale równocze ś nie pozwalaj ą cym mu na dalsze prowadzenie dzia ł alno ś ci, organ antymonopolowy postanowi ł na ł o ż y ć kar ę w wysoko ś ci 0,08 % przychodu, tj. w wysoko ś ci 0,8 % kary maksymalnej. Wzi ę to bowiem pod uwag ę , i ż przychody z tytu ł u ś wiadczenia us ł ug cmentarnych i pogrzebowych wynosz ą 435.822, 47 z ł , co stanowi 4,15 % ogó ł u przychodu Komax za rok 2006. Zatem kara - stanowi ą ca 0,08 % przychodu ogó ł em- wynosi 8.398,80 z ł Zgodnie z art. 105 ust. 4 ustawy kar ę pieni ęż n ą nale ż y ui ś ci ć w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie: NBP O/O Warszawa 51101010100078782231000000 16 Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie (...) w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje stronie odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatura w Krakowie (31 – 011 Kraków, Plac Szczepa ń ski 5). Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury Leszek Piekarz Otrzymuj ą : 1. Przedsi ę biorstwo Komunalne „Komax” Sp. z o.o. ul. Mickiewicza 8 32-650 K ę ty 2. Polska Izba Przedsi ę biorców Bran ż y Pogrzebowej ul. Modzelewskiego 35 lok. U-III 02-679 Warszawa 17