RPZ-54/2007

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA UOKiK W POZNANIU ul. Zielona 8, 61-851 Pozna ń Tel. (0-61) 852-15-17, 852-77-50, Fax (0-61) 851-86-44 E-mail: poznan@uokik.gov.pl RPZ- 411/5/07/ES Pozna ń , dnia 31 grudnia 2007 r. DECYZJA Nr RPZ 54/2007 1. Na podstawie art. 10 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 134 poz. 939), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego z urz ę du – dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznaje si ę za ograniczaj ą c ą konkurencj ę i naruszaj ą c ą zakaz okre ś lony w art. 9 ust. 2 pkt 3 ww. ustawy praktyk ę stosowan ą przez miasto Pozna ń polegaj ą c ą na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku sk ł adowania odpadów komunalnych pochodz ą cych z obszaru miasta Pozna ń i gminy Suchy Las, poprzez ustalenie i stosowanie cennika za sk ł adowanie odpadów komunalnych na sk ł adowisku miejskim w Suchym Lesie, przewiduj ą cego nieuzasadnione zró ż nicowanie cen za sk ł adowanie odpadów na tym wysypisku, co stwarza podmiotom dzia ł aj ą cym na lokalnym rynku odbierania odpadów od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci zró ż nicowane warunki konkurencji i nakazuje zaniechanie jej stosowania. 2. Na podstawie art. 10 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 134 poz. 939), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego z urz ę du – dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznaje si ę za ograniczaj ą c ą konkurencj ę i naruszaj ą c ą zakaz okre ś lony w art. 9 ust. 2 pkt 7 ww. ustawy praktyk ę stosowan ą przez miasto Pozna ń , polegaj ą c ą na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku sk ł adowania odpadów komunalnych pochodz ą cych z obszaru miasta Pozna ń i gminy Suchy Las, poprzez ustalenie i stosowanie cennika za sk ł adowanie 1 odpadów komunalnych na sk ł adowisku miejskim w Suchym Lesie, przewiduj ą cego nieuzasadnione zró ż nicowanie cen za sk ł adowanie odpadów na tym wysypisku, co uprzywilejowuje jednego przedsi ę biorc ę , którego udzia ł owcem jest miasto Pozna ń , tj. Remondis Sanitech Pozna ń Sp. z o.o. i w ten sposób prowadzi do podzia ł u rynku wed ł ug kryteriów podmiotowych i nakazuje zaniechanie jej stosowania. 3. Na podstawie art. 106 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 6 i 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 134 poz. 939) – dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w zwi ą zku z naruszeniem art. 9 ust. 2 pkt 3 i 7 ww. ustawy nak ł ada si ę na miasto Pozna ń kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 174.534 z ł (s ł ownie: sto siedemdziesi ą t cztery tysi ą ce pi ęć set trzydzie ś ci cztery z ł ote) p ł atn ą do bud ż etu pa ń stwa. Uzasadnienie W dniu 1 lutego 2007 r. do Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu wp ł yn ęł o pismo przedsi ę biorcy SITA Pozna ń Sp. z o.o. zarzucaj ą ce miastu Pozna ń stosowanie niedozwolonych praktyk rynkowych. Przedsi ę biorca wskaza ł , ż e zarz ą dzeniem Prezydenta Miasta Poznania nr 294/2006/P z dnia 5 maja 2006 r. w sprawie ustalenia cen na sk ł adowisku miejskim w Suchym Lesie miasto Pozna ń ustali ł o ró ż ne ceny sk ł adowania odpadów. Kryterium ró ż nicowania tych cen jest miesi ę czna ilo ść odpadów przywo ż onych na sk ł adowisko przez przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi wywozu odpadów komunalnych. W przypadku, gdy podmiot przywo żą cy odpady sk ł aduje na wysypisku miesi ę cznie do 1000 ton cena sk ł adowania jednej tony wynosi 90 z ł otych, a gdy podmiot dostarcza miesi ę cznie powy ż ej 2500 ton cena ta wynosi 65 z ł otych. Z informacji dost ę pnych temu przedsi ę biorcy wynika, ż e ilo ść odpadów daj ą c ą przywilej uiszczania najni ż szej ceny osi ą ga jedynie Remondis Sanitech Pozna ń Sp. z o.o (zwana dalej Spó ł k ą lub Remondis). Udzia ł owcem, posiadaj ą cym prawie 50% udzia ł ów tego podmiotu jest miasto Pozna ń , b ę d ą ce jednocze ś nie w ł a ś cicielem Wysypiska Odpadów Komunalnych w Suchym Lesie. W oparciu o przedstawione informacje Delegatura Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu wszcz ęł a w dniu 13 marca 2007 r. post ę powanie wyja ś niaj ą ce (sygn. RPZ-400/6/07/AC), którego celem by ł o wst ę pne ustalenie, czy w zwi ą zku z przedstawionym ró ż nicowaniem cen na sk ł adowisku w Suchym Lesie miasto Pozna ń naruszy ł o przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W toku tego post ę powania ustalono, ż e Prezydent Miasta Poznania w latach 2004 – 2006 trzykrotnie wydawa ł zarz ą dzenia w sprawie ustalenia cen za sk ł adowanie odpadów na sk ł adowisku miejskim w Suchym Lesie. Wszystkie ustalone tymi zarz ą dzeniami taryfy ró ż nicowa ł y ceny w zale ż no ś ci od miesi ę cznej ilo ś ci odpadów dostarczanej przez przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi ich wywozu. Ró ż nice miedzy cenami najwy ż szymi i najni ż szymi w roku 2002 si ę ga ł y 42,3%, a w roku 2006 27,8% (karty 14 – 24 akt adm. RPZ-400/6/07/AC). 2 Przedsi ę biorca zajmuj ą cy na rynku odbioru odpadów komunalnych od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci po ł o ż onych w Poznaniu i Suchym Lesie najsilniejsz ą pozycj ę - Remondis - w 2006 roku dostarcza ł na sk ł adowisko w Suchym Lesie miesi ę cznie przeci ę tnie 6.920 ton odpadów, za ś w pierwszych dwóch miesi ą cach 2007 roku 5.739 ton. Trzech z jego konkurentów dowozi ł o na to sk ł adowisko odpady komunalne w ilo ś ci 200 – 300 ton miesi ę cznie 1 , natomiast pozostali w ilo ś ci mniejszej ni ż 100 ton miesi ę cznie. Sk ł adowisko miejskie w Suchym Lesie przyjmuje odpady jedynie z dwóch gmin: miasta Pozna ń i gminy Suchy Las. W 2006 sk ł adowisko to przyjmowa ł o ś rednio miesi ę cznie 9.155 ton odpadów, a w pierwszych dwóch miesi ą cach 2007 roku 7.962 tony (karty 27 i 28 akt adm. RPZ- 400/6/07/AC). Poniewa ż zebrane podczas post ę powania wyja ś niaj ą cego informacje i dowody da ł y podstaw ę domniemania, ż e miasto Pozna ń naruszy ł o przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w dniu 30 lipca 2007 r. Delegatura Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w imieniu Prezesa Urz ę du, wszcz ęł a z urz ę du post ę powanie antymonopolowe pod zarzutem nadu ż ycia pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku sk ł adowania odpadów, poprzez ustalenie systemu cen za sk ł adowanie odpadów komunalnych na sk ł adowisku miejskim w Suchym Lesie w wydanych: 30 grudnia 2004 r., 5 maja 2006 r. i 26 pa ź dziernika 2006 r. przez Prezydenta Miasta Poznania zarz ą dzeniach: nr 900/2004/P, nr 294/2006/P i nr 709/2006/P, stwarzaj ą cego podmiotom dzia ł aj ą cym na lokalnym rynku odbierania odpadów od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci zró ż nicowane warunki konkurencji i uprzywilejowuj ą cego jednego przedsi ę biorc ę , którego udzia ł owcem jest Miasto Pozna ń , tj. Remondis Sanitech Pozna ń Sp. z o.o. i w ten sposób prowadz ą cego do podzia ł u rynku wed ł ug kryteriów podmiotowych, co mog ł o stanowi ć naruszenie art. 9 ust. 2 pkt. 3 i 7 ustawy. Postanowieniem Prezesa Urz ę du z dnia 30 lipca 2007 r. do akt tego post ę powania zaliczono akta post ę powania wyja ś niaj ą cego. Poniewa ż w trakcie post ę powania antymonopolowego ujawniono, ż e Prezydent Miasta Poznania wcze ś niej równie ż wydawa ł zarz ą dzenia w sprawie cen za sk ł adowanie odpadów na sk ł adowisku w Suchym Lesie, a ustanowione w nich ceny maj ą równie ż ró ż nicuj ą cy warunki konkurencji charakter oraz daj ą cy przywileje jednemu – temu samemu – przedsi ę biorcy, postanowieniem z dnia 16 pa ź dziernika 2007 r. zmieniono tre ść zarzutu w ten sposób, ż e post ę powanie antymonopolowe wszcz ę to w zwi ą zku z podejrzeniem nadu ż ywania przez miasto Pozna ń pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku sk ł adowania odpadów komunalnych na obszarze miasta Poznania i gminy Suchy Las poprzez ustalenie i stosowanie cennika za sk ł adowanie odpadów na sk ł adowisku w Suchym Lesie przewiduj ą cego nieuzasadnione ró ż nicowanie cen, przez co stwarzaj ą cego podmiotom dzia ł aj ą cym na lokalnym rynku odbierania odpadów od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci zró ż nicowane warunki konkurencji i uprzywilejowuj ą cego jednego przedsi ę biorc ę , którego udzia ł owcem jest Miasto Pozna ń , tj. Remondis Sanitech Pozna ń Sp. z o.o. i w ten sposób prowadz ą cego do podzia ł u rynku wed ł ug kryteriów podmiotowych, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 9 ust. 2 pkt 3 i 7 ustawy, o czym stron ę zawiadomiono (karta 242 akt adm. RPZ-411/5/07/ES). Organ antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje: 1 Tymi przedsi ę biorcami byli: ASTRA, która dostarcza ł a w 2006 r. przeci ę tnie miesi ę cznie 91 ton a w pierwszych dwóch miesi ą cach 2007 r. 268 ton, SITA, która sk ł adowa ł a, odpowiednio, 37 ton i 298 ton oraz ZGK Suchy Las, który dowióz ł , odpowiednio, 238 ton i 228 ton. 3 Zadania w ł asne gminy miasto Pozna ń w zakresie gospodarki odpadami komunalnymi, przewidziane przepisem art. 16 a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. nr 39, poz. 251), zadania okre ś lone przepisem art. 3 ust. 1 ustawy z 13 wrze ś nia 1996 r. o utrzymaniu czysto ś ci i porz ą dku w gminach (tekst jedn. Dz. U. z 2005 nr 236, poz. 2008 z pó ź n. zm.) oraz zadania w ł asne tej gminy w zakresie spraw wysypisk i unieszkodliwiania odpadów okre ś lone przepisem art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorz ą dzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591, z pó ź n. zm.) realizuje Zak ł ad Bud ż etowy Zak ł ad Zagospodarowania Odpadów (zwany równie ż dalej Zak ł adem). Zak ł ad jest zarz ą dc ą sk ł adowiska odpadów w Suchym Lesie, b ę d ą cego w ł asno ś ci ą miasta Pozna ń . Sk ł adowisko to jest po ł o ż one w granicach administracyjnych gminy Suchy Las, granicz ą cej z miastem Pozna ń . Przyjmuje ono odpady komunalne (inne ni ż niebezpieczne i oboj ę tne) 2 jedynie z tych dwóch gmin. Na podstawie § 1 pkt 1 uchwa ł y nr XLVIII/568/III/2000 Rady Miasta Poznania z dnia 21 listopada 2000 r. w sprawie powierzenia Zarz ą dowi Miasta Poznania uprawnie ń do ustalania niektórych cen i op ł at, ceny pobierane za sk ł adowanie odpadów na sk ł adowisku miejskim ustala, w drodze zarz ą dze ń , Prezydent Miasta Poznania. Prezydent Miasta Poznania pi ę ciokrotnie wydawa ł zarz ą dzenia w sprawie ustalenia cen za sk ł adowanie odpadów na sk ł adowisku miejskim w Suchym Lesie. By ł y to zarz ą dzenia: nr 49/02/P z 31.12.2002 r., nr 987/03/P z 29.12.2003 r., nr 900/2004/P z 30 grudnia 2004 r., nr 294/2006/P z 5 maja 2006 r. oraz 709/2006/P z 26 pa ź dziernika 2006 r. Ustalono w nich nast ę puj ą ce ceny, zale ż ne od miesi ę cznej ilo ś ci odpadów dostarczanych przez przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi ich wywozu: 3 Tabela 1 Zarz ą dzenie 49/02/P Zarz ą dzenie 987/03/P Zarz ą dzenie 900/2004/P Zarz ą dzenie 294/2006/P Zarz ą dzenie 709/2006/P do 1000 ton 78 78 85 90 90 1001 – 1700 ton 65 65 75 80 80 1701 – 2500 ton 55 55 65 75 75 od 2501 ton 45 45 55 65 65 Wcze ś niej, przed wydaniem wskazanych wy ż ej zarz ą dze ń Prezydenta Miasta Poznania, ceny na sk ł adowisku w Suchym Lesie ustala ł Zarz ą d Miasta Poznania. Zarz ą d Miasta ustali ł cen ę przyj ę cia odpadów na okresy: 15 stycze ń 2001 – 31 grudzie ń 2001, 1 stycze ń 2002 – 21 stycze ń 2002 oraz 22 stycze ń 2002 – 31 grudzie ń 2002. W pierwszych dwóch okresach ceny by ł y zró ż nicowane ze wzgl ę du na rodzaj ś rodka transportu, którym odpady przywo ż ono i wynosi ł y: 70,0 z ł /ton ę i pó ź niej 90,0 z ł /ton ę odpadów przywo ż onych sprz ę tem specjalistycznym oraz 90,0 z ł /ton ę i pó ź niej 110 z ł /ton ę sprz ę tem niespecjalistycznym. W okresie od 22 stycznia 2002 r. do 31 grudnia 2002 r., bez wzgl ę du na rodzaj ś rodka transportu, jakimi przywo ż ono odpady obowi ą zywa ł a jedna cena w wysoko ś ci 78 z ł /ton ę (karty 197 - 205 akt adm. RPZ – 411/5/07/ES). 2 Tak w pozwoleniu zintegrowanym Wojewody Wielkopolskiego z dnia 14 grudnia 2006 r. 3 Ceny netto w z ł otych za jedn ą ton ę niesegregowanych odpadów komunalnych, bez op ł at za korzystanie ze ś rodowiska ustalonych w trybie ustawy z 27 kwietnia 2001 r Prawo ochrony ś rodowiska (Dz. U. nr 63, poz. 627 ze zm.). Ceny nie obejmuj ą sk ł adowania niektórych odpadów szczególnych oraz odpadów pozyskiwanych w trakcie akcji proekologicznych. 4 W post ę powaniu stwierdzono, ż e aktualnie (wed ł ug stanu na 8 czerwca 2007 r.) us ł ugi odbioru odpadów komunalnych od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci z terenu miasta Poznania ś wiadczy 51 przedsi ę biorców, maj ą cych odpowiednie zezwolenia na prowadzenie dzia ł alno ś ci w tym zakresie. Spo ś ród nich 49 udokumentowa ł o gotowo ść przyj ę cia tych odpadów przez sk ł adowisko miejskie w Suchym Lesie - to sk ł adowisko zosta ł o wpisane do wydanych im zezwole ń na odbiór odpadów. W zezwoleniach 26 przedsi ę biorców wpisano sk ł adowisko w Mnichach (gmina Mi ę dzychód), w 4 zezwoleniach sk ł adowisko w Koninie, w 2 zezwoleniach sk ł adowisko w Rumianku (gmina Tarnowo Podgórne) a w 1 zezwoleniu sk ł adowisko w Bia łę gach (gmina Murowana Go ś lina). W zezwoleniu ż adnego z przedsi ę biorców nie figuruje sk ł adowisko Rudna Wielka (gmina Rawicz), mimo ż e zosta ł o one przez miasto Pozna ń zaliczone do sk ł adowisk, do którego tak ż e odwo ż one s ą odpady (karta 186 akt adm. RPZ - 400/6/07/AC). Poza sk ł adowiskami w Mnichach, Koninie i Bia łę gach, ż adne inne ze sk ł adowisk uznawanych przez miasto Pozna ń za sk ł adowiska konkuruj ą ce ze sk ł adowiskiem w Suchym Lesie, nie przyjmuje odpadów komunalnych z terenu miasta Poznania (karty 181 - 201 akt adm. RPZ - 400/6/07/AC). Zak ł ad Bud ż etowy zawar ł umowy o przyjmowanie odpadów na sk ł adowisko w Suchym Lesie z 64 podmiotami (stan na dzie ń 5 kwietnia 2007 r.) (karty 25 – 26 akt adm. RPZ - 400/6/07/AC). S ą w ś ród nich przedsi ę biorcy dzia ł aj ą cy na rynku odbioru odpadów a tak ż e instytucje i przedsi ę biorcy prowadz ą cy inn ą dzia ł alno ść gospodarcz ą , którzy samodzielnie, bez po ś rednictwa wyspecjalizowanych firm, wywo żą wytwarzane u nich odpady. We wszystkich tych umowach postanowienia dotycz ą ce poziomu op ł at za odbierane odpady stwierdzaj ą , ż e ceny te b ę d ą okre ś lane na podstawie zarz ą dzenia Prezydenta Miasta Poznania (karty 29 – 165 akt adm. RPZ - 400/6/07/AC). W oparciu o powy ż szy stan faktyczny organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje: Interes publiczny Podstaw ą przes ł ank ą zastosowania przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów jest ustalenie, ż e w rozpatrywanej sprawie dosz ł o do naruszenia interesu publiczno-prawnego. Zgodnie bowiem z art. 1 ust.1 Ustawy, ustawa okre ś la warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów . W wyroku z dnia 24 stycznia 1991 r. w sprawie Amr 8/90 (Wokanda 1992/2/39) S ą d Antymonopolowy podkre ś li ł , ż e naruszenie interesu publicznoprawnego mo ż e mie ć przyk ł adowo miejsce, gdy skutkami dzia ł a ń sprzecznych z ustaw ą dotkni ę ty jest "szerszy kr ą g uczestników rynku". Podobne stanowisko w tej kwestii zaj ął S ą d Najwy ż szy (por. przyk ł adowo uzasadnienia wyroków z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie I CKN 1217/98, OSNC 2002 r., z. 1, poz. 13, czy wyrok z dnia 28 stycznia 2002 r., I CKN 112/99, OSNC 2002 r., z. 11, poz. 144), który interes publiczno-prawny konfrontowa ł z interesem indywidualnym. I tak w pierwszym z ww. wyroków S ą d Najwy ż szy argumentowa ł , i ż „w odniesieniu do przedsi ę biorców ustawa chroni konkurencj ę , a w odniesieniu do konsumentów ich interesy jako zjawiska o charakterze instytucjonalnym, zbiorowym, a nie indywidualnym czy nawet grupowym w rozumieniu sumy indywidualnych interesów konsumentów. Dzia ł aniami antykonkurencyjnymi, b ą d ź antykonsumenckimi s ą wi ę c jedynie takie dzia ł ania, które dotykaj ą sfery interesów szerszego kr ę gu uczestników rynku. Nie dotycz ą sytuacji pojedynczego przedsi ę biorcy czy konsumenta, lecz zaburze ń na rynku, 5 w rozumieniu negatywnych zjawisk charakteryzuj ą cych jego funkcjonowanie. Ingerencja Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzasadniona by ł aby tylko wówczas, gdyby s ł u ż y ł a ochronie tak poj ę tej konkurencji lub interesów konsumentów. Celem ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie jest wi ę c ochrona prywatno – prawnego interesu przedsi ę biorcy b ą d ź konsument”. Z kolei w wyroku z 12.09.2003 r. (sygn.akt I CKN 504/2001) S ą d Najwy ż szy zauwa ż y ł jednak, ż e nie jest wykluczone podj ę cie post ę powania antymonopolowego nawet w przypadku, gdy post ę powanie przedsi ę biorcy kwalifikowane jako nadu ż ycie pozycji dominuj ą cej dotkn ęł o jednego odbiorcy. „Celem ustawy antymonopolowej jest m.in. zapewnienie ochrony konsumentów, co zosta ł o wyra ż one w jej art. 1 ust. 1. U ż ycie liczby mnogiej nie oznacza jednak, zdaniem S ą du Najwy ż szego, braku mo ż liwo ś ci prowadzenia post ę powania w sytuacji, gdy zagro ż one s ą interesy jednego odbiorcy energii elektrycznej. Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest bowiem jeden z przejawów niedozwolonej praktyki monopolistycznej, za jak ą co do zasady uzna ć nale ż y przerzucanie ca ł o ś ci kosztów przy łą czenia do sieci elektrycznej na odbiorc ę . Praktyka taka by ł a szeroko stosowana. Nie ma, zdaniem S ą du Najwy ż szego, ż adnych powodów, by uzna ć , ż e tego rodzaju post ę powanie wszczyna ć mo ż na w wypadku zagro ż enia interesów wielu odbiorców (pomijaj ą c ju ż trudno ś ci z rozgraniczeniem progu ilo ś ciowego), a nie jest to mo ż liwe w sytuacji, gdy pokrzywdzonym jest tylko jeden konsument. Orzeczenie wydane w tego rodzaju sprawie , jak s ł usznie zauwa ż y ł S ą d Najwy ż szy, ma wymiar znacznie szerszy, pe ł ni tak ż e funkcj ę prewencyjn ą , s ł u ż y bowiem ochronie tak ż e nieograniczonej liczby kolejnych potencjalnych konsumentów. ” Zgodnie z wyrokiem S ą du Najwy ż szego z dnia 24 lipca 2003 r. w sprawie I CKN 496/01 (Dz.Urz.UOKiK 2004/1/283) „ U ż ytego w tych orzeczeniach sformu ł owania: "dotkni ę cie skutkami dzia ł a ń " sprzecznych z ustaw ą antymonopolow ą , nie mo ż na jednak rozumie ć w sposób w ą ski i mechaniczny, jako tylko bezpo ś redniego pokrzywdzenia kontrahenta monopolisty. Trzeba tu ocenia ć ca ł o ść negatywnych skutków dzia ł a ń monopolisty na okre ś lonym rynku (rynek relewantny), kieruj ą c si ę ogólnymi celami obu ustaw antymonopolowych. (…) Ochrona konkurencji polega na przeciwdzia ł aniu monopolizacji rynku, rozumianej jako narzucanie przez podmiot dominuj ą cy warunków umownych niekorzystnych dla jego kontrahentów. Ochrona ta nie ogranicza si ę przy tym do sytuacji, kiedy dosz ł o ju ż do pokrzywdzenia kontrahenta przez monopolist ę , lecz obejmuje tak ż e istnienie samego stanu realnego zagro ż enia dla zasad swobodnej konkurencji. Stan takiego potencjalnego zagro ż enia jest bowiem oceniany z punktu widzenia interesu publicznego w obu ustawach jako stan niew ł a ś ciwy, a tym samym niedopuszczalny .” W niniejszej sprawie organ antymonopolowy wyst ę powa ł w ochronie interesu publicznego. Skutkami dzia ł a ń miasta Pozna ń ró ż nicuj ą cego ceny przyjmowania odpadów na sk ł adowisku w Suchym Lesie w sposób powoduj ą cy uprzywilejowanie jednego przedsi ę biorcy dotkni ę ci zostali przede wszystkim konkurenci tego uprzywilejowanego podmiotu - spó ł ki Remondis Sanitech Pozna ń Sp. z o.o. Oceniane przez organ antymonopolowy w ramach niniejszego post ę powania dzia ł ania miasta Poznania kszta ł tuj ą sytuacj ę faktyczn ą wszystkich przedsi ę biorców, którzy prowadz ą dzia ł alno ść na rynku odbioru odpadów komunalnych z terenu miasta Poznania i gminy Suchy Las. Potencjalnie mog ą one zagra ż a ć równie ż wszystkim tym przedsi ę biorcom, którzy w przysz ł o ś ci chcieliby ś wiadczy ć us ł ugi z zakresu wywozu odpadów na tym terenie. Skutki dzia ł ania miasta Poznania na rynku wywozu odpadów mog ą te ż wp ł ywa ć na sytuacj ę ostatecznych us ł ugobiorców, a wi ę c przedsi ę biorców oraz konsumentów, którzy zawieraj ą umowy o wywóz odpadów. Na tej podstawie uznano, ż e dosz ł o do naruszenia interesu publicznoprawnego. 6 Rynek w ł a ś ciwy Zarzut nadu ż ycia pozycji dominuj ą cej wymaga wykazania, i ż podmiot, któremu praktyk ę t ę przypisano posiada na rynku w ł a ś ciwym pozycj ę dominuj ą c ą . Konieczne jest wi ę c okre ś lenie rynku w ł a ś ciwego w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 4 pkt 8 Ustawy, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Na rynek w ł a ś ciwy sk ł ada si ę rynek produktowy oraz rynek geograficzny. Oba te rynki musz ą by ć oznaczone przez Prezesa Urz ę du. Jak ju ż wskazano w cz ęś ci decyzji ustalaj ą cej stan faktyczny niniejszej sprawy, cz ęść zada ń w ł asnych gminy miasto Pozna ń w zakresie gospodarki odpadami komunalnymi, a mianowicie ich sk ł adowaniem, realizuje Zak ł ad Bud ż etowy Zak ł ad Zagospodarowania Odpadów, zarz ą dca sk ł adowiska w Suchym Lesie. Zak ł ad ś wiadczy us ł ugi sk ł adowania odpadów poprzez ich unieszkodliwianie i odzysk surowców. W przedmiotowej sprawie rynkiem produktowym jest wi ę c us ł uga sk ł adowania odpadów komunalnych. W orzecznictwie antymonopolowym przyjmuje si ę , ż e zakres geograficzny rynku sk ł adowania odpadów jest wyznaczany granicami gminy (tak: wyrok SOKiK z 16.06.2005 r. sygn. akt XVII Ama 73/03, wyrok SOKiK z 24.01.2007 r. sygn. akt XVII Ama 86/06). Wynika to przede wszystkim z istniej ą cych uwarunkowa ń prawnych. Ka ż da z gmin posiada w tym zakresie szczególny monopol prawny. Gminy mog ą , jednak nie musz ą , w zale ż no ś ci od w ł asnych mo ż liwo ś ci, przyjmowa ć odpadów z innych gmin. Nadto, realizowane przez gminy zadania w zakresie utrzymania czysto ś ci i porz ą dku pozostaj ą w ś cis ł ym zwi ą zku ze sfer ą ewentualnych zagro ż e ń sanitarnych i epidemiologicznych i mi ę dzy innymi z tego powodu wprowadzono ustawowy obowi ą zek poddawania odpadów procesom odzyskiwania lub unieszkodliwiania w miejscu, w którym one powsta ł y. Odpady, które nie mog ą by ć poddane odzyskowi lub unieszkodliwianiu w miejscu ich powstania, powinny by ć , uwzgl ę dniaj ą c najlepsz ą dost ę pn ą technik ę lub technologi ę , przekazywane do najbli ż ej po ł o ż onych miejsc, w których mog ą by ć tym procesom poddane (art. 9 ust. 2 wy ż ej wskazanej ustawy o odpadach). Jak ju ż wskazano, sk ł adowisko w Suchym Lesie przyjmuje odpady jedynie z dwóch gmin: miasta Pozna ń i gminy Suchy Las. Z powy ż szych wzgl ę dów Prezes Urz ę du przyj ął , ż e w niniejszej sprawie rynkiem w ł a ś ciwym jest rynek sk ł adowania odpadów komunalnych pochodz ą cych z terenu miasta Pozna ń i gminy Suchy Las. W niniejszej sprawie rynkiem powi ą zanym z rynkiem w ł a ś ciwym jest rynek odbioru odpadów od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci po ł o ż onych w mie ś cie Poznaniu i gminie Suchy Las , na którym to rynku powi ą zanym przejawiaj ą si ę skutki praktyk miasta Pozna ń . Pozycja dominuj ą ca miasta Pozna ń . W oparciu o dane przedstawione w „Planie gospodarki odpadami dla miasta Poznania”, dokumentu przyj ę tego uchwa łą Rady Miasta Poznania nr XIX/170/1/07 w dniu 17 7 lipca 2007 r., ilo ść odpadów komunalnych odebranych od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci po ł o ż onych w mie ś cie Poznaniu, w latach 2003 – 2006, wynosi ł a: Tabela2 Rok Suchy Las Inne sk ł adowiska Razem 2003 132.635,66 82.814,81 215.450,47 2004 131.212,56 61.687,53 192.900,09 2005 90.347,11 92.347,42 182.694,53 2006 97.180,26 102.869,15 200.049,41 Powy ż sze dane wskazuj ą , ż e odpady komunalne odbierane od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci z terenu miasta Poznania s ą te ż przewo ż one na inne sk ł adowiska. S ą to jednak sk ł adowiska po ł o ż one w znacznej odleg ł o ś ci od Poznania 4 , bowiem prawie wszystkie okoliczne gminy dysponuj ą ce w ł asnymi sk ł adowiskami przyjmuj ą na nie jedynie odpady z ich terenu, b ą d ź z terenu gmin wspólnie utrzymuj ą cych dane sk ł adowisko. Wed ł ug informacji miasta Poznania, zawartych w pi ś mie z 30 kwietnia 2007 r., ilo ść wywiezionych w 2006 roku odpadów na sk ł adowiska inne ni ż w Suchym Lesie wynios ł a: - Mnichy (ok. 80 km od Poznania) – 56.734 ton, - Konin (ok. 100 km od Poznania) – 8.649 ton, - Bia łę gi (ok.25 km od Poznania) – 6.438 ton, - Rudna Wielka (ok.120 km od Poznania) – 31.048 ton czyli łą cznie 102.869 ton. W tym samym okresie sk ł adowisko w Suchym Lesie przyj ęł o 99.321 ton. Łą cznie wi ę c na wszystkie wy ż ej wymienione sk ł adowiskach przyj ę to 202.193 ton odpadów komunalnych pochodz ą cych z terenu miasta Poznania i gminy Suchy Las (karta 167 akt adm. RPZ – 400/6/07/AC). Jednak ż e wy ż ej przedstawione dane, oparte na o ś wiadczeniach administratorów tych sk ł adowisk, nie uwzgl ę dniaj ą faktu, ż e administratorzy nie maj ą mo ż liwo ś ci precyzyjnego wskazania, czy wszystkie z ł o ż one na ich sk ł adowiskach odpady przywo ż one przez przedsi ę biorców obs ł uguj ą cych mieszka ń ców i instytucje Poznania zosta ł y odebrane od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci w Poznaniu. Niektórzy z tych przedsi ę biorców dzia ł aj ą bowiem tak ż e w innych gminach, po ł o ż onych niekiedy znacznie bli ż ej od danego sk ł adowiska ni ż Pozna ń . Dlatego Prezes Urz ę du przeprowadzi ł dodatkowe czynno ś ci, polegaj ą ce na ustaleniu, którzy przedsi ę biorcy maj ą cy zezwolenia na odbiór odpadów wydane przez Prezydenta Miasta Poznania sk ł adowali odpady na tych sk ł adowiskach, a nast ę pnie okre ś leniu ilo ś ci dostarczonych tam odpadów pochodz ą cych wy łą cznie z Poznania i gminy Suchy Las. W wyniku tych czynno ś ci ustalono, ż e w 2006 r. poni ż sze sk ł adowiska przyj ęł y: - Mnichy 55.027 ton, - Konin 6. 604 ton, - Bia łę gi 5.978 ton, - Rudna Wielka 31.048 ton czyli łą cznie 98. 657 ton odpadów odebranych od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci po ł o ż onych w Poznaniu i gminie Suchy Las (karty 140 – 195, 209 – 237, 259 – 319, 322 – 330 akt adm. RPZ – 411/5/07/ES). 4 Jedynym wyj ą tkiem jest sk ł adowisko gminy Murowana Go ś lina w Bia łę gach, po ł o ż one w odleg ł o ś ci oko ł o 25 kilometrów od Poznania. To sk ł adowisko przyjmuje jednak odpady przywo ż one jedynie przez firm ę Altrans Sp. z o.o., b ę d ą c ą te ż jego administratorem. 8 Je ż eli przyj ąć , ż e sk ł adowisko w Suchym Lesie przyj ęł o w 2006 r. 99.321 ton, a łą czna ilo ść odpadów odebranych z terenu miasta Poznania i gminy Suchy Las wynios ł a 197.978 ton, to udzia ł w rynku w ł a ś ciwym miasta Poznania, dzia ł aj ą cego przez Zak ł ad Bud ż etowy Zak ł ad Zagospodarowania Odpadów, administratora sk ł adowiska w Suchym Lesie wynosi ł w 2006 r. 50,17%. Jak ju ż wskazano ustawa statuuje domniemanie prawne istnienia pozycji dominuj ą cej w sytuacji, gdy udzia ł przedsi ę biorcy w rynku w ł a ś ciwym przekracza 40%. Udzia ł miasta Poznania znacz ą co przekracza t ę wielko ść . Silna, dominuj ą ca pozycja miasta Poznania jest wzmacniana nasilaj ą cym si ę procesem ograniczania przyjmowania przez gminy odpadów pochodz ą cych spoza ich terenu oraz zamykania, z powodu ca ł kowitego wype ł nienia, niektórych okolicznych sk ł adowisk. Jeszcze w 2003 r. odpady z miasta Poznania przyjmowa ł y sk ł adowiska: Czmo ń (gmina Kórnik), Rabowice (gmina Swarz ę dz), Goranin (gmina Ś lesin), Bia łę gi (gmina Murowana Go ś lina). 5 Obecnie czyni to jedynie sk ł adowisko w Bia łę gach. Za konkurencyjne dla sk ł adowiska w Suchym Lesie miasto Pozna ń uzna ł o nast ę puj ą ce sk ł adowiska: Bia łę gi, Borówko, Srocko Ma ł e, Rabowice, Owi ń ska, Dopiewo, Rumianek, Wysoczka (karta 167 akt adm. RPZ – 400/6/07/AC). Tymczasem wszystkie (za wyj ą tkiem sk ł adowisaka w Bia łę gach) wyra ź nie o ś wiadczy ł y, ż e nie przyjmuj ą odpadów z Poznania. Wi ę kszo ść ze wzgl ę du na fakt, ż e nie przyjmuj ą odpadów z innych terenów ni ż ich gminy. 6 Inne o ś wiadczy ł y, ż e w 2006 r. nie przyj ęł y odpadów z Poznania (karty 181 -200 akt adm. RPZ – 400/6/07/AC). 7 Zgodnie z przepisami Ustawy samo posiadanie pozycji dominuj ą cej nie jest zabronione. Zakazane jest jedynie takie wykorzystywanie tej pozycji, które powoduje lub mo ż e powodowa ć powstanie niekorzystnych warunków konkurencji na rynku. Praktyka stosowania w podobnych umowach z osobami trzecimi uci ąż liwych lub niejednolitych warunków umów, stwarzaj ą cych tym osobom zró ż nicowane warunki konkurencji. Niniejsze post ę powania zosta ł o wszcz ę te pod zarzutem naruszenia art. 9 ust. 2 pkt. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Dla stwierdzenia praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę zdefiniowanej w tym przepisie ustawy antymonopolowej, czyli nadu ż ycia pozycji dominuj ą cej poprzez stosowanie w podobnych umowach z osobami trzecimi uci ąż liwych lub niejednolitych warunków umów, stwarzaj ą cych tym osobom niejednolite warunki konkurencji, konieczne jest wykazanie jednoczesnego spe ł nienia czterech nast ę puj ą cych przes ł anek: - przedsi ę biorca, któremu stawia si ę zarzut, posiada na rynku w ł a ś ciwym pozycj ę dominuj ą c ą , - umowy zawierane przez tego przedsi ę biorc ę z osobami trzecimi s ą podobne, - w umowach tych zawarto warunki, które s ą uci ąż liwe lub niejednolite, - powy ż sze warunki umowne stwarzaj ą tym osobom zró ż nicowane warunki konkurencji. Jak wykazano powy ż ej Miasto Pozna ń , dzia ł aj ą ce przez Zak ł ad Bud ż etowy Zak ł ad Zagospodarowania Odpadów zajmuje na rynku w ł a ś ciwym pozycj ę dominuj ą c ą . Zosta ł a wi ę c spe ł niona pierwsza z ww. przes ł anek. 5 Miejska Pracownia Urbanistyczna – Studium, za: www. mpu.pl/studium/indem.php?studium=166 6 Takie o ś wiadczenia z ł o ż yli administratorzy sk ł adowisk: Rabowice, Borówko, Owi ń ska, Dopiewo i Rumianek. 7 Tej tre ś ci o ś wiadczenie z ł o ż yli administratorzy sk ł adowisk: Wysoczka, Srocko Ma ł e. 9 Druga z przes ł anek statuuje wymóg, aby umowy zawierane przez skar ż onego przedsi ę biorc ę z kontrahentami by ł y podobne. Umowy podobne to takie umowy, które s ą zawierane z przedsi ę biorcami dzia ł aj ą cymi na tym samym szczeblu obrotu towarowego oraz s ą tego samego rodzaju. W niniejszej sprawie wszystkie umowy dotycz ą przyjmowania oraz zagospodarowania odpadów a s ą zawierane przez Zak ł ad z dostawcami odpadów. Maj ą wi ę c ten sam przedmiot. S ą te ż zawierane na tym samym szczeblu obrotu. W zwi ą zku z tym organ antymonopolowy stwierdzi ł , ż e dosz ł o do spe ł nienia drugiej w wymienionych przes ł anek. Dla spe ł nienia kolejnej przes ł anki konieczne jest wykazanie, ż e w podobnych umowach zawieranych z ró ż nymi kontrahentami przedsi ę biorca stosuje warunki uci ąż liwe lub niejednolite. W przedmiotowej sprawie zbadano umowy miedzy Zak ł adem Bud ż etowym Zak ł adem Zagospodarowania Odpadów a jego kontrahentami. Umowy, na podstawie których przyjmowane s ą odpady w § 6 stanowi ą , ż e odbiorca b ę dzie pobiera ł op ł at ę na podstawie Zarz ą dzenia Prezydenta Miasta Poznania w sprawie ustalenia ceny za sk ł adowaniu odpadów na sk ł adowisku miejskim w Suchym Lesie (karty 29 – 165 akt adm. RPZ – 400/6/07/AC). Cennik ustalany tymi zarz ą dzeniami Prezydenta Miasta Poznania jest wi ę c stosowany wobec wszystkich kontrahentów Zak ł adu. Jak ju ż wcze ś niej wskazano, kryterium ró ż nicowania cen za sk ł adowanie odpadów na sk ł adowisku w Suchym Lesie, ustalone zarz ą dzeniami Prezydenta Miasta Poznania, by ł a ilo ść odpadów miesi ę cznie dostarczana na to wysypisko przez przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi ich odbioru od mieszka ń ców i instytucji Poznania i Suchego Lasu. W latach 2003 – 2007 progi ilo ś ciowe decyduj ą ce o cenie, jak ą okre ś lony przedsi ę biorca p ł aci ł za dostarczone odpady nie by ł y zmieniane. Zmieniano natomiast poziom cen, nieznacznie obni ż aj ą c ró ż nice mi ę dzy cenami najwy ż szymi i najni ż szymi, które pocz ą tkowo si ę ga ł y 42,3 %, aby ostatnio wynie ść 27,8% (porównaj tabela nr 1). W toku post ę powania ustalono, ż e ilo ść odpadów uprawniaj ą c ą do uiszczania najni ż szych cen dostarcza ł w tym okresie jeden tylko przedsi ę biorca – Remondis. Pozostali przedsi ę biorcy p ł acili najwy ż sze ceny, bowiem ilo ś ci ą miesi ę cznie dostarczanych odpadów nie zbli ż ali si ę nawet do progu 1000 ton (karty 27 -28 kart adm. RPZ – 400/6/07/AC oraz karta 258 akt adm. RPZ – 411/5/07/ES). Zapytane o zale ż no ść pomi ę dzy ilo ś ci ą sk ł adowanych odpadów a kosztem ich sk ł adowania, w szczególno ś ci o uzasadnienie ró ż nicowania cen na sk ł adowisku w Suchym Lesie, miasto Pozna ń w pi ś mie z 30 kwietnia 2007 r. wyja ś ni ł o: obs ł uga jednego kontrahenta dostarczaj ą cego du żą ilo ść odpadów generuje ni ż sze koszty administracyjne ni ż obs ł uga kilku kontrahentów. Z naszego do ś wiadczenia wynika, ż e odpady lekkie przywo ż one w mniejszych transportach trudniej si ę zagospodarowuje (wymagaj ą wi ę kszych nak ł adów pracy maszyny w celu ich zag ę szczenia), ł atwiej ulegaj ą rozwiewaniu. Konieczno ść cz ę stszego usuwania rozwianych odpadów z du ż ej powierzchni, przesuwania pracowników z robót aktualnie wykonywanych do zbierania odpadów, powoduje zwi ę kszenie kosztów obs ł ugi mniejszych transportów. Zró ż nicowanie cen ma na celu zmotywowanie kontrahentów do przywo ż enia wi ę kszej ilo ś ci odpadów w mniejszej ilo ś ci transportów, tj. wi ę ksze wype ł nienie samochodów, wi ę kszy tona ż samochodów. Przek ł ada si ę to tym samym na zmniejszenie kosztów obs ł ugi technicznej i administracyjnej przy wa ż eniu odpadów, sprawdzaniu ich sk ł adu przez inspektorów, wystawianiu i wysy ł aniu faktur (karta 168 akt adm. RPZ – 400/6/07/AC). Weryfikuj ą c powy ż sze twierdzenia organ antymonopolowy dokona ł porówna ń sprz ę tu, jakim dysponuj ą Remondis i jego wi ę ksi konkurenci (karty 25, 32, 44-45, 60, 63, 82, 84, 348, 365 akt adm. RPZ – 411/5/07/ES). 10 Tabela 3 „ Ś mieciarki” „Hakowce” „Bramowce” Marka W.Z. Q Marka Q Marka Q Astra Man 1:7 1 Man 1 Scania Man 1 1 ZGK Suchy Las Jelcz STAR 1:3 1:5 1 1 Jelcz Man 1 1 - Vikom Man Man Mercedes 1:5 1:3 1:3 1 2 1 Star 1 - Buhok - Mercedes 2 Man 2 Sita Mercedes Volvo Jelcz b.d. b.d. b.d. 2 1 1 Mercedes Iveco Man 3 2 1 Mercedes 2 A. Zys Volvo 1:4 2 Volvo 1 Trans-Kom - - Star 4 Hemar Man 1:4 1 Man Mercedes 1 1 Man 2 Remondis* Obja ś nienia: W.Z. – wspó ł czynnik zgniotu, Q – ilo ść pojazdów, *- tajemnica przedsi ę biorstwa-za łą cznik do niniejszej decyzji poz. 1. Gdyby bowiem uzna ć , tak jak na to wskazuje wy ż ej wskazane pismo miasta Poznania, ż e ró ż nice w cenach maj ą ź ród ł o w ró ż nicach pracoch ł onno ś ci zagospodarowania odpadów przywo ż onych przez przedsi ę biorców, to winno to znale źć swoje odzwierciedlenie przede wszystkim w stopniu nowoczesno ś ci sprz ę tu przez nich stosowanego, zw ł aszcza samochodów bezpylnych, tzw. ś mieciarek. Odpady przywo ż one w takich samochodach s ą wst ę pnie zag ę szczone, co winno znaczy ć , ż e s ą te ż w mniejszym stopniu rozwiewane. Tymczasem z powy ż szych danych wynika, ze stopie ń zag ę szczenia odpadów (wspó ł czynnik zgniotu) w samochodach konkurentów jest zbli ż ony do tego parametru samochodów spó ł ki Remondis, a w kilku przypadkach wy ż szy. Jakkolwiek nowoczesno ść i ł adowno ść samochodów dostarczaj ą cych odpady w du ż ych kontenerach - s ł u żą temu „hakowce” i „bramowce” - nie ma wi ę kszego znaczenia (jeden samochód, bez wzgl ę du na mark ę i dopuszczaln ą ł adowno ść zabra ć mo ż e tylko jeden kontener 5–cio i wi ę cej tonowy, a odpady w ten sposób gromadzone i dostarczane na sk ł adowisko s ą w jednakowym stopniu niezag ę szczone), to i w tym zakresie konkurenci Remondis dysponuj ą przynajmniej porównywalnym sprz ę tem. W opinii Prezesa Urz ę du przedstawiona wy ż ej argumentacja miasta Pozna ń nie znajduje zatem potwierdzenia w faktach. Miasto Pozna ń wezwane do przedstawienia szczegó ł owej kalkulacji kosztów sk ł adowania odpadów na sk ł adowisku w Suchym Lesie uzasadniaj ą cych ró ż nicowanie cen, w pi ś mie datowanym na 30 kwietnia 2007 r., przed ł o ż y ł o jedynie kalkulacj ę ś redniej ceny dla lat 2005 i 2006. W pi ś mie tym wskazano równie ż , ż e ustalenie cen za sk ł adowanie odpadów oparto o przepis art. 61 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach 8 (karta 27 akt adm. 8 Przepis ten stanowi, ż e „cena za przyj ę cie odpadów do sk ł adowania na sk ł adowisku powinna uwzgl ę dnia ć w szczególno ś ci koszty budowy, eksploatacji, zamkni ę cia, rekultywacji, monitorowania i nadzorowania sk ł adowiska.” Wed ł ug komentatora tego przepisu, J. Jerzmanowskiego, „przepis ten ma charakter informacyjny; nast ę puje tu nawi ą zanie do ogólnej zasady prawa ochrony ś rodowiska – tzn. zanieczyszczaj ą cy p ł aci. W tym wypadku zanieczyszczaj ą cym jest podmiot, który spo ś ród licznych mo ż liwo ś ci zagospodarowania odpadów wybra ł sk ł adowanie, a wi ę c sposób uznany przez ustawodawc ę za sui generis ostateczno ść ”, za: Lex Polonica. 11 RPZ – 411/5/07/ES). W innym pi ś mie, b ę d ą cym odpowiedzi ą na wezwanie Urz ę du do wskazania wszystkich innych przes ł anek ró ż nicowania cen odpowiedziano, ż e przedstawione w pi ś mie z dnia 30 kwietnia 2007 r. wyja ś nienia wyczerpuj ą katalog przes ł anek ekonomicznych wp ł ywaj ą cych na ró ż nicowanie cen (karta 196 akt adm. RPZ – 411/5/07/ES) . Niew ą tpliwie istnieje zwi ą zek mi ę dzy ilo ś ci ą dostarczanych odpadów a kosztem obs ł ugi kontrahentów sk ł adowiska. Miasto nie wykaza ł o jednak si ł y tego zwi ą zku – stopnia, w jakim wzrost ilo ś ci odpadów wp ł ywa na obni ż enie kosztu przyj ę cia jednej tony odpadów. Odwo ł uj ą c si ę do tzw. do ś wiadczenia ż yciowego mo ż na jedynie zak ł ada ć , ż e ilo ść odpadów dostarczanych przez jednego kontrahenta wp ł ywa na niektóre sk ł adniki kosztów administracyjnych (ewidencjonowanie, fakturowanie i rozliczanie dostaw). Z pewno ś ci ą ró ż nice w tych kosztach obs ł ugi najwi ę kszego kontrahenta sk ł adowiska i jego pozosta ł ych rywali mog ą si ę zawiera ć w w ą skim przedziale kilku z ł otych, ale i te ró ż nice w post ę powaniu nale ż a ł o wykaza ć . Ró ż nice kosztów obs ł ugi kontrahentów nie wyczerpuj ą katalogu zgodnych z prawem antymonopolowym przes ł anek ró ż nicowania cen. Przedsi ę biorcy nie zak ł ócaj ą regu ł konkurencji równie ż wtedy, gdy, na przyk ł ad, oferuj ą c produkt lub us ł ug ę cechuj ą c ą si ę stosunkowo wysok ą elastyczno ś ci ą popytu, w celu uatrakcyjnienia swej oferty dla wi ę kszych odbiorców, stosuj ą rabaty ilo ś ciowe. Ale równie ż wtedy istniej ą granice dopuszczalno ś ci takich dzia ł a ń . Rabaty ilo ś ciowe nie mog ą mie ć charakteru rabatów lojalno ś ciowych lub mie ć na celu dyskryminacj ę niektórych przedsi ę biorców. Miastu Pozna ń , w niniejszym post ę powaniu, wielokrotnie zadawano pytanie o przes ł anki ró ż nicowania cen na sk ł adowisku w Suchym Lesie. Miasto wi ą za ł o swe dzia ł anie jedynie z ró ż nicami kosztów obs ł ugi ró ż nych dostawców odpadów, czego, jak na to wy ż ej wskazano, wiarygodnie nie wykaza ł o. W ocenie organu antymonopolowego wyja ś nienie przyczyn uprzywilejowania jednego z przedsi ę biorców dzia ł aj ą cych na rynku odbioru odpadów komunalnych w Poznaniu, tj. Remondis Sanitech Pozna ń Sp. z o.o., wi ą za ć nale ż y z faktem, ż e miasto Pozna ń jest udzia ł owcem tej Spó ł ki. Spó ł ka zosta ł a utworzona w 1999 r. a miasto Pozna ń obj ęł o w niej 727 udzia ł y, czyli 49.65% kapita ł u zak ł adowego. Drugim udzia ł owcem, reprezentuj ą cym pozosta ł e 50,35% kapita ł u by ł Rethmann Sp. z o.o. Ta ostatnia, jak i jej spó ł ki zale ż ne, po zmianie nazwy ca ł ego koncernu Rethmann, wprowadzi ł a do nazwy (firmy) nazw ę spó ł ki matki - „Remondis” (karta 68 akt adm. RPZ – 411/5/07/ES). Miasto uprzywilejowuje wi ę c przedsi ę biorc ę , którego jest znacz ą cym wspó ł w ł a ś cicielem. W ś wietle powy ż szego uzasadnione jest twierdzenie, ż e wspieranie tego przedsi ę biorcy ma na celu u ł atwienie mu zachowania dominuj ą cej pozycji na rynku odbioru odpadów komunalnych w Poznaniu. Przychodzi to miastu Pozna ń tym ł atwiej, ż e obni ż enie dochodów jego zak ł adu bud ż etowego – Zak ł adu Gospodarowania Odpadami rekompensuje sobie pobieranymi dywidendami. Wielko ść dywidend wyp ł acanych miastu Pozna ń z zysku spó ł ki Remondis przedstawia poni ż sza tabela. Tabela 4 Z ca ł o ś ci zysku netto na dywidendy wspólników przeznaczono (%) [Kwota dywidendy przypadaj ą ca miastu Pozna ń (z ł ) 2003 97,5 usuni ę to 2004 97,5 usuni ę to 2005 97,5 usuni ę to 2006 97,5 usuni ę to] 12 Miasto Pozna ń dywidendami niemal w ca ł o ś ci rekompensuje sobie ubytki przychodu ze sk ł adowiska (liczone jako iloczyn ilo ś ci sk ł adowanych przez Remondis odpadów na sk ł adowisku w Suchym Lesie i ró ż nicy mi ę dzy cenami, jakie p ł aci ł a ta spó ł ka a cenami op ł acanymi przez pozosta ł ych przedsi ę biorców). Tabela 5 Ubytek przychodów (z ł ) [Kwota dywidendy (z ł ) 2003 3.204.960 usuni ę to 2004 3.573.009 usuni ę to 2005 2.085.390 usuni ę to 2006 1.954.225 usuni ę to] Podkre ś lenia wymaga fakt, ż e zmiana udzia ł u dywidend w zysku netto Remondis zbiega si ę z dat ą wprowadzenia pierwszych cenników ró ż nicuj ą cych ceny na sk ł adowisku w Suchym Lesie. O ile wcze ś niej, w latach 2000 – 2001, udzia ł odpisów na dywidendy w zysku netto kszta ł towa ł si ę na poziomie 57,5%, to pocz ą wszy od podzia ł u zysku za rok 2002 udzia ł ten wzrasta, pocz ą tkowo do 87,5%, aby w ostatnich czterech latach wynie ść 97,5%. Jednocze ś nie, w dniu 31 grudnia 2002 r. Prezydent Miasta Poznania wprowadzi ł pierwsze zarz ą dzenie ró ż nicuj ą ce ceny (zarz ą dzenie nr 49/02/P). W ś wietle powy ż szego nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e warunki umowne stosowane przez miasto Pozna ń s ą niejednolite. Cena za sk ł adowanie odpadów jest jednym z czynników cenotwórczych us ł ug ś wiadczonych przez przedsi ę biorców odbieraj ą cych odpady od w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci. Ró ż nicowanie cen za sk ł adowanie odpadów powoduje, ż e przedsi ę biorcy dostarczaj ą cy mniejsze ilo ś ci odpadów ponosz ą wi ę ksze obci ąż enia finansowe ni ż ich najwi ę kszy konkurent – Remondis. Znajduje to odzwierciedlenie w cenach us ł ug tych przedsi ę biorców (karty 26, 31, 63, 82, 84. 349, 370 akt adm. RPZ – 411/5/07/ES). Tabela 6 Pojemnik 120 l Pojemnik 1100 l Kontener 8 m 3 (odpady komunalne) Kontener 5 m 3 (gruz, mat. budowlane) Astra 9,0 30,0 160,0 400,0 ZGK Suchy Las 8,90 – 9,40 42,0 – 47,0 705,0* b.d. Vikom 9,0 – 10,0 28,0 – 30,0 160,0 – 170,0 420,0 Sita 12,6 33,0 – 45,0 175,0 – 280,0 420,0 – 580,0 A. Zys 9,35 37,4 180,0 – 200,0 ok. 400 Trans-Kom nie obs ł uguje nie obs ł uguje 110,0 – 189.0 b.d. Hemar 10,0 29,3- 35,0 144,0 – 205,0 b.d. Remondis ** * Kontener 7 ton . ** Tajemnica przedsi ę biorstwa- za łą cznik do niniejszej decyzji, poz. 2. Powy ż sze dane jednoznacznie wskazuj ą na to, ż e kwestionowane warunki umowne stwarzaj ą przedsi ę biorcom dzia ł aj ą cym na rynku wywozu odpadów zró ż nicowane warunki konkurencji. Ż aden z przedsi ę biorców dzia ł aj ą cych na rynku odbioru odpadów nie mo ż e swoim kontrahentom z ł o ż y ć lepszej oferty, ni ż oferta Remondis. Remondis natomiast, 13 niezale ż nie od tego, czy jest bardziej efektywny od swoich konkurentów, z uwagi na koszt sk ł adowania odpadów mo ż e z ł o ż y ć ofert ę bardziej atrakcyjn ą . Dla zniwelowania, a przynajmniej obni ż enia wp ł ywu ró ż nicy stawek sk ł adowania odpadów w Suchym Lesie i uczynienia ich ofert bardziej konkurencyjnymi przedsi ę biorcy ci poszukuj ą sk ł adowisk znacznie ta ń szych. Jak ju ż wskazano, ze wzgl ę du na to, ż e gminy ograniczaj ą mo ż liwo ś ci sk ł adowania odpadów nie pochodz ą cych z ich terenu (a przypadkach, gdy gminy nie stosuj ą takich ogranicze ń ceny sk ł adowisk bli ż ej po ł o ż onych nie s ą konkurencyjne wzgl ę dem cen sk ł adowiska w Suchym Lesie) s ą to sk ł adowiska odleg ł e od granic miasta Poznania o 80 – 120 kilometrów. 9 Masa odpadów z terenu miasta Poznania wywo ż onych na te sk ł adowiska jest znaczna – w 2006 r. osi ą gn ęł a 98.657 ton. Jest to ponad 50% odpadów wytwarzanych w Poznaniu. Odpady te transportuje si ę na znaczne odleg ł o ś ci. Oznacza to, ż e dla wyrównania warunków konkurencji przedsi ę biorcy podejmuj ą dzia ł ania, których, gdyby system cen sk ł adowiska w Suchym Lesie ich nie dyskryminowa ł , mo ż na by ł o unikn ąć . Jednocze ś nie praktyka miasta Poznania w znacz ą cym stopniu przyczynia si ę do z ł amania jednej z kluczowych zasad formu ł owanych przez ustaw ę o odpadach, mówi ą c ą , ż e odpady winne by ć poddane odzyskowi lub unieszkodliwianiu w miejscu ich powstawania (art. 9 tej ustawy). Organ antymonopolowy uzna ł wi ę c, ż e wykazano ziszczenie si ę ostatniej przes ł anki warunkuj ą cej stwierdzenie stosowania zarzucanej miastu Pozna ń praktyki – stwarzanie przedsi ę biorcom dzia ł aj ą cym na rynku odbioru odpadów, w wyniku ustalenia i stosowania cennika ró ż nicuj ą cego bez obiektywnego uzasadnienia ceny, zró ż nicowanych warunków konkurencji. Organ antymonopolowy nie podwa ż a zasadno ś ci i celowo ś ci ró ż nicowania cen. Jednak wszelkie takie ró ż nicowanie musi mie ć obiektywne ekonomiczne podstawy. Niniejsze stanowisko jest zbie ż ne ze stanowiskiem S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który w wyroku z dnia 09. 05. 2001r. (sygn. akt XVII Ama 76/00) stwierdzi ł , ż e „ podmiot posiadaj ą cy pozycj ę dominuj ą c ą na rynku nie ma mo ż liwo ś ci stosowania cen (w tym upustów i bonifikat), które powoduj ą podmiotowy podzia ł rynku lub te ż powoduj ą cych uprzywilejowanie niektórych z nich ”. S ą d orzek ł , ż e praktyk ą ograniczaj ą c ą konkurencj ę jest praktyka polegaj ą ca na uprzywilejowaniu niektórych kontrahentów dominanta w wyniku ró ż nicowania cen ś wiadczonych przez niego us ł ug, bez id ą cego za tym uzasadnienia ekonomicznego. Podobnie w wyroku z dnia 03. 12. 2003r. (sygn. akt XVII Ama 139/02) S ą d przyj ął , ż e praktyk ą ograniczaj ą c ą konkurencj ę jest praktyka stosowana przez przedsi ę biorc ę dzia ł aj ą cego na rynkach sk ł adowania i wywozu odpadów, polegaj ą ca na ró ż nicowaniu warunków dzia ł ania w wyniku stosowania zró ż nicowanych cen. Udzielanie rabatów w sytuacji, gdy nie maj ą one uzasadnienia w przes ł ankach obiektywnych, a s ł u żą jedynie stwarzaniu lepszych warunków wybranym kontrahentom, nale ż y uzna ć za cenow ą praktyk ę dyskryminacyjn ą . Powy ż sze orzeczenia S ą du mo ż na w odpowiedni sposób odnie ść do rozwa ż anej sprawy. W ś wietle powy ż szych ustale ń , na podstawie art. 10 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zwi ą zku z art. art. 9 ust. 2 pkt. 3 tej ustawy, nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e miasto Pozna ń , dzia ł aj ą ce przez Zak ł ad Bud ż etowy Zak ł ad Zagospodarowania Odpadów nadu ż ywa pozycji dominuj ą cej na rynku lokalnym sk ł adowania odpadów. Stosownie do przywo ł anego art. 10 ustawy antymonopolowej organ antymonopolowy stwierdzaj ą c naruszenie art. 9 tej 9 Por. przypis 4. 14 ustawy, nakaza ł zaniechania stosowania kwestionowanej praktyki. St ą d orzeczono, jak w pkt. I niniejszej decyzji. Praktyka podzia ł u rynku wed ł ug kryteriów terytorialnych, asortymentowych lub podmiotowych. Dla stwierdzenia, ż e przedsi ę biorca stosuje praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę , opisan ą w art. 9 ust. 2 pkt 7 ustawy musz ą by ć łą cznie spe ł nione dwie przes ł anki: - przedsi ę biorca ten posiada na rynku w ł a ś ciwym pozycj ę dominuj ą c ą oraz - stosuje on podzia ł rynku wed ł ug kryteriów terytorialnych, asortymentowych lub podmiotowych. Jak wykazano wy ż ej, miasto Pozna ń – Zak ł ad Bud ż etowy Zak ł ad Gospodarowania Odpadami posiada pozycj ę dominuj ą c ą na rynku sk ł adowania odpadów komunalnych z terenu Poznania i gminy Suchy Las. Tym samym pierwsza przes ł anka istnienia praktyki z art. 9 ust. 2 pkt 8 ustawy zosta ł a spe ł niona. Praktyka zakazana przepisem art. 9 ust. 2 pkt 7 ustawy, tj. podzia ł rynku wed ł ug kryteriów terytorialnych, asortymentowych lub podmiotowych ma ś cis ł y zwi ą zek z inn ą zakazan ą praktyk ą – okre ś lon ą w przepisie art. 9 ust. 2 pkt 3 ustawy, tj. stosowaniem w podobnych umowach niejednolitych warunków, stwarzaj ą cych kontrahentom podmiotu dominuj ą cego zró ż nicowane warunki konkurencji. W przedmiotowej sprawie uprzywilejowanie jednego przedsi ę biorcy i dyskryminacja innych – jako skutek zastosowania ww. opisanego cennika op ł at, spowodowa ł o podzia ł rynku wed ł ug kryteriów podmiotowych. Dzi ę ki temu rozwa ż ania prowadzone przy ocenie pierwszego z zarzutów niniejszego post ę powania, s ą adekwatne do oceny praktyki z art. 9 ust. 2 pkt 7 ustawy. Reasumuj ą c, zdaniem Prezesa Urz ę du, zosta ł a spe ł niona druga przes ł anka analizowanego przepisu art. 8 ust. 2 pkt 7 ustawy, tj. podzia ł rynku wed ł ug kryteriów podmiotowych. Stosownie do przywo ł anego art. 10 ustawy antymonopolowej organ antymonopolowy stwierdzaj ą c naruszenie art. 9 tej ustawy, nakaza ł zaniechania stosowania kwestionowanej praktyki. Maj ą c powy ż sze na wzgl ę dzie, orzeczono jak w punkcie II sentencji niniejszej decyzji. Zgodnie z art. 106 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urz ę du mo ż e na ł o ż y ć , w drodze decyzji, na przedsi ę biorc ę kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci nie wi ę kszej ni ż 10% przychodu osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enia kary, je ż eli przedsi ę biorca ten, cho ć by nieumy ś lnie, dopu ś ci ł si ę naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 6, w zakresie niewy łą czonym na podstawie art. 7 i 8, lub naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 9. W roku 2006 miasto Pozna ń osi ą gn ęł o nast ę puj ą ce przychody z tytu ł u: − dochodów ze sprzeda ż y gruntów, nieruchomo ś ci, lokali, i innych sk ł adników mienia Gminy, op ł at z tytu ł u zarz ą du i u ż ytkowania nieruchomo ś ci, op ł at adiacenckich, op ł at z tytu ł u oddania mienia komunalnego do u ż ytkowania: 51.296.558,77 z ł , − pozosta ł ych dochodów Gminy, tj. dochodów pobieranych przez jednostki bud ż etowe, wp ł at zak ł adów bud ż etowych i gospodarstw pomocniczych, dochodów z maj ą tku, spadków, darowizn, odsetek od ś rodków gromadzonych na rachunkach bankowych, odsetek od nieterminowo przekazywanych nale ż no ś ci stanowi ą cych dochody z kar pieni ęż nych 15 i grzywien, 5% dochodów uzyskiwanych na rzecz bud ż etu pa ń stwa w zwi ą zku z realizacj ą zada ń z zakresu administracji rz ą dowej oraz innych zada ń zleconych ustawami, inne dochody nale ż ne Gminie na podstawie odr ę bnych przepisów z wy łą czeniem dochodów z podatków, dotacji i subwencji: 1.694.053.330,77 z ł . Łą cznie przychody te osi ą gn ęł y w 2006 roku kwot ę 1.745.349.889,54 z ł . Maksymalna kara mog ł a zatem wynie ść 174.534.988,95 z ł (karty 253 – 254 akt adm. RPZ – 411/5/07/ES). Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie zawiera zamkni ę tego katalogu przes ł anek, od których uzale ż niona jest wysoko ść kar nak ł adanych na przedsi ę biorców. W art. 111 przyk ł adowo jedynie wskazano, i ż Prezes Urz ę du winien wzi ąć pod uwag ę okres, stopie ń oraz okoliczno ś ci uprzedniego naruszenia przepisów ustawy. Zgodnie za ś z art. 130 ustawy, przy ustalaniu wysoko ś ci kar uwzgl ę dnia si ę równie ż okoliczno ś ci naruszenia przepisów ustawy z 15.12.2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn.: Dz.U. Nr 244 z 2005 r., poz. 2080 z pó ź n.zm.). Jest jednak oczywiste, i ż na wysoko ść kary musi mie ć równie ż wp ł yw stopie ń zagro ż enia lub naruszenia interesu publicznoprawnego stosowanymi praktykami ograniczaj ą cymi konkurencj ę . Ponadto orzecznictwo wskazuje, ż e w przypadku kar za stosowanie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę przes ł ankami, które nale ż y bra ć pod uwag ę , s ą : potencja ł ekonomiczny przedsi ę biorcy, skutki praktyki dla konkurencji lub kontrahentów, dopuszczalny poziom kary wynikaj ą cy z przepisów ustawy oraz cele, jakie kara ma osi ą gn ąć (por.: wyrok S ą du Najwy ż szego z 27.06.2000 r., sygn.akt I CKN 793/98). Antykonkurencyjny charakter praktyk miasta Poznania wyra ż aj ą cy si ę w bezzasadnym uprzywilejowaniu jednego przedsi ę biorcy, pi ę cioletni, a tym samym d ł ugotrwa ł y okres ich stosowania oraz skutki wyst ę puj ą ce na ca ł ym obszarze rynku w ł a ś ciwego nakazuj ą zaliczy ć te praktyki do powa ż nych narusze ń konkurencji. Ocen ę t ę wzmacnia fakt, i ż praktyki miasta Poznania wp ł ywa ł y na powi ą zany rynek us ł ug odbioru odpadów poprzez, z jednej strony, stwarzanie barier konkurentom Remondis ograniczaj ą cych im mo ż liwo ś ci formu ł owania konkurencyjnych ofert, z drugiej za ś pozbawianie us ł ugobiorców (tak przedsi ę biorców, jak i konsumentów) dobrodziejstw skutecznej walki konkurencyjnej pomi ę dzy przedsi ę biorcami ś wiadcz ą cymi te us ł ugi. Te okoliczno ś ci sk ł ania ł yby do uwzgl ę dnienia w pierwszym rz ę dzie funkcji represyjnej kary i okre ś lenia jej na odpowiednio wysokim poziomie. Z kolei za nadaniem karze waloru prewencyjnego przemawia fakt, ż e kara na ł o ż ona na samorz ą d terytorialny oznacza obni ż enie zdolno ś ci danej wspólnoty do zaspokajania jej potrzeb. Nale ż a ł o wi ę c wzi ąć pod uwag ę , i ż miasto Pozna ń jako jednostka samorz ą du terytorialnego wykonuje okre ś lone zadania publiczne s ł u żą ce zaspokajaniu zbiorowych potrzeb mieszka ń ców i na realizacj ę tych ż e zada ń przeznaczone s ą dochody bud ż etu miasta. Jednocze ś nie, z za ł o ż enia miasto nie jest nastawione na osi ą ganie zysków. Okoliczno ś ci te przemawiaj ą za wymierzeniem kary w umiarkowanej wysoko ś ci, aczkolwiek dostatecznie odczuwalnej, aby spe ł ni ł a swoj ą funkcj ę powstrzymuj ą c ą przed stosowaniem podobnych praktyk w przysz ł o ś ci. W ocenie Prezesa Urz ę du ww. funkcje spe ł ni kara w wysoko ś ci 174.534 z ł , stanowi ą ca 0,1 % kary maksymalnej. Z powy ż szych wzgl ę dów orzeczono jak w punkcie III sentencji niniejszej decyzji. 16 Zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy kar ę pieni ęż n ą nale ż y ui ś ci ć w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000 . Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwóch tygodni od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu. Z upowa ż nienia Prezesa UOKiK Jaros ł aw Kruger Dyrektor Delegatury UOKiK w Poznaniu Otrzymuje: Miasto Pozna ń Plac Kolegiacki 1 60-253 Pozna ń 17