RKT-1/2004

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW URZ Ą D OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KATOWICACH 40-024 Katowice, ul. Powsta ń ców 41a Tel./Fax (0-32) 256-46-96, Tel./Fax (0-32) 255-26-47, Tel./Fax (0-32) 255-44-04 E-mail: katowice@uokik.gov.pl Katowice, dn. 22.01.2004r. RKT-410-02/04/SG Decyzja nr RKT-1/2004 Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.) oraz § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego na wniosek DCS Auto Turyn Sp. z o.o. ul. Daszy ń skiego 638, 44-151 Gliwice przeciwko Fiat Auto Poland S.A. ul. Gra ż y ń skiego 141, 43-300 Bielsko-Bia ł a; Barbarze G. , prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą GANINEX w Gliwicach; Adamowi G. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą PHU GANINEX Adam G. w Pszczynie; LETA Sp. z o.o., ul. M ł odzie ż owa 67 B, 44-365 Wodzis ł aw Ś l ą ski; TRANS-AUTO Knapik & Knapik Sp.j., ul. Ofiar Katynia 37, 41-808 Zabrze; MOTORYZACJA Sp. z o.o., ul. Wojska Polskiego 20, 41-500 Chorzów; MIMAR Sp. z o.o., ul. Bytomska 369, 41-940 Piekary Ś l ą skie; PARTNER Jaros ł aw P ą czy ń ski, W ł adys ł aw Puczka spó ł ka jawna, ul. Królewska 17, 43-346 Bielsko-Bia ł a; ZUH EUROMOT Sp. z o.o., ul. Ko ś ciuszki 79, 44- 240 Ż ory; AUTO-HIT Sp. z o.o., ul O ś wi ę cimska 323, 43-100 Tychy; SZCZ Ę SNY-ZJAWIONY Sp. z o.o., ul. Wojska Polskiego 48 a, 42-400 Zawiercie; Andrzejowi T. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą F.U.H. AUTOTRANSFER, w Czeladzi; INTERMOT Sp. z o.o., ul. Strzelców Bytomskich 60, 41-914 Bytom, – dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: I. na podstawie art. 9 wymienionej na wst ę pie ustawy uznaje si ę za ograniczaj ą c ą konkurencj ę i naruszaj ą c ą zakaz, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, praktyk ę polegaj ą c ą na zawarciu przez Fiat Auto Poland S.A. ul. Gra ż y ń skiego 141, 43-300 Bielsko-Bia ł a; Barbar ę G. prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą GANINEX w Gliwicach; Adama G. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą PHU GANINEX Adam G. w Pszczynie; LETA Sp. z o.o., ul. M ł odzie ż owa 67 B, 44-365 Wodzis ł aw Ś l ą ski; TRANS-AUTO Knapik & Knapik Sp.j., ul. Ofiar Katynia 37, 41-808 Zabrze; MOTORYZACJA Sp. z o.o., ul. Wojska Polskiego 20, 41-500 Chorzów; MIMAR Sp. z o.o., ul. Bytomska 369, 41-940 Piekary Ś l ą skie; PARTNER Jaros ł aw P ą czy ń ski, W ł adys ł aw Puczka spó ł ka jawna, ul. Królewska 17, 43-346 Bielsko-Bia ł a; ZUH EUROMOT Sp. z o.o., ul. Ko ś ciuszki 79, 44-240 Ż ory; AUTO-HIT Sp. z o.o., ul O ś wi ę cimska 323, 43-100 Tychy; SZCZ Ę SNY-ZJAWIONY Sp. z o.o., ul. Wojska Polskiego 48 a, 42-400 Zawiercie; Andrzeja T. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazwa F.U.H. AUTOTRANSFER w Czeladzi; INTERMOT Sp. z o.o., ul. Strzelców Bytomskich 60, 41-914 Bytom porozumienia polegaj ą cego na ustalaniu bezpo ś rednio lub po ś rednio warunków sprzeda ż y towarów poprzez odmow ę sprzeda ż y samochodów osobowych przedsi ę biorstwu DCS Auto Turyn Sp. z o.o. w celu dalszej odsprzeda ż y z uwagi na fakt, ż e DCS Auto Turyn Sp. z o.o. nie jest ich u ż ytkownikiem docelowym i nakazuje zaniechania jej stosowania . 1 II. na podstawie art. 9 wymienionej na wst ę pie ustawy uznaje si ę za ograniczaj ą c ą konkurencj ę i naruszaj ą c ą zakaz, o którym mowa w art. 5 ust.1 pkt 2 ww. ustawy, praktyk ę polegaj ą c ą na zawarciu przez Fiat Auto Poland S.A. ul. Gra ż y ń skiego 141, 43-300 Bielsko-Bia ł a; Barbar ę G. prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą GANINEX w Gliwicach; Adama G. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą PHU GANINEX Adam G. w Pszczynie; LETA Sp. z o.o., ul. M ł odzie ż owa 67 B, 44-365 Wodzis ł aw Ś l ą ski; TRANS-AUTO Knapik & Knapik Sp.j., ul. Ofiar Katynia 37, 41-808 Zabrze; MOTORYZACJA Sp. z o.o., ul. Wojska Polskiego 20, 41-500 Chorzów; MIMAR Sp. z o.o., ul. Bytomska 369, 41-940 Piekary Ś l ą skie; PARTNER Jaros ł aw P ą czy ń ski, W ł adys ł aw Puczka spó ł ka jawna, ul. Królewska 17, 43-346 Bielsko-Bia ł a; ZUH EUROMOT Sp. z o.o., ul. Ko ś ciuszki 79, 44-240 Ż ory; AUTO-HIT Sp. z o.o., ul O ś wi ę cimska 323, 43-100 Tychy; SZCZ Ę SNY-ZJAWIONY Sp. z o.o., ul. Wojska Polskiego 48 a, 42-400 Zawiercie; Andrzeja T. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazwa F.U.H. AUTOTRANSFER w Czeladzi; INTERMOT Sp. z o.o., ul. Strzelców Bytomskich 60, 41-914 Bytom porozumienia polegaj ą cego na ograniczaniu lub kontrolowaniu zbytu poprzez odmow ę sprzeda ż y samochodów osobowych przedsi ę biorstwu DCS Auto Turyn Sp. z o.o. w celu dalszej odsprzeda ż y z uwagi na fakt, i ż DCS Auto Turyn Sp. z o.o. nie jest ich u ż ytkownikiem docelowym i nakazuje zaniechania jej stosowania. III. na podstawie art. 9 wymienionej na wst ę pie ustawy uznaje si ę za ograniczaj ą c ą konkurencj ę i naruszaj ą c ą zakaz, o którym mowa w art. 5 ust.1 pkt 6 ww. ustawy, praktyk ę polegaj ą c ą na zawarciu przez Fiat Auto Poland S.A. ul. Gra ż y ń skiego 141, 43-300 Bielsko-Bia ł a; Barbar ę G. prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą GANINEX w Gliwicach; Adama G. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą PHU GANINEX Adam G. w Pszczynie; LETA Sp. z o.o., ul. M ł odzie ż owa 67 B, 44-365 Wodzis ł aw Ś l ą ski; TRANS-AUTO Knapik & Knapik Sp.j., ul. Ofiar Katynia 37, 41-808 Zabrze; MOTORYZACJA Sp. z o.o., ul. Wojska Polskiego 20, 41-500 Chorzów; MIMAR Sp. z o.o., ul. Bytomska 369, 41-940 Piekary Ś l ą skie; PARTNER Jaros ł aw P ą czy ń ski, W ł adys ł aw Puczka spó ł ka jawna, ul. Królewska 17, 43-346 Bielsko-Bia ł a; ZUH EUROMOT Sp. z o.o., ul. Ko ś ciuszki 79, 44-240 Ż ory; AUTO-HIT Sp. z o.o., ul O ś wi ę cimska 323, 43-100 Tychy; SZCZ Ę SNY-ZJAWIONY Sp. z o.o., ul. Wojska Polskiego 48 a, 42-400 Zawiercie; Andrzeja T., prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą F.U.H. AUTOTRANSFER w Czeladzi; INTERMOT Sp. z o.o., ul. Strzelców Bytomskich 60, 41-914 Bytom porozumienia polegaj ą cego na ograniczaniu dost ę pu do rynku lub eliminowaniu z rynku przedsi ę biorców nieobj ę tych porozumieniem poprzez odmow ę sprzeda ż y samochodów osobowych przedsi ę biorstwu DCS Auto Turyn Sp. z o.o. w celu dalszej odsprzeda ż y z uwagi na fakt, i ż DCS Auto Turyn Sp. z o.o. nie jest ich u ż ytkownikiem docelowym i nakazuje zaniechania jej stosowania. IV. Na podstawie art. 101 ust. 2 pkt 1 wymienionej na wst ę pie ustawy nak ł ada si ę na Fiat Auto Poland S.A. ul. Gra ż y ń skiego 141, 43-300 Bielsko-Bia ł a kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 471 700 PLN (s ł ownie czterysta siedemdziesi ą t jeden tysi ę cy siedemset z ł otych), p ł atn ą do bud ż etu pa ń stwa. Uzasadnienie W dniu 06.12.2002r., wszcz ę te zosta ł o na wniosek DCS Auto Turyn Sp. z o.o. z siedzib ą w Gliwicach przy ul. Daszy ń skiego 638, 44-151 Gliwice (zwanego dalej DCS lub Wnioskodawc ą ), w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej Organem Antymonopolowym), post ę powanie antymonopolowe w sprawie zawarcia przez Fiat Auto Poland S.A. ul. Gra ż y ń skiego 141, 43-300 Bielsko-Bia ł a (zwany dalej FAP S.A.); Barbar ę G. prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą GANINEX w Gliwicach; Adama G. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą PHU GANINEX Adam G. w Pszczynie; LETA Sp. z o.o., ul. M ł odzie ż owa 67 B, 44-365 Wodzis ł aw Ś l ą ski; TRANS-AUTO Knapik & Knapik Sp.j., ul. Ofiar Katynia 37, 41- 808 Zabrze; MOTORYZACJA Sp. z o.o., ul. Wojska Polskiego 20, 41-500 Chorzów; MIMAR Sp. 2 z o.o., ul. Bytomska 369, 41-940 Piekary Ś l ą ski; PARTNER Jaros ł aw P ą czy ń ski, W ł adys ł aw Puczka spó ł ka jawna, ul. Królewska 17, 43-346 Bielsko-Bia ł a; ZUH EUROMOT Sp. z o.o., ul. Ko ś ciuszki 79, 44-240 Ż ory; AUTO-HIT Sp. z o.o., ul O ś wi ę cimska 323, 43-100 Tychy; SZCZ Ę SNY-ZJAWIONY Sp. z o.o., ul. Wojska Polskiego 48 a, 42-400 Zawiercie; Andrzeja T. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazwa F.U.H. AUTOTRANSFER w Czeladzi; INTERMOT Sp. z o.o., ul. Strzelców Bytomskich 60, 41-914 Bytom, porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę polegaj ą cego na ustalaniu bezpo ś rednio lub po ś rednio warunków sprzeda ż y towarów poprzez odmow ę sprzeda ż y samochodów osobowych przedsi ę biorstwu DCS Auto Turyn Sp. z o.o. w celu dalszej odsprzeda ż y z uwagi na fakt, ż e DCS Auto Turyn Sp. z o.o. nie jest ich u ż ytkownikiem docelowym, co mo ż e narusza ć art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.), ograniczaniu lub kontrolowaniu zbytu poprzez odmow ę sprzeda ż y samochodów osobowych przedsi ę biorstwu DCS Auto Turyn Sp. z o.o. w celu dalszej odsprzeda ż y z uwagi na fakt, i ż DCS Auto Turyn Sp. z o.o. nie jest ich u ż ytkownikiem docelowym, co mo ż e narusza ć art. 5 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, ograniczaniu dost ę pu do rynku lub eliminowaniu z rynku przedsi ę biorców nieobj ę tych porozumieniem poprzez odmow ę sprzeda ż y samochodów osobowych przedsi ę biorstwu DCS Auto Turyn Sp. z o.o. w celu dalszej odsprzeda ż y z uwagi na fakt, i ż DCS Auto Turyn Sp. z o.o. nie jest ich u ż ytkownikiem docelowym, co mo ż e narusza ć art. 5 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy. W uzasadnieniu wniosku (karta nr 1) DCS Auto Turyn sp. z o.o. wyja ś ni ł , i ż z polecenia Fiat Auto Poland S.A. wskazani imiennie dystrybutorzy nowych pojazdów samochodowych otrzymali zakaz dostarczania samochodów osobowych DCS Auto Turyn sp. z o.o. w celu ich dalszej odsprzeda ż y co jego zdaniem wype ł nia ł o znamiona praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę polegaj ą cej na zawarciu porozumienia zakazanego zapisami art. 5 ust. 1 pkt 1, 2 i 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W odpowiedzi na postanowienie o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego (karta nr 120) Fiat Auto Poland S.A. wyja ś ni ł , ze DCS Auto Turyn sp. z o.o. wystosowa ł powództwo o ustalenie czy Umowa o Koncesj ę na sprzeda ż dalej wi ąż e strony. Pozostali przedsi ę biorcy, którym zarzucono zawarcie zakazanego porozumienia wyja ś nili, i ż z uwagi na łą cz ą ce ich z Fiat Auto Poland S.A. umowy dystrybucyjne nie mog ą sprzedawa ć pojazdów samochodowych z jednej strony dlatego, ż e nabywca (DCS Auto Turyn sp. z o.o.) znajduje si ę poza obszarem kontraktowym, z drugiej za ś strony, z uwagi na fakt, i ż nabywca nie posiada statusu „u ż ytkownika docelowego” (karty nr od 52 do nr 119 oraz od nr 132 do nr 135 i od nr 163 do nr 165). W wyniku przeprowadzonego post ę powania administracyjnego Organ Antymonopolowy ustali ł nast ę puj ą cy stan faktyczny. W dniu 19.06.2002 (karty nr 22, 57, 175 oraz 241) jednemu z dotychczasowych dystrybutorów pojazdów samochodowych FAP S.A. tj. DCS Auto Turyn sp. z o.o. (dalej jako DCS lub Wnioskodawca) zosta ł a wypowiedziana umowa o koncesj ę , której przedmiotem by ł a „sprzeda ż u ż ytkownikom docelowym gamy nowych pojazdów marki Fiat” (pkt 1.1 Umowy o koncesj ę na sprzeda ż – karta nr 137). FAP S.A. stwierdzi ł w jednym z pism (karta nr 194), i ż umowa ta zosta ł a wypowiedziana z powodu spadaj ą cej wielko ś ci sprzeda ż y, w innym za ś (karta nr 173), ż e skorzysta ł z zawartego w umowie uprawnienia do wypowiedzenia umowy bez podania przyczyny z zachowaniem 6 – miesi ę cznego terminu wypowiedzenia W dniu 20.06.2002r., w trakcie spotkania dealerów w siedzibie Auto Hit w Tychach, poinformowano o fakcie zaprzestania wspó ł pracy z DCS (karty nr 239, 241). W dniu 28.06.2002r. rozes ł any zosta ł do niektórych z uczestników sieci dystrybucyjnej FAP S.A. e-mail (karty nr 22, 57, 241) z informacj ą o tym, ż e DCS nie jest ju ż koncesjonariuszem FAP S.A. i, ż e FAP S.A. nie przewiduje mo ż liwo ś ci wspó ł pracy z DCS w innym charakterze. Wskazano tak ż e, ż e przekazywanie DCS samochodów w celu dalszej ich odsprzeda ż y klientowi finalnemu jest zabronione. Podmiotom, które nie zastosuj ą si ę do ww. polecenia zagro ż ono wyci ą gni ę ciem konsekwencji do wypowiedzenia Umowy o koncesj ę w łą cznie. W dniu 11.10.2002r. do sieci dealerskiej FAP S.A. wystosowano okólnik nr 14/2002 (karta nr 175) o zmianach organizacyjnych w sieci FAP S.A., w którym poinformowano o m.in. wyst ą pieniu DCS z ww. sieci wraz z pro ś b ą o „zaniechanie i/lub nie podejmowanie ż adnej wspó ł pracy z ww. 3 firmami.” W dniu 25.10.2002r. DCS wystosowa ł do 14 podmiotów (karty nr 31 do nr 44) uczestników sieci FAP S.A., (z których 12 wskaza ł jednocze ś nie we wniosku jako uczestników porozumienia – dalej jako Uczestnicy porozumienia) pismo z pro ś b ą o informacj ę czy adresaci gotowi s ą podj ąć wspó ł prac ę z DCS (sprzeda ż na rzecz DCS samochodów marki Fiat), otrzymuj ą c odpowied ź odmown ą we wszystkich przypadkach, w jakich nap ł yn ęł y odpowiedzi (karty nr 27 do nr 30). FAP S.A. wskaza ł , i ż uczestnikami ww. spotkania dealerów by ł y podmioty wskazane przez DCS we wniosku (karta nr 252). Uczestnikami sieci dystrybucyjnej FAP S.A. jest ok. (…) podmiotów na terenie ca ł ego kraju (karty nr 159 – 160 oraz 254). FAP S.A. na okre ś lonych obszarach przewiduje konkretn ą liczb ę dealerów (karty nr 188 oraz nr 194; pkt 1.3 Umowy – karta nr 138), a jednocze ś nie w umowie o koncesj ę szczegó ł owo okre ś lono wymogi organizacyjne jakie musi spe ł ni ć koncesjonariusz (zapis pkt 2.3 Umowy, ż e „Koncedent przeka ż e Koncesjonariuszowi minimalne wymogi organizacyjne” – karta nr 137). Przewidziany zosta ł tak ż e zakaz konkurencji – pkt 1.4 Umowy (karta nr 138). FAP S.A. wyja ś ni ł tak ż e, ż e sprzeda ż wyrobów kontraktowych jest prowadzona tylko i wy łą cznie przez autoryzowane punkty takie jak dealerzy, ich filie lub subdealerzy (karta nr 194). Intencj ą zapisów pkt 1.3 Umowy by ł o wprowadzenie ograniczenia dla dealera uniemo ż liwiaj ą cego mu sprzeda ż wyrobów kontraktowych w jakiejkolwiek formie i za po ś rednictwem innej firmy (bez wzgl ę du na jej form ę prawn ą ) poza ustalonym dla tego dealera obszarem (karta nr 239). FAP S.A. okre ś li ł na koniec 2001r. swój udzia ł w rynku krajowym dystrybucji nowych pojazdów samochodowych łą cznie (zarówno dla osobowych jak i dostawczych do 3,5 tony – obydwa rodzaje s ą rozprowadzane w sieci FAP S.A.) na (…)% liczone wg wielko ś ci sprzeda ż y (ilo ść sprzedanych egz.) w roku 2001, dla wy łą cznie samochodów osobowych na (…) %. Organ Antymonopolowy zwa ż y ł co nast ę puje: Dla uznania, ż e sprawa ma charakter antymonopolowy niezb ę dne jest ustalenie czy w okoliczno ś ciach sprawy dosz ł o do naruszenia interesu publicznego. W ś wietle art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, ustawa okre ś la warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów. Pozwala to wi ę c przyj ąć , ż e ma ona charakter publicznoprawny i s ł u ż y ochronie interesu ogólnospo ł ecznego. Znajduje zatem zastosowanie jedynie wówczas, gdy zagro ż ony lub naruszony zostaje interes publiczny, polegaj ą cy na zapewnieniu w ł a ś ciwych warunków funkcjonowania rynku gospodarczego. Ustawa w odniesieniu do przedsi ę biorców, chroni konkurencj ę , a w odniesieniu do konsumentów, ich interesy jako zjawiska o charakterze instytucjonalnym. Dzia ł aniami wymierzonymi w tak rozumian ą konkurencj ę , b ą d ź wymierzonymi w tak pojmowane interesy konsumentów, s ą zatem jedynie takie dzia ł ania, które dotykaj ą sfery interesów szerszego kr ę gu uczestników rynku, a wi ę c gdy dotycz ą nie sytuacji pojedynczego przedsi ę biorcy czy konsumenta, lecz zaburze ń na rynku, w rozumieniu negatywnych zjawisk charakteryzuj ą cych jego funkcjonowanie. Ingerencja Organu Antymonopolowego uzasadniona jest tylko wówczas, gdy s ł u ż y ochronie tak poj ę tej konkurencji lub interesu konsumentów. Celem ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie jest wi ę c ochrona prywatnoprawnego interesu przedsi ę biorcy b ą d ź konsumenta. W rozpatrywanej sprawie bezpo ś rednio skutkami praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę dotkni ę ty zosta ł Wnioskodawca. Zauwa ż y ć nale ż y, ż e zgodnie z ustaw ą o ochronie konkurencji i konsumentów nie jest wymagany antykonkurencyjny skutek zawartego porozumienia, gdy ż zakazane jest dzia ł anie w celu ograniczenia lub naruszenia konkurencji. Dobrem chronionym jest bowiem swobodna konkurencja, która zgodnie z wol ą ustawodawcy nie mo ż e podlega ć ograniczeniom przez dzia ł ania innych (wyrok S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów o sygn. akt XVII Ama 132/02 z 10.09.2003r.). W przedmiotowej sprawie ograniczenie konkurencji mog ł o dotyczy ć zarówno konkurencji wewn ą trzmarkowej jak i mi ę dzymarkowej. Po ś rednio ograniczenie konkurencji dotkn ąć mo ż e równie ż konsumentów, którzy pozbawieni zostali mo ż liwo ś ci skorzystania ze specyficznej formy nabycia nowych pojazdów samochodowych tj. za pomoc ą po ś redników dzia ł aj ą cych w imieniu i na rzecz konsumentów jak równie ż tych z przedsi ę biorców, którzy zechc ą prowadzi ć dzia ł alno ść gospodarcz ą w analogicznej 4 do wnioskodawcy formie, gdy ż arbitralne dzia ł ania podejmowanie przez FAP S.A. godz ą w innych uczestników rynku ni ż wybrani przez FAP S.A. dealerzy, ju ż na wst ę pie ograniczaj ą c ich swobod ę prowadzenia dzia ł alno ś ci gospodarczej. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym. Artyku ł powy ż szy wskazuje równie ż przyk ł adowe zachowania, które wype ł nia ć mog ą znamiona praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę polegaj ą cej na zawarciu porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę . Na gruncie art. 6 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wyró ż ni ć mo ż na porozumienia zawierane mi ę dzy konkurentami (art. 6 ust. 1 pkt 1) oraz porozumienia zawierane mi ę dzy przedsi ę biorcami dzia ł aj ą cymi na ró ż nych szczeblach obrotu (art. 6 ust. 1 pkt 2). Powy ż szy podzia ł odpowiada podzia ł owi ukszta ł towanemu w literaturze na (odpowiednio) porozumienia poziome oraz porozumienia pionowe. Jak stwierdzi ł S ą d Antymonopolowy w jednym ze swych wyroków „istot ą porozumienia pionowego, łą cz ą cego podmioty uczestnicz ą ce na ró ż nych szczeblach obrotu towarowego, jest z ł o ż enie przez nie zgodnego o ś wiadczenia woli lub dokonanie w innej formie uzgodnie ń w zakresie sprzecznego z prawem ograniczenia konkurencji” (wyrok z dnia 08.05.1996r. sygn. akt XVII Ama 15/96). Do porozumie ń pionowych zaliczaj ą si ę porozumienia dystrybucyjne zawierane przez producentów lub importerów z przedsi ę biorcami dzia ł aj ą cymi na ni ż szych szczeblach obrotu (hurtownicy lub detali ś ci) w celu stworzenia takiego systemu sprzeda ż y swoich towarów, który pozwoli na zapewnienie maksymalnej efektywno ś ci przy minimalnych kosztach. Porozumienia dystrybucyjne s ą na ogó ł traktowane przez prawo antymonopolowe du ż o bardziej liberalnie ni ż porozumienia zawierane mi ę dzy konkurentami (porozumienia poziome), bowiem utworzenie w ł asnej sieci handlowej przez producentów samo przez si ę nie jest uznawane za nielegalne, gdy ż pozytywne skutki jakie uzyskiwane s ą w wyniku utworzenia i istnienia konkurencyjnych sieci dystrybucyjnych przewa ż aj ą nad negatywnymi skutkami ograniczenia konkurencji. Porozumienia te stwarzaj ą zwykle uczestnikom sieci korzystniejsze warunki zaopatrywania i sprzeda ż y towarów, co poprawia ich sytuacj ę na rynku w stosunku do konkurentów pozostaj ą cych poza sieci ą . Porozumienia dystrybucyjne mog ą by ć jednak uznane za naruszaj ą ce art. 5 ustawy antymonopolowej, gdy zawieraj ą klauzule w istotny sposób ograniczaj ą ce konkurencj ę , a tak ż e, gdy s ą podstaw ą tworzenia sieci dystrybucyjnych przez przedsi ę biorców dominuj ą cych na rynku, bowiem w takiej sytuacji ograniczenia konkurencji wewn ą trzmarkowej nie s ą równowa ż one silniejsz ą konkurencj ą mi ę dzymarkow ą . Do porozumie ń dystrybucyjnych tradycyjnie zalicza si ę porozumienia o wy łą cznej sprzeda ż y i zakupie, umowy franchisingu oraz umowy selektywnej dystrybucji. Nierzadko te ż systemy powy ż sze mog ą si ę wzajemnie przenika ć . Zgodnie z pogl ą dami doktryny „selektywna dystrybucja jest systemem sprzeda ż y, w którym producent (dostawca) sprzedaje swoje produkty tylko za po ś rednictwem ograniczonej liczby odsprzedawców wybieranych wed ł ug okre ś lonych kryteriów i zobowi ą zanych do okre ś lonych dzia ł a ń handlowych i promocyjnych. (Zakaz porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę , a selektywna dystrybucja, wprowadzenie T. Skoczny, Urz ą d Antymonopolowy Warszawa 1995). Przedmiotem selektywnej dystrybucji powinny by ć zasadniczo towary posiadaj ą ce szczególne w ł a ś ciwo ś ci, których w normalnych warunkach obrotu i u ż ytkowania nie mo ż e zna ć ich przeci ę tny nabywca. Specyfika obrotu tymi towarami wymaga zatem wyspecjalizowanej pomocy ze strony sprzedawcy, który pomo ż e nabywcy (konsumentowi) dokona ć racjonalnego zakupu, informuj ą c go jednocze ś nie o w ł a ś ciwo ś ciach towaru, sposobie u ż ytkowania itp. Orzecznictwo UE do tej kategorii zalicza m.in. samochody, aparaty fotograficzne, sprz ę t elektroniczny, komputery osobiste. Ponadto przedmiotem selektywnej dystrybucji s ą tak ż e towary spe ł niaj ą ce wysokie walory presti ż owe, jak przyk ł adowo kosmetyki czy bi ż uteria” (S. Gronowski Polskie Prawo Antymonopolowe zarys wyk ł adu, Wydawnictwo Zrzeszenia Prawników Polskich, Warszawa 1998 str. 110). Zauwa ż y ć nale ż y, ż e za element definicji dystrybucji selektywnej uznaje si ę tak ż e nak ł adany na autoryzowanych odsprzedawców zakaz sprzeda ż y danych produktów innym podmiotom ni ż konsumenci finalni lub inni autoryzowani odsprzedawcy (Zakaz porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę , a selektywna dystrybucja, wprowadzenie T. Skoczny, Urz ą d Antymonopolowy Warszawa 1995 za Bellamy & Child, Common Market Law of 5 Competition, Sweet & Maxwell, 4 ed. London 1993, p. 424), aczkolwiek zastrze ż enie to jest mo ż liwe wy łą cznie w przypadku dystrybucji selektywnej jako ś ciowej tj. takiej, w której odsprzedawcy dobierani s ą na podstawie obiektywnych i niedyskryminacyjnych kryteriów jako ś ciowych (co do personelu i wyposa ż enia) w przeciwie ń stwie do systemów dystrybucji selektywnej, w której ilo ść odsprzedawców ograniczana jest przez producenta (organizatora sieci) systematycznie i z góry ograniczana. (tam ż e). Dystrybucja selektywna ilo ś ciowa, zgodnie z orzecznictwem Komisji Europejskiej i Trybuna ł u Sprawiedliwo ś ci, nie zas ł uguje na przywilej wy łą czenia jej spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę (np. orzeczenie ETS z dnia 03.07.1985 w sprawie Binon & Cie przeciwko Agence et messageries de la presse C-243/82 – kryteria wyboru dystrybutorów musz ą by ć natury obiektywnej i jako ś ciowej). Nale ż y tak ż e wspomnie ć , ż e rozporz ą dzenie Rady Ministrów z dnia 13 sierpnia 2002 r. w sprawie wy łą czenia okre ś lonych porozumie ń wertykalnych spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę (Dz. U. z 2002r. Nr 142, poz. 1189) w § 4 pkt stanowi, ż e wy łą czenia nie stosuje si ę do porozumie ń wertykalnych dotycz ą cych dystrybucji i serwisu pojazdów samochodowych, co uniemo ż liwia jego zastosowanie w przedmiotowej sprawie, a zgodnie z definicj ą dystrybucji selektywnej zawart ą w ww. rozporz ą dzeniu wy łą czenie dotyczy ć mo ż e wy łą cznie dystrybucji selektywnej opartej na kryteriach wy łą cznie jako ś ciowych i dopuszczalne jest zobowi ą zanie dystrybutorów dzia ł aj ą cym w tym systemie do nieodsprzedawania towarów obj ę tych porozumieniem dystrybutorom nienale żą cym do systemu. (§ 2 pkt 4 w zwi ą zku z § 10 pkt 2 lit c). Dystrybucja pojazdów samochodowych zosta ł a przez ustawodawstwo zarówno unijne jak i krajowe (co wskazano powy ż ej) potraktowana odr ę bnie cho ć nosi cechy dystrybucji selektywnej. Jak do tej pory Komisja Europejska wyda ł a 3 rozporz ą dzenia dotycz ą ce ww. zakresu. Pierwsze dwa (tj. rozporz ą dzenie Nr 123/85 z dnia 12.12.1984r. w sprawie zastosowania art. 85 ust. 3 Traktatu do zwolnie ń grupowych w zakresie umów dystrybucyjnych i serwisowych pojazdów samochodowych oraz rozporz ą dzenie Komisji Nr 1475/95 z dnia 28.06.1995r. w sprawie stosowania art. 85 ust. 3 Traktatu do okre ś lonych grup porozumie ń dotycz ą cych dystrybucji i serwisu pojazdów samochodowych) ju ż nie obowi ą zuj ą , najnowsze za ś tj. rozporz ą dzenie Nr 1400/2002 z dnia 31.07.2002r. w sprawie stosowania art. 81 ust. 3 Traktatu do grup wertykalnych porozumie ń i praktyk uzgodnionych w sektorze pojazdów samochodowych (OJ L 203, 1.8.2002 – t ł um. w: Prawo konkurencji Wspólnoty Europejskiej Ź ród ł a, Tom 2: Regu ł y sektorowe, wybór i opracowanie Tadeusz Skoczny, Wydawnictwa Naukowe Wydzia ł u Zarz ą dzania Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2002, str. 499) wesz ł o w ż ycie 1.10.2002r. (za wyj ą tkiem porozumie ń obowi ą zuj ą cych w dniu 30.09.2002r, które niespe ł niaj ą c warunków rozporz ą dzenia Nr 1400/2002, spe ł nia ł y warunki wy łą czenia wedle rozporz ą dzenia Nr 1475/95 – w stosunku do nich rozporz ą dzenie Nr 1400/2002 wesz ł o w ż ycie 01.10.2003r.) i znajduje swe zastosowanie w sytuacji, gdy naruszony mo ż e by ć handel mi ę dzy krajami cz ł onkowskimi UE. W ustawodawstwie krajowym odpowiednikiem ww. rozporz ą dzenia jest rozporz ą dzenie Rady Ministrów z dnia 28 stycznia 2003r. w sprawie wy łą czenia okre ś lonych porozumie ń wertykalnych w sektorze pojazdów samochodowych spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę (Dz. U. z 2003r. Nr 38, poz. 329), które wejdzie w ż ycie w roku 2004 i znajdzie zastosowanie w przypadku porozumie ń wertykalnych w sektorze pojazdów samochodowych, które b ę d ą zawierane i realizowane po przyst ą pieniu Polski do UE je ż eli porozumienia te nie b ę d ą mia ł y wp ł ywu na handel mi ę dzy Polsk ą a innymi pa ń stwami UE (uzasadnienie do ww. rozporz ą dzenia umieszczone na stronie internetowej www.uokik.gov.pl). W przypadku ustawodawstwa UE dopuszczalne jest jednak ż e korzystanie przez konsumentów z po ś redników, którzy w imieniu konsumentów i na ich rachunek, na podstawie udzielonego pe ł nomocnictwa dokonaj ą zakupu pojazdów samochodowych. Dzia ł alno ść polegaj ą ca na po ś redniczeniu w zakupie pojazdów samochodowych zosta ł a dopuszczona na mocy wszystkich trzech ww. rozporz ą dze ń UE. Komisja Europejska wyda ł a te ż dwa obwieszczenia reguluj ą ce ww. kwesti ę , które nadal znajduj ą zastosowanie (Commission Notice concerning Regulation (EEC) No 123/85 of 12 December 1984 on the application of Article 85(3) of the Treaty to certain categories of motor vehicle distribution and servicing agreements (OJ C 17, 18.01.1985); Information from the Commission – Clarification of the activities of motor vehicle intermediaries (OJ C 329, 18.12.1991)). Zgodnie z ww. 6 regulacjami po ś rednik musi jednak ż e udokumentowa ć , ż e dzia ł a w imieniu i na rachunek konsumenta (Commission Notice concerning Regulation (EEC) No 123/85 of 12 December 1984 on the application of Article 85(3) of the Treaty to certain categories of motor vehicle distribution and servicing agreements; cz. II pkt 3). Po ś rednik dzia ł aj ą c na rachunek konsumenta nie mo ż e przejmowa ć na siebie ryzyka normalnie zwi ą zanego z w ł asno ś ci ą i musi legitymowa ć si ę uprzednim pisemnym pe ł nomocnictwem zleceniodawcy wraz z jego nazwiskiem i adresem. Musi tak ż e przenie ść na konsumenta wszystkie te korzy ś ci jakie uzyska ł prowadz ą c negocjacje w jego imieniu (Information from the Commission – Clarification of the activities of motor vehicle intermediaries – pkt 1). Zgodnie z przewodnikiem do rozporz ą dzenia Komisji Europejskiej Nr 1400/2002 („Distribution and Servicing of Motor Vehicles in the European Union Commision Regulation (EC) No 1400/2002 of 31 July 2002 on the application of article 81(3) of the treaty to the categories of vertical agreements and concerted pratcices in the motor vehicle sector; Explanatory Brochure”, przewodnik dost ę pny na stronie internetowej Komisji Europejskiej: http://europa.eu.int/comm/competition/car_sector/ ) ww. pe ł nomocnictwo musi by ć tak ż e opatrzone dat ą i podpisane. Zakres pe ł nomocnictwa mo ż e obejmowa ć tylko rodzaj pojazdu, konkretny model lub by ć bardziej szczegó ł owe i tylko od konsumenta zale ż y zakres tej szczegó ł owo ś ci (tam ż e pkt 5.2 str. 45). Komisja Europejska wypowiedzia ł a si ę tak ż e w ww. zakresie, akceptuj ą c ww. dzia ł alno ść w swych decyzjach (Orzeczenie Komisji z 15.12.1992 IV/33.157 – EcoSystem/Peugeot OJ L 66/1 i orzeczenie S ą du Pierwszej Instancji z dnia 22.04.1993 r. w sprawie Peugeot przeciwko Komisji, T-9/92 oraz Orzeczenie Komisji 28.01.1998 IV/35.733 – VW OJ L 124, z 25.04.1998 str. 60 do str. 108 wraz z orzeczeniem ETS z dnia 18.09.2003r. w sprawie Volkswagen AG przeciwko Komisji, C-338/00 P). Zgodnie ze wspomnianym rozporz ą dzeniem Rady Ministrów w sprawie wy łą czenia okre ś lonych porozumie ń wertykalnych w sektorze pojazdów samochodowych spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę (§ 11 pkt 2 lit. c) wy łą czenie stosuje si ę do klauzul ograniczaj ą cych konkurencj ę zawartych w porozumieniach wertykalnych w sektorze pojazdów samochodowych, które w szczególno ś ci ograniczaj ą uprawnienia uczestników systemu dystrybucji selektywnej do sprzeda ż y nowych pojazdów samochodowych oraz cz ęś ci zamiennych dystrybutorom nieautoryzowanym na rynkach obj ę tych systemem dystrybucji selektywnej, z zastrze ż eniem lit. a (tj. je ż eli ograniczenia te nie utrudniaj ą klientom dystrybutora lub warsztatu sprzeda ż y towarów obj ę tych porozumieniem). Nale ż y tak ż e zauwa ż y ć , ż e ww. rozporz ą dzenie wy łą cza porozumienia wertykalne ustanawiaj ą ce system dystrybucji selektywnej ilo ś ciowej (§ 4 ust. 2) pod warunkiem, ż e udzia ł dostawcy i grupy kapita ł owej, do której nale ż y dostawca w rynku w ł a ś ciwym sprzeda ż y tych pojazdów nie przekracza 40%. Podstawow ą kwesti ą dla stwierdzenia zarzucanych FAP S.A. oraz pozosta ł ym Uczestnikom porozumienia praktyk jest ustalenie rynku w ł a ś ciwego. Z uwagi na fakt, i ż ceny nowych pojazdów samochodowych s ą jednymi z najni ż szych w Europie Organ Antymonopolowy przyj ął , i ż w niniejszej sprawie rynkiem w ł a ś ciwym terytorialnie jest terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wniosek powy ż szy potwierdza brak podmiotów po ś rednicz ą cych sprowadzaj ą cych nowe pojazdy samochodowe – fakt notoryjny potwierdzony analiz ą og ł osze ń motoryzacyjnych w gazetach bran ż owych – brak jest podmiotów oferuj ą cych sprowadzenie nowego pojazdu samochodowego z zagranicy. Na obie ww. okoliczno ś ci zwróci ł zreszt ą uwag ę sam Wnioskodawca (karta nr 221). Dla przyk ł adu mo ż na równie ż wskaza ć ró ż nice w cenach mi ę dzy Polsk ą , a krajami UE tj. dla modelu Seicento Active cena w Polsce wynosi 26900 PLN brutto (czasopismo „Auto+” nr 11(9) z 2003r.) ceny w krajach Unii Europejskiej wahaj ą si ę od 5080 euro (netto) w Hiszpanii do 7390 euro (netto) w Austrii, co przy przeliczniku 4,6 PLN za 1 Euro oznacza, ż e ww. model samochodu kosztuje od 23 368 PLN do 33 994 PLN - do tych cen w przypadku sprowadzenia na terytorium Polski nale ż y doliczy ć nale ż ny podatek VAT i akcyz ę (ceny w krajach UE publikowane na europa.eu.int/comm/competition/car_sector/distribution). Bardzo istotne jest równie ż to, ż e z punktu widzenia konsumenta zakup nowego pojazdu samochodowego za granic ą b ę dzie wi ą za ć si ę ze znacznymi przeszkodami, które zniech ę c ą go do samodzielnego nabywania pojazdów samochodowych za granic ą . Pierwsz ą z takich przeszkód jest bariera j ę zykowa, drug ą konieczno ść znajomo ś ci przepisów prawnych (celnych i podatkowych) reguluj ą cych import samochodów. 7 Powy ż sze bariery przeci ę tnemu konsumentowi skutecznie uniemo ż liwiaj ą porównanie ofert spoza terytorium Polski z ofert ą dystrybutorów obecnych w kraju, a tak ż e przeprowadzenie ewentualnych negocjacji (w tym cenowych) czy dope ł nienie wszystkich formalno ś ci zwi ą zanych z zakupem pojazdu samochodowego za granic ą . Rynkiem w ł a ś ciwym produktowo (asortymentowo) jest dystrybucja nowych pojazdów samochodowych, takich, których zakupem zainteresowany jest przede wszystkim konsument tzn. samochodów osobowych (zgodnie z ustaw ą z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. - Dz. U. Nr 98, poz. 602 z pó ź n. zm., samochodem osobowym jest pojazd samochodowy przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu nie wi ę cej ni ż 9 osób łą cznie z kierowc ą oraz ich baga ż u), nie obejmuj ą c jednocze ś nie samochodów ci ęż arowych oraz autobusów. Nale ż y zauwa ż y ć , ż e Komisja Europejska nie podejmuje si ę dyferencjacji rynku dystrybucji wed ł ug kryterium rodzajów pojazdów identyfikowanych przez kupuj ą cego, pomimo powszechnie panuj ą cego pogl ą du o rozdrobnieniu rynku samochodów z punktu widzenia preferencji kupuj ą cego. (Marta Sendrowicz, Stanis ł aw Gronowski „Wyznaczanie rynku w sprawie antymonopolowej” Przegl ą d S ą dowy 1997 Nr 7-8 str. 65/66). Poda ż na okre ś lonym w ww. sposób rynku reprezentuj ą (obok innych producentów/dystrybutorów) FAP S.A. oraz ich dystrybutorzy, popyt za ś konsumenci, tak ż e ci, którzy zechcieli by korzysta ć z us ł ug po ś redników. Organ Antymonopolowy przyj ął te ż , ż e w niniejszej sprawie ocenie nie podlega porozumienie dystrybucyjne utworzone poprzez zawarcie przez FAP S.A. z poszczególnymi dealerami „Umów o koncesj ę na sprzeda ż ” lecz wtórne w stosunku do niego porozumienie powsta ł e na skutek poinformowania okre ś lonych dystrybutorów - Uczestników porozumienia - o zakazie wspó ł pracy z DCS Auto Turyn sp. z o.o. oraz udzielenia przez adresatów ww. zakazu negatywnej odpowiedzi na propozycj ę podj ę cia wspó ł pracy z ww. przedsi ę biorc ą . Zachowanie FAP S.A. oraz dystrybutorów, którzy odmówili nawi ą zania jakiejkolwiek wspó ł pracy z DCS Auto Turyn sp. z o.o. w ca ł o ś ci wype ł nia znamiona porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę , gdy ż zgodnie z art. 4 pkt 4 lit. b ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów porozumieniem s ą tak ż e uzgodnienia dokonane w jakiejkolwiek formie przez dwóch lub wi ę cej przedsi ę biorców lub ich zwi ą zki. W zwi ą zku z powy ż szym zasadne jest przyj ę cie, ż e uzgodnienie zosta ł o dokonane, zdarzeniem je kreuj ą cym by ł o polecenie wydane na naradzie dealerów w siedzibie Auto Hit w Tychach, potwierdzane nast ę pnie zarówno wskazanym e-mailem jak i okólnikiem do sieci. Dat ą zawarcia porozumienia by ł wi ę c dzie ń 20.06.2002r. Porozumienie to by ł o specyficzn ą , gdy ż ograniczon ą podmiotowo, modyfikacj ą zawartego porozumienia dystrybucyjnego FAP S.A. z dystrybutorami (system „Umów o koncesj ę na sprzeda ż ”). Nale ż y równie ż zauwa ż y ć , ż e ww. porozumienie dystrybucyjne nie zosta ł o wy łą czone spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę i wobec powy ż szego zachowania podejmowane nawet w ramach zawartej umowy mog ą podlega ć ocenie Organu Antymonopolowego. Pierwszym zarzutem postawionym przez Wnioskodawc ę by ł zarzut zawarcia porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę polegaj ą cego na ustalaniu bezpo ś rednio lub po ś rednio warunków sprzeda ż y towarów poprzez odmow ę sprzeda ż y samochodów osobowych przedsi ę biorstwu DCS Auto Turyn Sp. z o.o. w celu dalszej odsprzeda ż y z uwagi na fakt, ż e DCS Auto Turyn Sp. z o.o. nie jest ich u ż ytkownikiem docelowym, co mog ł o narusza ć art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, polegaj ą ce w szczególno ś ci na ustalaniu, bezpo ś rednio lub po ś rednio, cen i innych warunków zakupu lub sprzeda ż y towarów. Zgodnie z przytoczonymi definicjami porozumienie, które zosta ł o zawarte przez FAP S.A. oraz jego dystrybutorów spe ł nia wszystkie cechy porozumienia pionowego – zawartego pomi ę dzy podmiotami dzia ł aj ą cymi na ró ż nych szczeblach obrotu tj. FAP S.A. szczebel hurtowy, dystrybutorzy za ś szczebel detaliczny. Jak wskazano w opisie stanu faktycznego niniejszej decyzji DCS Auto Turyn sp. z o.o. na skutek rozes ł ania ww. wiadomo ś ci zosta ł wykluczony z grona potencjalnych kontrahentów FAP S.A. i jego dystrybutorów. Ewentualna zgoda zosta ł a uwarunkowana faktem posiadania statusu „klienta docelowego” przez Wnioskodawc ę lub inny podmiot chc ą cy ś wiadczy ć podobne jak 8 Wnioskodawca us ł ugi. W ka ż dym innym przypadku wspó ł praca z takimi przedsi ę biorcami by ł a zakazana, a jej podejmowanie zosta ł o obwarowane sankcjami. Jak wskazano powy ż ej nie jest dopuszczalny kategoryczny zakaz dostarczania przedsi ę biorcom nienale żą cym do systemu dystrybucyjnego towarów obj ę tych porozumieniem przez dystrybutorów dzia ł aj ą cych w systemie dystrybucji selektywnej (w tym tak ż e dystrybucji nowych pojazdów samochodowych). Nawet w przypadku dystrybucji nowych pojazdów samochodowych, która, jak ju ż wspomniano, jest nieco bardziej liberalna w zakresie dopuszczalno ś ci dystrybucji selektywnej ilo ś ciowej (a m.in. takie cechy nosi obecnie funkcjonuj ą cy system dystrybucyjny FAP S.A.) nie jest mo ż liwe obwarowanie dopuszczalno ś ci dostarczania przedsi ę biorcom nienale żą cym do systemu dystrybucyjnego towarów obj ę tych porozumieniem, zastrze ż eniami odmiennymi od tych, które pozwalaj ą jednoznacznie stwierdzi ć fakt udzielenia konsumentowi pisemnego pe ł nomocnictwa do zakupu konkretnego modelu – opisana dzia ł alno ść po ś redników. Nie by ł o zatem dozwolone zawarcie porozumienia, na mocy którego ewentualn ą dalsz ą wspó ł prac ę uzale ż niono od posiadania statusu „klienta docelowego” . Powy ż sza ocena zawartego porozumienia zachowuje swoj ą aktualno ść zarówno, gdy jest dokonywana pod k ą tem dopuszczalno ś ci podejmowania opisywanych dzia ł a ń w ramach systemu dystrybucji selektywnej, jak i w ramach specyficznego systemu dystrybucji pojazdów samochodowych. Tak ż e zawarte porozumienie dystrybucyjne (system „Umów o koncesj ę na sprzeda ż ”) w ż aden sposób nie uprawnia do powy ż szego dzia ł ania, gdy ż nie zosta ł o wy łą czone spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę , a po wej ś ciu w ż ycie rozporz ą dzenia Rady Ministrów w sprawie wy łą czenia okre ś lonych porozumie ń wertykalnych w sektorze pojazdów samochodowych spod zakazu porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę mimo powo ł anego zapisu o dopuszczalno ś ci wprowadzenia zakazu odsprzedawania pojazdów kontraktowych dystrybutorom nienale żą cym do sieci, z dniem 01.05.2004r. ww. dzia ł alno ść stanie si ę dopuszczalna. Wspomniane rozporz ą dzenie Komisji Europejskiej Nr 1400/2002 w art. 4 pkt 1 lit b ppkt (iii) analogicznie do rozporz ą dzenia krajowego umo ż liwia zobligowanie dystrybutora do niedostarczania nowych pojazdów samochodowych nieautoryzowanym dystrybutorom. Ustawodawstwo i orzecznictwo Unii Europejskiej, jak wspomniano powy ż ej, mimo ww. zapisu jednoznacznie przes ą dza o dopuszczalno ś ci dzia ł ania po ś redników. S ą d Antymonopolowy w wyrokach z dnia 6 grudnia 1995r. (sygn. akt XVII Amr 47/95) oraz z dnia 8 stycznia 1997r. (sygn. akt XVII Ama 65/96) w odniesieniu do transakcji wy łą cznych stwierdzi ł , ż e nie powinno by ć przeszkód przy interpretowaniu przepisów ustawy antymonopolowej dla uwzgl ę dnienia pozytywnych do ś wiadcze ń wynikaj ą cych z wypracowanych w tym wzgl ę dzie standardów prawnych funkcjonuj ą cych w Unii Europejskiej. Zdaniem Organu Antymonopolowego nic nie stoi zatem na przeszkodzie, aby tre ść zapisów rozporz ą dzenia krajowego (jak wspomniano powy ż ej, analogicznego w tre ś ci do rozporz ą dzenia UE) interpretowa ć przy wykorzystaniu praktyki Unii Europejskiej, wykorzystuj ą c jednocze ś nie jej dorobek orzeczniczy, a w zwi ą zku z powy ż szym opisywan ą dzia ł alno ść po ś redników uzna ć obecnie i w przysz ł o ś ci za dopuszczaln ą . Wobec powy ż szego, poprzez zastrze ż enie warunku posiadania przez Wnioskodawc ę statusu „klienta docelowego” praktycznie uniemo ż liwiono podj ę cie i rozwój dzia ł alno ś ci polegaj ą cej na nabywaniu pojazdów samochodowych w imieniu i na rachunek klientów, a Wnioskodawca zosta ł bezprawnie wyeliminowany z krajowego rynku dystrybucji pojazdów samochodowych. Wybór formy prowadzonej dzia ł alno ś ci nale ż y do przedsi ę biorcy i w granicach okre ś lonych przez powszechnie obowi ą zuj ą ce przepisy dysponuje on w tym zakresie pe ł n ą swobod ą . Nowy samochód osobowy z pewno ś ci ą nie nale ż y do rzeczy nabywanych machinalnie czy impulsywnie charakteryzuj ą c si ę znacznym stopniem skomplikowania, gdy ż nawet w obr ę bie konkretnego modelu wyst ę powa ć mo ż e kilka jego wersji. Procedura zwi ą zana z zakupem nowego pojazdu obejmuje wiele ró ż nego rodzaju czynno ś ci, by wymieni ć chocia ż by sprzeda ż dotychczasowego samochodu, zaci ą gni ę cie kredytu, wybór marki, modelu i wersji, negocjacje cenowe, odbiór pojazdu, jego ubezpieczenie, i ewentualne doposa ż enie. W zwi ą zku z powy ż szym do ww. czynno ś ci przydatny jest udzia ł profesjonalnego pomocnika, którym mo ż e by ć autoryzowany dystrybutor, ale mo ż e to by ć tak ż e (pod okre ś lonymi warunkami) po ś rednik. Dzia ł alno ść FAP S.A. oraz pozosta ł ych Uczestników porozumienia mia ł a na celu arbitralne i bezprawne ograniczenie ww. swobody. Nale ż y zatem przyj ąć , ż e celem, a tak ż e skutkiem zawartego porozumienia jest wyeliminowanie wnioskodawcy z krajowego rynku dystrybucji pojazdów samochodowych, gdy ż 9 zawieraj ą c porozumienie, FAP S.A. oraz jego dystrybutorzy bezpo ś rednio ustalili warunki zarówno sprzeda ż y towarów (zakaz wspó ł pracy z Wnioskodawc ą ) jak i ich zakupu (konieczno ść posiadania przez DCS statusu „klienta docelowego”). Ograniczenie konkurencji na rynku w ł a ś ciwym wyst ą pi ł o przede wszystkim w zakresie konkurencji wewn ą trzmarkowej, gdy ż dzia ł alno ść po ś redników os ł abi ć mog ł a wy łą czno ść terytorialn ą dystrybutorów wzmacniaj ą c pasywn ą sprzeda ż nowych pojazdów samochodowych. Ograniczenie konkurencji mog ł o tak ż e godzi ć w konkurencj ę mi ę dzymarkow ą , gdy ż nic nie stoi na przeszkodzie aby po ś rednik, reprezentuj ą c stron ę popytow ą nabywa ł samochody ró ż nych marek. Mimo, i ż w niniejszej sprawie przyj ę to rynek w ł a ś ciwy terytorialnie jako terytorium Rzeczypospolitej Polskiej to zauwa ż y ć nale ż y, ż e z chwil ą wst ą pienia do Unii Europejskiej dzia ł alno ść po ś redników, obecnie funkcjonuj ą cych na terytorium UE rozci ą gnie si ę tak ż e na terytorium Polski, zawarte porozumienie ograniczaj ą ce sprzeda ż okre ś lonym podmiotom nienale żą cym do sieci dystrybucyjnej FAP S.A. b ę dzie mog ł o skutkowa ć tak ż e na obszarze wykraczaj ą cym poza terytorium Polski. W zwi ą zku z powy ż szym orzeczono jak w pkt I sentencji. Drugim z zarzutów postawionych przez Wnioskodawc ę by ł zarzut zawarcia porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę polegaj ą cego na ograniczaniu lub kontrolowaniu zbytu poprzez odmow ę sprzeda ż y samochodów osobowych przedsi ę biorstwu DCS Auto Turyn Sp. z o.o. w celu dalszej odsprzeda ż y z uwagi na fakt, i ż DCS Auto Turyn Sp. z o.o. nie jest ich u ż ytkownikiem docelowym, co mog ł o narusza ć art. 5 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, polegaj ą ce w szczególno ś ci na ograniczaniu lub kontrolowaniu produkcji lub zbytu oraz post ę pu technicznego lub inwestycji. W przedmiotowej sprawie organizator sieci dystrybucyjnej tj. FAP S.A. bezpo ś rednio ograniczy ł zbyt nowych pojazdów samochodowych w ten sposób, ż e wskaza ł , który z podmiotów i w jakich warunkach nie mo ż e by ć nabywc ą ww. produktów. Dzia ł anie takie nie by ł o mo ż liwe bez kontrolowania tego zbytu poprzez zarówno bie żą ce monitorowanie funkcjonowania sieci jak i wydawanie wi ążą cych polece ń uczestnikom tej sieci. Dzia ł ania powy ż sze podejmowane przez podmioty reprezentuj ą ce stron ę poda ż ow ą rynku (FAP S.A. oraz jego dystrybutorzy) doprowadzi ł y do tego, ż e dobra b ę d ą ce przedmiotem dystrybucji nie s ą oferowane w takim zakresie w jakim by ł oby to dopuszczalne, gdy ż przez dzia ł ania FAP S.A. oraz jego dystrybutorów ograniczona zosta ł a mo ż liwo ść podj ę cia przez Wnioskodawc ę dzia ł alno ś ci gospodarczej polegaj ą cej na nabywaniu pojazdów samochodowych w imieniu i na rachunek klienta. Mo ż na równie ż domniemywa ć , ż e wysoce prawdopodobne b ę dzie analogiczne zachowanie wobec innych podmiotów – tak ż e nie posiadaj ą cych statusu „klienta docelowego”. Pewnej grupie uczestników rynku bezprawnie ograniczono zatem dost ę p do produktów oferowanych za pomoc ą sieci dystrybucyjnej FAP S.A. poniewa ż dzia ł anie FAP S.A. oraz jego dystrybutorów dotycz ą c Wnioskodawcy odnosi si ę tak ż e do konsumentów. Konsumenci zostali bowiem pozbawieni mo ż liwo ś ci skorzystania z us ł ug profesjonalnego po ś rednika w sytuacji, w której konkretny konsument nie b ę dzie zainteresowany samodzielnym poszukiwaniem najkorzystniejszej oferty w ś ród obecnych na rynku dystrybutorów zw ł aszcza wobec ograniczonej ich poda ż y, któr ą ogranicza przyj ę ty przez FAP S.A. system dystrybucji zawieraj ą cy w sobie elementy ograniczaj ą ce ilo ść dystrybutorów na danym obszarze. Zdaniem Organu Antymonopolowego nie jest dopuszczalne ograniczenie zbytu tylko do okre ś lonego katalogu nabywców, je ż eli tego typu ograniczenie nie jest niezb ę dne do osi ą gni ę cia celów wskazanych w art. 7 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (m.in. polepszenie dystrybucji towarów). Przyj ę te przez FAP S.A. rozwi ą zanie oznacza, ż e poprzez ograniczenie zbytu towarów obj ę tych porozumieniem pewna specyficzna forma dzia ł alno ś ci gospodarczej (a zarazem nabywania towarów przez konsumentów) uzupe ł niaj ą ca istniej ą cy system dystrybucji zosta ł a wyeliminowana, gdy ż uniemo ż liwiono w ogóle jej powstanie. Skutek dla konkurencji jest jednocze ś nie analogiczny do wskazanego w uzasadnieniu pkt I sentencji. W zwi ą zku z powy ż szym orzeczono jak w pkt II sentencji. 10 Ostatnim z zarzutów postawionych przez Wnioskodawc ę by ł zarzut zawarcia porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę polegaj ą cego na ograniczaniu dost ę pu do rynku lub eliminowaniu z rynku przedsi ę biorców nieobj ę tych porozumieniem poprzez odmow ę sprzeda ż y samochodów osobowych przedsi ę biorstwu DCS Auto Turyn Sp. z o.o. w celu dalszej odsprzeda ż y z uwagi na fakt, i ż DCS Auto Turyn Sp. z o.o. nie jest ich u ż ytkownikiem docelowym, co mog ł o narusza ć art. 5 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy. Art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów stanowi, i ż zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, polegaj ą ce na ograniczaniu dost ę pu do rynku lub eliminowaniu z niego przedsi ę biorców nieobj ę tych porozumieniem. Zdaniem Organu Antymonopolowego opisane dzia ł ania FAP S.A. oraz jego dystrybutorów wyeliminowa ł y z rynku dystrybucji pojazdów samochodowych Wnioskodawc ę , gdy ż nie uczestnicz ą c w systemie dystrybucji utworzonym przez FAP S.A. nie ma on jakiejkolwiek mo ż liwo ś ci dystrybuowania nowych samochodów oferowanych przez FAP S.A. Nie jest te ż wobec powy ż szego mo ż liwe podj ę cie dzia ł alno ś ci polegaj ą cej na nabywaniu samochodów w imieniu i na rachunek klientów, gdy ż kategoryczny zakaz FAP S.A. przekre ś li ł jak ą kolwiek mo ż liwo ść wspó ł pracy z przedsi ę biorcami, którzy nie nale żą do sieci FAP S.A. Z drugiej strony dzia ł anie powy ż sze utrudnia powstanie konkurencji dla uczestników sieci dystrybucyjnej w postaci po ś redników dzia ł aj ą cych w imieniu i na rzecz klientów. Jak wspomniano w opisie stanu faktycznego niniejszej decyzji, tego rodzaju dzia ł alno ść jest powszechna na terenie Unii Europejskiej i wysoce prawdopodobne jest, ż e po przyst ą pieniu Polski do UE tego rodzaju dzia ł alno ść rozpowszechni si ę tak ż e w Polsce. Dzia ł ania FAP S.A. nale ż y zakwalifikowa ć jako przeszkod ę w dzia ł alno ś ci (czy to powstaniu czy to rozwoju) tego rodzaju, a zatem ograniczenie konkurencji na rynku dystrybucji nowych samochodów osobowych. Powtórzy ć tak ż e nale ż y, ż e ograniczenie konkurencji na rynku w ł a ś ciwym wyst ą pi ł o przede wszystkim w zakresie konkurencji wewn ą trzmarkowej, gdy ż dzia ł alno ść po ś redników os ł abi ć mog ł a wy łą czno ść terytorialn ą dystrybutorów wzmacniaj ą c pasywn ą sprzeda ż nowych pojazdów samochodowych. Zauwa ż y ć jednak ż e nale ż y, ż e ograniczenie konkurencji mo ż e wyst ą pi ć tak ż e w odniesieniu do konkurencji mi ę dzymarkowej, gdy ż nic nie stoi na przeszkodzie aby po ś rednik, reprezentuj ą c stron ę popytow ą nabywa ł samochody ró ż nych marek np. specjalizuj ą c si ę w okre ś lonym segmencie rynku (niezale ż nie od marki) lub kraju pochodzenia pojazdu. Wskazane powy ż ej ograniczenie godzi tak ż e w konsumentów, gdy ż pozbawieni oni zostali korzy ś ci wynikaj ą cych ze zwi ę kszonej konkurencyjno ś ci rynku przede wszystkim w zakresie cen. W zwi ą zku z powy ż szym orzeczono jak w pkt III sentencji. Zgodnie z tre ś ci ą art. 101 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów je ż eli przedsi ę biorca dopu ś ci ł si ę naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 8, Organ Antymonopolowy mo ż e na ł o ż y ć w drodze decyzji kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci stanowi ą cej równowarto ść od 1 000 do 5 000 000 euro, jednak nie wi ę kszej ni ż 10% przychodu osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enia kary. Organ Antymonopolowy uzna ł za uzasadnione na ł o ż enie kary pieni ęż nej wy łą cznie na FAP S.A., gdy ż pozostali uczestnicy porozumienia byli jego biern ą stron ą i nie chc ą c by ć wykluczonymi z sieci dystrybucyjnej nie mogli post ą pi ć inaczej jak tylko podporz ą dkowa ć si ę poleceniom organizatora sieci. W zbli ż onym stanie faktycznym (zakaz sprzeda ż y okre ś lonym podmiotom wprowadzony w drodze jednostronnej decyzji dostawcy) Komisja Europejska przyj ęł a analogiczne rozwi ą zanie (Decyzja Komisji z 20.09.2000r. Case COMP/36.653 – Opel; OJ 2001/146/EC akapit 174). W my ś l art. 115 ww. ustawy warto ść euro, o której mowa w przepisach ustawy, podlega przeliczeniu na z ł ote wed ł ug kursu ś redniego walut obcych og ł oszonego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roku kalendarzowego poprzedzaj ą cego rok na ł o ż enia kary. Kurs ten na dzie ń 31.12.2003r. wyniós ł 4,7170 PLN. Fiat Auto Poland S.A. osi ą gn ął w 2003r. przychód w wysoko ś ci 6 406 452 000 PLN (karta nr 268). Kwota 5 000 000 euro wed ł ug obowi ą zuj ą cego kursu stanowi równowarto ść kwoty 23 585 000 PLN. 10% przychodu FAP S.A. osi ą gni ę tego w 2003r. to 640 645 200 PLN. Zatem kwota 23 585 000 PLN mo ż e stanowi ć maksymaln ą wysoko ść kary na ł o ż onej na FAP S.A. na podstawie art. 101 ust. 2 pkt 1. Maj ą c zatem na uwadze znaczny stopie ń 11 naruszenia interesu publicznoprawnego, Organ Antymonopolowy postanowi ł na ł o ż y ć kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci stanowi ą cej równowarto ść 100 000 euro, tj. w kwocie 471 700 z ł . co stanowi 2 % kary maksymalnej. Nak ł adaj ą c kar ę w takiej wysoko ś ci Organ Antymonopolowy uzna ł , ż e w niniejszej sprawie winna ona pe ł ni ć przede wszystkim funkcj ę prewencyjn ą tak aby w swej przysz ł ej dzia ł alno ś ci, zw ł aszcza w ramach Wspólnego Rynku, FAP S.A. w pe ł ni respektowa ł zasady konkurencji oraz prawa innych uczestników rynku. Jako przedsi ę biorca o ugruntowanej pozycji i wieloletniej obecno ś ci na rynku, tak ż e na rynku Unii Europejskiej, winien mie ć ś wiadomo ść bezprawno ś ci swojego dzia ł ania. Orzeczona wysoko ść kary w porównaniu z przychodami FAP S.A. (wysoko ść kary w odniesieniu do ca ł kowitych przychodów to 0,007 %) stanowi w istocie kar ę symboliczn ą , a jednocze ś nie na tyle dotkliw ą aby, w przysz ł o ś ci, w szczególno ś ci po akcesji Rzeczpospolitej Polskiej do Unii Europejskiej, podobne dzia ł anie nie mia ł o ju ż miejsca. Jest na tyle niska by sk ł oni ć przedsi ę biorc ę do niezw ł ocznego wykonania na ł o ż onego nakazu a z drugiej strony stanowi punkt wyj ś cia do radykalnego zwi ę kszenia dolegliwo ś ci nak ł adanej kary w razie niewykonania przedmiotowej decyzji lub te ż ponownego stwierdzenia przez Organ Antymonopolowy naruszenia przez FAP S.A. przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, gdy ż zgodnie z art. 104 ww. ustawy przy ustalaniu kar pieni ęż nych [...], nale ż y uwzgl ę dni ć w szczególno ś ci okres, stopie ń oraz okoliczno ś ci uprzedniego naruszenia przepisów ustawy. Stosownie do art. 105 ust. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów kar ę pieni ęż n ą nale ż y wp ł aci ć w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji, na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie w banku NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000. Zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie (...) w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach. Dyrektor Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach Alicja Kral 12