Numer decyzji
RKT-31/2006
Decyzja UOKiK RKT-31/2006
- Data decyzji
- 7 czerwca 2006
Treść rozstrzygnięcia
DELEGATURA UOKiK W KATOWICACH Katowice, dnia 07.06.2006r. RKT-410-03/06/MF DECYZJA Nr RKT-31/2006 I. Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2005r. Nr 244, poz. 2080) oraz § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. Nr 18, poz. 172; ze zm. Dz.U. z 2003r. Nr 6, poz. 68) po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego z urz ę du przeciwko: a) Stowarzyszeniu Doradców Podatkowych w Katowicach ul. Plebiscytowa 32/9, 40-036 Katowice, b) Ś l ą skiemu Stowarzyszeniu Doradców Podatkowych ul. 11 Listopada 17, 44-330 Jastrz ę bie- Zdrój, c) Stowarzyszeniu Doradców Podatkowych i Rachunkowych we Wroc ł awiu ul. Ż ubrza 13/1, 54-229 Wroc ł aw, d) Wielkopolskiemu Stowarzyszeniu Doradców Podatkowych ul. G ł ogowska 100/6, 60-263 Pozna ń , e) Stowarzyszeniu - Klub Doradców Podatkowych, ul. Lucerny 108, 04-687 Warszawa, f) Zachodniopomorskiemu Stowarzyszeniu Doradców Podatkowych ul. Lutniana 39, 71-425 Szczecin, g) Stowarzyszeniu Ekspertów Finansowych i Doradców Podatkowych ul. Zielna 37c, 00-108 Warszawa, – dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: 1. na podstawie art. 9 wymienionej na wst ę pie ustawy uznaje si ę za praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę i naruszaj ą c ą zakaz, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy, zawarcie przez w/w zwi ą zki przedsi ę biorców porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę na krajowym rynku us ł ug doradztwa podatkowego polegaj ą cego na bezpo ś rednim lub po ś rednim ustaleniu cen poprzez publikowanie w czasopi ś mie „Forum Doradców Podatkowych” cenników us ł ug za doradztwo podatkowe i nakazuje si ę zaniechanie jej stosowania. 2. na podstawie art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nak ł ada si ę na: a) Stowarzyszenie Doradców Podatkowych w Katowicach, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 3380 PLN (s ł ownie z ł otych: trzy tysi ą ce trzysta osiemdziesi ą t), b) Ś l ą skie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 215 PLN (s ł ownie z ł otych: dwie ś cie pi ę tna ś cie), c) Stowarzyszenie Doradców Podatkowych i Rachunkowych we Wroc ł awiu, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 17 PLN (s ł ownie z ł otych: siedemna ś cie), 1 d) Wielkopolskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 1520 PLN (s ł ownie z ł otych: tysi ą c pi ęć set dwadzie ś cia), e) Stowarzyszenie - Klub Doradców Podatkowych, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 330 PLN (s ł ownie z ł otych: trzysta trzydzie ś ci), f) Zachodniopomorskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 890 PLN (s ł ownie z ł otych: osiemset dziewi ęć dziesi ą t), g) Stowarzyszenie Ekspertów Finansowych i Doradców Podatkowych, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 1250 PLN (s ł ownie z ł otych: tysi ą c dwie ś cie pi ęć dziesi ą t), p ł atn ą do bud ż etu pa ń stwa, z tytu ł u naruszenia zakazu, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy, w zakresie opisanym w punkcie I.1 sentencji. II. Na podstawie art. 72 w zwi ą zku z art. 75 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2005r. Nr 244, poz. 2080) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. Nr 18, poz. 172; Dz.U. z 2003r. Nr 6, poz. 68), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego z urz ę du przeciwko podmiotom wymienionym w pkt I sentencji niniejszej decyzji oraz uwzgl ę dniaj ą c wynik w/w post ę powania antymonopolowego, - w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: postanawia si ę obci ąż y ć ni ż ej wskazane podmioty kosztami niniejszego post ę powania w nast ę puj ą cej wysoko ś ci: a) Stowarzyszenie Doradców Podatkowych w Katowicach kwot ą 99 PLN (s ł ownie z ł otych: dziewi ęć dziesi ą t dziewi ęć ), b) Ś l ą skie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych kwot ą 99 PLN (s ł ownie z ł otych: dziewi ęć dziesi ą t dziewi ęć ), c) Stowarzyszenie Doradców Podatkowych i Rachunkowych we Wroc ł awiu kwot ą 99 PLN (s ł ownie z ł otych: dziewi ęć dziesi ą t dziewi ęć ), d) Wielkopolskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych kwot ą 99 PLN (s ł ownie z ł otych: dziewi ęć dziesi ą t dziewi ęć ), e) Stowarzyszenie - Klub Doradców Podatkowych kwot ą 99 PLN (s ł ownie z ł otych: dziewi ęć dziesi ą t dziewi ęć ), f) Zachodniopomorskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych kwot ą 99 PLN (s ł ownie z ł otych: dziewi ęć dziesi ą t dziewi ęć ), g) Stowarzyszenie Ekspertów Finansowych i Doradców Podatkowych kwot ą 99 PLN (s ł ownie z ł otych: dziewi ęć dziesi ą t dziewi ęć ), oraz zobowi ą za ć ich do zwrotu Prezesowi Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w/w kosztów. Uzasadnienie W imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej równie ż Organem Antymonopolowym), przeprowadzone zosta ł o post ę powanie wyja ś niaj ą ce w celu wst ę pnego ustalenia, czy w zakresie dzia ł alno ś ci Krajowej Izby Doradców Podatkowych nast ą pi ł o naruszenie przepisów ustawy uzasadniaj ą ce wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego, w tym czy sprawa ma charakter antymonopolowy, tj. czy dosz ł o do zawarcia niedozwolonego porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę . Wyniki tego post ę powania wyja ś niaj ą cego nie da ł y podstaw do postawienia Krajowej Izbie Doradców Podatkowych jakichkolwiek zarzutów uzasadniaj ą cych wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego. W toku w/w post ę powania ustalono jednak, ż e na ł amach miesi ę cznika „Forum Doradców Podatkowych” zosta ł opublikowany dwukrotnie cennik us ł ug doradztwa podatkowego 2 (marzec 2002r. oraz luty 2003r.). Sposób opracowania cennika z 2002r. polega ł na uzyskaniu od cz ł onków Rady Konsultacyjnej informacji o stosowanych przez nich cennikach. Natomiast cennik opublikowany w 2003r. opracowano w oparciu o korekty do cennika z 2002r. nanoszone drog ą elektroniczn ą przez korespondentów czasopisma. W pracach czasopisma uczestnicz ą m.in. Rada Programowa oraz Rada Konsultacyjna, z ł o ż one zdaniem wydawcy w/w miesi ę cznika z uznanych autorytetów doradztwa podatkowego. Cz ł onkami Rady Konsultacyjnej w/w czasopisma s ą przedstawiciele stowarzysze ń zrzeszaj ą cych doradców podatkowych reprezentuj ą cy: Stowarzyszenie Doradców Podatkowych w Katowicach, Ś l ą skie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych, Stowarzyszenie Doradców Podatkowych i Rachunkowych we Wroc ł awiu, Wielkopolskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych, Stowarzyszenie - Klub Doradców Podatkowych, Zachodniopomorskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych oraz Oddzia ł y Stowarzyszenia Ekspertów Finansowych i Doradców Podatkowych w Katowicach, Krakowie, Szczecinie i Poznaniu. Poniewa ż analiza dokumentów i informacji zebranych w toku post ę powania wyja ś niaj ą cego da ł a podstaw ę do przyj ę cia, i ż w opisanej sprawie mog ł o nast ą pi ć naruszenie przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (zwanej dalej równie ż ustaw ą antymonopolow ą ) wszcz ę te zosta ł o z urz ę du post ę powanie antymonopolowe, w zwi ą zku z podejrzeniem zawarcia przez podmioty wymienione w sentencji niniejszej decyzji porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę polegaj ą cego na bezpo ś rednim lub po ś rednim ustaleniu cen poprzez dwukrotne opublikowanie w czasopi ś mie „Forum Doradców Podatkowych” cenników us ł ug za doradztwo podatkowe, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (karty nr 2-3). W ustosunkowaniu si ę do powy ż szego zarzutu oraz w pismach kierowanych do Organu Antymonopolowego w toku post ę powania antymonopolowego, jak i poprzedzaj ą cego je post ę powania wyja ś niaj ą cego strony post ę powania stwierdzi ł y co nast ę puje. W toku post ę powania wyja ś niaj ą cego Stowarzyszenie - Klub Doradców Podatkowych (zwane dalej równie ż KDP) poda ł o, ż e liczy (…) cz ł onków. Stowarzyszenie nie przygotowywa ł o cenników wewn ę trznych i nie uczestniczy ł o w opracowywaniu ż adnych innych cenników. Ż aden z cz ł onków nie by ł uprawniony do reprezentowania stowarzyszenia w pracach nad ustaleniem cenników. KDP nie dysponuje równie ż jakimikolwiek pismami adresowanymi od „Forum Doradców Podatkowych”, które dotyczy ł yby przygotowywania cennika us ł ug (karta nr 221). W odpowiedzi na zawiadomienie o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego KDP poinformowa ł o, ż e nigdy nie wspó ł pracowa ł o z wydawnictwem „Forum Doradców Podatkowych” w opracowywaniu materia ł u dotycz ą cego cen stosowanych przez doradców podatkowych. Tym bardziej nie zawar ł o ż adnego porozumienia z tym wydawnictwem. Wszyscy cz ł onkowie, „o ile mieli zwi ą zek z wzmiankowanym sonda ż em” dzia ł ali wy łą cznie w imieniu w ł asnym, nie posiadaj ą c jakiegokolwiek umocowania do reprezentowania klubu w tym zakresie (karta nr 316). Wielkopolskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych (zwane dalej równie ż WSDP) w post ę powaniu wyja ś niaj ą cym poinformowa ł o, ż e na jego adres nie wp ł yn ęł y ż adne pisma zwi ą zane z opracowywaniem cennika us ł ug doradztwa podatkowego w latach 2002-2003. Zarówno cz ł onkowie jak i organy stowarzyszenia nie uczestniczyli w opracowywaniu cennika opublikowanego na ł amach czasopisma „Forum Doradców Podatkowych”. Stowarzyszenie nie ankietowa ł o równie ż swoich cz ł onków w powy ż szej sprawie. Zdarza ł o si ę , ż e na spotkaniach warsztatowych w dyskusji cz ł onkowie podnosili spraw ę cen us ł ug, ale wnioski z tej dyskusji by ł y jednoznaczne tzn., ż e ceny us ł ug s ą i b ę d ą ró ż ne w zale ż no ś ci od potencja ł u finansowego klientów z danego terenu, zakresu ś wiadczonej us ł ugi, czy warto ś ci przedmiotu sporu. Ponadto poinformowa ł o, ż e w zwi ą zku z podzi ę kowaniem za wspó ł prac ę i udzia ł przedstawicieli w Radzie Konsultacyjnej czasopisma „Forum Doradców Podatkowych” 3 (mimo zamieszczenia ich nazwisk w czasopi ś mie) od blisko dwóch lat przedstawiciele stowarzyszenia nie uczestnicz ą w pracach redakcyjnych w/w czasopisma. WSDP zrzesza (…) cz ł onków (karta nr 234). Ustosunkowuj ą c si ę do zarzutu zawartego w postanowieniu o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego WSDP postawiony zarzut uzna ł o za nietrafny i niezgodny ze stanem faktycznym i prawnym. Czasopismo „Forum Doradców Podatkowych” jest przedsi ę wzi ę ciem typowo komercyjnym, skierowanym do ś rodowiska doradców podatkowych i w ł a ś cicieli biur rachunkowych w Polsce. WSDP nie partycypuje w ewentualnych kosztach lub udzia ł ach tego czasopisma. Na wniosek redakcji w/w czasopisma trzech cz ł onków stowarzyszenia dobrowolnie wyrazi ł o akces dzia ł alno ś ci w tzw. Radzie Konsultacyjnej tego miesi ę cznika. Wymienione osoby nigdy nie otrzyma ł y jakichkolwiek pe ł nomocnictw stowarzyszenia do reprezentowania jego interesów i spraw w tym organie doradczym. WSDP nie jest zainteresowane ustalaniem jakichkolwiek cenników prowadz ą c typow ą dzia ł alno ść po ż ytku publicznego. Poza tym z racji postanowie ń statutowych nie ingeruje w dzia ł alno ść podmiotów wykonuj ą cych zawodowo us ł ugi ksi ę gowe i doradztwa podatkowego. Stowarzyszenie nie przyst ą pi ł o i nie podpisywa ł o jakichkolwiek porozumie ń , które obejmuje postawiony zarzut. „Forum Doradców Podatkowych” jako wydawnictwo prowadzi w ł asn ą polityk ę wydawnicz ą , na któr ą WSDP nie ma ż adnego wp ł ywu. Tym samym opublikowanie przez ów miesi ę cznik tzw. cenników nie jest przedmiotem zainteresowania stowarzyszenia. By ł a to wy łą cznie inicjatywa redakcji miesi ę cznika (karty nr 352-354). W post ę powaniu wyja ś niaj ą cym Stowarzyszenie Doradców Podatkowych w Katowicach (zwane dalej równie ż SDP) poinformowa ł o, ż e od grudnia 2001r. nie uczestniczy ł o w ż aden sposób w opracowywaniu cennika us ł ug doradztwa podatkowego opublikowanego w czasopi ś mie „Forum Doradców Podatkowych”. Dwie osoby b ę d ą ce cz ł onkami stowarzyszenia s ą jednocze ś nie cz ł onkami Rady Konsultacyjnej w/w czasopisma. Jednak ż e nikt z zarz ą du stowarzyszenia nie upowa ż ni ł tych osób do jego reprezentowania. Osoby te prezentowa ł y wy łą cznie w ł asne pogl ą dy i z w ł asnej inicjatywy uczestniczy ł y w dyskusji na temat cennika. SDP liczy (…) cz ł onków i nie opracowywa ł o na w ł asny u ż ytek ż adnego cennika us ł ug doradztwa podatkowego (karty nr 253-254). W ustosunkowaniu si ę do postawionego zarzutu zawartego w postanowieniu o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego SDP stwierdzi ł o, ż e nie uczestniczy ł o w opracowaniu jakichkolwiek cenników. Nigdy na ż adnym ze spotka ń nie tworzono jakichkolwiek cenników i nigdy stowarzyszenie nie d ąż y ł o do ograniczenia konkurencji na rynku. Cenniki stosowane przez cz ł onków stowarzyszenia nie s ą jednolite. Cena za us ł ug ę jest negocjowana z klientem i ż aden z cz ł onków nie stosuje sztywnych opracowanych cenników. Stowarzyszenie nie podj ęł o jakiejkolwiek uchwa ł y która zobowi ą za ł aby cz ł onków do stosowania opublikowanych cenników. Ponadto nikt z cz ł onków stowarzyszenia nie zosta ł umocowany do uczestniczenia w tworzeniu w/w cenników. W zwi ą zku z tym SDP uzna ł o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego za bezzasadne (karta nr 392). Ś l ą skie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych (zwane dalej równie ż Ś SDP) w post ę powaniu wyja ś niaj ą cym wskaza ł o, ż e nie otrzymywa ł o ze strony „Forum Doradców Podatkowych” pism, ale jedynie otrzymywa ł o zaproszenia na posiedzenia Rady Konsultacyjnej gdzie mi ę dzy innymi omawiano sprawy cenników funkcjonuj ą cych w kancelariach. Z ramienia stowarzyszenia uczestnikami posiedze ń Rady Konsultacyjnej by ł y 2 osoby, a opracowywanie cenników polega ł o na tym, ż e przedstawiano funkcjonuj ą ce w kancelariach cenniki i dyskutowano nad nimi. Cenniki kancelarii przekazane do Forum by ł y kalkulowane przez w ł a ś cicieli poszczególnych kancelarii. Przes ł ank ą do opracowania cennika przez Forum by ł o przedstawienie cen minimalnych. Sprawa cen by ł a omawiana w ramach spotka ń Rady Konsultacyjnej i cz ł onkowie Rady wypowiadali si ę na ten temat. Zdaniem Ś SDP opracowanie cennika przez Forum nie mia ł o i nie b ę dzie mia ł o ż adnego wi ę kszego wp ł ywu na ceny, a wprowadzenie jakichkolwiek cenników wzorcowych nie ma szans na 4 powodzenie (karta nr 265). Ś SDP nie ustosunkowa ł o si ę do zarzutu zawartego w zawiadomieniu o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego. W post ę powaniu wyja ś niaj ą cym Zachodniopomorskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych (zwane dalej równie ż ZSDP) poinformowa ł o, ż e nie uczestniczy ł o w opracowaniu cennika us ł ug doradztwa podatkowego opublikowanego w czasopi ś mie „Forum Doradców Podatkowych”. Nie otrzymywa ł o pism od wydawnictwa i nie przeprowadza ł o ż adnych ankiet. Nie posiada równie ż danych na temat podmiotów, które udziela ł y informacji, jakie pos ł u ż y ł y do opracowania cenników. Nigdy te ż nie opracowa ł o na w ł asny u ż ytek cennika us ł ug doradztwa podatkowego. Do stowarzyszenia nale ż y (…) doradców podatkowych (karta nr 288). W odpowiedzi na zawiadomienie o wszcz ę ciu post ę powania ZSDP wyja ś ni ł o, ż e nigdy nie bada ł o i nie analizowa ł o cen stosowanych przez doradców podatkowych b ę d ą cych cz ł onkami stowarzyszenia. Nie podejmowa ł o równie ż nigdy prób publikowania i koordynowania cen stosowanych w obrocie gospodarczym, nie sugerowa ł o jaki charakter powinny mie ć takie ceny. Stowarzyszenie nie wykonuje czynno ś ci doradztwa podatkowego, nie ustala i nie pobiera cen za takie us ł ugi. Uzyskiwane dochody pochodz ą z dzia ł alno ś ci szkoleniowej oraz sk ł adek cz ł onków (karty nr 424-425). Stowarzyszenie Doradców Podatkowych i Rachunkowych we Wroc ł awiu (zwane dalej równie ż SDPiR) w post ę powaniu wyja ś niaj ą cym wskaza ł o, ż e nie otrzyma ł o od czasopisma „Forum Doradców Podatkowych” ż adnych pism w zwi ą zku z opracowaniem cennika us ł ug doradztwa podatkowego. Organy stowarzyszenia nie uczestniczy ł y w opracowywaniu cennika us ł ug doradztwa podatkowego, natomiast brak jest informacji dotycz ą cych dzia ł alno ś ci cz ł onków stowarzyszenia w tym zakresie. Cz ł onkami stowarzyszenia jest (…) doradców podatkowych i nie posiada ono opracowanego na w ł asny u ż ytek cennika us ł ug doradztwa podatkowego (karty nr 302-303). W odpowiedzi na zawiadomienie o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego SDPiR nie zgodzi ł o si ę z zarzutem dotycz ą cym rzekomej zmowy – porozumienia organizacyjnego ograniczaj ą cego konkurencj ę polegaj ą cego na po ś rednim lub bezpo ś rednim ustalaniu cen. Stwierdzono, ż e do takiej zmowy czy porozumienia nie dosz ł o. Sprawa cen jest istotn ą spraw ą u doradców podatkowych, nurtuj ą c ą ca ł e ś rodowisko, wi ę c indywidualne rozmowy w ś ród doradców s ą cz ę ste na temat jakie ceny i gdzie s ą stosowane (karta nr 334). W ustosunkowaniu si ę do postawionego zarzutu Stowarzyszenie Ekspertów Finansowych i Doradców Podatkowych (zwane dalej równie ż SEFID) wnios ł o o „ odrzucenie zarzutu uczestnictwa w porozumieniu ograniczaj ą cym konkurencj ę na rynku us ł ug doradztwa podatkowego” . SEFID jest dobrowoln ą organizacj ą zrzeszaj ą c ą osoby zainteresowane wymian ą do ś wiadcze ń i pog łę bianiem wiedzy z zakresu szeroko rozumianego prawa podatkowego i dziedzin pokrewnych. Aktem konstytuuj ą cym stowarzyszenie jest statut, a aktami ni ż szego rz ę du uchwa ł y organów SEFID. Ż adna z powo ł anych regulacji nie przewiduje dyscyplinowania cz ł onków w zakresie stosowania jednolitego cennika us ł ug za wykonywane czynno ś ci zawodowe. Podobnie ż aden z wewn ę trznych aktów stowarzyszenia nie przewiduje ograniczenia prawa cz ł onków, w tym osób pe ł ni ą cych funkcje w organach SEFID do uczestniczenia w dzia ł aniach w obszarze ochrony i rozwoju doradztwa podatkowego prowadzonych przez inne podmioty. Powy ż sze dotyczy równie ż swobody wypowiedzi publicznych. Ze wzgl ę du na konstrukcj ę statutu du żą autonomi ę w zakresie swojej dzia ł alno ś ci zachowywa ł y równie ż oddzia ł y terenowe stowarzyszenia. Jedynym organem uprawnionym do reprezentowania SEFID jako ca ł o ś ci jest jego zarz ą d, który nie nawi ą za ł w imieniu stowarzyszenia wspó ł pracy z „Forum Doradców Podatkowych”. Stowarzyszenie nie prowadzi ł o z „Forum Doradców Podatkowych” korespondencji zwi ą zanej z opracowaniem cennika us ł ug doradztwa podatkowego. Zarz ą d nie uczestniczy ł w opracowaniu cennika us ł ug, jak równie ż nie upowa ż ni ł nikogo do reprezentowania SEFID w takich pracach. Brak jest jednak informacji czy cz ł onkowie stowarzyszenia brali udzia ł w 5 tworzeniu cennika. Zarz ą d nie delegowa ł do Rady Konsultacyjnej ż adnego przedstawiciela SEFID. Ewentualny udzia ł w pracach Rady osób pe ł ni ą cych funkcje w organach lub oddzia ł ach stowarzyszenia jest ich prywatn ą spraw ą i pozostaje bez zwi ą zku z dzia ł alno ś ci ą stowarzyszenia. Doradcy podatkowi stanowi ą zdecydowan ą wi ę kszo ść spo ś ród (…) cz ł onków stowarzyszenia (karty nr 368-369). Stowarzyszenie poinformowa ł o równie ż , ż e Oddzia ł y SEFiD w Katowicach, Krakowie, Szczecinie i Poznaniu zosta ł y zlikwidowane uchwa łą zarz ą du z dnia 26.09.2003r. (karta nr 421). W oparciu o zgromadzony materia ł dowodowy Organ Antymonopolowy ustali ł nast ę puj ą cy stan faktyczny. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996r. o doradztwie podatkowym (tekst jedn. Dz.U. z 2002r. Nr 9, poz. 86 z pó ź n. zm.) czynno ś ci doradztwa podatkowego obejmuj ą : udzielanie podatnikom, p ł atnikom i inkasentom, na ich zlecenie lub na ich rzecz, porad, opinii i wyja ś nie ń z zakresu ich obowi ą zków podatkowych; prowadzenie, w imieniu i na rzecz podatników, p ł atników i inkasentów, ksi ą g podatkowych i innych ewidencji do celów podatkowych oraz udzielanie im pomocy w tym zakresie; sporz ą dzanie, w imieniu i na rzecz podatników, p ł atników i inkasentów, zezna ń i deklaracji podatkowych lub udzielanie im pomocy w tym zakresie. Zawodowe wykonywanie czynno ś ci, o których mowa wy ż ej, zastrze ż one jest wy łą cznie dla podmiotów uprawnionych w rozumieniu tej ustawy. Art. 3 ustawy o doradztwie podatkowym stanowi, ż e podmiotami uprawnionymi do zawodowego wykonywania czynno ś ci, o których mowa wy ż ej s ą : osoby fizyczne, wpisane na list ę doradców podatkowych, adwokaci i radcowie prawni, oraz biegli rewidenci. W my ś l art. 6, 7 i 9 w/w ustawy na list ę doradców podatkowych wpisuje si ę osob ę fizyczn ą , je ż eli spe ł nia łą cznie okre ś lone w ustawie warunki, a jednym z nich jest z ł o ż enie z wynikiem pozytywnym egzaminu na doradc ę podatkowego. Krajowa Rada Doradców Podatkowych prowadzi list ę doradców podatkowych, oraz podejmuje decyzje w sprawach wpisu na list ę lub skre ś lenia z niej. Z dniem dokonania wpisu na list ę osoba wpisana nabywa prawo wykonywania zawodu doradcy podatkowego oraz u ż ywania tytu ł u „doradca podatkowy” . Tytu ł „doradca podatkowy” podlega ochronie prawnej. Zgodnie z art. 31 ustawy o doradztwie podatkowym doradca podatkowy wykonuj ą cy ten zawód nie mo ż e prowadzi ć dzia ł alno ś ci gospodarczej oraz pozostawa ć w stosunku pracy lub stosunku s ł u ż bowym, z wyj ą tkiem przypadków okre ś lonych w ustawie. W my ś l art. 41a ust. 1 w/w ustawy wynagrodzenie za czynno ś ci doradztwa podatkowego ustala ka ż dorazowo indywidualna umowa z klientem. Zgodnie z art. 47 tej ustawy doradcy podatkowi tworz ą samorz ą d doradców podatkowych zwany Krajow ą Izb ą Doradców Podatkowych (zwana dalej KIDP). KIDP dzia ł a na podstawie w/w ustawy oraz statutu. Organem KIDP jest m.in. Krajowy Zjazd Doradców Podatkowych, który w dniu 27.01.2002r. podj ął uchwa łę w sprawie zasad etyki zawodowej doradcy podatkowego. Analiza w/w zasad wskazuje, i ż KIDP w ż aden sposób nie narzuca swoim cz ł onkom stawek op ł at za czynno ś ci doradztwa podatkowego, nie okre ś la tak ż e swoim cz ł onkom miejsca wykonywania dzia ł alno ś ci zawodowej (karta nr 213 verte). Oprócz obowi ą zkowej przynale ż no ś ci do KIDP, doradcy podatkowi mog ą równie ż by ć cz ł onkami innych stowarzysze ń maj ą cych na celu reprezentowanie ich interesów. Z tre ś ci pisma KIDP z dnia 27.08.2003r. wynika, ż e na rynku podj ę ta zosta ł a próba stworzenia cennika op ł at za czynno ś ci doradztwa podatkowego, który nast ę pnie opublikowano (karta nr 17). Cennik zosta ł opublikowany w czasopi ś mie „Forum Doradców 6 Podatkowych.” Wydawc ą w/w czasopisma jest Jacek C. (zwany dalej Wydawc ą ), prowadz ą cy dzia ł alno ść gospodarcz ą zgodnie z wpisem do ewidencji dzia ł alno ś ci gospodarczej o nr 9577 (H) - S wydanym przez Prezydenta Miasta Krakowa (karty nr 19, 75-78). „Forum Doradców Podatkowych” jest miesi ę cznikiem o nak ł adzie od 1500 do 3000 egzemplarzy (karta nr 19). W pracach czasopisma uczestnicz ą równie ż Rada Programowa oraz Rada Konsultacyjna z ł o ż ona zdaniem Wydawcy z autorytetów doradztwa podatkowego. Cz ł onkami Rady Konsultacyjnej w/w czasopisma byli przedstawiciele stowarzysze ń zrzeszaj ą cych doradców podatkowych reprezentuj ą cy: Stowarzyszenie Doradców Podatkowych w Katowicach, Ś l ą skie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych, Stowarzyszenie Doradców Podatkowych i Rachunkowych we Wroc ł awiu, Wielkopolskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych, Stowarzyszenie - Klub Doradców Podatkowych, Zachodniopomorskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych oraz Oddzia ł y Stowarzyszenia Ekspertów Finansowych i Doradców Podatkowych w Katowicach, Krakowie, Szczecinie i Poznaniu (karty nr 19, 72-73). Cz ł onkami w/w stowarzysze ń jest ponad 600 doradców podatkowych (karty nr 221, 234, 253, 265, 288, 303, 369). Informacja o tym, kto jest cz ł onkiem Rady Konsultacyjnej i jakie reprezentuje stowarzyszenie zawarta zosta ł a w tre ś ci czasopisma „Forum Doradców Podatkowych”. Na str. 3 obok wskazania m.in. cz ł onków Rady Programowej i adresu redakcji zamieszczono informacj ę o Radzie Konsultacyjnej w nast ę puj ą cym uk ł adzie: nazwa stowarzyszenia, imiona i nazwiska osób reprezentuj ą cych stowarzyszenie, numer telefonu (karta nr 184). Z informacji przekazanych przez strony niniejszego post ę powania wynika, ż e osoby wskazane w w/w czasopi ś mie jako reprezentuj ą ce stowarzyszenia pe ł ni ł y w nich nast ę puj ą ce funkcje: - przedstawiciele Stowarzyszenia Doradców Podatkowych w Katowicach - przewodnicz ą ca zarz ą du stowarzyszenia oraz cz ł onek stowarzyszenia (karty nr 253 i 274). - przedstawiciele Ś l ą skiego Stowarzyszenia Doradców Podatkowych - prezes stowarzyszenia oraz wiceprezes (karty nr 265 i 271 verte). - przedstawiciele Stowarzyszenia Doradców Podatkowych i Rachunkowych - wiceprezes stowarzyszenia oraz sekretarz (karta nr 302). - przedstawiciele Wielkopolskiego Stowarzyszenia Doradców Podatkowych - cz ł onek zarz ą du, skarbnik oraz sekretarz (karty nr 235 verte i 236). - przedstawiciele Stowarzyszenia - Klub Doradców Podatkowych - cz ł onek zarz ą du stowarzyszenia oraz cz ł onek stowarzyszenia (karty nr 224 i 285). - przedstawiciele Zachodniopomorskiego Stowarzyszenia Doradców Podatkowych - wiceprezes stowarzyszenia oraz sekretarz (karta nr 288). - przedstawiciele Stowarzyszenia Ekspertów Finansowych i Doradców Podatkowych Oddzia ł w Katowicach – prezes Oddzia ł u Oddzia ł w Krakowie – cz ł onek S ą du Kole ż e ń skiego Oddzia ł w Szczecinie - prezes Oddzia ł u Oddzia ł w Poznaniu - prezes Oddzia ł u (karta nr 421). Wydawca poinformowa ł , ż e cz ł onkowie Rady Konsultacyjnej otrzymali akty mianowania, jednak ż e by ł y one wystawione wy łą cznie w jednym egzemplarzu (karty nr 72 i 181). Równocze ś nie przedstawiony zosta ł przyk ł adowy wzór aktu mianowania, w oparciu o który poszczególne osoby stawa ł y si ę cz ł onkami Rady Konsultacyjnej. W/w akt mianowania mia ł nast ę puj ą c ą tre ść : „Rada Programowa i Zespó ł Redakcyjny Forum Doradców Podatkowych z dniem (…) pragnie powita ć (odpowiednia nazwa stowarzyszenia doradców podatkowych) reprezentowane przez (imiona i nazwiska osób) jako cz ł onka Rady Konsultacyjnej, który wspólnie z cz ł onkami Redakcji przyczynia ć si ę b ę dzie do kreowania tre ś ci miesi ę cznika s ł u żą cego integracji ś rodowiska doradców podatkowych, tworz ą cego standardy zawodu, 7 dbaj ą cego o wysoki poziom ś wiadczonych przez doradców podatkowych us ł ug” (karta nr 182). Jak wynika z o ś wiadczenia Wydawcy oraz z zebranego materia ł u dowodowego na ł amach czasopisma zosta ł opublikowany dwukrotnie cennik us ł ug doradztwa podatkowego (stycze ń 2002r. oraz stycze ń 2003r.; karty nr 19, 21-22, 213). Sposób opracowania cennika polega ł na uzyskaniu od cz ł onków Rady Konsultacyjnej informacji o stosowanych przez nich cennikach (numer z 2002r.), oraz w oparciu o korekty do cennika z 2002r. nanoszone drog ą elektroniczn ą przez korespondentów czasopisma (numer z 2003r.- karta nr 19). Wed ł ug o ś wiadczenia Wydawcy stawki wyst ę puj ą ce w cenniku skalkulowano na podstawie ś redniej wa ż onej. Wydawca twierdzi, ż e celem sporz ą dzenia i opublikowania cennika by ł o spopularyzowanie obowi ą zku posiadania przez doradc ę podatkowego cennika us ł ug i umieszczania go w widocznym miejscu w siedzibie prowadzenia dzia ł alno ś ci. Zdaniem Wydawcy, sporz ą dzenie w/w cennika by ł o jego inicjatyw ą . Podkre ś li ł on przy tym, ż e jego prace na rzecz ś rodowiska doradców podatkowych wspieraj ą Rada Programowa i Rada Konsultacyjna miesi ę cznika (karty nr 20, 348-349). Cenniki zosta ł y opublikowane w formie wk ł adek formatu A4 do czasopisma (rok 2002 kartka - 2 strony; cennik z 2003r - 4 strony). Cennik z 2002r. zatytu ł owany zosta ł „Proponowany cennik us ł ug 2002 kancelarii doradcy podatkowego” (karta nr 213). Cennik obejmowa ł pozycje zatytu ł owane „ Zakres us ł ug w biurze doradztwa podatkowego” oraz „Proponowany dolny próg cen”. Poszczególne us ł ugi pogrupowano na 10 rodzajów czynno ś ci, które zawiera ł y od 2 do 18 pozycji, ka ż da ze wskazaniem ceny (np. 50 PLN) b ą d ź przedzia ł u cen (np. 30-50 PLN). Wi ę kszo ść pozycji zawiera ł a wskazanie „od” (np. od 1000 PLN). Cennik zosta ł umieszczony na kartce, na której odwrocie znalaz ł a si ę wspomniana wcze ś niej uchwa ł a Nr 9/2002 Pierwszego Krajowego Zjazdu Doradców Podatkowych z dnia 27.01.2002r. w sprawie zasad etyki zawodowej Doradcy Podatkowego (kata nr 219 verte). W przypadku cennika z 2003r. cennik ten umieszczony zosta ł na trzech ostatnich stronach czterostronicowego arkusza formatu A4 (karty nr 21 verte i 22). W cenniku tym, pod nazw ą „Wyniki ankiety „proponowany zakres us ł ug doradcy podatkowego”, podobnie jak w przypadku cennika z 2002r., pogrupowano (identyczna zasada jak w 2002r.) poszczególne us ł ugi oraz ich ceny. W przypadku ka ż dej z cen umieszczono wskazanie „od”. Na pierwszej stronie w/w arkusza w nag ł ówku zawarto sformu ł owanie „Zakres us ł ug doradcy podatkowego”. Na stronie tej wyja ś niono równie ż m.in., ż e „podane ceny za poszczególne us ł ugi nie maj ą charakteru bezwzgl ę dnie obowi ą zuj ą cego, bowiem nie jest naszym zamiarem narzucanie w jakiejkolwiek formie progów cenowych, które powinni oni stosowa ć w swoich kancelariach. Ma on pe ł ni ć raczej rol ę informacyjn ą dotycz ą c ą mo ż liwego zakresu ś wiadczonych us ł ug oraz relacji cenowych wyst ę puj ą cych mi ę dzy poszczególnymi czynno ś ciami. Uwa ż ny czytelnik powinien zauwa ż y ć w nim równie ż aktualne tendencje warto ś ciuj ą ce prac ę doradcy”. Ponadto wskazano, i ż ankiety, na podstawie których opracowano ten ż e cennik, zawiera ł y „ ceny us ł ug proponowane przez Forum, jako punkt odniesienia oraz graniczne ceny, jakie uzyskali ś my z odpowiedzi doradców na zadane przez nas pytania”, jak równie ż sformu ł owanie, i ż „ceny us ł ug doradców podatkowych s ą zbli ż one do siebie na terenie ca ł ego kraju” . Stowarzyszenia osi ą gn ęł y nast ę puj ą cy przychód w 2005r.: WSDP – 60 890 PLN, ZSDP – 35 491,52 PLN, Ś SDP- 8 640 PLN, KDP- 13 140 PLN, SEFID- 50 000 PLN, SDP – 135 221,39 PLN, SDPiR – 681,24 PLN (karty nr 577, 582, 584-586, 589, 591, 597-599). Maj ą c powy ż sze na uwadze Organ Antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje. I. 1 Dla uznania, ż e sprawa ma charakter antymonopolowy, niezb ę dne jest ustalenie, czy w okoliczno ś ciach sprawy dosz ł o do naruszenia interesu publicznoprawnego. W ś wietle art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów celem regulacji w niej zawartej jest 8 zapewnienie rozwoju i ochrony konkurencji, ochrona przedsi ę biorców nara ż onych na stosowanie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę i ochrona interesów konsumentów. Ustawa nale ż y wi ę c do sfery prawa publicznego; instrumenty w niej przewidziane mog ą by ć stosowane jedynie wówczas, gdy na skutek dzia ł a ń przedsi ę biorców naruszony jest interes publicznoprawny. Naruszenie interesu publicznoprawnego ma miejsce wówczas, gdy dzia ł aniami, b ę d ą cymi przedmiotem post ę powania, zagro ż ony jest interes ogólnospo ł eczny, tzn., gdy dotycz ą one szerszego kr ę gu uczestników rynku. Ustawa antymonopolowa znajduje zastosowanie, gdy naruszony jest interes publiczny, polegaj ą cy na zapewnieniu w ł a ś ciwych warunków funkcjonowania rynku gospodarczego. Rynek taki funkcjonowa ć mo ż e prawid ł owo, gdy zapewniona jest mo ż liwo ść powstania i rozwoju konkurencji. Ustawa chroni zatem konkurencj ę jako zjawisko o charakterze instytucjonalnym. Za zagro ż enie lub naruszenie konkurencji w takim rozumieniu nale ż y uzna ć dzia ł ania, które dotykaj ą sfery szerszego kr ę gu uczestników rynku, a wi ę c dotycz ą konkurencji rozumianej nie jako sytuacj ę pojedynczego przedsi ę biorcy, lecz jako zjawisko charakteryzuj ą ce funkcjonowanie ca ł ej gospodarki. Ingerencja Organu Antymonopolowego jest uzasadniona wtedy, gdy s ł u ż y ochronie tak rozumianej konkurencji. Tylko w warunkach konkurencji przedsi ę biorcy i konsumenci maj ą gwarancj ę realizacji konstytucyjnej wolno ś ci gospodarczej i ochrony swoich praw. Jej istot ą jest bowiem wspó ł zawodnictwo przedsi ę biorców w celu uzyskania przewagi na rynku, pozwalaj ą cej na osi ą gni ę cie maksymalnych korzy ś ci ekonomicznych ze sprzeda ż y towarów i us ł ug oraz maksymalne zaspokojenie potrzeb konsumentów przy jak najni ż szej cenie. Decyduje o tym wolne i nieskr ę powane dzia ł anie mechanizmów rynkowych popytu i poda ż y. Dzia ł anie w warunkach konkurencji wymaga niezale ż no ś ci w podejmowaniu decyzji. Wszelkie formy grupowych dzia ł a ń przedsi ę biorców, które s ą w stanie ograniczy ć wolno ść dzia ł alno ś ci gospodarczej uczestników rynku i sztucznie zmieni ć stosunki rynkowe prowadz ą do zakazanego zniekszta ł cenia konkurencji. Dwukrotne opublikowanie w czasopi ś mie „Forum Doradców Podatkowych” cenników us ł ug za doradztwo podatkowe godzi w tak rozumian ą konkurencj ę . Wywiera bowiem wp ł yw na ca ł y rynek us ł ug doradztwa podatkowego na terenie kraju. Praktyka stosowana przez strony niniejszego post ę powania nie jest ograniczona do poszczególnych jednostek lub ich grupy, lecz mog ł a wywrze ć wp ł yw na dzia ł ania znacznej cz ęś ci doradców podatkowych oraz skutkowa ć w stosunku do wszystkich rzeczywistych i potencjalnych nabywców czasopisma. Uzna ć nale ż y, ż e w niniejszej sprawie naruszony zosta ł interes publicznoprawny, co uzasadnia ocen ę zachowania stowarzysze ń w ś wietle przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W przedmiotowym post ę powaniu postawiony zosta ł zarzut zawarcia porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę polegaj ą cego bezpo ś rednim lub po ś rednim ustaleniu cen poprzez publikowanie w czasopi ś mie „Forum Doradców Podatkowych” cenników us ł ug za doradztwo podatkowe, co stanowi ć mo ż e naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy antymonopolowej. W my ś l tego przepisu zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym, polegaj ą ce m.in. na ustalaniu bezpo ś rednio lub po ś rednio cen sprzeda ż y towarów. Porozumienia, których celem lub skutkiem jest bezpo ś rednie lub po ś rednie ustalanie cen sprzeda ż y towarów na rynku w ł a ś ciwym nale żą do najpowa ż niejszych ogranicze ń konkurencji. „Spo ś ród wszystkich porozumie ń kartel cenowy (tj. porozumienie poziome o koordynacji cen) uznawany jest za jedno z najci ęż szych narusze ń zakazu praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Ceny s ą bowiem elementem umowy na ogó ł najsilniej oddzia ł uj ą cym na relacje konkurencyjne mi ę dzy przedsi ę biorcami, a zarazem wp ł ywaj ą cym na wybór ofert przez odbiorców; inne warunki umowne cz ę sto traktowane s ą przez nich przy ostatecznym wyborze jako drugorz ę dne. Konkurencja cenowa mi ę dzy przedsi ę biorcami pozwala na utrzymywanie cen na poziomie mo ż liwym do zaakceptowania przez konkurentów i 9 ich kontrahentów, a zarazem wymusza na tych pierwszych wzrost efektywno ś ci i redukcj ę kosztów” (E. Modzelewska – W ą chal Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów – komentarz , Wydawnictwo Twigger, Warszawa 2002, s. 71). Prawid ł owo funkcjonuj ą cy system konkurencji wywiera równie ż wp ł yw na rynek konsumencki, tworzy bowiem na nim mo ż liwo ść dokonywania racjonalnych wyborów produktów, które najpe ł niej zabezpieczaj ą potrzeby konsumenta. Niedozwolone porozumienia cenowe powoduj ą , ż e ceny kszta ł tuj ą si ę na wy ż szym poziomie ni ż wynika ł oby to z wolnorynkowej gry popytu i poda ż y. W wyniku porozumie ń ceny produktów ulegaj ą sztucznemu podwy ż szeniu z oczywist ą szkod ą dla konsumenta. Celem zakazu porozumie ń cenowych jest zatem oprócz maksymalizacji efektywno ś ci dzia ł a ń ekonomicznych, ochrona interesów konsumentów. Dla konsumentów konkurencja oznacza bowiem bogatsz ą ofert ę , ni ż sze ceny i wy ż sz ą jako ść towarów i us ł ug. Praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę ujawniaj ą si ę na okre ś lonym rynku w ł a ś ciwym. St ą d te ż dla poprawnej oceny zachowania stron niniejszego post ę powania w kontek ś cie zastosowania art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów konieczne jest zdefiniowanie rynku w ł a ś ciwego w sprawie. Zgodnie z art. 4 pkt 8 w/w ustawy przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , uznawane s ą przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Generaln ą tendencj ą orzecznictwa antymonopolowego jest d ąż enie do stosowania, w miar ę mo ż liwo ś ci, w ą skich kryteriów podzia ł u rynku produktu. W niniejszej sprawie, rynkiem w ł a ś ciwym w uj ę ciu produktowym s ą us ł ugi doradztwa podatkowego. Jak wskazano to we wcze ś niejszej cz ęś ci niniejszej decyzji zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996r. o doradztwie podatkowym czynno ś ci doradztwa podatkowego obejmuj ą : udzielanie podatnikom, p ł atnikom i inkasentom, na ich zlecenie lub na ich rzecz, porad, opinii i wyja ś nie ń z zakresu ich obowi ą zków podatkowych; prowadzenie, w imieniu i na rzecz podatników, p ł atników i inkasentów, ksi ą g podatkowych i innych ewidencji do celów podatkowych oraz udzielanie im pomocy w tym zakresie; sporz ą dzanie, w imieniu i na rzecz podatników, p ł atników i inkasentów, zezna ń i deklaracji podatkowych lub udzielanie im pomocy w tym zakresie. Zawodowe wykonywanie czynno ś ci, o których mowa wy ż ej, zastrze ż one jest wy łą cznie dla podmiotów uprawnionych w rozumieniu ustawy. W niniejszej sprawie rynkiem w ł a ś ciwym w uj ę ciu geograficznym jest obszar kraju. Za takim uj ę ciem przemawia fakt, ż e w my ś l art. 3 ustawy o doradztwie podatkowym podmiotami uprawnionymi do zawodowego wykonywania czynno ś ci, o których mowa wy ż ej s ą : osoby fizyczne, wpisane na list ę doradców podatkowych, adwokaci i radcowie prawni, oraz biegli rewidenci. Na list ę doradców podatkowych wpisuje si ę osob ę fizyczn ą , je ż eli spe ł nia łą cznie okre ś lone w ustawie warunki. Krajowa Rada Doradców Podatkowych prowadzi list ę doradców podatkowych, oraz podejmuje decyzje w sprawach wpisu na list ę lub skre ś lenia z niej. Ponadto obowi ą zkowa jest przynale ż no ść doradców podatkowych do Krajowej Izby Doradców Podatkowych i powstaje ona z chwil ą wpisu na list ę . Podsumowuj ą c nale ż y stwierdzi ć , i ż rynkiem w ł a ś ciwym w niniejszej sprawie jest krajowy rynek us ł ug doradztwa podatkowego. Ustawa antymonopolowa zakazuje zawierania niedozwolonych porozumie ń przez przedsi ę biorców i ich zwi ą zki. Przez „przedsi ę biorc ę ” zgodnie z art. 4 pkt 1 lit. b ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów rozumie ć nale ż y osob ę fizyczn ą wykonuj ą c ą zawód we w ł asnym imieniu i na w ł asny rachunek lub prowadz ą c ą dzia ł alno ść w ramach wykonywania takiego zawodu. S ą zatem przedsi ę biorcami doradcy podatkowi – osoby fizyczne prowadz ą ce dzia ł alno ść gospodarcz ą polegaj ą c ą na wykonywaniu czynno ś ci doradztwa podatkowego 10 wymienionych w art. 2 ustawy o doradztwie podatkowym. W my ś l art. 4 pkt 2 pod poj ę ciem „zwi ą zku przedsi ę biorców” rozumie ć nale ż y izby, zrzeszenia i inne organizacje zrzeszaj ą ce przedsi ę biorców, jak równie ż zwi ą zki tych organizacji. W niniejszej sprawie zwi ą zkami przedsi ę biorców s ą stowarzyszenia zrzeszaj ą ce przedsi ę biorców prowadz ą cych dzia ł alno ść gospodarcz ą w zakresie czynno ś ci doradztwa podatkowego. Zawi ą zywanie porozumie ń dotycz ą cych cenowych warunków sprzeda ż y towarów lub us ł ug przez przedsi ę biorców lub ich zwi ą zki mo ż e nast ę powa ć w sposób bezpo ś redni, na przyk ł ad pisemnie w umowie, b ą d ź w nast ę pstwie uzgodnionego zachowania. Zgodnie z definicj ą legaln ą zawart ą w art. 4 pkt 4 ustawy antymonopolowej przez porozumienia sprzeczne z w/w ustaw ą nale ż y rozumie ć : a) umowy zawierane mi ę dzy przedsi ę biorcami, mi ę dzy zwi ą zkami przedsi ę biorców oraz mi ę dzy przedsi ę biorcami i ich zwi ą zkami albo niektóre postanowienia tych umów, b) uzgodnienia dokonane w jakiejkolwiek formie przez dwóch lub wi ę cej przedsi ę biorców lub ich zwi ą zki, c) uchwa ł y lub inne akty zwi ą zków przedsi ę biorców lub ich organów statutowych. Definicja porozumienia w powy ż szym brzmieniu jest definicj ą szerok ą , pozwalaj ą c ą na obj ę cie zakazami wynikaj ą cymi z art. 5 ustawy antymonopolowej wszelkich form skoordynowanych zachowa ń niezale ż nie dzia ł aj ą cych przedsi ę biorców lub ich zwi ą zków, które wywo ł uj ą negatywne skutki rynkowe w postaci wyeliminowania, ograniczenia lub naruszenia konkurencji na rynku w ł a ś ciwym. Zakazane ustaw ą antymonopolow ą porozumienie nie musi by ć zawarte w formie pisemnej. Jest to ka ż de, podj ę te w jakiejkolwiek formie uzgodnienie przedsi ę biorców lub zwi ą zków przedsi ę biorców skierowane przeciwko osobom trzecim, nie b ę d ą cym stronami porozumienia. Celem takiej koordynacji zachowa ń rynkowych jest wyeliminowanie niepewno ś ci co do przebiegu procesów rynkowych i warunków dzia ł ania konkurentów. Dla uznania dzia ł a ń podmiotów za sprzeczne z ustaw ą antymonopolow ą wystarczy stwierdzenie, ż e ograniczy ł y one swoj ą swobod ę w stosunkach z osobami trzecimi na podstawie wspólnego uzgodnienia. Stwierdzenie praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę nast ę puje wówczas przez wykazanie zaistnienia okre ś lonych, wspólnych tym podmiotom zachowa ń . Zakaz porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę obejmuje zatem wszelkie formy koordynacji dzia ł a ń mi ę dzy przedsi ę biorcami, które w sposób celowy prowadz ą w wyniku praktycznej wspó ł pracy do wyeliminowania konkurencji oraz ryzyka gospodarczego, i które powoduj ą powstawanie warunków rynkowych sprzecznych z regu ł ami konkurencji. Wprowadzenie do ustawy antymonopolowej poj ę cia uzgodnienia jako formy zawarcia porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę ma na celu obj ę cie zakazem art. 5 tej ustawy takich form celowej i ś wiadomej wspó ł pracy, którym przedsi ę biorcy nie zamierzali nada ć wi ążą cego charakteru, a w szczególno ś ci form wspó ł pracy faktycznej. Praktyki uzgodnione to zatem takie „formy koordynacji mi ę dzy przedsi ę biorstwami, które nie doprowadzi ł y do zawarcia umowy, ale ś wiadomie pozwalaj ą praktycznej kooperacji mi ę dzy nimi zaj ąć miejsce konkurencji powi ą zanej z ryzykiem ” (wyrok Europejskiego Trybuna ł u Sprawiedliwo ś ci z dnia 14 lipca 1972r. w sprawie Imperial Chemical Industries Ltd przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich , Zb. Wyr. ETS 1972, s. 619 za: Zakaz porozumie ń ograniczaj ą cych konkurencj ę I , Urz ą d Antymonopolowy, Warszawa 1996, s. 28). Innymi s ł owy s ą to wszelkie dzia ł ania, których celem jest wp ł yw na zachowania rynkowe, a w szczególno ś ci usuni ę cie niepewno ś ci co do post ę powa ń innych przedsi ę biorców albo utrzymanie lub zmiana w specjalny sposób polityki handlowej jakiego ś przedsi ę biorstwa, gdy nie jest ona zale ż na od gry si ł rynkowych. Porozumienie mo ż e doj ść do skutku w jakiejkolwiek formie. W szczególno ś ci mo ż e to by ć czynno ść czysto faktyczna, o ile zawiera elementy nieformalnej wspó ł pracy przedsi ę biorstw lub ich zwi ą zków. (Stanis ł aw Gronowski Ustawa antymonopolowa. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 1999, s. 85). W niniejszej sprawie mamy do czynienia z porozumieniem polegaj ą cym na uzgodnieniach 11 dokonanych przez zwi ą zki przedsi ę biorców w ramach dzia ł alno ś ci ich przedstawicieli w Radzie Konsultacyjnej czasopisma „Forum Doradców Podatkowych”. Na posiedzeniach Rady Konsultacyjnej omawiane by ł y sprawy cenników obowi ą zuj ą cych w kancelariach podatkowych, nast ę powa ł a wi ę c wymiana informacji odno ś nie cen stosowanych przez poszczególnych doradców podatkowych. Efektem tych spotka ń by ł o ustalenie proponowanych cenników us ł ug kancelarii doradcy podatkowego oraz dwukrotne podanie ich do publicznej wiadomo ś ci w w/w czasopi ś mie. St ą d te ż nale ż y stwierdzi ć , ż e poszczególne stowarzyszenia za po ś rednictwem ich przedstawicieli porozumia ł y si ę poprzez dokonanie uzgodnie ń co do wysoko ś ci cen, które ich zdaniem winny by ć stosowane przez doradców podatkowych, ze szczególnym uwzgl ę dnieniem i ż winny to by ć ceny minimalne za wykonywane us ł ugi. Jak wskazano to powy ż ej, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy antymonopolowej zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym polegaj ą ce w szczególno ś ci na ustalaniu, bezpo ś rednio lub po ś rednio, cen i innych warunków zakupu lub sprzeda ż y towarów. „Dla uznania porozumienia za naruszaj ą ce zakaz okre ś lony w art. 5 ustawy konieczne, a zarazem wystarczaj ą ce jest, aby celem dzia ł a ń przedsi ę biorców lub ich skutkiem by ł o naruszenie konkurencji. W praktyce mog ą wyst ą pi ć trzy sytuacje: - pierwsza, gdy strony porozumienia stawiaj ą sobie za cel ograniczenie konkurencji; nie ma tu znaczenia, czy cel ten zosta ł osi ą gni ę ty, wystarczaj ą ce jest aby zgodnym zamiarem przedsi ę biorców by ł a rezygnacja ze swej suwerenno ś ci decyzyjnej lub jej cz ęś ci (…), - druga, gdy przedsi ę biorcy co prawda nie maj ą zamiaru doprowadzi ć do naruszenia konkurencji, jednak ż e jest ono skutkiem ich skoordynowanych dzia ł a ń ; skutek ten mo ż e by ć skutkiem rzeczywistym, jak i prawdopodobnym, mog ą cym wyst ą pi ć w niedalekiej przysz ł o ś ci (…), - trzecia, obejmuj ą ca zarówno pierwsz ą , jak i drug ą z wy ż ej wymienionych sytuacji, tj. gdy przedsi ę biorcy dzia ł aj ą cy z zamiarem wy łą czenia konkurencji mi ę dzy nimi, cel ten osi ą gn ę li.” (E. Modzelewska – W ą chal Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów – komentarz , Wydawnictwo Twigger, Warszawa 2002, str. 67). Do uznania porozumienia za naruszaj ą ce zakaz okre ś lony w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wystarczaj ą ce jest wykazanie, ż e strony porozumienia stawiaj ą sobie za cel ograniczenie konkurencji i nie ma znaczenia, czy cel ten zosta ł osi ą gni ę ty. Zgodnie z wyrokiem S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 7.07.2004r. (sygn. akt XVII Ama 65/03) „ nie jest konieczne udowodnienie „faktycznego stosowania” przez przedsi ę biorc ę praktyki monopolistycznej (…). Z tre ś ci art. 1 ust. 2 ustawy wynika bowiem, ż e jej re ż imowi podlegaj ą nie tylko praktyki monopolistyczne ograniczaj ą ce konkurencj ę , które wywo ł a ł y b ą d ź aktualnie wywo ł uj ą skutki na terenie Polski, ale równie ż praktyki, które cho ć by tylko hipotetycznie, mog ą wywo ł ywa ć takie skutki.” Ponadto w wyroku z dnia 15.07.1998r. (sygn. akt XVII Ama 32/98) w/w S ą d stwierdzi ł , ż e „(…) dla uznania konkretnego dzia ł ania albo zaniechania za przejaw praktyki monopolistycznej nie jest wcale konieczne, aby owo zachowanie wywo ł ywa ł o skutki na rynku. Dla bytu praktyki monopolistycznej wystarczaj ą ca jest ju ż bowiem sama mo ż liwo ść wyst ą pienia na rynku negatywnych skutków b ę d ą cych przejawem ograniczenia konkurencji” . Zgodnie z orzecznictwem Europejskiego Trybuna ł u Sprawiedliwo ś ci, „ ustalenie ceny, nawet takiej, która ma jedynie charakter rekomendacji ogranicza konkurencj ę , poniewa ż umo ż liwia wszystkim uczestnikom rynku przewidzie ć z du ż ym stopniem prawdopodobie ń stwa, jaka b ę dzie polityka cenowa ich konkurentów, zw ł aszcza je ś li istnieje mo ż liwo ść przeprowadzania kontroli i poci ą gni ę cia do odpowiedzialno ś ci za ich niestosowanie” (wyrok Europejskiego Trybuna ł u Sprawiedliwo ś ci w sprawie 8/72 Vereeniging van Cementhandelaren [1972] ECR 977, par. 21). Ponadto Europejski Trybuna ł Sprawiedliwo ś ci konsekwentnie podnosi ł , ż e nie ma 12 potrzeby bra ć pod uwag ę rzeczywistych skutków porozumienia, je ż eli jego celem jest zapobie ż enie, ograniczenie lub zak ł ócenie konkurencji (wyrok Europejskiego Trybuna ł u Sprawiedliwo ś ci w sprawach po łą czonych 56 i 58/64 Consten and Grundig [1966], ECR 429; zob. te ż : wyrok ETS w sprawie C-235/92 P Montecatini [1999], ECR I-4539, par. 122; wyrok ETS w sprawie C-277/87 Sandoz Prodotti Farmaceutici v Commission [1990] ECR I-45; wyrok w sprawie C-219/95 P Ferriere Nord v Commission [1997] ECR I-4411, par. 14 i 15). Tak wi ę c, dla stwierdzenia zarzucanej praktyki decyduj ą ce znaczenie ma sam fakt ustalenia cen, nie za ś to, czy by ł y one rzeczywi ś cie stosowane przez przedsi ę biorców dzia ł aj ą cych na rynku. Stanowisko takie znajduje te ż oparcie w wyroku Europejskiego Trybuna ł u Sprawiedliwo ś ci w sprawie 246/86 Belasco [1989] ECR 2117, w którym orzek ł , i ż jakkolwiek ceny ustalone mog ą nie by ć przestrzegane w praktyce, uznaje si ę , ż e decyzja wprowadzaj ą ca te ceny ma na celu ograniczenie konkurencji. Z okoliczno ś ci sprawy wynika jasno, ż e celem przedmiotowego porozumienia by ł o ograniczenie konkurencji na rynku. S ą d Okr ę gowy w Warszawie – S ą d Antymonopolowy w wyroku z dnia 20.09.1995r. (sygn. akt XVII Amr 15/95) zaprezentowa ł stanowisko zgodnie z którym „(…) ujawnianie przez podmiot gospodarczy, bez wzgl ę du na pozycj ę zajmowan ą na rynku, swej polityki kosztowo – cenowej jest dzia ł aniem z pogranicza prawa. W normalnych warunkach s ą to bowiem dane o charakterze wysoce poufnym, których nie ujawnia si ę konkurentom. Natomiast ju ż za nielegaln ą nale ż y uzna ć wymian ę przez podmioty gospodarcze lub jednego z nich informacji w kwestii ponoszonych kosztów i zamierze ń podwy ż ek cen, je ż eli s ł u ż y to lub mo ż e s ł u ż y ć koordynowaniu cen przez konkurentów. Odnosi si ę to w równym stopniu do podmiotu, który wspomniane dane ujawnia, jak i konkurentów, wykorzystuj ą cych te informacje, o ile wywo ł uje to lub mo ż e wywo ł a ć z naruszeniem prawa antymonopolowego m.in. ujednolicenie lub skoordynowanie zachowa ń ograniczaj ą cych konkurencj ę na znacznej cz ęś ci rynku przez podmioty gospodarcze uczestnicz ą ce we wspomnianym przep ł ywie informacji”. W niniejszej sprawie cz ł onkowie Rady Konsultacyjnej reprezentuj ą stowarzyszenia zrzeszaj ą ce doradców podatkowych, które istnia ł y jeszcze przed powo ł aniem Krajowej Izby Doradców Podatkowych. Mo ż na zatem przyj ąć , i ż w przedmiotowej sprawie stowarzyszenia te poprzez swoich przedstawicieli zasiadaj ą cych w Radzie Konsultacyjnej (w ka ż dym przypadku zasiadaj ą cych jednocze ś nie we w ł adzach tych stowarzysze ń ) dokona ł y notyfikacji stosowanych przez siebie cen w celu ich og ł oszenia i skoordynowania, wraz z sugesti ą jaki charakter maj ą mie ć takie ceny (ceny minimalne) na co wskazuje sformu ł owanie u ż yte zarówno w pierwszym cenniku z 2002r., jak i w tym z 2003r. Co wi ę cej, sposób og ł oszenia pierwszego cennika móg ł wskazywa ć na to, ż e informacja cenowa w nim zawarta zosta ł a powi ą zana z uchwa łą Krajowego Zjazdu Doradców Podatkowych, która zosta ł a wydrukowana na odwrocie cennika. W efekcie w/w stowarzyszenia uzyska ł y informacje, których zdobycie w inny sposób by ł oby utrudnione, a koordynacja wyj ą tkowo ma ł o prawdopodobna. Publikacja wyników przeprowadzonej ankiety w zastosowanej formie mog ł a da ć wyra ź ny sygna ł do podj ę cia przez jej odbiorców dzia ł a ń zmierzaj ą cych do dostosowania si ę do tego cennika w szczególno ś ci do podwy ż szenia ceny minimalnej, je ż eli by ł a ni ż sza. Dodatkowo, prezentacja takiego cennika klientowi mog ł a sk ł ania ć go do odst ą pienia od negocjowania cen w zakresie odbiegaj ą cym od zaprezentowanego w cenniku. W efekcie publikacja takiego cennika mog ł a doprowadzi ć do ograniczenia waha ń cen wywo ł awczych, a przez to tak ż e ostatecznych. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 zakazane s ą porozumienia, których celem lub skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób konkurencji na rynku w ł a ś ciwym polegaj ą ce w szczególno ś ci na ustalaniu, bezpo ś rednio lub po ś rednio cen i innych warunków zakupu lub sprzeda ż y towarów. Okoliczno ś ci faktyczne niniejszej sprawy wskazuj ą na to, i ż celem dzia ł ania stowarzysze ń by ł o ograniczenie konkurencji w zakresie stosowanych cen poprzez wzajemne ustalenie poziomu cen uznawanych za minimalne, a tak ż e naruszenie „w inny sposób” konkurencji na rynku w ł a ś ciwym. Wskazany „inny sposób” to przede wszystkim uczynienie powszechnie wiadomymi informacji, które co do zasady dost ę pne s ą tylko w poszczególnych kancelariach (w formie cenników indywidualnych) w szczególno ś ci w 13 zakresie informacji, które ze stosowanych cen uznawane s ą za minimalne. Tezy te potwierdza równie ż informacja od Ś l ą skiego Stowarzyszenia Doradców Podatkowych, zgodnie z któr ą cenniki by ł y przedmiotem dyskusji w Radzie Konsultacyjnej w celu ustalenia minimalnego poziomu cen. Adresatom opublikowanego cennika wiadome s ą zatem informacje dotycz ą ce poziomu cen, które przez konkurentów uznawane s ą za minimalne. W przypadku prowadzenia negocjacji z klientem brak tych informacji powoduje, ż e obie strony zajmuj ą równoprawn ą pozycj ę i tylko ewentualne wcze ś niejsze indywidualne badania rynkowe lub negocjacje z innymi partnerami przeprowadzane przez ka ż d ą ze stron mog ą dostarczy ć konkretnych informacji jednak ż e zakres tej informacji b ę dzie ograniczony do kilku-kilkunastu podmiotów i tylko cz ęś ci oferty. W zwi ą zku z powy ż szym powszechne i wielostronne ujawnienie cen przez przedsi ę biorców dzia ł aj ą cych po stronie poda ż owej rynku doprowadzi ć mo ż e do sztucznego zwi ę kszenia zakresu informacji normalnie niedost ę pnej na rynku, ze szkod ą dla strony popytowej rynku, tj. podmiotów korzystaj ą cych z us ł ug ś wiadczonych przez doradców podatkowych. Ich pozycja negocjacyjna ulega os ł abieniu, gdy ż w znacz ą cy sposób maleje prawdopodobie ń stwo wynegocjowania ni ż szych cen u innych us ł ugodawców – uczestników przedmiotowego rynku doradztwa podatkowego, tym bardziej, ż e w przedmiotowej sprawie koordynacji podlega ł y ceny minimalne. Jak wskazano wy ż ej ustalenie ceny nawet takiej, która ma jedynie charakter rekomendacji, ogranicza konkurencj ę poniewa ż pozwala wszystkim uczestnikom rynku przewidzie ć z du ż ym stopniem prawdopodobie ń stwa, jaka b ę dzie polityka cenowa ich konkurentów. W zwi ą zku z tym rozpropagowanie tre ś ci cenników za czynno ś ci doradztwa podatkowego w ś ród uczestników rynku samo w sobie jest wystarczaj ą ce do stwierdzenia, i ż wyst ą pi ł y skutki stosowania praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę i nie jest konieczne wykazywanie dalej id ą cych skutków w postaci podejmowania dzia ł a ń w celu wymuszenia na innych uczestnikach rynku zastosowania si ę do tre ś ci porozumienia. W tym miejscu nale ż y si ę równie ż odnie ść do twierdze ń stron post ę powania, zgodnie z którymi osoby b ę d ą ce cz ł onkami Rady Konsultacyjnej nie reprezentowa ł y poszczególnych stowarzysze ń , a dzia ł a ł y wy łą cznie we w ł asnym imieniu i na w ł asn ą odpowiedzialno ść . Teza powy ż sza nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Po pierwsze wzór aktu mianowania przes ł any przez Wydawc ę , w oparciu o który poszczególne osoby stawa ł y si ę cz ł onkami Rady Konsultacyjnej, mia ł nast ę puj ą c ą tre ść : „Rada Programowa i Zespó ł Redakcyjny Forum Doradców Podatkowych z dniem (…) pragnie powita ć (odpowiednia nazwa stowarzyszenia doradców podatkowych) reprezentowane przez (imiona i nazwiska osób) jako cz ł onka Rady Konsultacyjnej, który wspólnie z cz ł onkami Redakcji przyczynia ć si ę b ę dzie do kreowania tre ś ci miesi ę cznika s ł u żą cego integracji ś rodowiska doradców podatkowych, tworz ą cego standardy zawodu, dbaj ą cego o wysoki poziom ś wiadczonych przez doradców podatkowych us ł ug” . Z powy ż szego wynika, ż e poszczególne stowarzyszenia doradców podatkowych by ł y reprezentowane przez swoich cz ł onków w Radzie Konsultacyjnej. W przeciwnym wypadku w akcie mianowania wskazane by ł yby tylko imiona i nazwiska poszczególnych osób bez powo ł ania si ę na nazw ę stowarzyszenia, którego by ł y cz ł onkami. Po drugie w „Forum Doradców Podatkowych” na stronie 3 zamieszczono dane o cz ł onkach Rady Konsultacyjnej w nast ę puj ą cym uk ł adzie: nazwa stowarzyszenia, imiona i nazwiska osób reprezentuj ą cych stowarzyszenie, numer telefonu. Przedmiotowa informacja wyra ź nie ś wiadczy o tym, ż e cz ł onkami Rady Konsultacyjnej by ł y stowarzyszenia – strony niniejszego post ę powania, a poszczególne osoby fizyczne b ę d ą ce doradcami podatkowymi te stowarzyszenia reprezentowa ł y. Brak jest jakichkolwiek informacji ze strony stowarzysze ń , aby sprzeciwia ł y si ę wymienianiu ich nazw obok nazwisk cz ł onków Rady Konsultacyjnej. Po trzecie cz ł onkami Rady Konsultacyjnej by ł y osoby, które zasiada ł y we w ł adzach stowarzysze ń , a wi ę c mia ł y rzeczywisty wp ł yw na ich dzia ł anie. Ponadto zgodnie z informacjami przedstawionymi przez Wydawc ę „Rada Konsultacyjna sk ł ada ł a si ę z 14 przedstawicieli stowarzysze ń dzia ł aj ą cych na rzecz ś rodowiska doradców podatkowych”. Bior ą c pod uwag ę wszystkie wymienione okoliczno ś ci nale ż y stwierdzi ć , ż e stowarzyszenia, b ę d ą ce stronami niniejszego post ę powania mia ł y wp ł yw na tre ść czasopisma „Forum Doradców Podatkowych”, w tym równie ż na dwukrotne opublikowanie cenników us ł ug za doradztwo podatkowe. Przeprowadzona analiza zebranego w toku niniejszego post ę powania materia ł u dowodowego wskazuje na to, i ż w okoliczno ś ciach sprawy spe ł nione zosta ł y przes ł anki art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz przes ł anka art. 9 tej ustawy. St ą d nale ż a ł o orzec jak w punkcie I.1 sentencji. I.2. Zgodnie z tre ś ci ą art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Organ Antymonopolowy mo ż e na ł o ż y ć na przedsi ę biorc ę , w drodze decyzji, kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci nie wi ę kszej ni ż 10% przychodu osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enia kary, je ż eli przedsi ę biorca ten, cho ć by nieumy ś lnie dopu ś ci ł si ę naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 5 w zakresie niewy łą czonym na podstawie art. 6 i art. 7. W oparciu o art. 104 w/w ustawy przy ustalaniu wysoko ś ci kar pieni ęż nych, nale ż y uwzgl ę dni ć w szczególno ś ci okres, stopie ń oraz okoliczno ś ci uprzedniego naruszenia przepisów ustawy. Wysoko ść na ł o ż onej kary powinna spe ł nia ć funkcj ę prewencyjn ą tzn. zapobiega ć w przysz ł o ś ci naruszeniom przepisów ustawy, a tak ż e represyjn ą tj. stanowi ć reperkusje za jej naruszenie. W zale ż no ś ci od stopnia naruszenia przepisów ustawy, ustala si ę funkcj ę prewencyjn ą lub represyjn ą za wiod ą c ą . W pkt I.1 sentencji niniejszej decyzji uznano za praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę i naruszaj ą c ą zakaz, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy, zawarcie przez strony niniejszego post ę powania porozumienia ograniczaj ą cego konkurencj ę polegaj ą cego na bezpo ś rednim lub po ś rednim ustaleniu cen poprzez publikowanie w czasopi ś mie „Forum Doradców Podatkowych” cenników us ł ug za doradztwo podatkowe. Przedmiotowe porozumienie jest porozumieniem o charakterze poziomym i dotyczy próby wspólnego ustalania cen obowi ą zuj ą cych na rynku. Wymierzaj ą c kar ę Organ Antymonopolowy wzi ął pod uwag ę , ż e celem przedmiotowego porozumienia by ł o ograniczenie konkurencji na ca ł ym rynku us ł ug doradztwa podatkowego . Notyfikacja proponowanych cen minimalnych za w/w us ł ugi w czasopi ś mie specjalistycznym kierowanym zasadniczo do doradców podatkowych mog ł a mie ć wp ł yw na ustalenie przez nich w ł asnych cenników. Istotnym jest, ż e wi ę kszo ść cen w cennikach mia ł a charakter cen minimalnych, a tym samym mog ł a sk ł oni ć adresatów do ustalenia cen na takim, a nie ni ż szym poziomie. Ponadto opublikowanie tych cenników umo ż liwi ł o wszystkim uczestnikom rynku ś wiadcz ą cym us ł ugi doradztwa podatkowego przewidzenie z du ż ym stopniem prawdopodobie ń stwa, jaka b ę dzie polityka cenowa ich konkurentów. St ą d te ż przedmiotowe porozumienie ocenione zosta ł o jako powa ż ne naruszenie zasad konkurencji. W zwi ą zku z tym Organ Antymonopolowy postanowi ł na ł o ż y ć na strony niniejszego post ę powania kary pieni ęż ne w nast ę puj ą cej wysoko ś ci: - Stowarzyszenie Doradców Podatkowych w Katowicach 3380 PLN, co stanowi oko ł o 25% kary maksymalnej okre ś lonej w art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy antymonopolowej, - Ś l ą skie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych -215 PLN, co stanowi oko ł o 25% kary maksymalnej, - Stowarzyszenie Doradców Podatkowych i Rachunkowych – 17 PLN, co stanowi oko ł o 25 % kary maksymalnej, - Wielkopolskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych – 1520 PLN, co stanowi oko ł o 25% kary maksymalnej, - Stowarzyszenie - Klub Doradców Podatkowych– 330 PLN, co stanowi oko ł o 25% kary maksymalnej, 15 - Zachodniopomorskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych – 890 PLN, co stanowi oko ł o 25 % kary maksymalnej, - Stowarzyszenie Ekspertów Finansowych i Doradców Podatkowych – 1250 PLN, co stanowi oko ł o 25% kary maksymalnej Pomimo, i ż wysoko ść nominalna w/w kar pieni ęż nych jest zró ż nicowana, zosta ł y one ustalone w oparciu o identyczn ą regu łę tj., jako 25 % kary maksymalnej, która mog ł a zosta ć na ł o ż ona zgodnie z art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy antymonopolowej. Tym samym wysoko ść kar jest adekwatna do mo ż liwo ś ci finansowych poszczególnych stowarzysze ń . Przy nak ł adaniu kar pieni ęż nych wzi ę to pod uwag ę fakt, i ż celem niniejszego porozumienia nie by ł o przysporzenie sobie bezpo ś rednio korzy ś ci przez jego uczestników. Ponadto strony post ę powania nie naruszy ł y uprzednio przepisów ustawy antymonopolowej. Ustalaj ą c wysoko ść kar pieni ęż nych uwzgl ę dniono równie ż okoliczno ść , ż e celem dzia ł ania przedmiotowych stowarzysze ń zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (tekst jedn. Dz. U. 2001 r. Nr 79, poz. 855 z pó ź n. zm.) nie jest dzia ł alno ść zarobkowa, a znaczna cz ęść ich przychodów pochodzi ze sk ł adek cz ł onkowskich. W tej sytuacji Organ Antymonopolowy kieruj ą c si ę potrzeb ą przeciwdzia ł ania stosowaniu praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę na rynku uzna ł , ż e orzeczone kary powinny stanowi ć dolegliwo ść dla stron niniejszego post ę powania, aby w przysz ł o ś ci nie dochodzi ł o do podobnych zachowa ń , zmierzaj ą cych do naruszenia zasad konkurencji. Na ł o ż one kary pieni ęż ne spe ł niaj ą swoj ą rol ę represyjno-wychowawcz ą i uwzgl ę dniaj ą w dostatecznym stopniu wywo ł ane zagro ż enie interesu publicznego. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę , a szczególno ś ci rodzaj i charakter dokonanego naruszenia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów orzeczono jak w pkt I.2 sentencji niniejszej decyzji. Zgodnie z art. 105 ust. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów kar ę pieni ęż n ą nale ż y ui ś ci ć w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000. II. Zgodnie z art. 75 ustawy antymonopolowej, Organ Antymonopolowy rozstrzyga o kosztach w drodze postanowienia, które mo ż e by ć zamieszczone w decyzji ko ń cz ą cej post ę powanie. W my ś l art. 72 ustawy antymonopolowej je ż eli post ę powanie zosta ł o wszcz ę te z urz ę du i w jego wyniku Organ Antymonopolowy stwierdzi ł naruszenie przepisów ustawy, zwi ą zek przedsi ę biorców, który dopu ś ci ł si ę tego naruszenia, zobowi ą zany jest ponie ść koszty post ę powania. Niniejsze post ę powanie antymonopolowe zosta ł o wszcz ę te z urz ę du. W wyniku tego post ę powania Organ Antymonopolowy stwierdzi ł naruszenie przez stowarzyszenia wymienione w pkt I.1 sentencji niniejszej decyzji przepisów ustawy antymonopolowej. Kosztem niniejszego post ę powania dla Organu Antymonopolowego s ą wydatki zwi ą zane z wymian ą korespondencji ze stronami niniejszego post ę powania, które to koszty obliczono w wysoko ś ci 693 PLN. Z uwagi na stwierdzone w punkcie I.1 sentencji niniejszej decyzji naruszenie przepisów ustawy antymonopolowej przez zwi ą zki przedsi ę biorców w nim wymienionych, Organ Antymonopolowy postanowi ł obci ąż y ć ka ż dego z uczestników post ę powania 1/7 w/w kosztów, tj. ka ż dego z nich kwot ą 99 PLN (s ł ownie z ł otych: dziewi ęć dziesi ą t dziewi ęć ). Dlatego te ż Organ Antymonopolowy postanowi ł jak w postanowieniu zawartym w punkcie II sentencji. 16 Koszty niniejszego post ę powania nale ż y wp ł aci ć na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000 w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji. Na postanowienie zawarte w punkcie II niniejszej decyzji, na podstawie art. 78 ust. 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 1 pkt 2 K.p.c., przys ł uguje za ż alenie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach w terminie tygodnia od dnia dor ę czenia. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 K.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach. Dyrektor Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach Alicja Kral 17
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- RKT-410-03/06/MF
- Rodzaj praktyki
- Porozumienia ograniczające konkurencję
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 94.12 Działalność organizacji profesjonalnych
- Region
- Śląskie; Dolnośląskie; Wielkopolskie; Mazowieckie; Zachodniopomorskie
- Strony
- Stowarzyszenie Doradców Podatkowych w Katowicach, Śląskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych, Jastrzębie- Zdrój, Stowarzyszenie Doradców Podatkowych i Rachunkowych we Wrocławiu, Wielkopolskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych, Poznań, Stowarzyszenie - Klub Doradców Podatkowych, Warszawa, Zachodniopomorskie Stowarzyszenie Doradców Podatkowych, Szczecin i Stowarzyszenie Ekspertów Finansowych i Doradców Podatkowych, Warszawa
- Odwołanie do sądu
- Tak
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów