Numer decyzji
RKT-86/2006
Decyzja UOKiK RKT-86/2006
- Data decyzji
- 1 grudnia 2006
Treść rozstrzygnięcia
DELEGATURA UOKiK W KATOWICACH Katowice, dnia 01.12.2006r. RKT-411-01/06/HS/MI DECYZJA Nr RKT-86/2006 Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2005r. Nr 244, poz. 2080; Dz.U. z 2006r. Nr 157, poz. 1119 i Nr 170, poz. 1217) oraz § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. Nr 18, poz. 172; Dz.U. z 2003r. Nr 6, poz. 68) po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego na wniosek Zak ł adu Mechaniki Przemys ł owej Zamep Sp. z o.o. z siedzib ą w Gliwicach z ł o ż ony w dniu 05.11.2004r. i uzupe ł niony pismami z dnia 24.12.2004r., 04.04.2005r. i 25.05.2005r., – w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: I. Na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks post ę powania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z pó ź n. zm.) w zwi ą zku z art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów umarza si ę jako bezprzedmiotowe post ę powanie antymonopolowe wszcz ę te w zwi ą zku z podejrzeniem nadu ż ywania przez Powen S.A. z siedzib ą w Zabrzu, Grup ę Powen – Wafapomp S.A. z siedzib ą w Warszawie i Zak ł ady Pomp i Armatury „Dezetpomp” Sp. z o.o. z siedzib ą w Zabrzu pozycji dominuj ą cej na rynku pogwarancyjnych remontów pomp odwadniaj ą cych typu OS-80A, OS-80AM, OS-80B, OS-100A, OS-100AM, OS- 150A, OS-150A, OS-150AM, OS-200A, OS-200AM, OS-200B, OS-250A, OS-250AM oraz remontów pogwarancyjnych pomp PH, P Ł , O Ł , OW, OWB, OWH, ZW, produkcji Zabrza ń skiej Fabryki Maszyn Górniczych Powen, Powen S.A. oraz Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., stosowanych w podziemnych zak ł adach górniczych na terenie kraju poprzez przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji w zakresie pogwarancyjnych remontów pomp odwadniaj ą cych wskazanych typów, przejawiaj ą ce si ę utrudnianiem dost ę pu do rynku poprzez umieszczenie w dokumentacji techniczno – ruchowej pomp zapisu, ż e w okresie pogwarancyjnym remontowane b ę d ą wy łą cznie przez producenta lub upowa ż niony przez producenta zak ł ad remontowy, a w przypadku wykonania remontu przez inny podmiot pompa traci status wyrobu producenta, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. II. Na podstawie art. 73 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 75 tej ustawy postanawia si ę nie nak ł ada ć na Zak ł ad Mechaniki Przemys ł owej Zamep Sp. z o.o. z siedzib ą w Gliwicach obowi ą zku zwrotu kosztów. Uzasadnienie W dniu 05.11.2004r. do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej „Organem Antymonopolowym”) wp ł yn ął wniosek Zak ł adu Mechaniki Przemys ł owej Zamep Sp. z o.o. z siedzib ą w Gliwicach (zwanego dalej „Wnioskodawc ą ” lub „Spó ł k ą Zamep”) o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego przeciwko Powen S.A. z siedzib ą w Zabrzu (karty nr 1-16). 1 Wniosek ten zosta ł uzupe ł niony pismem z ł o ż onym w dniu 24.12.2004r. (karty nr 19-41). W jego tre ś ci Wnioskodawca zarzuci ł nadu ż ywanie przez Powen S.A. pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym polegaj ą ce na: − przeciwdzia ł aniu ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji, − po ś rednim narzucaniu innych warunków sprzeda ż y towarów, − ograniczeniu produkcji, zbytu lub post ę pu technicznego ze szkod ą dla kontrahentów, − narzucaniu przez POWEN S.A. uci ąż liwych warunków umów, przynosz ą cych mu nieuzasadnione korzy ś ci, tj. naruszenie odpowiednio art. 8 ust. 2 pkt 5, 1, 2 i 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (zwanej te ż dalej „ustaw ą antymonopolow ą ”). W uzasadnieniu wniosku stwierdzono, i ż Wnioskodawca i Powen S.A. konkuruj ą ze sob ą na rynku, który w uj ę ciu geograficznym obejmuje obszar Rzeczypospolitej Polskiej, za ś w uj ę ciu produktowym – produkcj ę pomp typu OS-80Z, OS-150Z, OS-200Z, produkcj ę cz ęś ci zamiennych do wy ż ej wymienionych pomp typu OS oraz do pomp typu PH, P Ł , O Ł , OW, OWB, OWH, ZW, a tak ż e remonty pomp typu OS powy ż ej wskazanych oraz remonty pomp PH, P Ł , O Ł , OW, OWB, OWH, ZW. Jak wskaza ł Wnioskodawca, Powen S.A. posiada na tym rynku pozycj ę dominuj ą c ą praktycznie w 100% produkuj ą c wskazane rodzaje pomp. Z uzasadnienia wniosku wynika, i ż w dokumentacji techniczno ruchowej przedmiotowych pomp Powen S.A. zamie ś ci ł o klauzul ę , zgodnie z któr ą Pompy remontowane s ą w czasie gwarancji i w okresie pogwarancyjnym wy łą cznie przez producenta lub upowa ż niony zak ł ad remontowy. Zdaniem wnioskodawcy pos ł ugiwanie si ę takim zapisem jest przejawem nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej w opisanym w tre ś ci wniosku zakresie. W opinii Spó ł ki Zamep wskazane zachowanie ogranicza konkurencj ę , gdy ż zmierza do wy łą czenia innych zak ł adów z remontów urz ą dze ń produkcji Powen i nak ł ada na podmioty kupuj ą ce te produkty obowi ą zek korzystania w stosunku do przedmiotu zakupu tylko i wy łą cznie z us ł ug producenta. Zdaniem Wnioskodawcy dzia ł anie takie ma na celu wprowadzenie monopolu Powen S.A. na us ł ugi remontów jego urz ą dze ń i przyczynia si ę do narzucania przedsi ę biorcom organizuj ą cym przetargi na remonty pomp warunków umów, które maj ą uci ąż liwy charakter i przynosz ą Powen nieuzasadnione korzy ś ci. W przekonaniu Wnioskodawcy Powen S.A. stosuj ą c przedmiotowy zapis narzuca wy łą czno ść swoich us ł ug remontowych, tym samym narzuca inne warunki transakcji handlowych, ogranicza rynek poprzez wprowadzanie monopolu na swój wyrób, ogranicza rozwój techniczny i stwarza niekorzystne warunki konkurencji, a w ł a ś ciwie j ą wy łą cza. Wskazane dzia ł anie ś wiadczy ć ma, jak podnios ł a Spó ł ka Zamep, o próbie monopolistycznego zaw ł aszczenia rynku remontu pomp produkcji Powen S.A. przez tego przedsi ę biorc ę . Zapis ten ogranicza posiadaczowi pompy mo ż liwo ść przekazania jej do remontu wybranemu przez siebie przedsi ę biorcy i – w po łą czeniu z § 428 rozporz ą dzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002r. w sprawie bezpiecze ń stwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpo ż arowego w podziemnych zak ł adach górniczych (Dz.U. Nr 139, poz. 1169 z pó ź n. zm.), zgodnie z którym maszyny, urz ą dzenia i instalacje utrzymuje si ę i konserwuje, naprawia i remontuje w sposób ustalony w dokumentacji techniczno – ruchowej producenta – stwarza Powen S.A. pseudo podstaw ę do sk ł adania roszcze ń odno ś nie praw wy łą cznych do remontów produkowanych przez siebie urz ą dze ń . Z przedstawionych przez Wnioskodawc ę wyja ś nie ń wynika natomiast, ż e dzia ł alno ść remontowa i produkcja cz ęś ci zamiennych do pomp prowadzona w oparciu o w/w przepis powinna by ć wolna dla ogó ł u przedsi ę biorców. W zwi ą zku z powy ż szym w dniu 13.01.2005r. Postanowieniem Nr 1 (karta nr 44) zosta ł o wszcz ę te post ę powanie antymonopolowe zgodnie z żą daniem zawartym we wniosku Zak ł adu Mechaniki Przemys ł owej Zamep Sp. z o.o. Spó ł ce Powen S.A. postawiony zosta ł zarzut nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na rynku produkcji pomp typu OS-80Z, OS-100Z, OS-150Z, OS-200Z oraz produkcji cz ęś ci zamiennych do pomp typu OS-80Z, OS-100Z, OS150Z, OS-200Z, PH, P Ł , O Ł , OW, OWB, OWH, ZW, a tak ż e remontów i napraw pogwarancyjnych pomp OS-80Z, OS-100Z, OS-150Z, 2 OS-200Z, PH, P Ł , O Ł , OW, OWB, OWH, ZW stosowanych w podziemnych zak ł adach górniczych na terenie kraju poprzez: 1) po ś rednie narzucanie innych warunków sprzeda ż y towarów, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów; 2) ograniczenie produkcji, zbytu lub post ę pu technicznego ze szkod ą dla kontrahentów, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 5 w/w ustawy; 3) przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 5 w/w ustawy, 4) narzucanie przez Powen S.A. uci ąż liwych warunków umów, przynosz ą cych mu nieuzasadnione korzy ś ci, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 6 w/w ustawy. W odpowiedzi na zawiadomienie o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego Powen S.A. wnios ł o o wydanie decyzji o niestwierdzeniu stosowania w/w praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę (karta nr 49). Przedsi ę biorca podniós ł w pierwszej kolejno ś ci, i ż nie prowadzi dzia ł alno ś ci gospodarczej w zakresie wskazanym w postanowieniu o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego, tj. nie produkuje pomp, cz ęś ci zamiennych do pomp, nie ś wiadczy równie ż us ł ug remontu pomp. Wskaza ł jednocze ś nie, i ż dzia ł alno ść w powy ż szym zakresie prowadzi spó ł ka dzia ł aj ą ca w ramach grupy kapita ł owej Powen S.A., a mianowicie Fabryka Pomp Powen Sp. z o.o. (zwana dalej „FP Powen”), której nast ę pc ą prawnym jest obecnie Grupa Powen – Wafapomp S.A. z siedzib ą w Warszawie (zwana dalej „Grup ą Powen – Wafapomp”). W ramach prowadzonej dzia ł alno ś ci w/w Spó ł ka nie produkuje jednak ż e wskazanych w postanowieniu Nr 1 pomp typu OS-80Z, OS-100Z, OS-150Z i OS-200Z, nie produkuje cz ęś ci zamiennych do pomp oznaczonych takimi symbolami, ani ich nie remontuje. Ponadto Powen S.A. wskaza ł o, i ż wytwarzane przez w/w przedsi ę biorc ę pompy s ą stosowane nie tylko w podziemnych zak ł adach górniczych, ale równie ż w innych sektorach gospodarki. Podnios ł o równie ż , ż e dokonuj ą c w niniejszej sprawie analizy produktowego wymiaru rynku nie nale ż y ogranicza ć si ę wy łą cznie do pomp fabrycznych Powen, ale nale ż y pami ę ta ć tak ż e o licznych substytutach tych pomp dost ę pnych na polskim rynku (karty nr 49-53). Grupa Powen – Wafapomp spotyka si ę bowiem na terenie kraju z siln ą konkurencj ą ze strony zarówno producentów krajowych, jak i zagranicznych. Jej konkurenci posiadaj ą olbrzymi potencja ł wytwórczy, a wielu z nich nale ż y do grupy globalnych potentatów w produkcji pomp (karta nr 56). Pompy oferowane na terenie Polski przez krajowych i zagranicznych producentów w pe ł ni zas ł uguj ą na miano substytutów pomp produkowanych w ramach grupy kapita ł owej Powen S.A. niezale ż nie od miejsca ich zainstalowania; wszystkie wprowadzane do obrotu maszyny i urz ą dzenia powinny posiada ć bowiem deklaracje zgodno ś ci WE lub oznaczenia CE, stosownie do przepisów obowi ą zuj ą cych w Unii Europejskiej (karta nr 442). Powen S.A. podnios ł o równie ż , ż e prawid ł owo okre ś lony rynek w uj ę ciu produktowym powinien obejmowa ć sprzeda ż pomp spe ł niaj ą cych te same funkcje, co pompy Powen. Udzia ł FP Powen Sp. z o.o. (obecnie: Grupy Powen – Wafapomp) w tak okre ś lonym rynku obejmuj ą cym terytorium kraju Spó ł ka oceni ł a na oko ł o […]% (karta nr 443). W zwi ą zku z w/w wyja ś nieniami z ł o ż onymi przez Powen S.A. Wnioskodawca zdecydowa ł o zmianie zakresu przedmiotowego i podmiotowego wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego, co nast ą pi ł o w pismach z ł o ż onych w dniach 04.04.2005r. i 25.05.2006r (karty nr 478-514, 543-546). W konsekwencji Wnioskodawca zarzuci ł przedsi ę biorcom nale żą cym do grupy kapita ł owej Powen S.A. obejmuj ą cym: Powen S.A. z siedzib ą w Zabrzu, Grup ę Powen – Wafapomp S.A. z siedzib ą w Warszawie (w dacie uzupe ł niania wniosku dzia ł aj ą c ą jako Fabryka Pomp Powen Sp. z o.o. z siedzib ą w Zabrzu) oraz Zak ł ady Pomp i Armatury „Dezetpomp” Sp. z o.o. z siedzib ą w Zabrzu stosowanie praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy ochronie konkurencji i konsumentów polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym poprzez przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji w zakresie pogwarancyjnych remontów pomp typu OS-80A, OS-80AM, OS-80B, OS-100A, OS-100AM, OS-150A, OS-150AM, OS- 3 200A, OS-200AM, OS-200B, OS-25-A, OS-250AM, jak równie ż pogwarancyjnych remontów pomp typu PH, P Ł , O Ł , OW, OWB, OWH, ZW produkcji Zabrza ń skiej Fabryki Maszyn Górniczych Powen, Powen S.A. oraz Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. Wnioskodawca zarzuci ł , i ż dosz ł o do tego w drodze zamieszczenia w dokumentacji techniczno – ruchowej w/w pomp zapisu, zgodnie z którym pompy powinny by ć remontowane wy łą cznie przez producenta lub upowa ż niony przez niego zak ł ad remontowy, z zastrze ż eniem, ż e w przypadku dokonania remontu przez inn ą firm ę pompa traci status wyrobu producenta wraz z wszystkimi wynikaj ą cymi z tego faktu konsekwencjami (karta nr 481). Tym samym wnioskodawca zmieni ł zakres podmiotów, przeciwko którym prowadzone ma by ć post ę powanie antymonopolowe. Uzasadniaj ą c zmian ę wniosku w tym zakresie wskaza ł , ż e producentami w/w typów pomp by ł y kolejno: Zabrza ń ska Fabryka Maszyn Górniczych Powen, Powen S.A., a nast ę pnie FP Powen Sp. z o.o. (obecnie Grupa Powen – Wafapomp S.A.). Powen S.A. jest nabywc ą wszelkich sk ł adników maj ą tkowych Zabrza ń skiej Fabryki Maszyn Górniczych Powen, w tym praw do dokumentacji konstrukcyjnej wskazanych pomp. Natomiast producentem tych pomp i wykonawc ą wszelkich us ł ug remontowych dotycz ą cych wymienionych pomp by ł a Fabryka Pomp Powen Sp. z o.o., która jest podmiotem kontrolowanym przez Powen S.A. Wymieniona grupa kapita ł owa obejmuje równie ż Zak ł ady Pomp i Armatury „Dezetpomp” Sp. z o.o. (zwane dalej „ZPiA Dezetpomp”), które równie ż s ą podmiotem kontrolowanym przez Powen S.A. i które wykonuj ą remonty pomp wskazanych typów (karta nr 544). Wymiar geograficzny rynku w ł a ś ciwego Wnioskodawca wyznaczy ł bior ą c pod uwag ę nabywców wskazanych przez niego pomp tj. przedsi ę biorców wydobywaj ą cych kopaliny ze z ł ó ż podziemnych wskazuj ą c, i ż rynek w ł a ś ciwy obejmuje obszar województw ś l ą skiego, ma ł opolskiego i lubelskiego. Uzasadni ł swoje stanowisko tym, i ż w ł a ś nie w zakresie pogwarancyjnych remontów pomp w/w typów zainstalowanych w podziemnych zak ł adach górniczych znajduj ą cych si ę na obszarze wskazanych województw Wnioskodawca i przedsi ę biorcy, którym zarzuca on stosowanie niedozwolonej praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , wspó ł zawodnicz ą ze sob ą . Za takim wyznaczeniem rynku w ł a ś ciwego w przedmiotowej sprawie przemawia tak ż e zdaniem wnioskodawcy fakt, i ż pompy przeznaczone do pracy w podziemnych zak ł adach górniczych wymagaj ą specjalistycznej wiedzy (…). Jednocze ś nie zakres przedmiotowy wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego zosta ł ograniczony do zarzutu naruszenia art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy antymonopolowej tj. nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym poprzez przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji. Wnioskodawca powtórzy ł tutaj argumenty przedstawione na wcze ś niejszym etapie sprawy. Poda ł , i ż pos ł ugiwanie si ę w tre ś ci dokumentacji techniczno – ruchowej pomp przytoczonym wy ż ej zapisem jest dzia ł aniem utrudniaj ą cym dost ę p do rynku remontów pogwarancyjnych tych urz ą dze ń przedsi ę biorcom spoza grupy kapita ł owej Powen S.A. nie posiadaj ą cych odpowiedniej autoryzacji, w tym samemu Wnioskodawcy. Jego zdaniem brak jest podstaw faktycznych i prawnych dla takiego post ę powania. W zwi ą zku ze zmian ą wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego Organ Antymonopolowy w dniu 21.06.2005r., na mocy Postanowienia Nr 2 umorzy ł post ę powanie antymonopolowe wszcz ę te na wniosek Zak ł adu Mechaniki Przemys ł owej Zamep Sp. z o.o. w Gliwicach przeciwko Powen S.A. z siedzib ą w Zabrzu w stosunku do postawionych temu przedsi ę biorcy zarzutów naruszenia art. 8 ust. 2 pkt 1, 2 i 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (karta nr 810). W tym samym dniu, Postanowieniem Nr 3 Organ Antymonopolowy zmieni ł Postanowienie Nr 1 z dnia 13.01.2005r. o wszcz ę ciu przedmiotowego post ę powania antymonopolowego. Na jego mocy Powen S.A., Grupie Powen – Wafpomp S.A. z siedzib ą w Warszawie (w dacie wydawania przedmiotowego postanowienia dzia ł aj ą cej jako Fabryka Pomp Powen Sp. z o.o.) oraz Zak ł adom Pomp i Armatury „Dezetpomp” Sp. z o.o. w Zabrzu postawiono zarzut nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na rynku pogwarancyjnych remontów pomp odwadniaj ą cych typu OS-80A, OS- 80AM, OS-80B, OS-100A, OS-100AM, OS-150A, OS-150A, OS-150AM, OS-200A, OS-200AM, 4 OS-200B, OS-250A, OS-250AM oraz remontów pogwarancyjnych pomp PH, P Ł , O Ł , OW, OWB, OWH, ZW, produkcji Zabrza ń skiej Fabryki Maszyn Górniczych Powen, Powen S.A. oraz Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., stosowanych w podziemnych zak ł adach górniczych na terenie kraju poprzez przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji w zakresie pogwarancyjnych remontów pomp odwadniaj ą cych wskazanych typów, przejawiaj ą ce si ę utrudnianiem dost ę pu do rynku poprzez umieszczenie w dokumentacji techniczno – ruchowej pomp zapisu, ż e w okresie pogwarancyjnym remontowane b ę d ą wy łą cznie przez producenta lub upowa ż niony przez producenta zak ł ad remontowy, a w przypadku wykonania remontu przez inn ą firm ę pompa traci status wyrobu producenta, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (karty nr 811-812). W odpowiedzi na zawiadomienie o zmianie postanowienia o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego Powen S.A., Grupa Powen – Wafapomp oraz ZPiA Dezetpomp (zwani dalej równie ż „Uczestnikami post ę powania”) podnosili, co nast ę puje. Ustosunkowuj ą c si ę do postawionego zarzutu spó ł ka ZPiA Dezetpomp wnios ł a o wydanie przez Organ Antymonopolowy decyzji o niestwierdzeniu stosowania przez ni ą praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , o której mowa w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy antymonopolowej. Przedsi ę biorca podkre ś li ł , i ż zgodnie z tre ś ci ą Postanowienia Nr 3 z dnia 21.06.2005r. istota zarzucanej praktyki polega na umieszczaniu w dokumentacji techniczno – ruchowej pomp zapisu, ż e pompy w okresie pogwarancyjnym remontowane b ę d ą wy łą cznie przez producenta lub upowa ż niony przez niego zak ł ad remontowy. W stosunku do ZPiA Dezetpomp tak postawiony zarzut jest bezzasadny i nie znajduje potwierdzenia w dzia ł alno ś ci gospodarczej prowadzonej przez Spó ł k ę . Dezetpomp stwierdzi ł , ż e nigdy nie by ł producentem pomp, o których mowa w tre ś ci Postanowienia Nr 3; tym samym nie jest autorem dokumentacji techniczno – ruchowej pomp, w której zawarty jest zakwestionowany warunek. Chybione jest zatem kierowanie do w/w przedsi ę biorcy sformu ł owanego w przywo ł any powy ż ej sposób zarzutu, niezale ż nie od oceny merytorycznej kwestionowanego zapisu (karty nr 815-816). Równie ż Grupa Powen – Wafapomp nie zgodzi ł a si ę z zarzutem nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej i wnios ł a o wydanie decyzji niestwierdzaj ą cej stosowania praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę . Odnosz ą c si ę do postawionego zarzutu w pierwszej kolejno ś ci Spó ł ka podda ł a analizie kwesti ę okre ś lenia rynku w ł a ś ciwego. Podnios ł a, ż e w niniejszej sprawie jako rynek w ł a ś ciwy wyznaczono rynek us ł ug pogwarancyjnych remontów okre ś lonych typów i typoszeregów pomp odwadniaj ą cych produkcji Zabrza ń skiej Fabryki Maszyn Górniczych Powen, Powen S.A. oraz Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. (zwane te ż dalej „pompami produkcji Powen”), stosowanych w podziemnych zak ł adach górniczych na terenie kraju. Uczestnik wskaza ł , i ż nie kwestionuje prawid ł owo ś ci uj ę cia terytorialnego tak wyznaczonego rynku, jednak ż e zdefiniowanie tego rynku pod wzgl ę dem produktowym budzi jego powa ż ne w ą tpliwo ś ci. Grupa Powen – Wafapomp wskaza ł a, ż e okre ś lenie wymienionych w tre ś ci zarzutu typów i typoszeregów pomp mianem „odwadniaj ą cych” nie jest trafne, albowiem sugeruje, ż e znajduj ą one zastosowanie wy łą cznie w zak ł adach oraz ci ą gach technologicznych, w których konieczne jest odwadnianie wyrobisk lub innych obiektów o podobnym charakterze. Spó ł ka wyja ś ni ł a natomiast, ż e urz ą dzenia te, oprócz odwadniania mog ą pe ł ni ć inne funkcje, stanowi ą c elementy ci ą gów technologicznych, obiegów wodnych lub s ł u żą c do hydrotransportu cieczy ci ęż kich. Jej zdaniem nie jest zasadne zaw ęż enie rynku relewantnego wy łą cznie do wskazanych w Postanowieniu Nr 3 typów i typoszeregów pomp, które ich u ż ytkownicy wykorzystuj ą do odwadniania (karty nr 820- 821). W opinii Grupy Powen – Wafapomp istotne obiekcje budzi równie ż fakt ograniczenia rynku w ł a ś ciwego do rynku us ł ug pogwarancyjnych remontów pomp wymienionych w tre ś ci postawionego zarzutu stosowanych wy łą cznie w podziemnych zak ł adach górniczych. Przedsi ę biorca wskaza ł , ż e produkowane przez niego pompy wykorzystywane s ą tak ż e przez podmioty prowadz ą ce wydobycie w zak ł adach górniczych innych, ani ż eli podziemne, jak równie ż przez podmioty spoza sektora górniczego, jak na przyk ł ad zak ł ady energetyczne. W zwi ą zku z 5 powy ż szym takie zaw ęż enie rynku stanowi nadmiern ą , a przez to niedopuszczaln ą jego segmentacj ę (karta nr 821). Odnosz ą c si ę natomiast do merytorycznej cz ęś ci postawionego zarzutu Spó ł ka podnios ł a, ż e przyczyn ą umieszczenia w tre ś ci dokumentacji techniczno – ruchowej pomp zapisu nak ł adaj ą cego na u ż ytkowników tych urz ą dze ń obowi ą zek ich remontowania w okresie pogwarancyjnym przez producenta lub upowa ż niony zak ł ad remontowy jest fakt, i ż wykonanie tego rodzaju prac nie jest mo ż liwe bez dost ę pu do szczegó ł owej dokumentacji konstrukcyjnej, stanowi ą cej w ł asno ść producenta takiego urz ą dzenia. Spó ł ka podkre ś li ł a w szczególno ś ci, ż e prawid ł owe przeprowadzenie prac remontowych przez podmiot pozbawiony dost ę pu do dokumentacji techniczno ruchowej i wykonuj ą cy remont w oparciu o cz ęś ci zamienne niewiadomego pochodzenia, jest w praktyce niemo ż liwe. Prawdopodobie ń stwo awarii tak wyremontowanej pompy ulega istotnemu zwi ę kszeniu, za ś odpowiedzialno ść za te zdarzenia spoczywa na producencie, mimo i ż pozbawiony on by ł jakiegokolwiek wp ł ywu na przeprowadzenie prac remontowych urz ą dzenia (karta nr 822). Równie ż Powen S.A. nie zgodzi ł o si ę z zarzutem nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej w rozumieniu art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy antymonopolowej i wnios ł o o wydanie decyzji o niestwierdzeniu stosowania praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę okre ś lonej w tym przepisie. Odnosz ą c si ę do postawionego zarzutu Powen S.A. podnios ł o w pierwszej kolejno ś ci, ż e niedopuszczalne jest ograniczenie wyznaczonego w przedmiotowej sprawie rynku w ł a ś ciwego wy łą cznie do tych podziemnych zak ł adów górniczych na terenie kraju, gdzie stosowane s ą pompy okre ś lonych typów i okre ś lonego producenta. Takie zaw ęż enie rynku w ł a ś ciwego, zdaniem wnioskodawcy, ani nie czyni go rynkiem o wymiarze krajowym, ani nie czyni te ż zado ść wymogom okre ś lonym w art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (karty nr 828-830). Powen S.A. wskaza ł o, ż e rynkiem w ł a ś ciwym w niniejszej sprawie jest krajowy rynek sprzeda ż y pomp spe ł niaj ą cych te same funkcje, co pompy produkowane w strukturze grupy kapita ł owej Powen S.A. Pompy te wykorzystywane s ą na terenie ca ł ego kraju i nie tylko przez podziemne zak ł ady górnicze (np. w energetyce). W uzasadnieniu swojego stanowiska, uczestnik post ę powania podniós ł , ż e niew ą tpliwie od strony popytowej wyznaczonego przez organ antymonopolowy rynku tj. z punktu widzenia w ł a ś ciciela (u ż ytkownika) pompy produkcji Powen, substytutem us ł ugi polegaj ą cej na remoncie pompy nie jest us ł uga remontu innej pompy, cho ć by by ł a zainstalowana u tego samego u ż ytkownika lub remont takiej samej pompy zainstalowanej u innego u ż ytkownika. Nie oznacza to jednak, ż e taka substytucyjno ść nie wyst ę puje po poda ż owej stronie rynku remontu pomp odwadniaj ą cych. Dla przedsi ę biorców, których dzia ł alno ść polega na wykonywaniu remontów pomp, uzyskanie zlecenia na remont pomp produkcji Powen jest substytutem uzyskania zlecenia na remont pomp innego producenta. W przypadku Wnioskodawcy zlecenia te mog ą dotyczy ć (i dotycz ą w szerokim zakresie) nie tylko remontów pomp Powen, ale tak ż e remontów jego w ł asnych pomp oraz pomp innych, kilkudziesi ę ciu producentów krajowych i zagranicznych dzia ł aj ą cych na polskim rynku (karty nr 830-831) Spó ł ka poda ł a, ż e struktura krajowego rynku sprzeda ż y pomp oraz wynikaj ą ce z niej proporcje pomi ę dzy liczb ą zainstalowanych na terenie kraju pomp produkcji Powen oraz liczb ą zainstalowanych na tym obszarze pomp innych producentów nie daje podstaw do przyj ę cia, ż e egzystencja Spó ł ki Zamep uzale ż niona jest wy łą cznie od mo ż liwo ś ci wykonywania remontów pogwarancyjnych pomp jednego producenta, w tym przypadku Powen. Z punktu widzenia przedsi ę biorcy remontuj ą cego pompy, rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci pomp Powen, a tak ż e ró ż nice cen i koszty transportu, nie stwarzaj ą barier dost ę pu do szeroko rozumianego rynku us ł ug remontowych i nie ograniczaj ą zainteresowania wnioskodawcy do kilku wskazanych przez niego zak ł adów górniczych (karta nr 830). Powen S.A. wyrazi ł o tak ż e zdanie, i ż wyznaczenie rynku w ł a ś ciwego w sposób okre ś lony w Postanowieniu Nr 3 sprawia, i ż post ę powanie antymonopolowe traci swój publicznoprawny charakter i jest prowadzone wy łą cznie w interesie wnioskodawcy, a nie w interesie ochrony 6 konkurencji na rynku w ł a ś ciwym. Narusza to podstawow ą zasad ę wyra ż on ą w art. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (karta nr 831). Ustosunkowuj ą c si ę do postawionego zarzutu Powen S.A. podnios ł o tak ż e, ż e znaczenie zakwestionowanego zapisu zawartego w dokumentacji techniczno – ruchowej pomp sprowadza si ę do tego, i ż producent nie bierze odpowiedzialno ś ci za wymian ę cz ęś ci, remonty i napraw ę pomp w sytuacji gdy czynno ś ci te przeprowadzone zosta ł y przez podmiot, który nie uzyska ł autoryzacji producenta. Zdaniem Powen S.A. zapis zawarty w dokumentacji techniczno – ruchowej nie ma mocy prawnej wobec kupuj ą cego i jedyn ą konsekwencj ą przeprowadzenia remontów przez podmiot nieautoryzowany w okresie pogwarancyjnym jest to, ż e producent pompy o ś wiadcza, i ż nie ponosi odpowiedzialno ś ci za tak serwisowane urz ą dzenie (karta nr 835). W kolejnych pismach kierowanych do organu antymonopolowego w toku post ę powania strony przes ł a ł y dalsze stanowiska odno ś nie okre ś lenia rynku w ł a ś ciwego w przedmiotowej sprawie podnosz ą c, co nast ę puje. W pi ś mie z ł o ż onym w dniu 06.02.2006r. (karty nr 1004-1017) Powen S.A. podtrzyma ł o swoje stanowisko odno ś nie tego, i ż rynkiem w ł a ś ciwym w okoliczno ś ciach przedmiotowej sprawy powinien by ć krajowy rynek sprzeda ż y pomp spe ł niaj ą cych te same funkcje, co pompy wymienione w tre ś ci postawionego w Postanowieniu Nr 3 z dnia 21.06.2005r. zarzutu nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej. Pompy takie wykorzystywane s ą na terenie ca ł ego kraju – nie tylko w górnictwie podziemnym, ale tak ż e w innych dziedzinach przemys ł u. Spó ł ka poda ł a, ż e odbiorcy tych pomp traktuj ą je jak substytuty i nie istniej ą powody, dla których rynek w ł a ś ciwy mia ł by by ć ograniczony do wyrobów jednego producenta. Nie wydaje si ę zdaniem Powen S.A. zasadne przypisywanie szczególnej wagi do us ł ug remontowych pomp pojedynczego producenta, których substytuty oferowane s ą na wysoce konkurencyjnym rynku i czynienie tak wyodr ę bnionych us ł ug przedmiotem osobnego rynku w ł a ś ciwego w uj ę ciu produktowym. Przedsi ę biorca podniós ł równie ż , ż e konkurencja mi ę dzy licznymi na polskim rynku producentami pomp zorientowana jest w pierwszym rz ę dzie na zdobycie rynku w ł asnych produktów, a dopiero konsekwencj ą wprowadzenia na rynek pomp danego producenta jest mo ż liwo ść ś wiadczenia us ł ug serwisowych tych urz ą dze ń . Produktem wyj ś ciowym w analizie asortymentowej strony rynku s ą zatem same pompy. Ich serwisowanie jest za ś czynno ś ci ą wtórn ą i popyt na us ł ugi serwisowe jest bezpo ś rednio zwi ą zany z liczb ą pomp zainstalowanych i pracuj ą cych u nabywców. O sile rynkowej producenta pomp nie mog ą zatem decydowa ć wy łą cznie us ł ugi serwisowe. Takie stanowisko odno ś nie rynku w ł a ś ciwego Powen S.A. podtrzyma ł o równie ż w pi ś mie z dnia 28.02.2006r. (karty nr 1121-1125). W pi ś mie tym Spó ł ka podkre ś li ł a po raz kolejny, ż e za rynek w ł a ś ciwy w uj ę ciu geograficznym nale ż y uzna ć w niniejszej sprawie rynek krajowy, skoro pompy i ich substytuty znajduj ą zastosowanie w innych bran ż ach, ani ż eli tyko podziemne zak ł ady wydobywcze. Spó ł ka podkre ś li ł a równie ż , odnosz ą c si ę do kwestii substytucyjno ś ci towarów, i ż do uznania jednego produktu za zast ę powalny przez drugi wystarczaj ą ce jest, i ż spe ł niaj ą one podobne funkcje; nie musz ą by ć natomiast takie same. Powen S.A. podkre ś li ł o równie ż , ż e na polskim rynku od wielu lat obecni s ą – poprzez spó ł ki zale ż ne prowadz ą ce sprzeda ż pomp – wszyscy najwi ę ksi producenci pomp na ś wiecie, w tym ś wiatowi liderzy. Struktura krajowego rynku sprzeda ż y pomp nie daje zatem podstaw do przyj ę cia, ż e egzystencja wnioskodawcy uzale ż niona jest wy łą cznie od mo ż liwo ś ci wykonywania remontów pogwarancyjnych pomp tylko jednego producenta. Odno ś nie barier dost ę pu do tak rozumianego rynku Powen S.A. podnios ł o, i ż nie istniej ą istotne przeszkody o charakterze prawnym i technicznym w sprzeda ż y pomp na rynku krajowym. Wskaza ł o tak ż e, ż e konkurencja na polskim rynku pomp, a w konsekwencji na rynku ich serwisowania powoduje, ż e producenci chc ą c utrzyma ć wi ęź z klientem, tworz ą sie ć przedstawicielstw lub autoryzowanych podmiotów zajmuj ą cych si ę sprzeda żą towarów, ich magazynowaniem i serwisowaniem. Tym samym koszty ewentualnego transportu towarów ulegaj ą odpowiedniemu roz ł o ż eniu i obni ż eniu oraz znacznemu wyrównaniu. W ocenie dost ę pu do 7 krajowego rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych nie odgrywaj ą one zdaniem Spó ł ki istotnego znaczenia, o czym ś wiadczy istotny wzrost importu pomp do Polski w ostatnich latach. W pi ś mie z dnia 28.02.2006r. (karty nr 1148-1157) Grupa Powen – Wafapomp tak ż e podtrzyma ł a zarzut zbytniej segmentacji rynku w ł a ś ciwego. Spó ł ka podnios ł a po raz kolejny, ż e pompy jej produkcji znajduj ą zastosowanie nie tylko w górnictwie podziemnym, ale tak ż e odkrywkowym, w bran ż y energetycznej, hutniczej, chemicznej, wodoci ą gowej i innych. Ró ż norodno ść zastosowa ń w sposób jednoznaczny wskazuje, i ż oferta Spó ł ki kierowana jest do szerokiego grona odbiorców krajowych z wielu ga łę zi gospodarki. W w/w pi ś mie Spó ł ka poda ł a tak ż e, ż e zajmuje si ę produkcj ą pomp przemys ł owych tj. pomp, które kierowane s ą wy łą cznie do odbiorców przemys ł owych (a nie konsumentów, czy gospodarstw domowych). Podnios ł a, ż e pompy przemys ł owe s ą sprzedawane i u ż ytkowane na terenie ca ł ego kraju. Nie istniej ą ż adne okoliczno ś ci, ż adne bariery dost ę pu do rynku, takie jak np. ró ż nice cen, koszty transportu, rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci towarów, które uzasadnia ł yby segmentacj ę rynku oraz jego zaw ęż enie pod wzgl ę dem terytorialnym wy łą cznie do podziemnych zak ł adów górniczych. Wnioskodawca z kolei przedstawiaj ą c argumenty odno ś nie zasadno ś ci wyznaczenia rynku w ł a ś ciwego w sprawie w sposób wskazany w tre ś ci postawionego w niniejszej sprawie zarzutu, podniós ł w pi ś mie z dnia 25.08.2005r. (karty nr 921-923), ż e odbiorcy pomp odwadniaj ą cych obejmuj ą cy przedsi ę biorców wydobywaj ą cych kopaliny ze z ł ó ż podziemnych stawiaj ą szczególne wymagania, jakie musz ą spe ł nia ć pompy odwadniaj ą ce podczas pracy we wskazanych zak ł adach. Pompy stosowane w podziemnych zak ł adach górniczych odró ż niaj ą si ę tym od pomp stosowanych poza tymi zak ł adami, ż e musz ą by ć wykonane zgodnie z deklaracj ą zgodno ś ci Wspólnoty Europejskiej okre ś lon ą przez Dyrektyw ę 98/37/WE dotycz ą c ą bezpiecze ń stwa maszyn, ponadto winny spe ł nia ć normy okre ś lone przez Dyrektyw ę WE 94/9/WE dotycz ą c ą sprz ę tu i systemów zabezpieczaj ą cych przeznaczonych do u ż ytku w atmosferach potencjalnie wybuchowych. Wymóg szczególnych warunków, jakim odpowiada ć powinny pompy odwadniaj ą ce stosowane w podziemnych zak ł adach górniczych odnosi si ę do materia ł ów, z jakich wykonywane s ą te urz ą dzenia (dotyczy to m.in. zakazu stosowania aluminium do ich produkcji) oraz silników elektrycznych wspó ł pracuj ą cych w tymi urz ą dzeniami. W szczególno ś ci wskazane wymogi zwi ą zane s ą z prac ą w warunkach zagro ż enia wybuchami py ł ów i gazów. Wnioskodawca podniós ł równie ż , i ż pompy produkowane przez innych producentów (zarówno krajowych, jak i zagranicznych), ani ż eli przedsi ę biorcy nale żą cy do grupy kapita ł owej Powen S.A. s ą i by ł y zakupywane przez podziemne zak ł ady górnicze w znikomych ilo ś ciach. Podkre ś li ł jednocze ś nie, i ż niniejsze post ę powanie ograniczone zosta ł o – zgodnie z jego wnioskiem – do pogwarancyjnych remontów pomp produkcji Zabrza ń skiej Fabryki Maszyn Górniczych Powen, Powen S.A. oraz Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. Pompy wyprodukowane przez tych przedsi ę biorców, wskazanych w tre ś ci Postanowienia Nr 3 z dnia 21.06.2005r. typów i typoszeregów, stanowi ą zdaniem Spó ł ki Zamep ponad 95% wszystkich pomp u ż ywanych przez podziemne zak ł ady górnicze. Jednocze ś nie Spó ł ka Zamep w pi ś mie z dnia 02.03.2006r. poinformowa ł a, ż e nie istniej ą ż adne bariery o charakterze prawnym i faktycznym, które uniemo ż liwia ł yby wykonywanie przez ni ą pogwarancyjnych remontów pomp zainstalowanych poza podziemnymi zak ł adami górniczymi, jak równie ż pogwarancyjnych remontów pomp wyprodukowanych przez innych producentów ni ż przedsi ę biorcy z grupy Powen S.A. Wnioskodawca wskaza ł tak ż e, i ż remonty pomp w podziemnych zak ł adach górniczych s ą remontami urz ą dze ń przeznaczonych do pracy w szczególnych warunkach i Wnioskodawca specjalizuje si ę w tym zakresie, nie wykonuj ą c remontów pomp poza bran żą górnictwa podziemnego. Podniós ł ponadto, i ż poniewa ż 90% pomp dla bran ż y górnictwa podziemnego zosta ł o wyprodukowanych przez uczestników niniejszego post ę powania, dlatego wnioskodawca zajmuje si ę g ł ównie remontami pomp tych producentów. Wnioskodawca poda ł ponadto, ż e czasami wykonuje remonty pomp odwadniaj ą cych innych producentów i nie spotka ł si ę dot ą d z restrykcjami z ich strony (karty nr 1236-1237). Spó ł ka Zamep w tre ś ci w/w pisma podnios ł a równie ż , i ż dysponuje potencja ł em niezb ę dnym do remontów pomp innych, ani ż eli pompy produkcji Powen. Mi ę dzy innymi wykonuje remonty 8 pomp w ł asnej produkcji, jak równie ż remonty pomp takich producentów, jak Warman i Sigma. Wnioskodawca zasadniczo nie wykonuje remontów pomp zainstalowanych poza podziemnymi zak ł adami górniczymi np. pomp stosowanych na statkach, gdy ż nie mo ż e specjalizowa ć si ę w remontach wszelkiego typu pomp z uwagi na koszty z tym zwi ą zane, technologie itp. Podniós ł , i ż remonty pomp stosowanych w podziemnych zak ł adach górniczych maj ą swoj ą specyfik ę , Wnioskodawca zna si ę na remontach pomp tego typu i je wykonuje. Wnioskodawca posiada zaplecze techniczne i badawcze, które pozwala mu na wykonywanie remontów pomp do podziemnych zak ł adów górniczych. Remonty te dotycz ą pomp wymienionych w tre ś ci postawionego w sprawie zarzutu oraz remontów pomp wirowych w ł asnej produkcji (karta nr 1238). Spó ł ka Zamep wskaza ł a ponadto, ż e us ł uga pogwarancyjnego remontu pomp produkcji POWEN ró ż ni si ę od us ł ugi pogwarancyjnego remontu pomp innego producenta tym, ż e ka ż dy rodzaj pompy ma inn ą konstrukcj ę oraz inne parametry pracy, co wi ąż e si ę z konieczno ś ci ą zastosowania innej technologii remontu oraz innych cz ęś ci zamiennych. Natomiast zasady wykonywania remontów s ą takie same i polegaj ą na odtwarzaniu urz ą dzenia (pompy) tak, aby posiada ł o w ł a ś ciwe dla niego parametry eksploatacyjne. W dalszej kolejno ś ci Wnioskodawca wskaza ł , ż e us ł uga pogwarancyjnego remontu pomp zainstalowanych w podziemnych zak ł adach górniczych ró ż ni si ę od us ł ugi remontu pomp zainstalowanych poza sektorem górnictwa podziemnego tym, ż e urz ą dzenia przeznaczone do pracy w górnictwie podziemnym musz ą spe ł nia ć szczególne wymagania w celu zabezpieczenia przed gro ź b ą wybuchu. W ogólno ś ci wymogi te dotycz ą konieczno ś ci zabezpieczenia przed powstaniem iskry elektrycznej, zabezpiecze ń przeciwpora ż eniowych. Szczególne wymagania odnosz ą si ę zatem do materia ł ów u ż ywanych do wykonywania urz ą dze ń przeznaczonych do pracy pod ziemi ą (karty nr 1238-1239). W pi ś mie z dnia 12.10.2005r. Grupa Powen – Wafapomp podnios ł a natomiast, ż e niemal wszystkie wytwarzane przez ni ą pompy przemys ł owe spe ł niaj ą rygory obowi ą zuj ą ce w górnictwie. Co za tym idzie nie wyst ę puj ą ró ż nice cenowe pomi ę dzy pompami sprzedawanymi bezpo ś rednio dla górnictwa a pompami sprzedawanymi do pozosta ł ych odbiorców. Jest to spowodowane tym, ż e pompy jej produkcji kupowane s ą tak ż e przez po ś redników. Istnieje wtórny popyt na pompy i realna mo ż liwo ść , i ż pompy znajduj ą ce si ę we wtórnym obiegu handlowym trafia ć b ę d ą do podziemnych zak ł adów górniczych. Ceny wy ż sze od standardowych cen wyrobów Grupy Powen – Wafapomp posiadaj ą tylko pompy wytwarzane w specjalnych wykonaniach materia ł owych, produkowane na indywidualne zamówienia (karta nr 950). W toku post ę powania Organ Antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje. Powen S.A. jest przedsi ę biorc ą prowadz ą cym dzia ł alno ść gospodarcz ą na podstawie wpisu do Krajowego Rejestru S ą dowego pod numerem 0000034406 (karty nr 78-82). Faktyczny przedmiot dzia ł alno ś ci w/w przedsi ę biorcy obejmuje: us ł ugi najmu pomieszcze ń , us ł ugi dzier ż awy ś rodków trwa ł ych, us ł ugi dzier ż awy dokumentacji i oprzyrz ą dowania technicznego, us ł ugi przesy ł u pary i dzier ż awy systemu informatycznego (karta nr 50). Grupa Powen – Wafapomp S.A. prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą na podstawie wpisu do Krajowego Rejestru S ą dowego pod numerem 0000024389 (karty nr 1345-1349). Przedmiot jej dzia ł alno ś ci gospodarczej obejmuje m.in. produkcj ę pomp i spr ęż arek. Przedmiotowy przedsi ę biorca powsta ł z po łą czenia spó ł ek: Wafapomp S.A. w Warszawie, Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. w Zabrzu oraz Ś widnickiej Fabryki Pomp Sp. z o.o. w Ś widnicy w trybie przewidzianym w art. 492 § 1 pkt 1 w zwi ą zku z art. 515 § 1 i art. 516 § 6 Kodeksu spó ł ek handlowych w zwi ą zku z czym S ą d Rejonowy w Warszawie w dniu 22.09.2006r. dokona ł stosownego wpisu do Krajowego Rejestru S ą dowego (karta nr 1344-1349). Grupa Powen – Wafapomp S.A. jest wobec tego nast ę pc ą prawnym Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., która prowadzi ł a dzia ł alno ść gospodarcz ą w zakresie produkcji pomp na podstawie wpisu do Krajowego Rejestru S ą dowego pod numerem 0000043680 (karty nr 823-826). 9 Zak ł ady Pomp i Armatury „Dezetpomp” Sp. z o.o. prowadz ą dzia ł alno ść gospodarcz ą na podstawie wpisu do Krajowego Rejestru S ą dowego pod numerem 0000054309 (karty nr 496-501). Przedmiot dzia ł alno ś ci tego przedsi ę biorcy obejmuje m.in. ś wiadczenie us ł ug na rzecz spó ł ek z grupy kapita ł owej Powen S.A. takich, jak konserwacje, naprawy i remonty maszyn, urz ą dze ń i ś rodków transportu, budynków i budowli, sieci elektrycznych i energetycznych. Prowadzi ł on tak ż e dzia ł alno ść w zakresie remontów pomp produkcji spó ł ki Powen – Wafapomp oraz dystrybucji cz ęś ci zamiennych do tych pomp. Na mocy umowy nr FP 006/01/2003 zawartej w dniu 16.01.2003r. z FP Powen Sp. z o.o. (obecnie Grupa Powen – Wafapomp S.A.) ZPiA Dezetpomp uzyska ł y status autoryzowanego zak ł adu remontowego w/w Spó ł ki (karty nr 1108- 1117 – tajemnica przedsi ę biorstwa). ZPiA Dezetpomp pocz ą wszy od stycznia 2006r. zaprzesta ł o prowadzenia dzia ł alno ś ci gospodarczej w zakresie us ł ug remontowych pomp przemys ł owych. W sierpniu 2006r. pracownicy Oddzia ł u Remontów Pomp w/w Spó ł ki zostali przej ę ci przez FP Powen Sp. z o.o. (obecnie Grup ę Powen – Wafapomp S.A.). W zwi ą zku z powy ż szym przedsi ę biorca ten utraci ł równie ż status Autoryzowanego Przedstawiciela FP Powen Sp. z o.o. Wed ł ug stanu na 25.10.2006r. dzia ł alno ść ZPiA Dezetpomp obejmuje: us ł ugi techniczne w zakresie budowlanym, elektrycznym i energetycznym (dotycz ą ce instalacji centralnego ogrzewania), us ł ugi w zakresie sprz ą tania obiektów oraz naprawy silników elektrycznych w wykonaniu przeciwwybuchowym (karta nr 1409). Zak ł ad Mechaniki Przemys ł owej Zamep Sp. z o.o. z siedzib ą w Gliwicach jest przedsi ę biorc ą wpisanym do Rejestru Przedsi ę biorców Krajowego Rejestru S ą dowego pod numerem 0000083261 (karty nr 24-27). Przedmiotem jego dzia ł alno ś ci jest mi ę dzy innymi produkcja pomp i spr ęż arek, a tak ż e dzia ł alno ść us ł ugowa w zakresie instalowania, naprawy i konserwacji maszyn ogólnego przeznaczenia. Uczestnicy niniejszego post ę powania wchodz ą lub, w przypadku ZPiA Dezetpomp, wchodzili w sk ł ad grupy kapita ł owej, w której przedsi ę biorc ą dominuj ą cym jest Powen S.A. Dezetpomp nie jest cz ł onkiem przedmiotowej grupy od dnia 21.09.2006r. w zwi ą zku ze zbyciem przez POWEN S.A. udzia ł ów w tej Spó ł ce (karta nr 1394). Zgodnie z art. 4 pkt 14 ustawy antymonopolowej przez grup ę kapita ł ow ą rozumie si ę wszystkich przedsi ę biorców, którzy s ą kontrolowani w sposób bezpo ś redni lub po ś redni przez jednego przedsi ę biorc ę , w tym równie ż tego przedsi ę biorc ę . Definicj ę przedsi ę biorcy dominuj ą cego zawiera art. 4 pkt 3 w/w ustawy. Schemat grupy kapita ł owej Powen S.A. wed ł ug stanu na wrzesie ń 2005 roku przedstawia ł si ę nast ę puj ą co (karta nr 999). 33,2% POWEN S.A. 80% Centrum Rozwoju Pomp Sp. z o.o. Stalkon Sp. z o.o. 49,7% 49,8% 87,9% 19,9% Dezetpomp Sp. z o.o. 6,3% 99,9% 99,9% Wafapomp S.A. FP Powen Sp. z o.o. Ś widnicka Fabryka Pomp Sp. z o.o. 10 Zestawienie powi ą za ń personalnych w w/w grupie kapita ł owej kszta ł towa ł o si ę we wrze ś niu 2005 roku nast ę puj ą co (karta nr 1000). − cz ł onek zarz ą du Powen S.A. by ł równocze ś nie prezesem jednoosobowego zarz ą du Stalkon Sp. z o.o., − cz ł onkami pi ę cioosobowej Rady Nadzorczej Wafapomp S.A. byli dwaj cz ł onkowie zarz ą du Powen S.A. i dwaj cz ł onkowie Rady Nadzorczej Powen S.A., − cz ł onkiem trzyosobowej Rady Nadzorczej FP Powen Sp. z o.o. by ł przewodnicz ą cy Rady Nadzorczej Powen S.A. i dwaj cz ł onkowie zarz ą du Wafapomp S.A., − cz ł onkiem trzyosobowej Rady Nadzorczej Ś widnickiej Fabryki Pomp Sp. z o.o. by ł o dwóch cz ł onków zarz ą du Wafapomp S.A., − cz ł onkiem trzyosobowej Rady Nadzorczej Dezetpomp Sp. z o.o. by ł jeden cz ł onek zarz ą du Powen S.A. i jeden cz ł onek Rady Nadzorczej Powen S.A., − cz ł onkiem trzyosobowej Rady Nadzorczej Stalkon Sp. z o.o. by ł jeden cz ł onek zarz ą du FP Powen Sp. z o.o. i jeden cz ł onek zarz ą du Dezetpomp Sp. z o.o., − cz ł onkiem trzyosobowej Rady Nadzorczej CR Pomp Sp. z o.o. by ł jeden cz ł onek zarz ą du Powen S.A., jeden cz ł onek zarz ą du FP Powen Sp. z o.o. i jeden cz ł onek zarz ą du Wafapomp S.A. Z informacji przedstawionych przez Powen S.A. w pi ś mie z dnia 11.10.2006r. wynika, ż e obecnie w sk ł ad grupy kapita ł owej POWEN S.A. wchodzi trzech przedsi ę biorców tj. POWEN S.A., Grupa Powen – Wafapomp S.A. i Stalkon Sp. z o.o. Powi ą zania kapita ł owe istniej ą równie ż pomi ę dzy POWEN S.A. a Zak ł adami Pomp i Armatury Dezetpomp Sp. z o.o. oraz Spó ł k ą CR Pomp Sp. z o.o., jednak ż e POWEN S.A. nie jest ju ż w stosunku do tych podmiotów przedsi ę biorc ą dominuj ą cym (karty nr 1393-1395). Aktualnie POWEN S.A. posiada 99,99% udzia ł ów w Stalkon sp. z o.o. i 96,5% akcji w Grupie Powen-Wafapomp S.A. (karta nr 1395). Cz ł onek zarz ą du Powen S.A. jest równocze ś nie prezesem jednoosobowego zarz ą du Stalkon Sp. z o.o. Cz ł onkami pi ę cioosobowej Rady Nadzorczej Grupy Powen – Wafapomp S.A. s ą dwaj cz ł onkowie zarz ą du Powen S.A. i przewodnicz ą cy rady nadzorczej Powen S.A. (karta nr 1396). ZPiA „Dezetpomp” Sp. z o.o. nie wchodz ą ju ż w sk ł ad grupy kapita ł owej w której podmiotem dominuj ą cym jest Powen S.A. Przedsi ę biorca ten z Powen S.A. nadal powi ą zany jest jednak kapita ł owo i posiada 26,3% akcji w tej spó ł ce. Aktualny schemat powi ą za ń kapita ł owych pomi ę dzy w/w przedsi ę biorcami, w tym schemat grupy kapita ł owej Powen S.A. przedstawia poni ż szy schemat (pogrubion ą czcionk ą oznaczono spó ł ki wchodz ą ce w sk ł ad grupy kapita ł owej Powen S.A.) CR Pomp Sp. z o.o. 9,7% 37,4% POWEN S.A. 50% 26,3% 99,99% ZPiA Dezetpomp Sp. z o.o. 96,5% STALKON SP. Z O.O. GRUPA POWEN – WAFAPOMP S.A. 11 Spó ł ka Powen S.A. zosta ł a zarejestrowana w 1992r. jako Contact – Powen Sp. z o.o. W 1994 roku Spó ł ka przej ęł a od Skarbu Pa ń stwa do odp ł atnego u ż ytkowania maj ą tek by ł ego przedsi ę biorstwa pa ń stwowego, dzia ł aj ą cego pod nazw ą Zabrza ń ska Fabryka Maszyn Górniczych Powen staj ą c si ę jedynym i wy łą cznym w ł a ś cicielem przedsi ę biorstwa jak równie ż patentów, wzorów u ż ytkowych, znaków towarowych oraz dokumentacji konstrukcyjnej, na podstawie której uzyska ł a wy łą czne prawo do produkcji wyrobów Powen. Z przej ę tego maj ą tku w 2000 roku wydzielono Zak ł ad Pomp Powen Sp. z o.o. (dzia ł aj ą cy do dnia 22.09.2006r. jako Fabryka Pomp Powen Sp. z o.o., a obecnie jako grupa Powen – Wafapomp S.A.). W ca ł ym okresie dzia ł alno ś ci Fabryka Pomp Powen Sp. z o.o. (a obecnie Grupa Powen – Wafapomp) by ł a podmiotem zale ż nym od Powen S.A., a jej podstawowa dzia ł alno ść , czyli produkcja pomp by ł a kontynuacj ą dzia ł alno ś ci Zabrza ń skiej Fabryki Maszyn Górniczych Powen oraz Powen S.A., który produkowa ł pompy w okresie od 1994r. do 2001r. FP Powen Sp. z o.o. w 2000 roku przej ęł a oko ł o 50 pracowników Powen S.A., a w czerwcu 2001r. pozosta ł ych 320 pracowników w/w Spó ł ki zajmuj ą cych si ę produkcj ą pomp. W zwi ą zku z przeprowadzon ą reorganizacj ą podpisano pomi ę dzy w/w podmiotami umowy o wspó ł pracy, w tym mi ę dzy innymi umowy dotycz ą ce mo ż liwo ś ci korzystania przez FP Powen Sp. z o.o. z know – how Powen S.A. oraz maszyn i urz ą dze ń , a tak ż e obiektów zwi ą zanych z produkcj ą pomp (karty nr 56-57). Jak wynika z powy ż szego produkcj ą pomp Powen zajmowa ł y si ę kolejno: ZFMG Powen, która produkowa ł a pompy w okresie od 01.01.1947r. do 17.10.1994r.; Powen S.A., które by ł o producentem pomp od 1994r. do 31.05.2001r., oraz – pocz ą wszy od 01.06.2001r. – FP Powen Sp. z o.o. (której nast ę pc ą prawnym jest Grupa Powen – Wafapomp). Spó ł ka Powen – Wafapomp (w zakresie obejmuj ą cym dzia ł alno ść FP Powen Sp. z o.o.) produkuje wy łą cznie pompy przemys ł owe (karty nr 51-52, 56-57). Zgodnie z Polsk ą Norm ą PN-9/M-44000 pompy nale żą do podno ś ników cieczy tj. maszyn lub urz ą dze ń roboczych s ł u żą cych do podnoszenia lub przenoszenia cieczy b ą d ź wzrostu energii przep ł ywaj ą cej cieczy, przy czym praca zwi ą zana z przenoszeniem cieczy wykonywana jest kosztem energii dostarczanej z zewn ą trz. Pompy s ą podno ś nikami cieczy maj ą cymi króciec ss ą cy i króciec t ł oczny oraz organ roboczy zamieniaj ą cy prac ę mechaniczn ą na energi ę ci ś nienia cieczy (karta nr 1214). Innymi s ł owy pompy s ą rodzajem przeno ś ników cieczy b ą d ź maszyn hydraulicznych, które zamieniaj ą energi ę mechaniczn ą cieczy na energi ę kinetyczn ą lub potencjaln ą . Typowa pompa nap ę dzana jest energi ą mechaniczn ą . Energia przekazywana jest cieczy za pomoc ą organu roboczego, którym mo ż e by ć wirnik , t ł ok lub membrana . Dzia ł anie pompy polega na wytwarzaniu ró ż nicy ci ś nie ń pomi ę dzy stron ą ssawn ą (wlotem) i t ł oczn ą (wylotem). Podstawowymi charakterystykami pomp s ą : wydajno ść (mierzona obj ę to ś ci ą przepompowywanej cieczy na jednostk ę czasu, w uk ł adzie SI wyra ż ona w litrach na sekund ę ) i wysoko ść podnoszenia (lub maksymalne ci ś nienie) mierzone w metrach s ł upa wody lub w uk ł adzie SI w paskalach . Do podstawowych rodzajów pomp, bior ą c pod uwag ę ich konstrukcj ę , zalicza si ę : • pompy wirowe (zwane te ż przep ł ywowymi), w których organem roboczym jest osadzony na obracaj ą cym si ę wale wirnik ł opatkowy, w którym nast ę puje wzrost energii przep ł ywaj ą cej cieczy; ich dzia ł anie polega na tym, ż e wiruj ą cy wokó ł sta ł ej osi wirnik zwi ę ksza moment p ę du ( kr ę t ) cieczy powoduj ą c efekt ssania we wlocie i nadwy ż k ę ci ś nienia po stronie t ł ocznej pompy, • pompy wyporowe (pompy obj ę to ś ciowe), których dzia ł anie polega na przet ł aczaniu dawki cieczy z przestrzeni ssawnej do przestrzeni t ł ocznej przez ruch organu roboczego (t ł oka, nurnika, przepony). Wydajno ść takiej pompy zale ż y od zmian obj ę to ś ci komory roboczej i cz ę sto ś ci cyklów. Wyró ż nia si ę dwa podstawowe rodzaje pomp wirowych: pompy kr ę tne i pompy kr ąż eniowe (samozasysaj ą ce). Pompy wirowe kr ę tne s ą to pompy, w których obrotowy ruch wirnika powoduje wzrost momentu p ę du ( kr ę tu ) cieczy. Wirniki pomp wirowych maj ą ró ż ne konstrukcje. 12 Konstrukcja wirnika decyduje o charakterystyce pompy. Pod tym wzgl ę dem pompy dziel ą si ę mi ę dzy innymi na od ś rodkowe, helikoidalne, diagonalne, ś mig ł owe, odwracalne. W pompach wirowych kr ę tnych od ś rodkowych organem roboczym jest wirnik od ś rodkowy o pojedynczej lub przestrzennej krzywi ź nie ł opatek. S ą to pompy wysokoci ś nieniowe, o du ż ej wysoko ś ci podnoszenia wody (do 150 m). Tego rodzaju pompy s ą najcz ęś ciej stosowanymi pompami. Pompy helikoidalne posiadaj ą wirnik o kszta ł cie helikoidalnym zamkni ę ty lub otwarty. S ą to pompy o ś redniej lub niewielkiej wysoko ś ci podnoszenia (od 5 do 60 m) i wysokiej wydajno ś ci (do 14 000 m 3 /h). Pompy diagonalne charakteryzuje wirnik diagonalny otwarty. Pompy te maj ą niewielk ą wysoko ść podnoszenia (do 60 m) i osi ą gaj ą bardzo wysokie wydajno ś ci (do 40 000 m 3 /h). Pompy tego typu cz ę sto stosuje si ę w uk ł adach wielostopniowych. Cz ę sto wykorzystywane s ą tak ż e w pionowych instalacjach odwadniaj ą cych. Pompy ś mig ł owe, posiadaj ą ce wirnik ś mig ł owy, s ą pompami o ma ł ej wysoko ś ci podnoszenia i bardzo du ż ych wydajno ś ciach dochodz ą cych do 40 000 m 3 /h. Pompy ś mig ł owe stosowane s ą w instalacjach przemys ł owych i energetycznych. Pompy wirowe kr ąż eniowe zwane te ż pompami samozasysaj ą cymi to pompy, w których uzyskano efekt samozasysania, to znaczy zdolno ść rozruchu bez konieczno ś ci zalania ruroci ą gu ssawnego i samej pompy. Istniej ą ró ż ne konstrukcje takich pomp. Nale żą do nich pompy z bocznymi kana ł ami pier ś cieniowymi, pompy peryferalne, pompy z wiruj ą cym pier ś cieniem wodnym i inne. Pompy samozasysaj ą ce stosuje si ę tam gdzie istnieje konieczno ść rozruchu bez wst ę pnego zalania, na przyk ł ad w pompach stra ż ackich lub jako pompy rozruchowe (zalewaj ą ce) w uk ł adach pompowych . Pompy wyporowe, ze wzgl ę du na swoj ą konstrukcj ę i sposób dzia ł ania, dziel ą si ę na: • pompy o ruchu post ę powo-zwrotnym organu roboczego, w ś ród których wyró ż niamy: o pompy t ł okowe / nurnikowe (których dzia ł anie polega na ruchu t ł oka lub nurnika w cylindrze), o pompy wielot ł oczkowe, o pompy membranowe / przeponowe (ruch elastycznej ś cianki /membrany komory), • pompy o ruchu obrotowym organu roboczego, w ś ród których wyró ż nia si ę : pompy z ę bate, pompy ś rubowe, pompy ł opatkowe, pompy krzywkowe, pompy ś limakowe, pompy labiryntowe, • pompy o ruchu wahad ł owym (obrotowo – zwrotnym) organu roboczego (np. pompy skrzyde ł kowe). 13 Podstawowe rodzaje pomp przedstawia poni ż szy schemat: wyporowe o ruchu post ę powo – zwrotnym organu roboczego o ruchu obrotowo – zwrotnym organu roboczego o ruchu obrotowym organu roboczego inne t ł okowe (nurnikowe) przeponowe skrzyde ł kowe ł opatkowe z ę bate krzywkowe ś rubowe ś limakowe labiryntowe o ruchu obiegowym organu roboczego wirowe kr ę tne kr ąż eniowe (samozasysaj ą ce) od ś rodkowe helikoidalne diagonalne ś mig ł owe odwracalne z pier ś cieniem wodnym peryferalne z bocznymi kana ł ami o ruchu precesyjnym organu roboczego wielot ł oczkowe pompy 14 Poj ę cie „pomp przemys ł owych” (których produkcj ą i remontem zajmuj ą si ę Uczestnicy niniejszego post ę powania) nie posiada definicji legalnej. Kryterium wyró ż niaj ą cym pompy przemys ł owe od innych rodzajów pomp jest kryterium u ż yteczno ś ci – przydatno ś ci pompy do danego zastosowania. Pompy przemys ł owe nie s ą przydatne indywidualnym odbiorcom – konsumentom, nie nadaj ą si ę do wykorzystania w gospodarstwie domowym jako np. pompy do oczek wodnych, domowych instalacji wodoci ą gowych lub grzewczych. Pompy przemys ł owe kierowane s ą wy łą cznie do odbiorców przemys ł owych i zaspokajaj ą ich potrzeby produkcyjne. Pompy przemys ł owe s ą z regu ł y wi ę ksze i bardziej skomplikowane technicznie ni ż pompy dla odbiorców indywidualnych. Charakteryzuj ą si ę du żą wydajno ś ci ą , du ż ymi rozmiarami i wi ę kszym stopniem skomplikowania budowy (karty nr 1123, 1155). Z informacji przedstawionych przez Uczestników niniejszego post ę powania wynika, ż e na polskim rynku obecnych jest oko ł o 30 krajowych producentów pomp przemys ł owych. Ponadto istnieje mo ż liwo ść nabycia pomp oko ł o 180 producentów zagranicznych posiadaj ą cych na terenie RP przedstawicielstwa handlowe lub dystrybuuj ą cych tutaj swoje wyroby (karty nr 105 – 125). Do najwi ę kszych producentów pomp przemys ł owych oferuj ą cych swoje produkty na polskim rynku nale żą nast ę puj ą cy przedsi ę biorcy (obejmuj ą cy równie ż bezpo ś rednich konkurentów Grupy Powen –Wafapomp) (karty nr 53-54, 100-125): • Producenci krajowi: Brzeska Fabryka Pomp i Armatury „Meprozet” Sp. z o.o. w Brzegu, Gliwickie Zak ł ady Urz ą dze ń Technicznych S.A. w Gliwicach; Kielecka Fabryka Pomp „Bia ł ogon” S.A. w Kielcach; „KSK” Sp. z o.o. w Rudzie Ś l ą skiej; Leszczy ń ska Fabryka Pomp Sp. z o.o. w Lesznie; Metalchem – Warszawa S.A. w Warszawie; Zak ł ady Mechaniczne „Wiromet” S.A. w Miko ł owie; Hydro-Vacuum S.A. w Grudzi ą dzu; • Producenci zagraniczni: KSB – Niemcy; Düchting Pumpen – Niemcy; Sulzer – Szwajcaria; Ochsner – Austria; Sigma Lutin – Czechy; Weir Pumps – Szkocja; Ensival – Belgia; Warman International Ltd – Anglia, ITT Flygt AB – Szwecja; EMU Unterwasserpumpen GMbH – Nemcy; Hauhinco – Niemcy; Ritz Pumpenfabrik – Niemcy, Pumpex AB – Szwecja; Grundfos – Niemcy, ABS Pumps International AB – Szwecja, Sarlin – Szwecja, Pedrollo – W ł ochy, Svedala – Szwecja, Homa – Niemcy. Pompy przemys ł owe produkowane przez Grup ę Powen – Wafapomp (w zakresie obejmuj ą cym Fp Powen Sp. z o.o.) nale żą do nast ę puj ą cych rodzajów pomp wymienionych w Polskiej Normie PN- 90/M-44000. − pompy wyporowe o ruchu posuwisto – zwrotnym organu roboczego, nurnikowe jednostronnego dzia ł ania – pompy o symbolu T. − pompy wyporowe o ruchu posuwisto – zwrotnym organu roboczego, t ł okowe dwustronnego dzia ł ania – pompy o symbolu WT. − pompy wirowe, bez urz ą dze ń samozasysaj ą cych – pompy o symbolach OW, OWH, OS, ZW, ON, OSZ, OWZ, OZ, PH, PG, O Ł , HC, P-BA, P-C, P Ł , PZ, P z wirnikiem typu Z. − pompy wirowe, bez urz ą dze ń samozasysaj ą cych, helikoidalne – pompy o symbolu PR. − pompy wirowe, bez urz ą dze ń samozasysaj ą cych, od ś rodkowe o swobodnym przep ł ywie – pompy o symbolach PH-S, P-370 oraz P (w wariancie wykonania uk ł adu przep ł ywowego z wirnikiem o swobodnym przep ł ywie). − pompy wirowe, bez urz ą dze ń samozasysaj ą cych, od ś rodkowe z wirnikiem kana ł owym – pompy o symbolu P (w wariancie wykonania uk ł adu przep ł ywowego z wirnikiem kana ł owym). Zgodnie z przedstawion ą powy ż ej klasyfikacj ą nale żą one do pomp wyporowych o ruchu post ę powo- zwrotnym organu roboczego – t ł okowych oraz pomp wirowych – kr ę tnych: od ś rodkowych i helikoidalnych (karty nr 1374 verte). Pompy te znajduj ą zastosowanie w gospodarce komunalnej oraz w licznych dziedzinach przemys ł u, w tym przemy ś le wydobywczym, energetyce, cukrownictwie, sieciach wodoci ą gowych, kanalizacyjnych i ciep ł owniczych, przemy ś le spo ż ywczym, cementowo – wapienniczym i wielu innych. S ą one wykorzystywane mi ę dzy innymi do podwy ż szania 15 ci ś nienia cieczy, nawadniania, odwadniania, czyszczenia, prania ci ś nieniowego, a tak ż e w systemach odwrotnej osmozy, procesach technologicznych, instalacjach przemys ł owych, w zasilaniu kot ł ów i instalacjach filtruj ą cych (karta nr 1153). Dzia ł aj ą cy w ramach Powen S.A. Zespó ł konstrukcyjny w okresie, w którym w/w Spó ł ka zajmowa ł a si ę dzia ł alno ś ci ą produkcyjn ą , opracowa ł Dokumentacje – Techniczno Ruchowe pomp, w tre ś ci których zawarte zosta ł o sformu ł owanie w brzmieniu: „Nieprzestrzeganie przez u ż ytkownika pompy przepisów i wskazówek zawartych w niniejszej Dokumentacji Techniczno – Ruchowej zwalnia producenta od wszelkich zobowi ą za ń i gwarancji. Pompy mog ą by ć remontowane w czasie gwarancji i w okresie pogwarancyjnym wy łą cznie przez producenta lub autoryzowany Zak ł ad Remontowy. W przypadku wykonania remontu przez inn ą firm ę , pompa traci status wyrobu Fabryki Pomp Powen wraz z wszystkimi wynikaj ą cymi z tego faktu konsekwencjami.” (karty nr 141 verte, 175, 743 verte). Zapisy nak ł adaj ą ce na u ż ytkowników pomp obowi ą zek ich remontowania w czasie gwarancji i w okresie pogwarancyjnym wy łą cznie przez producenta lub upowa ż niony przez niego zak ł ad remontowy zawarte s ą równie ż w dokumentacjach techniczno – ruchowych i instrukcjach u ż ytkowania pomp opracowywanych Spó ł k ę Powen – Wafapomp (w zakresie obejmuj ą cym dzia ł alno ść FP Powen Sp. z o.o.) (karty nr 218, 821-822). W toku przeprowadzonego post ę powania antymonopolowego zwrócono si ę do Stowarzyszenia Producentów Pomp z siedzib ą w Warszawie (zwanego dalej „SPP” lub „Stowarzyszeniem”) o przedstawienie informacji na temat krajowego rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych oraz podmiotów funkcjonuj ą cych na tym rynku. Na podstawie przekazanych przez Stowarzyszenie informacji ustalono, ż e na polskim rynku dzia ł a co najmniej 23 krajowych producentów pomp przemys ł owych. Ponadto, zgodnie z informacjami uzyskanymi od SPP, na obszarze RP istnieje mo ż liwo ść nabycia pomp przemys ł owych oko ł o 100 producentów zagranicznych, z których blisko 40% posiada w Polsce w ł asne przedstawicielstwa handlowe, natomiast pozostali rozprowadzaj ą swoje wyroby poprzez dystrybutorów (karty nr 1331-1337). Wi ę kszo ść importu pomp do Polski jest realizowana z krajów Unii Europejskiej (karta nr 1327), a do najwa ż niejszych krajów, których importowane s ą pompy nale żą Niemcy, Francja i W ł ochy, a tak ż e Dania, Wielka Brytania i Szwecja (karta nr 1328). W celu uzyskania dalszych informacji na temat rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych w Polsce przeprowadzono na potrzeby niniejszego post ę powania antymonopolowego post ę powanie wyja ś niaj ą ce w sprawie badania stanu konkurencji i koncentracji na krajowym rynku produkcji i sprzeda ż y pomp przemys ł owych (sygn. akt sprawy RKT-401-09/06/MI). W jego toku uzyskano informacje od 15 krajowych producentów pomp przemys ł owych i 10 importerów tych urz ą dze ń (przedstawicielstw handlowych zagranicznych producentów pomp) oferuj ą cych swoje wyroby na polskim rynku, w tym przedsi ę biorców, na których Grupa Powen – Wafapomp wskaza ł a w toku post ę powania jako na swoich bezpo ś rednich konkurentów. Badaniem obj ę te zosta ł y nast ę puj ą ce podmioty(karty nr 1376 verte – 1378): • Producenci krajowi: − Producenci pomp przemys ł owych nale żą cy do grupy kapita ł owej Powen S.A.: Fabryka Pomp Powen Sp. z o.o., Ś widnicka Fabryka Pomp Sp. z o.o. w Ś widnicy, WAFAPOMP S.A. w Warszawie (przedsi ę biorcy ci aktualnie prowadz ą dzia ł alno ść jako Grupa Powen – Wafapomp S.A.); − Kielecka Fabryka Pomp „Bia ł ogon” S.A. w Kielcach; − Brzeska Fabryka Pomp i Armatury „Meprozet” Sp. z o.o. w Brzegu − Metalchem – Warszawa S.A. w Warszawie − „KSK” Sp. z o.o. w Rudzie Ś l ą skiej − Zak ł ad Doskonalenia Zawodowego w Toruniu – Zak ł ad Produkcyjny FAPO Pompy i Systemy Dozowania; − Gliwickie Zak ł ady Urz ą dze ń Technicznych S.A. w Gliwicach; − Hydro-Vacuum S.A. w Grudzi ą dzu; 16 17 − Leszczy ń ska Fabryka Pomp Sp. z o.o. w Lesznie; − Spomasz Zamo ść S.A. w Zamo ś ciu; − Zak ł ady Mechaniczne „Wiromet” S.A. w Miko ł owie; − Zak ł ad Mechaniki Przemys ł owej Zamep Sp. z o.o. w Gliwicach • Przedstawicielstwa producentów zagranicznych (importerzy): − „Grundfos Pompy” Sp. z o.o., Baranowo k/ Poznania, Prze ź mierowo − ITT Flygt Sp. z o.o. w Warszawie − ABS Polska Sp. z o.o. w Warszawie − Sigma Polska Sp. z o.o. w Gliwicach − „KSB Pompy i Armatura” Sp. z o.o. w Warszawie − Weir Minerals Poland Sp. z o.o. w Krakowie − Sterling Fluid Systems Polska Sp. z o.o. w Warszawie − Hermetic – Pumpen Sp. z o.o. w Tychach − „Lewa Polska” Sp. z o.o. w Warszawie − Tapflo Sp. z o.o. w Tczewie − Verder Polska Sp. z o.o. w Katowicach Jak ustalono w toku post ę powania w/w przedsi ę biorcy oferuj ą na polskim rynku pompy przemys ł owe wirowe i wyporowe ró ż nych rodzajów o szerokim zakresie zastosowa ń . Pompy te wykorzystywane s ą zarówno w przemy ś le (jako pompy odwadniaj ą ce oraz pompy o charakterze technologicznym, procesowym), jak równie ż w gospodarce komunalnej (w sieciach wodoci ą gowych i kanalizacyjnych, przepompowniach ś cieków, sieciach ciep ł owniczych). Oferowane wyroby znajduj ą zastosowanie w bardzo wielu dziedzinach przemys ł u, w tym mi ę dzy innymi przemy ś le chemicznym i petrochemicznym, spo ż ywczym, cukrowniczym, górniczym, energetycznym, metalurgicznym, papierniczym, w okr ę townictwie. S ą przystosowane zarówno do pompowania wody czystej, jak i silnie zanieczyszczonej (karty nr 1376 verte – 1378). W toku post ę powania wyja ś niaj ą cego ankietowani przedsi ę biorcy przedstawili informacje na temat wysoko ś ci sprzeda ż y pomp przemys ł owych (z podzia ł em na pompy wirowe i pompy wyporowe) w latach 2003, 2004, 2005. Wyniki przeprowadzonego badania przedstawiaj ą poni ż sze tabele (karty nr 1385 verte – 1386, 1387 verte – 1388, 1389 – tajemnica przedsi ę biorstwa): 18 Tabela 1: Tabela 1: Wielko ść sprzeda ż y w Polsce pomp przemys ł owych w latach 2003, 2004, 2005 przez poszczególnych przedsi ę biorców obj ę tych badaniem rynku przeprowadzonym w ramach post ę powania wyja ś niaj ą cego RKT-401-09/06/MI [Za łą cznik nr 1 – tajemnica przedsi ę biorstwa]. 2003 2004 2005 L.p. Nazwa i siedziba przedsi ę biorcy Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych w Polsce (w PLN) Udzia ł procentowy w sprzeda ż y pomp przemys ł owych, zrealizowanej przez badanych przedsi ę biorców Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych w Polsce (w PLN) Udzia ł procentowy w sprzeda ż y pomp przemys ł owych, zrealizowanej przez badanych przedsi ę biorców Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych w Polsce (w PLN) Udzia ł procentowy w sprzeda ż y pomp przemys ł owych, zrealizowanej przez badanych przedsi ę biorców 1. Fabryka Pomp Powen Sp. z o.o. w Zabrzu […] […] […] […] […] […] 2. Ś widnicka Fabryka Pomp Sp. z o.o. w Ś widnicy […] […] […] […] […] […] 3. Wafapomp S.A. w Warszawie Obecnie: Grupa Powen – Wafapomp S.A. […] […] […] […] […] […] 4. Kielecka Fabryka Pomp „Bia ł ogon” S.A. w Kielcach […] […] […] […] […] […] 5. Brzeska Fabryka Pomp i Armatury „Meprozet” Sp. z o.o. w Brzegu […] […] […] […] […] […] 6. Metalchem – Warszawa S.A. w Warszawie […] […] […] […] […] […] 7. „KSK” Sp. z o.o. w Rudzie Ś l ą skiej […] […] […] […] […] […] 8. ZDZ w Toruniu – Zak ł ad Produkcyjny FAPO Pompy i Systemy Dozowania […] […] […] […] […] […] 9. Gliwickie Zak ł ady Urz ą dze ń Technicznych S.A. w Gliwicach […] […] […] […] […] […] 10. Hydro-Vacuum S.A. w Grudzi ą dzu […] […] […] […] […] […] 11. Leszczy ń ska Fabryka Pomp Sp. z o.o. w Lesznie […] […] […] […] […] […] 12. Spomasz Zamo ść S.A. w Zamo ś ciu […] […] […] […] […] […] Producenci krajowi 13. Zak ł ady Mechaniczne „Wiromet” S.A. w Miko ł owie […] […] […] […] […] […] 19 14. Zak ł ad Mechaniki Przemys ł owej Zamep Sp. z o.o. w Gliwicach […] […] […] […] […] […] 15. „Tapflo” Sp. z o.o. w Tczewie […] […] […] […] […] […] 16. „Grundfos Pompy” Sp. z o.o., […] […] […] […] […] […] 17. ITT Flygt Sp. z o.o. w Warszawie […] […] […] […] […] […] 18. ABS Polska Sp. z o.o. w Warszawie […] […] […] […] […] […] 19. Sigma Polska Sp. z o.o. w Gliwicach […] […] […] […] […] […] 20. „KSB Pompy i Armatura” Sp. z o.o. w Warszawie […] […] […] […] […] […] 21. Weir Minerals Poland Sp. z o.o. w Krakowie […] […] […] […] […] […] 22. Hermetic – Pumpen Sp. z o.o. w Tychach […] […] […] […] […] […] 23. „Lewa Polska” Sp. z o.o. w Warszawie […] […] […] […] […] […] 24. „Tapflo” Sp. z o.o. w Tczewie […] […] […] […] […] […] Importerzy 25. Verder Polska Sp. z o.o. w Katowicach […] […] […] […] […] […] Razem 143 905 849,66 100,00% 164 591 548,25 100,00% 174 858 906,04 100,00% 20 Tabela 2: Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych w Polsce w zakresie obejmuj ą cym pompy wirowe – kr ę tne w 2003, 2004 i 2005 roku przez poszczególnych przedsi ę biorców obj ę tych badaniem rynku przeprowadzonym w ramach post ę powania wyja ś niaj ą cego RKT-401-09/06/MI [Za łą cznik nr 2 – tajemnica przedsi ę biorstwa]. 2003 2004 2005 L.p. Nazwa i siedziba przedsi ę biorcy Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych wirowych-kr ę tnych w Polsce (w PLN) Udzia ł procentowy w sprzeda ż y pomp przemys ł owych wirowych-kr ę tnych zrealizowanej przez badanych przedsi ę biorców Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych wirowych-kr ę tnych w Polsce (w PLN) Udzia ł procentowy w sprzeda ż y pomp przemys ł owych wirowych-kr ę tnych zrealizowanej przez badanych przedsi ę biorców Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych wirowych-kr ę tnych w Polsce (w PLN) Udzia ł procentowy w sprzeda ż y pomp przemys ł owych wirowych-kr ę tnych zrealizowanej przez badanych przedsi ę biorców 1. Fabryka Pomp Powen Sp. z o.o. w Zabrzu […] […] […] […] […] […] 2. Ś widnicka Fabryka Pomp Sp. z o.o. w Ś widnicy […] […] […] […] […] […] 3. Wafapomp S.A. w Warszawie Obecnie: Grupa Powen – Wafapomp S.A. […] […] […] […] […] […] 4. Kielecka Fabryka Pomp „Bia ł ogon” S.A. w Kielcach […] […] […] […] […] […] 5. Brzeska Fabryka Pomp i Armatury „Meprozet” Sp. z o.o. w Brzegu […] […] […] […] […] […] 6. Metalchem – Warszawa S.A. w Warszawie […] […] […] […] […] […] 7. „KSK” Sp. z o.o. w Rudzie Ś l ą skiej […] […] […] […] […] […] 8. Gliwickie Zak ł ady Urz ą dze ń Technicznych S.A. w Gliwicach […] […] […] […] […] […] 9. Hydro-Vacuum S.A. w Grudzi ą dzu […] […] […] […] […] […] 10. Leszczy ń ska Fabryka Pomp Sp. z o.o. w Lesznie […] […] […] […] […] […] Producenci krajowi 11. Spomasz Zamo ść S.A. w Zamo ś ciu […] […] […] […] […] […] 21 12. Zak ł ad Mechaniki Przemys ł owej ZAMEP Sp. z o.o. w Gliwicach […] […] […] […] […] […] 13. „Tapflo” Sp. z o.o. w Tczewie […] […] […] […] […] […] 14. „Grundfos Pompy” Sp. z o.o., […] […] […] […] […] […] 15. ITT Flygt Sp. z o.o. w Warszawie […] […] […] […] […] […] 16. ABS PolskaSp. z o.o. w Warszawie […] […] […] […] […] […] 17. Sigma Polska Sp. z o.o. w Gliwicach […] […] […] […] […] […] 18. „KSB Pompy i Armatura” Sp. z o.o. w Warszawie […] […] […] […] […] […] 19. Weir Minerals Poland Sp. z o.o. w Krakowie […] […] […] […] […] […] 20. Hermetic – Pumpen Sp. z o.o. w Tychach […] […] […] […] […] […] Importerzy 21. Verder Polska Sp. z o.o. w Katowicach […] […] […] […] […] […] Razem 107 146 989,82 100,00% 125 441 363,37 100,00% 135 108 203,59 100,00% 22 Tabela 3: Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych wyporowych w Polsce w 2003, 2004 i 2005 r. przez poszczególnych przedsi ę biorców obj ę tych badaniem rynku przeprowadzonym w ramach post ę powania wyja ś niaj ą cego RKT-401-09/06/MI [Za łą cznik nr 3 – tajemnica przedsi ę biorstwa]. 2003 2004 2005 L.p. Nazwa i siedziba przedsi ę biorcy Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych wyporowych w Polsce (w PLN) Udzia ł procentowy w sprzeda ż y pomp przemys ł owych wyporowych zrealizowanej przez badanych przedsi ę biorców Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych wyporowych w Polsce (w PLN) Udzia ł procentowy w sprzeda ż y pomp przemys ł owych wyporowych zrealizowanej przez badanych przedsi ę biorców Wielko ść sprzeda ż y pomp przemys ł owych wyporowych w Polsce (w PLN) Udzia ł procentowy w sprzeda ż y pomp przemys ł owych wyporowych zrealizowanej przez badanych przedsi ę biorców 1. Fabryka Pomp Powen Sp. z o.o. w Zabrzu […] […] […] […] […] […] 2. Ś widnicka Fabryka Pomp Sp. z o.o. w Ś widnicy Obecnie: Grupa Powen – Wafapomp S.A. […] […] […] […] […] […] 3. Kielecka Fabryka Pomp „Bia ł ogon” S.A. w Kielcach […] […] […] […] […] […] 4. Gliwickie Zak ł ady Urz ą dze ń Technicznych S.A. w Gliwicach […] […] […] […] […] […] 5. Spomasz Zamo ść S.A. w Zamo ś ciu […] […] […] […] […] […] 6. Zak ł ady Mechaniczne „Wiromet” S.A. w Miko ł owie […] […] […] […] […] […] 7. ZDZ w Toruniu - Zak ł ad Produkcyjny FAPO Pompy i Systemy Dozowania […] […] […] […] […] […] Producenci krajowi 8. „Tapflo” Sp. z o.o. w Tczewie […] […] […] […] […] […] 9. „Grundfos Pompy” Sp. z o.o., […] […] […] […] […] […] 10. Hermetic – Pumpen Sp. z o.o. w Tychach […] […] […] […] […] […] 11. Verder Polska Sp. z o.o. w Katowicach […] […] […] […] […] […] Importerzy 12. „Tapflo” Sp. z o.o. w Tczewie […] […] […] […] […] […] Razem 14 572 553,05 100,00% 18 819 284,34 100,00% 20 377 239,09 100,00% Udzia ł y procentowe Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. oraz przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. (tj. Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., Wafapomp S.A. oraz Ś widnickiej Fabryki Pomp Sp. z o.o.) w sprzeda ż y krajowej pomp przemys ł owych, pomp przemys ł owych wirowych kr ę tnych oraz pomp przemys ł owych wyporowych, jak ą zrealizowali w latach 2003, 2004, 2005 przedsi ę biorcy obj ę ci badaniem przeprowadzonym na potrzeby niniejszego post ę powania, przedstawiaj ą poni ż sze tabele (karty nr 1388 verte, 1390 verte, 1391 verte – tajemnica przedsi ę biorstwa): Tabela 4: Procentowy udzia ł sprzeda ż y Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. oraz przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. (tj. Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., Wafapomp S.A. oraz Ś widnickiej Fabryki Pomp Sp. z o.o.) – obecnie dzia ł aj ą cych jako Grupa Powen – Wafapomp S.A., w ca ł o ś ci sprzeda ż y pomp przemys ł owych w Polsce zrealizowanej w latach 2003, 2004, 2005 przez poszczególnych przedsi ę biorców obj ę tych badaniem rynku przeprowadzonym na potrzeby niniejszego post ę powania [Za łą cznik nr 4 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen-Wafapomp S.A.]. Rok Udzia ł procentowy sprzeda ż y Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. (obecnie Grupy Powen – Wafapomp S.A.) w krajowej sprzeda ż y pomp przemys ł owych Udzia ł procentowy sprzeda ż y wszystkich przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. w krajowej sprzeda ż y pomp przemys ł owych 2003 […] […] 2004 […] […] 2005 […] […] ś rednio […] […] Tabela 5: Procentowy udzia ł sprzeda ż y Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. oraz przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. (tj. Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., Wafapomp S.A. oraz Ś widnickiej Fabryki Pomp Sp. z o.o.) – obecnie dzia ł aj ą cych jako Grupa Powen – Wafapomp S.A., w ca ł o ś ci sprzeda ż y pomp przemys ł owych wirowych – kr ę tnych w Polsce zrealizowanej w latach 2003, 2004, 2005 przez poszczególnych przedsi ę biorców obj ę tych badaniem rynku przeprowadzonym na potrzeby niniejszego post ę powania [Za łą cznik nr 5 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen-Wafapomp S.A.]. Rok Udzia ł procentowy sprzeda ż y Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. (obecnie Grupy Powen – Wafapomp S.A.) w krajowej sprzeda ż y pomp przemys ł owych – wirowych, kr ę tnych Udzia ł procentowy sprzeda ż y wszystkich przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. w krajowej sprzeda ż y pomp przemys ł owych – wirowych, kr ę tnych 2003 […] […] 2004 […] […] 2005 […] […] ś rednio […] […] Tabela 6: Udzia ł procentowy sprzeda ż y Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. oraz przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. (tj. Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., Wafapomp S.A. oraz Ś widnickiej Fabryki Pomp Sp. z o.o.) – obecnie dzia ł aj ą cych jako Grupa Powen – Wafapomp S.A., w ca ł o ś ci sprzeda ż y pomp przemys ł owych wyporowych w Polsce zrealizowanej w latach 2003, 2004, 2005 przez poszczególnych przedsi ę biorców obj ę tych badaniem rynku przeprowadzonym na potrzeby niniejszego post ę powania [Za łą cznik nr 6 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen-Wafapomp S.A.]. Rok Udzia ł procentowy sprzeda ż y Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. (obecnie Grupy Powen – Wafapomp S.A.) w krajowej sprzeda ż y pomp przemys ł owych – wyporowych Udzia ł procentowy sprzeda ż y wszystkich przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. w krajowej sprzeda ż y pomp przemys ł owych – wyporowych 2003 […] […] 2004 […] […] 2005 […] […] ś rednio […] […] 23 W toku przeprowadzonego pod sygnatur ą akt RKT-400-09/06/MI post ę powania wyja ś niaj ą cego Organ Antymonopolowy – maj ą c na uwadze, i ż badaniem rynku nie zostali obj ę ci wszyscy przedsi ę biorcy zajmuj ą cy si ę sprzeda żą pomp przemys ł owych na obszarze Polski – zwróci ł si ę do ankietowanych podmiotów o przedstawienie szacunkowych informacji na temat wielko ś ci krajowego rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych. Informacje w tym zakresie przedstawi ł y Fabryka Pomp POWEN Sp. z o.o. oraz Ś widnicka Fabryka Pomp Sp. z o.o. wskazuj ą c, i ż s ą to szacunkowe dane otrzymane od Stowarzyszenia Producentów Pomp z siedzib ą w Warszawie. Przedstawione przez w/w przedsi ę biorców zestawienia zosta ł y opracowane na podstawie analiz krajowego rynku sprzeda ż y pomp prowadzonych przez Stowarzyszenie oraz danych uzyskanych od G ł ównego Urz ę du Ce ł i Europejskiego Stowarzyszenia Pomp EUROPUMP. Przed ł o ż one w toku post ę powania informacje odno ś nie szacunkowej warto ś ci sprzeda ż y (w tym importu) pomp przemys ł owych w Polsce w latach 2003, 2004, 2005 przedstawia poni ż sza tabela (karta nr 1389): Tabela Nr 7: Wielko ść krajowego rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych – dane szacunkowe. rok Szacunkowa wielko ść sprzeda ż y krajowej pomp przemys ł owych (w PLN) Szacunkowa wielko ść importu do Polski pomp przemys ł owych (w PLN) Sprzeda ż ogó ł em (w PLN) 2003 76 000 000 567 400 000 643 400 000 2004 135 700 000 476 000 000 611 700 000 2005 137 900 000 448 000 000 585 900 000 Identyczne dane przedstawi ł o równie ż HYDRO VACUUM S.A. z siedzib ą w Grudzi ą dzu wskazuj ą c, i ż ich ź ród ł em jest Euroepan Industrial Forecasting Ltd, a tak ż e informacje bran ż owe i szacunki w ł asne. Mierzony w oparciu o przedstawione powy ż ej dane udzia ł przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. w krajowym rynku pomp przemys ł owych kszta ł tuje si ę nast ę puj ą co: Tabela Nr 8: Udzia ł y procentowe Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. oraz przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. (tj. Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., Wafapomp S.A. oraz Ś widnickiej Fabryki Pomp Sp. z o.o.) w krajowym rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych w latach 2003, 2004, 2005 – dane szacunkowe [Za łą cznik Nr 7 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen – Wafapomp S.A.] Rok Szacunkowy udzia ł procentowy Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. (obecnie Grupy Powen – Wafapomp S.A.) w krajowym rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych Szacunkowy udzia ł procentowy wszystkich przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. w krajowym rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych 2003 […] […] 2004 […] […] 2005 […] […] Maj ą c powy ż sze na uwadze Organ Antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje. I. Artyku ł 8 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zawiera generalny zakaz nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym przez jednego lub kilku przedsi ę biorców. W okoliczno ś ciach przedmiotowej sprawy Wnioskodawca zarzuci ł Uczestnikom post ę powania stosowanie praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 5 w/w ustawy 24 polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym poprzez przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania lub rozwoju konkurencji. Praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę stosowane przez przedsi ę biorców ujawniaj ą si ę na okre ś lonym rynku w ł a ś ciwym. St ą d te ż dla poprawnej oceny zachowania Uczestników w kontek ś cie przes ł anek wynikaj ą cych z art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i rozstrzygni ę cia przedmiotowej sprawy konieczne jest okre ś lenie granic rynku w ł a ś ciwego, albowiem od tego zale ż y stwierdzenie, czy Powen S.A., Grupa Powen – Wafapomp i ZPiA Dezetpomp maj ą na tym rynku pozycj ę dominuj ą c ą , a co za tym idzie, czy mo ż na im przypisa ć stosowanie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Zgodnie z art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Rynek w ł a ś ciwy w danej sprawie wyznaczaj ą zatem dwa skorelowane ze sob ą poj ę cia: rynku w ł a ś ciwego produktowo i rynku w ł a ś ciwego geograficznie. Rynek w uj ę ciu produktowym odnosi si ę do wszystkich towarów jednego rodzaju, które poprzez szczególne w ł a ś ciwo ś ci, zw ł aszcza za ś przeznaczenie, funkcje u ż ytkowe i cen ę odró ż niaj ą si ę od innych towarów w taki sposób, ż e nie istnieje mo ż liwo ść dowolnej ich zamiany. Rynek pod wzgl ę dem przedmiotowym (asortymentowym) tworz ą zatem wszystkie towary, który łą cznie s ł u żą zaspokojeniu tych samych potrzeb, maj ą zbli ż one w ł a ś ciwo ś ci fizyczne, maj ą podobne ceny i reprezentuj ą podobny poziom jako ś ci. Rynkiem w ł a ś ciwym terytorialnie jest natomiast obszar geograficzny, na którym panuj ą dla przedsi ę biorcy lub przedsi ę biorców zbli ż one warunki konkurencji na ustalonym rynku produktowym. Zasi ę g rynku geograficznego uzale ż niony jest w szczególno ś ci od takich czynników, jak: bariery wej ś cia na rynek zarówno o charakterze prawnym (c ł a, koncesje, monopol prawny itp.), jak i ekonomicznym (w szczególno ś ci koszty transportu), cechy towaru uniemo ż liwiaj ą ce lub utrudniaj ą ce transport na znaczne odleg ł o ś ci, preferencje nabywców. W okoliczno ś ciach przedmiotowej sprawy Wnioskodawca zarzuci ł Uczestnikom post ę powania nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym rozumianym jako rynek pogwarancyjnych remontów pomp odwadniaj ą cych typu OS-80A, OS-80AM, OS-80B, OS-100A, OS-100AM, OS- 150A, OS-150A, OS-150AM, OS-200A, OS-200AM, OS-200B, OS-250A, OS-250AM oraz remontów pogwarancyjnych pomp PH, P Ł , O Ł , OW, OWB, OWH, ZW produkcji Zabrza ń skiej Fabryki Maszyn Górniczych Powen, Powen S.A. oraz Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., stosowanych w podziemnych zak ł adach górniczych na terenie kraju. Innymi s ł owy rynek w ł a ś ciwy zosta ł tutaj w uj ę ciu produktowym ograniczony do us ł ug polegaj ą cych na pogwarancyjnym remoncie ś ci ś le okre ś lonych rodzajów pomp przemys ł owych wytwarzanych przez okre ś lonych producentów. W uj ę ciu geograficznym z kolei jest to rynek, którego zasi ę g wyznaczono z punktu widzenia podziemnych zak ł adów wydobywczych zlokalizowanych na terenie Polski, gdzie w/w pompy s ą zainstalowane. Uzasadniaj ą c swoje stanowisko w przedmiotowym zakresie Wnioskodawca wskaza ł , i ż : − us ł ugi pogwarancyjnych remontów pomp zainstalowanych w podziemnych zak ł adach górniczych maj ą szczególny charakter, gdy ż s ą to us ł ugi wykonywane w warunkach, gdzie istnieje zagro ż enie wybuchem; − Wnioskodawca specjalizuje si ę w wykonywaniu tego typu remontów pomp, − na tak wyznaczonym rynku Wnioskodawca bezpo ś rednio wspó ł zawodniczy z Uczestnikami niniejszego post ę powania. W ocenie Organu Antymonopolowego powy ż sze wyznaczenie granic rynku w ł a ś ciwego jest niedopuszczalne z punktu widzenia brzmienia art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i nie uwzgl ę dnia wszystkich czynników wymienionych w definicji rynku w ł a ś ciwego 25 zawartych w w/w przepisie. Organ Antymonopolowy postanowi ł uwzgl ę dni ć tutaj przede wszystkim wyja ś nienia uczestników niniejszego post ę powania wskazuj ą ce na to, i ż pompy wymienionych w tre ś ci postawionego w niniejszej sprawie zarzutu typów i typoszeregów znajduj ą zastosowanie zarówno w górnictwie w ę gla kamiennego, jak i w wielu innych bran ż ach przemys ł u, a tak ż e w gospodarce komunalnej. S ą one wykorzystywane w górnictwie odkrywkowym, energetyce i ciep ł ownictwie, hutnictwie, przemy ś le chemicznym, w sieciach wodoci ą gowych, co potwierdza przedstawiony w toku post ę powania wykaz odbiorców pomp produkowanych przez Grup ę Powen – Wafapomp spoza sektora górnictwa podziemnego. Udzia ł procentowy sprzeda ż y pomp przez w/w przedsi ę biorc ę do kontrahentów spoza sektora krajowego górnictwa podziemnego wynosi ł w latach 2003 – 2005 w relacji do sprzeda ż y pomp ogó ł em wyniós ł oko ł o [Za łą cznik nr 8, pkt 1 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen-Wafapomp S.A.] (karta nr 971). Nale ż y równie ż wzi ąć pod uwag ę okoliczno ść , i ż pompy produkcji Powen s ą dostosowane do wykorzystania do pracy pod ziemi ą tj. w warunkach zagro ż enia wybuchem. Brak jest zatem istotnych ró ż nic odró ż niaj ą cych pompy przemys ł owe przeznaczone dla górnictwa podziemnego od pomp stosowanych w innych dziedzinach przemys ł u. Je ż eli bowiem dana pompa spe ł nia wymogi pozwalaj ą ce na jej u ż ytkowanie w szczególnych warunkach, to tym bardziej mo ż e by ć ona stosowana w zak ł adach, w których ryzyko wybuchu nie istnieje. Z powy ż szego wynika, ż e wymienione w tre ś ci zarzutu pompy przemys ł owe produkcji Powen maj ą szerszy ni ż wskazany przez wnioskodawc ę zasi ę g mo ż liwych zastosowa ń . W ś wietle tego nale ż y stwierdzi ć , i ż wyznaczenie rynku w ł a ś ciwego w uj ę ciu geograficznym poprzez pryzmat miejsca ich zainstalowania jest niedopuszczalne, je ż eli udowodniono, ż e te same towary (pompy przemys ł owe) znajduj ą wykorzystanie w wielu innych poza górnictwem w ę gla kamiennego dziedzinach gospodarki. Bior ą c zatem uwag ę popytow ą stron ę tak wyznaczonego rynku, a wi ę c nabywców pomp przemys ł owych i tym samym nabywców us ł ug polegaj ą cych na pogwarancyjnym remoncie pomp przemys ł owych brak jest podstaw do uwzgl ę dnienia w tym zakresie wy łą cznie podziemnych zak ł adów wydobywczych z wy łą czeniem innych podmiotów nabywaj ą cych pompy w/w typów. Dokonuj ą c oceny rynku w ł a ś ciwego w niniejszej sprawie, nale ż y podkre ś li ć tak ż e – na co wskazywali równie ż Uczestnicy niniejszego post ę powania – i ż z punktu widzenia podmiotu wykonuj ą cego us ł ugi remontu pogwarancyjnego pomp bez znaczenia powinna by ć zarówno okoliczno ść , kto jest producentem podlegaj ą cej remontowi pompy, jak równie ż to, kim jest jej nabywca. Nie mo ż na wskaza ć jakichkolwiek czynników obiektywnych uniemo ż liwiaj ą cych Spó ł ce Zamep wykonywanie pogwarancyjnych remontów pomp przemys ł owych dowolnego rodzaju. Brak jest kryteriów, które przemawia ł yby za tym, ż e us ł ugi pogwarancyjnego remontu pomp produkcji Powen zainstalowanych w podziemnych zak ł adach górniczych nale ż y wyra ź nie wyodr ę bni ć spo ś ród ogó ł u us ł ug remontów pogwarancyjnych pomp wyznaczaj ą c w ten sposób osobny rynek produktowy. Z perspektywy podmiotu wykonuj ą cego us ł ugi remontowe ich rodzaje oferowane na polskim rynku przez ró ż nych producentów stanowi ą substytuty (przy czym podkre ś lenia wymaga, i ż subtytucyjnos ć produktów nale żą cych do tego samego rynku relewantnego nie oznacza, ż e musz ą to by ć produkty w pe ł ni homogeniczne, identyczne). Przyzna ł to zreszt ą w toku post ę powania sam Wnioskodawca wskazuj ą c, ż e nie ma jakichkolwiek przeszkód zarówno o charakterze prawnym, jak i faktycznym, które uniemo ż liwia ł yby mu wykonywanie pogwarancyjnych remontów pomp zainstalowanych poza podziemnymi zak ł adami górniczymi, jak równie ż pogwarancyjnych remontów pomp wyprodukowanych przez innych producentów ni ż przedsi ę biorcy z grupy Powen S.A. W ocenie Organu Antymonopolowego wyznaczenie rynku w ł a ś ciwego w sposób zgodny z żą daniem wnioskodawcy jest nieprawid ł owe, gdy wy łą cza z obszaru tego rynku substytuty pomp Powen, jak równie ż istniej ą ce obszary zastosowania tych ż e pomp. Ca ł kowicie chybione jest tutaj powo ł ywanie si ę Wnioskodawcy na fakt, i ż specjalizuje si ę on w ł a ś nie w remontach pogwarancyjnych pomp produkcji Powen zainstalowanych w podziemnych zak ł adach górniczych zw ł aszcza, i ż Wnioskodawca sam przyznaje, i ż dysponuje potencja ł em niezb ę dnym do wykonywania remontów innych pomp oraz, ż e brak jest jakichkolwiek przeszkód 26 uniemo ż liwiaj ą cych mu prowadzenie dzia ł alno ś ci w takim zakresie (karta nr 1236). Zdaniem Organu Antymonopolowego nie mo ż na wyznacza ć granic rynku w ł a ś ciwego z punktu widzenia dzia ł alno ś ci, w jakiej specjalizuje si ę przedsi ę biorca wyst ę puj ą cy z żą daniem wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego. W rozpatrywanym przypadku powoduje to wy łą czenie z obszaru przedmiotowego rynku towary o podobnym zastosowaniu, cenie i w ł a ś ciwo ś ciach i tym samym prowadzi do nadmiernej segmentacji tego rynku. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w orzecznictwie antymonopolowym. W wyroku z dnia 8 sierpnia 2005r. sygn. akt VI ACa 6/05 S ą d Apelacyjny w Warszawie orzek ł , i ż Daj ą ca si ę faktycznie zauwa ż y ć w orzecznictwie organów antymonopolowych tendencja do stosowania w ą skich kryteriów segmentacji przy wyznaczaniu rynku w ł a ś ciwego nie mo ż e jednak oznacza ć ustalenia rynku jednego produktu i jednego producenta. Nie chodzi bowiem o wyodr ę bnienie rynku mo ż liwe najw ęż szego, ale o wyznaczenie go w sposób rzeczywi ś cie prawid ł owy pozwalaj ą cy na nale ż yte okre ś lenie dzia ł a ń prowadzonych na tym rynku przez konkretne podmioty gospodarcze. W ocenie Organu Antymonopolowego brak jest zatem w okoliczno ś ciach przedmiotowej sprawy podstaw, aby rynek w ł a ś ciwy w uj ę ciu produktowym ogranicza ć wy łą cznie do pomp jednego producenta. Taki sposób wyznaczenia granic rynku jest niezgodny z art. 4 pkt 8 ustawy antymonopolowej, gdy ż automatycznie wy łą cza substytuty w/w towarów, a wi ę c dost ę pne na rynku pompy innych producentów spe ł niaj ą ce te same funkcje u ż ytkowe, charakteryzuj ą ce si ę podobnym zastosowaniem i cenami, co pompy produkcji POWEN. Zdaniem Organu Antymonopolowego nie istnieje zatem rynek w ł a ś ciwy ograniczony do pogwarancyjnych remontów pomp odwadniaj ą cych typu OS-80A, OS-80AM, OS-80B, OS-100A, OS-100AM, OS-150A, OS-150A, OS-150AM, OS-200A, OS-200AM, OS-200B, OS-250A, OS- 250AM oraz remontów pogwarancyjnych pomp PH, P Ł , O Ł , OW, OWB, OWH, ZW produkcji Zabrza ń skiej Fabryki Maszyn Górniczych Powen, Powen S.A. oraz Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., stosowanych w podziemnych zak ł adach górniczych na terenie kraju. Takie zdefiniowanie rynku w ł a ś ciwego stanowi zbyt du ż e zaw ęż enie jego granic i oznacza wyznaczenie rynku produktów z jednym przedsi ę biorc ą po stronie poda ż y. To z kolei nie sprzyja ustaleniu w ł a ś ciwej pozycji Uczestników post ę powania na rynku relewantnym. W ś wietle powy ż szego stwierdzi ć nale ż y, i ż brak jest podstaw do dokonania oceny dzia ł a ń uczestników post ę powania oraz ustalenia ich pozycji na tak wyznaczonym rynku. Zdaniem Organu Antymonopolowego rynkiem w ł a ś ciwym w niniejszej sprawie jest w uj ę ciu geograficznym co najmniej obszar Unii Europejskiej, natomiast w uj ę ciu produktowym – rynek sprzeda ż y pomp przemys ł owych. Ewentualne skutki zarzucanej praktyki ujawnia ł yby si ę natomiast na rynku us ł ug pogwarancyjnych remontów tych pomp. Takie okre ś lenie granic rynku w ł a ś ciwego uzasadnione jest nast ę puj ą cymi przes ł ankami. W okoliczno ś ciach przedmiotowej sprawy istota zarzucanej praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę sprowadza si ę do zamieszczenia w tre ś ci dokumentacji techniczno – ruchowej pomp przemys ł owych zapisu przewiduj ą cego, i ż pompy w okresie pogwarancyjnym remontowane b ę d ą wy łą cznie przez producenta lub upowa ż niony przez niego zak ł ad remontowy, z zastrze ż eniem, ż e w przeciwnym wypadku pompa traci status wyrobu producenta. Stosowanie przedmiotowej praktyki ma zatem ś cis ł y zwi ą zek z procesem sprzeda ż y pomp przemys ł owych przez ich producenta. Zakwestionowany warunek zawarty jest bowiem w dokumentacji techniczno – ruchowej pomp, która przekazywana jest nabywcy po zrealizowaniu przez niego zakupu pompy. W okoliczno ś ciach przedmiotowej sprawy punktem wyj ś cia w ocenie rynku w ł a ś ciwego jest moment sprzeda ż y pompy wraz z odpowiedni ą dokumentacj ą techniczn ą – ruchow ą , gdzie znajduj ą si ę wymogi producenta odno ś nie sposobu przeprowadzania pogwarancyjnych remontów pomp. Producent pomp przemys ł owych w pierwszej kolejno ś ci musi zatem sprzeda ć wyprodukowane przez siebie pompy, a konsekwencj ą ich sprzeda ż y oraz zainstalowania u okre ś lonych nabywców jest konieczno ść ich serwisowania, w tym wykonywania us ł ug pogwarancyjnych przegl ą dów i napraw remontowych. Zarzucana praktyka – która bezpo ś rednio odnosi si ę do tego rodzaju us ł ug i 27 w przekonaniu Wnioskodawcy przeciwdzia ł a ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania i rozwoju konkurencji w zakresie pogwarancyjnych remontów pomp – ma swoje ź ród ł o w akcie sprzeda ż y pompy. Organ antymonopolowy zgadza si ę w tym zakresie ze stanowiskiem przedstawionym przez Uczestników w trakcie post ę powania, i ż w ocenie rynku w ł a ś ciwego w niniejszej sprawie produktem wyj ś ciowym s ą same pompy, za ś ich remontowanie jest czynno ś ci ą wtórn ą i popyt na tego rodzaju us ł ugi jest bezpo ś rednio zwi ą zany z liczb ą pomp zainstalowanych i pracuj ą cych u nabywców. Z faktu tego wynika wniosek, ż e o sile producenta pomp na rynku us ł ug pogwarancyjnych remontów pomp ś wiadczy ilo ść sprzedanych pomp przemys ł owych. Podmioty, które naby ł y pompy produkcji Powen zlecaj ą c us ł ugi remontów pogwarancyjnych tych pomp, powinni kierowa ć si ę w tym wzgl ę dzie wskazówkami zawartymi w dokumentacji techniczno – ruchowej tych produktów. To ile pomp sprzeda dany producent ma wi ę c bezpo ś rednie prze ł o ż enie na to, ile pomp remontowanych b ę dzie zgodnie z ustalonymi przez niego wymogami. Uzasadnione jest zatem stwierdzenie, i ż w bezpo ś rednim zwi ą zku z rynkiem sprzeda ż y pomp przemys ł owych pozostaje rynek us ł ug polegaj ą cych na pogwarancyjnym remoncie tych pomp. W przypadku, gdyby pierwszy z w/w rynków by ł zdominowany przez jednego lub kilku przedsi ę biorców, warunki prowadzenia dzia ł alno ś ci przez uczestników na drugim z tych rynków uzale ż nione by ł yby od dzia ł a ń monopolisty. W okoliczno ś ciach sprawy uzna ć zatem nale ż y, ż e zarzucana praktyka odnosi si ę do nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych, którego ewentualne skutki mog ł yby ujawnia ć si ę na rynku pogwarancyjnych remontów pomp przemys ł owych, który jest rynkiem funkcjonalnie powi ą zanym z rynkiem w ł a ś ciwym. Teoria dwóch rynków zosta ł a zaakceptowana przez europejskie organy antymonopolowe np. w sprawie ECS/AKZO, w której stwierdzono, ż e pozycja dominuj ą ca na jednym rynku mo ż e by ć nadu ż yta wskutek post ę powania przedsi ę biorcy na innym rynku. W sprawie tej Komisja okre ś li ł a rynek produktu jako rynek nadtlenków organicznych, mimo ż e nadu ż ycie mia ł o na celu wyrz ą dzenie szkód spó ł ce ECS na innym rynku - rynku dodatków do m ą ki 1 . Komisja Europejska i Europejski Trybuna ł Sprawiedliwo ś ci uzna ł y, ż e „ nadu ż ycie pozycji dominuj ą cej na rynku surowców mo ż e ogranicza ć konkurencj ę na rynku, na którym s ą sprzedawane pochodne surowca, i te efekty musz ą by ć wzi ę te pod uwag ę w rozwa ż aniach skutków naruszenia prawa, nawet je ś li rynek produktów pochodnych nie stanowi rynku samoistnego ” 2 . Równie ż S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów i S ą d Najwy ż szy wielokrotnie wypowiada ł si ę w w/w zakresie (np. wyroki SOKiK z dnia 21.01.1998r. sygn. akt XVII Ama 51/97, z dnia 2.10.1996r. sygn. akt XVII Amr 37/96, z dnia 20.09.1995r. sygn. akt XVII Amr 28/95, z dnia 3.06.1998r. sygn. akt XVII Ama 16/98, wyroki S ą du Najwy ż szego z dnia 15.05.2003r. sygn. akt I CKN 311/01, z dnia 15.05.2003r. sygn. akt I CKN 313/01). Z tak ą w ł a ś nie sytuacj ą mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, gdzie si ł a rynkowa producenta pomp przemys ł owych na rynku sprzeda ż y pomp mo ż e wywrze ć bezpo ś redni skutek na rynku powi ą zanym, jakim jest rynek us ł ug pogwarancyjnych remontów pomp. Rynkiem w ł a ś ciwym w uj ę ciu produktowym jest zatem rynek sprzeda ż y pomp przemys ł owych. Jednocze ś nie Organ Antymonopolowy uzna ł , i ż dokonuj ą c analizy wymiaru rynku w ł a ś ciwego od strony produktowej nale ż y mie ć równie ż na wzgl ę dzie punkt widzenia przedsi ę biorcy zajmuj ą cego si ę remontem pomp przemys ł owych, b ę d ą cego uczestnikiem rynku powi ą zanego, na którym ujawnia ć mia ł aby si ę zarzucana praktyka. Zachodzi tutaj konieczno ść uwzgl ę dnienia, i ż z perspektywy podmiotu wykonuj ą cego pogwarancyjne remonty pomp, zainstalowane u odbiorców zlecaj ą cych w/w us ł ugi pompy stanowi ą substytuty. Dla podmiotu remontuj ą cego pomp ę bez znaczenia pozostaje bowiem kwestia, jakiego rodzaju (o jakim przeznaczeniu) pomp ę remontuje w sytuacji, gdy zasady wykonywania remontów pomp s ą podobne i polegaj ą w ogólno ś ci we wszystkich przypadkach na odtworzeniu wyj ś ciowych w ł a ś ciwo ś ci pompy. Organ 1 sprawa nr IV/30.698, ECS/AKZO, Official Journal of the European Communities, nr L 374, s. 16-17. 2 vide: B. Majewska-Jurczyk, Dominacja w polityce konkurencji Unii Europejskiej , Wroc ł aw1998, s. 46-47 i podane tam orzecznictwo 28 Antymonopolowy uzna ł zatem, i ż po stronie uczestników rynku remontów pogwarancyjnych pomp istnieje pe ł na zast ę powalno ść pomi ę dzy ró ż nymi rodzajami pomp przemys ł owych, gdy ż przedsi ę biorcy remontuj ą cy pompy powinni d ąż y ć do wykonywania remontów jak najszerszej gamy pomp przemys ł owych. Stanowisko takie potwierdza orzecznictwo antymonopolowe. Przywo ł a ć mo ż na tutaj wyrok S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 23 marca 2006r. sygn. akt XVII AmA 130/04, w którym orzek ł on, i ż ustalaj ą c rynek w ł a ś ciwy w sprawie nale ż y m.in. obok towaru na nim oferowanego wzi ąć pod uwag ę faz ę obrotu towarowego oraz okre ś li ć , w jakim zakresie uczestnicy rynku poddani s ą wspó ł zawodnictwu ze strony konkurencji. S ą d zwróci ł tutaj uwag ę na konieczno ść uwzgl ę dnienia w analizowanym stanie faktycznym szczebla obrotu, którego dotyczy zarzucany czyn. Zdaniem Organu Antymonopolowego analogiczna sytuacja zachodzi w przedmiotowej sprawie, z zastrze ż eniem, ż e w okoliczno ś ciach niniejszego post ę powania konieczne przy ocenie rynku w ł a ś ciwego jest uwzgl ę dnienie punktu widzenia przedsi ę biorcy wykonuj ą cego remonty pogwarancyjne pomp przemys ł owych. W niniejszej sprawie rynkiem w ł a ś ciwym w uj ę ciu produktowym jest zatem rynek sprzeda ż y pomp przemys ł owych obejmuj ą cych bli ż sze i dalsze substytuty pomp produkcji Powen. Zaliczy ć tutaj nale ż y – kieruj ą c si ę kryterium u ż yteczno ś ci – pompy wykorzystywane przez odbiorców przemys ł owych (jako np. pompy dozuj ą ce, odwadniaj ą ce, procesowe), które nie s ą stosowane przez innych odbiorców (np. konsumentów, gospodarstwa domowe). Tego rodzaju urz ą dzenia charakteryzuj ą si ę wi ę kszymi rozmiarami i wi ę kszym stopniem skomplikowania technicznego ni ż pompy przeznaczone dla indywidualnych odbiorców, a tak ż e du ż o wi ę kszymi wydajno ś ciami. Ze wzgl ę du na konstrukcj ę pompy te dziel ą si ę na dwa podstawowe rodzaje: pompy wyporowe (których dzia ł anie polega na przet ł aczaniu dawki cieczy z przestrzeni ssawnej do t ł ocznej za pomoc ą organu roboczego – t ł oka, nurnika) i pompy wirowe, w których organem roboczym jest wirnik powoduj ą cy wzrost energii przep ł ywaj ą cej cieczy. Za okre ś leniem rynku w ł a ś ciwego od strony produktowej jako rynku obejmuj ą cego pompy przemys ł owe przemawia równie ż to, i ż producenci tych urz ą dze ń – o czym by ł a ju ż mowa we wcze ś niejszej cz ęś ci decyzji – nie specjalizuj ą si ę w produkcji pomp dla ś ci ś le okre ś lonego sektora gospodarki i posiadaj ą w swojej ofercie handlowej pompy przemys ł owe dla ró ż nego rodzaju bran ż i o ró ż norodnych zastosowaniach. Potwierdza to te ż deklarowana przez niektórych producentów gotowo ść do produkowania pomp na specjalne zamówienia, co ś wiadczy o ich elastyczno ś ci i zdolno ś ci do szybkiej zmiany profilu produkcji. Brak jest zatem w ś ród producentów pomp daleko posuni ę tej specjalizacji, która pozwala ł aby na wyodr ę bnienie okre ś lonego segmentu pomp przemys ł owych daj ą cych si ę zakwalifikowa ć jako nale żą ce do odr ę bnego rynku w ł a ś ciwego. Wobec powy ż szego stwierdzi ć nale ż y, ż e producenci pomp przemys ł owych s ą w gotowo ś ci do podj ę cia si ę realizacji konkretnego zamówienia bez wzgl ę du na to, z jakiego sektora gospodarki pochodzi. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę stwierdzi ć nale ż y, ż e rynek w ł a ś ciwy w uj ę ciu produktowym obejmuje pompy przemys ł owe. W toku przeprowadzonego post ę powania antymonopolowego Organ Antymonopolowy uzna ł ponadto, ż e rynek w ł a ś ciwy geograficznie w okoliczno ś ciach przedmiotowej sprawy obejmuje co najmniej obszar Unii Europejskiej. Przemawiaj ą za tym nast ę puj ą ce argumenty. Na terenie Unii Europejskiej brak jest jakichkolwiek barier handlowych (kontyngentowych, celnych) w sprzeda ż y pomp przemys ł owych. Pompy przemys ł owe oferowane do sprzeda ż y na rynku obejmuj ą cym Pa ń stwa Cz ł onkowskie musz ą równie ż spe ł nia ć te same wymogi certyfikacyjne w zakresie systemu oceny zgodno ś ci i oznaczania wyrobu znakiem CE 3 . 3 Zob. rozporz ą dzenie Ministra Gospodarki z dnia 22 grudnia 2005r. w sprawie zasadniczych wymaga ń dla urz ą dze ń i systemów ochronnych przeznaczonych do u ż ytku w przestrzeniach zagro ż onych wybuchem (Dz.U. Nr 263, poz. 2203); rozporz ą dzenie Ministra Gospodarki z dnia 20 grudnia 2005r. w sprawie zasadniczych wymaga ń dla maszyn i elementów bezpiecze ń stwa (Dz.U. Nr 259, poz. 2170), rozporz ą dzenie Ministra Gospodarki z dnia 15 grudnia 2005r. w sprawie zasadniczych wymaga ń dla sprz ę tu elektrycznego (Dz.U. Nr 259, poz. 2172). 29 Brak barier w handlu pompami na terenie Pa ń stw Cz ł onkowskich UE przek ł ada si ę na wysoki poziom wymiany handlowej na tym terenie. O europejskim wymiarze rynku w ł a ś ciwego ś wiadczy przede wszystkim wysoki udzia ł importu pomp przemys ł owych w sprzeda ż y pomp przemys ł owych ogó ł em na terenie Polski oraz obecno ść na polskim rynku (poprzez przedstawicielstwa handlowe lub dystrybutorów) najwi ę kszych koncernów europejskich zajmuj ą cych si ę produkcj ą i sprzeda żą pomp przemys ł owych. Z informacji uzyskanych od Stowarzyszenia Producentów Pomp z siedzib ą w Warszawie wynika, ż e na polskim rynku dzia ł a 23 krajowych producentów pomp przemys ł owych oraz 38 zagranicznych producentów pomp posiadaj ą cych na obszarze RP swoje przedstawicielstwa handlowe. Ponadto istnieje mo ż liwo ść nabycia w Polsce produktów oko ł o 60 innych producentów zagranicznych dystrybuuj ą cych tutaj swoje wyroby poprzez przedsi ę biorstwa handlowe. Jak poda ł o SPP w pi ś mie z dnia 18.04.2006r. warto ść importu pomp przemys ł owych do Polski zrealizowana w latach 2003-2004 ś rednio czterokrotnie przewy ż sza ł a warto ść produkcji krajowej. Oznacza to, ż e oko ł o 70% pomp przemys ł owych sprzedawanych w Polsce to pompy pochodz ą ce z importu. Bior ą c pod uwag ę proporcje producentów krajowych do producentów zagranicznych obecnych na polskim rynku, dane te mo ż na uzna ć za wiarygodne, tym bardziej, ż e podobnie przedstawiaj ą si ę równie ż proporcje produkcji krajowej do importu w odniesieniu do sprzeda ż y pomp ogó ł em (tj. pomp przemys ł owych i innych). Z informacji uzyskanych w toku post ę powania antymonopolowego od G ł ównego Urz ę du Statystycznego wynika, ż e warto ść importu pomp 4 do Polski wynios ł a w latach 2003 – 2005 od oko ł o 2,5 mld do oko ł o 3 mld PLN, przy warto ś ci produkcji rodzimej tych towarów 5 na poziomie oko ł o 240 mln w 2003 roku i oko ł o 270 mln PLN w 2004 roku (karty nr 1289-1291, 1296-1316, 1353-1363). Kraje, z których realizowany jest do Polski import pomp przemys ł owych to natomiast przede wszystkim kraje Unii Europejskiej 6 : Niemcy, Francja, W ł ochy, Czechy, Wielka Brytania, Dania, Hiszpania, Holandia, Szwecja, S ł owacja, W ę gry, Austria, Finlandia, Belgia, Irlandia. Z powy ż szego wynika, ż e polski nabywca mo ż e naby ć pompy przemys ł owe o podobnej jako ś ci, cenie i w ł a ś ciwo ś ciach zarówno w kraju, jak i na terenie Unii Europejskiej, co oznacza, ż e rynek w ł a ś ciwy nale ż y rozci ą gn ąć poza terytorium Polski, gdzie mo ż liwe jest zaopatrzenie. Nale ż y zgodzi ć si ę równie ż w powy ż szym kontek ś cie z przedstawionymi w toku post ę powania przez jego Uczestników twierdzeniami, i ż poziom zagranicznej wymiany handlowej w odniesieniu do pomp przemys ł owych potwierdza, i ż koszty transportu tych wyrobów nie stanowi ą istotnej bariery w sprzeda ż y pomp przemys ł owych na rynkach zagranicznych. Przy wysokim udziale kosztów transportu w cenie oferowanych produktów ich sprzeda ż poza granicami kraju nie by ł aby op ł acalna, czemu w oczywisty sposób zaprzecza poziom importu pomp przemys ł owych do Polski i liczba przedstawicielstw i dystrybutorów zagranicznych producentów pomp na trenie RP. Dodatkowo, jak podnios ł o POWEN S.A., producenci pomp przemys ł owych tworz ą zwykle sie ć przedstawicielstw lub autoryzowanych podmiotów zajmuj ą cych si ę sprzeda żą towarów, ich magazynowaniem i serwisowaniem, dzi ę ki czemu koszty transportu towarów ulegaj ą odpowiedniemu roz ł o ż eniu i obni ż eniu. O tym, ż e geograficzny wymiar rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych ma wymiar co najmniej europejski ś wiadcz ą równie ż wyniki przeprowadzonego na potrzeby niniejszego post ę powania badania rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych (sygn. akt sprawy RKT-400-09/06/MI), które 4 Przez „pompy” nale ż y rozumie ć tutaj wyroby uj ę te w dziale 8413 Nomenklatury Scalonej wprowadzonej Rozporz ą dzeniem Komisji WE Nr 1719/2005 z dnia 27 pa ź dziernika 2005r. tj. Pompy do cieczy, nawet wyposa ż one w urz ą dzenia pomiarowe; podno ś niki cieczy. 5 Dane dotycz ą ce produkcji krajowej pomp przedstawione przez GUS dotycz ą grup wyrobów obj ę tych nast ę puj ą cymi dzia ł ami klasyfikacji PKWiU: 29.12.2 – Pompy do cieczy; podno ś niki do cieczy, w tym: 29.12.21 – Pompy do cieczy, 29.12.22 – Pompy t ł okowe, wyporowe do cieczy (poza betonem); 29.12.23 – Pompy wyporowe, obrotowe do cieczy; 29.12.24 – Pompy od ś rodkowe do cieczy, inne pompy, podno ś niki cieczy. 6 Z danych uzyskanych od G ł ównego Urz ę du Statystycznego wynika, ż e import pomp do Polski z krajów UE stanowi ł w latach 2003-2005 oko ł o 90% ca ł o ś ci importu pomp do Polski. Najwi ę ksi importerzy pomp wed ł ug danych GUS to: Niemcy, Francja, W ł ochy, Czechy, Wielka Brytania, Dania, Szwecja, W ę gry, Holandia, Hiszpania, a tak ż e USA i Chiny (karty nr 1299-1299 verte, 1306-1306 verte, 1361-1361 verte). 30 zaliczono do materia ł u dowodowego zgromadzonego w aktach przedmiotowej sprawy. W jego toku uzyskano informacje na temat warto ś ci sprzeda ż y pomp przemys ł owych w Polsce w latach 2003, 2004, 2005 przez 15 krajowych producentów i 10 importerów pomp przemys ł owych. Ze zgromadzonych informacji wynika, ż e udzia ł sprzeda ż y importowej w ca ł o ś ci sprzeda ż y pomp przemys ł owych na terenie polski zrealizowanej przez przedsi ę biorców obj ę tych badaniem w w/w okresie czasu wyniós ł ponad 30% i wykazuje tendencj ę wzrostow ą . Bior ą c pod uwag ę , ż e przedmiotowym badaniem obj ę tych zosta ł o oko ł o 10% importerów pomp przemys ł owych dzia ł aj ą cych na polskim rynku nale ż y uzna ć , ż e jest to udzia ł znacz ą cy, który potwierdza europejski wymiar rynku w ł a ś ciwego w przedmiotowej sprawie. Organ Antymonopolowy dokonuj ą c oceny zasi ę gu terytorialnego rynku w ł a ś ciwego wzi ął tak ż e pod uwag ę wyja ś nienia zagranicznych i krajowych producentów pomp odno ś nie przedmiotowej kwestii przedstawione w toku przeprowadzonego na potrzeby niniejszego post ę powania badania rynku pomp przemys ł owych. Wi ę kszo ść przedsi ę biorców, do których zwrócono si ę w toku badania wyrazi ł a stanowisko, ż e rynek sprzeda ż y pomp przemys ł owych jest rynkiem o zasi ę gu europejskim, a nawet globalnym. Na poparcie powy ż szej tezy przedsi ę biorcy wskazywali na swobod ę dost ę pu najwi ę kszych producentów pomp na rynki krajowe, który nie jest ograniczony przez ż adne bariery. Podnosili, i ż najwi ę ksze koncerny oferuj ą swoje wyroby na wszystkich kontynentach, „pompy mo ż na kupi ć i sprzeda ć praktycznie na ca ł ym ś wiecie ”, a krajowi producenci pomp musz ą liczy ć si ę z siln ą konkurencj ą przedsi ę biorców z ca ł ego ś wiata. Wskazywano równie ż , ż e na polskim rynku obecnych jest nawet do 200 zagranicznych producentów pomp posiadaj ą cych w ofercie do 1000 ró ż nych marek pomp przemys ł owych. Cz ęść producentów podkre ś la ł a równie ż , co ju ż podniesiono, ż e pompy oferowane na terytorium UE musz ą spe ł nia ć te same wymagania certyfikacyjne (dotycz ą ce oznaczania wyrobu cech ą CE, wystawienia deklaracji zgodno ś ci WE oraz ujednoliconych zasad prowadzenia analizy zagro ż e ń zwi ą zanych z ich eksploatacj ą ). W tym miejscu nale ż y podkre ś li ć , i ż odno ś nie terytorialnego wymiaru rynku pomp przemys ł owych wypowiedzia ł a si ę równie ż Komisja Wspólnot Europejskich. W Decyzji z dnia 22.12.1999r. w sprawie Nr COMP/M. 1775 dotycz ą cej przej ę cia przez Ingersoll – Rand Company (USA) kontroli nad Ingersoll – Dresser Pump Company (USA) i Dresser Rand Company (USA) , Komisja w oparciu o wyniki przeprowadzonego badania rynku uzna ł a, ż e geograficzny wymiar rynku pomp przemys ł owych (w ramach którego wyró ż niono dwa g ł ówne segmenty: tj. rynek pomp wirowych i rynek pomp wyporowych) zidentyfikowa ć nale ż y jako rynek obejmuj ą cy co najmniej terytorium Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Pogl ą d taki prezentuje równie ż polskie orzecznictwo antymonopolowe. W Decyzji Nr DOK- 93/2004 z dnia 17.09.2004r. (w sprawie zgody na przej ę cie przez Galatea Zweiundzwazigste Vermögensverwaltungs GmbH kontroli nad Jung Pumpen GmbH & Co., Niemcy) Organ Antymonopolowy uzna ł , ż e ogólny rynek pomp, jak równie ż poszczególne segmenty tego rynku, jest rynkiem otwartym, na którym panuj ą zbli ż one warunki konkurencji i nie wyst ę puj ą bariery odno ś nie wej ś cia na ten rynek. W zwi ą zku z tym rynek pomp, w tym tak ż e rynek pomp od ś rodkowych, ma wymiar co najmniej europejski. W tym stanie rzeczy stwierdzi ć nale ż y, ż e rynkiem w ł a ś ciwym w niniejszej sprawie jest europejski rynek sprzeda ż y pomp przemys ł owych. By stwierdzi ć , czy na tak wyznaczonym rynku ma miejsce stosowanie zarzucanej praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę nale ż y okre ś li ć , czy Uczestnicy post ę powania posiadaj ą na tym rynku pozycj ę dominuj ą c ą . Stosownie do zapisu art. 4 pkt 9 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez pozycj ę dominuj ą c ą rozumie si ę pozycj ę przedsi ę biorcy, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa si ę , ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40 %. Przepis ten stwarza domniemanie prawne w rozumieniu art. 234 K.p.c. posiadania pozycji dominuj ą cej, je ż eli procentowy udzia ł w rynku jest wi ę kszy ni ż 40 %. 31 W tym miejscu podnie ść równie ż nale ż y, ż e uczestnikami tak wyznaczonego rynku nie s ą wszyscy przedsi ę biorcy, którym w niniejszej sprawie postawiono zarzut nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej. Dzia ł alno ść w zakresie produkcji i sprzeda ż y pomp prowadzi obecnie jedynie Grupa Powen – Wafapomp S.A. z siedzib ą w Warszawie, która jest nast ę pc ą prawnym Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o. z siedzib ą w Zabrzu. W wyniku przeprowadzonego na potrzeby niniejszego post ę powania badania rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych uzyskano dane o wielko ś ci sprzeda ż y na terenie RP zrealizowanej w latach 2003, 2004, 2005 przez 15 krajowych producentów pomp i 10 importerów (tabele nr 1, 2, 3), a tak ż e dane o szacunkowej wielko ś ci ca ł ego krajowego rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych (tabela nr 7). Jak wynika z informacji uzyskanych w toku tego badania, Grupa Powen – Wafapomp nie posiada pozycji dominuj ą cej na krajowym rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych, jak równie ż na poszczególnych segmentach tego rynku obejmuj ą cych pompy przemys ł owe wirowe – kr ę tne i pompy przemys ł owe wyporowe. Ustalono, ż e szacunkowy udzia ł poprzednika w/w uczestnika post ę powania antymonopolowego (tj. Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o.) w krajowym rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych wynosi ł w latach 2003, 2004, 2005 odpowiednio [Za łą cznik Nr 8, pkt 2 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen Wafapomp S.A.], natomiast łą czny udzia ł w tym rynku wszystkich przedsi ę biorców wchodz ą cych w sk ł ad obecnej Grupy Powen-Wafapomp S.A. (tj. FP Powen Sp. z o.o., Ś widnickiej Fabryki Pomp Sp. z o.o. w Ś widnicy oraz Wafapomp S.A. w Warszawie) wynosi ł w w/w latach odpowiednio [Za łą cznik Nr 8, pkt 3 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen – Wafapomp S.A.]. Nale ż y podkre ś li ć , i ż powy ż sze dane oparte s ą na szacunkowych informacjach o wielko ś ci krajowego rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych przedstawionych w toku przeprowadzonego na potrzeby niniejszego post ę powania badania rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych. Z uwagi mnogo ść podmiotów dzia ł aj ą cych na przedmiotowym rynku nie jest mo ż liwe precyzyjne okre ś lenie rzeczywistych udzia ł ów w tym rynku przedsi ę biorców nale żą cych do grupy Powen S.A. Z pe ł n ą stanowczo ś ci ą mo ż na jednak wskaza ć , ż e udzia ł y te nie b ę d ą wi ę ksze ni ż udzia ł y rynkowe obliczone w odniesieniu do warto ś ci ca ł o ś ci sprzeda ż y pomp przemys ł owych zrealizowanej w latach 2003, 2004, 2005 przez producentów krajowych i importerów obj ę tych badaniem rynku przeprowadzonym na potrzeby niniejszego post ę powania. Z informacji uzyskanych w jego toku wynika, i ż udzia ł procentowy sprzeda ż y pomp przemys ł owych przez Grup ę Powen Wafapomp (w zakresie obejmuj ą cym FP Powen Sp. z o.o.) w sprzeda ż y ca ł kowitej zrealizowanej przez wszystkich przedsi ę biorców obj ę tych w/w badaniem rynku wynosi ł w latach 2003, 2004, 2005 odpowiednio [Za łą cznik nr 8, pkt 4 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen-Wafapomp S.A.], natomiast w przypadku wszystkich przedsi ę biorców wchodz ą cych w sk ł ad obecnej Grupy Powen – Wafapomp S.A. by ł o to odpowiednio [Za łą cznik nr 8, pkt 5 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen – Wafapomp S.A.]. Udzia ł procentowy warto ś ci sprzedanych w Polsce w latach 2003, 2004, 2005 przez Grup ę Powen – Wafapomp pomp przemys ł owych wirowych – kr ę tnych (w zakresie dotycz ą cym sprzeda ż y zrealizowanej przez FP Powen) w odniesieniu do warto ś ci sprzeda ż y tych towarów przez wszystkich przedsi ę biorców obj ę tych badaniem rynku przeprowadzonym na potrzeby niniejszego post ę powania wyniós ł w przedmiotowym okresie czasu odpowiednio: [Za łą cznik nr 8, pkt 6 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen – Wafapomp S.A.], natomiast w przypadku wszystkich przedsi ę biorców którzy nale ż eli do grupy kapita ł owej Powen S.A., a z po łą czenia których utworzono Grup ę Powen – Wafapomp S.A. – odpowiednio: [Za łą cznik nr 8, pkt 7 – tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen – Wafapomp S.A.]. Poniewa ż wspomnianym badaniem rynku pomp przemys ł owych nie zostali obj ę ci wszyscy przedsi ę biorcy oferuj ą cy na rynku polskim pompy przemys ł owe wirowe – kr ę tne, uzasadnione jest twierdzenie, ż e udzia ł y przedsi ę biorców nale żą cych do grupy kapita ł owej Powen S.A. w segmencie krajowego rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych obejmuj ą cym przedmiotowe rodzaje pomp s ą odpowiednio ni ż sze. W odniesieniu do segmentu krajowego rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych obejmuj ą cego pompy wyporowe udzia ł Grupy Powen – Wafapomp (w zakresie obejmuj ą cym sprzeda ż FP Powen 32 Sp. z o.o.) wyniós ł natomiast w latach 2003, 2004, 2005 – w stosunku do warto ś ci sprzeda ż y zrealizowanej w tym okresie czasu przez podmioty obj ę te badaniem rynku przeprowadzonym na potrzeby niniejszego post ę powania – odpowiednio: [Za łą cznik nr 8, pkt 8 tajemnica przedsi ę biorstwa Grupy Powen – Wafapomp S.A.]. Na niemal identycznym poziomie kszta ł tuje si ę udzia ł w przedmiotowym segmencie rynku wszystkich przedsi ę biorców, z których po łą czenia powsta ł a Grupa Powen – Wafapomp S.A. Jak ju ż podniesiono, z uwagi na fakt, ż e badaniem rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych, w oparciu o wyniki którego obliczono przedmiotowe udzia ł y, nie zostali obj ę ci wszyscy przedsi ę biorcy oferuj ą cy na polskim rynku pompy przemys ł owe, wspomniane udzia ł y rynkowe w rzeczywisto ś ci kszta ł tuj ą si ę na odpowiednio ni ż szym poziomie. Jak wynika z powy ż szego Grupa Powen – Wafapomp nie posiada na krajowym rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych, jak równie ż na poszczególnych segmentach tego rynku pozycji dominuj ą cej w rozumieniu art. 4 pkt 9 ustawy antymonopolowej. Udzia ł w/w przedsi ę biorcy w przedmiotowym rynku kszta ł towa ł si ę w okresie ostatnich 3 lat na poziomie ni ż szym ni ż 40%. Skoro zatem na krajowym rynku sprzeda ż y towarów, do których odnosi si ę zarzucana praktyka Grupa Powen – Wafapomp nie zajmuje pozycji dominuj ą cej, to tym bardziej przedmiotowy przedsi ę biorca nie zajmuje pozycji dominuj ą cej na europejskim rynku sprzeda ż y pomp przemys ł owych, gdzie jego udzia ł jest odpowiednio mniejszy. Posiadanie na rynku w ł a ś ciwym udzia ł u wynosz ą cego mniej ni ż 40% nie daje Grupie Powen – Wafapomp dostatecznej si ł y rynkowej pozwalaj ą cej na jednostronne dyktowanie uczestnikom powi ą zanego z rynkiem w ł a ś ciwym rynku pogwarancyjnych remontów pomp przemys ł owych warunków uczestnictwa we wspomnianym rynku. Przy takim udziale w rynku w ł a ś ciwym Grupa Powen – Wafapomp jest poddawana istotnej konkurencji ze strony innych krajowych i zagranicznych producentów pomp przemys ł owych uniemo ż liwiaj ą cej jej dzia ł anie w sposób niezale ż ny od konkurentów i kontrahentów. Skoro nie zosta ł o udowodnione posiadanie przez Uczestników post ę powania pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym nie mo ż e zatem wchodzi ć w gr ę nadu ż ycie przez nich tej pozycji rynkowej polegaj ą ce na naruszeniu art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do art. 80, w zwi ą zku z art. 81 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w sprawach w niej nieuregulowanych, do post ę powania przed Prezesem Urz ę du stosuje si ę – z wy łą czeniem spraw dotycz ą cych dowodów – przepisy ustawy Kodeks post ę powania administracyjnego. Art. 105 K.p.a. stanowi, ż e gdy post ę powanie z jakiejkolwiek przyczyny sta ł o si ę bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzj ę o umorzeniu post ę powania. Bezprzedmiotowo ść post ę powania administracyjnego oznacza, ż e brak jest którego ś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie mo ż na wyda ć decyzji za ł atwiaj ą cej spraw ę przez rozstrzygni ę cie co do istoty. Przes ł anka umorzenia post ę powania mo ż e istnie ć jeszcze przed wszcz ę ciem post ę powania, co zostanie ujawnione dopiero w tocz ą cym si ę post ę powaniu, a mo ż e ona powsta ć tak ż e w czasie trwania post ę powania, a wiec w sprawie ju ż zawis ł ej przed organem administracyjnym (tak B. Adamiak i J. Borkowski – Kodeks post ę powania administracyjnego – Komentarz, C.H. BECK, Warszawa 1996, str. 462). W niniejszej sprawie przes ł ank ą umorzenia post ę powania antymonopolowego, przemawiaj ą c ą za jego bezprzedmiotowo ś ci ą jest brak pozycji dominuj ą cej Grupy Powen – Wafapomp S.A. na rynku w ł a ś ciwym, a tak ż e fakt, ż e uczestnikami rynku w ł a ś ciwego w niniejszej sprawie nie s ą pozostali uczestnicy przedmiotowego post ę powania (POWEN S.A. oraz Zak ł ady Pomp i Armatury „Dezetpomp” Sp. z o.o.), którzy nie prowadz ą dzia ł alno ś ci w zakresie produkcji i sprzeda ż y pomp przemys ł owych. Tym samym brak jest w okoliczno ś ciach sprawy podstaw do oceny zachowania w/w przedsi ę biorców pod k ą tem nadu ż ycia pozycji rynkowej w sposób okre ś lony przez Wnioskodawc ę . Z ustale ń post ę powania antymonopolowego wynika, i ż przes ł anka w postaci braku pozycji dominuj ą cej istnia ł a jeszcze przed jego wszcz ę ciem, jednak zosta ł a ujawniona dopiero w toku post ę powania, w wyniku poczynionych ustale ń dotycz ą cych rynku w ł a ś ciwego. St ą d te ż nale ż a ł o orzec jak w pkt I sentencji decyzji. 33 II. Zgodnie z art. 75 ustawy antymonopolowej, Organ Antymonopolowy rozstrzyga o kosztach w drodze postanowienia, które mo ż e by ć zamieszczone w decyzji ko ń cz ą cej post ę powanie. Artyku ł 73 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przewiduje, i ż w szczególnie uzasadnionych przypadkach Organ Antymonopolowy mo ż e na ł o ż y ć na stron ę przegrywaj ą c ą obowi ą zek zwrotu tylko cz ęś ci kosztów lub nie obci ąż a ć jej kosztami. W odniesieniu do post ę powa ń prowadzonych na wniosek w/w przepis stanowi zatem odst ę pstwo od wyra ż onej w art. 69 ust. 1 tej ustawy zasady, i ż strona przegrywaj ą ca spraw ę obowi ą zana jest zwróci ć drugiej stronie, na jej żą danie, koszty niezb ę dne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony, w tym tak ż e koszty opinii bieg ł ych i instytutów naukowych. Przedmiotowe post ę powanie antymonopolowe zosta ł o wszcz ę te na wniosek Zak ł adu Mechaniki Przemys ł owej Zamep Sp. z o.o. w Gliwicach, który wniós ł o wydanie decyzji stwierdzaj ą cej stosowanie przez Powen S.A., Grup ę Powen – Wafapomp S.A. (nast ę pca prawny Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o.) oraz Zak ł ady Pomp i Armatury „Dezetpomp” Sp. z o.o. praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na rynku pogwarancyjnych remontów pomp odwadniaj ą cych typu OS-80A, OS-80AM, OS-80B, OS-100A, OS-100AM, OS-150A, OS-150A, OS-150AM, OS-200A, OS-200AM, OS-200B, OS-250A, OS-250AM oraz remontów pogwarancyjnych pomp PH, P Ł , O Ł , OW, OWB, OWH, ZW, produkcji Zabrza ń skiej Fabryki Maszyn Górniczych Powen, Powen S.A. oraz Fabryki Pomp Powen Sp. z o.o., stosowanych w podziemnych zak ł adach górniczych na terenie kraju poprzez przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji w zakresie pogwarancyjnych remontów pomp odwadniaj ą cych wskazanych typów, przejawiaj ą ce si ę utrudnianiem dost ę pu do rynku poprzez umieszczenie w dokumentacji techniczno – ruchowej pomp zapisu, ż e w okresie pogwarancyjnym remontowane b ę d ą wy łą cznie przez producenta lub upowa ż niony przez producenta zak ł ad remontowy, a w przypadku wykonania remontu przez inny podmiot pompa traci status wyrobu producenta. Po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego zgodnie z w/w żą daniem Organ Antymonopolowy w punkcie I niniejszej decyzji umorzy ł przedmiotowe post ę powanie z uwagi na jego bezprzedmiotowo ść . Przes ł ank ą dla powy ż szego rozstrzygni ę cia jest okoliczno ść , i ż : − po pierwsze, rynkiem w ł a ś ciwym w niniejszej sprawie jest rynek sprzeda ż y pomp przemys ł owych obejmuj ą cy terytorium co najmniej Unii Europejskiej, − po drugie, jeden z Uczestników post ę powania (Grupa Powen – Wafapomp S.A.), nie zajmuje pozycji dominuj ą cej na tak wyznaczonym rynku w ł a ś ciwym; − po trzecie, pozostali Uczestnicy post ę powania (Powen S.A. oraz ZPiA Dezetpomp) nie s ą uczestnikami tak wyznaczonego rynku. Powy ż sze ustalenia powoduj ą , ż e w niniejszej sprawie konieczne jest – jak wskazano w uzasadnieniu do punktu I niniejszej decyzji – orzeczenie o bezprzedmiotowo ś ci post ę powania antymonopolowego. W jego okoliczno ś ciach brak jest bowiem podstaw faktycznych i prawnych do merytorycznego rozstrzygni ę cia sprawy. W niniejszym post ę powaniu antymonopolowym z żą daniem zwrotu przez Wnioskodawc ę kosztów niezb ę dnych do celowego dochodzenia praw i celowej obrony wyst ą pili na podstawie art. 69 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Powen S.A. oraz Grupa Powen – Wafapomp S.A. Rozpatruj ą c wnioski o przyznanie zwrotu kosztów z ł o ż one przez tych przedsi ę biorców Organ Antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje. W okoliczno ś ciach przedmiotowej sprawy stwierdzi ć nale ż y, ż e Wnioskodawca nie utrzyma ł si ę w swoim żą daniu w zakresie wydania decyzji stwierdzaj ą cej stosowanie przez Uczestników post ę powania antymonopolowego praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Niniejsza sprawa nie zosta ł a bowiem zako ń czona decyzj ą uznaj ą c ą kwestionowane przez Zamep zachowania Uczestników post ę powania za przejaw nadu ż ywania przez nich pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym. 34 Jednocze ś nie w opinii Organu Antymonopolowego zachodz ą w niniejszej sprawie szczególnie uzasadnione okoliczno ś ci przemawiaj ą ce za nienak ł adaniem na Wnioskodawc ę obowi ą zku zwrotu uczestnikom post ę powania kosztów niezb ę dnych do celowego dochodzenia przez nich swoich praw oraz celowej obrony. Zdaniem Organu Antymonopolowego okoliczno ś ci te wynikaj ą ze specyfiki ko ń cz ą cego przedmiotow ą spraw ę rozstrzygni ę cia, które nie jest rozstrzygni ę ciem merytorycznym, a które stwierdza, ż e brak by ł o podstaw do rozpoznania wniosku Zamep w drodze post ę powania antymonopolowego. Nale ż y wzi ąć zatem tutaj pod uwag ę przyczyny powoduj ą ce niewydanie decyzji zgodnej z wnioskiem z ł o ż onym przez Zamep. Jak ju ż podniesiono w przedmiotowej sprawie Organ Antymonopolowy orzek ł o bezprzedmiotowo ś ci prowadzonego post ę powania antymonopolowego. Wydanie decyzji o bezprzedmiotowo ś ci post ę powania oznacza, ż e brak jest podstaw faktycznych i prawnych do merytorycznego rozpoznania sprawy. Zapad ł e w niniejszej sprawie orzeczenie nie jest orzeczeniem, o którego wydanie wnosi ł Zamep, jednak ż e nie nale ż y uto ż samia ć go ze stwierdzeniem bezzasadno ś ci żą dania strony wnosz ą cej o wydanie decyzji stwierdzaj ą cej stosowanie praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę . W przedmiotowym post ę powaniu wydanie rozstrzygni ę cia niezgodnego z tre ś ci ą wniosku Zamep nie jest zatem równoznaczne z jego nieuwzgl ę dnieniem w zakresie merytorycznym (nie oznacza stwierdzenia bezzasadno ś ci żą dania), ale oznacza, ż e brak jest – z uwagi na bezprzedmiotowo ść – którego ś z elementów stosunku prawnego pozwalaj ą cych na merytoryczne rozstrzygni ę cie sprawy. W opinii Organu Antymonopolowego powy ż sze rozró ż nienie ma zasadnicze znaczenie, je ż eli chodzi o rozstrzygni ę cie o kosztach w przedmiotowej sprawie. Wskaza ć nale ż y w tym kontek ś cie, i ż Wnioskodawca wprawdzie nie utrzyma ł si ę w swoim żą daniu zawartym we wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego, jednak ż e by ł o to spowodowane nie tyle merytoryczn ą bezzasadno ś ci ą tego żą dania, co przes ł ankami obiektywnymi powoduj ą cymi bezprzedmiotowo ść post ę powania wszcz ę tego zgodnie z wnioskiem. Podkre ś lenia wymaga, i ż przes ł anki te zosta ł y wykazane przez Organ Antymonopolowy dopiero w wyniku przeprowadzonego z urz ę du odr ę bnego post ę powania wyja ś niaj ą cego maj ą cego na celu wyznaczenie rynku w ł a ś ciwego w przedmiotowej sprawie oraz udzia ł u w tym rynku uczestników post ę powania, którego wyniki – przes ą dzaj ą ce o bezprzedmiotowo ś ci prowadzonego post ę powania antymonopolowego – zosta ł y zaliczone do materia ł u dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Podsumowuj ą c, bezprzedmiotowo ść post ę powania antymonopolowego, jaka wyst ę puje w niniejszej sprawie (a której nie nale ż y uto ż samia ć ze stwierdzeniem bezzasadno ś ci wniosku) powoduje, i ż nie jest uzasadnione obci ąż anie wnioskodawcy kosztami z uwagi na szczególnie uzasadnione okoliczno ś ci wynikaj ą ce z charakteru zapad ł ego rozstrzygni ę cia. W zwi ą zku z powy ż szym orzeczono jak w pkt II sentencji decyzji Na podstawie art. 78 ust. 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks post ę powania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) na niniejsze postanowienie przys ł uguje za ż alenie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach w terminie tygodnia od dnia dor ę czenia. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach. DYREKTOR DELEGATURY URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW W KATOWICACH Alicja Kral 35
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- RKT-411-01/06/HS/MI
- Rodzaj praktyki
- Nadużywanie pozycji dominującej
- Kara finansowa
- nie
- Branża
- 28.13 Produkcja pozostałych pomp i sprężarek
- Region
- Śląskie; Mazowieckie
- Strony
- Powen S.A. z siedzibą w Zabrzu, Grupa Powen – Wafapomp S.A. z siedzibą w Warszawie i Zakłady Pomp i Armatury „Dezetpomp” Sp. z o.o. z siedzibą w Zabrzu
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów