Numer decyzji
RŁO-9/2006
Decyzja UOKiK RŁO-9/2006
- Data decyzji
- 18 kwietnia 2006
Treść rozstrzygnięcia
PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA w Ł ODZI Aleja Pi ł sudskiego 8 90-051 Ł ód ź , P - 73 Tel. (0-42) 636-36-89, Fax (0-42) 636-07-12 E-mail: lodz@uokik.gov.pl R Ł O/411-12/05/MN- ....... Ł ód ź , dnia 18 kwietnia 2006 r. DECYZJA Nr R Ł O Nr 9/ 2006 I. Na podstawie art. 9 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2002 r. Nr 18, poz. 172, z 2003 r. Nr 6, poz. 68), - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: uznaje si ę za praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę nadu ż ywanie przez Gmin ę Łę czyca z siedzib ą w Łę czycy, ul. Marii Konopnickiej 14, 99-100 Łę czyca pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku udost ę pniania przystanków autobusowych komunikacji publicznej, znajduj ą cych si ę w granicach administracyjnych Miasta Łę czyca, poprzez odmow ę wyra ż enia zgody na korzystanie z istniej ą cych przystanków autobusowych przy ul. Kaliskiej i ul. Ozorkowskiej przedsi ę biorcy Monice Pietrasik prowadz ą cej dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „AURA” Transport Pasa ż erski, Ś liwniki 19, 95-035 Ozorków, co stanowi naruszenie zakazu, o którym mowa w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080) i nakazuje si ę zaniechanie jej stosowania . II. Na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2002 r. Nr 18, poz. 172, z 2003 r. Nr 6, poz. 68), - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: nie stwierdza si ę stosowania przez Gmin ę Łę czyca z siedzib ą w Łę czycy, ul. Marii Konopnickiej 14, 99-100 Łę czyca praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080) polegaj ą cych na nadu ż ywaniu przez Gmin ę Łę czyca pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku udost ę pniania przystanków autobusowych komunikacji publicznej, znajduj ą cych si ę w granicach administracyjnych Miasta Łę czyca, poprzez odmow ę wyra ż enia zgody na uruchomienie nowych przystanków autobusowych przedsi ę biorcy Monice Pietrasik prowadz ą cej dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „AURA” Transport Pasa ż erski, Ś liwniki 19, 95-035 Ozorków. III. Na podstawie art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2002 r. Nr 18 poz. 172, z 2003 r. Nr 6, poz. 68), - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: nak ł ada si ę na Gmin ę Łę czyca z siedzib ą w Łę czycy, ul. Marii Konopnickiej 14, 99-100 Łę czyca kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 18 000 z ł (s ł ownie: osiemna ś cie tysi ę cy z ł ), p ł atn ą do bud ż etu pa ń stwa, w zwi ą zku z dopuszczeniem si ę naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 8 ust. 2 pkt 5 ww. ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Uzasadnienie W dniu 24 pa ź dziernika 2005 r. do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej „Prezes Urz ę du”) - Delegatury w Ł odzi wp ł yn ął wniosek przedsi ę biorcy Moniki Pietrasik prowadz ą cej dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „AURA” Transport Pasa ż erski z siedzib ą Ś liwniki 19, 95-035 Ozorków (dalej: wnioskodawca lub Monika Pietrasik), o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego w sprawie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę przeciwko Gminie Łę czyca w zwi ą zku z nie uzgodnieniem przez Burmistrza Miasta Łę czyca zasad korzystania z przystanków i obiektów dworcowych b ę d ą cych w ł asno ś ci ą Gminy Łę czyca. Wnioskodawca wyja ś ni ł , i ż w zwi ą zku z prowadzon ą przez siebie od 2002 roku dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą w zakresie przewozów regularnych w roku 2005 podj ął dzia ł ania zmierzaj ą ce do uzyskania zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych osób na trasie Ś winice Warckie - Łę czyca. W dniu 23 czerwca 2005 r. w Urz ę dzie Miasta w Łę czycy Monika Pietrasik z ł o ż y ł a wniosek o wyra ż enie zgody na korzystanie z istniej ą cych przystanków autobusowych przy ul. Ozorkowskiej (przed skrzy ż owaniem z ul. Belwedersk ą ) i ul. Konopnickiej (kierunek ul. Kaliska) oraz wyra ż enie zgody na uruchomienie nowych miejsc przystankowych przy ul Dworcowej (w obu kierunkach jazdy) i ul. Konopnickiej (kierunek ul. Belwederska) - ( karta Nr 37). W odpowiedzi na przedmiotowe pismo w dniu 5 sierpnia 2005 r. Burmistrz Miasta Łę czyca o ś wiadczy ł , i ż nie uzgadnia zasad korzystania z istniej ą cych na terenie Łę czycy przystanków przy ul. Ozorkowskiej i ul Konopnickiej w celu uruchomienia przez wnioskodawc ę nowej regularnej linii autobusowej. Wed ł ug informacji b ę d ą cych w posiadaniu Urz ę du Miasta w Łę czycy Przedsi ę biorstwo Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. w Łę czycy ca ł kowicie zaspokaja potrzeby transportowe miasta i komunikacja ta dostosowana jest do potrzeb spo ł ecznych, a wspólne korzystanie z tych samych przystanków przez pojazdy ró ż nych przewo ź ników utrudnia ł oby sprawne funkcjonowanie ś rodków transportowych (karta Nr 38). W dniu 28 sierpnia 2005 r. Monika Pietrasik skierowa ł a do Burmistrza Miasta Łę czyca kolejne pismo, w którym wnios ł a o precyzyjne uzasadnienie odmowy uzgodnienia zasad korzystania z istniej ą cych przystanków, wyja ś nienie jakiego rodzaju informacje stanowi ą podstaw ę odmowy udzielenia zgody, a tak ż e odpowied ź na pozosta łą cz ęść jej pisma z dnia 23 czerwca 2005 r. dotycz ą c ą wyra ż enia zgody na uruchomienie nowych miejsc 2 przystankowych. Wnioskodawca wniós ł o wydanie w tej sprawie decyzji administracyjnej wraz z podaniem podstawy prawnej udzielonej odmowy (karta Nr 40). W odpowiedzi na ww. pismo w dniu 28 wrze ś nia 2005 r. Burmistrz Miasta Łę czyca o ś wiadczy ł , i ż po dokonaniu dog łę bnej analizy ca ł o ś ci zgromadzonych materia ł ów w sprawie nie móg ł wyrazi ć zgody na korzystanie z istniej ą cych przystanków oraz budow ę nowych z uwagi na fakt, i ż w Urz ę dzie Miasta Łę czyca nie zosta ł y uregulowane zasady korzystania z przystanków autobusowych na terenie miasta. Monika Pietrasik zosta ł a poinformowana, i ż poczynione mia ł y by ć niezw ł oczne starania zmierzaj ą ce do przedstawienia Radzie Miasta Łę czyca projektu uchwa ł y w sprawie ustalenia zasad korzystania z przystanków na terenie miasta. Wobec braku uchwa ł y w tym zakresie kwestie podnoszone przez Monik ę Pietrasik nie mog ł y zdaniem Gminy podlega ć jakimkolwiek uzgodnieniom z Urz ę dem Miasta Łę czyca. W ww. pi ś mie Burmistrz Miasta Łę czyca cofn ął swoje stanowisko przedstawione w pi ś mie z dnia 5 sierpnia 2005 r., motywuj ą c to brakiem mo ż liwo ś ci powzi ę cia istotnych ustale ń w sprawie, o których mowa powy ż ej, a wniosek o wyra ż enie zgody na korzystanie z przystanków mia ł zosta ć rozpatrzony po podj ę ciu przez Rad ę Miasta Łę czyca stosownej uchwa ł y (karty Nr 41 i Nr 42). W zakresie wniosku Moniki Pietrasik o wydanie w zwi ą zku z jej spraw ą decyzji administracyjnej Burmistrz Miasta Łę czyca wyja ś ni ł , i ż wyra ż enie zgody na korzystanie z przystanków przez zarz ą dc ę dróg nie jest wydawane w formie decyzji administracyjnej, lecz ze wzgl ę du na brzmienie art. 22 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 wrze ś nia 2001 roku o transporcie drogowym (Dz.U. z 2004 r. nr 204, poz. 2088, ze zm.)- zwana dalej „ustawa o transporcie drogowym” ma form ę uzgodnienia dokonywanego poprzez podpisanie przez strony umowy cywilnoprawnej. W tym samym pi ś mie Burmistrz Miasta Łę czyca wyja ś ni ł , i ż zarz ą dca dróg nie jest zobowi ą zany do ustawiania nowych przystanków w miejscach wskazanych przez przewo ź nika. W takim bowiem przypadku przedsi ę biorca mo ż e uzgodni ć na swój koszt projekt organizacji ruchu i wyst ą pi ć o jego zatwierdzenie do organu zarz ą dzaj ą cego ruchem, zgodnie z ustaw ą z dnia 20 czerwca 1977 roku Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908) – zwana dalej „ustawa prawo o ruchu drogowym” oraz rozporz ą dzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 23 wrze ś nia 2003 roku w sprawie szczegó ł owych warunków zarz ą dzania ruchem na drogach oraz wykonywaniu nadzoru nad tym zarz ą dzaniem (Dz.U. z 2005 r. Nr 177, poz. 1729). W dniu 26 pa ź dziernika 2005 r. Prezes Urz ę du wezwa ł Monik ę Pietrasik do uiszczenia op ł aty od wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego (karta Nr 10), a po spe ł nieniu tego wymogu, w dniu 14 listopada 2005 r. do usuni ę cia braków wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego (karta Nr 14 i Nr 15). W pi ś mie z dnia 15 listopada 2005 r. (karta Nr 17) Monika Pietrasik dokona ł a uzupe ł nienia braków wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego poprzez: − wskazanie jako rynku w ł a ś ciwego w sprawie lokalnego rynku udost ę pniania przystanków autobusowych komunikacji publicznej, znajduj ą cych si ę w granicach administracyjnych miasta Łę czyca, − sprecyzowanie zarzutu – odmowa wyra ż enia zgody na korzystanie z istniej ą cych przystanków autobusowych przy ul. Kaliskiej i ul. Ozorkowskiej oraz odmowa wyra ż enia zgody na uruchomienie nowych przystanków autobusowych, 3 − wyja ś nienie, i ż wnioskodawca jest osob ą fizyczn ą prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą od dnia 27 lutego 2002 r. (wpis do ewidencji dzia ł alno ść gospodarczej Nr 743 w Ozorkowie – karta Nr 18). W zwi ą zku z powy ż szym w dniu 17 listopada 2005 r. Prezes Urz ę du wyda ł postanowienie o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego na wniosek Moniki Pietrasik, prowadz ą cej dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „AURA” Transport Pasa ż erski z siedzib ą w Ś liwniki 19, 95-035 Ozorków w sprawie nadu ż ywania przez Gmin ę Łę czyca z siedzib ą w Łę czycy, ul. Marii Konopnickiej 14, 99-100 Łę czyca pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku udost ę pniania przystanków autobusowych komunikacji publicznej, znajduj ą cych si ę w granicach administracyjnych Miasta Łę czyca, poprzez odmow ę wyra ż enia zgody na korzystanie z istniej ą cych przystanków autobusowych przy ul. Kaliskiej i ul. Ozorkowskiej oraz odmow ę wyra ż enia zgody na uruchomienie nowych przystanków autobusowych przedsi ę biorcy Monice Pietrasik prowadz ą cej dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „AURA” Transport Pasa ż erski z siedzib ą Ś liwniki 19, 95-035 Ozorków, co mo ż e stanowi ć naruszenie zakazu, o którym mowa w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o okik (karta Nr 19 i 20). W odpowiedzi na zawiadomienie o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego, w pi ś mie z dnia 7 grudnia 2005 r. Gmina Łę czyca nie zgodzi ł a si ę z zasadno ś ci ą postawionego zarzutu. Burmistrz Miasta Łę czyca podniós ł , i ż przedstawiony przez Monik ę Pietrasik sposób rozpoznania jej sprawy w Urz ę dzie Miasta Łę czyca nie jest przejawem stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Z ł o ż enie przez wnioskodawc ę w dniu 28 czerwca 2005 r. pisma do Urz ę du Miasta w Łę czycy w sprawie korzystania z przystanków, fakt zwi ę kszenia liczby przewo ź ników korzystaj ą cych z przystanków bez unormowa ń prawnych, kwestia bezpiecze ń stwa mieszka ń ców miasta, a tak ż e konieczno ść wprowadzenia jasnych i jednakowych zasad dla wszystkich przewo ź ników uzasadnia ł o wyst ą pienie do Rady Miasta Łę czyca z projektem stosownej uchwa ł y, o czym Monika Pietrasik zosta ł a poinformowana w pi ś mie z dnia 28 wrze ś nia 2005 r. Gmina Łę czyca o ś wiadczy ł a, i ż w tym samym czasie pozostali przewo ź nicy zostali poinformowani o wszcz ę tej procedurze i konieczno ś ci dokonania ponownych ustale ń w zakresie korzystania z przystanków autobusowych po wej ś ciu w ż ycie stosownej uchwa ł y. Burmistrz Miasta Łę czyca wyja ś ni ł , i ż nie by ł o jego zamiarem utrudnianie jakiemukolwiek przewo ź nikowi dost ę pu do obiektów u ż yteczno ś ci publicznej, a skorzystanie z art. 40 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorz ą dzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1691, ze zm.)- zwana dalej „ustawa o samorz ą dzie gminnym” w celu wydania aktu prawa miejscowego w zakresie korzystania z przystanków mia ł o na celu zapewnienie porz ą dku publicznego i bezpiecze ń stwa obywateli. Sprawa Moniki Pietrasik nie zosta ł a zako ń czona w Urz ę dzie Miasta Łę czyca, decyzja odmowna zosta ł a cofni ę ta w kolejnym pi ś mie Gminy, a po wej ś ciu w ż ycie stosownej uchwa ł y i spe ł nieniu przez wnioskodawc ę okre ś lonych w niej wymogów Urz ą d Miasta Łę czyca uzgodni z Monik ą Pietrasik zasady korzystania z przystanków w Łę czycy (karty od Nr 25 do Nr 27). W pi ś mie z dnia 27 grudnia 2005 r. Monika Pietrasik ustosunkowuj ą c si ę do wy ż ej przedstawionego stanowiska Gminy Łę czyca podtrzyma ł a zarzut nadu ż ywania przez ni ą pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku udost ę pniania przystanków autobusowych, argumentuj ą c, i ż decyzja Gminy Łę czyca mia ł a charakter dyskryminuj ą cy wnioskodawc ę . Potwierdzeniem tej tezy jest udzielenie zgody na korzystanie z przystanków autobusowych innemu przewo ź nikowi bez konieczno ś ci wprowadzania w ż ycie ż adnej uchwa ł y Rady Miasta Łę czyca. Na dowód tego twierdzenia do pisma do łą czono zgod ę z dnia 3 marca 2004 r. na korzystanie z przystanków przez Dariusza Robaszkiewicza prowadz ą cego dzia ł alno ść 4 gospodarcz ą pod nazw ą Us ł ugi Transportowe z siedzib ą w Zgierzu (karta Nr 47). Monika Pietrasik podkre ś li ł a, i ż wniosek przedsi ę biorcy zosta ł rozpatrzony w ekspresowym tempie 2 dni. Ponadto wnioskodawca podniós ł , i ż dzia ł ania Burmistrza Miasta Łę czyca w zakresie wprowadzenia uchwa ł y maj ą na celu zachowanie status quo na rynku przewozów lokalnych, poniewa ż istniej ą cy przewo ź nicy nadal wykonuj ą przewozy w oparciu o zgody wydane bez konieczno ś ci podejmowania uchwa ł y Rady Miasta Łę czyca, co jest dzia ł aniem krzywdz ą cym dla potencjalnych przewo ź ników staraj ą cych si ę o wej ś cie na rynek. Monika Pietrasik uzna ł a za nieprzekonuj ą cy argument Gminy Łę czyca o zwi ę kszonej liczbie przewo ź ników funkcjonuj ą cych w mie ś cie i obawie dezorganizacji ruchu, wyra ż aj ą c jednocze ś nie zdziwienie, i ż inicjatywa w zakresie podj ę cia uchwa ł y pojawi ł a si ę po czterech latach obowi ą zywania ustawy o transporcie drogowym. Ponadto powo ł ywanie si ę Burmistrza Miasta Łę czyca na przepisy ustrojowe o samorz ą dzie gminnym ma na celu wprowadzenie Prezesa Urz ę du w b łą d co do rzeczywistych dzia ł a ń Gminy. Art. 40 ust. 2 pkt 4 ustawy o samorz ą dzie gminnym stanowi, i ż organy gminy mog ą wydawa ć akty prawa miejscowego w zakresie zasad i trybu korzystania z gminnych obiektów u ż yteczno ś ci publicznej lecz znowelizowane przepisy ustawy o transporcie drogowym wskazuj ą na nieodp ł atno ść korzystania z przystanków. Wnioskodawca wyrazi ł obaw ę , i ż niewydanie zgody na korzystanie z przystanków zwi ą zane by ć mo ż e z naciskami innych przewo ź ników, aby nie uruchamia ć nowej linii, a przekazanie przez Burmistrza Miasta Łę czyca informacji o powiadomieniu wszystkich przewo ź ników o planowanych zmianach nie jest prawdziwe (karty Nr 34 i 35). Odpowiadaj ą c na wezwanie Prezesa Urz ę du z dnia 12 stycznia 2006 r. w pi ś mie z dnia 30 stycznia 2006 r. Gmina Łę czyca podtrzyma ł a swoje stanowisko w sprawie tj. ż e podj ę te przez ni ą dzia ł ania wobec Moniki Pietrasik nie s ą przejawem stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę i nie maj ą na nie wp ł ywu ż adne osoby trzecie (karta Nr 50). Ponadto w ww. pi ś mie Gmina Łę czyca przekaza ł a dodatkowe informacje żą dane przez Prezesa Urz ę du m.in. o przewo ź nikach posiadaj ą cych uzgodnione zasady korzystania z przystanków i przewo ź nikach, którzy o tak ą zgod ę wyst ę powali. Gmina Łę czyca stwierdzi ł a, i ż ż adnemu przedsi ę biorcy nie odmówi ł a korzystania z przystanków, w tym tak ż e Monice Pietrasik, z uwagi na cofni ę cie pierwotnie zaj ę tego stanowiska. Ponadto Gmina Łę czyca o ś wiadczy ł a, i ż nie by ł y przeprowadzane ż adne badania w zakresie zaspokojenia potrzeb przewozowych miasta, nat ęż enia ruchu ko ł owego czy te ż cz ę stotliwo ś ci zatrzymywania si ę autobusów na poszczególnych przystankach (karta Nr 51). Dodatkowo Gmina wskaza ł a, i ż w dniu 29 grudnia 2005 r. zosta ł a podj ę ta przez Rad ę Miasta Łę czyca uchwa ł a Nr XXXVIII/453/05 w sprawie zasad korzystania z przystanków autobusowych na terenie miasta Łę czycy (karta Nr 53 i Nr 54), a wszyscy przewo ź nicy aktualnie korzystaj ą cy z przystanków i ubiegaj ą cy si ę o wydanie takiej zgody, w tym tak ż e Monika Pietrasik, zostali poinformowani pisemnie o podj ę tych dzia ł aniach i konieczno ś ci z ł o ż enia niezb ę dnych dokumentów w celu zawarcia umowy na korzystanie z przystanków (karta Nr 51). Na dowód tego twierdzenia do pisma Gminy Łę czyca za łą czone zosta ł y potwierdzone za zgodno ść kserokopie pism kierowanych do przewo ź ników w tej sprawie (karty od Nr 55 do Nr 63). Do wspomnianego pisma za łą czono równie ż dokumenty, z których wynika ł o, i ż w dniu 14 wrze ś nia 2005 r. Przedsi ę biorstwo Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. w Łę czycy wyst ą pi ł o o zgod ę na lokalizacj ę przystanku autobusowego przy ul. Marii Konopnickiej 18 (w miejscu ju ż istniej ą cej zatoki) z mo ż liwo ś ci ą odjazdu autobusów w kierunku Podd ę bic i Ś winic Warckich (karta Nr 68) Zgoda taka zosta ł a udzielona przez Burmistrza Miasta Łę czyca w dniu 11 pa ź dziernika 2005 r. W pi ś mie tym przewo ź nik zosta ł równie ż poinformowany o maj ą cych nast ą pi ć dzia ł aniach w zakresie podj ę cia uchwa ł y Rady Miasta Łę czyca i konieczno ś ci uregulowania na nowo zasad korzystania z przystanków (karta Nr 69). 5 W pi ś mie z dnia 20 lutego 2006 r. Monika Pietrasik ustosunkowuj ą c si ę do wyja ś nie ń Burmistrza Gminy Łę czyca wskaza ł a, i ż do dnia z ł o ż enia przez ni ą wniosku o wyra ż enie zgody na korzystanie z przystanków procedura wydawania zgody przez Burmistrza Miasta Łę czyca oparta by ł a na swobodnym o ś wiadczeniu woli, a przedsi ę biorcy wyst ę puj ą cy o korzystanie z przystanków uzyskiwali stosown ą zgod ę bez zb ę dnego wysi ł ku i za łą czania dodatkowych wymaganych dokumentów, a jedynym warunkiem by ł o utrzymanie przystanków w nale ż ytym stanie pod wzgl ę dem czysto ś ci i porz ą dku. Je ż eli przyj ąć by za s ł uszn ą argumentacj ę o konieczno ś ci wydania aktu prawa miejscowego w tym zakresie, wyja ś nienia wymaga w oparciu o jak ą podstaw ę prawn ą Burmistrz Miasta Łę czyca wydawa ł zgody na korzystanie z przystanków przed dat ą wyst ą pienia Moniki Pietrasik o korzystanie z dwóch istniej ą cych przystanków autobusowych. Je ś li za ś nie by ł o konieczno ś ci podejmowania uchwa ł y zastanawiaj ą ce jest z jakiego powodu sprawa wnioskodawcy nie zosta ł a za ł atwiona pozytywnie, skoro inni przewo ź nicy uzyskiwali potwierdzenie uzgodnienia zasad korzystania z przystanków. Monika Pietrasik nie zgodzi ł a si ę z twierdzeniami Gminy Łę czyca w zakresie liczby przedsi ę biorców posiadaj ą cych zgod ę na korzystanie z przystanków, a tak ż e liczby przedsi ę biorców, którym takiej zgody odmówiono. Wnioskodawca zwróci ł uwag ę na fakt, i ż brak bada ń nat ęż enia ruchu drogowego sprawia, i ż za niewiarygodne uzna ć nale ż y twierdzenia Gminy Łę czyca zwi ą zane ze wzrostem niebezpiecze ń stwa w ruch drogowym w wyniku wej ś cia nowego przewo ź nika na rynek. Ponadto w swoim pi ś mie Monika Pietrasik zawar ł a twierdzenie o tym, i ż tak pó ź ne uchwalenia uchwa ł y uniemo ż liwi ł o jej wej ś cie na rynek lokalnych przewozów w roku 2005, a tak ż e przedstawi ł a zastrze ż enia co do tre ś ci uchwa ł y i sposobu informowania przewo ź ników o zmienionych zasadach korzystania z przystanków. W zakresie drugiej cz ęś ci wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego tj. nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej poprzez odmow ę wyra ż enia zgody na uruchomienie nowych przystanków Monika Pietrasik wskaza ł a, i ż art.7 ust.1 pkt 1, 2, 4, 14 i 15 ustawy o samorz ą dzie gminnym w zwi ą zku z art. 19 ust.1 i ust. 2 pkt 4 oraz art.16 i art. 20 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2086, ze zm.) - zwana dalej „ustawa o drogach publicznych” nak ł ada na gmin ę obowi ą zek uruchomienia nowych przystanków, a inny przewo ź nik PKS Sp. z o.o. w Łę czycy uzyska ł zgod ę na lokalizacj ę przystanku bez wymaganych dokumentów. W zwi ą zku z powy ż szym wnioskodawca uzna ł za bezcelowe wyst ę powanie o uzgodnienie projektu organizacji ruchu i jego zatwierdzenie w Starostwie Powiatowym z udzia ł em w post ę powaniu zarz ą dcy drogi (karty od Nr 73 do Nr 77). Do pisma z dnia 20 lutego 2006 r. Monika Pietrasik do łą czy ł a kserokopi ę pisma z dnia 7 listopada 2005 r. Prezesa Zarz ą du Przedsi ę biorstwa Komunikacji Samochodowej Łę czyca Sp. z o.o. do przewodnicz ą cego Rady Miasta w Łę czycy. Z tre ś ci pisma wynika ł o, i ż wskutek interwencji Moniki Pietrasik w Starostwie Powiatowym w Zgierzu wspomniany przedsi ę biorca nie uzyska ł zgody na uruchomienie nowej linii komunikacyjnej. Taka sytuacja zagra ż a lokalnemu rynkowi pracy, gdy ż zatrudnienie w Przedsi ę biorstwie Komunikacji Samochodowej Łę czyca Sp. z o.o. znajduje ponad 100 łę czyckich rodzin. W pi ś mie tym Monika Pietrasik zosta ł a uznana za konkurenta Przedsi ę biorstwa Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. w Łę czycy, a jej wej ś cie na rynek za sytuacj ę stanowi ą c ą zagro ż enie dla lokalnego rynku pracy wobec zaspokojenia zdaniem Prezesa Zarz ą du potrzeb przewozowych przez dzia ł aj ą cych ju ż kilku przewo ź ników (karta Nr 80 i Nr 81). W pi ś mie z dnia 17 marca 2006 r. Gmina Łę czyca o ś wiadczy ł a, i ż nie wyrazi ł a jak dot ą d zgody na korzystanie z przystanków autobusowych przez wnioskodawc ę , cho ć mog ł aby takie uzgodnienia poczyni ć . Wnioskodawca zosta ł poinformowany o wej ś ciu w ż ycie uchwa ł y Rady Miasta Łę czyca lecz nie z ł o ż y ł w Urz ę dzie Miasta w Łę czycy wymaganych na podstawie tego aktu prawa miejscowego dokumentów. Ponadto Gmina wyja ś ni ł a, i ż 6 Przedsi ę biorstwo Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. w Łę czycy zosta ł o wcze ś niej powiadomione o zmianach w zakresie korzystania z przystanków, gdy ż ju ż wówczas poczynione by ł y pierwsze dzia ł ania zwi ą zane z projektem uchwa ł y, a informacje takie by ł y przekazane we wrze ś niu 2005 r. Monice Pietrasik i innemu przewo ź nikowi, którego sprawa by ł a rozpatrywana w Urz ę dzie Miasta Łę czyca w taki sam sposób jak wniosek Moniki Pietrasik. Dodatkowo Gmina Łę czyca wskaza ł a, i ż przystanek przy ul. Marii Konopnickiej 18 nie jest tym samym przystankiem, o korzystanie z którego wnioskowa ł a Monika Pietrasik, a zgoda na korzystanie z tego przystanku zosta ł a wydana Przedsi ę biorstwu Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. w Łę czycy, gdy ż by ł to przystanek istniej ą cy, cho ć w odniesieniu do niego nie by ł y wówczas podj ę te dzia ł ania zwi ą zane z wyst ą pieniem do organu zarz ą dzaj ą cego o zmian ę organizacji ruchu. Urz ą d Miasta Łę czycy wyst ą pi ł do Starostwa Powiatowego w Łę czycy o dokonanie takich ustale ń (karty od nr 84 do Nr 85). W pi ś mie z dnia 24 marca 2006 r. Gmina Łę czyca wyja ś ni ł a dodatkowo, i ż przystanek przy ul. Marii Konopnickiej 18 zosta ł wybudowany przez Przedsi ę biorstwo Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. w Łę czycy, a Gmina wyst ą pi ł a jedynie o zatwierdzenie projektu organizacji ruchu w zwi ą zku z konieczno ś ci ą utworzenia dwóch miejsc parkingowych dla osób niepe ł nosprawnych na parkingu przed Urz ę dem Miasta w Łę czycy (ul. Marii Konopnickiej 14) i ustawienia w tamtym miejscu odpowiednich znaków drogowych. Ponadto Gmina Łę czyca jeszcze raz powo ł a ł a si ę na przepisy rozporz ą dzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 wrze ś nia 2003 r. w sprawie szczegó ł owych warunków zarz ą dzania ruchem w kontek ś cie mo ż liwo ś ci podj ę cia przez wnioskodawc ę dzia ł a ń na rzecz uruchomienia nowych przystanków ( karta Nr 114). We wspomnianym pi ś mie Gmina Łę czyca przedstawi ł a ponadto informacj ę o dochodach osi ą gni ę tych w roku 2005, z której wynika ł o, i ż w ogólnej kwocie dochodów i przychodów Gminy Łę czyca w wysoko ś ci 44 650 550 z ł , dochody w ł asne stanowi ł y 18 153 451 z ł w tym 12 222 981 z ł pochodzi ł o z dochodów od osób prawnych, od osób fizycznych i od innych jednostek nie posiadaj ą cych osobowo ś ci prawnej (karty od Nr 117 do Nr 121). W dniu 31 marca 2006 r. Prezes Urz ę du zawiadomi ł Gmin ę Łę czyca oraz Monik ę Pietrasik o zako ń czeniu zbierania materia ł u dowodowego w sprawie i mo ż liwo ś ci zapoznania si ę z aktami post ę powania (karty Nr 141 i Nr 142). Strony nie skorzysta ł y z tej mo ż liwo ś ci. Ponadto nie z ł o ż y ł y wniosku o zas ą dzenie poniesionych w zwi ą zku z prowadzonym post ę powaniem kosztów. Prezes Urz ę du, ustali ł nast ę puj ą cy stan faktyczny i prawny: Gmina Łę czyca jest jednostk ą samorz ą du terytorialnego i dzia ł a na podstawie ustawy o samorz ą dzie gminnym. Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy Gmina Łę czyca posiada osobowo ść prawn ą . Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o samorz ą dzie gminnym do zada ń w ł asnych gminy nale ż y zaspokajanie potrzeb zbiorowych wspólnoty w zakresie lokalnego transportu zbiorowego. Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o drogach publicznych organ administracji rz ą dowej lub jednostki samorz ą du terytorialnego, do którego w ł a ś ciwo ś ci nale żą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg, jest zarz ą dc ą drogi. Art. 19 ust. 2 pkt 4 ustawy o drogach publicznych stanowi, i ż zarz ą dc ą dróg gminnych jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Burmistrz Miasta Łę czyca jest wi ę c zarz ą dc ą dróg 7 gminnych znajduj ą cych si ę w granicach administracyjnych miasta i decyduje o korzystaniu z tych przystanków przez przewo ź ników wykonuj ą cych przewozy regularne. Z wnioskiem o udost ę pnienie przystanków wyst ę powa ć mog ą przedsi ę biorcy ju ż prowadz ą cy dzia ł alno ść przewozow ą w przypadku ubiegania si ę o uruchomienie przewozów na nowych liniach komunikacyjnych, jak równie ż przedsi ę biorcy dopiero rozpoczynaj ą cy dzia ł alno ść w tym zakresie. Zgodnie z art. 22 ustawy o transporcie drogowym, przedsi ę biorcy ubiegaj ą cy si ę o wydanie przez w ł a ś ciwy organ zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych w krajowym transporcie drogowym, obowi ą zani s ą do łą czy ć do wniosku o wydanie zezwolenia, mi ę dzy innymi potwierdzenie uzgodnienia zasad korzystania z przystanków dokonane z ich w ł a ś cicielami lub zarz ą dzaj ą cymi. Brak tego za łą cznika skutkuje odmow ą udzielenia zezwolenia. Tak ż e, zgodnie z art. 24 ust. 4 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym zezwolenie cofa si ę w razie naruszenia lub zmiany warunków na jakich zezwolenie zosta ł o wydane oraz okre ś lonych w zezwoleniu. Monika Pietrasik z ł o ż y ł a w dniu 23 czerwca 2005 r. w Urz ę dzie Miasta Łę czyca wniosek o wyra ż enie zgody na korzystanie z przystanków autobusowych zlokalizowanych przy ul. Kaliskiej i ul. Ozorkowskiej. Zgodnie z o ś wiadczeniem Burmistrza Miasta Łę czyca zawartym w pi ś mie z dnia 17 marca 2006 r. zgoda na korzystanie z przedmiotowych przystanków nie zosta ł a udzielona. G ł ównymi argumentami przywo ł ywanymi przez Gmin ę Łę czyca uniemo ż liwiaj ą cymi udzielenie zgody na korzystanie przez Monik ę Pietrasik z przystanków by ł y: konieczno ść uprzedniego podj ę cia w tym zakresie uchwa ł y Rady Miasta Łę czyca, zaspokojenie potrzeb przewozowych przez Przedsi ę biorstwo Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. w Łę czycy, obawa dezorganizacji ruchu drogowego, konieczno ść ustalenia jednolitych zasad dla wszystkich przewo ź ników w zwi ą zku ze zwi ę kszonym ich zainteresowaniem w zakresie korzystania z zatok przystankowych. Prezes Urz ę du ustali ł nast ę puj ą cy stan prawny dotycz ą cy uruchamiania nowych przystanków autobusowych. Art.2 pkt 13 ustawy Prawo o ruchu drogowym definiuje przystanek, jako miejsce zatrzymywania si ę pojazdów transportu publicznego, oznaczone odpowiednimi znakami drogowymi. Konieczno ść oznaczania przystanków autobusowych znakami drogowymi sprawia, i ż w przypadku tworzenia nowych przystanków zastosowanie maj ą przepisy Rozporz ą dzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 wrze ś nia 2003 r. w sprawie szczegó ł owych warunków zarz ą dzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarz ą dzaniem (Dz.U. z 2003 r. Nr 177, poz. 1729) – zwane dalej „rozporz ą dzenie”. Rozporz ą dzenie to okre ś la bowiem szczegó ł owe warunki zarz ą dzania ruchem na drogach publicznych oraz w strefach zamieszkania, a zw ł aszcza dzia ł ania w zakresie wprowadzania oznakowania pionowego, poziomego, sygnalizacji ś wietlnej i d ź wi ę kowej oraz urz ą dze ń bezpiecze ń stwa ruchu i wykonywania nadzoru nad tym bezpiecze ń stwem (§ 1pkt 1). Do zada ń organu zarz ą dzaj ą cego ruchem nale ż y m.in. rozpatrywanie projektów organizacji ruchu oraz wniosków dotycz ą cych zmiany organizacji ruchu oraz zatwierdzanie organizacji ruchu na podstawie z ł o ż onych projektów (§ 3 pkt 1). Zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy prawo o ruchu drogowym na drogach powiatowych i gminnych ruchem zarz ą dza Starosta, za wyj ą tkiem miast na prawach powiatu, co nie ma jednak miejsca w niniejszej sprawie. Podstaw ą do zmiany organizacji ruchu na drodze istniej ą cej jest zatwierdzenie projektu organizacji ruchu przez organ zarz ą dzaj ą cy ruchem (§ 4 pkt 1). Z wnioskiem o zatwierdzenie projektu ruchu mo ż e wyst ą pi ć zarz ą d drogi, organ zarz ą dzaj ą cy ruchem, inwestor lub jednostka, o której mowa w § 11 pkt 1-6 rozporz ą dzenia lub osoba realizuj ą ca zamówienie ww. jednostek. Wspomniany § 11 rozporz ą dzenia stanowi, i ż organizacj ę ruchu, a w szczególno ś ci zadania techniczne polegaj ą ce na umieszczaniu i utrzymaniu znaków 8 drogowych realizuje na w ł asny koszt zarz ą d drogi (za wyj ą tkiem np. oznakowania umieszczanego na przejazdach kolejowych co jest obowi ą zkiem kolejowych jednostek organizacyjnych, znaków dla kieruj ą cych tramwajami, co nale ż y do w ł a ś ciwo ś ci jednostek wykonuj ą cych przewozy tramwajowe itp.). W sk ł adanych do Urz ę du Miasta Łę czycy pismach Monika Pietrasik wnioskowa ł a o uruchomienie nowych miejsc przystankowych przy ul. Dworcowej (w obu kierunkach jazdy) i przy ul. Marii Konopnickiej (kierunek ul. Belwederska). Burmistrz Miasta Łę czyca nie wyrazi ł na powy ż sze zgody, wyja ś niaj ą c w pi ś mie z dnia 28 wrze ś nia 2005 r., i ż nie jest zobowi ą zany do ustawiania nowych przystanków autobusowych w miejscach wskazanych przez przewo ź nika. Przewo ź nik mo ż e w takim przypadku uzgodni ć na w ł asny koszt projekt organizacji ruchu i wyst ą pi ć o jego zatwierdzenie do organu zarz ą dzaj ą cego ruchem zgodnie z ustaw ą Prawo o ruchu drogowym i przepisami ww. rozporz ą dzenia. W pi ś mie z dnia 20 lutego 2005 r. Monika Pietrasik, powo ł uj ą c si ę na fakt dyskryminowania jej przez zarz ą dc ę drogi, o ś wiadczy ł a, i ż uzna ł a za bezcelowe wyst ę powanie do Starostwa Powiatowego w Łę czycy o uzgodnienie projektu organizacji ruchu i jego zatwierdzenie w post ę powaniu z udzia ł em zarz ą dcy drogi. Prezes Urz ę du, zwa ż y ł co nast ę puje : Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080) – zwana dalej „ustawa o okik” nale ż y do dziedziny prawa publicznego i jako taka chroni interes ogólnospo ł eczny. W ś wietle art. 1 ust. 1 ustawy o okik „ustawa okre ś la warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów.” W czasie post ę powania i przy wydawaniu decyzji Prezes Urz ę du jest rzecznikiem interesu publicznego. Publicznoprawny charakter ustawy oznacza, ż e nie wszystkie zachowania przedsi ę biorców i ich zwi ą zków, nawet formalnie podlegaj ą ce literze prawa, uzasadniaj ą uruchomienie przewidzianych przez ni ą instrumentów. W rozstrzyganych przez Prezesa Urz ę du post ę powaniach zasadnym jest zatem ustalenie czy nast ą pi ł o naruszenie interesu publicznoprawnego. Interes publiczny w post ę powaniu administracyjnym nie jest poj ę ciem jednolitym i sta ł ym. Zgodnie ze stanowiskiem S ą du Najwy ż szego (wyrok z dnia 29 maja 2001 r., sygn. akt I CKN 1217/98; por. te ż wyrok z dnia 27 sierpnia 2003 r., sygn. akt I CKN 523/01) publicznoprawny charakter ustawy antymonopolowej powoduje, i ż znajduje ona zastosowanie wówczas, gdy jest zagro ż ony lub naruszony interes publiczny polegaj ą cy na zapewnieniu w ł a ś ciwych warunków do powstania i rozwoju konkurencji. Za zagro ż enie lub naruszenie konkurencji nale ż y uzna ć – zdaniem S ą du – jedynie takie dzia ł ania, które dotykaj ą sfery interesów szerszego kr ę gu uczestników rynku gospodarczego. W rozpatrywanej sprawie skutkami praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę dotkni ę ty zosta ł wnioskodawca - Monika Pietrasik, która w wyniku nie uzyskania zgody na korzystanie z przystanków autobusowych zarz ą dzanych przez Burmistrza Miasta Łę czyca nie mog ł a uzyska ć zezwolenia na prowadzenie przewozów na trasie Ś winice Warckie - Łę czyca i rozpocz ąć ś wiadczenia us ł ug przewozowych dla ludno ś ci na planowanej przez siebie linii komunikacyjnej. Zachowanie Gminy Łę czyca ma tak ż e bezpo ś redni wp ł yw na sytuacj ę wszystkich konsumentów – pasa ż erów korzystaj ą cych ze ś rodków komunikacji w celu dojazdu do miejsc przeznaczenia, którym nie mog ł y zosta ć zaoferowane us ł ugi przewozowe wi ę kszej ilo ś ci przewo ź ników. Odmowa wyra ż enia zgody na korzystanie z przystanków oddzia ł uje równie ż na stan konkurencji na lokalnym rynku us ł ug przewozowych. W wyroku 9 S ą du Antymonopolowego (obecnie S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów) z dnia 24 kwietnia 2002 r. (sygn. akt XVII Ama 76/01) stwierdzono, ż e umiejscowienie przystanku ma istotne znaczenie dla mo ż liwo ś ci pozyskania pasa ż era. Odleg ł o ść od przystanku determinuje wybór przewo ź nika, z us ł ug którego skorzysta pasa ż er. Niemo ż no ść uzyskania przez przewo ź nika zgody na korzystanie z danego przystanku powoduje, i ż traci on wp ł yw na istotny czynnik, od którego zale ż y jako ść jego oferty, a tym samym dochodzi na naruszenia regu ł konkurencji pomi ę dzy przewo ź nikami. Tak szeroki kr ą g uczestników rynku dotkni ę tych skutkami praktyki uzasadnia zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów ustawy o okik. Mamy bowiem tutaj do czynienia z naruszeniem interesu publicznoprawnego. Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o okik zakazane jest nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym przez jednego lub kilku przedsi ę biorców. Natomiast art. 8 ust. 2 pkt 5 tej ustawy stanowi, ż e nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej, w szczególno ś ci mo ż e polega ć na przeciwdzia ł aniu ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji. Dla stwierdzenia zarzucanej praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę na podstawie art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o okik konieczne jest łą czne wyst ą pienie nast ę puj ą cych przes ł anek: 1) pozycji dominuj ą cej przedsi ę biorcy na rynku w ł a ś ciwym, 2) nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej poprzez przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji. Gmina Łę czyca jest przedsi ę biorc ą w rozumieniu art. 4 pkt 1a ustawy o okik. Przepis ten stanowi, ż e ilekro ć w ustawie jest mowa o przedsi ę biorcy, rozumie si ę przez to osob ę fizyczn ą , osob ę prawn ą , a tak ż e jednostk ę organizacyjn ą nie maj ą c ą osobowo ś ci prawnej, organizuj ą c ą lub ś wiadcz ą c ą us ł ugi o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej, które nie s ą dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą w rozumieniu przepisów o dzia ł alno ś ci gospodarczej. Gmina Łę czyca jest jednostk ą samorz ą du terytorialnego i dzia ł a na podstawie ustawy o samorz ą dzie gminnym. Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy Gmina Łę czyca posiada osobowo ść prawn ą . Gmina Łę czyca wykonuje zadania o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej okre ś lone w art. 7 ust. 1 wy ż ej cytowanej ustawy, w tym zgodnie z pkt 4 przywo ł ywanego przepisu, zadania z zakresu organizacji lokalnego transportu zbiorowego. W ramach realizacji tego zadania, na podstawie art. 19 o drogach publicznych Burmistrz Miasta Łę czyca jest zarz ą dc ą dróg gminnych znajduj ą cych si ę w granicach administracyjnych miasta i decyduje o korzystaniu z tych przystanków przez przewo ź ników wykonuj ą cych przewozy regularne. W zwi ą zku z powy ż szym Prezes Urz ę du stwierdzi ł , i ż Gmina Łę czyca spe ł nia przes ł anki przedsi ę biorcy w rozumieniu art. 4 ust. 1a ustawy o okik. Praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę ujawniaj ą si ę na rynku. Z tego wzgl ę du punktem wyj ś cia dla rozstrzygni ę cia sprawy jest okre ś lenie rynku w ł a ś ciwego. Zgodnie z brzmieniem art. 4 pkt 8 ustawy o okik, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci uznawane s ą przez ich nabywców za substytuty oraz oferowane s ą na obszarze, na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Rynkiem w ł a ś ciwym produktowym w niniejszej sprawie jest rynek udost ę pniania przystanków autobusowych komunikacji publicznej. Produkt ten nie ma substytutów. Wsiadanie i wysiadanie z pojazdów komunikacji publicznej jest mo ż liwe wy łą cznie na wyznaczonych do tego celu przystankach. 10 Burmistrz Miasta Łę czyca jako zarz ą dca dróg gminnych znajduj ą cych si ę w granicach administracyjnych miasta jest wy łą cznie uprawniony do wyra ż ania zgody na korzystanie z tych przystanków przez inne podmioty. Rynek geograficzny zakre ś lony granicami administracyjnymi miasta Łę czyca spe ł nia przes ł anki cytowanego art. 4 pkt 8 ustawy o okik. Reasumuj ą c rynkiem w ł a ś ciwym w niniejszej sprawie jest rynek udost ę pniania przystanków autobusowych komunikacji publicznej znajduj ą cych si ę w granicach administracyjnych miasta Łę czyca. Zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy o okik przez pozycj ę dominuj ą c ą rozumie si ę pozycj ę przedsi ę biorcy, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów. Domniemywa si ę , ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40 %. Gmina Łę czyca ma pozycj ę dominuj ą c ą na rynku w ł a ś ciwym. Jako jedyny w ł a ś ciciel przystanków autobusowych komunikacji publicznej zlokalizowanych w pasie dróg gminnych w granicach administracyjnych miasta Łę czyca (co zosta ł o wykazane powy ż ej) nie spotyka si ę ona z konkurencj ą na rynku w ł a ś ciwym. Si łę monopolu Gminy Łę czyca na tym rynku wzmacnia fakt, ż e ka ż dy przedsi ę biorca, potencjalny przewo ź nik w komunikacji publicznej, musi uzyska ć zezwolenie na prowadzenie takiej dzia ł alno ś ci, a warunkiem wydania zezwolenia jest zgoda zarz ą dcy drogi, w tym przypadku Gminy Łę czyca na udost ę pnienie przystanków. Pozycja ta daje Gminie Łę czyca mo ż liwo ść dzia ł ania nie tylko niezale ż nie od kontrahentów, ale tak ż e niezale ż nie od konsumentów. Tym samym spe ł niona zosta ł a pierwsza przes ł anka art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o okik. Sam fakt posiadania pozycji dominuj ą cej nie stanowi naruszenia prawa. Bezprawne jest dopiero nadu ż ywanie przez przedsi ę biorc ę pozycji dominuj ą cej. Istot ą praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej jest bezprawne nadu ż ycie si ł y rynkowej przez przedsi ę biorc ę , prowadz ą ce do ograniczenia samodzielno ś ci innych uczestników rynku oraz wymuszenie uczestnictwa w rynku na zasadach narzuconych, z regu ł y mniej korzystnych ni ż by to wynika ł o z dzia ł ania nieskr ę powanych mechanizmów rynkowych w warunkach istnienia konkurencji. We wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego Monika Pietrasik zarzuci ł a Gminie Łę czyca nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku udost ę pnienia przystanków autobusowych komunikacji publicznej, znajduj ą cych si ę w granicach administracyjnych miasta Łę czyca poprzez: 1) odmow ę wyra ż enia zgody na korzystanie z istniej ą cych przystanków autobusowych przy ul. Kaliskiej i ul. Ozorkowskiej, 2) odmow ę wyra ż enia zgody na uruchomienie nowych miejsc przystankowych. W zwi ą zku z powy ż szym w niniejszej decyzji konieczne jest ustalenie, czy dwa ww. zachowania Gminy Łę czyca stanowi ą przejaw nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej w celu przeciwdzia ł ania ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji. 11 Ad.1. Stosownie do art. 18 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym wymaga zezwolenia. Zgodnie z art. 22 ust. 1 tej ż e ustawy, do wniosku o wydanie zezwolenia do łą cza si ę nast ę puj ą ce dokumenty: - proponowany rozk ł ad jazdy uwzgl ę dniaj ą cy przystanki, godziny odjazdów ś rodków transportowych, d ł ugo ść linii komunikacyjnej, podan ą w kilometrach, i odleg ł o ś ci mi ę dzy przystankami, kursy oraz liczb ę pojazdów niezb ę dnych do wykonywania codziennych przewozów, zgodnie z rozk ł adem jazdy, - schemat po łą cze ń komunikacyjnych z zaznaczon ą lini ą komunikacyjn ą i przystankami, - potwierdzenie uzgodnienia zasad korzystania z obiektów dworcowych i przystanków, dokonanego z ich w ł a ś cicielami lub zarz ą dzaj ą cymi, - zobowi ą zanie do zamieszczania informacji o godzinach odjazdów na tabliczkach przystankowych na przystankach, - cennik, - wykaz pojazdów, z okre ś leniem ich liczby oraz liczby miejsc, którymi wnioskodawca zamierza wykonywa ć przewozy. Brak któregokolwiek z powy ż szych za łą czników do wniosku skutkuje odmow ą udzielenia zezwolenia. Prezes Urz ę du stwierdzi ł , i ż ww. przepisy prawa nie precyzuj ą w jakiej formie maj ą by ć uzgadniane zasady korzystania z przystanków. Bior ą c jednak pod uwag ę uprawnienia w ł a ś cicielskie gminy, które sprawiaj ą , i ż w ł ada ona drogami publicznymi na swoim obszarze jak w ł a ś ciciel w sferze dominium trudno zakwestionowa ć stanowisko Gminy Łę czyca, i ż unormowania zasad korzystania z przystanków maj ą charakter cywilnoprawnych uzgodnie ń , do których nie maj ą zastosowania przepisy kpa. Zgodnie z postanowieniami art. 2a ust. 2 ustawy o drogach publicznych „Drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne stanowi ą w ł asno ść w ł a ś ciwego samorz ą du województwa, powiatu lub gminy”. Stosownie natomiast do art. 20 cytowanej ustawy gmina jako zarz ą dca mo ż e mi ę dzy innymi pe ł ni ć funkcj ę inwestora w odniesieniu do zarz ą dzanych przez siebie dróg publicznych, a tak ż e nabywa ć nieruchomo ś ci pod pasy drogowe dróg publicznych i gospodarowa ć nimi w ramach posiadanego prawa do tych nieruchomo ś ci. Z kolei wedle art. 22 tej ustawy zarz ą dca drogi sprawuje nieodp ł atny trwa ł y zarz ą d gruntami w pasie drogowym, w ramach którego mo ż e te grunty oddawa ć w najem czy dzier ż aw ę albo je u ż ycza ć . Znowelizowana ustawa o transporcie drogowym stanowi w art. 22, i ż uzyskane przez przewo ź nika potwierdzenie zasad korzystania z przystanków nie mo ż e powodowa ć nak ł adania na przewo ź ników ż adnych op ł at za korzystanie z tych przystanków. Wspomniane uprawnienia nie maj ą jednak ż e charakteru absolutnego i podlegaj ą ograniczeniom. W szczególno ś ci, niedopuszczalne jest ich wykorzystywanie w sposób, który mo ż e przeciwdzia ł a ć ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania lub rozwoju konkurencji. Ograniczenie to wynika wprost z postanowie ń ustawy o okik. Ustawa ta uchwalona jest w interesie publicznoprawnym i zawiera regulacje bezwzgl ę dnie obowi ą zuj ą ce, dlatego te ż w ł a ś ciciel rzeczy lub wykonuj ą cy w stosunku do rzeczy uprawnienia w ł a ś cicielskie jest obowi ą zany czyni ć to w zgodno ś ci z t ą ustaw ą o okik, w sposób nie powoduj ą cy ograniczenia konkurencji na rynku. Zwróci ć nale ż y ponadto uwag ę na tre ść art. 1 ustawy o drogach publicznych, z którego wynika, ż e z drogi publicznej mo ż e korzysta ć ka ż dy, zgodnie z jej przeznaczeniem, 12 z ograniczeniami i wyj ą tkami okre ś lonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Uprawnienie to dotyczy tak ż e przedsi ę biorców wykonuj ą cych regularne przewozy osób w krajowym transporcie drogowym na podstawie zezwolenia udzielonego przez w ł a ś ciwy organ lub te ż ubiegaj ą cych si ę o udzielenie takiego zezwolenia. Przedsi ę biorcy ci powinni mie ć mo ż liwo ść zatrzymywania swoich pojazdów na przeznaczonych do tego przystankach autobusowych, które stanowi ą wydzielone w pasie drogowym zatoki przystankowe, odpowiednio oznakowane. Takie jest te ż stanowisko Ministerstwa Infrastruktury (aktualnie Ministerstwa Transportu i Budownictwa) przyj ę te w dniu 4 marca 2004 r. na naradzie po ś wi ę conej interpretacji poj ęć i przepisów wyst ę puj ą cych w ustawie o transporcie drogowym oraz w rozporz ą dzeniach wykonawczych do tej ustawy. Wedle interpretacji Ministerstwa „ (... )poniewa ż droga publiczna jest z definicji otwarta dla ruchu publicznego nie istniej ą przes ł anki, zgodnie z którymi zarz ą dca (zarz ą d) drogi móg ł by odmówi ć korzystania przez przedsi ę biorc ę z istniej ą cego przystanku”. Interpretacja powy ż sza zosta ł a opublikowana na stronie serwisu internetowego Ministerstwa Transportu i Budownictwa ( www.mtib.gov.pl ). Monika Pietrasik zwróci ł a si ę w dniu 23 czerwca 2005 r. do Burmistrza Miasta Łę czyca z wnioskiem o udost ę pnienie przystanków komunikacji publicznej znajduj ą cych si ę w jego zarz ą dzie zlokalizowanych przy ul. Kaliskiej i ul. Ozorkowskiej. W pi ś mie z dnia 17 marca 2006 r. Burmistrz Miasta Łę czyca o ś wiadczy ł , i ż do dnia udzielenia odpowiedzi nie wyrazi ł zgody na korzystanie przez wnioskodawc ę z ww. przystanków autobusowych. W pi ś mie tym zawarte zosta ł o stwierdzenie, i ż po wej ś ciu w ż ycie uchwa ł y Rady Miasta Łę czyca dotycz ą cej zasad korzystania z przystanków zgoda taka mog ł aby ju ż zosta ć udzielona, lecz wnioskodawca nie z ł o ż y ł wymaganych na podstawie ww. uchwa ł y dokumentów. Prezes Urz ę du nie uzna ł przytoczonych wyja ś nie ń wychodz ą c z za ł o ż enia, i ż z ł o ż ony w czerwcu 2005 r. roku wniosek Moniki Pietrasik o wyra ż enie zgody na korzystanie z przystanków nie zosta ł rozpatrzony pozytywnie tzn. Burmistrz Miasta Łę czyca nie wyrazi ł zgody na korzystanie z przedmiotowych przystanków. Nie zas ł uguje równie ż na uwzgl ę dnienie wyja ś nienie Gminy Łę czyca, która powo ł uj ą c si ę na cofni ę cie w pi ś mie z dnia 28 wrze ś nia 2005r. stanowiska zawartego w pi ś mie z dnia 5 sierpnia 2005 r. argumentowa ł a, i ż nie dosz ł o do odmowy wyra ż enia zgody na korzystanie przez Monik ę Pietrasik z istniej ą cych przystanków autobusowych przy ul. Kaliskiej i ul. Ozorkowskiej. Prezes Urz ę du nie uzna ł równie ż za wiarygodne i przekonywuj ą ce argumentów Gminy Łę czyca, z których wynika ł o, i ż nie jest mo ż liwe wydanie Monice Pietrasik przedmiotowej zgody w zwi ą zku z konieczno ś ci ą podj ę cia przez Rad ę Miasta Łę czyca uchwa ł y w zakresie zasad korzystania z przystanków. Od momentu wej ś cia w ż ycie przepisów ustawy o transporcie drogowym tj. od roku 2001 Gmina Łę czyca uzgadnia ł a z przewo ź nikami zasady korzystania z przystanków autobusowych i nie wyst ę powa ł a wówczas konieczno ść wstrzymywania decyzji do czasu podj ę cia stosownej uchwa ł y. Co wi ę cej mimo nie wyra ż enia zgody na korzystanie przez Monik ę Pietrasik z istniej ą cych przystanków autobusowych do czasu podj ę cia ww. uchwa ł y, o czym wnioskodawca zosta ł poinformowany w pi ś mie z dnia 28 wrze ś nia 2005 r., w dniu 11 pa ź dziernika 2005 r. Gmina Łę czyca wyrazi ł a zgod ę na korzystanie z przystanku przy ul. Konopnickiej 18 przez Przedsi ę biorstwo Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. Powy ż sze ś wiadczy nie tylko o nierównym traktowaniu ró ż nych przewo ź ników, ale przede wszystkim o nieprawdziwo ś ci i niewiarygodno ś ci stosowanych przez Gmin ę argumentów. Zachowanie Gminy postawi ł o w dalece mniej korzystnej sytuacji przewo ź nika zainteresowanego wej ś ciem na rynek. Stwierdzi ć zatem nale ż y, i ż brak uchwa ł y Rady Miasta w Łę czycy nie móg ł stanowi ć realnej przeszkody uniemo ż liwiaj ą cej uzgodnienie z Monik ą Pietrasik zasad korzystania z przystanków. Prezes Urz ę du nie neguje uprawnie ń Gminy do wydawania aktów prawa 13 miejscowego w zakresie zasad i trybu korzystania z gminnych obiektów i urz ą dze ń u ż yteczno ś ci publicznej, o czym mowa w art. 40 ust. 2 pkt 4 ustawy o samorz ą dzie gminnym. Wprost przeciwnie za uzasadnione i uprawnione nale ż y uzna ć wprowadzenie jednakowych zasad gospodarowania mieniem gminnym w stosownej uchwale, w tym tak ż e w zakresie gospodarowania przystankami w przypadku wzrostu zainteresowania korzystania przez przewo ź ników z urz ą dze ń u ż yteczno ś ci publicznej. Sytuacja taka porz ą dkuje bowiem zasady obowi ą zuj ą ce na rynku udost ę pniania przewo ź nikom przystanków, lecz czynione w tym zakresie dzia ł ania nie mog ą wi ą za ć si ę z naruszeniem zakazu nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej przez zarz ą dzaj ą cego przystankami i powodowa ć uprzywilejowania przewo ź ników, którzy funkcjonuj ą ju ż na rynku lokalnych przewozów. Dodatkowo warto zauwa ż y ć , i ż Gmina Łę czyca nie wyja ś ni ł a, dlaczego w przypadku wniosku Moniki Pietrasik nie by ł o mo ż liwe wydanie zgody na zatrzymywanie si ę na istniej ą cych przystankach autobusowych, a nast ę pnie powiadomienie wnioskodawcy, tak jak innych funkcjonuj ą cych przewo ź ników o pracach nad uchwa łą i konieczno ś ci ponownego rozpatrzenia sprawy w Urz ę dzie Miasta Łę czyca. Niezrozumia ł y jest równie ż dla Prezesa Urz ę du fakt, i ż Przedsi ę biorstwo Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. w Łę czycy zosta ł o zawiadomione o konieczno ś ci uregulowania zasad korzystania z przystanków i zobowi ą zane do przed ł o ż enia stosownych dokumentów ju ż w dniu 11 pa ź dziernika 2005 r., podczas gdy uchwa ł a zosta ł a podj ę ta w dniu 29 grudnia 2005 r., a procedura zawiadamiania pozosta ł ych przewo ź ników mia ł a miejsce w styczniu 2006 r. Prezes Urz ę du stwierdzi ł , i ż w pismach informuj ą cych o zmianach zasad korzystania z przystanków (kierowanych przez Gmin ę Łę czyca do przewo ź ników) istniej ą ró ż nice w zakresie u ż ytych sformu ł owa ń dotycz ą cych podstawy prawnej udost ę pniania przystanków, lecz zauwa ż y ć nale ż y istot ą prowadzonego post ę powania jest ustalenie czy poprzez odmow ę konkretnemu przedsi ę biorcy tj. Monice Pietrasik wyra ż enia zgody na korzystanie z istniej ą cych przystanków Gmina Łę czyca dopu ś ci ł a si ę naruszenia zakazu sformu ł owanego w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o okik. Gmina Łę czyca uzasadni ł a swoj ą odmow ę równie ż wzgl ę dami zwi ą zanymi z bezpiecze ń stwem ruchu i porz ą dkiem publicznym, a tak ż e twierdzeniem, i ż Przedsi ę biorstwo Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. w Łę czycy ca ł kowicie zaspokaja potrzeby transportowe miasta, a komunikacja dostosowana jest do potrzeb spo ł ecznych. Zdaniem Gminy korzystanie z tych samych przystanków przez pojazdy ró ż nych przewo ź ników utrudnia ł oby sprawne funkcjonowanie ś rodków transportowych. Prezes Urz ę du uzna ł przytoczone argumenty za nieprzekonywuj ą ce. Po pierwsze: w odpowiedzi na wezwanie Prezesa Urz ę du Gmina Łę czyca o ś wiadczy ł a, i ż nie by ł y przeprowadzane ż adne badania, analizy dotycz ą ce potrzeb przewozowych mieszka ń ców, nat ęż enia ruchu drogowego czy te ż cz ę stotliwo ś ci zatrzymywania si ę autobusów na poszczególnych przystankach. W zwi ą zku z powy ż szym przyj ąć nale ż y, i ż Gmina Łę czyca nie tylko nie zna aktualnych wspó ł czynników nat ęż enia ruchu drogowego w mie ś cie, nie jest w stanie wskaza ć najbardziej „zat ł oczonych” rejonów i ulic, ani tak ż e okre ś li ć stopnia zaspokojenia potrzeb przewozowych mieszka ń ców. Po drugie zauwa ż y ć nale ż y, i ż kwestia obci ąż enia przystanków przez pojazdy ró ż nych przewo ź ników powinna by ć rozwi ą zana poprzez w ł a ś ciw ą koordynacj ę rozk ł adów jazdy i to w ł a ś nie gmina posiada uprawnienia w zakresie ich uzgadniania. Powy ż szy pogl ą d znajduje pe ł ne poparcie w orzecznictwie S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W wyroku z dnia 24 kwietnia 2003 r. (sygn. Akt XVII Ama 51/02) S ą d stwierdzi ł , ż e „ (…) uprawnienie gmin w zakresie uzgadniania rozk ł adów jazdy ma s ł u ż y ć jedynie przeciwdzia ł aniu sytuacjom kolizyjnym, np. koncentrowaniu si ę zbyt wielu ofert przewozowych na tej samej trasie w jednym czasie, nie mo ż e zatem stanowi ć mechanizmu ingerowania w prowadzon ą przez przewo ź ników dzia ł alno ść gospodarcz ą 14 w formie decyzji stanowczych. W konsekwencji nie udzielenie zgody na korzystanie z przystanków, kiedy gmina w tym zakresie zajmuje pozycj ę dominuj ą c ą , nale ż y uzna ć za nadu ż ycie tej pozycji bowiem bezpo ś rednio przeciwdzia ł a ukszta ł towaniu racjonalnej konkurencji”. Nieudokumentowane przez Gmin ę stanowisko w zakresie zaspokojenia potrzeb przewozowych przez Przedsi ę biorstwo Komunikacji Samochodowej Sp. z o.o. w Łę czycy potwierdza negatywne nastawienie do pojawiania si ę na rynku nowych przewo ź ników, których oferta mog ł aby cieszy ć si ę zainteresowaniem i wp ł yn ąć niekorzystnie na sytuacj ę przewo ź ników oferuj ą cych ju ż swoje us ł ugi przewozowe na rynku lokalnym. Odwo ł uj ą c si ę do zamieszczonych wy ż ej wywodów dotycz ą cych art. 1 ustawy o drogach publicznych, z którego wynika, ż e poniewa ż droga publiczna jest z definicji otwarta dla ruchu publicznego i nie istniej ą przes ł anki, zgodnie z którymi zarz ą dca drogi móg ł by odmówi ć korzystania przez przedsi ę biorc ę z istniej ą cego przystanku stwierdzi ć nale ż y, i ż to w ł a ś nie w tym kontek ś cie musi zosta ć ocenione niewyra ż enie przez Gmin ę Łę czyca zgody na korzystanie przez Monik ę Pietrasik z istniej ą cych przystanków komunikacji publicznej przy ul. Kaliskiej i ul. Ozorkowskiej. Nie ulega w ą tpliwo ś ci, i ż na mocy przepisów art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o samorz ą dzie gminnym, gmina odpowiada za kszta ł t i organizacj ę transportu zbiorowego na swoim terenie i musi dba ć o zapewnienie bezpiecze ń stwa ruchu drogowego. W ka ż dym jednak przypadku gmina jako organ administracji samorz ą dowej powinna równorz ę dnie traktowa ć wszystkich przewo ź ników na swoim terenie. Brak jest w zwi ą zku z tym uzasadnienia dla dzia ł a ń polegaj ą cych na tym, ż e niektórzy przewo ź nicy prowadz ą swoj ą dzia ł alno ść w sposób „uprzywilejowany”, a inni zmuszani s ą do prowadzenia dzia ł alno ś ci na warunkach mniej korzystnych. Nie do przyj ę cia jest w zwi ą zku z tym, zdaniem Prezesa Urz ę du sytuacja, w której odmowy udost ę pnienia przystanków dotycz ą jedynie nowych przewo ź ników, podczas gdy dzia ł alno ść na rynku bez ż adnych przeszkód prowadz ą podmioty, które wcze ś niej uzyska ł y zgod ę na korzystanie z przystanków i stosowne zezwolenie, co sprawia, i ż traktowane s ą w sposób uprzywilejowany. Takie dzia ł anie pozostaje w sprzeczno ś ci z postanowieniami ustawy o okik, w szczególno ś ci jej art. 1 i art. 8 ust. 2 pkt 5 oraz art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej (Dz. U. z 2004 r. Nr 173, poz. 1807, ze. zm.) – dalej zwana: „ustawa o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej”, który wyra ź nie stanowi, ż e „podejmowanie, wykonywanie i zako ń czenie dzia ł alno ś ci gospodarczej jest wolne dla ka ż dego na równych prawach, z zachowaniem warunków okre ś lonych przepisami prawa”. Wolna konkurencja oznacza bowiem dost ę p do rynku na równych prawach dla wszystkich przedsi ę biorców, a wi ę c tak ż e dla Moniki Pietrasik. Przedsi ę biorcy rywalizuj ą o to, aby w drodze oferowania lepszych cen lub warunków ś wiadczenia us ł ug pozyska ć jak najwi ę ksz ą liczb ę kontrahentów. Im wi ę cej jest konkurentów na rynku tym mniej jest mo ż liwo ś ci jednostronnego dyktowania przez przedsi ę biorc ę warunków umów niezale ż nych od konkurentów i kontrahentów. Mechanizmy rynkowe funkcjonuj ą efektywniej, gdy na rynku dzia ł a wi ę cej przedsi ę biorców. Z powy ż szego wynika, ż e Gmina Łę czyca odmawiaj ą c Monice Pietrasik prawa do prowadzenia dzia ł alno ś ci gospodarczej z wykorzystaniem przystanków komunikacyjnych, o korzystanie z których wnioskowa ł a, stworzy ł a bardzo siln ą barier ę dost ę pu do rynku w ł a ś ciwego i jednocze ś nie zniekszta ł ci ł a warunki do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji na rynku przewozów. Wnioskodawca podkre ś li ł w trakcie prowadzonego post ę powania, i ż w wyniku dzia ł a ń Gminy Łę czyca, w tym tak ż e tak pó ź nego podj ę cia uchwa ł y w sprawie zasad korzystania z przystanków, uniemo ż liwiono mu wej ś cie na rynek przewozów w roku 2005 r., mimo, i ż pierwsze pismo do Urz ę du Miasta Łę czyca zosta ł o wystosowane ju ż w czerwcu. Tym samym stwierdzi ć nale ż y, i ż Gmina Łę czyca ro ś ci sobie równie ż 15 uprawnienie do decydowania o tym, kiedy mo ż e ewentualnie nast ą pi ć wej ś cie nowego konkurenta na rynek lokalnych przewozów, co pozostaje w jawnej sprzeczno ś ci z zasad ą swobody dzia ł alno ś ci gospodarczej, odnosz ą c ą si ę przecie ż tak ż e do suwerenno ś ci decyzji o terminie rozpocz ę cia dzia ł alno ś ci. Przewo ź nicy konkuruj ą pomi ę dzy sob ą o pozyskanie jak najwi ę kszej liczby pasa ż erów, a udost ę pnienie przystanków jest warunkiem uzyskania zezwolenia na tak ą dzia ł alno ść . Opisane dzia ł anie Gminy Łę czyca jest wbrew interesowi pasa ż erów korzystaj ą cych aktualnie i potencjalnie z us ł ug komunikacji publicznej. Przedsi ę biorcy traktowani przez Gmin ę Łę czyca w sposób uprzywilejowany, w znacznym stopniu pozbawieni s ą bowiem nacisków na to, aby oferowa ć lepsze ceny lub warunki ś wiadczonych przez siebie us ł ug. Bior ą c pod uwag ę wy ż ej wymienione okoliczno ś ci dotycz ą ce odmowy wyra ż enia zgody na korzystanie przez Monik ę Pietrasik z istniej ą cych przystanków autobusowych zlokalizowanych przy ul. Kaliskiej i ul. Ozorkowskiej, nale ż y uzna ć , i ż zosta ł a spe ł niona druga przes ł anka art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o okik. St ą d orzeczono jak w punkcie I sentencji. Ad.2 Zgodnie z wnioskiem Moniki Pietrasik przedmiotem analizy w niniejszej decyzji jest równie ż rozstrzygni ę cie, czy Gmina Łę czyca poprzez odmow ę wyra ż enia Monice Pietrasik zgody na uruchomienie nowych miejsc przystankowych nadu ż y ł a pozycji dominuj ą cej. Wnioskodawca wskaza ł , i ż obowi ą zek Gminy Łę czyca dotycz ą cy uruchomienia na jego wniosek nowych przystanków autobusowych wynika z przepisów art. 7 ust. 1 pkt 1, 2, 4, 14 i 15 ustawy o samorz ą dzie gminnym. Ww. regulacje prawne stanowi ą , i ż zaspokajanie potrzeb zbiorowych wspólnoty nale ż y do zada ń w ł asnych gminy, a zadania te obejmuj ą sprawy zwi ą zane z ł adem przestrzennym, gospodark ą nieruchomo ś ciami, ochron ą ś rodowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej (pkt 1), gminnymi drogami, ulicami, palcami oraz organizacj ą ruchu drogowego (pkt 2), lokalnym transportem zbiorowym (pkt 4), porz ą dkiem publicznym i bezpiecze ń stwem obywateli oraz ochron ą przeciwpo ż arow ą i przeciwpowodziow ą , w tym wyposa ż eniem i utrzymaniem gminnego magazynu przeciwpowodziowego (pkt 14) oraz utrzymaniem gminnych obiektów i urz ą dze ń administracji publicznej oraz obiektów administracyjnych ( pkt 15). Ponadto zdaniem Moniki Pietrasik konieczno ść uruchomienia nowych przystanków na wniosek przewo ź nika zwi ą zana jest równie ż z art. 19 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, który stanowi, i ż do w ł a ś ciwo ś ci jednostek samorz ą du terytorialnego b ę d ą cych zarz ą dcami dróg nale żą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg. Dodatkowo art. 16 ww. ustawy stanowi, i ż budowa lub przebudowa dróg publicznych spowodowana inwestycj ą niedrogow ą nale ż y do inwestora tego przedsi ę wzi ę cia, a szczegó ł owe warunki budowy lub przebudowy dróg okre ś la umowa pomi ę dzy zarz ą dc ą drogi a inwestorem inwestycji niedrogowej. Zdaniem wnioskodawcy do niniejszej sprawy zastosowanie ma równie ż art. 20 ustawy o drogach publicznych, w którym wymieniono obowi ą zki zarz ą dcy drogi zwi ą zane m.in. z utrzymywaniem, remontowaniem, kontrolowaniem stanu dróg, wydawaniem zezwole ń na zaj ę cie pasa drogowego itp. Prezes Urz ę du, po analizie przytoczonych wcze ś niej przepisów prawa dotycz ą cych w szczególno ś ci kwestii zmiany organizacji ruchu, stwierdzi ł , i ż Gmina Łę czyca nie jest zobowi ą zana do uruchomienia na wniosek Moniki Pietrasik nowych przystanków autobusowych w miejscach przez ni ą wskazanych. Z przytoczonych przez Monik ę Pietrasik 16 regulacji prawnych nie wynika obowi ą zek uruchamiania przez zarz ą dc ę drogi nowych przystanków autobusowych w miejscach wskazanych przez przedsi ę biorc ę ś wiadcz ą cego us ł ugi przewozowe. Stanowisko takie zosta ł o równie ż przyj ę te przez Ministerstwo Infrastruktury (obecnie Ministerstwo Transportu i Budownictwa) w dniu 4 marca 2004 r. na naradzie po ś wi ę conej interpretacji poj ęć i przepisów wyst ę puj ą cych w ustawie o transporcie drogowym oraz w rozporz ą dzeniach wykonawczych do tej ustawy. Wedle interpretacji Ministerstwa „ (... ) zarz ą dca drogi nie jest zobowi ą zany do ustanawiania przystanku w miejscu wskazanym przez przewo ź nika. Przewo ź nik mo ż e w takiej sytuacji sporz ą dzi ć na swój koszt projekt organizacji ruchu i wyst ą pi ć o jego zatwierdzenie do organu zarz ą dzaj ą cego ruchem. Ww. organ rozpatruje z ł o ż ony wniosek zgodnie z przepisami o szczegó ł owych warunkach zarz ą dzania ruchem”. Interpretacja powy ż sza zosta ł a opublikowana na stronie serwisu internetowego Ministerstwa Transportu i Budownictwa ( www.mtib.gov.pl ). Przewidziana przepisami rozporz ą dzenia procedura sk ł adania i rozpatrywania, w tym przypadku przez Starostwo Powiatowe w Łę czycy, projektów zmian organizacji ruchu umo ż liwia ka ż demu przewo ź nikowi, a wiec nie tylko Monice Pietrasik, podj ę cie okre ś lonych dzia ł a ń w celu uruchomienia nowego przystanku autobusowego. Wnioskodawca takich dzia ł a ń nie podj ął uznaj ą c je za bezcelowe. Prezes Urz ę du podkre ś la, i ż trudno uzna ć za nadu ż ycie pozycji dominuj ą cej dzia ł ania Gminy Łę czyca polegaj ą ce na poinformowaniu przewo ź nika o przepisach prawnych reguluj ą cych kwesti ę uruchomienia nowych miejsc przystankowych. W niniejszym przypadku za nieuprawnione uzna ć nale ż y równie ż twierdzenie wnioskodawcy, i ż odmowa uruchomienia nowych przystanków to nadu ż ycie si ł y rynkowej ujawniaj ą ce si ę na rynku udost ę pniania przystanków autobusowych komunikacji publicznej, znajduj ą cych si ę w granicach administracyjnych Miasta Łę czyca. W opisanym stanie faktycznym nie mo ż na bowiem mówi ć o tym, i ż zarzucana praktyka dotyczy ć mog ł aby rynku udost ę pniania (istniej ą cych) przystanków, skoro wniosek dotyczy odmowy wyra ż enia zgody na uruchomienie nowych przystanków. Gmina Łę czyca nie dzia ł a na rynku udost ę pniania nowych miejsc przystankowych, gdy ż decyzja dotycz ą ca uruchomienia nowych przystanków podejmowana jest przez organ zarz ą dzaj ą cy ruchem, w tym przypadku Starostwo Powiatowe w Łę czycy. W zwi ą zku z powy ż szym stwierdzi ć nale ż y, i ż problematyka uruchamiania nowych przystanków nie jest zwi ą zana w jakikolwiek sposób z rynkiem udost ę pniania przystanków ju ż funkcjonuj ą cych. Z powy ż szego wynika równie ż , i ż postawiony zarzut jest niezasadny tak ż e dlatego, i ż w opisywanej sprawie brak jest elementu zwi ą zanego z wp ł ywem zachowania Gminy na warunki powstania b ą d ź rozwoju konkurencji. O ile jak wykazano w uzasadnieniu do I cz ęś ci sentencji niniejszej decyzji praktyka odmowy wyra ż enia zgody na korzystanie z istniej ą cych przystanków narusza zakaz nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej poprzez przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji, tak w przypadku odmowy wyra ż enia zgody na uruchomienie nowych przystanków trudno jest mówi ć o nierównoprawnym traktowaniu uczestników gry rynkowej. W pierwszym przypadku dochodzi ł o do uprzywilejowania tych przewo ź ników, którzy mieli mo ż liwo ść zatrzymywania si ę na wspomnianych przystankach, natomiast nie uruchomienie na wniosek przewo ź nika nowych miejsc przeznaczonych do wsiadania i wysiadania podró ż nych w ż aden sposób nie wp ł ywa na zaburzenie regu ł konkurencji na rynku lokalnych przewozów. Oczywistym jest przecie ż fakt, i ż nikt nie mo ż e korzysta ć z przystanku autobusowego, który nie istnieje i nie mo ż e doj ść z tego powodu do uprzywilejowania jakiegokolwiek przewo ź nika lub grupy przewo ź ników. Uniemo ż liwienie korzystania przez danego przewo ź nika z istniej ą cych przystanków autobusowych sprawia, i ż nie mo ż e on zaoferowa ć równie atrakcyjnych us ł ug jak jego konkurenci (w przypadku gdy b ę dzie wykonywa ł przewozy z pomini ę ciem 17 przystanków, z których planowa ł korzysta ć ) lub w ogóle nie mo ż e rozpocz ąć dzia ł alno ś ci na projektowanej linii komunikacyjnej ze wzgl ę du na odmow ę udzielenia zezwolenia. W przypadku wnioskowania o uruchomienie nowych przystanków ka ż dy z funkcjonuj ą cych przewo ź ników znajduje si ę w takiej samej sytuacji tzn. realizuje przewozy w oparciu o istniej ą c ą w danym czasie infrastruktur ę przystankow ą na danym obszarze. Bior ą c pod uwag ę wy ż ej wymienione okoliczno ś ci dotycz ą ce odmowy wyra ż enia zgody na uruchomienie nowych miejsc przystankowych, nale ż y uzna ć , i ż nie zosta ł a spe ł niona druga przes ł anka art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o okik. St ą d orzeczono jak w punkcie II sentencji. Zgodnie z art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy o okik Prezes Urz ę du mo ż e w drodze decyzji na ł o ż y ć na przedsi ę biorc ę kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci nie wi ę kszej ni ż 10% przychodu osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enia kary, je ż eli przedsi ę biorca cho ć by nieumy ś lnie dopu ś ci ł si ę naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 8 ustawy o okik. W niniejszej sprawie Prezes Urz ę du uzna ł , ż e Gmina Łę czyca nadu ż y ł a pozycji dominuj ą cej poprzez odmow ę wyra ż enia zgody na korzystanie przez Monik ę Pietrasik z istniej ą cych przystanków autobusowych przy ul. Kaliskiej i ul. Ozorkowskiej, w zwi ą zku z czym dopu ś ci ł a si ę dzia ł a ń , o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o okik. W zwi ą zku z tym znajduje zastosowanie przytoczony wy ż ej przepis dotycz ą cy na ł o ż enia kary. Łą czny przychód Gminy Łę czyca w roku 2005 wyniós ł (tajemnica przedsi ę biorstwa)z ł . Jako podstaw ę do wyliczenia wysoko ś ci kary pieni ęż nej Prezes Urz ę du przyj ął dochody Gminy Łę czyca uj ę te w kategorii dochody w ł asne (tajemnica przedsi ę biorstwa ) pomniejszone o dochody od osób prawnych i od osób fizycznych oraz od innych jednostek nie posiadaj ą cych osobowo ś ci prawnej (tajemnica przedsi ę biorstwa), które zwi ą zane by ł y z op ł acaniem przez ww. podmioty podatków dochodowych, a tak ż e innych podatków, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorz ą du terytorialnego (Dz.U. z 2003 r. Nr 203, poz. 1966, ze zm.) i op ł at, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Albowiem w ł a ś nie w ś ród tych pozosta ł ych dochodów gmin znajduj ą si ę dochody zwi ą zane z dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą gminy (np. w szczególno ś ci dochody generowane przez zak ł ady bud ż etowe), które jak pokazuje praktyka, najcz ęś ciej łą cz ą si ę z ewentualnymi naruszeniami regu ł konkurencji. W przypadku Gminy Łę czyca kwota tych dochodów wynios ł a w ubieg ł ym roku (tajemnica przedsi ę biorstwa). Wyliczone od powy ż szej kwoty 10% wynosi (tajemnica przedsi ę biorstwa). z ł i ta kwota stanowi maksymaln ą kar ę pieni ęż n ą jak ą na Gmin ę Łę czyca móg ł na ł o ż y ć Prezes Urz ę du. W niniejszej sprawie Prezes Urz ę du na ł o ż y ł na Gmin ę Łę czyca kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 18 000 z ł . Kwota ta stanowi ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa). maksymalnej kwoty kary, jak ą Prezes Urz ę du móg ł na ł o ż y ć na przedsi ę biorc ę oraz ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa). ogó ł u dochodów gminy. Fakt na ł o ż enia kary podkre ś la ć ma naganno ść zachowania podmiotu, który dopu ś ci ł si ę stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , a tym samym naruszy ł ustaw ę o okik. Jednocze ś nie na ł o ż ona kara pe ł ni ć ma funkcj ę prewencyjn ą , zapobiegaj ą c ą stosowaniu sprzecznych z interesem publicznym praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Przy ustaleniu wysoko ś ci kary organ antymonopolowy uwzgl ę dni ł stopie ń naruszenia interesu publicznoprawnego. Stosowana przez Gmin ę Łę czyca praktyka mia ł a na celu ograniczenie swobody prowadzenia dzia ł alno ś ci gospodarczej przez przewo ź ników, stawiaj ą c 18 jednocze ś nie w uprzywilejowanej pozycji podmioty dzia ł aj ą ce ju ż na rynku. Przedmiotowe zachowanie w konsekwencji przeciwdzia ł a ł o rozwojowi konkurencji na rynku przewozów osób w transporcie drogowym. Ponadto, jak stwierdzi ł S ą d Okr ę gowy w Warszawie – S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów w wyroku z dnia 24 kwietnia 1996 r., sygn. akt XVII Amr 34/95, „kary pieni ęż ne powinny by ć stosowane w sytuacji, gdy zachowanie podmiotu gospodarczego nie tylko jest bezprawne, ale mo ż na tak ż e przypisa ć sprawcy win ę w znaczeniu subiektywnym”. Analizuj ą c zachowanie Gminy Łę czyca w tym kontek ś cie nale ż y zwróci ć uwag ę , i ż jako zarz ą dca dróg publicznych nie mo ż e ona odmówi ć korzystania przez przedsi ę biorców wykonuj ą cych regularne przewozy osób z istniej ą cych przystanków, a to z uwagi na okoliczno ść , i ż droga publiczna wraz ze zlokalizowanymi w pasie drogowym obiektami budowlanymi i urz ą dzeniami, wykorzystywanymi zgodnie z ich przeznaczeniem, jest z definicji otwarta dla ruchu publicznego. Ograniczenia i wyj ą tki w dost ę pie do dróg publicznych okre ś la ustawa o drogach publicznych lub inne przepisy szczególne. W uzasadnieniu niniejszej decyzji wykazano za ś , i ż zachowanie Gminy Łę czyca nie mia ł o oparcia w przepisach prawa. Ustalaj ą c wysoko ść na ł o ż onej kary organ antymonopolowy wzi ął tak ż e pod uwag ę okoliczno ść , i ż Gmina Łę czyca jako jednostka samorz ą du terytorialnego wykonuje okre ś lone zadania publiczne s ł u żą ce zaspokajaniu zbiorowych potrzeb mieszka ń ców jej terytorium i na realizacj ę tych ż e zada ń przeznaczone s ą dochody bud ż etu Gminy, w zwi ą zku z czym w za ł o ż eniu nie jest ona nastawiona na osi ą ganie zysków. Ponadto Gmina Łę czyca po raz pierwszy dopu ś ci ł a si ę naruszenia przepisów ustawy o okik, a w niniejszej decyzji Prezes Urz ę du uzna ł za uzasadnione jeden z dwóch zarzutów postawionych przez Monik ę Pietrasik. Okoliczno ś ci te przemawiaj ą za wymierzeniem kary w umiarkowanej wysoko ś ci. W zwi ą zku z powy ż szym nale ż a ł o orzeczono jak w punkcie III sentencji. Art. 105 ust. 3 ustawy o okik okre ś la, i ż ś rodki finansowe pochodz ą ce z kar pieni ęż nych, o których mowa w art. 101-103 ww. ustawy, stanowi ą dochód bud ż etu pa ń stwa. Zgodnie z art. 105 ust. 4 ustawy o okik kar ę pieni ęż n ą nale ż y ui ś ci ć w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji, na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie prowadzone w NBP O/O Warszawa o numerze 51-10101010-0078782231000000. Zgodnie z art. 76 ustawy o okik, z uwagi na nie z ł o ż enie przez ż adn ą ze stron wniosku o zas ą dzenie kosztów poniesionych w zwi ą zku z prowadzonym post ę powaniem w wyznaczonym przez Prezesa Urz ę du terminie 7 dni roszczenie o zwrot kosztów wygas ł o. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o okik w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 i 3 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatura w Ł odzi. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury w Ł odzi 19 Iwona BIELSKA Otrzymuje: 1. Gmina Łę czyca Urz ą d Miasta Łę czyca ul. Marii Konopnickiej 14 99-100 Łę czyca 2. Monika Piertasik „AURA” Transport Pasa ż erski Ś liwniki 19 93-035 Ozorków 20
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- RŁO-411-12/05/MN
- Rodzaj praktyki
- Nadużywanie pozycji dominującej
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 68.20 Wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi 52.21 Działalność usługowa wspomagająca transport lądowy
- Region
- Łódzkie
- Strony
- Gmina Łęczyca
- Odwołanie do sądu
- Tak
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów