RWA-2/2003

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW w Warszawie RWA-56/S/8/834/99/DM Warszawa, dn. 5 maja 2003 r. DECYZJA Nr RWA – 2/2003 1. Na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, umarza si ę post ę powanie antymonopolowe, wszcz ę te na wniosek spó ł ki Merry Travel – Biuro Podró ż y Sp. z o.o. w Warszawie, w sprawie stosowania przez Zarz ą d Domów Komunalnych Warszawa – Ś ródmie ś cie Miasta Sto ł ecznego Warszawa praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 1 ustawy dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 122, poz. 1319 z pó ź n. zm.), polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku wynajmu lokali u ż ytkowych poprzez wypowiedzenie spó ł ce Merry Travel – Biuro Podró ż y umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie oraz podejmowanie dzia ł a ń prawnych i pozaprawnych przejawiaj ą cych si ę w kwestionowaniu posiadania przez ni ą tytu ł u prawnego do wynajmowania ww. lokalu, gro żą cych pozbawieniem Spó ł ki ww. lokalu, które to dzia ł ania dyskryminuj ą j ą przy braku alternatywnych ź róde ł mo ż liwo ś ci wynaj ę cia lokalu na porównywalnych warunkach. 2. Na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, umarza si ę post ę powanie antymonopolowe, wszcz ę te na wniosek spó ł ki Merry Travel – Biuro Podró ż y Sp. z o.o. w Warszawie w sprawie stosowania przez Zarz ą d Domów Komunalnych Warszawa – Ś ródmie ś cie Miasta Sto ł ecznego Warszawa praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 122, poz. 1319 z pó ź n. zm.), polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku wynajmu lokali u ż ytkowych poprzez narzucanie spó ł ce Merry Travel – Biuro Podró ż y uci ąż liwych warunków umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie, przynosz ą cych Zarz ą dowi Domów Komunalnych Warszawa – Ś ródmie ś cie nieuzasadnione korzy ś ci. 3. Na podstawie art. 75 w zwi ą zku z art. 69 ust. 1 ustawy dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 122, poz. 1319 z pó ź n. zm.), w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zas ą dza si ę od spó ł ki Merry Travel – Biuro Podró ż y Sp. z o.o. na rzecz Zarz ą du Domów Komunalnych Warszawa – Ś ródmie ś cie Miasta Sto ł ecznego Warszawa kwot ę 900 z ł (s ł ownie: dziewi ęć set z ł otych) tytu ł em kosztów post ę powania. UZASADNIENIE W dniu 6 wrze ś nia 1999 r. do Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wp ł yn ął wniosek spó ł ki Merry Travel – Biuro Podró ż y Sp. z o.o. w Warszawie (zwanej dalej: Spó ł k ą b ą d ź spó ł k ą Merry Travel) o wydanie decyzji nakazuj ą cej Zarz ą dowi Domów Komunalnych Warszawa – Ś ródmie ś cie (zwanemu dalej: Zarz ą dem b ą d ź ZDK) zaniechania praktyki monopolistycznej, polegaj ą cej na narzucaniu Spó ł ce uci ąż liwych warunków najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie. Spó ł ka wyja ś ni ł a, i ż na podstawie umowy najmu z dnia 8 maja 1996 r., zawartej pomi ę dzy ZDK (wynajmuj ą cym) i spó ł k ą cywiln ą Merry Travel (najemc ą ) – reprezentowan ą przez ówczesnych jej wspólników: Alicj ę S ę k, Mari ę Tomczak i Leszka Grzybowskiego – Merry Travel s.c. obj ęł a w posiadanie lokal u ż ytkowy przy ul. Freta 20/24 w Warszawie. W dniu 31 marca 1997 r. wyst ą pi ł a ze spó ł ki cywilnej, dotychczasowa je wspólniczka – Alicja S ę k. W efekcie – co podkre ś li ł a Spó ł ka – najemc ą przedmiotowego lokalu pozosta ł a ta sama spó ł ka cywilna, w osobach dwóch pozosta ł ych wspólników, tj. Marii Tomczak i Leszka Grzybowskiego. Nast ę pnie w dniu 9 pa ź dziernika 1997 r. nast ą pi ł a zmiana formy prawnej spó ł ki cywilnej i dosz ł o do przekszta ł cenia jej w spó ł k ę z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą , dzia ł aj ą c ą pod firm ą Merry Travel – Biuro Podró ż y. Natomiast spó ł ka cywilna zosta ł a zlikwidowana i decyzj ą Urz ę du Dzielnicy Ś ródmie ś cie wykre ś lona z ewidencji przedsi ę biorstw. Spó ł ka podnios ł a w swym wniosku, i ż kontynuatork ą dzia ł alno ś ci zlikwidowanej spó ł ki cywilnej sta ł a si ę de iure i de facto spó ł ka z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą Merry Travel – Biuro Podró ż y. Maj ą c powy ż sze na uwadze, Spó ł ka wyst ą pi ł a do ZDK o zmian ę umowy najmu, a w zasadzie – co podkre ś li ł a – o zmian ę nazwy najemcy. W jej ocenie zmiana nazwy najemcy w ww. umowie by ł a zwyk łą formalno ś ci ą , czynno ś ci ą o charakterze porz ą dkowym. ZDK – wbrew swemu obowi ą zkowi, okre ś lonemu w § 5 ust. 2 lit. b) umowy najmu – nie dope ł ni ł jednak tej formalno ś ci. Wykorzysta ł natomiast – co podkre ś li ł a Spó ł ka – zmian ę formy prawnej przedsi ę biorstwa Merry Travel, jako pretekst do narzucania uci ąż liwych warunków najmu, zarzucaj ą c Spó ł ce, i ż nie jest stron ą w stosunkach z ZDK oraz, ż e zajmuje lokal bez tytu ł u prawnego. Spó ł ka podnios ł a, i ż ZDK zajmuje na rynku lokali u ż ytkowych w Warszawie monopolistyczn ą pozycj ę , co jest okoliczno ś ci ą notoryjnie znan ą i potwierdzon ą w post ę powaniach tocz ą cych si ę wcze ś niej przeciwko ZDK przed Prezesem UOKiK i S ą dem Antymonopolowym. Zwróci ł a uwag ę , i ż ZDK, wykorzystuj ą c sw ą si łę rynkow ą , podj ął wobec niej bezprawne dzia ł ania. Utrzymywa ł bowiem fikcj ę istnienia spó ł ki cywilnej i wbrew rzeczywisto ś ci, wystawia ł faktury za czynsz z tytu ł u najmu lokalu na nieistniej ą c ą spó ł k ę i jej wspólników. Faktury natomiast – co podkre ś lono we wniosku – realizowa ł a spó ł ka z ograniczona odpowiedzialno ś ci ą . Spó ł ka podnios ł a tak ż e, i ż ZDK bezprawnie kwestionuje byt prawny spó ł ki Merry Travel – Biuro Podró ż y Sp. z o.o., wystosowuj ą c pisma, gdzie stwierdza, i ż nie ma mo ż liwo ś ci wyra ż enia zgody na zmian ę formy prawnej najemcy na spó ł k ę z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą . Dzia ł ania te – w ocenie Spó ł ki – wprowadzaj ą element niepewno ś ci w jej dzia ł alno ś ci, a tak ż e wywo ł uje ryzyko, co do zwrotu przez ZDK nak ł adów finansowych, dokonanych przez ni ą po obj ę ciu lokalu, które wed ł ug jej oceny wynios ł y ok. 40.000 z ł . 2 Spó ł ka podkre ś li ł a, i ż mimo podejmowanych przez ni ą prób wyja ś nienia spornych kwestii i polubownego zako ń czenia sporu, w celu dalszego zgodnego wspó ł dzia ł ania obu stron, ZDK nie skorzysta ł z ż adnej z wysuwanych propozycji. Zarz ą d opiera ł natomiast swoje racje na rzekomych prawach Pani Alicji S ę k do przedmiotowego lokalu. Spó ł ka za ś sta ł a na stanowisku, i ż zaistnia ł y spór pomi ę dzy spó ł k ą Merry Travel i ZDK ma charakter administracyjno – prawny, gdy tymczasem Pani Alicja S ę k dochodzi swych roszcze ń na p ł aszczy ź nie cywilno – prawnej. Roszczenia te s ą zreszt ą – co Spó ł ka podnios ł a we wniosku – niezrozumia ł e, albowiem zosta ł a ona rozliczona ze wspólnikami i finansowo usatysfakcjonowana. Z tych wzgl ę du, spó ł ka Merry Travel uzna ł a za uzasadnione wyst ą pienie do Prezesa Urz ę du, domagaj ą c si ę ochrony prawnej na drodze post ę powania administracyjnego, stosownie do przepisów ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (Dz. U. z 1999 r. Nr 52, poz. 547 z pó ź n. zm.) 1 . Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatura w Warszawie, pismem z dnia 9 wrze ś nia 1999 r., zawiadomi ł strony o wszcz ę ciu na wniosek spó ł ki Merry Travel post ę powania administracyjnego w sprawie nakazania Zarz ą dowi Domów Komunalnych Warszawa - Ś ródmie ś cie Gminy Warszawa - Centrum zaniechania praktyki monopolistycznej polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na rynku wynajmu lokali u ż ytkowych poprzez zakwestionowanie posiadania przez spó ł k ę Merry Travel - Biuro Podró ż y Sp. z o.o. tytu ł u prawnego do wynajmowania lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów. W odpowiedzi na wniosek spó ł ki Merry Travel i formu ł owane tam zarzuty oraz przedmiot post ę powania, ZDK w pi ś mie z dnia 24 wrze ś nia 1999 r. wniós ł o oddalenie ww. wniosku oraz zas ą dzenie od Spó ł ki zwrotu kosztów post ę powania. ZDK podniós ł , i ż zarzut spó ł ki Merry Travel jest ogólny. Brak za ś wskazania podstawy prawnej uniemo ż liwia ustosunkowanie si ę do przedmiotu post ę powania. Niezale ż nie od powy ż szego, Zarz ą d podkre ś li ł , i ż w ś wietle stanu faktycznego le żą cego u podstaw wniosku spó ł ki Merry Travel, nie mo ż na mówi ć o naruszeniu przepisów ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów. W pi ś mie tym podniesiono tak ż e, i ż ZDK jest tylko jednym z dysponentów lokali u ż ytkowych w Warszawie, przy czym wi ę ksza cz ęść tych lokali oddana jest u ż ytkownikom realizuj ą cym funkcje publiczne (urz ę dy, szko ł y, szpitale). Zwrócono uwag ę , i ż w ostatnim czasie nast ą pi ł gwa ł towny wzrost ilo ś ci lokali u ż ytkowych b ę d ą cych w posiadaniu wielu podmiotów dysponuj ą cych lokalami u ż ytkowymi i buduj ą cymi takie lokale, w celu ich wynajmowania. Tym samym – w ocenie Zarz ą du – ZDK nie posiada pozycji dominuj ą cej na rynku wynajmu lokali u ż ytkowych. ZDK zwróci ł uwag ę , i ż zasadnicz ą kwesti ą sporn ą jest to, i ż Spó ł ka domaga si ę zawarcia umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 pomi ę dzy spó ł k ą z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą a ZDK, z jawnym pokrzywdzeniem osób trzecich (tu: Pani Alicji S ę k). Uwzgl ę dnienie za ś tego wniosku w sposób oczywisty narazi ł oby ZDK na odpowiedzialno ść z tytu ł u naruszenia stosunków obligacyjnych, ukszta ł towanych umow ą najmu z dnia 8 maja 1996 r., którego stron ą byli trzej wspólnicy spó ł ki cywilnej. Zw ł aszcza, ż e Pani A. S ę k – co podkre ś li ł ZDK – nie zrezygnowa ł a z najmu przedmiotowego lokalu. 1 Stosownie do art. 117 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 122, poz. 1319 z pó ź n. zm.) z dniem wej ś cia w ż ycie powy ż szej ustawy (tj. z dniem 1 kwietnia 2001 r.) utraci ł y moc przepisy ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (Dz. U. z 1999 r. Nr 52, poz. 547 z pó ź n. zm.). 3 W ocenie Zarz ą du, specyficzne pojmowanie przez spó ł k ę Merry Travel swoich uprawnie ń , mo ż e by ć jedynie przedmiotem sporu przed s ą dem powszechnym w procesie o ukszta ł towanie stosunku prawnego, a nie przedmiotem post ę powania przed Prezesem UOKiK. Spó ł ka Merry Travel w pismach z dnia 27 marca 2000 r. i z dnia 6 lipca 2000 r. przedstawi ł a dodatkowe zarzuty kierowane wobec ZDK. W pi ś mie z dnia 27 marca 2000 r., podnios ł a, i ż zapis § 5 ust. 2 lit. c) umowy najmu lokalu u ż ytkowego w budynku przy ul. Freta 20/24 w Warszawie z dnia 8 maja 1996 r., zakazuj ą cy „ wnoszenia prawa najmu przedmiotowego lokalu jako aportu lub wk ł adu do spó ł ki ” narusza interesy najemcy. Stwierdzi ł a, i ż powy ż sze uregulowanie umowne nie mie ś ci si ę w ramach rozs ą dnie ukszta ł towanej umowy najmu. Spó ł ka podkre ś li ł a, i ż kapita ł zak ł adowy spó ł ki z o.o. jest elementem umowy spó ł ki, która uregulowana jest w przepisach prawa handlowego. Natomiast kwestia, czy kapita ł zak ł adowy zosta ł wniesiony przez wspólników prawid ł owo jest wewn ę trzn ą spraw ą spó ł ki i nie ma wp ł ywu na jej zobowi ą zania wobec osób trzecich. Dlatego te ż ukszta ł towanie kapita ł u spó ł ki Merry Travel nie ma ż adnego wp ł ywu ani na umow ę najmu, ani na sytuacje maj ą tkow ą ZDK. Tym samym powy ż szy zapis, okre ś laj ą cy zakaz wnoszenia umowy najmu jako aportu do spó ł ki, wykracza poza standardowe warunki umowy i jest – w ocenie Spó ł ki – warunkiem uci ąż liwym, narzuconym przez ZDK przy zawieraniu umowy. Wed ł ug Spó ł ki, taki sam charakter posiadaj ą te ż te zapisy przedmiotowej umowy najmu, które wymuszaj ą zawarcie umowy najmu w formie aktu notarialnego i przerzucaj ą na najemc ę obowi ą zek pokrycia w ca ł o ś ci kosztów sporz ą dzenia tego aktu. W ś wietle powy ż szego, spó ł ka Merry Travel zarzuci ł a ZDK naruszenie przepisu art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów. Z kolei w pi ś mie z dnia 6 lipca 2000 r. – stanowi ą cym uzupe ł nienie pisma powo ł anego powy ż ej – Spó ł ka stwierdzi ł a, i ż umow ę najmu z dnia 8 maja 1996 r. zawart ą ze spó ł k ą Merry Travel, ZDK potraktowa ł jako dyktat, narzucaj ą c jej form ę i tre ść . Ponownie podnios ł a, i ż ZDK wymusi ł na niej zawarcie umowy najmu w formie aktu notarialnego, co by ł o w jej ocenie zb ę dne. W pi ś mie tym, Spó ł ka dodatkowo zarzuci ł a ZDK, i ż od momentu wyst ą pienia ze spó ł ki cywilnej Pani Alicji S ę k i przekszta ł cenia spó ł ki cywilnej Merry Travel w spó ł k ę z ograniczona odpowiedzialno ś ci ą , spotyka si ę z strony Zarz ą du z ci ą giem nieprzyjaznych dzia ł a ń , niezgodnych z prawem i dobrymi obyczajami, które ra żą co naruszaj ą przepisy ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów. Szczególnym nadu ż yciem jest odmowa zmiany umowy najmu poprzez wpisanie do tej umowy spó ł ki Merry Travel Sp. z o.o., w miejsce spó ł ki cywilnej. Jej zdaniem powy ż sza praktyka – niezale ż nie od z ł amania warunków umowy najmu – jawnie narusza art. 5 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy. Maj ą c na uwadze tre ść ww. pism spó ł ki Merry Travel i formu ł owanych tam zarzutów, Prezes Urz ę du w pi ś mie z dnia 14 wrze ś nia 2000 r. doprecyzowa ł przedmiot tocz ą cego si ę post ę powania poprzez sprecyzowanie zarzutów kierowanych wobec ZDK i zawiadomi ł strony, i ż post ę powanie toczy ć si ę b ę dzie pod zarzutem nadu ż ywania przez ZDK pozycji dominuj ą cej na rynku wynajmu lokali u ż ytkowych poprzez: I. wypowiedzenie spó ł ce Merry Travel umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie oraz podejmowanie dzia ł a ń prawnych i pozaprawnych przejawiaj ą cych si ę w kwestionowaniu posiadania przez ni ą tytu ł u prawnego do wynajmowania ww. lokalu, gro żą cych pozbawieniem Spó ł ki ww. lokalu, które to dzia ł ania dyskryminuj ą j ą przy braku alternatywnych ź róde ł mo ż liwo ś ci wynaj ę cia lokalu na porównywalnych 4 warunkach, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów; II. narzucanie spó ł ce Merry Travel uci ąż liwych warunków umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie, przynosz ą cych ZDK nieuzasadnione korzy ś ci, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy. Z kolei pismem z dnia 18 kwietnia 2001 r., Prezes Urz ę du poinformowa ł strony post ę powania o wej ś ciu w ż ycie z dniem 1 kwietnia 2001 r. ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów i utracie mocy przez ustaw ę z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów. Wyja ś ni ł , i ż w ś wietle art. 113 ww. ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów post ę powania wszcz ę te na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym [...], prowadzi si ę na podstawie przepisów niniejszej ustawy. Wobec powy ż szego Prezes Urz ę du zawiadomi ł strony, i ż przedmiotowe post ę powanie antymonopolowe toczy ć si ę b ę dzie w sprawie stosowania przez Zarz ą d Domów Komunalnych Warszawa – Ś ródmie ś cie (ZDK) praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , polegaj ą cych na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na rynku wynajmu lokali u ż ytkowych poprzez: I. wypowiedzenie spó ł ce Merry Travel umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie oraz podejmowanie dzia ł a ń prawnych i pozaprawnych przejawiaj ą cych si ę w kwestionowaniu posiadania przez ni ą tytu ł u prawnego do wynajmowania ww. lokalu, gro żą cych pozbawieniem Spó ł ki ww. lokalu, które to dzia ł ania dyskryminuj ą j ą przy braku alternatywnych ź róde ł mo ż liwo ś ci wynaj ę cia lokalu na porównywalnych warunkach – co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów; II. narzucanie spó ł ce Merry Travel uci ąż liwych warunków umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie, przynosz ą cych ZDK nieuzasadnione korzy ś ci – co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Wobec, sk ł adanych w toku post ę powania, zgodnych o ś wiadcze ń stron o zamiarze zawarcia ugody w przedmiotowej sprawie, Prezes Urz ę du postanowieniem z dnia 17 grudnia 2001 r. odroczy ł wydanie decyzji i wyznaczy ł stronom termin na zawarcie ugody. Post ę powanie zosta ł o podj ę te ponownie wobec z ł o ż enia zarówno przez spó ł k ę Merry Travel, jak i ZDK o ś wiadcze ń o niemo ż no ś ci zawarcia ugody. Jednocze ś nie, w zwi ą zku z za ż aleniem spó ł ki Merry Travel na postanowienie Prezesa Urz ę du z dnia 18 lipca 2001 r. dotycz ą ce ograniczenia Spó ł ce prawa wgl ą du do cz ęś ci materia ł u dowodowego (tre ś ci pism ZDK z dnia 27 marca 2001 r. i z dnia 28 marca 2001 r.), stanowi ą cego tajemnic ę przedsi ę biorstwa ZDK, do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Antymonopolowego (obecnie: S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów) przekazano przedmiotowe za ż alenie wraz z aktami sprawy. Postanowieniem z dnia 16 maja 2002 r., S ą d Antymonopolowy odrzuci ł ww. za ż alenie. Prezes Urz ę du, w zwi ą zku ze zwrotem z S ą du akt niniejszej sprawy – pismami z dnia 5 sierpnia 2002 r. – zawiadomi ł strony o kontynuowaniu przedmiotowego post ę powania. Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2002 r., ograniczono z urz ę du spó ł ce Merry Travel i ZDK prawo wgl ą du do w łą czonych do akt post ę powania pism przedsi ę biorców, którzy zarz ą dzaj ą budynkami oferuj ą cymi lokale u ż ytkowe, usytuowanymi w obr ę bie tzw. centralnego obszaru biznesu, jako odpowiedzi na pytania Prezesa Urz ę du zadane w ramach bada ń rynkowych rynku wynajmu lokali u ż ytkowych. 5 W ocenie Prezesa Urz ę du przedstawione materia ł y, tj. informacje i dane zawarte w pismach badanych przedsi ę biorców, ze wzgl ę du na swój charakter wchodz ą w zakres tajemnicy ich przedsi ę biorstw. Udost ę pnienie stronom tocz ą cego si ę post ę powania ww. informacji, zwi ą zanych z prowadzon ą przez badanych przedsi ę biorców dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą , stanowi ł oby ujawnienie istotnych tajemnic handlowych tych przedsi ę biorców i mog ł oby zaszkodzi ć ich interesom. Istotne jest równie ż to, i ż badania te zosta ł y przeprowadzone metod ą niedost ę pn ą dla uczestników obrotu gospodarczego. Prezes Urz ę du wykorzystuj ą c bowiem swoje uprawnienia, za żą da ł od przedsi ę biorców zarz ą dzaj ą cych budynkami z lokalami u ż ytkowymi, informacji na temat uzyskiwanego przychodu z tytu ł u wynajmowania tych lokali, ś rednich stawek czynszu, ilo ś ci posiadanych lokali i ich powierzchni oraz procentu niewykorzystanych lokali w zasobach danego budynku. W efekcie uzyskane zosta ł y szczegó ł owe dane o rynku wynajmu lokali u ż ytkowym w obr ę bie centrum handlowego Warszawy, maj ą ce potencjalnie ogromn ą warto ść . Pismem z dnia 13 sierpnia 2002 r., Prezes Urz ę du zawiadomi ł strony o zako ń czeniu post ę powania dowodowego w przedmiotowej sprawie i w łą czeniu do akt sprawy informacji zebranych w trakcie ww. bada ń rynku wynajmu lokali u ż ytkowych na obszarze tzw. centralnego obszaru biznesu w Warszawie. Zosta ł jednocze ś nie wyznaczony termin na zapoznanie si ę stron post ę powania z aktami niniejszej sprawy. W dniu 9 wrze ś nia 2002 r. w Urz ę dzie stawi ł si ę pe ł nomocnik ZDK i zapozna ł si ę z zebranym w sprawie materia ł em dowodowym. Natomiast w dniu 17 wrze ś nia 2002 r. wp ł yn ęł o do Urz ę du pismo ZDK, w którym Zarz ą d z ł o ż y ł wyja ś nienia w sprawie, ustosunkowuj ą c si ę do ca ł o ś ci materia ł u dowodowego zebranego w sprawie. Podtrzyma ł swoje stanowisko w sprawie i za żą da ł oddalenia wniosku spó ł ki Merry Travel oraz zas ą dzenia kosztów post ę powania. Z kolei spó ł ka Merry Travel, pismem z dnia 17 sierpnia 2002 r. wnios ł a o przed ł u ż enie post ę powania dowodowego w sprawie. Przed ł o ż y ł a jednocze ś nie dodatkowe dokumenty. W pi ś mie tym spó ł ka podnios ł a tak ż e, i ż w niniejszej sprawie nie powinny mie ć zastosowania przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, tylko przepisy ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów. Wobec powy ż szego, Prezes Urz ę du kontynuowa ł post ę powanie dowodowe w niniejszej sprawie. Za żą da ł dodatkowych wyja ś nie ń i informacji od ZDK. W zwi ą zku z wej ś ciem w ż ycie ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta sto ł ecznego Warszawy (Dz. U. Nr 41, poz. 361 z pó ź n. zm.), pismem z dnia 15 listopada 2002 r., ZDK poinformowa ł , i ż aktualnie stron ą niniejszego post ę powania jest Miasto Sto ł eczne Warszawa reprezentowane przez Zarz ą d Domów Komunalnych Warszawa – Ś ródmie ś cie. Wychodz ą c naprzeciw wnioskom spó ł ki Merry Travel, Prezes Urz ę du podj ął decyzje o przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej w niniejszej sprawie z udzia ł em stron post ę powania. Pismem z dnia 14 listopada 2002 r. wezwa ł strony na rozpraw ę . Odby ł a si ę ona w dniu 6 grudnia 2002 r. W jej toku strony podtrzyma ł y swoje argumenty i racje, podnoszone ju ż w post ę powaniu. Przedstawiciele ZDK o ś wiadczyli, i ż w zaistnia ł ych okoliczno ś ciach nie widz ą mo ż liwo ś ci zawarcia ugody. Natomiast spó ł ka Merry Travel podnios ł a, i ż w nadal gotowa jest do zawarcia stosownej ugody. Pismem z dnia 10 grudnia 2002 r. ostateczne stanowisko w sprawie wyrazi ł ZDK. Podniós ł , i ż wniosek spó ł ki Merry Travel z dnia 6 wrze ś nia 1999 r. nie uzasadnia prowadzenia post ę powania przez Prezesa Urz ę du z uwagi na brak wykazania naruszenia 6 interesu publicznego. Zawar ł te ż ko ń cowe argumenty, odpieraj ą ce zarzuty Spó ł ki. Wniós ł tak ż e o do łą czenie do materia ł u dowodowego wezwa ń do zap ł aty, postanowienie o wpisie do rejestru handlowego oraz pisma z dnia 23 pa ź dziernika 1997 r., gdy ż konieczno ść ich powo ł ania wynikn ęł a w zwi ą zku z przeprowadzon ą , w dniu 6 grudnia 2002 r., rozpraw ą . Pismem z dnia 13 stycznia 2003 r. spó ł ka Merry Travel odnios ł a si ę do tre ś ci pisma ZDK z dnia 10 grudnia 2002 r., odrzucaj ą c argumentacj ę Zarz ą du. Ponownie wyrazi ł a jednak gotowo ść polubownego zako ń czenia sporu, nie wykluczaj ą c mo ż liwo ś ci zmiany lokalu, co podnosi ł ZDK w pi ś mie z dnia 31 stycznia 2002 r. O ś wiadczy ł a jednocze ś nie, i ż w przypadku nie zawarcia tej ż e ugody, podtrzymuje swój wniosek o uznanie dzia ł a ń Zarz ą du za nadu ż ycie pozycji dominuj ą cej na rynku, naruszaj ą cych jej interesy. Maj ą c na uwadze, gotowo ść spó ł ki Merry Travel do polubownego zako ń czenia sporu, wyra ż on ą po raz kolejny w pi ś mie z dnia 13 stycznia 2003 r., Prezes Urz ę du uzna ł , i ż nale ż y da ć szans ę na podj ę cie jeszcze jednej próby polubownego zako ń czenia sporu. Pozostawi ł wi ę c stronom pewien okres czasu dla podj ę cia ewentualnych rozmów. Jednak ż e strony nie powiadomi ł y Prezesa Urz ę du ani o zawarciu stosownej ugody, ani o podj ę ciu rozmów w tym przedmiocie. W tym stanie rzeczy, uznaj ą c ż e wszystkie okoliczno ś ci sprawy zosta ł y ju ż wyja ś nione oraz, ż e wyczerpa ł y si ę mo ż liwo ś ci ugodowego zako ń czenia sporu, nale ż a ł o zako ń czy ć post ę powanie w drodze niniejszej decyzji. W toku post ę powania dowodowego Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustali ł , co nast ę puje . Spó ł ka Merry Travel prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą , która polega w g ł ównej mierze na ś wiadczeniu us ł ug turystycznych w kraju i za granic ą , w tym organizowaniu wycieczek, pobytów zbiorowych i indywidualnych oraz wyjazdów na imprezy handlowe, kulturalne, okoliczno ś ciowe i w celach leczniczych. Spó ł ka Merry Travel prowadzi sw ą dzia ł alno ść w lokalu, znajduj ą cym si ę w budynku przy ul. Freta 20/24 w Warszawie. Tam te ż mie ś ci si ę siedziba Spó ł ki. Pierwotnie dzia ł alno ść o przedstawionym wy ż ej zakresie prowadzi ł a spó ł ka cywilna – Merry Travel, której wspólnikami byli Alicja S ę k, Maria Tomczak i Leszek Grzybowski. Spó ł ka cywilna prowadzi ł a sw ą dzia ł alno ść w przedmiotowym lokalu przy ul Freta 20/24. Lokal ten zosta ł wynaj ę ty od ZDK. Stosowna umowa najmu ww. lokalu zosta ł a zawarta, w formie aktu notarialnego, w dniu 8 maja 1996 r., pomi ę dzy Dyrektorem Zarz ą du Domów Komunalnych w Warszawie, Gminy Centrum dzielnicy Ś ródmie ś cie a Alicj ą S ę k, Mari ą Tomczak i Leszkiem Grzybowskim, dzia ł aj ą cymi jako wspólnicy spó ł ki cywilnej pod nazw ą Merry Travel. Stosownie do zapisów tej umowy wymieniony lokal u ż ytkowy mia ł by ć wykorzystany z przeznaczeniem na prowadzenie biura turystycznego. Zgodnie z art. 5 § ust. 2 umowy, Alicja S ę k, Maria Tomczak i Leszek Grzybowski jako wspólnicy spó ł ki cywilnej zobowi ą zani zostali m.in. do: a) nie oddawania wynaj ę tego lokalu w podnajem lub do bezp ł atnego u ż ywania w ca ł o ś ci lub w cz ęś ci bez pisemnej zgody wynajmuj ą cego, 7 b) pisemnego powiadomienia wynajmuj ą cego o ka ż dej zmianie formy prawnej prowadzonej dzia ł alno ś ci gospodarczej, w terminie 14 dni od jej dokonania, celem zmiany niniejszej umowy, c) nie wnoszenia prawa najmu przedmiotowego lokalu jako aportu lub wk ł adu do spó ł ki. Stosownie za ś do § 19 umowy, koszty aktu notarialnego ponie ść mia ł najemca. W dniu 31 marca 1997 r. ze spó ł ki cywilnej Merry Travel wyst ą pi ł a Alicja S ę k. Decyzj ą z dnia 14 kwietnia 1997 r. (sygn. BOM-II-57/c/97), Urz ą d Dzielnicy Ś ródmie ś cie Gminy Warszawa - Centrum wykre ś li ł z ewidencji dzia ł alno ś ci gospodarczej, Pani ą Alicj ę S ę k, prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą w spó ł ce Merry Travel s.c. Pani Alicja S ę k z ł o ż y ł a pisemne o ś wiadczenie, uznaj ą c, i ż wraz z wyst ą pieniem ze spó ł ki cywilnej, otrzyma ł a zwrot swojego wk ł adu, nale ż ny zysk, jak równie ż udzia ł w pozosta ł ym maj ą tku Spó ł ki. O ś wiadczy ł a jednocze ś nie, i ż jest ca ł kowicie rozliczona ze Spó ł k ą i nie b ę dzie wnosi ć wobec niej ż adnych roszcze ń . W dalszej korespondencji ze wspólnikami spó ł ki cywilnej Merry Travel, Pani Alicja S ę k stwierdzi ł a jednak (pismo z dnia 15 maja 1997 r.), i ż nies ł usznym jest twierdzenie jakoby, z dniem 31 marca 1997 r. nast ą pi ł o definitywne rozliczenie wspólników. Podnios ł a, i ż z prowadzon ą aktualnie dzia ł alno ś ci ą przez spó ł k ę cywiln ą wi ąż e si ę nierozerwalnie kwestia tytu ł u prawnego do lokalu przy ul. Freta 20/24, który dotyczy wszystkich wspó ł najemców. Wobec tego zaproponowa ł a wspólnikom s.c. Mery Travel podnaj ę cie od niej 1/3 powierzchni lokalu u ż ytkowego, której to cz ęś ci – w opinii Pani A. S ę k – jest wspó ł najemc ą , albo udost ę pnienie jej 1/3 powierzchni lokalu u ż ytkowego. Pani Alicja S ę k powiadomi ł a tak ż e ZDK, i ż mimo wyst ą pienia ze spó ł ki cywilnej Merry Travel, nadal uznaje siebie za wspó ł najemc ę lokalu przy ul. Freta 20/24, zg ł aszaj ą c zastrze ż enia do kwestii dysponowania lokalu przez pozosta ł ych wspólników (pismo z dnia 8 maja 1997 r.). O ś wiadczy ł a, i ż nie rezygnuje i nie zamierza zrezygnowa ć z najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 (pismo z dnia 10 listopada 1997 r.). Zwróci ł a si ę te ż do ZDK o wydzielenie cz ęś ci przedmiotowego lokalu do prowadzenia samodzielnej dzia ł alno ś ci gospodarczej (pismo z 22 stycznia 1998 r.). Spó ł ka cywilna Merry Travel – w osobach Pani Marii Tomczak i Leszka Grzybowskiego, uznaj ą c siebie jako prawowitego najemc ę ww. lokalu, pismem z dnia 31 maja 1997 r. zwróci ł a si ę do ZDK o zweryfikowanie sytuacji, jak powsta ł a w zwi ą zku z wyst ą pieniem ze spó ł ki Pani A. S ę k i sporz ą dzenie aneksu do umowy, który wskazywa ł by na zmniejszenie ilo ś ci wspólników spó ł ki cywilnej b ą d ź przyj ę cie powy ż szej informacji do wiadomo ś ci przez Zarz ą d. Ponowi ł a swój wniosek w pi ś mie z dnia 23 wrze ś nia 1997 r., wnosz ą c o rozpatrzenie mo ż liwo ś ci takiego skorygowania umowy, aby stron ą umowy byli faktyczni wspólnicy spó ł ki cywilnej Merry Travel ZDK uzna ł natomiast, i ż Pani Alicja S ę k nadal jest jednym ze wspó ł najemców lokalu u ż ytkowego przy ul. Freta 20/24 w Warszawie, o czym informowa ł Spó ł k ę w kolejnych pismach z dnia 2 lipca 1997 r., 2 pa ź dziernika 1997 r. i 12 listopada 1997 r. Podtrzymywa ł te ż twierdzenie, i ż uregulowanie kwestii najmu przedmiotowego lokalu, bez z ł o ż enia przez Pani ą Alicj ę S ę k pisemnego o ś wiadczenia o rezygnacji z najmu ww. lokalu, jest niemo ż liwe. W tym stanie rzeczy dosz ł o do powstania spó ł ki z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą Merry Travel – Biuro Podró ż y, której udzia ł owcami zostali byli wspólnicy spó ł ki cywilnej, tj. Maria Tomczak i Leszek Grzybowski. Zosta ł a ona zawi ą zana umow ą z dnia 9 pa ź dziernika 1997 r. Postanowieniem S ą du Rejonowego dla m.st. Warszawy – Wydzia ł u Gospodarczego z dnia 16 pa ź dziernika 1997 r. (sygn. akt XVI Ns Rej. H-12848/97), spó ł ka Merry Travel – Biuro Podró ż y Sp. z o.o. zosta ł a wpisana do Rejestru Handlowego. 8 Maj ą c powy ż sze na uwadze spó ł ka Merry Travel, pismem z dnia 23 pa ź dziernika 1997 r., poinformowa ł a ZDK o zawi ą zaniu spó ł ki z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą Merry Travel – Biuro Podró ż y. Zwróci ł a si ę jednocze ś nie do ZDK o zawarcie nowej umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 z ww. spó ł k ą oraz rozwi ą zanie dotychczasowej umowy najmu z trzema osobami: Alicj ą S ę k, Mari ą Tomczak i Leszkiem Grzybowskim. Przedmiotowe wyst ą pienie by ł o przez Spó ł k ę wielokrotnie ponawiane. W pi ś mie z dnia 23 marca 1999 r. spó ł ka Merry Travel, po raz kolejny, wyst ą pi ł a z postulatem zmiany umowy najmu, w celu dostosowania jej tre ś ci do stanu faktycznego. Podnios ł a, i ż stanowisko ZDK o konieczno ś ci wyra ż enia zgody na zmian ę umowy najmu przez ust ę puj ą cego wspólnika jest nieuzasadnione. Umowa najmu zosta ł a zawarta z okre ś lonymi osobami jako wspólnikami spó ł ki cywilnej, a tylko wspólnicy spó ł ki mog ą by ć wspólnie uprawnieni do maj ą tku b ę d ą cego przedmiotem ich wspó ł w ł asno ś ci. Tym samym, je ż eli jeden ze wspólników wyst ą pi ł skutecznie ze spó ł ki cywilnej, to – zdaniem Spó ł ki – nie mo ż e on zachowywa ć ż adnych uprawnie ń wynikaj ą cych ze wspó ł w ł asno ś ci, ani te ż nie powinien ponosi ć solidarnej odpowiedzialno ś ci za zobowi ą zania spó ł ki. Zwróci ł a te ż uwag ę , i ż niezale ż nie od innych okoliczno ś ci, w obliczu zawi ą zania przez wspólników spó ł ki cywilnej nowej spó ł ki z o. o. (o czym ZDK zosta ł powiadomiony), to ta spó ł ka jest podmiotem praw i obowi ą zków wynikaj ą cych z umowy najmu. Brak zatem zgody na zmian ę umowy najmu, poprzez okre ś lenie innego podmiotu jako najemcy, jest bezprawne, zw ł aszcza ż e § 5 ust. 2 lit. b) umowy najmu tak ą mo ż liwo ść przewidywa ł . W pi ś mie tym, spó ł ka Merry Travel zarzuci ł a te ż ZDK, i ż ten wystawia faktury czynszu dla nieistniej ą cego najemcy. Podnios ł a, i ż fakt wystawiania tych faktur na nieistniej ą cy podmiot gospodarczy (spó ł k ę cywiln ą ), a nie na podmiot w nowej formie prawnej (sp. z o.o.) powoduje straty z powodu niemo ż no ś ci zaliczenia nale ż no ś ci za czynsz w koszty ksi ę gowania przychodu. ZDK nie uznawa ł argumentów Spó ł ki. W pi ś mie z dnia 2 lipca 1999 r. podtrzyma ł swoje stanowisko, i ż umowa najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 zosta ł a zawarta z trzema osobami fizycznymi, dzia ł aj ą cymi jako wspólnicy spó ł ki cywilnej. Tym samym fakt korzystania z przedmiotowego lokalu przez spó ł k ę z o.o. Merry Travel nie jest – w ocenie ZDK – jednoznaczny z prawem najmu. Dlatego te ż uzna ł , i ż spó ł ka Merry Travel Sp. z o.o. nie jest stron ą w stosunkach z ZDK. W obliczu powy ż szego, Zarz ą d zagrozi ł Spó ł ce, i ż mo ż e podj ąć czynno ś ci zmierzaj ą ce do odzyskania ww. lokalu. Jednocze ś nie, pismami z dnia 2 lipca 1999 r., adresowanymi na Pani ą Alicj ę S ę k, Pani ą Mari ę Tomczak i Pana Leszka Grzybowskiego – Merry Travel s.c. (ul. Freta 20/24; 00-027 Warszawa), ZDK wypowiedzia ł umow ę najmu z dnia 8 maja 1996 r. W obliczu powy ż szych faktów, spó ł ka Merry Travel wyst ą pi ł a w dniu 6 wrze ś nia 1999 r. z wnioskiem do Prezesa Urz ę du o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego. W toku post ę powania Spó ł ka zarzuci ł a ZDK, i ż ten w sposób bezprawny zakwestionowa ł jej prawo do wynajmowania lokalu u ż ytkowego przy ul. Freta 20/24. W pi ś mie z dnia 18 pa ź dziernika 1999 r., podnios ł a, i ż ZDK nies ł usznie przesuwa spór na p ł aszczyzn ę interesów osobistych Pani Alicji S ę k, koncentruj ą c si ę na eksponowaniu jej rzekomych praw do lokalu. Wskaza ł a przy tym, i ż umowa najmu z dnia 8 maja 1996 r. zosta ł a zawarta, po stronie najemcy przez spó ł k ę cywiln ą jako jeden podmiot gospodarczy, a nie przez trzy osoby fizyczne. Osoby fizyczne nie by ł y wi ę c kontrahentami tej umowy, dlatego te ż równie ż i Pani A. S ę k nie by ł a i nie jest wspó ł najemc ą ww. lokalu. To spó ł ka cywilna zawar ł a umow ę jako jeden najemca, a trzej jej wspólnicy jedynie podpisali t ę umow ę w imieniu spó ł ki, dzia ł aj ą c jako jej pe ł nomocnicy. Tym samym ra żą cym b łę dem prawnym jest twierdzenie ZDK, i ż spó ł ka cywilna nie mo ż e by ć podmiotem stosunku obligacyjnego (tu: umowy najmu). 9 Spó ł ka podnios ł a tak ż e, i ż nie domaga si ę od ZDK zawarcia umowy najmu, albowiem umowa ta istnieje. Umowa ta jest faktycznie realizowana: Spó ł ka korzysta bowiem z lokalu, p ł ac ą c regularnie ZDK czynsz, który jest przez niego przyjmowany bez zastrze ż e ń . Żą da natomiast potwierdzenia istniej ą cej umowy na pi ś mie, która uporz ą dkowa ł aby stosunki pomi ę dzy stronami. Nie zgodzi ł a si ę tak ż e z twierdzeniem, i ż Zarz ą d wypowiedzia ł Spó ł ce umow ę najmu. Takie o ś wiadczenie – jej zdaniem – nie zosta ł o z ł o ż one wobec spó ł ki Merry Travel – Biuro Podró ż y Sp. z o.o. Pismem z dnia 16 listopada 1999 r., Spó ł ka zarzuci ł a ZDK, i ż ten bezprawnie kwalifikuje czynsz za najem jako odszkodowanie. Do łą czy ł a te ż rachunek z dnia 11 marca 1999 r., w którym stosown ą nale ż no ść okre ś lono mianem odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu. Spó ł ka odrzuci ł a jednocze ś nie, w pi ś mie z dnia 27 grudnia 1999 r., pogl ą d ZDK, i ż zaistnia ł y spór powinien by ć rozstrzygni ę ty wy łą cznie na drodze cywilno-prawnej. Zdaniem Spó ł ki, spór ten nie jest sporem o ustalenie stosunku prawnego, ani o inne roszczenie. Przedmiotem post ę powania jest ingerencja w ł adzy administracyjnej przeciwko dzia ł aniom ZDK dla ochrony praw najemcy lokalu, celem zapewnienia normalnej dzia ł alno ś ci gospodarczej najemcy. Sk ł adaj ą c dalsze wyja ś nienia w sprawie, Spó ł ka raz jeszcze podkre ś li ł a, i ż stosownie do zasad dobrej wiary i racji gospodarczych, umowa najmu z dnia 8 maja 1996 r. powinna by ć , w nast ę pstwie przekszta ł cenia spó ł ki cywilnej, automatycznie przeniesiona na spó ł k ę z o.o. Merry Travel – nast ę pc ę prawnego spó ł ki cywilnej. Prawid ł owo ść tego pogl ą du – co podnosi ł a Spó ł ka – potwierdzaj ą przepisy nowo uchwalonego kodeksu spó ł ek handlowych. Art. 551 § 2 tego kodeksu stanowi, i ż spó ł ka cywilna mo ż e by ć przekszta ł cona w spó ł k ę handlow ą . Natomiast z art. 553 § 1 k.s.h. wynika, i ż spó ł ce przekszta ł canej przys ł uguj ą wszystkie prawa i obowi ą zki spó ł ki przekszta ł canej. W zwi ą zku z tym wnios ł a o dokonanie oceny niniejszej sprawy pod k ą tem nowych przepisów (pisma z dnia 2 pa ź dziernika 2000 r. i 19 maja 2001 r.). ZDK, w toku post ę powania, wskazywa ł , i ż bezspornym jest fakt, i ż umowa najmu lokalu u ż ytkowego przy ul. Freta 20/24 w Warszawie zosta ł a zawarta nie ze spó ł k ą cywiln ą Merry Travel, lecz z jej wspólnikami, trzema osobami fizycznymi. Z faktu tego wynikaj ą za ś okre ś lone konsekwencje, w szczególno ś ci to, i ż bez wzgl ę du na to w jaki sposób wspólnicy spó ł ki prowadz ą dzia ł alno ść i jaki jest uk ł ad zale ż no ś ci mi ę dzy nimi – nie spó ł ka lecz wspólnicy, jako najemcy, s ą powi ą zani stosunkiem obligacyjnym z wynajmuj ą cym. Bezspornym pozostaje tak ż e to, i ż ZDK wypowiedzia ł najemcom umow ę najmu przedmiotowego lokalu, pismem z dnia 2 lipca 1999 r. Zarz ą d podniós ł tak ż e, i ż wbrew temu co twierdzi spó ł ka Merry Travel, ZDK nigdy nie zawiera ł umowy najmu przedmiotowego lokalu ze spó ł k ą z o.o. Umowa taka – wed ł ug niego – nie zosta ł a te ż zawarta per facta concludentia . Warunkiem bowiem zwarcia takiej umowy jest istnienie zamiaru jej zawarcia przez obie strony, co w tym wypadku nie mia ł o miejsca. Tym samym, wed ł ug ZDK, spó ł ka Merry Travel zajmuje lokal bez tytu ł u prawnego. W pi ś mie z dnia 6 lutego 2000 r., ZDK – podtrzymuj ą c swe stanowisko, co do tego, i ż spó ł ka z o.o. Merry Travel nie jest nast ę pc ą prawnym spó ł ki cywilnej – podniós ł dodatkowo, i ż wniesienie przez M. Tomczak i L. Grzybowskiego do spó ł ki z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą aportu w postaci prawa najmu do lokalu przy ul Freta 20/24 by ł o naruszeniem zapisów umowy najmu, której § 5 ust. 2 lit. b) zakazywa ł wnoszenia tego prawa jako aportu lub wk ł adu do spó ł ki. 10 Pismem z dnia 23 maja 2001 r., ZDK odrzuci ł zarzut Spó ł ki, i ż umowa najmu z dnia 8 maja 1996 r. by ł a dyktatem. Podniós ł , i ż w prawie cywilnym obowi ą zuje zasada swobody umów i nie ma przymusu ich zawierania. Umow ę zawiera si ę wówczas, gdy strony dojd ą do porozumienia co do wszystkich jej postanowie ń . Najemcy za ś wyrazili zgod ę na zawarcie umowy w formie aktu notarialnego, jak i na pokrycie kosztów notarialnych. Podtrzyma ł swój pogl ą d, i ż w tym momencie istnieje stan bezumowny, poniewa ż umowa najmu zosta ł a rozwi ą zana na skutek up ł ywu terminu wypowiedzenia, w zwi ą zku z czym lokal ten zajmowany jest przez spó ł k ę Merry Travel bez tytu ł u prawnego. W niniejszej sprawie dosz ł o do dwóch rozstrzygni ęć s ą dowych, z udzia ł em spó ł ki Merry Travel, które bezpo ś rednio dotyczy ł y sprawy wynajmowania przez t ę spó ł k ę lokalu u ż ytkowego przy ul. Freta 20/24. Wyrokiem z dnia 25 listopada 1999 r., S ą d Rejonowy dla m.st. Warszawy – S ą d Gospodarczy oddali ł powództwo Pani Alicji S ę k wytoczone przeciwko by ł ym wspólnikom spó ł ki cywilnej – Marii Tomczak i Leszkowi Grzybowskiemu o przywrócenie posiadania cz ęś ci lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie. W uzasadnieniu wyroku, S ą d stwierdzi ł , i ż ostatni stan posiadania lokalu przez powódk ę (Alicj ę S ę k) by ł wspó ł posiadaniem pro indiviso , przy którym istnia ł o niepodzielne w ł adztwo wspó ł posiadaczy w stosunku do lokalu. Ten rodzaj w ł adztwa nad rzecz ą charakteryzuje si ę tym, i ż nie da si ę ustali ć zakresu wspó ł posiadania. Natomiast przepis art. 346 k.c. wy łą cza mo ż liwo ść skorzystania z roszczenia posesoryjnego w sytuacji, gdy nie da si ę ustali ć zakresu wspó ł posiadania. Tym samym roszczenie Alicji S ę k nie mog ł o zosta ć uwzgl ę dnione. S ą d nadmieni ł jednak, i ż nie bada ł tego, czy i w jakim zakresie przys ł uguje powódce prawo do ww. lokalu. Do s ą du wyst ą pi ł tak ż e ZDK. W dniu 10 lutego 2000 r. wniós ł on do S ą du Rejonowego dla m.st. Warszawy – Wydzia ł u Gospodarczego pozew o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego, tj. ustalenie, i ż pomi ę dzy ZDK a spó ł k ą Merry Travel nie istnieje stosunek najmu lokalu u ż ytkowego, po ł o ż onego w budynku przy ul. Freta 20/24 w Warszawie. Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2002 r., S ą d Rejonowy dla m.st. Warszawy, Wydzia ł Gospodarczy oddali ł powództwo ZDK. W uzasadnieniu ww. wyroku, S ą d stwierdzi ł , i ż po stronie ZDK brak jest interesu prawnego dla wytoczenia powództwa w trybie art. 189 k.p.c. i żą dania ustalenia nieistnienia stosunku najmu lokalu u ż ytkowego w budynku przy ul. Freta 20/24 w Warszawie. S ą d podkre ś li ł , i ż w ś wietle ugruntowanego stanowiska doktryny i orzecznictwa, powód ma dopóty interes prawny w wytoczeniu powództwa o ustalenie, dopóki nie mo ż e wytoczy ć powództwa o ś wiadczenie. Natomiast w przedmiotowej sprawie jest oczywistym, ż e je ż eli strona powodowa – w ł a ś ciciel lokalu u ż ytkowego przy ul. Freta 20/24 uwa ż a, ż e pozwany u ż ytkuje ten lokal nie posiadaj ą c do tego ż adnego tytu ł u prawnego, to winna wyst ą pi ć z powództwem o ś wiadczenie, tzn. z powództwem o opró ż nienie i wydanie jej lokalu. 11 Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów zwa ż y ł , co nast ę puje. I. Odno ś nie zarzutu stosowania przez ZDK praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku wynajmu lokali u ż ytkowych poprzez wypowiedzenie spó ł ce Merry Travel Biuro Podró ż y umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie oraz podejmowanie dzia ł a ń prawnych i pozaprawnych przejawiaj ą cych si ę w kwestionowaniu posiadania przez ni ą tytu ł u prawnego do wynajmowania ww. lokalu, gro żą cych pozbawieniem Spó ł ki ww. lokalu, które to dzia ł ania dyskryminuj ą j ą przy braku alternatywnych ź róde ł mo ż liwo ś ci wynaj ę cia lokalu na porównywalnych warunkach. Prawo antymonopolowe, jako zespó ł norm prawnych s ł u żą cych rozwojowi i ochronie wolnej konkurencji przed jej ograniczeniami, maj ą cymi swe ź ród ł o g ł ównie w zachowaniach przedsi ę biorstw i ich zwi ą zków, wyznacza publicznoprawne granice swobody dzia ł alno ś ci gospodarczej i swobody umów, w celu kreowania lub zachowania nieskr ę powanego dokonywania wyborów gospodarczych przez jego uczestników (Ustawa Antymonopolowa. Komentarz – Stanis ł awa Gronowski, 2 wydanie C.H. BECK, Warszawa 1999 r., str. 16). Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, okre ś la ona warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów. Ust ę p 2 ww. artyku ł u stanowi natomiast, i ż ustawa reguluje zasady i tryb przeciwdzia ł ania praktykom ograniczaj ą cym konkurencj ę oraz antykonkurencyjnym koncentracjom przedsi ę biorców i ich zwi ą zków (...). Tymczasem na tle zarzutu podejmowania dyskryminuj ą cych spó ł k ę Merry Travel dzia ł a ń , przejawiaj ą cych w wypowiedzeniu jej umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie oraz kwestionowaniu posiadania przez ni ą tytu ł u prawnego do wynajmowania ww. lokalu, ujawniaj ą si ę spory pomi ę dzy Spó ł k ą i ZDK, które swym charakterem wyra ź nie wykraczaj ą poza sfer ę ochrony, któr ą zakre ś la ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Podnoszone przez spó ł k ę Merry Travel sytuacje, rodz ą ce po jej stronie obawy odno ś nie dalszego wynajmowania lokalu przy ul. Freta 20/24, takie jak wystawianie przez ZDK faktur na nieistniej ą c ą spó ł k ę cywiln ą , okre ś lanie przez ZDK czynszu mianem odszkodowania za bezprawne u ż ytkowanie lokalu czy wreszcie samo wypowiedzenie umowy najmu, wynikaj ą z faktu negowania przez Zarz ą d prawa Spó ł ki do wynajmowania przedmiotowego lokalu. Te kwestie sporne, o których mowa wy ż ej, ujawniaj ą si ę na tle klasycznego stosunku obligacyjnego, jakim jest umowa najmu. Tym samym i sam zarzut, rozpatrywany w toku niniejszego post ę powania, a postawiony przez spó ł k ę Merry Travel, wkracza w t ę w ł a ś nie sfer ę prawa cywilnego. Dodatkowo w spory pomi ę dzy ww. podmiotami zaanga ż owana jest jeszcze osoba trzecia – Pani Alicja S ę k, która ro ś ci sobie prawo do cz ęś ci lokalu. Przy rozstrzyganiu wi ę c kwestii posiadania przez Spó ł k ę prawa do tego lokalu, trzeba by ł oby uwzgl ę dni ć równie ż prawa A. S ę k. Okoliczno ś ci, które podniesiono wy ż ej, rodz ą istotne konsekwencje prawne, albowiem w odniesieniu do zarzutu, który w toku post ę powania antymonopolowego postawiono ZDK, Prezes Urz ę du musia ł by de facto wypowiedzie ć si ę w kwestii tego, czy s ł usznym by ł o wypowiedzenie przez ZDK umowy najmu i czy prawid ł owym by ł o dzia ł anie ZDK odno ś nie kwestionowania prawa Spó ł ki do wynajmowania lokalu, a dodatkowo koniecznym by ł oby przes ą dzenie o roszczeniach wysuwanych przez Alicj ę S ę k. 12 Oznacza ł oby to konieczno ść orzeczenia o prawach podmiotowych indywidualnych osób i istnieniu b ą d ź nieistnieniu stosunku prawnego (tu: umowy najmu), którego to orzeczenia Prezes Urz ę du wyda ć nie mo ż e. W ramach swych kompetencji orzeczniczych w sprawach praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , Prezes Urz ę du wydaje jedynie: decyzje o uznaniu praktyki za ograniczaj ą c ą konkurencj ę , nakazuj ą ce zaniechania jej stosowania, decyzje o uznaniu praktyki za ograniczaj ą c ą konkurencj ę , stwierdzaj ą ce zaniechanie jej stosowania i decyzje o niestwierdzeniu stosowania praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę . W ramach swych uprawnie ń nie mo ż e natomiast orzeka ć o prawach podmiotowych, przys ł uguj ą cych poszczególnym osobom, uczestnicz ą cym w obrocie gospodarczym, nawet je ś li prawa te by ł yby naruszone przez podmiot, posiadaj ą cy pozycj ę dominuj ą c ą na rynku. Maj ą c powy ż sze na uwadze nale ż y stwierdzi ć , i ż rozstrzygni ę cie sprawy, któr ą wnios ł a spó ł ka Merry Travel, mo ż liwe jest tylko i wy łą cznie w drodze post ę powania przed s ą dem powszechnym. Wniosek spó ł ki Merry Travel o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego i zawarte tam żą danie de facto sprowadza si ę bowiem do przes ą dzenia przez Prezesa Urz ę du o istnieniu pomi ę dzy Spó ł k ą i ZDK ww. umowy najmu, a wi ę c potwierdzenia prawa Spó ł ki do przedmiotowego lokalu. Jednak rozstrzygni ę cie takie nie mo ż e by ć dokonane w post ę powaniu antymonopolowym. Uznanie praw spó ł ki w tym zakresie le ż y w kognicji s ą du powszechnego. W ocenie Prezesa Urz ę du, spó ł ka Merry Travel posiada w tej sytuacji legitymacj ę czynn ą do wytoczenia powództwa w trybie art. 189 k.p.c. o ustalenie istnienia stosunku prawnego, tj. umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie. Zgodnie z art. 189 k.p.c. powód mo ż e żą da ć ustalenia przez s ą d istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Przepis ten okre ś la instytucj ę powództwa o ustalenie. Powództwo to ma przede wszystkim charakter prewencyjny. W orzecznictwie przyjmuje si ę , i ż powód ma interes prawny w ustaleniu wtedy, gdy w zwi ą zku z zachowaniem si ę pozwanego uzasadnione jest ustalenie stosunku prawnego lub prawa w celu usuni ę cia niepewno ś ci, co do okre ś lonego stosunku prawnego lub prawa (z uzasadnienia orzeczenia S ą du Najwy ż szego z dnia 14 lipca 1972 r., III CRN 607/71, OSN 1973, Nr 4, poz. 64). Fakty ustalone w toku niniejszego post ę powania wskazuj ą , ż e żą danie Spó ł ki nakazania ZDK zaniechania stosowania, okre ś lonej w niniejszym punkcie, praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , spowodowane jest dzia ł aniami ZDK, które wzbudzaj ą w Spó ł ce niepewno ść co do prawnego zajmowania przedmiotowego lokalu. Spó ł ka w swym wniosku oraz w toku post ę powania wymienia ł a szereg dzia ł a ń ZDK, które w jej ocenie zak ł ócaj ą korzystanie prze ni ą z lokalu przy ul. Freta 20/24. Zanegowa ł a s ł uszno ść okre ś lania czynszu mianem odszkodowania za bezumowne zajmowanie lokalu, wystawiania faktur na nieistniej ą c ą spó ł k ę cywiln ą , zwróci ł a uwag ę na nie uwzgl ę dnianie przez ZDK jej propozycji, co do zmiany w tre ś ci umowy najmu poprzez wskazanie jako najemcy spó ł ki z o.o., uzna ł a wreszcie za bezprawne kierowane do niej żą dania opuszczenia lokalu. Uzna ć nale ż y zatem, i ż wobec takich zachowa ń ZDK – nie przes ą dzaj ą c kwestii s ł uszno ś ci takich dzia ł a ń – Spó ł ka mog ł a powzi ąć uzasadnione obawy, co do mo ż liwo ś ci dalszego, niezak ł óconego korzystania z lokalu. Tym samym zaistnia ł a – z punktu widzenia interesów Spó ł ki – potrzeba wydania orzeczenia ustalaj ą cego. Wyst ę puj ą zatem przes ł anki prawne do wytoczenia przez spó ł k ę Merry Travel stosownego powództwa w ł a ś nie w trybie art. 189 k.p.c. 13 Powództwo z art. 189 k.p.c. w ocenie Prezesa Urz ę du – wed ł ug wiedzy o stanie sprawy, pochodz ą cej z akt niniejszego post ę powania – jest w niniejszej sprawie dla Spó ł ki najkorzystniejsze. Nie mo ż na jednak wykluczy ć , i ż dla ukszta ł towania stosunków prawnych pomi ę dzy spó ł k ą Merry Travel a ZDK, w ł a ś ciwe by ł oby powództwo innego rodzaju (np. o ukszta ł towanie prawa lub stosunku prawnego). Bez wzgl ę du jednak na charakter powództwa, rozstrzygni ę cie s ą du sprowadzi si ę do uregulowania stosunków cywilnych pomi ę dzy ww. podmiotami oraz Pani ą Alicj ą S ę k, która – jak si ę wydaje – w ka ż dym z takich procesów mog ł aby wyst ą pi ć w charakterze wspó ł uczestnika procesowego. Oczywi ś cie ostateczna decyzja o wyst ą pieniu ze stosownym roszczeniem nale ż y do spó ł ki Merry Travel i to ona zadecyduje o podstawie prawnej swego żą dania. Nale ż y te ż mie ć na uwadze to, i ż opisany powy ż ej spór pomi ę dzy spó ł k ą Merry Travel i ZDK mo ż e zosta ć rozstrzygni ę ty tak ż e na żą danie ZDK, zapewne w drodze powództwa o ś wiadczenie, tj. w ramach żą dania o opró ż nienie i wydanie mu lokalu. W tym przypadku brak jest po stronie ZDK interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c., by móc żą da ć ustalenie nieistnienia stosunku prawnego. Tak uzna ł S ą d Rejonowy dla m.st. Warszawy, Wydzia ł Gospodarczy, który oddali ł powództwo ZDK o ustalenia nieistnienia stosunku najmu lokalu u ż ytkowego w budynku przy ul. Freta 20/24 w Warszawie. Reasumuj ą c, zasadnicza kwestia sporna, wynikaj ą ca z powo ł anego wy ż ej zarzutu, odnosi si ę rozstrzygni ę cia, czy Merry Travel Sp. z o.o. mo ż e by ć traktowana jako nast ę pca prawny spó ł ki cywilnej, a co za tym idzie czy wst ą pi ł a w prawa wynajmuj ą cego lokal przy ul. Freta 20/24, ewentualnie czy dosz ł o do zawarcia umowy najmu per facta concludentia . Rozstrzygni ę cie tej kwestii nale ż y, w opinii Prezesa Urz ę du, niew ą tpliwie do w ł a ś ciwo ś ci s ą du powszechnego, co wywiedziono powy ż ej. W tym stanie rzeczy nale ż y stwierdzi ć , i ż Prezes Urz ę du nie jest w ł a ś ciwy do wydania decyzji w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy post ę powanie z jakiejkolwiek przyczyny sta ł o si ę bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzj ę o umorzeniu post ę powania. Bezprzedmiotowo ść post ę powania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 k.p.a., oznacza, ż e brak jest którego ś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie mo ż na wyda ć decyzji za ł atwiaj ą cej spraw ę przez rozstrzygni ę cie jej co do istoty (Kodeks post ę powania administracyjnego. Komentarz – B. Adamiak / J. Borkowski, 5 wydanie, Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2003, str. 470). Przyjmuje si ę , i ż bezprzedmiotowe jest post ę powanie prowadzone przez organ niew ł a ś ciwy (Tam ż e, str. 471). Powy ż sza teza, znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego S ą du Administracyjnego. Uznaje si ę m.in., i ż je ż eli żą danie strony nie dotyczy sprawy podlegaj ą cej rozstrzygni ę ciu co do istoty przez organ administracji, post ę powanie administracyjne wszcz ę te takim żą daniem, jako bezprzedmiotowe, powinno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., bez wzgl ę du na przyczyny, z powodu których strona wyst ą pi ł a z odno ś nym wnioskiem (wyrok NSA z dnia 25 stycznia 1990 r., II SA 1240/89, ONSA 1990, Nr 1, poz. 16). Bezprzedmiotowe b ę dzie te ż post ę powanie prowadzone w sprawie o charakterze cywilnym, która nie zosta ł a przekazana do w ł a ś ciwo ś ci organów administracji publicznej (wyrok NSA z dnia 25 maja 1983 r., SA/Wr 185/83, ONSA 1983, Nr 1, poz. 37). W tym stanie rzeczy – wobec tego, i ż Prezes Urz ę du nie jest organem w ł a ś ciwym w niniejszej sprawie – prowadzone przez niego post ę powanie nale ż y uzna ć za bezprzedmiotowe i stosownie do art. 105 § 1 k.p.a. nale ż a ł o je umorzy ć . 14 Niezale ż nie od powy ż szego, nale ż y podnie ść , i ż w niniejszej sprawie nie dopatrzono si ę naruszenia interesu publicznoprawnego. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nale ż y do dziedziny prawa publicznego, które ma na celu ochron ę interesu ogólnospo ł ecznego. Powo ł any ju ż wcze ś niej art. 1 ust. 1 ustawy stanowi, i ż okre ś la ona warunki rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznym ochrony interesów przedsi ę biorców i konsumentów. Ma ona (ustawa) zatem na celu ochron ę interesu ogólnospo ł ecznego, któremu musz ą by ć podporz ą dkowane partykularne interesy uczestników rynku. Publicznoprawny charakter ustawy oznacza, ż e nie wszystkie zachowania przedsi ę biorców i ich zwi ą zków, nawet formalnie podlegaj ą ce literze prawa, uzasadniaj ą uruchamianie jej instrumentów. Powinno to nast ę powa ć tylko wówczas, je ż eli w nast ę pstwie zachowa ń naruszaj ą cych ustaw ę zagro ż ony jest interes ogólnospo ł eczny. Jak stwierdzaj ą w swych orzeczeniach zarówno S ą d Najwy ż szy, jak i S ą d Antymonopolowy (obecnie: S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów), celem ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie jest ochrona indywidualnego przedsi ę biorcy. W wyroku z dnia 29 maja 2001 r. (sygn. akt. I CKN 1217/98), S ą d Najwy ż szy podkre ś li ł , i ż ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów (podobnie jak poprzednio obowi ą zuj ą ca ustawa o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów) ma charakter publicznoprawny i s ł u ż y ochronie ogólnospo ł ecznego interesu. Winna zatem mie ć zastosowanie wówczas, gdy zagro ż ony lub naruszony jest interes publiczny, polegaj ą cy na zapewnieniu w ł a ś ciwych warunków funkcjonowania rynku gospodarczego. Celem ustawy nie jest wi ę c ochrona indywidualnego przedsi ę biorcy. S ą d Najwy ż szy wyra ź nie wskazuje, ż e sfera indywidualnych interesów przedsi ę biorcy nie wchodzi w zakres dzia ł ania ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Indywidualne prawa podmiotowe uczestników obrotu gospodarczego podlegaj ą ochronie w trybie dochodzenia roszcze ń przed s ą dem powszechnym, b ą d ź przed s ą dem administracyjnym. Podobnie wypowiada si ę S ą d Antymonopolowy. W wyroku z dnia 24 stycznia 1991 r. (sygn. akt XV Amr 8/90) podnosi, i ż nie ka ż de naruszenie prawa w stosunkach cywilno - prawnych kwalifikuje spraw ę do post ę powania antymonopolowego. Decyduje o tym naruszenie przez przedsi ę biorc ę w nast ę pstwie stosowania zabronionych praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę interesu publicznoprawnego. Naruszenie za ś tego interesu ma miejsce wówczas, gdy skutkami dzia ł a ń sprzecznych z ustaw ą dotkni ę ty jest szerszy kr ą g uczestników rynku b ą d ź gdy dzia ł ania te wywo ł uj ą w rynku inne niekorzystne zjawiska. Powy ż szy pogl ą d podtrzymywany jest równie ż przez najnowsze orzecznictwo S ą du Antymonopolowego (S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów). Wielokrotnie podkre ś la ł , i ż z uwagi na publicznoprawny charakter ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jej celem nie jest ochrona praw podmiotowych uczestników rynku dotkni ę tych dzia ł aniami maj ą cymi posta ć praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę . Taka ochrona stanowi przedmiot dzia ł ania s ą dów powszechnych (m.in. wyrok z dnia 6 czerwca 2001 r. - sygn. akt XVII Ama 81/00; wyrok z dnia 27 czerwca 2001 r. - sygn. akt XVII Ama 92/00; wyrok z dnia 4 lipca 2001 r. - sygn. akt XVII Ama 108/00; wyrok z dnia 14 stycznia 2002 r. - sygn. akt. XVII Ama 4/01; wyrok z dnia 22 maja 2002 r. - sygn. akt XVII Ama 53/01). W obliczu powy ż szego orzecznictwa nale ż y stwierdzi ć , i ż Prezes Urz ę du nie jest w ł adny podejmowa ć dzia ł a ń w interesie pojedynczych osób (przedsi ę biorców, czy te ż konsumentów), je ś li naruszenie ich interesów nie powoduje naruszenia regu ł konkurencji w szerszym aspekcie. 15 W niniejszej sprawie trudno jest uzna ć , i ż w wyniku dzia ł a ń ZDK dosz ł o do naruszenia interesu publicznoprawnego, chronionego ustaw ą o ochronie konkurencji i konsumentów. Wprawdzie ZDK, w ramach swych uprawnie ń w ł a ś cicielskich, wypowiedzia ł spó ł ce Merry Travel umow ę najmu, neguj ą c nast ę pnie jej prawo do zajmowania lokalu, jednak trudno dopatrzy ć si ę w tych zachowaniach ZDK, d ąż enia dominanta do wyzyskania s ł abszego uczestnika obrotu, tj. spó ł ki Merry Travel, ani tym bardziej naruszenia regu ł konkurencji w szerszym zakresie. Wydaje si ę raczej, o czym przekonuje ca ł okszta ł t okoliczno ś ci tej sprawy, i ż mamy tu do czynienia z d ąż eniem w ł a ś ciciela do uregulowania sporów rodz ą cych si ę na tle stosunków pomi ę dzy spó ł k ą Merry Travel, ZDK i Pani ą Alicj ą S ę k. Ogólne wyja ś nienia spó ł ki Merry Travel, zawarte w pi ś mie z dnia 20 kwietnia 2002 r., gdzie stwierdzi ł a, i ż w jej ocenie ZDK pope ł ni ł czyny naruszaj ą ce interes publicznoprawny, poprzez to, ż e dzia ł a ł wbrew przepisom prawa publicznoprawnego, nie daj ą podstaw do uznania, i ż w niniejszej sprawie rzeczywi ś cie dosz ł o do naruszenia interesu publicznego (ogólnospo ł ecznego). Tym samym nie zosta ł te ż spe ł niony podstawowy warunek, wyznaczony przez ustaw ę o ochronie konkurencji i konsumentów, by w niniejszej sprawie mo ż liwe by ł o podj ę cie dzia ł a ń przez Prezesa Urz ę du. Spó ł ka Merry Travel, by chroni ć swoje interesy, musi wi ę c si ę gn ąć po w ł a ś ciwe ś rodki prawa prywatnego. II. Odno ś nie zarzutu stosowania przez ZDK praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku wynajmu lokali u ż ytkowych poprzez narzucanie spó ł ce Merry Travel Biuro Podró ż y uci ąż liwych warunków umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24 w Warszawie, przynosz ą cych ZDK nieuzasadnione korzy ś ci. Zgodnie z powo ł anym ju ż wcze ś niej art. 105 § 1 k.p.a., gdy post ę powanie z jakiejkolwiek przyczyny sta ł o si ę bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzj ę o umorzeniu post ę powania. Wyja ś niono te ż , ż e bezprzedmiotowo ść post ę powania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 k.p.a., oznacza, ż e brak jest którego ś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie mo ż na wyda ć decyzji za ł atwiaj ą cej spraw ę przez rozstrzygni ę cie jej co do istoty. Podkre ś li ć przy tym nale ż y, i ż przes ł anka umorzenia post ę powania mo ż e istnie ć jeszcze przed wszcz ę ciem post ę powania, co zostanie ujawnione dopiero w tocz ą cym si ę post ę powaniu, a mo ż e ona powsta ć tak ż e w czasie trwania post ę powania, a wi ę c w sprawie ju ż zawis ł ej przed organem administracyjnym (Kodeks post ę powania administracyjnego. Komentarz – B. Adamiak / J. Borkowski, 5 wydanie, Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2003, str. 470). Spó ł ka Merry Travel, w toku post ę powania zarzuci ł a ZDK stosowanie praktyki, polegaj ą cej na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej na rynku, polegaj ą cej na narzucaniu uci ąż liwych warunków umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24. Spó ł ka stwierdzi ł a, i ż zawart ą w dniu 8 maja 1996 r. umow ę najmu lokalu u ż ytkowego w budynku przy ul. Freta 20/24 w Warszawie, ZDK potraktowa ł jako dyktat, narzucaj ą c jej form ę i tre ść . Podnios ł a, i ż zapis § 5 ust. 2 lit. c) przedmiotowej umowy, zakazuj ą cy „ wnoszenia prawa najmu przedmiotowego lokalu jako aportu lub wk ł adu do spó ł ki ” narusza interesy najemcy. Stwierdzi ł a, i ż powy ż sze uregulowanie umowne nie mie ś ci si ę w ramach 16 rozs ą dnie ukszta ł towanej umowy najmu. Tym samym powy ż szy zapis, jako wykraczaj ą cy poza standardowe warunki umowy, jest warunkiem uci ąż liwym, narzuconym przez ZDK przy zawieraniu umowy. Spó ł ka uzna ł a te ż , i ż taki sam charakter posiadaj ą te zapisy ww. umowy najmu, które wymuszaj ą zawarcie umowy najmu w formie aktu notarialnego i przerzucaj ą na najemc ę obowi ą zek pokrycia w ca ł o ś ci kosztów sporz ą dzenia tego aktu. W ś wietle powy ż szego, spó ł ka Merry Travel zarzuci ł a ZDK naruszenie przepisu art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów. Nie ulega zatem w ą tpliwo ś ci, i ż Spó ł ka zarzut swój odnios ł a do umowy zawartej w dniu 8 maja 1996 r. Warunki tej w ł a ś nie umowy zosta ł y zakwestionowane i uznane przez ni ą za uci ąż liwe i przynosz ą ce ZDK nieuzasadnione korzy ś ci. Stosownie z art. 93 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, nie wszczyna si ę post ę powania w sprawie stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , je ż eli od ko ń ca roku, w którym zaprzestano ich stosowania up ł yn ął rok. W sposób identyczny instytucj ę przedawnienia regulowa ł a tak ż e ustawa o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów, której art. 21 ust. 1 stanowi ł , i ż nie wszczyna si ę post ę powania, je ż eli od ko ń ca roku, w którym zaprzestano stosowania praktyki monopolistycznej, up ł yn ął rok. W orzecznictwie S ą du Antymonopolowego przyjmuje si ę , i ż w odniesieniu do praktyki monopolistycznej (praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę ) wskazanej w art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów, obecnie okre ś lonej w art. 8 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cej na narzucaniu uci ąż liwych warunków umów, o trwaniu praktyki mo ż na mówi ć jedynie do czasu zawarcia przez strony umowy zawieraj ą cy taki warunek (m.in. wyrok z dnia 27 wrze ś nia 2000 r. - sygn. akt XVII Ama 97/99, wyrok z dnia 27 listopada 2002 r. - sygn. akt. XVII Ama 10/02). Po zawarciu umowy nie mo ż na ju ż mówi ć o „narzucaniu”, bowiem w tym czasie uci ąż liwy warunek ju ż sta ł si ę tre ś ci ą umowy. W dacie zawarcia umowy wyst ą pi ł y równie ż jej skutki w postaci zobowi ą za ń powsta ł ych w maj ą tku stron, a zw ł aszcza podmiotu, któremu uci ąż liwy warunek zosta ł narzucony. Pokrzywdzony przez stosowanie praktyk ma zatem najpó ź niej w dacie zawarcia umowy pe ł n ą ś wiadomo ść , co do ewentualnego uci ąż liwego charakteru warunków zawartej umowy i ma mo ż liwo ść podj ę cia dzia ł a ń chroni ą cych jego prawa. Pocz ą tek biegu terminu dla wszcz ę cia post ę powania antymonopolowego rozpoczyna si ę wi ę c najpó ź niej w dacie zawarcia umowy, w której narzucony zosta ł uci ąż liwy warunek. Wymieniona praktyka odnosi si ę bowiem do dzia ł ania polegaj ą cego na „narzucaniu”, a wi ę c w formie niedokonanej. Zawarcie umowy powoduje, ż e „narzucanie” nie ma ju ż miejsca bowiem uci ąż liwy warunek sta ł si ę elementem stosunku prawnego stron (umowy) Instytucja przedawnienia wskazana w ustawie zakre ś laj ą c czas, w którym mo ż e by ć wszcz ę te post ę powanie antymonopolowe, s ł u ż y w oczywisty sposób zasadzie ochrony pewno ś ci obrotu i realnego wykonywania umów. Prawo do ochrony przed nadu ż yciem pozycji dominuj ą cej jest zatem w sposób wyra ź ny zakre ś lony w czasie. Norm ą ograniczaj ą c ą w czasie mo ż liwo ść wszcz ę cia przedmiotowego post ę powania antymonopolowego by ł art. 21 ust. 1 ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym [...], obecnie za ś jest to art. 93 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. 17 W niniejszej sprawie pocz ą tek biegu terminu, o jakim mowa jest w powo ł anych wy ż ej przepisach, mia ł miejsce bezsprzecznie w dniu 8 maja 1996 r. , a wi ę c w dacie zawarcia umowy najmu lokalu przy ul. Freta 20/24. Zatem, zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym [...], która to ustawa wówczas obowi ą zywa ł a, post ę powanie powinno zosta ć wszcz ę te do dnia 31 grudnia 1997 r. Tymczasem stosowny wniosek o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego przeciwko ZDK, którego dzie ń dor ę czenia organowi administracji publicznej (stosownie do art. 61 § 3 k.p.a.) by ł dat ą wszcz ę cia post ę powania na żą danie strony – wp ł yn ął do Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów dopiero w dniu 6 wrze ś nia 1999 r. , a wi ę c z przekroczeniem przewidzianego w ustawie terminu. Natomiast do skonkretyzowania zarzutów stosowania praktyki polegaj ą cej na nadu ż ywaniu przez ZDK pozycji dominuj ą cej, poprzez narzucanie uci ąż liwych warunków umowy najmu dosz ł o dopiero w 2000 r. , kiedy to Spó ł ka w pi ś mie z dnia 27 marca 2000 r. i pi ś mie z dnia 6 lipca 2000 r. przedstawi ł a dodatkowe zarzuty. Tak wi ę c post ę powanie w niniejszej sprawie wszcz ę te zosta ł o ju ż po up ł ywie przewidzianego w ustawie terminu. Stwierdzaj ą c za ś up ł yw tego terminu po wszcz ę ciu post ę powania administracyjnego, Prezes UOKiK nie mo ż e go dalej prowadzi ć , gdy ż nie istnia ł a podstawa jego wszcz ę cia. Wszcz ę te w tej sytuacji post ę powanie sta ł o si ę bezprzedmiotowe, co uzasadnia zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a. (por. wyrok S ą du Antymonopolowego z dnia 17 czerwca 2002 r. - sygn. akt XVII Ama 100/01). W tym stanie rzeczy nale ż a ł o stosownie do art. 105 § 1 k.p.a. umorzy ć – wszcz ę te w niniejszej sprawie – post ę powanie antymonopolowe. Dodatkowo stwierdzi ć nale ż y, ż e brak jest podstaw by uzna ć za s ł uszne podnoszone przez spó ł k ę Merry Travel argumenty, i ż post ę powanie w sprawie jej wniosku winno by ć prowadzone na podstawie przepisów ustawy o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów. Trzeba mie ć tu na uwadze przede wszystkim to, i ż stosownie do art. 117 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, ustawa o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym [...] straci ł a moc z dniem wej ś cia w ż ycie nowej, obecnie obowi ą zuj ą cej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Natomiast art. 113 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, stanowi, i ż post ę powanie wszcz ę te na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdzia ł aniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów prowadzi si ę na podstawie przepisów niniejszej ustawy. Prezes Urz ę du, pismem z dnia 18 kwietnia 2001 r., poinformowa ł spó ł k ę Merry Travel o wej ś ciu w ż ycie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz o konsekwencjach z tego p ł yn ą cych, a mianowicie konieczno ś ci prowadzenia post ę powania w oparciu o przepisy nowej ustawy, które absolutnie nie ogranicza ł y praw spó ł ki Merry Travel. III. Odno ś nie zas ą dzenia zwrotu kosztów post ę powania. Stosownie do art. 75 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urz ę du rozstrzyga o kosztach post ę powania, w drodze postanowienia, które mo ż e by ć zamieszczone w decyzji ko ń cz ą cej post ę powanie. Zgodnie z art. 69 ust. 1 ww. ustawy w post ę powaniu 18 wszcz ę tym na wniosek strona przegrywaj ą ca spraw ę jest obowi ą zana zwróci ć drugiej stronie, na jej żą danie, koszty niezb ę dne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony, w tym tak ż e koszty opinii bieg ł ych i instytucji naukowych. Prowadzone na wniosek spó ł ki Merry Travel post ę powanie zosta ł o umorzone. Tak wi ę c to Spó ł ka, której żą danie nie zosta ł o uwzgl ę dnione, jest zobowi ą zana ponie ść koszty post ę powania. W pi ś mie z dnia 24 wrze ś nia 1999 r., ZDK wniós ł o zas ą dzenie na jego rzecz kosztów post ę powania oraz kosztów z tytu ł u op ł at za czynno ś ci radców prawnych w wysoko ś ci 1.200 z ł . W pi ś mie z dnia 14 sierpnia 2002 r. ZDK wniós ł o zwrot kosztów zast ę pstwa procesowego w wysoko ś ci 1.464 z ł , do łą czaj ą c faktur ę Kancelarii Prawniczej PROKURENT s.c. za prowadzenie sprawy przed Prezesem Urz ę du z wniosku spó ł ki Merry Travel. Przy okre ś leniu w niniejszej sprawie wysoko ś ci kosztów post ę powania, Prezes Urz ę du posi ł kowo pos ł u ż y ł si ę regulacjami prawnymi dotycz ą cymi op ł at za czynno ś ci radców prawnych. Zgodnie z § 18 rozporz ą dzenia Ministra Sprawiedliwo ś ci z dnia 28 wrze ś nia 2002 r. w sprawie op ł at za czynno ś ci radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Pa ń stwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radc ę prawnego ustanowionego z urz ę du (Dz. U. Nr 163 poz. 1349), w sprawach b ę d ą cych w toku przed dniem wej ś cia w ż ycie rozporz ą dzenia (tj. do dnia 5 pa ź dziernika 2002 r.) stosuje si ę a ż do zako ń czenia sprawy w danej instancji przepisy dotychczasowe. Nale ż a ł o wi ę c w niniejszej sprawie zastosowa ć przepisy rozporz ą dzenia Ministra Sprawiedliwo ś ci z dnia 12 grudnia 1997 r. w sprawie op ł at za czynno ś ci adwokackie oraz op ł at za czynno ś ci radców prawnych (Dz. U. z 1997 Nr 154, poz. 1013 z pó ź n. zm.). Zgodnie z § 20 ust. 2 pkt 1 ww. rozporz ą dzenia stawka minimalna w post ę powaniu przed S ą dem Okr ę gowym w Warszawie - s ą dem antymonopolowym (obecnie: s ą dem ochrony konkurencji i konsumentów) w sprawie z zakresu ochrony konkurencji wynosi ł a 300 z ł . Zgodnie za ś z § 3 ust. 1 tego rozporz ą dzenia op ł aty stanowi ą ce podstaw ę zas ą dzenia przez s ą dy kosztów zast ę pstwa prawnego nie mog ą by ć wy ż sze ni ż czterokrotne minimalne, niezale ż nie od wysoko ś ci tych op ł at ustalonych w umowie z mi ę dzy adwokatem lub radc ą prawnym a klientem. Na podstawie ust. 2 tego paragrafu S ą d mo ż e przyzna ć op ł aty wy ż sze od wskazanych w ust. 1, je ż eli uzasadnia to rodzaj i stopie ń zawi ł o ś ci sprawy; nie mog ą by ć one wy ż sze ni ż sze ś ciokrotne stawki minimalne. Maj ą c powy ż sze na uwadze, Prezes Urz ę du zas ą dzi ł od spó ł ki Merry Travel zwrot kosztów zast ę pstwa prawnego na rzecz ZDK w kwocie 900 z ł . Ustalaj ą c powy ż sz ą kwot ę , Prezes Urz ę du wzi ął pod uwag ę rodzaj i stopie ń zawi ł o ś ci sprawy, a tak ż e konieczno ść wk ł adu pracy pe ł nomocnika Zarz ą du. Prezes Urz ę du uzna ł , i ż sprawa nie odbiega ł a stopniem trudno ś ci od innych post ę powa ń antymonopolowych, cho ć – co niew ą tpliwe – pe ł nomocnik do ł o ż y ł wszelkich stara ń , udzielaj ą c rzetelnych i precyzyjnych wyja ś nie ń . Ponadto zosta ł ustanowiony ju ż w trakcie trwania post ę powania. Tym samym cz ęść pism procesowych ZDK, przygotowanych w toku post ę powania, powsta ł o przed powo ł aniem w niniejszej sprawie Pana Jana Rostafi ń skiego, jako pe ł nomocnika Zarz ą du. Prezes Urz ę du uzna ł zatem, i ż kwota 900 z ł jest adekwatna do wk ł adu pracy pe ł nomocnika ZDK. Prezes Urz ę du nie znalaz ł natomiast podstaw do zas ą dzenia wy ż szej kwoty. Nie uzna ł za s ł uszne żą danie ZDK zwrotu wy ż szej kwoty. Nale ż y nadmieni ć , i ż przyznana kwota mie ś ci si ę w górnych granicach ustawowej stawki. Trzeba jednocze ś nie podkre ś li ć , i ż żą dana przez ZDK kwota 1.464 z ł jest i tak wy ż sza od najwy ż szej stawki, jak ą mo ż na zas ą dzi ć w post ę powaniu o takim stopniu trudno ś ci i zawi ł o ś ci. Op ł ata za zast ę pstwo procesowe nie mo ż e by ć bowiem wy ż sza ni ż czterokrotno ść stawki minimalnej (300 z ł ) i to niezale ż nie od wysoko ś ci op ł at ustalonych w umowie z mi ę dzy adwokatem lub radc ą prawnym a klientem. 19 Dodatkowo podnie ść nale ż y, i ż w zwi ą zku z wej ś ciem w ż ycie z dniem 27 pa ź dziernika 2002 r. ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta sto ł ecznego Warszawy (Dz. U. Nr 41, poz. 361 z pó ź n. zm.), stron ą post ę powania i adresatem niniejszej decyzji sta ł si ę Zarz ą d Domów Komunalnych Warszawa – Ś ródmie ś cie Miasta Sto ł ecznego Warszawa . Stosownie bowiem do art. 22 ust. 1 ww. ustawy, jednostki organizacyjne gmin warszawskich, zwi ą zku komunalnego m.st. Warszawy, gminy Weso ł a i powiatu warszawskiego oraz powiatowe s ł u ż by, inspekcje i stra ż e staj ą si ę jednostkami organizacyjnymi, s ł u ż bami, inspekcjami i stra ż ami m.st. Warszawy. Zgodnie za ś z art. 26 ust. 1 ww. ustawy, w tocz ą cych si ę post ę powaniach s ą dowych i administracyjnych, w których stronami s ą dotychczasowe gminy warszawskie, zwi ą zek komunalny m.st. Warszawy, gmina Weso ł a oraz powiat warszawski, stron ą staje si ę m.st. Warszawa. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę orzeczono, jak w sentencji. Od decyzji niniejszej przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie dwutygodniowym od dnia dor ę czenia decyzji, za po ś rednictwem niniejszej Delegatury. Z up. Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Otrzymuj ą : MERRY TRAVEL Biuro Podró ż y Sp. z o. o . ul. Freta 20/24 00-227 Warszawa Pan Jan Rostafi ń ski Pe ł nomocnik Zarz ą du Domów Komunalnych Warszawa – Ś ródmie ś cie M. Kmieciak, G. Choina, J. Rostafi ń ski Kancelaria Prawnicza „Prokurent” s.c. ul. Wiktorska 67, lok. 6 02-582 Warszawa 20