RWR-16/2008

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA WE WROC Ł AWIU 50-413 Wroc ł aw, ul. Walo ń ska 3-5 tel.(071)344 65 87, (071)34 05 920, fax (071)34 05 922 e-mail: wroclaw@uokik.gov.pl RWR 411-9/07/ JM/ Wroc ł aw, dnia 21 .03.2008 r. DECYZJA RWR 16 /2008 Na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w zwi ą zku z art. 83 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50 poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007r. w sprawie w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 134 poz. 939) − w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – umarza si ę post ę powanie antymonopolowe wszcz ę te z urz ę du pod zarzutem stosowania przez Zak ł ad Us ł ug Komunalnych Sp. z o.o. z siedzib ą w Mi ę kini praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , polegaj ą cej na nadu ż ywaniu przez ww. przedsi ę biorc ę pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku oczyszczania ś cieków na terenie Gminy Mi ę kinia, poprzez narzucanie nieuczciwych cen w wyniku obci ąż enia grupy dostawców ś cieków nie posiadaj ą cych sieci kanalizacyjnej cz ęś ci ą kosztów zwi ą zanych z jej utrzymaniem i eksploatacj ą , co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 9 ust. 2 pkt 1 powo ł anej wy ż ej ustawy. UZASADNIENIE 1. Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej: Prezes Urz ę du), po powzi ę ciu informacji o mo ż liwo ś ci naruszenia przez Gmin ę Mi ę kinia przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (j.t. Dz. U. 2005 r. Nr 244, poz. 2080), a w szczególno ś ci jej art. 8 ust 1, przeprowadzi ł post ę powanie wyja ś niaj ą ce. W jego trakcie ustalono, i ż zadania Gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wod ę i zbiorowego odprowadzania ś cieków realizuje Zak ł ad Us ł ug Komunalnych Sp. z o.o. w Mi ę kini (dalej: ZUK). Zgromadzony w tej sprawie materia ł dowodowy da ł podstawy do powzi ę cia podejrzenia, i ż ceny odbioru ś cieków ustalone przez ZUK mog ł y zosta ć skalkulowane nieprawid ł owo, gdy ż dla ś cieków dowo ż onych do oczyszczalni wozem asenizacyjnym przyjmuje si ę na ogó ł wy ż szy wska ź nik st ęż enia zanieczyszcze ń w 1m 3 , a w zwi ą zku z tym – wi ę kszy koszt oczyszczenia i wy ż sz ą op ł at ę ), czego ZUK jednak ż e nie uczyni ł – na korzy ść odbiorców nie pod łą czonych do sieci kanalizacyjnej. Z kolei w op ł acie za przyj ę cie ś cieków do oczyszczalni nie powinny zawiera ć si ę koszty zwi ą zane z utrzymaniem i eksploatacj ą sieci kanalizacyjnej. 2. Wobec powy ż szego, postanowieniem nr 124/07, Prezes Urz ę du wszcz ął w dniu 28.05.2007 r. z urz ę du post ę powanie antymonopolowe przeciwko ZUK w sprawie uznania za ograniczaj ą c ą konkurencj ę i nakazania zaniechania stosowania praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , polegaj ą cej na nadu ż ywaniu przez ww. przedsi ę biorc ę pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku oczyszczania ś cieków na terenie Gminy Mi ę kinia, poprzez narzucanie nieuczciwych cen w wyniku obci ąż enia grupy dostawców ś cieków nie posiadaj ą cych sieci kanalizacyjnej cz ęś ci ą kosztów zwi ą zanych z jej utrzymaniem i eksploatacj ą , co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 9 ust. 2 pkt 1 powo ł anej wy ż ej ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (dalej: ustawa o ochronie (…)). Jednocze ś nie, postanowieniem nr 125/07 z dnia 28.05.2008 r., zaliczy ł w poczet dowodów ww. post ę powania antymonopolowego informacje i dokumenty uzyskane w post ę powaniu wyja ś niaj ą cym, sygn. akt RWR 400-10/07/AG. (dowód: karta 1-7) 3. W odpowiedzi na zawiadomienie o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego, ZUK, w pi ś mie z dnia 14.06.2007 r. podniós ł , i ż w ł a ś cicielem sieci kanalizacyjnej jest Gmina Mi ę kinia. ZUK wykonuj ą c naprawy tej sieci pobiera op ł aty od jej w ł a ś ciciela, zatem nie mo ż e wlicza ć kosztów jej utrzymania do ceny ś cieków. Punkt zlewny dla nieczysto ś ci p ł ynnych z wozów asenizacyjnych znajduje si ę na terenie oczyszczalni ś cieków Mi ę kinia. (dowód: karta nr 22-23) I. Przeprowadzone przez Prezesa UOKiK post ę powanie dowodowe pozwoli ł o na ustalenie nast ę puj ą cego stanu faktycznego: 1. Zak ł ad Us ł ug Komunalnych Sp. z o.o. w Mi ę kini jest przedsi ę biorc ą w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o ochronie (…), prowadz ą cym dzia ł alno ść gospodarcz ą w formie spó ł ki z ograniczon ą odpowiedzialno ś ci ą , zarejestrowanym w Krajowym Rejestrze S ą dowym przy S ą dzie Rejonowym dla Wroc ł awia-Fabrycznej we Wroc ł awiu, VI Wydzia ł Gospodarczy, pod numerem KRS 0000032611. Przedmiot dzia ł ania przedsi ę biorcy zosta ł okre ś lony m.in. jako „dzia ł alno ść us ł ugowa w zakresie rozprowadzania wody” oraz „odprowadzanie ś cieków”. (dowód: karta 11-17, 55-58) 2. Decyzj ą Wójta Gminy Mi ę kinia nr PRZK.INK.703/01/2003 z dnia 2.01.2003 r. ZUK otrzyma ł zezwolenie na prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wod ę i zbiorowego odprowadzania ś cieków. (dowód: karta 20) 3. Sie ć kanalizacyjna na terenie Gminy Mi ę kinia stanowi w ł asno ść Gminy lub wspólnot mieszkaniowych powsta ł ych na maj ą tki by ł ej Spó ł dzielni Mieszkaniowej OSIEDLE w Mi ę kini. ZUK jest administratorem tych sieci. Natomiast oczyszczalnia ś cieków w Mi ę kini jest jego w ł asno ś ci ą . (dowód: karta 22, 47, 53, 79) 4. W Gminie dzia ł aj ą dwa systemy odbioru ś cieków: a) poprzez sie ć kanalizacji sanitarnej w miejscowo ś ci Mi ę kinia i Mrozów (7% gospodarstw i podmiotów), b) poprzez odbiór ś cieków ze zbiorników bezodp ł ywowych, us ł ugi te wykonywane s ą przez uprawnione podmioty gospodarcze, które nast ę pnie zrzucaj ą ś cieki do studni zrzutowej zlokalizowanej w odleg ł o ś ci ok. 30 km od oczyszczalni ś cieków w Mi ę kini lub w punktach zlewnych po ł o ż onych na terenie miasta Wroc ł aw (w Janówku). (dowód: karta 47, 79) 5. Na obszarze Gminy Mi ę kinia ZUK jest jedynym dostawc ą wody, jak równie ż jedynym odbiorc ą ś cieków od podmiotów nie pod łą czonych do miejskiej kanalizacji ś ciekowej. Pod tym poj ę ciem nale ż y rozumie ć zarówno gospodarstwa domowe, jak te ż inne podmioty, niepod łą czone do miejskiej kanalizacji ś ciekowej i zlecaj ą ce opró ż nienie zbiorników 2 przydomowych (szamb) przedsi ę biorcom ś wiadcz ą cym us ł ugi wywozu nieczysto ś ci wozami asenizacyjnymi do oczyszczalni ś cieków (dalej: firmy asenizacyjne). (dowód: karta 20, 79) 6. Kalkulacj ę jednostkowego kosztu zrzutu ś cieków do oczyszczalni w Mi ę kini sporz ą dza , a nast ę pnie przedstawia do zatwierdzenia Radzie Gminy w Mi ę kini w ł a ś ciciel oczyszczalni ś cieków tj. ZUK. Do kalkulacji tej nie s ą wliczane koszty utrzymania kanalizacji, uwzgl ę dnione s ą jedynie koszty oczyszczania ś cieków w oczyszczalni. (dowód: karta 79) 7. Do 2003 r. wzajemne relacje pomi ę dzy ZUK a podmiotami niepod łą czonymi do kanalizacji ś ciekowej mo ż na zilustrowa ć za pomoc ą schematu: Podmioty niepod łą czone ←→ firmy asenizacyjne ←→ ZUK do kanalizacji miejskiej Op ł aty za wprowadzanie ś cieków do zbiorowych urz ą dze ń komunalnych oraz dowo ż onych do oczyszczalni ś cieków w Mi ę kini zosta ł y zatwierdzone Uchwa łą nr XLIX/344/02 Rady Gminy w Mi ę kini z dnia 23.05.2002 r. w kwocie 3,26 z ł /m 3 netto, niezale ż nie od tego czy dostawca ś cieków jest przy łą czony do sieci kanalizacyjnej czy te ż dowozi do oczyszczalni ś cieki gromadzone w zbiorniku bezodp ł ywowym. W kalkulacji tej ceny uwzgl ę dniono koszty za ś cieki wprowadzane bezpo ś rednio do kanalizacji oraz cen ę zrzutu ś cieków dowo ż onych beczkowozami do oczyszczalni, a tak ż e koszty funkcjonowania oczyszczalni ś cieków. Przy kalkulacji nie przyj ę to kosztów zwi ą zanych z amortyzacj ą sieci, podatkiem od nieruchomo ś ci, a tak ż e kosztów jej utrzymania i naprawy, (wszelkie naprawy sieci wykonywane przez ZUK s ą fakturowane na jej w ł a ś cicieli - Gmin ę lub wspólnot ę mieszkaniow ą ), gdy ż sie ć ta nie jest w ł asno ś ci ą ZUK. (dowód: karta 4, 8-10, 22, 47, 53) 8. Od roku 2003, po zakupie wozu asenizacyjnego, ZUK wprowadzi ł do swojej oferty równie ż us ł ug ę odbioru nieczysto ś ci p ł ynnych wozem asenizacyjnym. Z ka ż dym ze zleceniodawców, dla których ś wiadczy ł us ł ug ę wywozu nieczysto ś ci ZUK podpisywa ł umow ę o dodatkow ą us ł ug ę - transportu ś cieków z miejsca odbioru i zrzut do oczyszczalni. Us ł uga ta realizowana by ł a bez uwzgl ę dniania kosztów transportu, a wi ę c w ww. cenie 3,26 z ł /m 3 + VAT. Zatem relacje pomi ę dzy ZUK a podmiotami niepod łą czonymi do kanalizacji ś ciekowej ukszta ł towa ł y si ę w sposób nast ę puj ą cy: Podmioty niepod łą czone ←→ firmy asenizacyjne ←→ ZUK do kanalizacji miejskiej Podmioty niepod łą czone ←→ ZUK do kanalizacji miejskiej (dowód: karta 4, 8) 9. W 2006 r., po przeprowadzeniu analizy kosztów, w zwi ą zku z wysokimi kosztami transportu ś cieków do oczyszczalni, zarz ą dzeniem Prezesa ZUK nr 3/2006 z dnia 29.05.06 r. aneksem do umowy o wywóz nieczysto ś ci wprowadzono nowy sk ł adnik, op ł at ę za transport ś cieków. Op ł ata ta doliczana jest do ceny odbioru ś cieków ze zbiorników bezodp ł ywowych. 3 Koszt transportu zosta ł ustalony proporcjonalnie do odleg ł o ś ci miejsca odbioru ś cieków od oczyszczalni. W zale ż no ś ci od ww. odleg ł o ś ci op ł ata za transport wynosi 1, 4 z ł /m 3 lub 7 z ł /m 3 . Kalkulacj ę op ł at za odbiór i transport ś cieków od podmiotów niepod łą czonych do kanalizacji sanitarnej opracowuj ą poszczególni przedsi ę biorcy ś wiadcz ą cy us ł ugi wywozu nieczysto ś ci p ł ynnych, z uwzgl ę dnieniem mi ę dzy innymi jednostkowego kosztu zrzutu ś cieków do oczyszczalni. Po wprowadzeniu nowych stawek op ł at, zwi ą zanych z odbiorem ś cieków z szamb i ich transportem, do ka ż dego zleceniodawcy przes ł ano aneks do umowy. Podpisuj ą c i odsy ł aj ą c aneks zleceniodawca zgadza ł si ę na zawarte w nim warunki. Nie przes ł anie podpisanego aneksu w okre ś lonym terminie by ł o równoznaczne z rezygnacj ą z us ł ugi wywozu ś cieków, ś wiadczonej przez ZUK. (dowód: karta 4, 19, 23, 45, 54, 72, 79) 10. Przy łą cza wodoci ą gowe posiada 3.127 odbiorców, z czego 187 zawar ł o umowy z ZUK na wywóz nieczysto ś ci p ł ynnych ze zbiorników bezodp ł ywowych, a 234 – na odbiór ś cieków dostarczanych sieci ą kanalizacyjn ą . Stanowi to proporcjonalnie 6 % i 7,3 % odbiorców pod łą czonych do kanalizacji wodoci ą gowej. (dowód: karta 4, 23, 48, 54) 11. Ś cieki od podmiotów niepod łą czonych do kanalizacji odbierane s ą tak ż e przez inne firmy asenizacyjne. Koncesje wydane przez Wójta Gminy Mi ę kinia na ś wiadczenie us ł ug odbioru p ł ynnych odpadów komunalnych na terenie gminy Mi ę kinia posiada 9 przedsi ę biorców, w tym ZUK. Faktycznie za ś us ł ugi te wykonuje 8 przedsi ę biorców, gdy ż jeden zawiesi ł swoj ą dzia ł alno ść . Op ł aty za ś wiadczone us ł ugi wywozu nieczysto ś ci wozem asenizacyjnym ka ż dy z przedsi ę biorców ustala indywidualnie. Za ś ka ż dy podmiot niepod łą czony do kanalizacji mo ż e wybra ć firm ę , która b ę dzie wywozi ł a nieczysto ś ci z jego zbiornika bezodp ł ywowego. (dowód: karta 4, 5, 18, 23) 12. Uchwa łą Rady Gminy Mi ę kinia nr IX/99/07 z dnia 27.04.2007 r. wprowadzono now ą stawk ę op ł aty za ś cieki wprowadzone do zbiorowych urz ą dze ń komunalnych oraz dowo ż onych do oczyszczalni ś cieków Mi ę kinia w kwocie 3,52 z ł /m 3 + podatek VAT, która wesz ł a w ż ycie z dniem 1.06.2007 r. i jest o ok.8% wy ż sza od ceny dotychczas obowi ą zuj ą cej (3,26 z ł + VAT). Wysoko ść nowej op ł aty za odbiór ś cieków z wozów asenizacyjnych ustalono na podstawie „Za ł o ż e ń przyj ę tych przy opracowywaniu wniosku taryfowego na okres 1.06.2007-31.05.2008”. [tajemnica przedsi ę biorstwa] (dowód: karta 24-35, 47, 59-66) 13. Zestawienie kosztów i przychodów oczyszczalni przedstawia si ę nast ę puj ą co: Tabela nr 1 [tajemnica przedsi ę biorstwa] Wynika z powy ż szego, i ż dzia ł alno ść ZUK w zakresie oczyszczania ś cieków przynosi straty. Jedynie w latach 2003-2004 zako ń czy ł a si ę ona dodatnim wynikiem finansowym. (dowód: karta 40-44, 67-71) 14. Przepisy ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wod ę i zbiorowym odprowadzaniu ś cieków (j.t. Dz. U. 2006 Nr 123, poz. 858) – (dalej: ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu (..)) okre ś laj ą zasady i warunki zbiorowego zaopatrzenia w wod ę oraz zbiorowego odprowadzania ś cieków, a wi ę c odnosz ą si ę do us ł ug o charakterze sieciowym. W niniejszej sprawie chodzi za ś o odbiór ś cieków dostarczanych wozami asenizacyjnymi do 4 oczyszczenia. W zwi ą zku z tym us ł uga tego rodzaju podlega przepisom ustawy z dnia 13 wrze ś nia 1996 r. o utrzymaniu czysto ś ci i porz ą dku w gminach (j.t. Dz.U. 2005, Nr 236, poz. 2008 ze zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 2 b tej ustawy gminy zapewniaj ą czysto ść i porz ą dek na swoim terenie i tworz ą warunki niezb ę dne do ich utrzymania mi ę dzy innymi poprzez zapewnienie budowy, utrzymania i eksploatacji w ł asnych lub wspólnych z innymi gminami stacji zlewnych, w przypadku gdy pod łą czenie wszystkich nieruchomo ś ci do sieci kanalizacyjnej jest niemo ż liwe lub powoduje nadmierne koszty. Z kolei, zgodnie z tre ś ci ą art. 5 ust. 1 pkt 2, 3a i 3b, w ł a ś ciciele nieruchomo ś ci zapewniaj ą utrzymanie czysto ś ci i porz ą dku przez wyposa ż enie nieruchomo ś ci w zbiornik bezodp ł ywowy nieczysto ś ci ciek ł ych, gromadz ą je w nich i pozbywaj ą si ę ich w sposób zgodny z obowi ą zuj ą cymi przepisami. Ponadto art. 6 ust. 1 ustawy nak ł ada na w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci obowi ą zek udokumentowania, w formie umowy korzystania z us ł ug wykonywanych przez zak ł ad b ę d ą cy gminn ą jednostk ą organizacyjn ą lub przedsi ę biorc ę posiadaj ą cego zezwolenie na prowadzenie dzia ł alno ś ci w zakresie opró ż niania zbiorników bezodp ł ywowych i transportu nieczysto ś ci ciek ł ych, przez okazanie takiej umowy i dowodów p ł acenia za takie us ł ugi. Górne stawki op ł at za us ł ugi opró ż niania zbiorników bezodp ł ywowych, ponoszonych przez w ł a ś cicieli nieruchomo ś ci zgodnie z art. 6 ust. 2 okre ś la w drodze uchwa ł y rada gminy. Wójt, burmistrz, prezydent miasta wydaje z urz ę du decyzj ę , w której ustala: 1) obowi ą zek uiszczania op ł at za odbieranie odpadów komunalnych lub opró ż nianie zbiorników bezodp ł ywowych; 2) wysoko ść op ł at wyliczonych z zastosowaniem stawek, o których mowa w ust. 2; 3) terminy uiszczania op ł at, o których mowa w pkt 1; 4) sposób i terminy udost ę pniania urz ą dze ń lub zbiorników w celu ich opró ż nienia (art. 6 ust.7). Decyzja ta ulega przed ł u ż eniu w drodze decyzji wydawanej z urz ę du, na kolejny okres, je ż eli w ł a ś ciciel nieruchomo ś ci nie przedstawi, na co najmniej 3 miesi ą ce przed up ł ywem daty obowi ą zywania decyzji, umowy, w której termin rozpocz ę cia wykonywania us ł ugi nie jest pó ź niejszy ni ż data utraty mocy obowi ą zuj ą cej decyzji (art. 6 ust. 10). O ile kwesti ę wysoko ś ci kompleksowej op ł aty za odbiór ś cieków z przydomowych zbiorników bezodp ł ywowych i ich transport do oczyszczalni, podobnie jak jej organizacji, reguluj ą przepisy ustawy o utrzymaniu czysto ś ci i porz ą dku w gminach, to jeden ze sk ł adników tej op ł aty, tj. op ł ata za przyj ę cie ś cieków do oczyszczenia, ustalany jest przez przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne na podstawie przepisów ww. ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu (...) i podlega taryfikacji. 16. Zgodnie z art. 20 ust. 3 ww. ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu (...) ceny i stawki op ł at okre ś lone w taryfie s ą ró ż nicowane dla poszczególnych taryfowych grup odbiorców us ł ug na podstawie udokumentowanych ró ż nic kosztów zbiorowego zaopatrzenia w wod ę i zbiorowego odprowadzanie ś cieków. Taryfy podlegaj ą zatwierdzeniu w drodze uchwa ł y rady gminy. Przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne, w terminie 70 dni przed planowanym dniem wej ś cia taryf w ż ycie, przedstawia wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta) wniosek o ich zatwierdzenie. Do wniosku o zatwierdzenie taryf przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne do łą cza szczegó ł ow ą kalkulacj ę cen i stawek op ł at oraz aktualny plan (art. 24 ust. 1, 2 i 3). Je ż eli rada gminy nie podejmie uchwa ł y o zatwierdzeniu taryf, w terminie 45 dni od dnia z ł o ż enia wniosku, taryfy zweryfikowane przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) wchodz ą w ż ycie po up ł ywie 70 dni od dnia z ł o ż enia wniosku o zatwierdzenie taryf (art. 24 ust. 5 i 8). 17. Natomiast zgodnie z § 3 ust. 1 Rozporz ą dzenia Ministra Budownictwa z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie okre ś lania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozlicze ń za zbiorowe zaopatrzenie w wod ę i zbiorowe odprowadzanie ś cieków (Dz.U. 2006 Nr 127, poz. 886) przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne opracowuje taryfy dla 5 zbiorowego zaopatrzenia w wod ę i zbiorowego odprowadzania ś cieków w sposób zapewniaj ą cy m.in. eliminowanie subsydiowania skro ś nego. II. Maj ą c powy ż sze na uwadze Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwa ż y ł co nast ę puje. 1. Okre ś lenie zarzutu. Zak ł adowi Us ł ug Komunalnych Sp. z o.o. z siedzib ą w Mi ę kini postawiony zosta ł zarzut nadu ż ywania przez tego przedsi ę biorc ę pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku oczyszczania ś cieków na terenie Gminy Mi ę kinia, poprzez narzucanie nieuczciwych cen w wyniku obci ąż enia grupy dostawców ś cieków nie posiadaj ą cych sieci kanalizacyjnej cz ęś ci ą kosztów zwi ą zanych z jej utrzymaniem i eksploatacj ą , co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 9 ust. 2 pkt 1 powo ł anej wy ż ej ustawy o ochronie (…). Zgodnie z tym artyku ł em cena nieuczciwa mo ż e mie ć charakter ceny nadmiernie wygórowanej albo ra żą co niskiej. W niniejszej sprawie zarzut dotyczy ceny nieuczciwej, jako ceny nadmiernie wygórowanej. 2. Naruszenie interesu publicznego. Podstaw ą do zastosowania przepisów ustawy o ochronie (…) jest uprzednie stwierdzenie przez Prezesa Urz ę du, czy w niniejszej sprawie wszcz ę cie i przeprowadzenie post ę powania antymonopolowego by ł o zasadne z punktu widzenia interesu publicznoprawnego. Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie (…) celem regulacji w niej przyj ę tych jest zapewnienie rozwoju konkurencji, ochrona przedsi ę biorców nara ż onych na stosowanie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę i ochrona interesów konsumentów. Tak okre ś lony cel ustawy pozwala przyj ąć , i ż ma ona charakter publicznoprawny i s ł u ż y ochronie ogólnospo ł ecznego interesu. Powy ż sze przes ą dza o wy łą czeniu mo ż liwo ś ci podejmowania przez organ antymonopolowy dzia ł a ń w celu ochrony wy łą cznie interesów indywidualnych. Tak ą interpretacj ę potwierdza orzecznictwo S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (patrz wyroki z dnia 28.05.2001, sygn. akt XVII Ama 82/00; z dnia 4.07.2001, sygn. akt XVII Ama 108/00; z dnia 30.05.2001 r., sygn. akt XVII Ama 80/00; z dnia 6.06.2001, sygn. akt XVII Ama 78/00) i S ą du Najwy ż szego (wyrok z dnia 27 sierpnia 2003 r., sygn. akt I CK 184/03). Wymienione w art. 1 cele ustawy o ochronie (...) zosta ł y okre ś lone jako równorz ę dne, co sprawia, ż e praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę obejmuj ą nie tylko te, które godz ą w konkurencj ę , ale równie ż te, które – podejmowane przez przedsi ę biorców posiadaj ą cych pozycj ę dominuj ą c ą – nie godz ą c wprost w konkurencj ę – naruszaj ą interesy uczestników rynku. Praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę mo ż na zatem podzieli ć na praktyki antykonkurencyjne, wywieraj ą ce bezpo ś redni wp ł yw na stan lub rozwój konkurencji oraz praktyki eksploatacyjne, których istot ą jest uzyskanie korzy ś ci kosztem innych podmiotów, w tym nieprowadz ą cych dzia ł alno ś ci gospodarczej. W przypadku praktyk eksploatacyjnych bezpo ś rednim celem lub skutkiem dzia ł a ń przedsi ę biorców jest naruszenie przede wszystkim innych ni ż konkurencyjne interesów uczestników rynku poprzez wykorzystanie przez przedsi ę biorców istniej ą cej nad kontrahentami przewagi. W niniejszej sprawie, ZUK postawiono zarzut nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na lokalnym rynku odbioru i oczyszczenia nieczysto ś ci ciek ł ych bytowych z wozów asenizacyjnych na terenie Gminy Mi ę kinia. Nie ulega w ą tpliwo ś ci, ż e ZUK z racji posiadanej si ł y rynkowej ma mo ż liwo ść eksploatowania zajmowanej na rynku pozycji kosztem swoich kontrahentów, wywierania na nich presji rynkowej i narzucania wysoko ś ci cen na ś wiadczone przez siebie us ł ugi. Bezsprzecznym jest równie ż , i ż w przedmiotowym post ę powaniu antymonopolowym bezpo ś rednio poszkodowanymi w wyniku zarzucanych praktyk 6 ograniczaj ą cych konkurencj ę (w przypadku ich stwierdzenia) by ł yby wszystkie podmioty nie pod łą czone do miejskiej kanalizacji, odprowadzaj ą ce ś cieki i nieczysto ś ci do oczyszczalni ś cieków b ę d ą cej w ł asno ś ci ą ZUK, za po ś rednictwem przedsi ę biorców zajmuj ą cych si ę wywozem nieczysto ś ci ciek ł ych ( ś cieków) wozami asenizacyjnymi, w tym równie ż ZUK. Dla stwierdzenia naruszenia interesu publicznego wystarczaj ą ce jest dowolne nadu ż ycie przez dominanta si ł y rynkowej w relacjach ze s ł abszymi uczestnikami rynku, albowiem ju ż sam fakt nadu ż ycia posiadanej na rynku pozycji dominuj ą cej narusza interes publiczny. W przypadku, gdyby kwestionowane dzia ł ania ZUK uznane zosta ł y za praktyki ograniczaj ą ce konkurencj ę wyra ż aj ą ce si ę w eksploatowaniu przez niego zajmowanej na rynku pozycji z uszczerbkiem dla ww. podmiotów, naruszony zosta ł by zatem interes publiczny. W takich okoliczno ś ciach interwencja Prezesa Urz ę du, podj ę ta w formie wszcz ę cia post ę powania administracyjnego na gruncie ustawy o ochronie (…), sta ł a si ę zatem konieczna i zgodna z interesem wszystkich obecnych oraz przysz ł ych kontrahentów ZUK, niepod łą czonych do sieci kanalizacji miejskiej. 3. Ustalenie rynku w ł a ś ciwego Poniewa ż zachowania podmiotów odbywaj ą si ę w strukturze rynkowej istotne znaczenie ma okre ś lenie rynku w ł a ś ciwego w niniejszej sprawie, czyli – zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy o ochronie (…) – rynku towarów, który ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów (...) panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Mówi ą c o rynku w ł a ś ciwym, okre ś la si ę rynek w uj ę ciu produktowym i geograficznym. Rynek w znaczeniu produktowym odnosi si ę do towarów, za ś w rozumieniu art. 4 pkt 7 ustawy o ochronie (…) pod tym poj ę ciem rozumie ć nale ż y tak ż e „us ł ugi”. Natomiast rynek w uj ę ciu geograficznym odnosi si ę do obszaru, na jakim te towary s ą oferowane. W przedmiotowej sprawie towarem oferowanym nabywcom przez ZUK s ą us ł ugi oczyszczenia ś cieków. Op ł aty za ich wykonanie ustala sam przedsi ę biorca, a zatwierdza na drodze uchwa ł y Rada Gminy Mi ę kinia. Tak wi ę c w aspekcie produktowym ZUK prowadzi dzia ł alno ść na rynku oczyszczenia ś cieków, zarówno tych doprowadzanych kanalizacj ą , jak i nieczysto ś ci dostarczanych wozami asenizacyjnymi. ZUK jest jedynym przedsi ę biorstwem wodoci ą gowo-kanalizacyjnym, oferuj ą cym tego rodzaju us ł ugi na terenie Gminy Mi ę kinia. Z uwagi na technologi ę oczyszczania ś cieków, rynek w uj ę ciu geograficznym wyznaczony jest przez znajduj ą c ą si ę na tym terenie oczyszczalni ę ś cieków wraz z umieszczonym w odleg ł o ś ci ok. 30 km od niej punktem zlewnym, do którego zrzucane s ą ś cieki z wozów asenizacyjnych i kanalizacj ą transportowane do oczyszczalni. A zatem rynek w uj ę ciu geograficznym obejmuje teren Gminy Mi ę kinia. W rezultacie powy ż szego rynkiem w ł a ś ciwym w niniejszej sprawie jest lokalny rynek oczyszczania ś cieków wyznaczony obszarem Gminy Mi ę kinia. 4. Ustalenie pozycji rynkowej uczestnika post ę powania na rynku w ł a ś ciwym Mo ż liwo ść stwierdzenia naruszenia przez przedsi ę biorc ę zakazu stosowania praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , polegaj ą cych na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej, uzale ż niona jest od uprzedniego stwierdzenia, i ż przedsi ę biorca posiada na tak okre ś lonym rynku pozycj ę dominuj ą c ą . Ustalaj ą c, czy na rynku w ł a ś ciwym w niniejszej sprawie ZUK posiada pozycj ę dominuj ą c ą , nale ż y mie ć na uwadze definicj ę , zawart ą w art. 4 pkt 10 ustawy o ochronie (…), zgodnie z któr ą pozycja dominuj ą ca to pozycja przedsi ę biorcy na rynku, która umo ż liwia mu 7 zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa si ę , ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40%. Okre ś laj ą c pozycj ę rynkow ą ZUK niezb ę dne jest wi ę c przes ą dzenie czy jej si ł a ekonomiczna umo ż liwia prowadzenie dzia ł alno ś ci w znacznym stopniu niezale ż nie od swych konkurentów i kontrahentów. Jak podano wy ż ej, na rynku odbioru i oczyszczania ś cieków z wozów asenizacyjnych na terenie Gminy Mi ę kinia ZUK jest administratorem jedynego punktu zlewnego oraz kanalizacji łą cz ą cej ten punkt z oczyszczalni ą ś cieków, b ę d ą cej w ł asno ś ci ą ZUK. Z uwagi na technologi ę odprowadzania ś cieków z wozów asenizacyjnych (przez punkt zlewny sieci ą kanalizacyjn ą ) i ich oczyszczania w oczyszczalni ś cieków, ZUK jest monopolist ą naturalnym, wype ł nia zatem norm ę art. 4 pkt 10 ww. ustawy. Poniewa ż na rynku w ł a ś ciwym uczestnik nie spotyka si ę z ż adn ą konkurencj ą , posiada si łę ekonomiczn ą , przy u ż yciu której mo ż e zapobiega ć nie tylko efektywnej konkurencji, ale tak ż e dzia ł a ć niezale ż nie od swoich klientów, a w szczególno ś ci wykorzystywa ć swoj ą pozycj ę rynkow ą do narzucania swoich warunków umownych w zakresie wysoko ś ci op ł at za odbiór i oczyszczenie 1 m 3 nieczysto ś ci ciek ł ych bytowych z wozów asenizacyjnych. 5. Rozpatrzenie naruszenia zakazu, o którym mowa w art. 9 ust 2 pkt 1 ustawy o ochronie (…). Istota praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę , zakazanej art. 9 ust. 1 powy ż szej ustawy o ochronie (...), sprowadza si ę do nadu ż ywania pozycji dominuj ą cej na rynku w ł a ś ciwym przez jednego lub kilku przedsi ę biorców. Ogólny zakaz wyra ż ony w ust. 1 art. 9 tej ustawy precyzuje jego ust. 2 pkt 1 wskazuj ą c przyk ł ad nadu ż ywania tej pozycji, polegaj ą cy na bezpo ś rednim lub po ś rednim narzucaniu nieuczciwych cen, w tym cen nadmiernie wygórowanych albo ra żą co niskich, odleg ł ych terminów p ł atno ś ci lub innych warunków zakupu albo sprzeda ż y towarów. W sprawie niniejszej zarzut dotyczy narzucania nieuczciwych cen w wyniku obci ąż enia grupy dostawców ś cieków nie posiadaj ą cych sieci kanalizacyjnej cz ęś ci ą kosztów zwi ą zanych z jej utrzymaniem i eksploatacj ą . Zatem do stwierdzenia praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę z art. 9 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (…) konieczne jest udowodnienie spe ł nienia nast ę puj ą cych przes ł anek: − posiadanie pozycji dominuj ą cej, − bezpo ś rednie narzucanie cen oraz, − nadmiernie wygórowany charakter tych cen. A) Jak ju ż wskazano wy ż ej, ZUK posiada pozycj ę dominuj ą c ą na lokalnym rynku odbioru i oczyszczenia nieczysto ś ci ciek ł ych bytowych z wozów asenizacyjnych na terenie Gminy Mi ę kinia. Tym samym pierwsza przes ł anka praktyki z art. 9 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (…) zosta ł a spe ł niona. B) Je ż eli chodzi o narzucanie ceny dzia ł anie to cechuje si ę jednostronno ś ci ą i przymusem towarzysz ą cym jego wykonywaniu. Cena narzucana jest dzi ę ki zajmowaniu przez danego przedsi ę biorc ę pozycji dominuj ą cej na rynku i wykorzystywaniu jej w zwi ą zku z posiadan ą si łą rynkow ą . W niniejszej sprawie ZUK dysponuje potencja ł em niezb ę dnym do narzucenia swoim kontrahentom cen za ś wiadczone us ł ugi. Dysponowanie si łą rynkow ą umo ż liwiaj ą c ą narzucanie warunków umów nie przes ą dza, ż e z takim narzuceniem mamy do czynienia w ka ż dym z przypadków. Wysoko ść cen za odbiór i oczyszczenie 1 m 3 nieczysto ś ci ciek ł ych bytowych z wozów asenizacyjnych ustalana jest jednostronnie przez ZUK, bez wcze ś niejszej 8 konsultacji, czy te ż uzgodnienia z jego kontrahentami. Uzna ć równie ż nale ż y, ż e nie maj ą oni ż adnego wp ł ywu na ich wysoko ść , dlatego te ż ceny za odbiór i oczyszczenie 1 m 3 nieczysto ś ci ciek ł ych bytowych z wozów asenizacyjnych pobierane przez ZUK od przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych tego rodzaju us ł ugi dla podmiotów niepod łą czonych do kanalizacji miejskiej, którzy tak naprawd ę ponosz ą ich ci ęż ar, s ą im narzucane. Wprawdzie, zgodnie z dyspozycj ą art. 20 ust. 3 i art. 24 ust. 1 ww. ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu (...) stawki op ł at za ś cieki wprowadzane do zbiorowych urz ą dze ń komunalnych oraz dowo ż onych do oczyszczalni ś cieków, opracowane przez ZUK, zosta ł y przyj ę te w drodze uchwa ł y przez Rad ę Gminy Mi ę kinia. Jednak ż e odbiorcy tych us ł ug nie maj ą ż adnego wp ł ywu na ostateczny poziom cen zawartych w taryfie. Zatem uzna ć nale ż y, i ż ceny za przyj ę cie (oczyszczenie) ś cieków z wozów asenizacyjnych zosta ł y narzucone przez ZUK wszystkim przedsi ę biorcom wykonuj ą cym te us ł ugi, a w konsekwencji – podmiotom niepod łą czonym do kanalizacji, które faktycznie koszty te ponosz ą . Spe ł niona zosta ł a zatem druga przes ł anka praktyki 9 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (…) tj. bezpo ś rednie narzucanie cen. C) Poj ę cie ceny nadmiernie wygórowanej jest ma ł o precyzyjne i mo ż e by ć ró ż nie definiowane. Niemniej zarówno w orzecznictwie, jaki w doktrynie przyjmuje si ę , ż e przez cen ę nadmiernie wygórowan ą w ś wietle art. 9 ust. 2 pkt 1 nale ż y rozumie ć cen ę narzucon ą nabywcy przez podmiot posiadaj ą cy pozycj ę dominuj ą c ą , z racji posiadania si ł y rynkowej, ra żą co zawy ż on ą w stosunku do warto ś ci ś wiadczenia, której odbiorca nie zaakceptowa ł by w przypadku posiadania przez podmiot dominuj ą cy konkurencji. Cena taka w sposób istotny narusza zasad ę ekwiwalentno ś ci ś wiadcze ń stron umowy okre ś lon ą w art. 487 § 2 k.c. Przypomnie ć nale ż y, i ż w ś wietle powo ł ywanej ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu (…) ceny i stawki op ł at za dostarczanie wody i odprowadzanie ś cieków opracowuj ą przedsi ę biorstwa wodoci ą gowo-kanalizacyjne i okre ś laj ą je w taryfie (art. 20 ust. 3 ww. ustawy). Zawarte w taryfie ww. ceny i stawki op ł at, ustalane przez przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne, podlegaj ą zatwierdzeniu przez rad ę gminy. Przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne w terminie 70 dni przed planowan ą dat ą wej ś cia taryf w ż ycie przedstawia radzie gminy wniosek o ich zatwierdzenie (art. 24 ust. 2 ww. ustawy), zawieraj ą cy mi ę dzy innymi zestawienie cen i stawek op ł at, kalkulacj ę op ł at, plan, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy oraz informacje finansowe zawieraj ą ce sprawozdanie finansowe (art. 25 ww. ustawy). W my ś l art. 24 ust. 1 ww. ustawy taryfy podlegaj ą zatwierdzeniu w drodze uchwa ł y rady gminy. Przy podejmowaniu decyzji o zatwierdzeniu taryf przedstawionych przez przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne rada gminy sprawdza, czy taryfy zosta ł y opracowane zgodnie z przepisami ustawy i weryfikuje zg ł aszane przez przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne koszty pod wzgl ę dem celowo ś ci ich ponoszenia (art. 24 ust. 5 ww. ustawy). Szczegó ł owe sposoby okre ś lania taryf zawarto w powo ł anym powy ż ej rozporz ą dzeniu Ministra Budownictwa z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie okre ś lania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozlicze ń za zbiorowe zaopatrzenie w wod ę i zbiorowe odprowadzanie ś cieków. Zgodnie § 6 tego rozporz ą dzenia kluczowym przy ustalaniu przez przedsi ę biorstwo (ZUK) cen us ł ug jest poj ę cie niezb ę dnych przychodów, obejmuj ą ce warto ś ci kosztów eksploatacji i utrzymania, kosztów zakupionej przez siebie wody lub wprowadzania ś cieków do urz ą dze ń kanalizacyjnych nieb ę d ą cych w jego posiadaniu, sp ł aty rat kapita ł owych ponad warto ść amortyzacji lub umorzenia, sp ł aty odsetek od zaci ą gni ę tych kredytów i po ż yczek, nale ż no ś ci nieregularne i mar żę zysku. Wobec powy ż szego, w ocenie Prezesa Urz ę du - ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu (…) - b ę d ą c ustaw ą szczególn ą w stosunku do ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, 9 wy łą czn ą kompetencj ę regulatora na gminnym rynku zbiorowego zaopatrzenia w wod ę i zbiorowego odprowadzania ś cieków przyzna ł a radzie gminy , która tym samym jest jedynym organem w ł adnym do dokonania oceny prawid ł owo ś ci, wysoko ś ci i struktury zatwierdzanych przez siebie taryf z obowi ą zuj ą cymi zasadami okre ś lonymi w ustawie o zbiorowym (…). W rozpatrywanej sprawie Rada Gminy Mi ę kinia uchwa ł ami nr XLIX/344/02 z dnia 23.05. 2002 r. i nr IX/99/07 z dnia 27.04.2007 r. zatwierdzi ł a zaproponowane przez ZUK stawki op ł at za ś cieki wprowadzone do zbiorowych urz ą dze ń komunalnych oraz dowo ż onych do oczyszczalni ś cieków, w wysoko ś ci proporcjonalnie 3,26 z ł /m 3 + VAT i 3,52 z ł /m 3 + VAT. Jak ju ż wy ż ej wskazano, projekt taryfy przedstawiony przez przedsi ę biorstwo wodoci ą gowo-kanalizacyjne (ZUK) podlega kontroli rady gminy (Rada Gminy Mi ę kinia), która sprawdza, czy taryfy zosta ł y opracowane zgodnie z przepisami ustawy i weryfikuje koszty i przychody, o których mowa w § 6 i § 7 ww. rozporz ą dzenia, pod wzgl ę dem celowo ś ci ich ponoszenia. Niemniej jednak zakres kontroli proponowanych taryf nie obejmuje wysoko ś ci zysku, który przedsi ę biorstwo zamierza osi ą gn ąć , przy czym prawo do zysku jest przyj ę te w ww. rozporz ą dzeniu (§ 6 pkt 6 i § 13 ust. 2 pkt 1). Zatem kompetencje rady gminy (w tym przypadku – Rady Gminy Mi ę kinia) i Prezesa Urz ę du w zakresie oddzia ł ywania na ceny us ł ug przedsi ę biorstwa wodoci ą gowo-kanalizacyjnego (ZUK) nie pozostaj ą w wzajemnym stosunku przepisów ogólnych do szczególnych, a ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu (…) nie wy łą cza kompetencji Prezesa w zakresie art. 9 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (…) - (patrz: wyrok S ą du Najwy ż szego z dnia 27.08.2003 r., sygn. I CK 185/03). W tym stanie rzeczy Prezes Urz ę du dokona ł analizy kosztów op ł aty za odbiór nieczysto ś ci z wozów asenizacyjnych, stosowanych przez ZUK, w ś wietle kryteriów ceny nadmiernie wygórowanej, o której mowa w art. 9 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (…). Doktryna i praktyka s ą dowa s ą zgodne co do tego, i ż przy definiowaniu ceny nadmiernie wygórowanej, w celu wyeliminowania b łę dów w ocenie, nale ż y pos ł ugiwa ć si ę dwojakiego rodzaju kryteriami. Pierwsze z nich zwi ą zane s ą z analiz ą kosztow ą dzia ł alno ś ci gospodarczej przedsi ę biorcy. Wyró ż nia si ę tu kryteria odnosz ą ce si ę do: a) kosztów w ł asnych przedsi ę biorcy wynikaj ą cych z kalkulacji ceny towaru, b) wielko ś ci zysku w cenie jednostkowej, c) rentowno ś ci rozumianej jako stosunek zysku do kosztów w ł asnych, d) dynamiki wzrostu cen. Drugie powstaj ą z porównania cen wyst ę puj ą cych na rynku w ł a ś ciwym z cenami potencjalnych konkurentów przedsi ę biorcy operuj ą cych na innych rynkach (tzw. analiza porównawcza cen). Je ż eli w wyniku zastosowania tych kryteriów oka ż e si ę , ż e badana cena istotnie narusza zasad ę ekwiwalentno ś ci ś wiadcze ń kontrahentów, gdy ż jest ra żą co zawy ż ona w stosunku do warto ś ci ś wiadczenia oferowanego przez dominuj ą cego na rynku przedsi ę biorc ę , to nale ż y przyj ąć , i ż mamy do czynienia z cen ą nadmiernie wygórowan ą w rozumieniu art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (zob. wyrok S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 20.11.2003r. sygn. akt XVII Ama 121/03, wyrok S ą du Apelacyjnego z dnia 14.06.2005r. sygn. akt VI ACa 93/05). Ad. a) Jak wynika ze zgromadzonego materia ł u dowodowego na podstawie sporz ą dzonych przez ZUK kalkulacji, uchwa łą nr XLIX/344/02 Rady Gminy w Mi ę kini z dnia 23 maja 2002 r. zatwierdzona zosta ł a taryfa dla zbiorowego zaopatrzenia w wod ę i odprowadzania ś cieków, zgodnie z któr ą op ł ata za odbiór ś cieków zarówno z kanalizacji, jak i z wozów asenizacyjnych wynosi ł a 3,26 z ł /m 3 + VAT. Taka stawka obowi ą zywa ł a do dnia 31.05.2007 r. Uchwa łą 10 nr IX/99/07 z dnia 27.04.2007 r. Rada Gminy Mi ę kinia zatwierdzi ł a now ą , wy ż sz ą o ok. 8% od dotychczas obowi ą zuj ą cej, stawk ę op ł aty za ś cieki wprowadzone do zbiorowych urz ą dze ń komunalnych oraz dowo ż onych do oczyszczalni ś cieków Mi ę kinia, w kwocie 3,52 z ł /m 3 + podatek VAT. Powy ż sze uchwa ł y zosta ł y wydana na podstawie sporz ą dzonych przez ZUK za ł o ż e ń przyj ę tych przy opracowywaniu taryfy, w której uwzgl ę dniono koszty oczyszczania ś cieków w oczyszczalni (karty nr 9, 25-35, 79). Przeprowadzona przez organ antymonopolowy analiza kalkulacji op ł at za zrzut 1m 3 ś cieków z wozów asenizacyjnych do oczyszczalni nie wykaza ł a, aby zawarte w niej zosta ł y nieuzasadnione koszty dodatkowe. Szczególnie, i ż w za ł o ż eniach z 2002 r. (karta nr 9) [tajemnica przedsi ę biorstwa] . Ad. b) Jak wykazano powy ż ej, stawka za wprowadzenie ś cieków do oczyszczalni, zarówno poprzez kanalizacj ę jak te ż z zrzut wozów asenizacyjnych, zosta ł a ustalona na poziomie nie pokrywaj ą cym kosztów funkcjonowania oczyszczalni. Za ś w kalkulacji op ł aty wprowadzonej w roku 2007 r. mar ż a zysku wynosi ł a [tajemnica przedsi ę biorstwa] . Zatem w tym wypadku nie mo ż na mówi ć , i ż ZUK osi ą ga w tego rodzaju dzia ł alno ś ci zysk nadmiernie wygórowany, gdy ż jak wynika z materia ł u dowodowego us ł ugi odbioru i oczyszczenia ś cieków z wozów asenizacyjnych wykonuje po kosztach, nie osi ą gaj ą c z tego tytu ł u ż adnego zysku. Ad c) i d) Analizuj ą c przedmiotow ą stawk ę za odbiór i oczyszczenie 1 m 3 nieczysto ś ci z wozów asenizacyjnych w uj ę ciu dynamicznym, stwierdzi ć nale ż y, i ż ustalon ą w roku 2002 stawk ę stosowano do 31.05.2007 r., a wi ę c przez 5 lat. W roku 2007 nast ą pi ł wzrost przedmiotowej ceny, o 7,98 % dla gospodarstw domowych, jak i dla innych przedsi ę biorców, w porównaniu do cen z 2002 r. Podkre ś li ć przy tym nale ż y, i ż ł adunek zanieczyszcze ń w ś ciekach ze zbiorników bezodp ł ywowych (ChZT) jest znacznie wy ż szy ni ż ł adunek zawarty w ś ciekach dop ł ywaj ą cych do oczyszczalni. Zatem koszt oczyszczenia 1m 3 ś cieków z wozów asenizacyjnych jest wy ż szy, ni ż oczyszczenia takiej samej ilo ś ci ś cieków wp ł ywaj ą cych kanalizacj ą . Jak wynika za ś ze zgromadzonego materia ł u dowodowego przy ustalania stawek na odbiór ś cieków z wozów asenizacyjnych powy ż szego nie uwzgl ę dniono, a co za tym idzie ustalono tak ą sam ą op ł at ę za t ę us ł ug ę zarówno dla podmiotów pod łą czonych jak i nie pod łą czonych do kanalizacji. Za ś w przypadku wprowadzenia przez ZUK zró ż nicowania tej op ł aty i wprowadzenia dwóch taryf cena dla podmiotów posiadaj ą cych zbiorniki bezodp ł ywowe mog ł aby by ć wy ż sza od obowi ą zuj ą cej obecnie. Ponadto, analizy cen wed ł ug tego kryterium nale ż y zawsze dokonywa ć w powi ą zaniu ze wska ź nikami rentowno ś ci. Za ł o ż y ć nale ż y, i ż je ż eli rentowno ść jest wysoka przy jednocze ś nie wysokiej dynamice wzrostu cen, to wówczas mo ż na by wyci ą gn ąć wniosek, i ż ceny mog ą mie ć charakter cen nadmiernie wygórowanych. W rozpatrywanej sprawie takie relacje jednak nie wyst ą pi ł y, a obowi ą zuj ą ce od 2002 op ł aty w wysoko ś ci 3,26 z ł (netto) niew ą tpliwie nie pokrywa ł y kosztów w ł asnych dla tego rodzaju dzia ł alno ś ci. Obrazuj ą to dane uj ę te w tabeli nr 1, z których jednoznacznie wynika, i ż dzia ł alno ść ZUK w zakresie oczyszczania ś cieków przynosi ł a [tajemnica przedsi ę biorstwa]. Reasumuj ą c, przeprowadzona powy ż ej analiza ekonomiczna wskazuje, i ż cena za odbiór i oczyszczenie 1m 3 ś cieków i nieczysto ś ci bytowych z wozów asenizacyjnych w wysoko ś ci 3,26 z ł (netto) i 3,52 z ł (netto) nie jest nadmiernie wygórowana. Ponadto, na podstawie 11 zebranego materia ł u dowodowego, nie stwierdzono aby sk ł adnikiem opracowywanych dla ich kalkulacji by ł y koszty zwi ą zane z eksploatacj ą i utrzymaniem kanalizacji. Wobec powy ż szego stwierdzi ć nale ż y, i ż nie zosta ł a spe ł niona trzecia przes ł anka tj. nadmiernie wygórowany charakter cen narzuconych, a tym samym op ł ata pobierana przez ZUK za odbiór i oczyszczenie 1m 3 ś cieków z wozów asenizacyjnych nie jest cen ą nieuczciw ą , o której mowa w art. 9 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (…). Brak spe ł nienia tej przes ł anki czyni post ę powanie prowadzone w niniejszej sprawie bezprzedmiotowym, co powoduje konieczno ść jego umorzenia. Stosownie bowiem do art. 83, w zwi ą zku z art. 84 ustawy o ochronie (...), w sprawach w niej nieuregulowanych, do post ę powania przed Prezesem Urz ę du stosuje si ę – z wy łą czeniem spraw dotycz ą cych dowodów – przepisy Kodeksu post ę powania administracyjnego. Z kolei dyspozycja art. 105 § 1 k.p.a. stanowi, i ż organ administracji pa ń stwowej wydaje decyzj ę o umorzeniu post ę powania, gdy post ę powanie z jakiejkolwiek przyczyny sta ł o si ę bezprzedmiotowe. Umorzenie post ę powania na tej podstawie jest obligatoryjne, co oznacza, i ż ustalenie przes ł anki bezprzedmiotowo ś ci post ę powania stwarza obowi ą zek zako ń czenia post ę powania w danej instancji przez jego umorzenie, poniewa ż brak jest podstaw do rozstrzygni ę cia sprawy co do jej istoty. Dalsze prowadzenie post ę powania w takim przypadku stanowi ł oby o jego wadliwo ś ci, maj ą cej istotny wp ł yw na wynik sprawy. Podkre ś li ć przy tym nale ż y, i ż przes ł anka umorzenia post ę powania mo ż e istnie ć jeszcze przed wszcz ę ciem post ę powania, co zostanie ujawnione w tocz ą cym si ę post ę powaniu, a mo ż e ona powsta ć tak ż e w czasie trwania post ę powania, a wi ę c w sprawie ju ż zawis ł ej przed organami administracyjnymi. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego S ą du Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2003 r. (sygn. akt III SA 2225/01) bezprzedmiotowo ść post ę powania administracyjnego oznacza, ż e brak jest którego ś z elementów materialnego stosunku prawnego, a w zwi ą zku z tym nie mo ż na wyda ć decyzji za ł atwiaj ą cej spraw ę przez rozstrzygni ę cie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, ko ń cz ą ce post ę powanie bez jego merytorycznego rozstrzygni ę cia. Wobec powy ż szego Prezes Urz ę du orzek ł , jak w osnowie decyzji. Stosownie do tre ś ci art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie (…), w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura we Wroc ł awiu. Z up. Prezesa UOKiK Dyrektor Del. we Wroc ł awiu Zbigniew Jurczyk 12