DNR-1/2009

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-157(16)/08/09/TN Warszawa, dnia 15 stycznia 2009 r. Decyzja nr 1/2009 Na podstawie art. 24 ust. 4 pkt 1 lit. b), pkt 2 lit. b) oraz ust. 12, w zwi ą zku z art. 10 ust. 1, art. 5 ust. 1, art. 4 ust. 1 oraz art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275 oraz z 2007 r. Nr 35, poz. 215), po przeprowadzeniu post ę powania administracyjnego wszcz ę tego z urz ę du w sprawie ogólnego bezpiecze ń stwa rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml, wprowadzonej na rynek przez przedsi ę biorc ę Marka Kaszubowskiego, prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe ECOLUX w Zambrowie, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, ż e produkt ten ze wzgl ę du na zbyt nisk ą temperatur ę zap ł onu nie jest bezpieczny i przedsi ę biorcy temu: 1) w przypadku egzemplarzy rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml, które nie zosta ł y wprowadzone na rynek – zakazuje ich dalszego wprowadzania na rynek i nakazuje podj ę cie czynno ś ci niezb ę dnych do zapewnienia przestrzegania tego zakazu; dowody podj ę cia tych czynno ś ci nale ż y przekaza ć Prezesowi Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów niezw ł ocznie, ale nie pó ź niej ni ż w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji; 2) w przypadku egzemplarzy rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml wprowadzonych na rynek – nakazuje natychmiastowe ich wycofanie z rynku; dowody wykonania decyzji nale ż y przekaza ć Prezesowi Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów niezw ł ocznie, ale nie pó ź niej ni ż w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji. Uzasadnienie Pismem z dnia 3 lipca 2008 r. G ł ówny Inspektor Inspekcji Handlowej przekaza ł Urz ę dowi Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) protokó ł wraz z aktami kontroli dotycz ą cy rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml, wprowadzonej na rynek przez przedsi ę biorc ę Marka Kaszubowskiego, prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe ECOLUX w Zambrowie. Rozpa ł ka alkoholowa to jednorodna, bezbarwna ciecz bez osadów i zanieczyszcze ń o specyficznym zapachu. Produkt pakowany jest w butelki o pojemno ś ci 500 ml z przezroczystego tworzywa sztucznego, zamykane nakr ę tk ą tak skonstruowan ą , ż e uniemo ż liwia przypadkowe odkr ę cenie jej przez dzieci oraz dozownikiem. Na opakowaniu przyklejona jest etykieta, na której znajduje nazwa produktu: Rozpa ł ka do grilla „ECOLUX”, pojemno ść - 500 ml, poni ż ej umieszczono dane producenta: Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe ECOLUX, ul. Sosnowa 29, 18-300 Zambrów, numer telefonu i adres e-mail. Na etykiecie znajduje si ę tak ż e termin wa ż no ś ci, kod kreskowy, instrukcja u ż ytkowania podana w j ę zyku polskim oraz niezb ę dne ostrze ż enia. W trakcie kontroli przeprowadzonej w sklepie „MRÓWKA” w Ko ń skich, przy ul. Wjazdowej 25, nale żą cym do grupy Polskich Sk ł adów Budowlanych S.A. z siedzib ą w Busku-Zdroju, inspektorzy reprezentuj ą cy Ś wi ę tokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Kielcach poddali ocenie bezpiecze ń stwa rozpa ł k ę do grilla „ECOLUX” 500 ml w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275 oraz z 2007 r. Nr 35, poz. 215), zwanej dalej „ustaw ą o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów”. Nast ę pnie inspektorzy przekazali próbki produktu do Specjalistycznego Laboratorium Badania Paliw i Produktów Chemii Gospodarczej w Bydgoszczy w celu zbadania rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml zgodnie z postanowieniami normy zharmonizowanej PN-EN 1860-3:2005 Urz ą dzenia, paliwa sta ł e i podpa ł ki do grilla. Cz ęść 3: Podpa ł ki do rozpalania paliw sta ł ych stosowane w urz ą dzeniach do grillowania. Wymagania i metody bada ń . Oznaczenie temperatury zap ł onu wykonane zosta ł o wed ł ug wymaga ń normy PN – EN ISO 3679: 2007 Oznaczenie temperatury zap ł onu – Szybka metoda równowagowa w tyglu zamkni ę tym. Badane próbki produktu wykaza ł y zani ż enie temperatury zap ł onu, która wynosi ł a 33ºC i 22ºC (sprawozdanie nr 69-70/2008 z dnia 30 maja 2008 r.). W celu potwierdzenia negatywnej warto ś ci pomiaru temperatury zap ł onu, inspektorzy pobrali u kontrolowanego przedsi ę biorcy nowe próbki rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml, które przekazali do 2 laboratorium „LOTOS Lab” sp. z o.o. w Gda ń sku. Oznaczenie temperatury zap ł onu wykonane zosta ł o równie ż wed ł ug wymaga ń normy PN – EN ISO 3679: 2007 Oznaczenie temperatury zap ł onu – Szybka metoda równowagowa w tyglu zamkni ę tym. Badane próbki produktu ponownie wykaza ł y zani ż enie temperatury zap ł onu, która wynosi ł a 19ºC i 34ºC (raport nr 1098/08 z dnia 17 czerwca 2008 r.). W zwi ą zku z powy ż szym, Prezes UOKiK uzna ł za zasadne wszcz ę cie w tej sprawie post ę powania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu post ę powania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z pó ź n. zm.) pismem z dnia 26 sierpnia 2008 r. Prezes UOKiK powiadomi ł Marka Kaszubowskiego, prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe ECOLUX w Zambrowie (stron ę post ę powania) o wszcz ę ciu post ę powania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpiecze ń stwa rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml. Jednocze ś nie, postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2008 r. wydanym na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, Prezes UOKiK wyznaczy ł stronie post ę powania termin 21 dni od dnia otrzymania postanowienia na wyeliminowanie zagro ż e ń stwarzanych przez produkt b ę d ą cy przedmiotem post ę powania. Prezes UOKiK poinformowa ł stron ę post ę powania, ż e w celu wyeliminowania zagro ż e ń stwarzanych przez rozpa ł k ę do grilla „ECOLUX” 500 ml, niezb ę dne jest podj ę cie dzia ł a ń zarówno w stosunku do produktów, które nie zosta ł y jeszcze wprowadzone na rynek, jak i do produktów wprowadzonych ju ż na rynek. W stosunku do rozpa ł ek do grilla „ECOLUX” 500 ml, które nie zosta ł y jeszcze wprowadzone na rynek, przedsi ę biorca powinien zaprzesta ć wprowadzania tych produktów na rynek. W przypadku przedmiotowych rozpa ł ek, które zosta ł y ju ż wprowadzone na rynek nale ż a ł o wycofa ć produkty z rynku, czyli odebra ć rozpa ł k ę do grilla „ECOLUX” 500 ml od dystrybutorów, a w odniesieniu do produktów znajduj ą cych si ę u konsumentów, nale ż a ł o ostrzec konsumentów. Strona mog ł a równie ż zaproponowa ć inny sposób wyeliminowania zagro ż e ń , pod warunkiem, ze sposób ten zosta ł by zaakceptowany przez Prezesa UOKiK. W odpowiedzi, w pi ś mie z dnia 26 wrze ś nia 2008 r. strona post ę powania poinformowa ł a, i ż w postanowieniu Prezesa UOKiK z dnia 26 sierpnia 2008 r. rozpa ł k ę „ECOLUX” potraktowano jako rozpa ł k ę alkoholow ą , co jest niezgodne z jej sk ł adem. Ponadto, przedsi ę biorca wyrazi ł w ą tpliwo ść , aby przedstawione wyniki bada ń temperatury zap ł onu rozpa ł ki mog ł y by ć rozbie ż ne, gdy ż receptura oraz warunki produkcyjne pozosta ł y niezmienne w czasie ca ł ej produkcji rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml. Jednocze ś nie zastrzeg ł , i ż ocena bezpiecze ń stwa produktu b ę d ą cego przedmiotem post ę powania zosta ł a 3 wydana w oparciu o dobrowoln ą norm ę , tj. PN-EN 1860-3:2005 Urz ą dzenia, paliwa sta ł e i podpa ł ki do grilla. Cz ęść 3: Podpa ł ki do rozpalania paliw sta ł ych stosowane w urz ą dzeniach do grillowania. Wymagania i metody bada ń i na podstawie tylko jednego parametru, jakim jest temperatura zap ł onu. Strona post ę powania wyrazi ł a zatem w ą tpliwo ść co do prawid ł owego sklasyfikowania produktu na podstawie jednego parametru. Jednocze ś nie poinformowa ł a, ż e w pi ś mie z dnia 26 sierpnia 2008 r. nie zosta ł podany kod produktu, umo ż liwiaj ą cy jego identyfikacj ę . W zwi ą zku z przedstawion ą argumentacj ą , przedsi ę biorca b ę d ą cy stron ą post ę powania z ł o ż y ł wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i wstrzymanie wykonania postanowienia z dnia 26 sierpnia 2008 r. W pi ś mie z dnia 14 pa ź dziernika 2008 r., w zwi ą zku z kwestionowaniem przez stron ę wyników bada ń laboratoryjnych, Prezes UOKiK zwróci ł si ę do przedsi ę biorcy z pro ś b ą o przekazanie dowodów ś wiadcz ą cych, i ż rozpa ł ka do grilla „ECOLUX” 500 ml jest bezpieczna, w szczególno ś ci karty charakterystyki i wyników bada ń laboratoryjnych oraz poinformowa ł stron ę , i ż przys ł uguje jej prawo do z ł o ż enia wniosku o przebadanie próbki rozjemczej powy ż szego produktu. Jednocze ś nie, Prezes UOKiK wyrazi ł opini ę , ż e parametr, jakim jest temperatura zap ł onu rozpa ł ki, ma istotny wp ł yw na bezpiecze ń stwo tego produktu, a wskazana w przytoczonej normie temperatura zap ł onu, tj. 55ºC, stanowi próg gwarantuj ą cy odpowiedni poziom bezpiecze ń stwa rozpa ł ki. Pismem z dnia 27 pa ź dziernika 2008 r. strona post ę powania poinformowa ł a, i ż do dnia 15 listopada 2008 r. zakwestionowany towar zostanie odebrany od klientów i przekazany do utylizacji, a po jej przeprowadzeniu zostan ą przes ł ane dokumenty potwierdzaj ą ce jej dokonanie. W pi ś mie z dnia 12 listopada 2008 r. Prezes UOKiK zwróci ł si ę z pro ś b ą o przekazanie dowodów ś wiadcz ą cych o wyeliminowaniu zagro ż e ń stwarzanych przez rozpa ł k ę do grilla „ECOLUX” 500 ml, w tym informacji, w jakim okresie strona post ę powania wprowadza ł a przedmiotowy produkt na rynek, listy dystrybutorów, którym by ł sprzedawany produkt obj ę ty post ę powaniem, faktur koryguj ą cych lub o ś wiadcze ń dystrybutorów o nieposiadaniu rozpa ł ki oraz dokumentów potwierdzaj ą cych dokonanie utylizacji. W pi ś mie z dnia 4 grudnia 2008 r. Prezes UOKiK poinformowa ł stron ę post ę powania o przys ł uguj ą cym jej prawie do zapoznania si ę z aktami i prawie do wypowiedzenia si ę co do zebranych dowodów i materia ł ów. Strona nie skorzysta ł a z przys ł uguj ą cych jej praw. 4 Prezes UOKiK ustali ł i stwierdzi ł : Marek Kaszubowski, prowadz ą cy dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe ECOLUX w Zambrowie wprowadzi ł na polski rynek rozpa ł k ę do grilla „ECOLUX” 500 ml i jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit a) ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje si ę przedsi ę biorc ę prowadz ą cego w Unii Europejskiej lub na terytorium pa ń stw cz ł onkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym dzia ł alno ść polegaj ą c ą na wytwarzaniu produktu albo ka ż d ą inn ą osob ę , która wyst ę puje jako wytwórca, umieszczaj ą c na produkcie b ą d ź do niego do łą czaj ą c swoje nazwisko, nazw ę , znak towarowy b ą d ź inne odró ż niaj ą ce oznaczenie. Na etykiecie przyklejonej do plastikowego opakowania zosta ł a umieszczona informacja z nazw ą i adresem w/w przedsi ę biorcy jako producenta, a w toku post ę powania przyzna ł on, ż e produkuje powy ż szy produkt. Zgodnie z art. 10 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, producent zobowi ą zany jest wprowadza ć na rynek wy łą cznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwyk ł ych lub innych, daj ą cych si ę w sposób uzasadniony przewidzie ć warunkach jego u ż ywania, z uwzgl ę dnieniem czasu korzystania z produktu, a tak ż e, w zale ż no ś ci od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza ż adnego zagro ż enia dla konsumentów lub stwarza znikome zagro ż enie, daj ą ce si ę pogodzi ć z jego zwyk ł ym u ż ywaniem i uwzgl ę dniaj ą ce wysoki poziom wymaga ń dotycz ą cych ochrony zdrowia i ż ycia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, produkt, który nie spe ł nia wymaga ń okre ś lonych w art. 4, nie jest produktem bezpiecznym. Badania laboratoryjne, przeprowadzone przez Specjalistyczne Laboratorium Badania Paliw i Produktów Chemii Gospodarczej w Bydgoszczy oraz laboratorium „LOTOS Lab” sp. z o.o. w Gda ń sku w oparciu o norm ę PN-EN 1860-3:2005 Urz ą dzenia, paliwa sta ł e i podpa ł ki do grilla. Cz ęść 3: Podpa ł ki do rozpalania paliw sta ł ych stosowane w urz ą dzeniach do grillowania. Wymagania i metody bada ń (zgodnie z pkt. 4.1.2. w/w normy temperatura zap ł onu powinna by ć równa 55ºC lub wi ę ksza) wykaza ł y znaczne zani ż enie temperatury zap ł onu rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml, która w pierwszym laboratorium wynios ł a 33ºC i 22ºC, w drugim laboratorium - 19ºC i 34ºC. 5 Zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, produkt spe ł niaj ą cy wymagania wynikaj ą ce z norm krajowych pa ń stw cz ł onkowskich Unii Europejskiej, b ę d ą cych transpozycj ą norm europejskich uznanych przez Komisj ę Europejsk ą za zgodne z przepisami dotycz ą cymi ogólnego bezpiecze ń stwa produktów, jest produktem bezpiecznym w zakresie wymaga ń obj ę tych tymi normami. Jako ż e norma PN-EN 1860- 3:2005 Urz ą dzenia, paliwa sta ł e i podpa ł ki do grilla. Cz ęść 3: Podpa ł ki do rozpalania paliw sta ł ych stosowane w urz ą dzeniach do grillowania. Wymagania i metody bada ń jest wy ż ej opisanym rodzajem normy, Prezes UOKiK dokona ł oceny ogólnego bezpiecze ń stwa rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml z uwzgl ę dnieniem okre ś lonych w niej wymaga ń . Zgodnie z opini ą Szko ł y G ł ównej S ł u ż by Po ż arniczej w Warszawie z dnia 19 wrze ś nia 2007 r. pt.: „Analiza wp ł ywu temperatury zap ł onu podpa ł ek do grilla na w ł asno ś ci produktów”, wykonan ą na zlecenie Inspekcji Handlowej, wszystkie podpa ł ki do grilla, których temperatura zap ł onu wynosi poni ż ej 55ºC s ą zaliczane do materia ł ów niebezpiecznych po ż arowo, czyli takich, które stwarzaj ą szczególnie wysokie zagro ż enie wybuchowe i po ż arowe. W przypadku, je ś li od rozlania podpa ł ki o takich parametrach do przy ł o ż enia bod ź ca w postaci ź ród ł a ognia wyst ą pi niewielka zw ł oka czasowa (kilka, kilkana ś cie sekund) dojdzie do zap ł onu wytworzonej mieszaniny wybuchowej. Zainicjowany wybuch przejmie form ę tzw. wyfukni ę cia – wyrzutu p ł omienia bez przyrostu ci ś nienia. W przypadku takiego wyfukni ę cia, znajduj ą ce si ę blisko grilla osoby mog ą by ć nara ż one na poparzenie przez bezpo ś rednie dzia ł anie p ł omienia na odkryte cz ęś ci cia ł a lub na ubranie. Prezes UOKiK, opieraj ą c si ę na wynikach bada ń laboratoryjnych oraz opinii Szko ł y G ł ównej S ł u ż by Po ż arniczej w Warszawie z dnia 19 wrze ś nia 2007 r., uzna ł , ż e istnieje znaczne prawdopodobie ń stwo, i ż rozpa ł ka do grilla „ECOLUX” 500 ml nie spe ł nia ogólnych wymaga ń dotycz ą cych bezpiecze ń stwa. W postanowieniu z dnia 26 sierpnia 2008 r., Prezes UOKiK na ł o ż y ł na stron ę post ę powania obowi ą zek wyeliminowania zagro ż e ń stwarzanych przez w/w produkt poprzez zaprzestanie wprowadzania na rynek oraz odebranie od dystrybutorów. Produkty, które nie zosta ł y jeszcze wprowadzone na rynek, a tak ż e produkty, które zosta ł y odebrane od dystrybutorów strona post ę powania mia ł a zniszczy ć i przekaza ć Prezesowi UOKiK dowody podj ę tych dzia ł a ń . Strona mog ł a równie ż zaproponowa ć inny sposób wyeliminowania zagro ż e ń i przedstawi ć go do akceptacji Prezesowi UOKiK. W toku post ę powania administracyjnego prowadzonego przez Prezesa UOKiK, strona post ę powania pocz ą tkowo zakwestionowa ł a wyniki bada ń laboratoryjnych, ale nie skorzysta ł a z prawa do przebadania próbki rozjemczej rozpa ł ki do grilla „ECOLUX” 500 ml oraz, pomimo wezwania Prezesa UOKiK, nie przedstawi ł a dowodów potwierdzaj ą cych 6 bezpiecze ń stwo tego produktu. Nast ę pnie, strona post ę powania, mimo o ś wiadczenia o zamiarze odebrania od dystrybutorów rozpa ł ki i dokonania jej utylizacji, nie przes ł a ł a ż adnych dowodów na podj ę cie dzia ł a ń maj ą cych na celu wyeliminowanie zagro ż e ń stwarzanych przez produkt b ę d ą cy przedmiotem post ę powania. Ze wzgl ę du na zagro ż enia stwarzane przez rozpa ł k ę do grilla „ECOLUX” 500 ml, w opinii Prezesa UOKiK, niezb ę dne jest jej natychmiastowe wycofanie z rynku. Produkty, które znajduj ą si ę na rynku, nale ż y odebra ć od dystrybutorów i zakaza ć prezentowania i oferowania ich konsumentom. Dowody wycofania wadliwych produktów z rynku nale ż y przekaza ć Prezesowi UOKiK. W przypadku gdyby dystrybutorzy nie posiadali powy ż szego produktu, a tym samym nie by ł oby mo ż liwe jego odebranie, strona post ę powania mo ż e przedstawi ć pisemne o ś wiadczenia dystrybutorów o tym, ż e nie posiadaj ą w sprzeda ż y produktu b ę d ą cego przedmiotem post ę powania. Zastosowane przez Prezesa UOKiK ś rodki okre ś lone w art. 24 ust. 4 pkt 1 lit. b) oraz pkt 2 lit. b) ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów s ą adekwatne do zagro ż enia stwarzanego przez produkt b ę d ą cy przedmiotem post ę powania. Bior ą c pod uwag ę powy ż sze, Prezes UOKiK orzek ł jak w sentencji. Niniejsza decyzja, zgodnie z art. 25 ustawy o ogólnym bezpiecze ń stwie produktów, stanowi podstaw ę wpisu do prowadzonego przez Prezesa UOKiK rejestru produktów niebezpiecznych. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 Kodeksu post ę powania administracyjnego od niniejszej decyzji stronie nie s ł u ż y odwo ł anie, jednak ż e strona niezadowolona z niniejszej decyzji mo ż e, w terminie 14 dni od dnia jej dor ę czenia, zwróci ć si ę do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów zast ę pca dyrektora Departamentu Nadzoru Rynku Otrzymuje: Marek Kaszubowski Przedsi ę biorstwo Wielobran ż owe ECOLUX ul. Sosnowa 29 18-300 Zambrów Dariusz Ł omowski 7